金Kim 剛Cang 仙Tiên 論Luận
Quyển 3
世Thế 親Thân 菩Bồ 薩Tát 造Tạo 金Kim 剛Cang 仙Tiên 論Luận 師Sư 釋Thích 元Nguyên 魏Ngụy 菩Bồ 提Đề 流Lưu 支Chi 譯Dịch

金Kim 剛Cang 仙Tiên 論Luận 卷quyển 第đệ 三tam

自tự 此thử 以dĩ 下hạ 。 尊Tôn 者giả 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 生sanh 疑nghi 致trí 問vấn 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 白bạch 佛Phật 言ngôn 。 頗phả 有hữu 眾chúng 生sanh 。 未vị 來lai 世thế 於ư 此thử 脩tu 多đa 羅la 生sanh 實thật 相tướng 等đẳng 者giả 。 自tự 此thử 以dĩ 下hạ 有hữu 二nhị 段đoạn 經kinh 。 是thị 大đại 段đoạn 第đệ 六lục 名danh 為vi 我ngã 空không 法pháp 空không 分phần/phân 也dã 。 此thử 亦diệc 名danh 住trụ 放phóng 辨biện 才tài 段đoạn 。 所sở 以dĩ 名danh 我ngã 空không 法pháp 空không 者giả 。 就tựu 對đối 計kế 我ngã 四tứ 句cú 。 明minh 無vô 我ngã 四tứ 句cú 。 以dĩ 釋thích 我ngã 空không 。 明minh 能năng 信tín 菩Bồ 薩Tát 於ư 眾chúng 生sanh 五ngũ 陰ấm 中trung 。 解giải 從tùng 本bổn 以dĩ 來lai 。 無vô 定định 實thật 神thần 我ngã 眾chúng 生sanh 壽thọ 命mạng 。 等đẳng 四tứ 以dĩ 之chi 為vi 我ngã 。 又hựu 無vô 定định 實thật 五ngũ 陰ấm 因nhân 緣duyên 以dĩ 為vi 我ngã 所sở 。 以dĩ 不bất 見kiến 定định 性tánh 。 我ngã 所sở 可khả 以dĩ 除trừ 蕩đãng 。 故cố 名danh 我ngã 空không 。 法pháp 空không 者giả 。 就tựu 對đối 法pháp 中trung 四tứ 句cú 。 以dĩ 明minh 法pháp 空không 。 上thượng 我ngã 空không 。 直trực 見kiến 生sanh 陰ấm 定định 性tánh 我ngã 無vô 定định 性tánh 。 所sở 猶do 未vị 空không 生sanh 陰ấm 因nhân 緣duyên 法pháp 體thể 。 今kim 明minh 此thử 生sanh 陰ấm 非phi 直trực 無vô 有hữu 定định 實thật 神thần 我ngã 。 其kỳ 體thể 生sanh 滅diệt 因nhân 緣duyên 虛hư 妄vọng 。 本bổn 來lai 寂tịch 靜tĩnh 。 乃nãi 至chí 假giả 名danh 亦diệc 無vô 。 故cố 名danh 法pháp 空không 。 又hựu 知tri 佛Phật 性tánh 真Chân 如Như 古cổ 今kim 一nhất 定định 體thể 無vô 方phương 相tương/tướng 。 亦diệc 名danh 法pháp 空không 也dã 。

亦diệc 名danh 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 段đoạn 。 所sở 以dĩ 名danh 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 者giả 。 明minh 諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 得đắc 不bất 妄vọng 陀đà 羅la 尼ni 自tự 在tại 辨biện 才tài 。 故cố 能năng 隨tùy 問vấn 而nhi 答đáp 。 超siêu 越việt 解giải 釋thích 前tiền 後hậu 任nhậm 意ý 。 義nghĩa 不bất 相tương 違vi 。 故cố 曰viết 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 。 就tựu 此thử 段đoạn 中trung 。 有hữu 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 義nghĩa 故cố 。 名danh 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 段đoạn 也dã 。

亦diệc 得đắc 名danh 有hữu 能năng 信tín 者giả 分phần/phân 。 以dĩ 此thử 段đoạn 中trung 明minh 三tam 種chủng 人nhân 能năng 信tín 此thử 經Kinh 故cố 也dã 。 此thử 經Kinh 以dĩ 何hà 次thứ 第đệ 起khởi 。 上thượng 第đệ 四tứ 段đoạn 中trung 。 明minh 不bất 住trụ 相tương/tướng 。 行hành 於ư 布bố 施thí 。 說thuyết 因nhân 深thâm 義nghĩa 。 第đệ 五ngũ 段đoạn 中trung 。 辨biện 如Như 來Lai 非phi 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 說thuyết 果quả 深thâm 義nghĩa 。 有hữu 人nhân 生sanh 疑nghi 。 如Như 來Lai 說thuyết 法Pháp 。 非phi 直trực 為vi 利lợi 現hiện 坐tọa 大đại 眾chúng 。 乃nãi 亦diệc 被bị 益ích 未vị 來lai 。 像Tượng 法Pháp 眾chúng 生sanh 。 然nhiên 現hiện 坐tọa 大đại 眾chúng 親thân 覩đổ 如Như 來Lai 。 復phục 是thị 久cửu 行hành 大Đại 士Sĩ 。 善thiện 根căn 淳thuần 厚hậu 。 智trí 慧tuệ 深thâm 妙diệu 。 是thị 人nhân 於ư 此thử 深thâm 經Kinh 。 可khả 容dung 生sanh 信tín 。 未vị 來lai 世thế 眾chúng 生sanh 。 善thiện 根căn 微vi 薄bạc 。 智trí 慧tuệ 尠tiển 少thiểu 。 於ư 此thử 因nhân 果quả 深thâm 經Kinh 。 不bất 能năng 生sanh 信tín 。 若nhược 爾nhĩ 則tắc 為vi 如Như 來Lai 。 空không 說thuyết 無vô 益ích 。 云vân 何hà 如Như 來Lai 。 得đắc 言ngôn 不bất 空không 說thuyết 法Pháp 也dã 。 若nhược 空không 說thuyết 無vô 益ích 。 如Như 來Lai 則tắc 非phi 。 一Nhất 切Thiết 智Trí 人nhân 。 如như 是thị 因nhân 果quả 。 二nhị 種chủng 甚thậm 深thâm 修Tu 多Đa 羅La 。 未vị 來lai 末mạt 世thế 。 為vi 當đương 有hữu 人nhân 能năng 信tín 。 為vi 無vô 人nhân 能năng 信tín 也dã 。 有hữu 如như 此thử 疑nghi 故cố 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 騰đằng 大đại 眾chúng 疑nghi 意ý 。 故cố 白bạch 佛Phật 言ngôn 。 於ư 如Như 來Lai 滅diệt 後hậu 。 惡ác 世thế 之chi 中trung 。 頗phả 有hữu 眾chúng 生sanh 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 以dĩ 之chi 為vi 實thật 相tướng 不phủ 也dã 。 佛Phật 下hạ 答đáp 有hữu 人nhân 能năng 信tín 。 明minh 於ư 未vị 來lai 惡ác 世thế 。 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 智trí 慧tuệ 者giả 三tam 人nhân 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 生sanh 於ư 實thật 相tướng 。 故cố 次thứ 明minh 也dã 。

應ưng 問vấn 能năng 信tín 之chi 人nhân 乃nãi 有hữu 其kỳ 三tam 何hà 故cố 單đơn 以dĩ 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 㯹# 第đệ 六lục 段đoạn 名danh 者giả 。 明minh 持trì 戒giới 修tu 福phước 德đức 二nhị 人nhân 。 在tại 於ư 地địa 前tiền 。 仰ngưỡng 習tập 二nhị 空không 。 聞văn 中trung 生sanh 信tín 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 乃nãi 是thị 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 現hiện 見kiến 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 證chứng 中trung 生sanh 信tín 。 然nhiên 前tiền 之chi 二nhị 人nhân 。 雖tuy 未vị 現hiện 證chứng 。 以dĩ 其kỳ 亦diệc 同đồng 觀quán 二nhị 空không 。 髣phảng 髴phất 見kiến 理lý 故cố 。 俱câu 列liệt 為vi 能năng 信tín 之chi 人nhân 。 今kim 明minh 雖tuy 有hữu 三tam 人nhân 能năng 信tín 。 但đãn 遂toại 三tam 人nhân 所sở 觀quán 勝thắng 境cảnh 為vi 名danh 。 故cố 曰viết 我ngã 空không 法pháp 空không 分phần/phân 也dã 。 然nhiên 今kim 將tương 欲dục 道đạo 有hữu 人nhân 能năng 信tín 。 故cố 先tiên 遮già 言ngôn 。 莫mạc 作tác 是thị 說thuyết 。 明minh 未vị 來lai 惡ác 世thế 。 中trung 有hữu 人nhân 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 不bất 應ưng 問vấn 言ngôn 頗phả 有hữu 人nhân 能năng 。 生sanh 信tín 不phủ 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 既ký 聞văn 如Như 來Lai 。 遮già 言ngôn 莫mạc 作tác 是thị 說thuyết 。 即tức 復phục 生sanh 疑nghi 。 我ngã 今kim 不bất 解giải 佛Phật 意ý 。 為vi 當đương 一nhất 向hướng 無vô 人nhân 能năng 信tín 直trực 止chỉ 我ngã 令linh 默mặc 。 為vi 有hữu 人nhân 能năng 信tín 而nhi 止chỉ 我ngã 令linh 諦đế 聽thính 也dã 。 故cố 佛Phật 答đáp 有hữu 言ngôn 。 有hữu 者giả 明minh 有hữu 人nhân 能năng 信tín 也dã 。 雖tuy 云vân 有hữu 人nhân 能năng 信tín 。 未vị 知tri 何hà 等đẳng 人nhân 能năng 信tín 故cố 。 即tức 云vân 未vị 來lai 世thế 有hữu 。 菩Bồ 薩Tát 能năng 信tín 。 又hựu 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 有hữu 何hà 等đẳng 德đức 行hạnh 觀quán 何hà 境cảnh 界giới 故cố 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 也dã 。 故cố 次thứ 云vân 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 智trí 慧tuệ 也dã 。 此thử 總tổng 明minh 三tam 種chủng 人nhân 有hữu 能năng 信tín 之chi 德đức 。 所sở 以dĩ 名danh 持trì 戒giới 者giả 。 明minh 此thử 人nhân 已dĩ 久cửu 供cung 諸chư 佛Phật 。 曾tằng 聞văn 此thử 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 及cập 以dĩ 餘dư 大Đại 乘Thừa 經Kinh 。 於ư 中trung 生sanh 信tín 受thọ 持trì 讀đọc 誦tụng 。 如như 說thuyết 修tu 行hành 。 知tri 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 有hữu 佛Phật 性tánh 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 慎thận 教giáo 修tu 行hành 者giả 。 乃nãi 名danh 真chân 實thật 。 究cứu 竟cánh 持trì 戒giới 。 非phi 唯duy 持trì 律luật 儀nghi 戒giới 者giả 為vi 持trì 戒giới 也dã 。 福phước 德đức 者giả 明minh 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 諸chư 佛Phật 所sở 。 廣quảng 以dĩ 珍trân 財tài 奉phụng 施thí 。 修tu 波Ba 羅La 蜜Mật 行hạnh 。 名danh 福phước 德đức 也dã 。 此thử 之chi 二nhị 人nhân 。 在tại 於ư 地địa 前tiền 。 聞văn 中trung 仰ngưỡng 信tín 。 智trí 慧tuệ 者giả 。 明minh 此thử 人nhân 已dĩ 僧Tăng 祇kỳ 行hành 滿mãn 。 道đạo 登đăng 初Sơ 地Địa 。 現hiện 見kiến 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 自tự 證chứng 而nhi 信tín 。 名danh 有hữu 智trí 慧tuệ 也dã 。 明minh 此thử 三tam 人nhân 於ư 斯tư 經Kinh 能năng 生sanh 實thật 相tướng 之chi 信tín 也dã 。 此thử 言ngôn 實thật 相tướng 者giả 。 明minh 彼bỉ 三tam 種chủng 人nhân 。 能năng 信tín 上thượng 不bất 取thủ 相tương/tướng 行hành 是thị 無vô 相tướng 之chi 因nhân 實thật 能năng 感cảm 無vô 為vi 法pháp 法Pháp 身thân 。 亦diệc 信tín 無vô 為vi 法Pháp 身thân 。 是thị 無vô 相tướng 之chi 果quả 。 真chân 實thật 不bất 虛hư 。 能năng 生sanh 實thật 相tướng 之chi 解giải 。 故cố 言ngôn 以dĩ 此thử 為vi 實thật 也dã 。 然nhiên 上thượng 雖tuy 總tổng 出xuất 三tam 人nhân 能năng 信tín 之chi 德đức 。 明minh 前tiền 二nhị 種chủng 人nhân 在tại 於ư 地địa 前tiền 聞văn 中trung 生sanh 信tín 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 地địa 上thượng 證chứng 信tín 。 然nhiên 此thử 前tiền 二nhị 人nhân 。 若nhược 在tại 地địa 前tiền 。 此thử 人nhân 為vi 曾tằng 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 已dĩ 。 修tu 行hành 未vị 故cố 信tín 。 為vi 當đương 未vị 修tu 行hành 來lai 而nhi 能năng 信tín 此thử 經Kinh 也dã 。 若nhược 曾tằng 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 久cửu 修tu 行hành 來lai 者giả 。 為vi 當đương 供cúng 養dường 幾kỷ 許hứa 佛Phật 來lai 也dã 。 故cố 佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 當đương 知tri 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 。 非phi 於ư 一nhất 佛Phật 。 二nhị 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 供cúng 養dường 種chúng 善thiện 根căn 來lai 也dã 。 然nhiên 就tựu 三tam 人nhân 之chi 中trung 。 先tiên 別biệt 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 非phi 近cận 修tu 行hành 來lai 具cụ 能năng 信tín 之chi 德đức 也dã 。 此thử 經Kinh 正chánh 直trực 爾nhĩ 汎# 明minh 斯tư 二nhị 人nhân 能năng 信tín 之chi 德đức 。 不bất 可khả 定định 指chỉ 在tại 習tập 種chủng 性tánh 性tánh 種chủng 道đạo 種chủng 性tánh 中trung 。 以dĩ 其kỳ 義nghĩa 通thông 上thượng 下hạ 故cố 也dã 。 一nhất 二nhị 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 。 修tu 供cúng 養dường 者giả 。 此thử 別biệt 出xuất 持trì 戒giới 人nhân 。 明minh 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 如như 此thử 經Kinh 如như 說thuyết 修tu 行hành 。 稱xưng 可khả 聖thánh 心tâm 。 名danh 為vi 第đệ 一nhất 供cúng 養dường 。 非phi 謂vị 香hương 華hoa 等đẳng 。 為vi 供cúng 養dường 也dã 。 又hựu 非phi 一nhất 二nhị 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 種chúng 善thiện 根căn 者giả 。 廣quảng 以dĩ 衣y 服phục 珍trân 寶bảo 財tài 物vật 等đẳng 。 奉phụng 施thí 諸chư 佛Phật 。 修tu 波Ba 羅La 蜜Mật 行hạnh 。 名danh 為vi 有hữu 福phước 德đức 人nhân 也dã 。 於ư 無vô 量lượng 諸chư 佛Phật 所sở 。 修tu 行hành 供cúng 養dường 。 種chúng 善thiện 根căn 者giả 。 直trực 云vân 非phi 一nhất 二nhị 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 修tu 行hành 供cúng 養dường 種chúng 善thiện 根căn 。 未vị 知tri 幾kỷ 許hứa 佛Phật 所sở 。 今kim 者giả 明minh 此thử 人nhân 已dĩ 於ư 。 無vô 量lượng 百bách 千thiên 萬vạn 。 乃nãi 至chí 不bất 可khả 說thuyết 不bất 可khả 說thuyết 諸chư 佛Phật 所sở 。 持trì 戒giới 修tu 福phước 德đức 來lai 。 非phi 是thị 近cận 行hành 之chi 人nhân 能năng 生sanh 信tín 也dã 。 乃nãi 至chí 一nhất 念niệm 。 能năng 生sanh 淨tịnh 信tín 者giả 。 此thử 並tịnh 明minh 二nhị 人nhân 。 久cửu 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 殖thực 因nhân 來lai 遠viễn 。 於ư 此thử 深thâm 經Kinh 能năng 生sanh 信tín 心tâm 。 此thử 是thị 聞văn 中trung 髣phảng 髴phất 信tín 。 非phi 證chứng 信tín 也dã 。 然nhiên 此thử 一nhất 念niệm 信tín 。 決quyết 定định 不bất 退thoái 。 無vô 有hữu 疑nghi 濁trược 。 尚thượng 得đắc 名danh 為vi 淨tịnh 信tín 。 況huống 多đa 時thời 也dã 。 上thượng 如Như 來Lai 雖tuy 答đáp 此thử 二nhị 種chủng 人nhân 。 曾tằng 供cung 諸chư 佛Phật 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 然nhiên 大đại 眾chúng 猶do 有hữu 疑nghi 心tâm 言ngôn 。 何hà 故cố 此thử 人nhân 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 乃nãi 多đa 。 而nhi 唯duy 言ngôn 生sanh 一nhất 念niệm 信tín 。 此thử 則tắc 太thái 少thiểu 。 爾nhĩ 未vị 知tri 此thử 二nhị 人nhân 。 為vi 決quyết 定định 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 為vi 不bất 能năng 信tín 。 故cố 佛Phật 答đáp 如Như 來Lai 悉tất 知tri 。 見kiến 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 明minh 如Như 來Lai 自tự 云vân 我ngã 是thị 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 人nhân 。 凡phàm 有hữu 所sở 說thuyết 。 此thử 了liễu 了liễu 知tri 終chung 不bất 虛hư 說thuyết 。 汝nhữ 等đẳng 應ưng 信tín 我ngã 語ngữ 勿vật 生sanh 疑nghi 也dã 。 今kim 言ngôn 悉tất 知tri 者giả 。 以dĩ 現hiện 智trí 知tri 。 悉tất 見kiến 者giả 。 以dĩ 佛Phật 眼nhãn 見kiến 也dã 。 知tri 之chi 與dữ 見kiến 。 乃nãi 理lý 通thông 三tam 種chủng 人nhân 。 今kim 始thỉ 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 。 未vị 明minh 第đệ 三tam 人nhân 。 何hà 故cố 此thử 中trung 已dĩ 明minh 者giả 。 是thị 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 。 前tiền 後hậu 隨tùy 意ý 明minh 也dã 。 然nhiên 諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 得đắc 自tự 在tại 陀đà 羅la 尼ni 故cố 。 說thuyết 則tắc 當đương 理lý 。 前tiền 後hậu 隨tùy 意ý 。 超siêu 越việt 說thuyết 法Pháp 。 而nhi 文văn 義nghĩa 俱câu 順thuận 。 不bất 失thất 次thứ 第đệ 。 亦diệc 不bất 相tương 違vi 皆giai 。 不bất 同đồng 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 。 要yếu 次thứ 第đệ 誦tụng 設thiết 越việt 誦tụng 則tắc 失thất 也dã 。 亦diệc 得đắc 言ngôn 但đãn 知tri 見kiến 前tiền 二nhị 人nhân 不bất 論luận 第đệ 三tam 人nhân 也dã 。 何hà 以dĩ 得đắc 知tri 。 義nghĩa 該cai 三tam 人nhân 。 下hạ 論luận 釋thích 時thời 解giải 三tam 種chủng 人nhân 竟cánh 。 然nhiên 後hậu 方phương 釋thích 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 故cố 。 知tri 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 者giả 前tiền 後hậu 隨tùy 意ý 也dã 。

生sanh 如như 是thị 無vô 量lượng 福phước 德đức 聚tụ 等đẳng 者giả 。 上thượng 雖tuy 明minh 二nhị 種chủng 人nhân 具cụ 持trì 戒giới 福phước 德đức 二nhị 行hành 故cố 能năng 信tín 上thượng 二nhị 種chủng 深thâm 經Kinh 。 乃nãi 至chí 生sanh 一nhất 念niệm 淨tịnh 信tín 。 未vị 知tri 此thử 人nhân 以dĩ 此thử 能năng 信tín 功công 德đức 。 於ư 未vị 來lai 世thế 。 為vi 有hữu 所sở 得đắc 。 為vi 無vô 所sở 得đắc 也dã 。 故cố 答đáp 言ngôn 生sanh 如như 是thị 無vô 量lượng 福phước 德đức 聚tụ 。 取thủ 如như 是thị 無vô 量lượng 福phước 德đức 也dã 。 此thử 明minh 能năng 信tín 之chi 人nhân 未vị 來lai 世thế 更cánh 得đắc 多đa 福phước 非phi 。 無vô 所sở 得đắc 也dã 。 生sanh 福phước 德đức 者giả 。 明minh 二nhị 種chủng 菩Bồ 薩Tát 能năng 信tín 之chi 心tâm 。 近cận 與dữ 初Sơ 地Địa 作tác 因nhân 。 遠viễn 則tắc 畢tất 竟cánh 能năng 與dữ 無vô 上thượng 佛Phật 果Quả 作tác 其kỳ 勝thắng 因nhân 。 故cố 云vân 生sanh 福phước 德đức 聚tụ 也dã 。 取thủ 無vô 量lượng 福phước 德đức 者giả 。 明minh 此thử 福phước 德đức 者giả 非phi 但đãn 唯duy 能năng 作tác 因nhân 而nhi 已dĩ 。 復phục 藉tạ 此thử 信tín 心tâm 。 能năng 決quyết 定định 修tu 行hành 。 顯hiển 出xuất 法Pháp 界Giới 身thân 。 證chứng 於ư 佛Phật 果Quả 無vô 量lượng 福phước 德đức 。 故cố 云vân 取thủ 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 須Tu 菩Bồ 提Đề 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 復phục 我ngã 相tướng 等đẳng 者giả 。 此thử 別biệt 明minh 第đệ 三tam 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 上thượng 已dĩ 別biệt 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 能năng 信tín 之chi 行hành 。 未vị 別biệt 明minh 第đệ 三tam 人nhân 有hữu 能năng 信tín 之chi 德đức 。 今kim 疑nghi 者giả 問vấn 意ý 未vị 知tri 上thượng 第đệ 三tam 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 復phục 有hữu 何hà 義nghĩa 有hữu 何hà 行hành 何hà 所sở 解giải 何hà 所sở 證chứng 。 故cố 名danh 有hữu 智trí 慧tuệ 。 人nhân 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 有hữu 如như 是thị 問vấn 故cố 。 言ngôn 何hà 以dĩ 故cố 也dã 。 今kim 欲dục 出xuất 第đệ 三tam 人nhân 能năng 信tín 之chi 行hành 。 故cố 答đáp 言ngôn 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 復phục 我ngã 相tướng 等đẳng 。 明minh 此thử 人nhân 以dĩ 得đắc 。 初Sơ 地Địa 已dĩ 上thượng 我ngã 空không 法pháp 空không 之chi 解giải 自tự 證chứng 而nhi 信tín 故cố 。 名danh 有hữu 智trí 慧tuệ 。 人nhân 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 不bất 同đồng 前tiền 二nhị 人nhân 從tùng 他tha 聞văn 法Pháp 。 依y 教giáo 生sanh 信tín 也dã 。

是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 復phục 我ngã 相tướng 等đẳng 者giả 。 此thử 四tứ 論luận 釋thích 云vân 我ngã 空không 。 依y 四tứ 種chủng 所sở 治trị 我ngã 相tương/tướng 。 說thuyết 四tứ 種chủng 能năng 治trị 無vô 我ngã 相tương/tướng 也dã 。 無vô 復phục 我ngã 相tướng 者giả 。 對đối 治trị 我ngã 相tương/tướng 也dã 。 外ngoại 道đạo 凡phàm 夫phu 計kế 。 謂vị 有hữu 一nhất 神thần 我ngã 。 與dữ 五ngũ 陰ấm 一nhất 。 與dữ 五ngũ 陰ấm 異dị 。 不bất 一nhất 。 不bất 異dị 。 若nhược 無vô 我ngã 者giả 。 何hà 由do 能năng 府phủ 視thị 眴thuấn/huyễn 行hành 來lai 進tiến 止chỉ 。 覺giác 苦khổ 覺giác 樂nhạo/nhạc/lạc 。 以dĩ 此thử 知tri 有hữu 我ngã 也dã 。 以dĩ 對đối 此thử 計kế 故cố 。 言ngôn 無vô 我ngã 相tương/tướng 。 明minh 眾chúng 生sanh 五ngũ 陰ấm 。 因Nhân 緣Duyên 法Pháp 中trung 。 無vô 有hữu 定định 實thật 。 神thần 我ngã 及cập 以dĩ 我ngã 所sở 故cố 。 曰viết 無vô 我ngã 相tương/tướng 也dã 。 無vô 眾chúng 生sanh 相tướng 者giả 。 有hữu 外ngoại 道đạo 橫hoạnh/hoành 計kế 。 眾chúng 生sanh 所sở 以dĩ 不bất 斷đoạn 不bất 絕tuyệt 。 相tương 續tục 住trụ 世thế 者giả 。 以dĩ 有hữu 神thần 我ngã 。 眾chúng 生sanh 故cố 也dã 。 為vi 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 言ngôn 無vô 眾chúng 生sanh 相tướng 。 明minh 唯duy 有hữu 虛hư 假giả 生sanh 陰ấm 。 相tương 續tục 生sanh 滅diệt 。 不bất 由do 有hữu 神thần 我ngã 不bất 斷đoạn 不bất 滅diệt 故cố 。 言ngôn 無vô 眾chúng 生sanh 相tướng 也dã 。 無vô 人nhân 相tương/tướng 者giả 。 對đối 治trị 人nhân 相tương/tướng 。 有hữu 外ngoại 道đạo 橫hoạnh/hoành 計kế 。 所sở 以dĩ 有hữu 一nhất 報báo 之chi 命mạng 。 不bất 斷đoạn 絕tuyệt 者giả 。 由do 有hữu 神thần 我ngã 。 故cố 命mạng 有hữu 長trường 短đoản 之chi 限hạn 。 差sai 品phẩm 不bất 同đồng 。 為vi 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 言ngôn 無vô 人nhân 相tương/tướng 。 此thử 經Kinh 云vân 無vô 人nhân 相tương/tướng 者giả 。 下hạ 論luận 中trung 名danh 為vi 命mạng 相tương/tướng 。 明minh 此thử 命mạng 所sở 以dĩ 有hữu 長trường 短đoản 者giả 。 以dĩ 眾chúng 生sanh 業nghiệp 有hữu 。 厚hậu 薄bạc 故cố 命mạng 有hữu 脩tu 促xúc 。 不bất 由do 於ư 我ngã 。 而nhi 菩Bồ 薩Tát 解giải 虛hư 假giả 之chi 命mạng 。 悉tất 皆giai 空không 寂tịch 。 不bất 見kiến 有hữu 神thần 我ngã 之chi 命mạng 。 故cố 云vân 無vô 人nhân 相tương/tướng 也dã 。

無vô 壽thọ 者giả 相tướng 。 對đối 治trị 壽thọ 者giả 相tương/tướng 也dã 。 有hữu 外ngoại 道đạo 橫hoạnh/hoành 計kế 。 以dĩ 有hữu 神thần 我ngã 故cố 。 死tử 此thử 生sanh 彼bỉ 。 逕kính 由do 六lục 道đạo 受thọ 生sanh 。 若nhược 無vô 我ngã 者giả 。 誰thùy 受thọ 諸chư 趣thú 之chi 報báo 。 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 云vân 無vô 壽thọ 者giả 相tướng 。 明minh 神thần 我ngã 是thị 常thường 何hà 由do 六lục 道đạo 受thọ 生sanh 。 然nhiên 今kim 所sở 以dĩ 有hữu 生sanh 死tử 者giả 。 皆giai 由do 有hữu 無vô 神thần 我ngã 。 而nhi 但đãn 假giả 名danh 行hành 者giả 。 乘thừa 善thiện 惡ác 等đẳng 業nghiệp 。 逕kính 諸chư 趣thú 受thọ 報báo 。 若nhược 有hữu 我ngã 者giả 。 無vô 受thọ 生sanh 義nghĩa 。 菩Bồ 薩Tát 解giải 眾chúng 生sanh 五ngũ 陰ấm 。 虛hư 妄vọng 不bất 實thật 。 無vô 有hữu 神thần 我ngã 壽thọ 者giả 。 以dĩ 不bất 見kiến 此thử 相tương/tướng 故cố 。 云vân 無vô 壽thọ 者giả 相tướng 也dã 。 然nhiên 依y 世thế 辨biện 論luận 。 我ngã 與dữ 眾chúng 生sanh 。 有hữu 一nhất 百bách 種chủng 名danh 。 不bất 可khả 一nhất 一nhất 具cụ 說thuyết 。 且thả 對đối 四tứ 種chủng 虛hư 妄vọng 我ngã 相tương/tướng 。 辨biện 此thử 四tứ 法pháp 。 以dĩ 明minh 無vô 我ngã 空không 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 法pháp 相tướng 等đẳng 者giả 。 此thử 四tứ 論luận 釋thích 云vân 法pháp 空không 。 依y 四tứ 種chủng 所sở 治trị 之chi 法pháp 相tướng 故cố 。 說thuyết 四tứ 種chủng 能năng 治trị 之chi 法pháp 。 無vô 法pháp 相tướng 者giả 對đối 治trị 法pháp 相tướng 也dã 。 何hà 者giả 是thị 法Pháp 相tương/tướng 。 凡phàm 夫phu 人nhân 於ư 十thập 二nhị 入nhập 中trung 。 見kiến 有hữu 能năng 取thủ 可khả 取thủ 不bất 同đồng 。 故cố 計kế 謂vị 實thật 有hữu 。 對đối 治trị 此thử 心tâm 故cố 。 言ngôn 無vô 法pháp 相tướng 。 明minh 十thập 二nhị 入nhập 能năng 取thủ 六lục 識thức 可khả 取thủ 六lục 塵trần 悉tất 皆giai 空không 寂tịch 。 本bổn 來lai 不bất 生sanh 故cố 。 大đại 品phẩm 經Kinh 云vân 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 出xuất 法pháp 性tánh 者giả 。 乃nãi 至chí 涅Niết 槃Bàn 。 我ngã 亦diệc 說thuyết 言ngôn 。 如như 幻huyễn 如như 化hóa 。 亦diệc 非phi 無vô 法pháp 相tướng 者giả 。 對đối 治trị 非phi 法pháp 相tướng 。 疑nghi 者giả 聞văn 十thập 二nhị 入nhập 一nhất 切thiết 法pháp 空không 。 便tiện 謂vị 真Chân 如Như 佛Phật 性tánh 無vô 為vi 之chi 法Pháp 。 亦diệc 皆giai 性tánh 空không 故cố 。 空không 同đồng 虛hư 空không 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 為vi 。 對đối 治trị 此thử 疑nghi 故cố 。 答đáp 云vân 亦diệc 非phi 無vô 。 明minh 相tướng 今kim 言ngôn 一nhất 切thiết 法pháp 空không 者giả 。 有hữu 為vi 之chi 法pháp 。 無vô 體thể 相tướng 故cố 空không 。 然nhiên 真Chân 如Như 佛Phật 性tánh 法pháp 。 萬vạn 德đức 圓viên 滿mãn 。 體thể 是thị 妙diệu 有hữu 。 湛trạm 然nhiên 常thường 住trụ 。 非phi 是thị 空không 法pháp 直trực 以dĩ 體thể 無vô 萬vạn 相tương/tướng 故cố 說thuyết 為vi 空không 。 不bất 同đồng 前tiền 有hữu 為vi 諸chư 法pháp 性tánh 空không 之chi 無vô 。 又hựu 亦diệc 不bất 同đồng 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 。 故cố 言ngôn 亦diệc 非phi 無vô 法pháp 相tướng 也dã 。

無vô 相tướng 者giả 。 對đối 治trị 於ư 相tương/tướng 。 疑nghi 者giả 聞văn 真Chân 如Như 是thị 有hữu 體thể 相tướng 不bất 空không 。 便tiện 謂vị 還hoàn 同đồng 色sắc 等đẳng 有hữu 為vi 之chi 有hữu 。 又hựu 云vân 。 若nhược 有hữu 應ưng 同đồng 色sắc 香hương 味vị 觸xúc 。 有hữu 為vi 之chi 有hữu 。 若nhược 無vô 應ưng 同đồng 性tánh 空không 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 。 此thử 名danh 為vi 相tương/tướng 。 對đối 此thử 疑nghi 故cố 。 答đáp 云vân 無vô 相tướng 。 明minh 真Chân 如Như 法pháp 體thể 妙diệu 有hữu 妙diệu 無vô 。 語ngữ 真chân 妙diệu 。 雖tuy 有hữu 不bất 同đồng 前tiền 色sắc 等đẳng 法pháp 有hữu 。 雖tuy 無vô 不bất 同đồng 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 。 故cố 云vân 無vô 相tướng 也dã 。 此thử 就tựu 理lý 教giáo 別biệt 義nghĩa 邊biên 明minh 。 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 一nhất 向hướng 不bất 可khả 以dĩ 有hữu 無vô 名danh 相tướng 而nhi 說thuyết 也dã 。 此thử 第đệ 三tam 何hà 異dị 第đệ 一nhất 。 上thượng 第đệ 一nhất 明minh 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 一nhất 切thiết 法pháp 空không 。 此thử 第đệ 三tam 唯duy 明minh 真Chân 如Như 法pháp 體thể 。 雙song 絕tuyệt 有hữu 無vô 二nhị 相tương/tướng 以dĩ 此thử 為vi 異dị 也dã 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 者giả 。 對đối 治trị 無vô 相tướng 。 何hà 者giả 是thị 無vô 相tướng 。 疑nghi 者giả 聞văn 真chân 證chứng 法pháp 並tịnh 絕tuyệt 有hữu 無vô 二nhị 相tương/tướng 。 便tiện 謂vị 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 一nhất 向hướng 絕tuyệt 於ư 言ngôn 相tương/tướng 。 不bất 復phục 可khả 藉tạ 詮thuyên 得đắc 聞văn 假giả 教giáo 悟ngộ 理lý 。 此thử 名danh 無vô 相tướng 。 為vi 對đối 此thử 疑nghi 故cố 。 答đáp 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 明minh 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 雖tuy 無vô 名danh 相tướng 可khả 說thuyết 。 非phi 不bất 尋tầm 此thử 名danh 相tướng 言ngôn 教giáo 。 會hội 於ư 真Chân 如Như 。 無vô 名danh 相tướng 理lý 。 明minh 由do 證chứng 此thử 真Chân 如Như 無vô 為vi 法pháp 故cố 。 還hoàn 說thuyết 無vô 為vi 法pháp 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 此thử 明minh 就tựu 理lý 教giáo 一nhất 義nghĩa 邊biên 。 真Chân 如Như 非phi 不bất 有hữu 相tướng 可khả 藉tạ 聲thanh 。 聞văn 假giả 教giáo 會hội 也dã 。 此thử 第đệ 四tứ 何hà 異dị 第đệ 二nhị 。 上thượng 之chi 第đệ 二nhị 。 明minh 真Chân 如Như 法pháp 體thể 雖tuy 空không 無vô 萬vạn 相tương/tướng 。 而nhi 體thể 是thị 妙diệu 有hữu 。 今kim 此thử 第đệ 四tứ 。 明minh 真Chân 如Như 法pháp 體thể 絕tuyệt 字tự 等đẳng 有hữu 有hữu 為vi 萬vạn 相tương/tướng 。 而nhi 由do 詮thuyên 悟ngộ 理lý 。 因nhân 證chứng 有hữu 說thuyết 。 如như 此thử 本bổn 末mạt 相tương/tướng 推thôi 理lý 無vô 條điều 然nhiên 。 故cố 得đắc 言ngôn 即tức 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 中trung 有hữu 名danh 字tự 聲thanh 教giáo 可khả 說thuyết 。 以dĩ 此thử 為vi 異dị 也dã 。 然nhiên 此thử 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 下hạ 偈kệ 論luận 中trung 釋thích 之chi 也dã 。

又hựu 何hà 以dĩ 故cố 須Tu 菩Bồ 提Đề 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 等đẳng 者giả 。 此thử 第đệ 二nhị 何hà 以dĩ 故cố 。 所sở 以dĩ 來lai 者giả 。 聞văn 上thượng 法pháp 空không 中trung 第đệ 四tứ 句cú 言ngôn 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 還hoàn 取thủ 證chứng 法pháp 同đồng 於ư 名danh 相tướng 。 疑nghi 云vân 。 若nhược 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 已dĩ 得đắc 彼bỉ 我ngã 法pháp 二nhị 空không 之chi 解giải 。 斷đoạn 我ngã 法pháp 上thượng 或hoặc 者giả 。 何hà 故cố 猶do 起khởi 心tâm 謂vị 此thử 證chứng 法pháp 同đồng 於ư 名danh 相tướng 。 復phục 言ngôn 。 我ngã 有hữu 智trí 慧tuệ 能năng 觀quán 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 我ngã 能năng 脩tu 行hành 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 我ngã 能năng 教giáo 化hóa 眾chúng 生sanh 。 若nhược 爾nhĩ 此thử 菩Bồ 薩Tát 則tắc 斷đoạn 滅diệt 我ngã 相tương/tướng 等đẳng 或hoặc 不bất 盡tận 。 有hữu 如như 此thử 疑nghi 。 故cố 言ngôn 何hà 以dĩ 故cố 也dã 。 又hựu 能năng 解giải 何hà 以dĩ 故cố 者giả 作tác 難nạn/nan 。 或hoặc 者giả 聞văn 法Pháp 空không 中trung 第đệ 四tứ 句cú 釋thích 言ngôn 。 真Chân 如Như 雖tuy 無vô 名danh 相tướng 。 非phi 不bất 因nhân 此thử 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 有hữu 於ư 言ngôn 說thuyết 。 此thử 音âm 聲thanh 言ngôn 教giáo 。 還hoàn 詮thuyên 證chứng 智trí 。 復phục 藉tạ 此thử 言ngôn 教giáo 。 得đắc 彼bỉ 證chứng 智trí 。 若nhược 爾nhĩ 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 中trung 便tiện 有hữu 名danh 相tướng 。 何hà 以dĩ 故cố 言ngôn 。 真Chân 如Như 無vô 名danh 相tướng 不bất 同đồng 有hữu 無vô 也dã 。 故cố 答đáp 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 若nhược 取thủ 法pháp 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 人nhân 等đẳng 也dã 。 明minh 初Sơ 地Địa 菩Bồ 薩Tát 。 雖tuy 得đắc 我ngã 法pháp 二nhị 空không 之chi 解giải 。 但đãn 斷đoạn 初Sơ 地Địa 所sở 斷đoạn 一nhất 品phẩm 麁thô 惑hoặc 。 猶do 有hữu 二nhị 地địa 以dĩ 上thượng 四tứ 住trụ 根căn 本bổn 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 善thiện 法Pháp 封phong 著trước 微vi 分phân 別biệt 心tâm 功công 用dụng 煩phiền 惱não 。 故cố 言ngôn 則tắc 為vi 著trước 我ngã 人nhân 等đẳng 。 非phi 謂vị 猶do 有hữu 四tứ 住trụ 麁thô 惑hoặc 取thủ 證chứng 法pháp 有hữu 名danh 相tướng 也dã 。 上thượng 已dĩ 云vân 是thị 菩Bồ 薩Tát 無vô 相tướng 。 復phục 云vân 無vô 法pháp 相tướng 。 此thử 已dĩ 明minh 菩Bồ 薩Tát 得đắc 我ngã 法pháp 二nhị 空không 之chi 解giải 。 此thử 中trung 復phục 言ngôn 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 。 人nhân 眾chúng 生sanh 壽thọ 者giả 。 此thử 之chi 二nhị 文văn 所sở 以dĩ 相tương 違vi 也dã 。 今kim 者giả 明minh 斯tư 之chi 二nhị 文văn 雖tuy 似tự 相tương 違vi 。 而nhi 其kỳ 理lý 冥minh 順thuận 。 云vân 何hà 相tương 順thuận 。 前tiền 明minh 初Sơ 地Địa 菩Bồ 薩Tát 。 得đắc 我ngã 法pháp 二nhị 空không 能năng 治trị 之chi 解giải 。 言ngôn 無vô 我ngã 相tương/tướng 等đẳng 者giả 。 但đãn 明minh 初Sơ 地Địa 所sở 斷đoạn 四tứ 住trụ 麁thô 惑hoặc 。 猶do 有hữu 二nhị 地địa 以dĩ 上thượng 修tu 道Đạo 中trung 善thiện 法Pháp 煩phiền 惱não 無vô 明minh 細tế 闇ám 根căn 本bổn 之chi 惑hoặc 。 如như 十Thập 地Địa 經kinh 中trung 言ngôn 。 我ngã 能năng 知tri 法pháp 入nhập 定định 能năng 化hóa 眾chúng 生sanh 等đẳng 。 猶do 有hữu 微vi 惑hoặc 未vị 盡tận 。 所sở 以dĩ 知tri 然nhiên 。 下hạ 論luận 釋thích 云vân 。 但đãn 有hữu 無vô 明minh 使sử 。 無vô 現hiện 行hành 麁thô 煩phiền 惱não 。 以dĩ 此thử 知tri 也dã 。 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 者giả 。 明minh 此thử 菩Bồ 薩Tát 雖tuy 得đắc 我ngã 法pháp 二nhị 空không 之chi 解giải 。 故cố 起khởi 分phân 別biệt 。 由do 我ngã 有hữu 智trí 慧tuệ 能năng 解giải 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 此thử 微vi 分phân 別biệt 。 是thị 我ngã 見kiến 家gia 根căn 本bổn 。 從tùng 麁thô 為vi 言ngôn 。 故cố 云vân 著trước 我ngã 人nhân 等đẳng 。 此thử 釋thích 前tiền 我ngã 空không 也dã 。

若nhược 有hữu 法pháp 相tướng 者giả 。 亦diệc 分phân 別biệt 言ngôn 我ngã 有hữu 智trí 慧tuệ 故cố 。 能năng 解giải 二nhị 種chủng 法pháp 空không 。 此thử 釋thích 前tiền 法pháp 空không 。 亦diệc 得đắc 言ngôn 先tiên 釋thích 法pháp 空không 也dã 。 然nhiên 此thử 二nhị 所sở 以dĩ 不bất 定định 者giả 。 明minh 同đồng 是thị 善thiện 法Pháp 中trung 取thủ 著trước 更cánh 無vô 別biệt 境cảnh 。 故cố 前tiền 後hậu 皆giai 無vô 妨phương 也dã 。 若nhược 依y 次thứ 第đệ 。 應ưng 先tiên 釋thích 我ngã 空không 後hậu 釋thích 法pháp 空không 。 次thứ 第đệ 二nhị 明minh 法pháp 空không 故cố 。 棄khí 釋thích 法pháp 空không 。 復phục 方phương 釋thích 我ngã 空không 也dã 。

又hựu 此thử 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 二nhị 句cú 。 經kinh 中trung 列liệt 之chi 在tại 先tiên 。 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 非phi 不bất 取thủ 法pháp 者giả 。 依y 經kinh 列liệt 之chi 在tại 後hậu 。 及cập 下hạ 論luận 釋thích 在tại 二nhị 句cú 之chi 前tiền 。

何hà 以dĩ 故cố 。 然nhiên 此thử 第đệ 三tam 經kinh 文văn 為vi 釋thích 。 須tu 明minh 三tam 人nhân 有hữu 生sanh 信tín 差sai 別biệt 。 義nghĩa 便tiện 故cố 釋thích 在tại 先tiên 也dã 。 此thử 前tiền 二nhị 句cú 所sở 以dĩ 復phục 在tại 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 後hậu 釋thích 者giả 。 為vi 證chứng 成thành 前tiền 二nhị 人nhân 能năng 信tín 之chi 行hành 。 然nhiên 後hậu 方phương 釋thích 前tiền 之chi 二nhị 句cú 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 此thử 是thị 第đệ 三tam 。 何hà 以dĩ 故cố 也dã 。 疑nghi 者giả 聞văn 前tiền 法pháp 空không 中trung 第đệ 三tam 第đệ 四tứ 句cú 釋thích 。 疑nghi 云vân 。 證chứng 法pháp 雖tuy 無vô 名danh 相tướng 。 非phi 不bất 可khả 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 。 故cố 言ngôn 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 便tiện 執chấp 言ngôn 若nhược 前tiền 證chứng 法pháp 可khả 以dĩ 名danh 句cú 詮thuyên 說thuyết 。 此thử 能năng 詮thuyên 名danh 句cú 則tắc 是thị 證chứng 智trí 中trung 有hữu 。 若nhược 爾nhĩ 證chứng 法pháp 便tiện 是thị 有hữu 相tương/tướng 。 那na 得đắc 上thượng 言ngôn 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 體thể 無vô 名danh 相tướng 。 然nhiên 如Như 來Lai 言ngôn 自tự 不bất 定định 。 我ngã 謂vị 為vi 有hữu 。 如Như 來Lai 說thuyết 無vô 。 我ngã 適thích 謂vị 無vô 。 如Như 來Lai 復phục 為vì 我ngã 說thuyết 有hữu 。

何hà 以dĩ 故cố 。 不bất 為vi 我ngã 定định 說thuyết 。 故cố 言ngôn 何hà 以dĩ 故cố 也dã 。 為vi 遣khiển 此thử 執chấp 故cố 。 答đáp 言ngôn 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 非phi 不bất 取thủ 法pháp 。 此thử 明minh 中Trung 道Đạo 之chi 理lý 。 不bất 可khả 定định 說thuyết 有hữu 無vô 。 若nhược 定định 說thuyết 有hữu 無vô 。 恐khủng 墮đọa 二nhị 邊biên 。 若nhược 墮đọa 二nhị 邊biên 。 則tắc 著trước 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 等đẳng 相tương/tướng 。 故cố 不bất 得đắc 定định 說thuyết 也dã 。 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 者giả 。 明minh 雖tuy 藉tạ 詮thuyên 而nhi 說thuyết 。 而nhi 亦diệc 理lý 非phi 名danh 相tướng 。 不bất 應ưng 取thủ 聲thanh 教giáo 為vi 證chứng 法pháp 謂vị 是thị 有hữu 相tương/tướng 也dã 。 非phi 不bất 取thủ 法pháp 者giả 。 聞văn 言ngôn 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 便tiện 證chứng 法pháp 一nhất 向hướng 無vô 名danh 相tướng 。 不bất 可khả 假giả 教giáo 而nhi 說thuyết 。 若nhược 無vô 名danh 相tướng 不bất 可khả 假giả 教giáo 說thuyết 者giả 。 則tắc 復phục 謂vị 音âm 聲thanh 言ngôn 教giáo 。 令linh 非phi 是thị 法pháp 。 棄khí 其kỳ 能năng 詮thuyên 之chi 義nghĩa 。 為vi 遣khiển 此thử 疑nghi 故cố 。 言ngôn 非phi 不bất 取thủ 法pháp 。 此thử 明minh 無vô 言ngôn 之chi 旨chỉ 非phi 不bất 可khả 寄ký 名danh 相tướng 而nhi 說thuyết 藉tạ 詮thuyên 而nhi 悟ngộ 。 言ngôn 教giáo 非phi 是thị 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 故cố 言ngôn 非phi 不bất 取thủ 法pháp 也dã 。 所sở 以dĩ 不bất 得đắc 。 定định 說thuyết 有hữu 無vô 者giả 。 明minh 此thử 法pháp 亦diệc 有hữu 無vô 義nghĩa 復phục 有hữu 有hữu 義nghĩa 。 而nhi 真Chân 如Như 法pháp 體thể 雖tuy 是thị 妙diệu 有hữu 。 而nhi 無vô 名danh 無vô 相tướng 故cố 。 不bất 得đắc 定định 說thuyết 為vi 有hữu 。 恐khủng 人nhân 取thủ 同đồng 名danh 相tướng 有hữu 。 然nhiên 此thử 真Chân 如Như 雖tuy 無vô 名danh 相tướng 。 而nhi 不bất 得đắc 定định 說thuyết 為vi 無vô 。 恐khủng 人nhân 取thủ 同đồng 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 也dã 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 者giả 。 雙song 釋thích 二nhị 句cú 。 以dĩ 是thị 不bất 應ưng 取thủ 聲thanh 教giáo 。 即tức 是thị 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 無vô 名danh 相tướng 理lý 故cố 。 以dĩ 是thị 非phi 不bất 藉tạ 言ngôn 教giáo 而nhi 會hội 證chứng 法pháp 。 言ngôn 教giáo 名danh 相tướng 非phi 是thị 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 不bất 得đắc 捨xả 義nghĩa 故cố 。 如Như 來Lai 常thường 說thuyết 。 筏phiệt 喻dụ 法Pháp 門môn 者giả 。 如như 人nhân 乘thừa 船thuyền 。 亦diệc 捨xả 亦diệc 取thủ 。 下hạ 論luận 委ủy 釋thích 。 故cố 不bất 具cụ 辨biện 也dã 。 是thị 法pháp 應ưng 捨xả 者giả 。 此thử 合hợp 前tiền 筏phiệt 喻dụ 也dã 。 又hựu 餘dư 經kinh 或hoặc 云vân 。 法Pháp 尚thượng 應ưng 捨xả 。 何hà 況huống 非phi 法pháp 。 依y 小Tiểu 乘Thừa 經kinh 。 言ngôn 法Pháp 尚thượng 應ưng 捨xả 者giả 。 明minh 小Tiểu 乘Thừa 羅La 漢Hán 。 入nhập 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 時thời 。 八bát 正Chánh 道Đạo 十thập 智trí 三tam 三tam 昧muội 等đẳng 。 無vô 漏lậu 善thiện 法Pháp 。 尚thượng 尚thượng 應ưng 捨xả 。 何hà 況huống 十thập 惡ác 等đẳng 非phi 法pháp 而nhi 不bất 捨xả 也dã 。 又hựu 楞lăng 伽già 經kinh 中trung 。 法Pháp 尚thượng 應ưng 捨xả 。 何hà 況huống 非phi 法pháp 者giả 。 色sắc 等đẳng 諸chư 法pháp 是thị 有hữu 猶do 尚thượng 應ưng 捨xả 。 何hà 況huống 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 。 名danh 字tự 等đẳng 法pháp 虛hư 妄vọng 無vô 實thật 而nhi 不bất 捨xả 也dã 。 又hựu 餘dư 經kinh 亦diệc 同đồng 。 此thử 經Kinh 云vân 是thị 法pháp 應ưng 捨xả 。 非phi 捨xả 法pháp 故cố 。 是thị 法pháp 應ưng 捨xả 者giả 。 明minh 雖tuy 尋tầm 詮thuyên 會hội 旨chỉ 。 得đắc 理lý 法pháp 須tu 亡vong 詮thuyên 故cố 應ưng 捨xả 教giáo 。 成thành 上thượng 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 也dã 。 非phi 捨xả 法pháp 者giả 。 明minh 始thỉ 行hành 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 乃nãi 至chí 成thành 佛Phật 。 莫mạc 不bất 皆giai 因nhân 。 教giáo 悟ngộ 理lý 藉tạ 詮thuyên 會hội 旨chỉ 。 須tu 此thử 言ngôn 教giáo 不bất 得đắc 全toàn 捨xả 。 故cố 言ngôn 非phi 捨xả 法pháp 故cố 。 成thành 上thượng 非phi 不bất 取thủ 法pháp 也dã 。

論luận 曰viết 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 者giả 。 論luận 主chủ 問vấn 斯tư 一nhất 段đoạn 經kinh 來lai 意ý 云vân 何hà 也dã 。 向hướng 依y 以dĩ 下hạ 。 說thuyết 因nhân 深thâm 果quả 深thâm 者giả 。 將tương 序tự 生sanh 疑nghi 之chi 意ý 。 牒điệp 前tiền 第đệ 四tứ 第đệ 五ngũ 段đoạn 經kinh 。 出xuất 生sanh 疑nghi 之chi 處xứ 。 若nhược 爾nhĩ 以dĩ 下hạ 至chí 。 非phi 捨xả 法pháp 故cố 。 正chánh 作tác 疑nghi 答đáp 法pháp 用dụng 。 如như 經kinh 初sơ 次thứ 第đệ 生sanh 起khởi 中trung 解giải 釋thích 可khả 知tri 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 者giả 。 向hướng 未vị 難nạn/nan 牒điệp 前tiền 經kinh 設thiết 疑nghi 。 即tức 通thông 舉cử 此thử 一nhất 段đoạn 經kinh 。 答đáp 疑nghi 問vấn 之chi 意ý 。 猶do 未vị 廣quảng 釋thích 。 論luận 主chủ 今kim 欲dục 設thiết 偈kệ 廣quảng 解giải 。 故cố 問vấn 此thử 經Kinh 。 答đáp 疑nghi 問vấn 之chi 意ý 云vân 何hà 也dã 。 此thử 一nhất 段đoạn 經kinh 。 凡phàm 以dĩ 八bát 行hành 偈kệ 釋thích 。 初sơ 一nhất 偈kệ 釋thích 經kinh 中trung 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 問vấn 如Như 來Lai 答đáp 。 明minh 未vị 來lai 惡ác 世thế 。 時thời 有hữu 三tam 種chủng 人nhân 。 具cụ 三tam 種chủng 德đức 故cố 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 第đệ 二nhị 偈kệ 別biệt 釋thích 前tiền 二nhị 人nhân 殖thực 因nhân 來lai 久cửu 故cố 有hữu 能năng 信tín 之chi 德đức 。 第đệ 三tam 偈kệ 欲dục 釋thích 第đệ 三tam 智trí 慧tuệ 人nhân 有hữu 能năng 信tín 之chi 德đức 。 故cố 復phục 總tổng 舉cử 我ngã 法pháp 二nhị 空không 。 能năng 治trị 所sở 治trị 。 為vi 下hạ 別biệt 釋thích 作tác 論luận 本bổn 。 第đệ 四tứ 偈kệ 正chánh 釋thích 四tứ 種chủng 我ngã 空không 。 第đệ 五ngũ 偈kệ 正chánh 釋thích 四tứ 種chủng 法pháp 空không 。 第đệ 六lục 偈kệ 為vi 答đáp 。 但đãn 應ưng 明minh 第đệ 三tam 人nhân 。 不bất 須tu 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 疑nghi 難nan 。 故cố 復phục 總tổng 舉cử 來lai 釋thích 。 明minh 前tiền 三tam 人nhân 能năng 信tín 有hữu 差sai 別biệt 俱câu 足túc 信tín 人nhân 。 故cố 須tu 明minh 三tam 人nhân 也dã 。 第đệ 七thất 偈kệ 釋thích 。 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 。 第đệ 八bát 偈kệ 釋thích 筏phiệt 喻dụ 也dã 。 初sơ 一nhất 偈kệ 。 上thượng 一nhất 句cú 釋thích 須Tu 菩Bồ 提Đề 問vấn 。 後hậu 三tam 句cú 釋thích 如Như 來Lai 答đáp 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 未vị 來lai 世thế 有hữu 。 菩Bồ 薩Tát 信tín 乃nãi 至chí 以dĩ 此thử 為vi 實thật 也dã 。 說thuyết 因nhân 果quả 深thâm 義nghĩa 者giả 。 釋thích 前tiền 一nhất 經kinh 中trung 聞văn 說thuyết 如như 是thị 脩tu 多đa 羅la 。 雙song 舉cử 第đệ 四tứ 第đệ 五ngũ 因nhân 果quả 經kinh 文văn 來lai 作tác 問vấn 也dã 。 疑nghi 問vấn 意ý 云vân 何hà 如Như 來Lai 。 所sở 說thuyết 因nhân 果quả 。 無vô 相tướng 二nhị 種chủng 深thâm 義nghĩa 。 於ư 後hậu 末mạt 世thế 。 人nhân 不bất 能năng 生sanh 信tín 。 云vân 何hà 如Như 來Lai 。 常thường 自tự 道đạo 言ngôn 。 我ngã 是thị 一Nhất 切Thiết 智Trí 人nhân 。 善thiện 知tri 眾chúng 生sanh 機cơ 根căn 。 稱xưng 機cơ 說thuyết 法Pháp 。 說thuyết 必tất 有hữu 益ích 。 終chung 不bất 虛hư 也dã 。 故cố 偈kệ 答đáp 言ngôn 。 於ư 彼bỉ 惡ác 世thế 。 時thời 不bất 空không 以dĩ 有hữu 實thật 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 佛Phật 答đáp 須Tu 菩Bồ 提Đề 未vị 來lai 世thế 有hữu 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 明minh 雖tuy 復phục 惡ác 世thế 信tín 者giả 難nan 得đắc 。 有hữu 人nhân 能năng 信tín 。 非phi 為vi 空không 說thuyết 。 何hà 者giả 是thị 能năng 信tín 之chi 人nhân 。 下hạ 句cú 指chỉ 云vân 菩Bồ 薩Tát 三tam 德đức 備bị 。 此thử 句cú 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 智trí 慧tuệ 者giả 。 此thử 總tổng 出xuất 三tam 種chủng 人nhân 能năng 信tín 之chi 德đức 。 故cố 知tri 不bất 空không 說thuyết 也dã 。

第đệ 二nhị 偈kệ 別biệt 釋thích 前tiền 二nhị 種chủng 人nhân 能năng 信tín 之chi 德đức 。 從tùng 佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 非phi 於ư 一nhất 佛Phật 二nhị 佛Phật 。 乃nãi 至chí 能năng 生sanh 。 一nhất 念niệm 淨tịnh 信tín 也dã 。 修tu 戒giới 於ư 過quá 去khứ 及cập 種chúng 諸chư 善thiện 根căn 者giả 。 此thử 二nhị 句cú 指chỉ 出xuất 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 二nhị 種chủng 人nhân 。 明minh 此thử 人nhân 曾tằng 供cung 諸chư 佛Phật 。 聞văn 大Đại 乘Thừa 經Kinh 。 生sanh 信tín 不bất 謗báng 。 能năng 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 如như 說thuyết 修tu 行hành 。 名danh 為vi 持trì 戒giới 。 廣quảng 以dĩ 內nội 外ngoại 珍trân 財tài 。 奉phụng 施thí 諸chư 佛Phật 。 及cập 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 修tu 波Ba 羅La 蜜Mật 行hạnh 。 名danh 種chúng 諸chư 善thiện 根căn 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 非phi 於ư 一nhất 佛Phật 二nhị 佛Phật 。 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 修tu 行hành 供cúng 養dường 。 而nhi 種chúng 善thiện 根căn 也dã 。 問vấn 若nhược 此thử 人nhân 已dĩ 。 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 為vi 當đương 供cúng 養dường 幾kỷ 許hứa 佛Phật 來lai 。 故cố 以dĩ 下hạ 半bán 偈kệ 答đáp 云vân 。 或hoặc 具cụ 於ư 諸chư 佛Phật 亦diệc 說thuyết 功công 德đức 滿mãn 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 已dĩ 於ư 無vô 量lượng 。 百bách 千thiên 萬vạn 諸chư 佛Phật 所sở 。 修tu 行hành 供cúng 養dường 。 而nhi 種chúng 善thiện 根căn 。 明minh 此thử 二nhị 人nhân 非phi 但đãn 於ư 一nhất 二nhị 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 所sở 修tu 行hành 種chúng 善thiện 根căn 。 乃nãi 於ư 無vô 量lượng 。 佛Phật 所sở 修tu 行hành 供cúng 養dường 。 久cửu 積tích 勝thắng 因nhân 。 方phương 能năng 於ư 此thử 經Kinh 。 中trung 生sanh 淨tịnh 信tín 也dã 。 此thử 下hạ 半bán 偈kệ 。 重trọng/trùng 明minh 上thượng 二nhị 人nhân 。 所sở 以dĩ 復phục 來lai 。 以dĩ 經kinh 中trung 有hữu 兩lưỡng 重trọng/trùng 故cố 。 論luận 主chủ 學học 經kinh 再tái 舉cử 也dã 。 如như 經kinh 已dĩ 下hạ 訖ngật 。 種chúng 諸chư 善thiện 根căn 。 此thử 是thị 論luận 主chủ 以dĩ 偈kệ 釋thích 經kinh 已dĩ 竟cánh 通thông 舉cử 兩lưỡng 段đoạn 經kinh 結kết 偈kệ 。 此thử 經Kinh 文văn 以dĩ 下hạ 至chí 功công 德đức 具cụ 足túc 故cố 者giả 。 論luận 主chủ 以dĩ 經kinh 中trung 解giải 不bất 能năng 廣quảng 釋thích 。 故cố 略lược 申thân 經kinh 偈kệ 所sở 明minh 之chi 義nghĩa 也dã 。

第đệ 三tam 偈kệ 以dĩ 下hạ 有hữu 三tam 偈kệ 。 釋thích 經kinh 中trung 第đệ 三tam 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 依y 經kinh 中trung 次thứ 第đệ 應ưng 釋thích 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 等đẳng 經kinh 文văn 。 但đãn 此thử 知tri 見kiến 等đẳng 義nghĩa 通thông 前tiền 後hậu 隨tùy 意ý 。 此thử 乃nãi 依y 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 故cố 。 經kinh 文văn 先tiên 列liệt 。 論luận 中trung 後hậu 釋thích 也dã 。 後hậu 壽thọ 者giả 。 乃nãi 舉cử 我ngã 相tương/tướng 中trung 四tứ 種chủng 。 所sở 以dĩ 單đơn 言ngôn 壽thọ 者giả 。 此thử 中trung 雖tuy 並tịnh 明minh 四tứ 計kế 。 莫mạc 不bất 同đồng 計kế 於ư 我ngã 。 且thả 舉cử 一nhất 名danh 。 餘dư 三tam 可khả 知tri 。 及cập 法pháp 者giả 此thử 舉cử 法pháp 相tướng 中trung 四tứ 種chủng 。 亦diệc 且thả 舉cử 法pháp 相tướng 中trung 一nhất 名danh 也dã 。 應ưng 言ngôn 法pháp 相tướng 。 但đãn 以dĩ 五ngũ 言ngôn 偈kệ 俠hiệp 。 直trực 言ngôn 及cập 法pháp 也dã 。 此thử 一nhất 句cú 。 總tổng 舉cử 八bát 種chủng 所sở 治trị 法pháp 也dã 。 遠viễn 離ly 於ư 取thủ 相tương/tướng 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 我ngã 相tương/tướng 乃nãi 至chí 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 我ngã 空không 法pháp 空không 二nhị 段đoạn 經kinh 文văn 。 明minh 得đắc 此thử 八bát 種chủng 勝thắng 解giải 能năng 治trị 前tiền 八bát 種chủng 取thủ 相tương/tướng 之chi 惑hoặc 故cố 。 言ngôn 遠viễn 離ly 於ư 取thủ 相tương/tướng 也dã 。 亦diệc 說thuyết 知tri 彼bỉ 相tương/tướng 者giả 。 明minh 所sở 以dĩ 牒điệp 我ngã 法pháp 二nhị 空không 能năng 治trị 所sở 治trị 。 法pháp 來lai 者giả 將tương 欲dục 更cánh 廣quảng 釋thích 第đệ 三tam 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 義nghĩa 故cố 。 言ngôn 亦diệc 說thuyết 知tri 彼bỉ 智trí 慧tuệ 人nhân 義nghĩa 不bất 斷đoạn 相tương/tướng 也dã 。 復phục 非phi 但đãn 智trí 慧tuệ 。 人nhân 不bất 斷đoạn 相tương/tướng 。 亦diệc 說thuyết 知tri 前tiền 二nhị 人nhân 不bất 斷đoạn 相tương/tướng 也dã 。 依y 八bát 義nghĩa 別biệt 者giả 。 依y 八bát 種chủng 所sở 治trị 。 有hữu 八bát 種chủng 能năng 治trị 之chi 義nghĩa 。 此thử 一nhất 偈kệ 與dữ 下hạ 我ngã 空không 法pháp 空không 二nhị 偈kệ 為vi 本bổn 。 不bất 別biệt 釋thích 經kinh 文văn 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 也dã 者giả 。 聞văn 此thử 一nhất 偈kệ 義nghĩa 意ý 云vân 何hà 也dã 。 故cố 答đáp 復phục 說thuyết 般Bát 若Nhã 義nghĩa 不bất 斷đoạn 故cố 。 此thử 文văn 先tiên 解giải 第đệ 三tam 句cú 。 然nhiên 後hậu 復phục 設thiết 問vấn 云vân 。 說thuyết 何hà 等đẳng 義nghĩa 。 問vấn 此thử 說thuyết 般Bát 若Nhã 義nghĩa 不bất 斷đoạn 者giả 義nghĩa 云vân 何hà 。 後hậu 方phương 舉cử 上thượng 二nhị 句cú 。 能năng 治trị 所sở 治trị 。 略lược 釋thích 能năng 治trị 所sở 治trị 之chi 義nghĩa 也dã 。 雖tuy 略lược 釋thích 能năng 治trị 所sở 治trị 。 猶do 未vị 列liệt 其kỳ 數số 。 故cố 提đề 偈kệ 第đệ 四tứ 句cú 。 結kết 出xuất 其kỳ 數số 也dã 。 此thử 復phục 云vân 何hà 。 以dĩ 下hạ 能năng 治trị 所sở 治trị 。 迭điệt 互hỗ 相tương 屬thuộc 對đối 也dã 。

此thử 義nghĩa 復phục 云vân 何hà 者giả 。 論luận 主chủ 生sanh 下hạ 第đệ 四tứ 偈kệ 故cố 設thiết 此thử 問vấn 。 前tiền 偈kệ 雖tuy 總tổng 解giải 四tứ 種chủng 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 還hoàn 總tổng 解giải 四tứ 種chủng 義nghĩa 。 今kim 一nhất 一nhất 別biệt 釋thích 者giả 。 義nghĩa 意ý 復phục 云vân 何hà 。 故cố 答đáp 差sai 別biệt 相tương 續tục 體thể 。 此thử 一nhất 偈kệ 釋thích 前tiền 經kinh 中trung 無vô 復phục 我ngã 相tướng 。 等đẳng 四tứ 句cú 也dã 。 差sai 別biệt 者giả 明minh 我ngã 相tương/tướng 也dã 。 相tương 續tục 者giả 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 也dã 。 不bất 斷đoạn 至chí 命mạng 住trụ 者giả 。 人nhân 相tương/tướng 也dã 。 復phục 趣thú 於ư 異dị 道đạo 者giả 。 壽thọ 者giả 相tương/tướng 也dã 。 是thị 我ngã 相tương/tướng 四tứ 種chủng 者giả 。 四tứ 種chủng 我ngã 相tương/tướng 也dã 。 此thử 一nhất 偈kệ 唯duy 舉cử 所sở 治trị 四tứ 法pháp 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 以dĩ 下hạ 。 初sơ 列liệt 我ngã 中trung 四tứ 種chủng 名danh 。 次thứ 解giải 四tứ 種chủng 計kế 我ngã 義nghĩa 。 然nhiên 後hậu 舉cử 經kinh 中trung 四tứ 種chủng 能năng 治trị 無vô 我ngã 解giải 來lai 。 對đối 四tứ 種chủng 計kế 心tâm 。

云vân 何hà 及cập 法pháp 者giả 。 前tiền 偈kệ 以dĩ 釋thích 壽thọ 者giả 等đẳng 四tứ 句cú 。 今kim 次thứ 釋thích 法pháp 中trung 句cú 。 故cố 重trọng/trùng 舉cử 前tiền 論luận 本bổn 偈kệ 上thượng 句cú 下hạ 兩lưỡng 字tự 來lai 作tác 問vấn 。 生sanh 起khởi 後hậu 偈kệ 故cố 。 言ngôn 云vân 何hà 及cập 法pháp 。 故cố 即tức 以dĩ 偈kệ 答đáp 。 此thử 第đệ 五ngũ 偈kệ 釋thích 經kinh 中trung 無vô 法pháp 相tướng 等đẳng 四tứ 句cú 也dã 。 一nhất 切thiết 空không 無vô 相tương/tướng 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 無vô 法pháp 相tướng 。 明minh 外ngoại 人nhân 計kế 眾chúng 生sanh 五ngũ 陰ấm 。 法pháp 十thập 二nhị 入nhập 六lục 塵trần 可khả 取thủ 能năng 取thủ 一nhất 切thiết 法pháp 是thị 實thật 有hữu 。 此thử 名danh 法pháp 相tướng 。 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 言ngôn 一nhất 切thiết 空không 也dã 。 空không 者giả 。 此thử 十thập 二nhị 入nhập 有hữu 為vi 諸chư 法pháp 本bổn 來lai 不bất 生sanh 。 無vô 體thể 相tướng 故cố 空không 。 無vô 為vi 之chi 法Pháp 。 佛Phật 性tánh 涅Niết 槃Bàn 無vô 萬vạn 相tương/tướng 故cố 空không 也dã 。 應ưng 問vấn 何hà 故cố 空không 即tức 答đáp 。 以dĩ 無vô 物vật 故cố 。 無vô 物vật 者giả 。 空không 無vô 色sắc 等đẳng 物vật 也dã 。 實thật 有hữu 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 。 亦diệc 非phi 無vô 法pháp 相tướng 。 聞văn 言ngôn 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 一nhất 切thiết 法pháp 空không 。 疑nghi 者giả 謂vị 涅Niết 槃Bàn 佛Phật 性tánh 無vô 為vi 之chi 法Pháp 。 亦diệc 同đồng 有hữu 為vi 無vô 體thể 之chi 空không 。 此thử 名danh 非phi 法pháp 相tướng 。 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 答đáp 言ngôn 實thật 有hữu 。 明minh 佛Phật 性tánh 涅Niết 槃Bàn 體thể 是thị 妙diệu 有hữu 。 以dĩ 無vô 萬vạn 相tương/tướng 故cố 空không 。 勿vật 得đắc 聞văn 諸chư 法pháp 空không 。 便tiện 謂vị 涅Niết 槃Bàn 佛Phật 性tánh 同đồng 於ư 有hữu 為vi 之chi 法pháp 。 虛hư 妄vọng 分phân 別biệt 。 無vô 體thể 故cố 空không 。 故cố 言ngôn 實thật 有hữu 也dã 。 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 無vô 相tướng 。 聞văn 言ngôn 萬vạn 法pháp 皆giai 空không 。 疑nghi 者giả 便tiện 謂vị 真Chân 如Như 無vô 為vi 法pháp 。 同đồng 有hữu 為vi 諸chư 法pháp 無vô 性tánh 之chi 空không 。 亦diệc 同đồng 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 之chi 無vô 故cố 。 答đáp 言ngôn 實thật 有hữu 。 既ký 聞văn 真Chân 如Như 實thật 有hữu 。 疑nghi 者giả 計kế 謂vị 真Chân 如Như 同đồng 色sắc 香hương 味vị 觸xúc 。 有hữu 為vi 之chi 有hữu 。 聞văn 無vô 謂vị 真Chân 如Như 同đồng 色sắc 兔thố 角giác 等đẳng 無vô 。 此thử 二nhị 種chủng 計kế 名danh 之chi 為vi 相tương/tướng 。 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 答đáp 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 。 此thử 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 明minh 真Chân 如Như 法pháp 體thể 妙diệu 有hữu 妙diệu 無vô 而nhi 不bất 同đồng 世thế 諦đế 色sắc 香hương 之chi 有hữu 性tánh 空không 等đẳng 無vô 。 雙song 遣khiển 有hữu 無vô 二nhị 種chủng 計kế 情tình 故cố 。 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。

依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 聞văn 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 。 疑nghi 者giả 便tiện 謂vị 真Chân 如Như 一nhất 向hướng 不bất 可khả 說thuyết 。 若nhược 爾nhĩ 真Chân 如Như 令linh 。 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 云vân 何hà 依y 經kinh 教giáo 發phát 心tâm 。 憑bằng 詮thuyên 修tu 行hành 。 而nhi 得đắc 佛Phật 果Quả 也dã 。 此thử 名danh 為vi 非phi 相tướng 。 對đối 治trị 此thử 計kế 故cố 。 答đáp 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 。 明minh 真Chân 如Như 雖tuy 體thể 絕tuyệt 言ngôn 相tương/tướng 。 非phi 不bất 假giả 於ư 聲thanh 教giáo 而nhi 得đắc 此thử 理lý 故cố 。 言ngôn 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 也dã 。

是thị 法pháp 相tướng 四tứ 種chủng 者giả 。 舉cử 所sở 治trị 四tứ 種chủng 相tương/tướng 。 結kết 前tiền 三tam 句cú 中trung 能năng 治trị 四tứ 種chủng 無vô 法pháp 相tướng 也dã 。 而nhi 此thử 一nhất 偈kệ 通thông 舉cử 能năng 治trị 所sở 治trị 法pháp 也dã 。 何hà 者giả 是thị 四tứ 種chủng 等đẳng 者giả 。 上thượng 偈kệ 第đệ 四tứ 句cú 中trung 。 雖tuy 云vân 是thị 法pháp 相tướng 四tứ 種chủng 。 猶do 未vị 出xuất 其kỳ 名danh 。 今kim 列liệt 出xuất 四tứ 名danh 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 者giả 。 前tiền 偈kệ 中trung 上thượng 三tam 句cú 并tinh 長trường/trưởng 行hành 四tứ 種chủng 名danh 列liệt 所sở 治trị 。 而nhi 問vấn 此thử 能năng 治trị 所sở 治trị 。 其kỳ 義nghĩa 意ý 云vân 何hà 也dã 。 有hữu 能năng 取thủ 可khả 取thủ 至chí 。 以dĩ 無vô 物vật 故cố 。 此thử 解giải 初sơ 對đối 法pháp 相tướng 無vô 法pháp 相tướng 能năng 治trị 所sở 治trị 也dã 。 彼bỉ 法pháp 無vô 我ngã 空không 實thật 有hữu 故cố 。 言ngôn 亦diệc 非phi 無vô 法pháp 相tướng 。 此thử 解giải 第đệ 二nhị 對đối 非phi 法pháp 相tướng 。 亦diệc 非phi 無vô 法pháp 相tướng 。 能năng 治trị 所sở 治trị 也dã 。 然nhiên 云vân 彼bỉ 法pháp 者giả 。 彼bỉ 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 也dã 。 無vô 我ngã 空không 者giả 。 明minh 彼bỉ 真Chân 如Như 法pháp 體thể 非phi 但đãn 空không 於ư 我ngã 法pháp 。 亦diệc 復phục 空không 於ư 無vô 我ngã 無vô 法pháp 也dã 。 實thật 有hữu 者giả 。 恐khủng 或hoặc 者giả 聞văn 言ngôn 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 雙song 絕tuyệt 有hữu 無vô 名danh 無vô 我ngã 空không 。 便tiện 謂vị 證chứng 法pháp 一nhất 向hướng 空không 寂tịch 。 故cố 云vân 實thật 有hữu 非phi 無vô 體thể 空không 也dã 。 彼bỉ 空không 無vô 物vật 而nhi 此thử 不bất 可khả 說thuyết 有hữu 無vô 故cố 言ngôn 無vô 相tướng 者giả 。 此thử 解giải 第đệ 三tam 對đối 相tương/tướng 無vô 相tướng 能năng 治trị 所sở 治trị 也dã 。 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 至chí 依y 言ngôn 相tương/tướng 說thuyết 。 此thử 解giải 第đệ 四tứ 對đối 非phi 相tướng 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 能năng 治trị 所sở 治trị 也dã 。 依y 八bát 種chủng 差sai 別biệt 義nghĩa 離ly 八bát 種chủng 相tương/tướng 者giả 。 此thử 既ký 別biệt 釋thích 義nghĩa 我ngã 法pháp 二nhị 空không 竟cánh 。 並tịnh 舉cử 能năng 治trị 所sở 治trị 。 雙song 結kết 二nhị 空không 也dã 。

是thị 故cố 說thuyết 有hữu 智trí 慧tuệ 者giả 。 上thượng 問vấn 第đệ 三tam 人nhân 復phục 有hữu 何hà 德đức 行hạnh 。 故cố 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 今kim 既ký 明minh 此thử 人nhân 能năng 解giải 我ngã 空không 法pháp 空không 。 經kinh 論luận 中trung 具cụ 釋thích 意ý 。 所sở 以dĩ 舉cử 智trí 慧tuệ 來lai 。 通thông 結kết 其kỳ 能năng 信tín 之chi 德đức 也dã 。 如như 經kinh 無vô 法pháp 相tướng 等đẳng 。 別biệt 結kết 法pháp 空không 中trung 四tứ 也dã 。 有hữu 智trí 慧tuệ 便tiện 足túc 者giả 。 難nạn/nan 云vân 若nhược 此thử 第đệ 三tam 人nhân 具cụ 二nhị 空không 之chi 解giải 能năng 現hiện 信tín 者giả 。 此thử 人nhân 則tắc 為vi 最tối 勝thắng 。 若nhược 然nhiên 但đãn 說thuyết 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 則tắc 足túc 。 何hà 須tu 復phục 明minh 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 二nhị 種chủng 人nhân 也dã 。 答đáp 云vân 為vi 生sanh 實thật 相tướng 差sai 別biệt 義nghĩa 故cố 。 將tương 欲dục 便tiện 論luận 主chủ 釋thích 其kỳ 示thị 現hiện 生sanh 實thật 相tướng 差sai 別biệt 所sở 以dĩ 故cố 。 問vấn 云vân 何hà 示thị 現hiện 。 然nhiên 即tức 偈kệ 答đáp 彼bỉ 人nhân 依y 信tín 心tâm 恭cung 敬kính 生sanh 實thật 相tướng 。 所sở 以dĩ 復phục 明minh 此thử 一nhất 偈kệ 者giả 。 前tiền 長trường/trưởng 行hành 論luận 云vân 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 證chứng 二nhị 空không 之chi 解giải 決quyết 定định 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 不bất 隨tùy 他tha 教giáo 。 若nhược 爾nhĩ 此thử 第đệ 三tam 人nhân 則tắc 為vi 最tối 勝thắng 。 唯duy 應ưng 明minh 此thử 。 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 何hà 須tu 復phục 說thuyết 持trì 戒giới 功công 德đức 。 二nhị 種chủng 人nhân 也dã 。 故cố 設thiết 此thử 偈kệ 。 明minh 信tín 有hữu 多đa 種chủng 義nghĩa 通thông 三tam 人nhân 。 非phi 唯duy 有hữu 智trí 慧tuệ 者giả 。 由do 他tha 前tiền 二nhị 人nhân 以dĩ 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 仰ngưỡng 信tín 為vi 因nhân 故cố 。 能năng 得đắc 地địa 上thượng 我ngã 法pháp 二nhị 空không 無vô 漏lậu 智trí 慧tuệ 故cố 。 須tu 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 。 不bất 得đắc 單đơn 明minh 智trí 慧tuệ 人nhân 也dã 。 是thị 故cố 下hạ 長trường/trưởng 行hành 論luận 云vân 不bất 但đãn 說thuyết 般Bát 若Nhã 也dã 。 彼bỉ 人nhân 依y 信tín 心tâm 者giả 。 釋thích 持trì 戒giới 修tu 福phước 。 德đức 二nhị 種chủng 人nhân 。 是thị 地địa 前tiền 菩Bồ 薩Tát 未vị 能năng 現hiện 見kiến 現hiện 原nguyên 。 從tùng 佛Phật 聞văn 法Pháp 。 憑bằng 信tín 生sanh 解giải 故cố 。 言ngôn 依y 信tín 心tâm 也dã 。 恭cung 敬kính 生sanh 實thật 相tướng 者giả 。 明minh 此thử 二nhị 人nhân 。 恭cung 敬kính 如Như 來Lai 。 隨tùy 慎thận 佛Phật 語ngữ 。 能năng 信tín 此thử 經Kinh 。 以dĩ 之chi 為vi 實thật 相tướng 也dã 。 故cố 復phục 超siêu 舉cử 前tiền 經kinh 來lai 也dã 。

聞văn 說thuyết 如như 是thị 。 脩tu 多đa 羅la 能năng 生sanh 淨tịnh 信tín 者giả 。 結kết 成thành 須tu 明minh 前tiền 二nhị 種chủng 人nhân 。 非phi 唯duy 獨độc 明minh 智trí 慧tuệ 足túc 也dã 。 聞văn 聲thanh 不bất 止chỉ 取thủ 者giả 。 此thử 下hạ 半bán 偈kệ 復phục 明minh 第đệ 三tam 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 依y 如như 前tiền 疑nghi 。 正chánh 應ưng 但đãn 明minh 上thượng 二nhị 種chủng 人nhân 有hữu 差sai 別biệt 信tín 。 何hà 故cố 復phục 舉cử 。 有hữu 智trí 慧tuệ 者giả 。 有hữu 二nhị 意ý 。 一nhất 為vi 以dĩ 智trí 慧tuệ 者giả 是thị 證chứng 信tín 之chi 人nhân 。 上thượng 二nhị 人nhân 是thị 其kỳ 聞văn 信tín 。 二nhị 為vi 乘thừa 釋thích 經kinh 中trung 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 非phi 不bất 取thủ 法pháp 故cố 來lai 也dã 。 聞văn 聲thanh 不bất 正chánh 取thủ 者giả 。 明minh 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 得đắc 二nhị 空không 解giải 故cố 聞văn 音âm 聲thanh 言ngôn 教giáo 不bất 取thủ 。 即tức 同đồng 所sở 詮thuyên 證chứng 義nghĩa 無vô 名danh 相tướng 理lý 故cố 。 下hạ 論luận 釋thích 云vân 。 又hựu 智trí 慧tuệ 者giả 不bất 如như 聲thanh 取thủ 義nghĩa 也dã 。 正chánh 說thuyết 如như 是thị 取thủ 者giả 。 雖tuy 不bất 取thủ 聲thanh 教giáo 同đồng 於ư 證chứng 義nghĩa 。 然nhiên 所sở 詮thuyên 之chi 理lý 非phi 不bất 藉tạ 聲thanh 教giáo 而nhi 得đắc 。 非phi 是thị 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 故cố 。 下hạ 論luận 云vân 隨tùy 順thuận 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 智trí 正chánh 說thuyết 如như 是thị 取thủ 也dã 。 言ngôn 說thuyết 家gia 果quả 所sở 謂vị 義nghĩa 也dã 。 因nhân 能năng 隨tùy 果quả 。 故cố 云vân 隨tùy 慎thận 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 者giả 。 此thử 一nhất 偈kệ 所sở 明minh 之chi 義nghĩa 云vân 何hà 也dã 。 而nhi 下hạ 釋thích 分phân 為vi 二nhị 。 彼bỉ 人nhân 有hữu 持trì 戒giới 功công 德đức 。 乃nãi 至chí 不bất 但đãn 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 釋thích 上thượng 半bán 偈kệ 。 明minh 上thượng 二nhị 人nhân 。 恭cung 敬kính 如Như 來Lai 。 憑bằng 聖thánh 經kinh 教giáo 。 能năng 生sanh 淨tịnh 信tín 。 雖tuy 不bất 同đồng 第đệ 三tam 證chứng 而nhi 生sanh 信tín 。 亦diệc 能năng 於ư 經kinh 生sanh 決quyết 定định 解giải 。 故cố 超siêu 舉cử 上thượng 淨tịnh 信tín 經kinh 來lai 結kết 也dã 。 又hựu 有hữu 智trí 慧tuệ 以dĩ 下hạ 釋thích 下hạ 半bán 偈kệ 。 明minh 第đệ 三tam 智trí 慧tuệ 人nhân 。 不bất 如như 聲thanh 取thủ 證chứng 。 現hiện 中trung 生sanh 信tín 。 勝thắng 於ư 前tiền 二nhị 。 復phục 越việt 釋thích 下hạ 第đệ 三tam 何hà 以dĩ 故cố 不bất 應ưng 。 取thủ 法pháp 等đẳng 也dã 。 故cố 次thứ 言ngôn 須Tu 菩Bồ 提Đề 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 者giả 。 如như 前tiền 下hạ 半bán 偈kệ 所sở 釋thích 也dã 。 如như 經kinh 次thứ 第đệ 。 此thử 經Kinh 文văn 次thứ 應ưng 在tại 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 有hữu 法pháp 相tướng 則tắc 為vi 著trước 我ngã 。 眾chúng 生sanh 等đẳng 後hậu 。 今kim 所sở 以dĩ 在tại 此thử 釋thích 者giả 。 為vi 欲dục 證chứng 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 能năng 不bất 如như 聲thanh 取thủ 義nghĩa 以dĩ 便tiện 。 故cố 越việt 釋thích 之chi 。 是thị 故cố 論luận 云vân 次thứ 言ngôn 者giả 。 義nghĩa 中trung 次thứ 第đệ 。 非phi 經kinh 中trung 次thứ 也dã 。

又hựu 經kinh 復phục 言ngôn 須Tu 菩Bồ 提Đề 如Như 來Lai 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 者giả 。 上thượng 來lai 諸chư 偈kệ 。 皆giai 先tiên 作tác 偈kệ 釋thích 。 舉cử 經kinh 結kết 之chi 。 此thử 中trung 何hà 故cố 先tiên 列liệt 經kinh 於ư 前tiền 。 後hậu 方phương 作tác 偈kệ 論luận 而nhi 釋thích 以dĩ 上thượng 超siêu 釋thích 後hậu 兩lưỡng 段đoạn 經kinh 。 此thử 猶do 未vị 解giải 。 所sở 以dĩ 先tiên 舉cử 也dã 。 然nhiên 此thử 論luận 主chủ 解giải 義nghĩa 多đa 途đồ 或hoặc 先tiên 舉cử 後hậu 釋thích 。 或hoặc 先tiên 釋thích 後hậu 結kết 。 而nhi 此thử 依y 闡xiển 陀đà 論luận 法pháp 也dã 。 此thử 所sở 以dĩ 超siêu 釋thích 後hậu 二nhị 經kinh 文văn 今kim 方phương 在tại 此thử 釋thích 。 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 者giả 。 前tiền 明minh 三tam 種chủng 信tín 人nhân 勢thế 相tương/tướng 屬thuộc 著trước 。 以dĩ 此thử 知tri 見kiến 是thị 任nhậm 放phóng 辨biện 才tài 義nghĩa 通thông 三tam 人nhân 。 列liệt 三tam 人nhân 訖ngật 。 明minh 知tri 見kiến 義nghĩa 顯hiển 故cố 方phương 釋thích 之chi 。 此thử 明minh 何hà 義nghĩa 者giả 。 論luận 主chủ 欲dục 釋thích 如Như 來Lai 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 。 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 義nghĩa 故cố 。 問vấn 此thử 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 。 明minh 何hà 等đẳng 義nghĩa 。 即tức 以dĩ 偈kệ 答đáp 云vân 。 佛Phật 非phi 見kiến 果quả 知tri 。 此thử 一nhất 偈kệ 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 如Như 來Lai 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 。 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 佛Phật 非phi 見kiến 果quả 知tri 者giả 。 明minh 如Như 來Lai 以dĩ 現hiện 智trí 了liễu 了liễu 知tri 此thử 人nhân 決quyết 定định 能năng 信tín 名danh 為vi 持trì 戒giới 。 非phi 見kiến 有hữu 威uy 儀nghi 相tướng 貌mạo 者giả 。 謂vị 為vi 能năng 信tín 。 名danh 持trì 戒giới 人nhân 。 如như 此thử 假giả 相tương 知tri 者giả 此thử 為vi 藉tạ 相tương/tướng 。 比tỉ 知tri 今kim 明minh 佛Phật 非phi 以dĩ 此thử 相tương/tướng 貇# 解giải 故cố 。 云vân 佛Phật 非phi 見kiến 果quả 知tri 也dã 。 應ưng 問vấn 若nhược 非phi 比tỉ 智trí 知tri 者giả 云vân 何hà 知tri 。 答đáp 曰viết 願nguyện 智trí 力lực 現hiện 見kiến 。 願nguyện 智trí 者giả 。 如Như 來Lai 百bách 四tứ 十thập 不bất 共cộng 法pháp 中trung 願nguyện 智trí 力lực 。 亦diệc 云vân 自tự 在tại 力lực 也dã 。 非phi 同đồng 小Tiểu 乘Thừa 發phát 願nguyện 後hậu 方phương 有hữu 智trí 也dã 。 求cầu 供cúng 養dường 恭cung 敬kính 。 彼bỉ 人nhân 不bất 能năng 說thuyết 者giả 。 上thượng 半bán 偈kệ 明minh 引dẫn 佛Phật 為vi 證chứng 成thành 前tiền 二nhị 種chủng 能năng 信tín 人nhân 也dã 。 此thử 下hạ 半bán 偈kệ 出xuất 破phá 戒giới 不bất 信tín 之chi 。 實thật 不bất 持trì 戒giới 。 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 詐trá 言ngôn 持trì 戒giới 者giả 。 彼bỉ 人nhân 不bất 能năng 自tự 說thuyết 我ngã 是thị 持trì 戒giới 有hữu 功công 德đức 能năng 信tín 之chi 人nhân 。 以dĩ 如Như 來Lai 力lực 加gia 也dã 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 以dĩ 下hạ 。 一nhất 段đoạn 長trường/trưởng 行hành 論luận 。 凡phàm 有hữu 二nhị 意ý 。 從tùng 初sơ 至chí 不bất 能năng 自tự 說thuyết 已dĩ 前tiền 。 釋thích 上thượng 一nhất 偈kệ 。 又hựu 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 下hạ 。 釋thích 偈kệ 外ngoại 兩lưỡng 處xứ 經kinh 也dã 。 就tựu 初sơ 釋thích 偈kệ 中trung 。

復phục 有hữu 二nhị 意ý 。 從tùng 持trì 戒giới 等đẳng 至chí 以dĩ 有hữu 二nhị 語ngữ 。 釋thích 上thượng 半bán 偈kệ 彼bỉ 持trì 戒giới 等đẳng 人nhân 至chí 願nguyện 智trí 力lực 現hiện 見kiến 故cố 釋thích 。 前tiền 半bán 偈kệ 中trung 知tri 見kiến 之chi 義nghĩa 。 如Như 來Lai 悉tất 知tri 。 便tiện 足túc 以dĩ 下hạ 至chí 次thứ 有hữu 二nhị 語ngữ 故cố 。 論luận 主chủ 設thiết 不bất 須tu 並tịnh 明minh 知tri 見kiến 二nhị 法pháp 之chi 難nạn/nan 。 即tức 答đáp 須tu 並tịnh 明minh 知tri 見kiến 二nhị 法pháp 之chi 義nghĩa 也dã 。 何hà 故cố 如như 是thị 說thuyết 者giả 。 論luận 主chủ 設thiết 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 不bất 須tu 知tri 見kiến 之chi 問vấn 答đáp 須tu 知tri 見kiến 之chi 說thuyết 故cố 。 云vân 何hà 故cố 如như 是thị 說thuyết 也dã 。 即tức 答đáp 以dĩ 有hữu 二nhị 語ngữ 故cố 。 明minh 知tri 有hữu 現hiện 智trí 知tri 有hữu 比tỉ 智trí 知tri 有hữu 佛Phật 眼nhãn 見kiến 肉nhục 眼nhãn 等đẳng 見kiến 以dĩ 有hữu 此thử 二nhị 語ngữ 不bất 同đồng 故cố 。 設thiết 此thử 問vấn 答đáp 。 欲dục 使sử 人nhân 識thức 如Như 來Lai 云vân 知tri 見kiến 者giả 是thị 現hiện 智trí 知tri 佛Phật 眼nhãn 見kiến 非phi 比tỉ 智trí 知tri 肉nhục 眼nhãn 見kiến 也dã 。

又hựu 何hà 故cố 如Như 來Lai 。 如như 是thị 說thuyết 以dĩ 下hạ 。 明minh 知tri 見kiến 中trung 第đệ 二nhị 意ý 釋thích 下hạ 半bán 偈kệ 。 又hựu 何hà 故cố 如Như 來Lai 。 如như 是thị 說thuyết 者giả 。 論luận 主chủ 設thiết 問vấn 云vân 。 如Như 來Lai 唯duy 知tri 二nhị 人nhân 有hữu 信tín 。 明minh 於ư 知tri 之chi 與dữ 見kiến 為vi 當đương 更cánh 餘dư 意ý 也dã 。 故cố 即tức 引dẫn 下hạ 半bán 偈kệ 答đáp 。 明minh 如Như 來Lai 不bất 但đãn 知tri 見kiến 此thử 二nhị 人nhân 有hữu 能năng 信tín 之chi 德đức 。 若nhược 有hữu 人nhân 實thật 。 不bất 信tín 此thử 經Kinh 。 實thật 不bất 持trì 戒giới 。 為vi 求cầu 供cúng 養dường 恭cung 敬kính 。 詐trá 言ngôn 持trì 戒giới 有hữu 信tín 者giả 。 如Như 來Lai 亦diệc 知tri 見kiến 故cố 。 明minh 下hạ 以dĩ 論luận 釋thích 求cầu 供cúng 養dường 等đẳng 半bán 偈kệ 也dã 。 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 生sanh 無vô 量lượng 福phước 德đức 。 聚tụ 取thủ 無vô 量lượng 福phước 德đức 者giả 。 生sanh 者giả 此thử 明minh 前tiền 二nhị 人nhân 能năng 信tín 之chi 福phước 決quyết 定định 能năng 作tác 菩Bồ 提Đề 因nhân 故cố 云vân 能năng 生sanh 因nhân 也dã 。 取thủ 者giả 論luận 釋thích 云vân 勳huân 脩tu 自tự 體thể 果quả 義nghĩa 者giả 明minh 此thử 一nhất 念niệm 信tín 心tâm 非phi 但đãn 能năng 與dữ 佛Phật 果Quả 作tác 決quyết 定định 因nhân 義nghĩa 。 由do 此thử 一nhất 念niệm 信tín 心tâm 為vi 因nhân 。 復phục 能năng 修tu 行hành 斷đoạn 惑hoặc 顯hiển 出xuất 法Pháp 身thân 無vô 上thượng 佛Phật 果Quả 也dã 。 明minh 此thử 前tiền 二nhị 人nhân 決quyết 定định 能năng 脩tu 行hành 取thủ 佛Phật 果Quả 也dã 。

又hựu 何hà 以dĩ 故cố 須Tu 菩Bồ 提Đề 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 為vi 著trước 我ngã 等đẳng 者giả 。 此thử 一nhất 段đoạn 經kinh 。 在tại 我ngã 法pháp 二nhị 空không 經kinh 文văn 之chi 後hậu 。 所sở 以dĩ 解giải 在tại 於ư 此thử 餘dư 經kinh 文văn 。 其kỳ 經kinh 在tại 下hạ 。 而nhi 在tại 前tiền 釋thích 者giả 。 明minh 餘dư 經kinh 共cộng 成thành 有hữu 智trí 慧tuệ 人nhân 。 我ngã 法pháp 二nhị 空không 之chi 解giải 。 義nghĩa 勢thế 相tương/tướng 屬thuộc 。 引dẫn 之chi 前tiền 釋thích 此thử 經Kinh 文văn 。 乃nãi 明minh 二nhị 地địa 已dĩ 上thượng 修tu 道Đạo 中trung 所sở 斷đoạn 之chi 惑hoặc 。 在tại 下hạ 義nghĩa 便tiện 故cố 遺di 之chi 於ư 此thử 也dã 。 但đãn 有hữu 無vô 明minh 使sứ 者giả 。 此thử 是thị 功công 用dụng 之chi 惑hoặc 。 善thiện 法Pháp 煩phiền 惱não 。 釋thích 經kinh 中trung 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 。 等đẳng 二nhị 句cú 經kinh 也dã 。 無vô 現hiện 行hành 麁thô 煩phiền 惱não 者giả 。 無vô 三tam 界giới 四tứ 住trụ 我ngã 見kiến 等đẳng 麁thô 惑hoặc 故cố 。 言ngôn 無vô 現hiện 行hành 麁thô 煩phiền 惱não 。 以dĩ 示thị 無vô 我ngã 我ngã 見kiến 。 四tứ 住trụ 煩phiền 惱não 以dĩ 我ngã 者giả 為vi 本bổn 。 六lục 十thập 二nhị 見kiến 。 亦diệc 因nhân 而nhi 有hữu 。 談đàm 其kỳ 無vô 本bổn 足túc 知tri 亦diệc 無vô 餘dư 惑hoặc 也dã 。 彼bỉ 不bất 住trụ 隨tùy 順thuận 一nhất 偈kệ 。 釋thích 經kinh 中trung 筏phiệt 喻dụ 。 成thành 上thượng 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 非phi 不bất 取thủ 法pháp 。 此thử 經Kinh 論luận 俱câu 次thứ 先tiên 舉cử 後hậu 釋thích 。 彼bỉ 者giả 。 彼bỉ 於ư 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 言ngôn 教giáo 法pháp 也dã 。 不bất 住trụ 者giả 。 彼bỉ 經kinh 教giáo 法pháp 不bất 住trụ 無vô 名danh 相tướng 證chứng 法pháp 中trung 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 。 是thị 法pháp 應ưng 捨xả 。 明minh 所sở 詮thuyên 之chi 理lý 絕tuyệt 於ư 名danh 相tướng 言ngôn 教giáo 法pháp 故cố 也dã 。 即tức 有hữu 難nạn/nan 云vân 。 所sở 詮thuyên 證chứng 理lý 絕tuyệt 於ư 言ngôn 教giáo 名danh 相tướng 者giả 。 能năng 詮thuyên 之chi 教giáo 便tiện 一nhất 向hướng 非phi 為vi 法pháp 也dã 。 偈kệ 即tức 答đáp 云vân 。 隨tùy 順thuận 雖tuy 能năng 詮thuyên 之chi 教giáo 。 非phi 即tức 是thị 所sở 證chứng 法pháp 。 非phi 不bất 因nhân 於ư 能năng 詮thuyên 得đắc 證chứng 法pháp 故cố 。 言ngôn 隨tùy 順thuận 也dã 。 此thử 二nhị 字tự 釋thích 經kinh 中trung 非phi 捨xả 法pháp 故cố 。 由do 教giáo 得đắc 理lý 不bất 全toàn 捨xả 也dã 。 於ư 法pháp 中trung 證chứng 智trí 者giả 。 釋thích 上thượng 句cú 彼bỉ 不bất 住trụ 也dã 。 直trực 言ngôn 不bất 住trụ 。 未vị 知tri 於ư 何hà 處xứ 不bất 住trụ 。 故cố 出xuất 於ư 所sở 證chứng 智trí 中trung 音âm 聲thanh 言ngôn 教giáo 。 法pháp 不bất 住trụ 也dã 。 如như 人nhân 捨xả 船thuyền 筏phiệt 。 釋thích 經kinh 中trung 筏phiệt 喻dụ 也dã 。 法pháp 中trung 義nghĩa 亦diệc 者giả 。 合hợp 喻dụ 也dã 。 此thử 應ưng 云vân 如như 人nhân 取thủ 船thuyền 筏phiệt 法pháp 中trung 義nghĩa 亦diệc 然nhiên 。 所sở 以dĩ 偏thiên 云vân 捨xả 者giả 。 以dĩ 偈kệ 狹hiệp 故cố 也dã 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。 以dĩ 下hạ 至chí 以dĩ 得đắc 證chứng 智trí 捨xả 法pháp 故cố 。 釋thích 偈kệ 上thượng 句cú 中trung 彼bỉ 不bất 住trụ 。 第đệ 二nhị 句cú 於ư 法pháp 中trung 證chứng 智trí 。 明minh 能năng 詮thuyên 教giáo 法pháp 非phi 證chứng 法pháp 故cố 不bất 取thủ 教giáo 法pháp 為vi 證chứng 。 即tức 引dẫn 筏phiệt 喻dụ 來lai 怗# 成thành 也dã 。 隨tùy 慎thận 者giả 以dĩ 下hạ 。 釋thích 偈kệ 初sơ 句cú 中trung 隨tùy 慎thận 二nhị 字tự 。 明minh 言ngôn 教giáo 雖tuy 非phi 即tức 所sở 證chứng 法pháp 。 非phi 不bất 隨tùy 慎thận 於ư 法pháp 故cố 。 取thủ 言ngôn 教giáo 為vi 法pháp 。 不bất 得đắc 全toàn 捨xả 。 所sở 以dĩ 復phục 引dẫn 取thủ 筏phiệt 喻dụ 怗# 結kết 也dã 。 自tự 此thử 以dĩ 下hạ 等đẳng 。 論luận 主chủ 生sanh 下hạ 我ngã 空không 法pháp 空không 第đệ 二nhị 段đoạn 經kinh 文văn 。 從tùng 初sơ 至chí 非phi 有hữu 為vi 相tương/tướng 得đắc 名danh 。 將tương 出xuất 生sanh 異dị 疑nghi 之chi 處xứ 故cố 。 牒điệp 前tiền 第đệ 五ngũ 段đoạn 經kinh 來lai 也dã 。 若nhược 如như 是thị 以dĩ 下hạ 。 作tác 生sanh 疑nghi 法pháp 。 用dụng 正chánh 出xuất 疑nghi 體thể 也dã 。 廣quảng 釋thích 如như 經kinh 中trung 生sanh 起khởi 無vô 異dị 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

於ư 意ý 云vân 何hà 。 如Như 來Lai 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 也dã 者giả 。 此thử 經Kinh 猶do 屬thuộc 我ngã 空không 法pháp 空không 段đoạn 。 成thành 上thượng 有hữu 能năng 信tín 人nhân 也dã 。 以dĩ 何hà 次thứ 第đệ 起khởi 。 上thượng 第đệ 五ngũ 段đoạn 中trung 言ngôn 。 不bất 可khả 以dĩ 相tướng 成thành 就tựu 。 見kiến 如Như 來Lai 者giả 。 明minh 不bất 可khả 以dĩ 三tam 相tương/tướng 所sở 成thành 丈trượng 六lục 應ưng 見kiến 法pháp 佛Phật 如Như 來Lai 。 以dĩ 法Pháp 身thân 如Như 來Lai 無vô 生sanh 住trụ 滅diệt 非phi 有hữu 為vi 相tương/tướng 故cố 。 有hữu 人nhân 乘thừa 此thử 。 更cánh 生sanh 疑nghi 。 若nhược 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 從tùng 王vương 宮cung 生sanh 。 六lục 年niên 苦khổ 行hạnh 。 修tu 道Đạo 成thành 佛Phật 。 四tứ 十thập 五ngũ 年niên 。 住trụ 世thế 說thuyết 法Pháp 。 後hậu 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 有hữu 此thử 三tam 相tương/tướng 非phi 是thị 佛Phật 者giả 。 今kim 此thử 三tam 相tương/tướng 所sở 成thành 丈trượng 六lục 如Như 來Lai 。 為vi 當đương 是thị 佛Phật 。 為vi 一nhất 向hướng 非phi 佛Phật 。 若nhược 是thị 佛Phật 者giả 。 不bất 應ưng 言ngôn 不bất 可khả 以dĩ 相tướng 成thành 就tựu 見kiến 如Như 來Lai 。 若nhược 非phi 是thị 佛Phật 。 不bất 應ưng 言ngôn 我ngã 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 修tu 苦khổ 行hạnh 道Đạo 場Tràng 成thành 佛Phật 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。 此thử 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 為vi 實thật 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 修tu 苦khổ 行hạnh 道Đạo 場Tràng 成thành 佛Phật 有hữu 所sở 證chứng 有hữu 所sở 說thuyết 。 為vi 不bất 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 不bất 修tu 苦khổ 行hạnh 不bất 成thành 道Đạo 無vô 所sở 證chứng 無vô 所sở 說thuyết 也dã 。 有hữu 如như 此thử 疑nghi 。 故cố 次thứ 答đáp 意ý 。 明minh 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 非phi 法Pháp 身thân 佛Phật 。 非phi 不bất 是thị 應ứng 化hóa 佛Phật 。 化hóa 佛Phật 以dĩ 眾chúng 生sanh 感cảm 見kiến 故cố 有hữu 。 無vô 實thật 眾chúng 生sanh 體thể 。 亦diệc 無vô 四tứ 大đại 。 無vô 心tâm 意ý 識thức 。 不bất 從tùng 修tu 成thành 故cố 。 非phi 是thị 實thật 佛Phật 。 既ký 非phi 實thật 佛Phật 。 然nhiên 不bất 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 修tu 苦khổ 行hạnh 道Đạo 場Tràng 成thành 佛Phật 實thật 有hữu 所sở 證chứng 。 既ký 無vô 實thật 證chứng 亦diệc 不bất 說thuyết 法Pháp 。 為vi 斷đoạn 此thử 前tiền 疑nghi 。 故cố 次thứ 明minh 此thử 段đoạn 經kinh 也dã 。 前tiền 第đệ 五ngũ 段đoạn 中trung 已dĩ 別biệt 相tướng 法Pháp 身thân 佛Phật 。 今kim 此thử 經Kinh 中trung 亦diệc 別biệt 相tướng 中trung 明minh 應ưng 佛Phật 也dã 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 於ư 意ý 云vân 何hà 者giả 。 明minh 須Tu 菩Bồ 提Đề 懷hoài 疑nghi 在tại 心tâm 即tức 應ưng 有hữu 問vấn 。 如Như 來Lai 亦diệc 應ưng 有hữu 答đáp 。 以dĩ 此thử 經Kinh 文văn 略lược 義nghĩa 隱ẩn 多đa 不bất 作tác 問vấn 答đáp 故cố 。 直trực 問vấn 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 也dã 。 欲dục 使sử 須Tu 菩Bồ 提Đề 稟bẩm 如Như 來Lai 冥minh 加gia 力lực 故cố 自tự 答đáp 此thử 義nghĩa 也dã 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 解giải 佛Phật 意ý 故cố 即tức 答đáp 。 世Thế 尊Tôn 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 如Như 來Lai 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 也dã 。 明minh 應ưng 佛Phật 以dĩ 眾chúng 生sanh 。 感cảm 見kiến 故cố 有hữu 。 道Đạo 理lý 而nhi 言ngôn 。 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 應ứng 化hóa 如Như 來Lai 。 有hữu 實thật 行hạnh 者giả 發phát 心tâm 修tu 行hành 。 斷đoạn 煩phiền 惱não 證chứng 於ư 菩Bồ 提Đề 故cố 。 云vân 無vô 定định 法pháp 如Như 來Lai 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 。 非phi 謂vị 一nhất 向hướng 無vô 菩Bồ 提Đề 可khả 證chứng 亦diệc 無vô 實thật 修tu 行hành 證chứng 菩Bồ 提Đề 人nhân 也dã 。 亦diệc 無vô 定định 法pháp 如Như 來Lai 可khả 說thuyết 者giả 。 凡phàm 以dĩ 有hữu 證chứng 故cố 有hữu 說thuyết 。 無vô 證chứng 故cố 無vô 說thuyết 。 然nhiên 應ưng 佛Phật 既ký 不bất 證chứng 果Quả 亦diệc 不bất 因nhân 證chứng 而nhi 說thuyết 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 有hữu 人nhân 聞văn 言ngôn 應ưng 佛Phật 如Như 來Lai 不bất 修tu 道Đạo 證chứng 果Quả 。 復phục 不bất 說thuyết 法Pháp 。 更cánh 生sanh 疑nghi 謗báng 。 謂vị 一nhất 向hướng 無vô 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 無vô 菩Bồ 薩Tát 。 修tu 道Đạo 證chứng 果Quả 作tác 佛Phật 。 亦diệc 令linh 不bất 說thuyết 法Pháp 。 若nhược 無vô 佛Phật 無vô 法Pháp 者giả 。 何hà 以dĩ 故cố 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 云vân 。 我ngã 三tam 阿a 僧tăng 祇kỳ 修tu 行hành 滿mãn 足túc 。 證chứng 大đại 菩Bồ 提Đề 。 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。 便tiện 有hữu 證chứng 有hữu 說thuyết 。 云vân 何hà 而nhi 言ngôn 。 如Như 來Lai 不bất 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 不bất 說thuyết 法Pháp 也dã 。 又hựu 若nhược 一nhất 向hướng 無vô 佛Phật 無vô 法Pháp 者giả 。 云vân 何hà 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 修tu 諸chư 苦khổ 行hạnh 。 求cầu 於ư 佛Phật 果Quả 。 有hữu 如như 此thử 疑nghi 問vấn 。 故cố 言ngôn 何hà 以dĩ 故cố 也dã 。 即tức 答đáp 云vân 。 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 。 答đáp 意ý 明minh 如Như 來Lai 實thật 有hữu 證chứng 說thuyết 。 但đãn 上thượng 言ngôn 不bất 證chứng 說thuyết 者giả 。 此thử 明minh 應ứng 化hóa 佛Phật 。 不bất 證chứng 不bất 說thuyết 。 今kim 言ngôn 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 者giả 。 明minh 釋thích 佛Phật 如Như 來Lai 非phi 不bất 有hữu 實thật 行hạnh 者giả 發phát 心tâm 修tu 行hành 。 斷đoạn 惑hoặc 證chứng 果Quả 有hữu 所sở 說thuyết 法Pháp 也dã 。 那na 得đắc 以dĩ 應ưng 佛Phật 不bất 實thật 證chứng 說thuyết 。 便tiện 謂vị 報báo 佛Phật 亦diệc 一nhất 向hướng 不bất 證chứng 不bất 說thuyết 也dã 。 若nhược 報báo 佛Phật 說thuyết 法pháp 者giả 。 法pháp 佛Phật 為vi 說thuyết 法Pháp 以dĩ 不phủ 。 此thử 中trung 應ưng 有hữu 是thị 疑nghi 。 而nhi 此thử 中trung 不bất 答đáp 。 下hạ 斷đoạn 疑nghi 分phần/phân 中trung 當đương 釋thích 法pháp 佛Phật 有hữu 說thuyết 不bất 說thuyết 。 或hoặc 者giả 聞văn 言ngôn 。 實thật 有hữu 證chứng 說thuyết 。 者giả 乘thừa 更cánh 生sanh 疑nghi 。 若nhược 報báo 佛Phật 如Như 來Lai 實thật 有hữu 證chứng 說thuyết 者giả 。 則tắc 所sở 證chứng 之chi 法Pháp 體thể 。 是thị 名danh 相tướng 可khả 取thủ 說thuyết 。 云vân 何hà 上thượng 言ngôn 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 體thể 無vô 名danh 相tướng 。 言ngôn 語ngữ 道đạo 斷đoạn 。 心tâm 行hành 處xứ 滅diệt 。 不bất 可khả 取thủ 說thuyết 也dã 。 故cố 經kinh 答đáp 皆giai 不bất 可khả 取thủ 。 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。 此thử 答đáp 意ý 言ngôn 。 報báo 佛Phật 說thuyết 法pháp 者giả 。 依y 世thế 諦đế 名danh 相tướng 。 道đạo 中trung 。 得đắc 言ngôn 有hữu 行hành 者giả 修tu 行hành 證chứng 果Quả 。 為vì 人nhân 說thuyết 法Pháp 。 若nhược 據cứ 真Chân 如Như 理lý 中trung 。 泯mẫn 然nhiên 一nhất 相tương/tướng 無vô 有hữu 修tu 得đắc 。 亦diệc 無vô 證chứng 說thuyết 也dã 。 不bất 可khả 取thủ 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 明minh 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 體thể 非phi 名danh 相tướng 。 不bất 為vi 耳nhĩ 識thức 所sở 得đắc 故cố 。 言ngôn 不bất 可khả 取thủ 。 非phi 音âm 聲thanh 性tánh 。 難nan 以dĩ 言ngôn 辨biện 。 故cố 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。 非phi 法pháp 者giả 。 明minh 上thượng 證chứng 法pháp 體thể 非phi 名danh 相tướng 不bất 可khả 取thủ 說thuyết 故cố 。 聲thanh 教giáo 非phi 證chứng 法pháp 。 成thành 上thượng 不bất 可khả 取thủ 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。 非phi 非phi 法pháp 者giả 。 若nhược 前tiền 證chứng 智trí 法pháp 。 非phi 音âm 聲thanh 性tánh 故cố 。 不bất 可khả 取thủ 說thuyết 者giả 。 則tắc 能năng 詮thuyên 經kinh 教giáo 條điều 然nhiên 離ly 於ư 所sở 詮thuyên 之chi 理lý 亦diệc 爾nhĩ 。 經kinh 教giáo 則tắc 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 為vi 釋thích 此thử 疑nghi 。 故cố 言ngôn 非phi 非phi 法pháp 也dã 。 明minh 能năng 詮thuyên 經kinh 教giáo 雖tuy 非phi 即tức 證chứng 法pháp 。 非phi 不bất 由do 教giáo 得đắc 理lý 故cố 。 不bất 得đắc 云vân 全toàn 一nhất 向hướng 非phi 。 法Pháp 亦diệc 是thị 法Pháp 。 成thành 上thượng 來lai 所sở 說thuyết 法Pháp 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 皆giai 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 者giả 。 何hà 故cố 明minh 此thử 上thượng 言ngôn 非phi 非phi 法pháp 者giả 。 明minh 能năng 詮thuyên 之chi 教giáo 雖tuy 非phi 證chứng 法pháp 。 要yếu 因nhân 證chứng 能năng 說thuyết 。 藉tạ 教giáo 得đắc 證chứng 。 明minh 知tri 言ngôn 教giáo 是thị 法pháp 。 非phi 是thị 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 故cố 引dẫn 此thử 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 以dĩ 釋thích 成thành 此thử 義nghĩa 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 此thử 言ngôn 教giáo 何hà 故cố 是thị 法pháp 非phi 是thị 非phi 法pháp 。 以dĩ 是thị 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 證chứng 真Chân 如Như 無vô 為vi 法pháp 。 還hoàn 說thuyết 無vô 為vi 法Pháp 故cố 。 知tri 是thị 法pháp 非phi 是thị 非phi 法pháp 也dã 。 皆giai 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 者giả 。 謂vị 真Chân 如Như 法pháp 名danh 無vô 為vi 也dã 。 明minh 初Sơ 地Địa 菩Bồ 薩Tát 。 並tịnh 觀quán 三tam 種chủng 二nhị 諦đế 就tựu 現hiện 得đắc 二nhị 空không 故cố 斷đoạn 除trừ 五ngũ 住trụ 習tập 氣khí 無vô 明minh 。 離ly 心tâm 意ý 識thức 。 名danh 為vi 見kiến 道Đạo 。 乃nãi 至chí 十Thập 地Địa 。 皆giai 分phần/phân 有hữu 對đối 治trị 除trừ 斷đoạn 。 此thử 明minh 由do 見kiến 真Chân 如Như 。 正chánh 理lý 能năng 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 故cố 曰viết 聖thánh 人nhân 。 無vô 為vi 法pháp 得đắc 名danh 也dã 。

論luận 曰viết 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 者giả 。 論luận 主chủ 未vị 嘗thường 有hữu 釋thích 。 何hà 得đắc 直trực 云vân 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 此thử 即tức 指chỉ 前tiền 經kinh 文văn 。 如Như 來Lai 設thiết 問vấn 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 仰ngưỡng 答đáp 。 如Như 來Lai 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 如Như 來Lai 有hữu 得đắc 有hữu 說thuyết 。 如như 前tiền 經kinh 中trung 。 二nhị 聖thánh 問vấn 答đáp 相tương/tướng 解giải 。 我ngã 亦diệc 如như 是thị 。 解giải 此thử 經Kinh 意ý 。 更cánh 不bất 別biệt 釋thích 。 即tức 指chỉ 經kinh 為vi 解giải 故cố 。 云vân 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 。 非phi 佛Phật 亦diệc 非phi 說thuyết 法Pháp 者giả 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 者giả 。 此thử 一nhất 段đoạn 經kinh 一nhất 行hành 論luận 釋thích 義nghĩa 意ý 云vân 何hà 也dã 。 故cố 即tức 偈kệ 答đáp 云vân 。 應ứng 化hóa 非phi 真chân 佛Phật 。 此thử 一nhất 偈kệ 。 釋thích 前tiền 一nhất 段đoạn 經kinh 。 應ứng 化hóa 非phi 真chân 佛Phật 者giả 。 正chánh 釋thích 經kinh 中trung 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 如Như 來Lai 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 也dã 。 明minh 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 從tùng 感cảm 故cố 有hữu 八bát 相tương/tướng 成thành 道Đạo 。 言ngôn 佛Phật 者giả 。 是thị 應ứng 化hóa 佛Phật 。 非phi 真chân 佛Phật 者giả 。 非phi 是thị 法pháp 報báo 二nhị 種chủng 真chân 佛Phật 也dã 。 亦diệc 非phi 說thuyết 法Pháp 者giả 。 此thử 釋thích 經kinh 中trung 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 如Như 來Lai 可khả 說thuyết 也dã 。 上thượng 云vân 應ưng 佛Phật 。 不bất 證chứng 菩Bồ 提Đề 。 此thử 句cú 云vân 應ưng 佛Phật 既ký 不bất 證chứng 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 不bất 說thuyết 也dã 。 說thuyết 法Pháp 不bất 二nhị 取thủ 者giả 。 說thuyết 法Pháp 二nhị 字tự 釋thích 經kinh 中trung 。

何hà 以dĩ 故cố 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 。 明minh 報báo 佛Phật 如Như 來Lai 實thật 證chứng 菩Bồ 提Đề 實thật 說thuyết 法Pháp 也dã 。 不bất 二nhị 取thủ 者giả 。 釋thích 經kinh 中trung 皆giai 不bất 可khả 取thủ 。 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。 云vân 何hà 不bất 二nhị 取thủ 。 聽thính 者giả 不bất 取thủ 所sở 說thuyết 言ngôn 教giáo 。 以dĩ 為vi 證chứng 法pháp 。 亦diệc 不bất 取thủ 言ngôn 教giáo 以dĩ 為vi 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 而nhi 說thuyết 者giả 亦diệc 不bất 取thủ 聲thanh 教giáo 以dĩ 為vi 證chứng 法pháp 。 不bất 取thủ 聲thanh 教giáo 以dĩ 為vi 一nhất 向hướng 非phi 法pháp 。 故cố 云vân 不bất 二nhị 取thủ 也dã 。 無vô 說thuyết 離ly 言ngôn 相tương/tướng 者giả 。 釋thích 經kinh 中trung 非phi 法pháp 非phi 非phi 法pháp 。 還hoàn 釋thích 成thành 上thượng 不bất 二nhị 取thủ 。 非phi 法pháp 者giả 。 云vân 名danh 相tướng 言ngôn 教giáo 非phi 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 也dã 。 明minh 此thử 證chứng 法pháp 從tùng 本bổn 際tế 來lai 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 。 體thể 絕tuyệt 名danh 相tướng 故cố 。 不bất 應ưng 以dĩ 所sở 詮thuyên 證chứng 法pháp 。 同đồng 於ư 聲thanh 教giáo 。 故cố 云vân 無vô 說thuyết 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 此thử 還hoàn 成thành 上thượng 非phi 非phi 法pháp 。 明minh 言ngôn 教giáo 是thị 法pháp 非phi 是thị 非phi 法pháp 。 若nhược 證chứng 法pháp 無vô 名danh 相tướng 言ngôn 教giáo 非phi 是thị 法pháp 者giả 。 便tiện 應ưng 一nhất 向hướng 絕tuyệt 於ư 言ngôn 說thuyết 。 不bất 復phục 可khả 假giả 教giáo 而nhi 說thuyết 尋tầm 詮thuyên 可khả 會hội 。 有hữu 如như 此thử 難nạn/nan 故cố 。 正chánh 應ưng 答đáp 言ngôn 不bất 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 但đãn 以dĩ 偈kệ 俠hiệp 。 直trực 云vân 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 明minh 要yếu 假giả 言ngôn 證chứng 得đắc 於ư 無vô 言ngôn 也dã 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。 乃nãi 至chí 亦diệc 非phi 說thuyết 法Pháp 者giả 故cố 。 通thông 釋thích 偈kệ 中trung 上thượng 二nhị 句cú 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 意ý 。 從tùng 初sơ 至chí 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 如Như 來Lai 可khả 說thuyết 。 此thử 出xuất 二nhị 句cú 所sở 明minh 義nghĩa 意ý 雖tuy 。 並tịnh 舉cử 三tam 佛Phật 來lai 。 意ý 欲dục 但đãn 取thủ 應ưng 佛Phật 。 明minh 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 既ký 是thị 應ưng 佛Phật 。 故cố 不bất 實thật 證chứng 三tam 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 不bất 說thuyết 法Pháp 。 即tức 舉cử 經kinh 結kết 之chi 也dã 。 若nhược 爾nhĩ 以dĩ 下hạ 至chí 亦diệc 非phi 說thuyết 法Pháp 者giả 故cố 。 聞văn 上thượng 釋thích 言ngôn 如Như 來Lai 。 不bất 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 不bất 說thuyết 法Pháp 。 論luận 主chủ 便tiện 執chấp 經kinh 中trung 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 等đẳng 。 假giả 興hưng 難nạn/nan 意ý 。 即tức 引dẫn 疑nghi 者giả 之chi 難nạn/nan 。 以dĩ 答đáp 其kỳ 難nạn 。 明minh 遮già 人nhân 謗báng 。 故cố 云vân 報báo 佛Phật 有hữu 證chứng 說thuyết 非phi 論luận 應ưng 佛Phật 有hữu 證chứng 說thuyết 也dã 。 復phục 引dẫn 偈kệ 來lai 結kết 。 明minh 應ưng 佛Phật 無vô 實thật 說thuyết 也dã 。 說thuyết 法Pháp 不bất 二nhị 取thủ 無vô 說thuyết 離ly 言ngôn 相tương/tướng 者giả 。 乃nãi 至chí 無vô 我ngã 相tương/tướng 實thật 有hữu 故cố 。 此thử 提đề 偈kệ 中trung 下hạ 二nhị 句cú 。 次thứ 第đệ 釋thích 之chi 。 聽thính 者giả 說thuyết 者giả 皆giai 不bất 二nhị 取thủ 。 釋thích 偈kệ 中trung 第đệ 三tam 句cú 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 將tương 釋thích 偈kệ 中trung 第đệ 四tứ 句cú 故cố 。 問vấn 何hà 以dĩ 故cố 。 上thượng 聽thính 說thuyết 二nhị 人nhân 於ư 。 所sở 說thuyết 法pháp 中trung 。 皆giai 不bất 二nhị 取thủ 也dã 。 即tức 釋thích 言ngôn 彼bỉ 法pháp 。 非phi 法pháp 非phi 非phi 法pháp 。 然nhiên 此thử 依y 次thứ 第đệ 。 應ưng 釋thích 無vô 說thuyết 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 但đãn 此thử 句cú 本bổn 為vi 釋thích 經kinh 中trung 非phi 非phi 法pháp 。 故cố 引dẫn 此thử 經Kinh 文văn 。 釋thích 於ư 何hà 以dĩ 故cố 聞văn 即tức 當đương 解giải 偈kệ 也dã 。

依y 何hà 義nghĩa 說thuyết 者giả 。 問vấn 此thử 所sở 說thuyết 法Pháp 。 言ngôn 非phi 非phi 法pháp 者giả 。 依y 何hà 義nghĩa 說thuyết 也dã 。 即tức 答đáp 依y 真Chân 如Như 義nghĩa 說thuyết 。 言ngôn 依y 真Chân 如Như 義nghĩa 說thuyết 者giả 。 明minh 如Như 來Lai 證chứng 真Chân 如Như 法pháp 還hoàn 為vì 眾chúng 生sanh 說thuyết 。 彼bỉ 真Chân 如Như 法pháp 。 而nhi 此thử 佛Phật 教giáo 非phi 法pháp 非phi 非phi 法pháp 也dã 。 非phi 法pháp 者giả 。 一nhất 切thiết 法pháp 無vô 。 體thể 相tướng 故cố 者giả 。 一nhất 切thiết 法pháp 謂vị 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 聲thanh 教giáo 法pháp 也dã 。 無vô 體thể 相tướng 者giả 。 此thử 言ngôn 教giáo 法pháp 中trung 無vô 所sở 證chứng 智trí 體thể 相tướng 也dã 。 非phi 非phi 法pháp 者giả 。 彼bỉ 真Chân 如Như 無vô 我ngã 相tương/tướng 實thật 有hữu 故cố 者giả 。 明minh 此thử 真Chân 如Như 法pháp 體thể 雖tuy 雙song 絕tuyệt 有hữu 無vô 名danh 為vi 無vô 我ngã 。 而nhi 體thể 備bị 萬vạn 德đức 妙diệu 有hữu 湛trạm 然nhiên 。 故cố 名danh 為vi 實thật 有hữu 。 而nhi 如Như 來Lai 依y 此thử 法Pháp 故cố 。 有hữu 於ư 言ngôn 說thuyết 。 此thử 言ngôn 說thuyết 還hoàn 詮thuyên 真Chân 如Như 法pháp 故cố 。 言ngôn 教giáo 是thị 法pháp 故cố 。 云vân 非phi 非phi 法pháp 也dã 。 自tự 此thử 已dĩ 前tiền 。 釋thích 偈kệ 已dĩ 竟cánh 。 從tùng 此thử 以dĩ 下hạ 。 將tương 釋thích 偈kệ 所sở 不bất 攝nhiếp 經kinh 故cố 。 先tiên 問vấn 上thượng 經kinh 中trung 云vân 。 若nhược 依y 真Chân 如Như 有hữu 說thuyết 者giả 。 何hà 故cố 唯duy 言ngôn 。 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 。 不bất 言ngôn 如Như 來Lai 所sở 證chứng 法pháp 也dã 。 即tức 答đáp 云vân 。 有hữu 言ngôn 說thuyết 者giả 。 即tức 成thành 證chứng 義nghĩa 等đẳng 。 明minh 若nhược 不bất 證chứng 者giả 不bất 能năng 說thuyết 故cố 。 明minh 知tri 今kim 道đạo 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 者giả 。 已dĩ 知tri 有hữu 證chứng 也dã 。 如như 經kinh 以dĩ 下hạ 。 即tức 提đề 所sở 未vị 釋thích 經kinh 來lai 結kết 成thành 。 結kết 成thành 竟cánh 然nhiên 後hậu 次thứ 第đệ 。 釋thích 此thử 經Kinh 文văn 也dã 。 此thử 句cú 明minh 何hà 義nghĩa 者giả 。 問vấn 此thử 一nhất 句cú 經kinh 明minh 何hà 等đẳng 義nghĩa 得đắc 結kết 成thành 上thượng 有hữu 言ngôn 說thuyết 者giả 已dĩ 知tri 證chứng 義nghĩa 也dã 。 即tức 答đáp 彼bỉ 法pháp 是thị 說thuyết 因nhân 故cố 。 明minh 聖thánh 人nhân 由do 證chứng 真Chân 如Như 故cố 方phương 有hữu 言ngôn 說thuyết 。 故cố 引dẫn 此thử 經Kinh 證chứng 成thành 上thượng 有hữu 說thuyết 則tắc 有hữu 證chứng 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 。 彼bỉ 真Chân 如Như 無vô 為vi 法pháp 。 何hà 以dĩ 故cố 得đắc 作tác 言ngôn 說thuyết 家gia 因nhân 。 即tức 云vân 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 依y 真Chân 如Như 清thanh 淨tịnh 得đắc 名danh 。 明minh 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 聖thánh 人nhân 皆giai 證chứng 真Chân 如Như 無vô 為vi 。 法pháp 故cố 斷đoạn 除trừ 二nhị 障chướng 。 得đắc 聖thánh 人nhân 之chi 名danh 。 即tức 結kết 云vân 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 故cố 也dã 。 以dĩ 此thử 義nghĩa 故cố 者giả 。 以dĩ 此thử 聖thánh 人nhân 無vô 為vi 法pháp 得đắc 名danh 義nghĩa 故cố 。 彼bỉ 聖thánh 人nhân 還hoàn 說thuyết 無vô 為vi 。 法pháp 是thị 故cố 得đắc 成thành 證chứng 法pháp 。 是thị 言ngôn 說thuyết 因nhân 也dã 。 復phục 以dĩ 何hà 義nghĩa 者giả 。 作tác 難nạn/nan 云vân 。 若nhược 聖thánh 人nhân 證chứng 無vô 為vi 法Pháp 。 還hoàn 說thuyết 無vô 為vi 法Pháp 者giả 。 是thị 則tắc 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 。 有hữu 於ư 名danh 相tướng 。 便tiện 應ưng 可khả 取thủ 可khả 說thuyết 。 復phục 以dĩ 何hà 義nghĩa 故cố 。 云vân 何hà 真Chân 如Như 證chứng 法pháp 無vô 名danh 無vô 相tướng 。 不bất 可khả 取thủ 說thuyết 也dã 。 即tức 答đáp 云vân 。 彼bỉ 聖thánh 人nhân 所sở 證chứng 法pháp 。 不bất 可khả 如như 是thị 說thuyết 。 何hà 況huống 如như 是thị 取thủ 。 明minh 彼bỉ 證chứng 法pháp 體thể 非phi 聲thanh 性tánh 故cố 。 尚thượng 不bất 可khả 以dĩ 言ngôn 說thuyết 。 何hà 況huống 以dĩ 耳nhĩ 識thức 往vãng 取thủ 。 故cố 云vân 不bất 可khả 如như 是thị 說thuyết 。 何hà 況huống 如như 是thị 取thủ 也dã 。

故cố 即tức 釋thích 言ngôn 。

何hà 以dĩ 故cố 。 彼bỉ 法pháp 遠viễn 離ly 言ngôn 語ngữ 相tương/tướng 。 非phi 可khả 說thuyết 事sự 故cố 。 明minh 雖tuy 彼bỉ 聖thánh 人nhân 。 證chứng 無vô 為vi 法Pháp 。 還hoàn 說thuyết 無vô 為vi 法pháp 。 而nhi 此thử 無vô 為vi 法Pháp 。 離ly 言ngôn 語ngữ 故cố 。 不bất 可khả 取thủ 說thuyết 也dã 。 何hà 故cố 不bất 但đãn 言ngôn 佛Phật 。 乃nãi 說thuyết 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 者giả 。 論luận 主chủ 假giả 設thiết 難nạn/nan 云vân 。 若nhược 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 者giả 。 唯duy 佛Phật 一nhất 人nhân 。 會hội 無vô 為vi 理lý 盡tận 。 可khả 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 。 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 聖thánh 人nhân 見kiến 理lý 未vị 窮cùng 。 不bất 應ưng 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 。 何hà 故cố 乃nãi 說thuyết 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 皆giai 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 也dã 。 即tức 答đáp 以dĩ 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 依y 真Chân 如Như 清thanh 淨tịnh 得đắc 名danh 故cố 。 明minh 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 聖thánh 人nhân 皆giai 現hiện 見kiến 真Chân 如Như 處xứ 同đồng 。 故cố 得đắc 名danh 為vi 聖thánh 。 是thị 故cố 不bất 唯duy 言ngôn 佛Phật 也dã 。

乘thừa 即tức 難nạn/nan 云vân 。 若nhược 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 皆giai 現hiện 會hội 真Chân 如Như 。 名danh 為vi 聖thánh 者giả 。 佛Phật 與dữ 菩Bồ 薩Tát 。 有hữu 何hà 異dị 也dã 。 故cố 答đáp 如như 是thị 具cụ 足túc 。 清thanh 淨tịnh 如như 分phần/phân 清thanh 淨tịnh 。 明minh 如Như 來Lai 萬vạn 德đức 圓viên 滿mãn 見kiến 真Chân 如Như 理lý 窮cùng 二nhị 障chướng 永vĩnh 盡tận 。 故cố 名danh 佛Phật 為vi 聖thánh 人nhân 。 具cụ 足túc 清thanh 淨tịnh 也dã 。

初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 十Thập 地Địa 以dĩ 還hoàn 。 雖tuy 復phục 見kiến 勝thắng 理lý 未vị 圓viên 。 斷đoạn 惑hoặc 不bất 盡tận 。 非phi 不bất 如như 分phần 如như 力lực 。 見kiến 理lý 除trừ 惑hoặc 。 勝thắng 分phân 解giải 成thành 故cố 。 名danh 菩Bồ 薩Tát 為vi 聖thánh 人nhân 。 如như 分phần/phân 清thanh 淨tịnh 也dã 。 若nhược 然nhiên 佛Phật 與dữ 菩Bồ 薩Tát 。 便tiện 優ưu 劣liệt 不bất 同đồng 。 那na 得đắc 難nạn/nan 言ngôn 若nhược 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 皆giai 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 。 者giả 佛Phật 與dữ 菩Bồ 薩Tát 有hữu 何hà 異dị 也dã 。

金Kim 剛Cang 仙Tiên 論Luận 卷quyển 第đệ 三tam 竟cánh

Print Friendly, PDF & Email