招提 ( 招chiêu 提đề )

Phật Học Đại Từ Điển

NGHĨA TIẾNG HÁN

 (術語)具名拓鬥提舍,梵音Caturdeśa,譯曰四方。謂四方之僧為招提僧,四方僧之施物為招提僧物,四方僧之住處為招提僧坊。魏太武造伽藍,以招提名之,招提二字,遂為寺院之異名。增一阿含經十四曰:「毘沙鬼白世尊曰:我今以此山谷施招提僧,唯願世尊為之受之。」悲華經八曰:「比丘比丘尼無慚無愧,或斷招提僧物,斷現前衣服飲食臥具醫藥。」玄應音義十六曰:「招提,譯云四方也。招,此言四。提,此言方。謂四方僧也。一云:招提者訛也,正言拓鬥提奢,此云四方。譯人去鬥去奢。拓,經誤作招。以拓招相似,遂有斯誤也。」涅槃經十一曰:「招提僧坊。」慧琳音義二十六曰:「招提僧坊,此云四方僧坊也。」名義集七曰:「後魏太武始光元年造伽藍,創立招提之名。」比丘尼鈔中上曰:「拓鬥提奢,隋云四方。但是僧處,舊拓提者訛略也。昔人去鬥除奢,拓復誤作招。以拓招兩字,形濫相似,致久來誤矣。」

NGHĨA HÁN VIỆT

  ( 術thuật 語ngữ ) 具cụ 名danh 拓thác 鬥đấu 提đề 舍xá , 梵Phạm 音âm Caturdeśa , 譯dịch 曰viết 四tứ 方phương 。 謂vị 四tứ 方phương 之chi 僧Tăng 為vi 招chiêu 提đề 僧Tăng , 四tứ 方phương 僧Tăng 之chi 施thí 物vật 為vi 招chiêu 提đề 僧Tăng 物vật 。 四tứ 方phương 僧Tăng 之chi 住trú 處xứ 為vi 招chiêu 提đề 僧Tăng 坊phường 。 魏ngụy 太thái 武võ 造tạo 伽già 藍lam , 以dĩ 招chiêu 提đề 名danh 之chi , 招chiêu 提đề 二nhị 字tự , 遂toại 為vi 寺tự 院viện 之chi 異dị 名danh 。 增Tăng 一Nhất 阿A 含Hàm 。 經kinh 十thập 四tứ 曰viết 。 毘tỳ 沙sa 鬼quỷ 白bạch 世Thế 尊Tôn 曰viết 。 我ngã 今kim 以dĩ 此thử 。 山sơn 谷cốc 施thí 招chiêu 提đề 僧Tăng 。 唯duy 願nguyện 世Thế 尊Tôn 。 為vi 之chi 受thọ 之chi 。 」 悲bi 華hoa 經kinh 八bát 曰viết 比Bỉ 丘Khâu 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 。 無vô 慚tàm 無vô 愧quý 。 或hoặc 斷đoạn 招chiêu 提đề 僧Tăng 物vật 。 斷đoạn 現hiện 前tiền 衣y 服phục 飲ẩm 食thực 。 臥ngọa 具cụ 醫y 藥dược 。 」 玄huyền 應ưng/ứng 音âm 義nghĩa 十thập 六lục 曰viết 。 招chiêu 提đề , 譯dịch 云vân 四tứ 方phương 也dã 。 招chiêu , 此thử 言ngôn 四tứ 。 提đề , 此thử 言ngôn 方phương 。 謂vị 四tứ 方phương 僧Tăng 也dã 。 一nhất 云vân : 招chiêu 提đề 者giả 訛ngoa 也dã , 正chánh 言ngôn 拓thác 鬥đấu 提đề 奢xa , 此thử 云vân 四tứ 方phương 。 譯dịch 人nhân 去khứ 鬥đấu 去khứ 奢xa 。 拓thác , 經kinh 誤ngộ 作tác 招chiêu 。 以dĩ 拓thác 招chiêu 相tương 似tự 遂toại 有hữu 斯tư 誤ngộ 也dã 。 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 。 十thập 一nhất 曰viết 。 招chiêu 提đề 僧Tăng 坊phường 。 」 慧tuệ 琳 音âm 義nghĩa 二nhị 十thập 六lục 曰viết : 「 招chiêu 提đề 僧Tăng 坊phường , 此thử 云vân 四tứ 方phương 僧Tăng 坊phường 也dã 。 」 名danh 義nghĩa 集tập 七thất 曰viết : 「 後hậu 魏ngụy 太thái 武võ 始thỉ 光quang 元nguyên 年niên 造tạo 伽già 藍lam , 創sáng/sang 立lập 招chiêu 提đề 之chi 名danh 。 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 。 鈔sao 中trung 上thượng 曰viết : 「 拓thác 鬥đấu 提đề 奢xa , 隋tùy 云vân 四tứ 方phương 。 但đãn 是thị 僧Tăng 處xứ , 舊cựu 拓thác 提đề 者giả 訛ngoa 略lược 也dã 。 昔tích 人nhân 去khứ 鬥đấu 除trừ 奢xa , 拓thác 復phục 誤ngộ 作tác 招chiêu 。 以dĩ 拓thác 招chiêu 兩lưỡng 字tự , 形hình 濫lạm 相tương 似tự 致trí 久cửu 來lai 誤ngộ 矣hĩ 。 」 。

Print Friendly, PDF & Email