紫Tử 柏 尊Tôn 者Giả 全Toàn 集Tập
Quyển 0023
明Minh 德Đức 清Thanh 閱Duyệt

紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 卷quyển 之chi 二nhị 十thập 三tam

明minh 。 憨# 山sơn 德đức 清thanh 。 閱duyệt 。

書thư

復phục 王vương 宇vũ 望vọng 叔thúc 姪điệt

書thư 經kinh 之chi 事sự 。 本bổn 老lão 漢hán 私tư 恩ân 。 豈khởi 可khả 累lũy/lụy/luy 弟đệ 子tử 。 古cổ 有hữu 僧Tăng 或hoặc 荷hà 母mẫu 而nhi 行hành 。 旁bàng 人nhân 憐lân 其kỳ 勞lao 頓đốn 。 欲dục 代đại 荷hà 之chi 。 其kỳ 僧Tăng 拜bái 而nhi 辭từ 曰viết 。 吾ngô 母mẫu 寧ninh 敢cảm 勞lao 君quân 。 由do 是thị 言ngôn 之chi 。 弟đệ 子tử 圖đồ 治trị 經kinh 壇đàn 。 設thiết 遲trì 速tốc 亦diệc 奚hề 罪tội 。 且thả 接tiếp 歲tuế 薦tiến 饑cơ 。 人nhân 力lực 疲bì 極cực 。 雖tuy 素tố 稱xưng 阿a 堵đổ 翁ông 者giả 。 為vi 之chi 艱gian 難nan 。 而nhi 況huống 王vương 生sanh 家gia 向hướng 清thanh 寒hàn 。 首thủ 出xuất 延diên 陵lăng 者giả 哉tai 。 日nhật 附phụ 件# 淳thuần 此thử 簡giản 。 情tình 真chân 而nhi 言ngôn 朴phác 。 亦diệc 老lão 漢hán 見kiến 汝nhữ 叔thúc 姪điệt 。 於ư 北bắc 園viên 。 請thỉnh 書thư 經kinh 之chi 心tâm 。 情tình 真chân 色sắc 悚tủng 。 誠thành 可khả 裂liệt 石thạch 。 所sở 以dĩ 久cửu 淹yêm 留lưu 都đô 。 未vị 他tha 游du 者giả 。 恐khủng 負phụ 叔thúc 姪điệt 初sơ 心tâm 也dã 。 或hoặc 者giả 解giải 傳truyền 溢dật 言ngôn 聽thính 復phục 不bất 察sát 。 比tỉ 來lai 此thử 流lưu 觸xúc 處xứ 。 洋dương 洋dương 汩# 人nhân 耳nhĩ 目mục 。 使sử 聞văn 見kiến 倒đảo 置trí 。 爭tranh 鬪đấu 橫hoạnh 起khởi 。 情tình 少thiểu 弗phất 合hợp 。 視thị 如như 胡hồ 越việt 。 情tình 少thiểu 苟cẩu 合hợp 。 胡hồ 越việt 同đồng 心tâm 。 是thị 皆giai 我ngã 刺thứ 堅kiên 固cố 。 佛Phật 手thủ 難nạn/nan 拔bạt 矣hĩ 。 可khả 笑tiếu 。 老lão 漢hán 不bất 識thức 時thời 務vụ 。 將tương 一nhất 片phiến 熱nhiệt 心tâm 。 出xuất 乎hồ 委ủy 曲khúc 。 強cưỡng 欲dục 拔bạt 之chi 。 刺thứ 不bất 能năng 拔bạt 。 反phản 受thọ 刺thứ 刺thứ 。 此thử 非phi 人nhân 過quá 。 過quá 在tại 老lão 漢hán 修tu 行hành 無vô 力lực 。 天thiên 猶do 不bất 佑hữu 也dã 。 自tự 今kim 而nhi 後hậu 。 惟duy 圖đồ 自tự 治trị 。 弗phất 敢cảm 照chiếu 人nhân 。 若nhược 起khởi 照chiếu 人nhân 之chi 念niệm 。 即tức 我ngã 失thất 照chiếu 。 失thất 照chiếu 不bất 照chiếu 。 謂vị 之chi 即tức 昧muội 。 昧muội 而nhi 不bất 反phản 。 更cánh 復phục 尤vưu 人nhân 。 罪tội 莫mạc 大đại 焉yên 。 賢hiền 叔thúc 姪điệt 并tinh 痛thống 感cảm 吾ngô 言ngôn 。 日nhật 用dụng 之chi 中trung 。 精tinh 進tấn 學học 喫khiết 欺khi 。 覺giác 得đắc 喫khiết 欺khi 有hữu 歡hoan 喜hỷ 處xứ 。 便tiện 是thị 學học 佛Phật 靈linh 効hiệu 。 若nhược 書thư 經kinh 日nhật 期kỳ 。 俟sĩ 晤# 再tái 定định 。

與dữ 王vương 宇vũ 泰thái

所sở 受thọ 三tam 戒giới 。 命mạng 根căn 金kim 湯thang 。 凡phàm 百bách 行hành 止chỉ 。 切thiết 切thiết 護hộ 念niệm 。 如như 或hoặc 放phóng 逸dật 。 其kỳ 畏úy 非phi 言ngôn 可khả 喻dụ 。 想tưởng 此thử 箇cá 光quang 景cảnh 日nhật 用dụng 。 宇vũ 泰thái 不bất 忘vong 也dã 。 且thả 凡phàm 夫phu 情tình 習tập 濃nồng 厚hậu 。 卒tuất 難nan 即tức 除trừ 。 當đương 如như 螻lâu 蟻nghĩ 過quá 須Tu 彌Di 。 力lực 雖tuy 微vi 弱nhược 。 必tất 期kỳ 逾du 頂đảnh 而nhi 後hậu 已dĩ 。 須Tu 彌Di 之chi 高cao 。 螻lâu 蟻nghĩ 之chi 微vi 。 以dĩ 常thường 情tình 觀quán 之chi 。 過quá 也dã 必tất 難nạn/nan 矣hĩ 。 據cứ 其kỳ 初sơ 志chí 。 則tắc 螻lâu 蟻nghĩ 與dữ 我ngã 何hà 別biệt 。 惟duy 吾ngô 宇vũ 泰thái 。 常thường 以dĩ 螻lâu 蟻nghĩ 為vi 師sư 。 志chí 必tất 須tu 逾du 頂đảnh 可khả 也dã 。 然nhiên 眾chúng 生sanh 情tình 習tập 。 積tích 刼# 熏huân 久cửu 。 高cao 厚hậu 煩phiền 惱não 之chi 山sơn 。 又hựu 過quá 於ư 須Tu 彌Di 遠viễn 矣hĩ 。

與dữ 王vương 後hậu 石thạch

驀# 地địa 相tương 逢phùng 。 雅nhã 同đồng 舊cựu 識thức 。 非phi 頂đảnh 門môn 具cụ 眼nhãn 。 病bệnh 犯phạm 烟yên 霞hà 者giả 。 寧ninh 有hữu 此thử 哉tai 。 顯hiển 親thân 別biệt 後hậu 。 抱bão 寂tịch 芙phù 蓉dung 。 高cao 誼# 如như 雲vân 。 攸du 攸du 在tại 望vọng 。 不bất 遑hoàng 過quá 我ngã 。 豈khởi 暑thử 妬đố 青thanh 山sơn 耶da 。 聞văn 上thượng 人nhân 來lai 金kim 壇đàn 。 一nhất 詢tuân 起khởi 居cư 。 知tri 令linh 孫tôn 女nữ 已dĩ 遊du 九cửu 原nguyên 矣hĩ 。 云vân 先tiên 生sanh 追truy 傷thương 成thành 疾tật 。 世thế 外ngoại 野dã 人nhân 亦diệc 覺giác 愴sảng 如như 。 雖tuy 然nhiên 。 死tử 生sanh 者giả 。 造tạo 物vật 之chi 蘧# 廬lư 也dã 。 死tử 者giả 既ký 歸quy 嬉hi 笑tiếu 家gia 山sơn 。 先tiên 生sanh 皇hoàng 皇hoàng 未vị 已dĩ 。 何hà 啻# 求cầu 馬mã 於ư 唐đường 肆tứ 哉tai 。 且thả 有hữu 先tiên 生sanh 而nhi 有hữu 令linh 郎lang 。 有hữu 令linh 郎lang 。 而nhi 有hữu 令linh 孫tôn 女nữ 。 先tiên 生sanh 能năng 善thiện 返phản 之chi 。 則tắc 令linh 孫tôn 女nữ 猶do 在tại 。 在tại 而nhi 求cầu 之chi 。 所sở 謂vị 頭đầu 上thượng 尋tầm 頭đầu 也dã 。 聞văn 上thượng 人nhân 風phong 便tiện 。 謹cẩn 奉phụng 解giải 憂ưu 散tán 一nhất 劑tề 。 敢cảm 乞khất 服phục 之chi 。

答đáp 王vương 方phương 麓lộc 公công

睡thụy 眼nhãn 乍sạ 開khai 。 日nhật 高cao 三tam 丈trượng 。 餘dư 睡thụy 未vị 盡tận 。 拭thức 眼nhãn 讀đọc 手thủ 偈kệ 。 旨chỉ 趣thú 清thanh 遠viễn 。 滌địch 除trừ 睡thụy 魔ma 。 何hà 啻# 天thiên 外ngoại 長trường/trưởng 風phong 。 杯# 中trung 春xuân 茗mính 也dã 。 但đãn 一nhất 微vi 涉thiệp 動động 。 起khởi 滅diệt 萬vạn 端đoan 。 喜hỷ 怒nộ 戰chiến 酣# 。 苟cẩu 不bất 以dĩ 一nhất 微vi 之chi 前tiền 者giả 督# 之chi 。 則tắc 血huyết 流lưu 漂phiêu 杵xử 。 長trường/trưởng 刼# 無vô 已dĩ 耳nhĩ 。 故cố 所sở 諭dụ 誠thành 盡tận 善thiện 矣hĩ 。 然nhiên 道đạo 待đãi 器khí 言ngôn 。 靜tĩnh 待đãi 動động 言ngôn 。 是thị 皆giai 一nhất 微vi 待đãi 中trung 境cảnh 界giới 。 苟cẩu 不bất 以dĩ 一nhất 微vi 之chi 前tiền 者giả 吸hấp 之chi 。 不bất 過quá 能năng 觀quán 者giả 一nhất 微vi 。 萬vạn 起khởi 萬vạn 滅diệt 者giả 。 特đặc 一nhất 微vi 待đãi 也dã 。 故cố 曰viết 。 達đạt 本bổn 忘vong 情tình 。 知tri 心tâm 體thể 合hợp 。 此thử 古cổ 人nhân 萬vạn 古cổ 不bất 欺khi 之chi 言ngôn 也dã 。 本bổn 即tức 一nhất 微vi 之chi 前tiền 者giả 。 此thử 尚thượng 不bất 可khả 以dĩ 有hữu 無vô 求cầu 。 況huống 可khả 以dĩ 起khởi 滅diệt 觀quán 之chi 哉tai 。 又hựu 心tâm 不bất 知tri 心tâm 。 如như 己kỷ 眼nhãn 不bất 見kiến 己kỷ 眼nhãn 。 作tác 麼ma 生sanh 知tri 。 既ký 不bất 可khả 知tri 。 則tắc 古cổ 人nhân 又hựu 道đạo 知tri 心tâm 體thể 始thỉ 合hợp 。 貧bần 道đạo 辱nhục 方phương 老lão 過quá 獎tưởng 。 屢lũ 矣hĩ 。 無vô 以dĩ 報báo 德đức 。 敢cảm 以dĩ 諭dụ 次thứ 直trực 心tâm 請thỉnh 。 餘dư 則tắc 披phi 晤# 。 再tái 請thỉnh 教giáo 不bất 盡tận 。

與dữ 王vương 方phương 麓lộc 公công

夫phu 有hữu 身thân 必tất 有hữu 心tâm 。 有hữu 心tâm 必tất 有hữu 知tri 。 故cố 搯# 胸hung 則tắc 胸hung 知tri 。 搯# 背bối/bội 則tắc 背bối/bội 知tri 。 搯# 首thủ 則tắc 首thủ 知tri 。 搯# 足túc 則tắc 足túc 知tri 。 如như 離ly 身thân 一nhất 紙chỉ 。 搯# 則tắc 不bất 知tri 矣hĩ 。 今kim 此thử 身thân 從tùng 頂đảnh 至chí 足túc 。 特đặc 不bất 過quá 五ngũ 尺xích 耳nhĩ 。 此thử 知tri 即tức 五ngũ 尺xích 則tắc 有hữu 知tri 。 離ly 五ngũ 尺xích 則tắc 無vô 知tri 。 又hựu 爪trảo 髮phát 鬚tu 眉mi 。 皆giai 五ngũ 尺xích 之chi 分phần 。 皆giai 搯# 而nhi 不bất 知tri 。 由do 是thị 而nhi 觀quán 。 則tắc 此thử 知tri 但đãn 能năng 周chu 五ngũ 尺xích 。 此thử 知tri 果quả 是thị 我ngã 心tâm 。 我ngã 心tâm 何hà 小tiểu 哉tai 。 此thử 知tri 非phi 我ngã 心tâm 。 則tắc 離ly 此thử 知tri 。 別biệt 無vô 有hữu 心tâm 。 且thả 自tự 古cổ 及cập 今kim 。 建kiến 大đại 勳huân 勞lao 。 慮lự 周chu 萬vạn 物vật 。 果quả 周chu 五ngũ 尺xích 之chi 知tri 之chi 能năng 耶da 。 或hoặc 離ly 此thử 知tri 。 別biệt 有hữu 所sở 能năng 者giả 耶da 。 嗚ô 呼hô 。 此thử 知tri 甚thậm 微vi 。 孰thục 肯khẳng 審thẩm 而nhi 究cứu 之chi 。 如như 究cứu 之chi 得đắc 其kỳ 所sở 以dĩ 然nhiên 。 則tắc 中trung 庸dong 之chi 未vị 發phát 。 大đại 學học 之chi 在tại 明minh 明minh 德đức 。 一nhất 以dĩ 心tâm 言ngôn 。 一nhất 以dĩ 性tánh 言ngôn 。 此thử 聖thánh 賢hiền 之chi 深thâm 慈từ 也dã 。 若nhược 未vị 發phát 可khả 以dĩ 五ngũ 尺xích 拘câu 。 已dĩ 發phát 亦diệc 可khả 以dĩ 五ngũ 尺xích 拘câu 。 未vị 發phát 非phi 已dĩ 發phát 可khả 知tri 。

何hà 以dĩ 故cố 。 已dĩ 發phát 之chi 知tri 。 但đãn 周chu 五ngũ 尺xích 。 豈khởi 周chu 五ngũ 尺xích 者giả 。 能năng 知tri 未vị 發phát 哉tai 。 貧bần 道đạo 與dữ 方phương 老lão 。 或hoặc 披phi 晤# 。 或hoặc 促xúc 膝tất 。 談đàm 笑tiếu 之chi 閒gian/nhàn 。 若nhược 皆giai 處xứ 乎hồ 無vô 我ngã 人nhân 之chi 鄉hương 。 苟cẩu 非phi 兩lưỡng 下hạ 超siêu 情tình 。 安an 有hữu 此thử 等đẳng 光quang 景cảnh 。 今kim 方phương 老lão 年niên 高cao 。 貧bần 道đạo 鬢mấn 毛mao 亦diệc 頒ban 白bạch 矣hĩ 。 恐khủng 此thử 一nhất 別biệt 。 不bất 知tri 再tái 晤# 何hà 期kỳ 。 所sở 以dĩ 深thâm 坐tọa 而nhi 不bất 忍nhẫn 即tức 去khứ 。 茲tư 以dĩ 周chu 五ngũ 尺xích 之chi 知tri 。 請thỉnh 教giáo 方phương 老lão 。 願nguyện 方phương 老lão 不bất 負phụ 貧bần 道đạo 狗cẩu 馬mã 之chi 心tâm 。 儻thảng 一nhất 檢kiểm 之chi 。 或hoặc 有hữu 小tiểu 補bổ 。 未vị 可khả 知tri 焉yên 。

與dữ 陸lục 五ngũ 臺đài 公công 病bệnh 中trung

昨tạc 日nhật 見kiến 門môn 下hạ 。 頺đồi 然nhiên 抱bão 疾tật 而nhi 臥ngọa 。 及cập 客khách 至chí 。 復phục 能năng 強cường/cưỡng 起khởi 支chi 應ưng 。 噫# 。 門môn 下hạ 今kim 日nhật 之chi 事sự 。 可khả 謂vị 急cấp 矣hĩ 。 安an 有hữu 閒gian/nhàn 精tinh 神thần 。 周chu 給cấp 人nhân 情tình 哉tai 。 直trực 當đương 痛thống 念niệm 無vô 常thường 。 視thị 自tự 身thân 為vi 罪tội 藪tẩu 。 知tri 自tự 心tâm 為vi 惡ác 源nguyên 。 苟cẩu 罪tội 藪tẩu 未vị 空không 。 惡ác 源nguyên 未vị 竭kiệt 。 外ngoại 則tắc 形hình 骸hài 為vi 桎trất 梏cốc 。 內nội 則tắc 識thức 火hỏa 焦tiêu 靈linh 根căn 。 一nhất 刻khắc 萬vạn 刼# 。 且thả 念niệm 佛Phật 持trì 咒chú 。 并tinh 參tham 機cơ 緣duyên 。 既ký 言ngôn 皆giai 不bất 得đắc 力lực 。 則tắc 臨lâm 行hành 一nhất 著trước 。 有hữu 何hà 憑bằng 據cứ 。 貧bần 道đạo 雖tuy 不bất 敏mẫn 。 實thật 為vi 門môn 下hạ 大đại 痛thống 。 豈khởi 門môn 下hạ 思tư 此thử 寧ninh 弗phất 自tự 痛thống 。 如như 果quả 不bất 痛thống 。 或hoặc 再tái 來lai 菩Bồ 薩Tát 。 則tắc 非phi 鄙bỉ 人nhân 可khả 思tư 議nghị 矣hĩ 。 若nhược 非phi 菩Bồ 薩Tát 。 安an 得đắc 不bất 謂vị 之chi 癡si 憨# 乎hồ 。 昔tích 龐# 蘊uẩn 初sơ 見kiến 石thạch 頭đầu 。 便tiện 能năng 頓đốn 融dung 前tiền 境cảnh 。 前tiền 境cảnh 既ký 融dung 。 則tắc 何hà 物vật 為vi 吾ngô 敵địch 。 敵địch 既ký 不bất 立lập 。 則tắc 能năng 有hữu 之chi 根căn 。 曷hạt 可khả 獨độc 存tồn 。 根căn 既ký 不bất 存tồn 。 則tắc 身thân 尚thượng 不bất 有hữu 。 誰thùy 為vi 桎trất 梏cốc 。 蘊uẩn 次thứ 見kiến 馬mã 祖tổ 。 則tắc 命mạng 根căn 俱câu 斷đoạn 。 聖thánh 情tình 氷băng 釋thích 。 況huống 凡phàm 情tình 耶da 。 凡phàm 情tình 既ký 洗tẩy 。 識thức 火hỏa 潛tiềm 消tiêu 。 則tắc 靈linh 根căn 密mật 固cố 。 誰thùy 為vi 焦tiêu 爍thước 。 若nhược 然nhiên 者giả 。 則tắc 罪tội 藪tẩu 未vị 始thỉ 非phi 功công 德đức 之chi 林lâm 。 惡ác 源nguyên 未vị 始thỉ 非phi 菩Bồ 提Đề 之chi 路lộ 。 惟duy 善thiện 用dụng 其kỳ 心tâm 者giả 。 逆nghịch 順thuận 皆giai 為vi 。 解giải 脫thoát 之chi 門môn 。 貧bần 道đạo 誠thành 不bất 作tác 諂siểm 語ngữ 。 願nguyện 門môn 下hạ 照chiếu 其kỳ 迫bách 切thiết 之chi 心tâm 。 深thâm 自tự 痛thống 焉yên 。

復phục 敬kính 郎lang

夫phu 樹thụ 高cao 必tất 招chiêu 風phong 。 名danh 高cao 必tất 招chiêu 忌kỵ 。 非phi 但đãn 人nhân 閒gian/nhàn 世thế 如như 此thử 。 即tức 出xuất 世thế 法pháp 中trung 。 亦diệc 所sở 不bất 免miễn 者giả 。 故cố 明minh 教giáo 嵩tung 。 大đại 慧tuệ 杲# 。 皆giai 見kiến 道đạo 明minh 白bạch 。 問vấn 學học 淵uyên 博bác 。 行hành 不bất 負phụ 解giải 。 出xuất 言ngôn 成thành 章chương 。 心tâm 光quang 耿# 潔khiết 。 近cận 則tắc 可khả 以dĩ 照chiếu 一nhất 時thời 。 遠viễn 則tắc 可khả 以dĩ 光quang 萬vạn 古cổ 。 然nhiên 明minh 教giáo 大đại 慧tuệ 。 俱câu 不bất 免miễn 貶biếm 辱nhục 。 況huống 其kỳ 他tha 乎hồ 。 本bổn 朝triêu 隆long 慶khánh 閒gian/nhàn 。 如như 徧biến 融dung 法Pháp 界Giới 二nhị 師sư 。 操thao 履lý 光quang 耿# 。 亦diệc 不bất 下hạ 古cổ 人nhân 。 而nhi 皆giai 遭tao 細tế 人nhân 之chi 讒sàm 。 至chí 於ư 抵để 獄ngục 。 既ký 而nhi 讒sàm 口khẩu 卷quyển 舌thiệt 。 心tâm 事sự 頓đốn 明minh 。 初sơ 雖tuy 受thọ 誣vu 於ư 一nhất 時thời 。 終chung 大đại 取thủ 信tín 於ư 天thiên 下hạ 。 無vô 擇trạch 智trí 愚ngu 。 聞văn 二nhị 師sư 之chi 風phong 者giả 。 莫mạc 不bất 引dẫn 領lãnh 願nguyện 見kiến 。 如như 肉nhục 佛Phật 然nhiên 。 比tỉ 勞lao 盛thịnh 亦diệc 遭tao 誣vu 陷hãm 。 吾ngô 曹tào 有hữu 不bất 知tri 大đại 體thể 者giả 。 亦diệc 隨tùy 脚cước 跟cân 乘thừa 風phong 鼓cổ 謗báng 。 流lưu 言ngôn 充sung 斥xích 。 扇thiên/phiến 惑hoặc 清thanh 聽thính 。 殊thù 不bất 知tri 松tùng 栢# 不bất 歷lịch 風phong 霜sương 。 黃hoàng 金kim 不bất 經kinh 罏# 冶dã 。 道Đạo 人Nhân 不bất 涉thiệp 逆nghịch 境cảnh 。 孰thục 辨biện 真chân 偽ngụy 。 嗟ta 哉tai 髠khôn 奴nô 。 徒đồ 捐quyên 髮phát 鬚tu 。 不bất 諳am 大đại 體thể 。 滅diệt 華hoa 倡xướng 胡hồ 。 浮phù 雲vân 散tán 盡tận 。 明minh 月nguyệt 還hoàn 孤cô 。 光quang 徹triệt 寰# 宇vũ 。 汝nhữ 面diện 泥nê 塗đồ 。 辱nhục 書thư 答đáp 此thử 。 可khả 諦đế 躊trù 蹰trù 。 情tình 申thân 理lý 白bạch 。 邪tà 正chánh 皎hiệu 如như 。 古cổ 人nhân 有hữu 語ngữ 。 誣vu 人nhân 自tự 誣vu 。 事sự 未vị 定định 而nhi 先tiên 見kiến 。 情tình 難nạn/nan 辨biện 而nhi 理lý 區khu 。 千thiên 載tái 晨thần 昏hôn 。 何hà 疑nghi 之chi 有hữu 。

謝tạ 于vu 見kiến 素tố 公công 惠huệ 麈# 尾vĩ

結kết 夏hạ 曲khúc 阿a 。 影ảnh 棲tê 於ư 圃phố 。 食thực 殘tàn 蕭tiêu 散tán 。 稍sảo 復phục 經kinh 行hành 。 匪phỉ 涉thiệp 神thần 奇kỳ 。 咸hàm 投đầu 妙diệu 會hội 。 清thanh 池trì 白bạch 月nguyệt 。 洞đỗng 剖phẫu 禪thiền 心tâm 。 沃ốc 野dã 嘉gia 禾hòa 。 滋tư 培bồi 佛Phật 種chủng 。 卷quyển 風phong 塵trần 於ư 觀quán 力lực 。 廓khuếch 泉tuyền 石thạch 於ư 情tình 根căn 。 魚ngư 躍dược 波ba 鳴minh 。 蟬thiền 啼đề 樹thụ 響hưởng 。 即tức 喧huyên 領lãnh 寂tịch 。 冥minh 妙diệu 關quan 麤thô 。 併tinh 有hữu 無vô 而nhi 通thông 幽u 。 齊tề 遐hà 邇nhĩ 以dĩ 開khai 務vụ 。 辰thần 丁đinh 賤tiện 誕đản 。 天thiên 賜tứ 清thanh 凉# 。 法pháp 侶lữ 雲vân 臻trăn 。

時thời 逢phùng 雨vũ 足túc 。 既ký 除trừ 煩phiền 暑thử 。 坐tọa 榻tháp 生sanh 寒hàn 。 主chủ 人nhân 儼nghiễm 臨lâm 。 高cao 賓tân 翔tường 集tập 。 惠huệ 我ngã 麈# 尾vĩ 。 舉cử 揚dương 真chân 風phong 。 豈khởi 惟duy 動động 識thức 雷lôi 驚kinh 。 應ưng 使sử 無vô 情tình 夢mộng 破phá 。 顧cố 慚tàm 薄bạc 劣liệt 。 敢cảm 弗phất 銘minh 懷hoài 。

寄ký 趙triệu 定định 宇vũ

石thạch 頭đầu 一nhất 別biệt 。 南nam 北bắc 殊thù 踪# 。 心tâm 境cảnh 依y 然nhiên 。 初sơ 非phi 損tổn 昔tích 。 想tưởng 吉cát 人nhân 多đa 福phước 。 動động 履lý 勝thắng 常thường 。 胸hung 中trung 之chi 天thiên 。 身thân 外ngoại 之chi 累lũy/lụy/luy 。 信tín 莫mạc 能năng 翳ế 。 問vấn 音âm 久cửu 寂tịch 。 積tích 抱bão 常thường 懸huyền 。

與dữ 丁đinh 勺chước 原nguyên

滁trừ 陽dương 一nhất 別biệt 。 嗣tự 後hậu 絕tuyệt 音âm 。

時thời 復phục 逆nghịch 思tư 。 宛uyển 然nhiên 一nhất 夢mộng 。 黑hắc 頭đầu 俄nga 白bạch 。 悲bi 境cảnh 奪đoạt 歡hoan 。 日nhật 勝thắng 日nhật 輸du 。 苟cẩu 不bất 以dĩ 自tự 重trọng/trùng 為vi 主chủ 。 則tắc 眩huyễn 我ngã 者giả 多đa 矣hĩ 。 奇kỳ 男nam 子tử 家gia 。 如như 知tri 名danh 重trọng/trùng 。 而nhi 不bất 知tri 身thân 重trọng/trùng 。 知tri 身thân 重trọng/trùng 而nhi 不bất 知tri 心tâm 重trọng/trùng 。 知tri 心tâm 重trọng/trùng 而nhi 不bất 知tri 性tánh 重trọng/trùng 。 是thị 不bất 知tri 類loại 也dã 。 貧bần 道đạo 雖tuy 不bất 敏mẫn 。 每mỗi 愛ái 足túc 下hạ 倜# 儻thảng 殊thù 眾chúng 。 骨cốt 氣khí 清thanh 深thâm 。 動động 止chỉ 嚴nghiêm 謹cẩn 。 惜tích 乎hồ 於ư 此thử 道đạo 不bất 甚thậm 留lưu 意ý 。 比tỉ 因nhân 來lai 慈từ 道đạo 者giả 過quá 江giang 西tây 。 勒lặc 此thử 聊liêu 敘tự 疏sớ/sơ 濶# 。 來lai 慈từ 於ư 此thử 道đạo 。 操thao 詣nghệ 清thanh 深thâm 。 行hành 履lý 光quang 耿# 。 極cực 可khả 與dữ 語ngữ 者giả 。 南nam 臯# 近cận 有hữu 書thư 見kiến 招chiêu 。 但đãn 貧bần 道đạo 病bệnh 瘧ngược 未vị 愈dũ 。 不bất 遑hoàng 赴phó 耳nhĩ 。 湯thang 若nhược 士sĩ 尊tôn 公công 。 近cận 清thanh 勝thắng 否phủ/bĩ 。 聞văn 佳giai 郎lang 秀tú 爽sảng 特đặc 羣quần 。 圓viên 通thông 大Đại 士Sĩ 一nhất 幅# 附phụ 贈tặng 。 倘thảng 令linh 郎lang 夙túc 昔tích 。 曾tằng 親thân 承thừa 大Đại 士Sĩ 。 未vị 可khả 知tri 也dã 。 春xuân 深thâm 時thời 序tự 清thanh 和hòa 。 教giáo 子tử 著trước 書thư 。 是thị 天thiên 下hạ 極cực 樂lạc 事sự 。 且thả 得đắc 重trọng/trùng 而nhi 遺di 輕khinh 。 蒼thương 蒼thương 或hoặc 厚hậu 待đãi 足túc 下hạ 。 足túc 下hạ 當đương 歡hoan 喜hỷ 承thừa 接tiếp 不bất 宣tuyên 。 外ngoại 附phụ 法pháp 華hoa 合hợp 論luận 一nhất 部bộ 。 此thử 書thư 能năng 啟khải 迪# 本bổn 光quang 。 譬thí 如như 長trường/trưởng 風phong 驅khu 雲vân 。 天thiên 月nguyệt 自tự 顯hiển 塵trần 心tâm 濃nồng 者giả 。 亦diệc 不bất 易dị 讀đọc 。

答đáp 請thỉnh 主chủ 法pháp 事sự

比tỉ 遣khiển 果quả 清thanh 問vấn 訊tấn 足túc 下hạ 。 而nhi 足túc 下hạ 所sở 答đáp 書thư 。 意ý 況huống 不bất 甚thậm 清thanh 朗lãng 。 想tưởng 二nhị 郎lang 之chi 母mẫu 。 病bệnh 重trọng 擾nhiễu 之chi 耶da 。 大đại 都đô 死tử 生sanh 榮vinh 辱nhục 。 皆giai 命mạng 所sở 定định 。 夫phu 命mạng 業nghiệp 也dã 。 業nghiệp 不bất 離ly 心tâm 。 故cố 外ngoại 心tâm 與dữ 業nghiệp 。 而nhi 論luận 病bệnh 本bổn 者giả 非phi 也dã 。 古cổ 人nhân 有hữu 言ngôn 曰viết 。 三tam 界giới 塵trần 勞lao 如như 海hải 濶# 。 無vô 古cổ 無vô 今kim 閙náo 聒# 聒# 。 都đô 向hướng 自tự 己kỷ 心tâm 念niệm 生sanh 。 一nhất 念niệm 不bất 生sanh 即tức 解giải 脫thoát 。 此thử 語ngữ 極cực 真chân 。 但đãn 眾chúng 生sanh 不bất 知tri 自tự 心tâm 是thị 何hà 物vật 。 在tại 何hà 處xứ 。 所sở 以dĩ 治trị 心tâm 無vô 效hiệu 耳nhĩ 。 治trị 心tâm 既ký 無vô 效hiệu 。 即tức 古cổ 人nhân 言ngôn 上thượng 生sanh 疑nghi 。 疑nghi 生sanh 則tắc 不bất 信tín 。 於ư 古cổ 人nhân 分phần/phân 上thượng 。 且thả 疑nghi 而nhi 不bất 信tín 。 況huống 今kim 人nhân 哉tai 。 又hựu 百bách 千thiên 中trung 。 誰thùy 有hữu 治trị 心tâm 之chi 志chí 。 男nam 子tử 尚thượng 甘cam 昏hôn 昏hôn 而nhi 待đãi 盡tận 。 況huống 女nữ 人nhân 輩bối 乎hồ 。 承thừa 大đại 令linh 郎lang 見kiến 招chiêu 。 為vi 母mẫu 作tác 佛Phật 事sự 。 佛Phật 事sự 作tác 而nhi 無vô 效hiệu 。 奚hề 若nhược 不bất 作tác 。 雖tuy 然nhiên 。 效hiệu 不bất 效hiệu 。 誠thành 不bất 在tại 佛Phật 。 顧cố 其kỳ 作tác 者giả 發phát 心tâm 淺thiển 深thâm 如như 何hà 耳nhĩ 。 如như 病bệnh 苦khổ 有hữu 十thập 分phần/phân 。 非phi 二nhị 十thập 分phần/phân 深thâm 心tâm 作tác 此thử 。 斷đoạn 無vô 有hữu 效hiệu 。 果quả 以dĩ 深thâm 心tâm 作tác 之chi 。 病bệnh 苦khổ 不bất 消tiêu 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 若nhược 令linh 郎lang 發phát 心tâm 果quả 如như 道Đạo 人Nhân 意ý 。 敢cảm 弗phất 赴phó 之chi 。 道Đạo 人Nhân 如như 孤cô 雲vân 野dã 鶴hạc 。 去khứ 來lai 凡phàm 百bách 現hiện 成thành 。 但đãn 慮lự 作tác 之chi 無vô 效hiệu 。 反phản 退thoái 病bệnh 者giả 。 與dữ 賢hiền 子tử 心tâm 耳nhĩ 。

答đáp 竺trúc 生sanh

得đắc 書thư 。 讀đọc 之chi 亦diệc 甚thậm 憮# 然nhiên 。 言ngôn 實thật 出xuất 於ư 赤xích 懷hoài 。 而nhi 鬱uất 憤phẫn 之chi 氣khí 。 卒thốt 不bất 能năng 自tự 勝thắng 。 此thử 所sở 謂vị 志chí 。 雖tuy 有hữu 。 而nhi 理lý 不bất 察sát 故cố 也dã 。 如như 能năng 察sát 理lý 。 則tắc 得đắc 喪táng 榮vinh 辱nhục 。 皆giai 我ngã 自tự 致trí 。 雖tuy 天thiên 地địa 之chi 大đại 。 造tạo 物vật 之chi 神thần 。 亦diệc 不bất 能năng 陶đào 鑄chú 我ngã 自tự 致trí 之chi 情tình 。 此thử 情tình 必tất 須tu 自tự 鑄chú 。 且thả 道đạo 自tự 鑄chú 之chi 方phương 。 從tùng 何hà 鑄chú 起khởi 。 凡phàm 向hướng 日nhật 所sở 不bất 能năng 克khắc 者giả 。 痛thống 當đương 克khắc 去khứ 。 所sở 不bất 能năng 全toàn 者giả 。 痛thống 當đương 全toàn 去khứ 。 然nhiên 不bất 耐nại 心tâm 而nhi 究cứu 理lý 。 則tắc 心tâm 昏hôn 而nhi 神thần 濁trược 。 情tình 豈khởi 易dị 鑄chú 。 哉tai 思tư 之chi 。

答đáp 于vu 中trung 甫phủ

十thập 二nhị 月nguyệt 初sơ 四tứ 。 興hưng 勤cần 持trì 手thủ 書thư 至chí 資tư 福phước 。 購# 燈đăng 讀đọc 之chi 。 凄# 然nhiên 痛thống 人nhân 。 都đô 下hạ 風phong 習tập 險hiểm 詖# 。 誠thành 如như 所sở 言ngôn 。 於ư 世thế 閒gian/nhàn 法pháp 。 則tắc 公công 道đạo 誰thùy 亮lượng 。 於ư 出xuất 世thế 閒gian/nhàn 法pháp 。 則tắc 得đắc 少thiểu 為vi 足túc 。 且thả 頭đầu 緒tự 不bất 甚thậm 清thanh 楚sở 。 道Đạo 人Nhân 見kiến 此thử 光quang 景cảnh 。 亦diệc 不bất 喜hỷ 淹yêm 留lưu 。 第đệ 以dĩ 既ký 為vi 佛Phật 子tử 。 當đương 報báo 佛Phật 恩ân 。 如như 報báo 佛Phật 之chi 志chí 。 方phương 自tự 見kiến 定định 。 而nhi 於ư 禍họa 福phước 死tử 生sanh 。 又hựu 生sanh 心tâm 計kế 較giảo 。 則tắc 定định 志chí 何hà 在tại 。 所sở 以dĩ 風phong 波ba 迭điệt 經kinh 。 總tổng 視thị 覺giác 後hậu 之chi 夢mộng 。 行hành 住trụ 任nhậm 緣duyên 。 初sơ 不bất 預dự 料liệu 也dã 。 但đãn 念niệm 汝nhữ 連liên 年niên 境cảnh 風phong 浩hạo 然nhiên 。 於ư 不bất 堪kham 忍nhẫn 處xứ 。 強cường 力lực 支chi 持trì 。 一nhất 切thiết 拂phất 逆nghịch 讒sàm 謗báng 。 翻phiên 成thành 受thọ 益ích 之chi 地địa 。 餘dư 喘suyễn 幸hạnh 存tồn 。 此thử 又hựu 令linh 道Đạo 人Nhân 凄# 然nhiên 中trung 。 生sanh 歡hoan 喜hỷ 耳nhĩ 。 法pháp 朗lãng 尊tôn 公công 臨lâm 逝thệ 光quang 景cảnh 。 斷đoạn 非phi 此thử thọ 生sanh 習tập 氣khí 。 乃nãi 前tiền 生sanh 夙túc 習tập 也dã 。 果quả 如như 是thị 。 則tắc 道Đạo 人Nhân 與dữ 汝nhữ 等đẳng 。 亦diệc 有hữu 助trợ 不bất 淺thiển 。 卓trác 頭đầu 陀đà 胸hung 次thứ 灑sái 然nhiên 。 本bổn 必tất 無vô 根căn 。 根căn 在tại 見kiến 地địa 不bất 虗hư 。 不bất 審thẩm 法pháp 朗lãng 。 見kiến 卓trác 受thọ 益ích 何hà 如như 。 渠cừ 舍xá 宅trạch 為vi 寺tự 。 言ngôn 不bất 可khả 輕khinh 發phát 。 葢# 風phong 不bất 可khả 輕khinh 起khởi 。 以dĩ 風phong 無vô 形hình 。 而nhi 能năng 鼓cổ 物vật 故cố 也dã 。 言ngôn 如như 風phong 。 可khả 聽thính 而nhi 不bất 可khả 見kiến 。 所sở 以dĩ 與dữ 風phong 同đồng 勢thế 。 聞văn 之chi 心tâm 遠viễn 。 遠viễn 則tắc 難nạn/nan 挽vãn 。 如như 不bất 言ngôn 而nhi 事sự 成thành 。 活hoạt 機cơ 在tại 我ngã 。 言ngôn 則tắc 死tử 已dĩ 。

二nhị 。

天thiên 厚hậu 其kỳ 人nhân 。 眾chúng 患hoạn 煅# 之chi 。 天thiên 薄bạc 其kỳ 人nhân 。 眾chúng 幸hạnh 誘dụ 之chi 。 汝nhữ 連liên 年niên 親thân 涉thiệp 眾chúng 患hoạn 。 天thiên 實thật 厚hậu 汝nhữ 而nhi 煅# 之chi 。 儻thảng 不bất 能năng 歡hoan 喜hỷ 領lãnh 受thọ 。 便tiện 是thị 薄bạc 福phước 種chủng 子tử 也dã 。 直trực 以dĩ 忍nhẫn 辱nhục 為vi 海hải 。 割cát 舍xá 為vi 刀đao 。 斬trảm 我ngã 相tương/tướng 根căn 株chu 。 汪uông 洋dương 包bao 納nạp 。 則tắc 將tương 來lai 受thọ 用dụng 未vị 易dị 量lượng 矣hĩ 。

三tam 。

德đức 卿khanh 不bất 意ý 至chí 此thử 。 殊thù 令linh 人nhân 哽ngạnh 噎ế 。 幸hạnh 汝nhữ 周chu 旋toàn 其kỳ 兒nhi 子tử 輩bối 。 此thử 又hựu 老lão 人nhân 合hợp 爪trảo 痛thống 感cảm 麟lân 郎lang 者giả 也dã 。 骨cốt 藏tạng 何hà 所sở 。 知tri 忍nhẫn 能năng 念niệm 之chi 否phủ/bĩ 。 幸hạnh 致trí 老lão 人nhân 意ý 。 光quang 公công 急cấp 究cứu 相tương/tướng 宗tông 。 勿vật 癡si 度độ 時thời 陰ấm 。 比tỉ 見kiến 學học 佛Phật 緇# 白bạch 。 骨cốt 節tiết 不bất 甚thậm 硬ngạnh 。 稍sảo 觸xúc 逆nghịch 境cảnh 。 即tức 如như 野dã 狐hồ 變biến 人nhân 作tác 怪quái 。 一nhất 聞văn 犬khuyển 聲thanh 。 故cố 體thể 頓đốn 復phục 。 犬khuyển 始thỉ 知tri 其kỳ 是thị 狐hồ 。 敢cảm 恣tứ 口khẩu 咬giảo 之chi 。 儻thảng 人nhân 形hình 尚thượng 存tồn 。 犬khuyển 決quyết 不bất 咬giảo 。 惟duy 卓trác 吾ngô 非phi 狐hồ 變biến 之chi 人nhân 也dã 。 故cố 不bất 煩phiền 犬khuyển 咬giảo 。 遂toại 爾nhĩ 自tự 刎# 。 然nhiên 卓trác 吾ngô 非phi 不bất 知tri 道đạo 。 但đãn 不bất 能năng 用dụng 道đạo 耳nhĩ 。 知tri 即tức 照chiếu 。 用dụng 即tức 行hành 。 老lão 朽hủ 更cánh 不bất 如như 卓trác 吾ngô 在tại 。

四tứ 。

凡phàm 讀đọc 汝nhữ 來lai 書thư 。 則tắc 句cú 意ý 自tự 然nhiên 可khả 悲bi 可khả 喜hỷ 。 以dĩ 下hạ 字tự 不bất 癡si 。 故cố 能năng 令linh 人nhân 遙diêu 中trung 。 若nhược 汝nhữ 觸xúc 不bất 可khả 意ý 事sự 。 如như 裁tài 書thư 下hạ 字tự 法pháp 。 則tắc 不bất 可khả 意ý 事sự 之chi 機cơ 。 即tức 天thiên 機cơ 之chi 資tư 也dã 。 儻thảng 知tri 而nhi 未vị 能năng 卻khước 順thuận 逆nghịch 之chi 境cảnh 風phong 。 得đắc 無vô 增tăng 吾ngô 憂ưu 乎hồ 。 奇kỳ 男nam 子tử 。 須tu 割cát 愛ái 。 愛ái 不bất 割cát 。 則tắc 墮đọa 軟nhuyễn 暖noãn 魔ma 網võng 矣hĩ 。

與dữ 李# 次thứ 公công

世thế 閒gian/nhàn 人nhân 自tự 有hữu 法pháp 度độ 。 出xuất 世thế 人nhân 亦diệc 自tự 有hữu 法pháp 度độ 。 世thế 閒gian/nhàn 人nhân 禮lễ 義nghĩa 不bất 可khả 苟cẩu 。 出xuất 世thế 人nhân 照chiếu 用dụng 。 不bất 可khả 昧muội 禮lễ 義nghĩa 。 但đãn 人nhân 界giới 照chiếu 用dụng 。 統thống 九cửu 道đạo 。 如như 忽hốt 九cửu 道đạo 。 而nhi 從tùng 人nhân 界giới 。 不bất 免miễn 觸xúc 不bất 可khả 意ý 。 自tự 然nhiên 以dĩ 平bình 時thời 所sở 見kiến 治trị 之chi 。 終chung 不bất 得đắc 力lực 。 葢# 平bình 時thời 所sở 見kiến 者giả 。 不bất 是thị 自tự 家gia 固cố 有hữu 。 但đãn 從tùng 本bổn 子tử 上thượng 拾thập 來lai 。 耳nhĩ 孔khổng 聽thính 來lai 。 非phi 是thị 寒hàn 泉tuyền 湧dũng 地địa 。 明minh 珠châu 萬vạn 斛hộc 。 倒đảo 噴phún 潑bát 日nhật 之chi 勢thế 。 安an 能năng 卻khước 迷mê 事sự 無vô 明minh 乎hồ 。 故cố 曰viết 。 境cảnh 大đại 般Bát 若Nhã 大đại 。 如như 般Bát 若Nhã 威uy 神thần 頓đốn 損tổn 。 殊thù 為vi 笑tiếu 具cụ 。

與dữ 元nguyên 鑑giám

少thiếu 年niên 為vi 客khách 。 以dĩ 技kỹ 博bác 供cung 。 供cung 養dưỡng 父phụ 母mẫu 。 是thị 須tu 筆bút 筆bút 寫tả 著trước 古cổ 人nhân 真chân 處xứ 。 自tự 然nhiên 即tức 技kỹ 入nhập 道đạo 。 儻thảng 謂vị 技kỹ 道đạo 有hữu 別biệt 。 此thử 所sở 謂vị 把bả 髻kế 投đầu 衙# 者giả 也dã 。 思tư 之chi 。

答đáp 馮bằng 開khai 之chi

數sổ 千thiên 里lý 外ngoại 。 忽hốt 辱nhục 手thủ 書thư 。 展triển 讀đọc 再tái 四tứ 。 如như 面diện 玉ngọc 容dung 。 何hà 樂nhạo/nhạc/lạc 如như 之chi 。 且thả 云vân 般Bát 若Nhã 緣duyên 深thâm 。 天thiên 去khứ 其kỳ 疾tật 。 豈khởi 胸hung 中trung 無vô 秋thu 江giang 者giả 。 而nhi 能năng 道đạo 哉tai 。 咄đốt 。 青thanh 山sơn 白bạch 雲vân 。 一nhất 切thiết 不bất 放phóng 過quá 時thời 光quang 。 此thử 又hựu 貧bần 道đạo 萬vạn 萬vạn 所sở 延diên 頸cảnh 也dã 。

與dữ 方phương 幼ấu 輿dư

邇nhĩ 來lai 祖tổ 風phong 凋điêu 弊tệ 。 法pháp 道đạo 荒hoang 凉# 。 無vô 分phần/phân 黑hắc 白bạch 。 凡phàm 在tại 此thử 門môn 。 孰thục 不bất 以dĩ 為vi 生sanh 死tử 為vi 言ngôn 。 及cập 問vấn 死tử 生sanh 所sở 以dĩ 。 十thập 箇cá 到đáo 有hữu 五ngũ 雙song 罔võng 措thố 。 此thử 皆giai 最tối 初sơ 發phát 心tâm 不bất 真chân 實thật 。 見kiến 地địa 不bất 透thấu 徹triệt 。 所sở 以dĩ 一nhất 逢phùng 逼bức 拶# 。 自tự 然nhiên 手thủ 脚cước 忙mang 亂loạn 。 且thả 道đạo 真chân 實thật 心tâm 如như 何hà 發phát 。 善thiện 財tài 初sơ 見kiến 文Văn 殊Thù 即tức 獲hoạch 根căn 本bổn 智trí 。 然nhiên 後hậu 徧biến 參tham 知tri 識thức 。 雖tuy 則tắc 門môn 頭đầu 次thứ 第đệ 不bất 同đồng 。 要yếu 且thả 換hoán 他tha 鼻tị 孔khổng 不bất 得đắc 。

何hà 以dĩ 故cố 。 有hữu 本bổn 者giả 。 如như 是thị 耳nhĩ 。 今kim 時thời 人nhân 雖tuy 說thuyết 發phát 心tâm 學học 佛Phật 。 大đại 都đô 如như 瞎hạt 公công 鷄kê 相tương 似tự 。 他tha 也dã 不bất 知tri 天thiên 明minh 不bất 明minh 。 但đãn 聽thính 得đắc 他tha 鷄kê 鳴minh 。 亦diệc 隨tùy 胡hồ 呌khiếu 。 一nhất 上thượng 撞chàng 著trước 個cá 孟# 嘗thường 門môn 下hạ 會hội 假giả 鷄kê 鳴minh 的đích 賊tặc 。 冷lãnh 地địa 呌khiếu 一nhất 聲thanh 。 亦diệc 即tức 隨tùy 他tha 鳴minh 去khứ 。 學học 佛Phật 的đích 人nhân 見kiến 地địa 不bất 透thấu 徹triệt 。 見kiến 人nhân 嘴chủy 皮bì 動động 。 他tha 心tâm 上thượng 理lý 知tri 閒gian/nhàn 解giải 。 即tức 搬# 出xuất 許hứa 多đa 來lai 。 殊thù 不bất 知tri 總tổng 是thị 意ý 根căn 上thượng 的đích 影ảnh 子tử 。 此thử 點điểm 影ảnh 子tử 。 熟thục 睡thụy 的đích 人nhân 熟thục 睡thụy 去khứ 了liễu 。 或hoặc 被bị 跌trật 的đích 人nhân 跌trật 悶muộn 去khứ 了liễu 。 或hoặc 臨lâm 卒thốt 然nhiên 利lợi 害hại 關quan 頭đầu 。 意ý 識thức 照chiếu 管quản 不bất 到đáo 處xứ 。 都đô 總tổng 用dụng 不bất 著trước 。 這giá 三tam 箇cá 境cảnh 界giới 。 較giảo 之chi 臨lâm 命mạng 終chung 時thời 。 孰thục 險hiểm 孰thục 夷di 。 想tưởng 其kỳ 輕khinh 重trọng 好hảo 惡ác 。 幼ấu 輿dư 必tất 定định 辨biện 得đắc 出xuất 。 既ký 辨biện 得đắc 出xuất 。 必tất 知tri 活hoạt 時thời 。 此thử 點điểm 影ảnh 子tử 尚thượng 支chi 吾ngô 不bất 來lai 。 臨lâm 命mạng 終chung 時thời 。 豈khởi 有hữu 交giao 涉thiệp 。 又hựu 有hữu 一nhất 等đẳng 人nhân 。 以dĩ 反phản 聞văn 聞văn 自tự 性tánh 做tố 工công 夫phu 。 是thị 必tất 不bất 聞văn 聲thanh 塵trần 。 將tương 聞văn 聲thanh 塵trần 的đích 機cơ 。 來lai 反phản 照chiếu 自tự 性tánh 。 積tích 習tập 日nhật 久cửu 。 或hoặc 見kiến 個cá 空không 清thanh 境cảnh 界giới 。 便tiện 謂vị 真chân 得đắc 。 我ngã 且thả 問vấn 他tha 。 聲thanh 塵trần 畢tất 竟cánh 是thị 性tánh 內nội 的đích 。 性tánh 外ngoại 的đích 。 若nhược 在tại 性tánh 內nội 。 則tắc 聲thanh 塵trần 亦diệc 性tánh 。 何hà 必tất 去khứ 聲thanh 塵trần 而nhi 反phản 聞văn 。 則tắc 謂vị 之chi 聞văn 自tự 性tánh 。 若nhược 在tại 性tánh 外ngoại 。 性tánh 非phi 有hữu 外ngoại 。 謂vị 性tánh 外ngoại 有hữu 聲thanh 塵trần 。 決quyết 無vô 是thị 處xứ 。 又hựu 有hữu 一nhất 等đẳng 。 於ư 耳nhĩ 根căn 門môn 頭đầu 。 靈linh 靈linh 應ưng 物vật 的đích 。 謂vị 之chi 真chân 性tánh 。 殊thù 不bất 知tri 。 此thử 是thị 由do 塵trần 發phát 知tri 。 應ưng 境cảnh 影ảnh 子tử 。 前tiền 境cảnh 遷thiên 謝tạ 。 此thử 亦diệc 隨tùy 沒một 。 以dĩ 此thử 當đương 本bổn 來lai 面diện 目mục 。 此thử 所sở 謂vị 喚hoán 奴nô 作tác 郎lang 。 皆giai 非phi 佛Phật 旨chỉ 。 若nhược 要yếu 真chân 實thật 會hội 得đắc 耳nhĩ 根căn 圓viên 通thông 的đích 消tiêu 息tức 。 我ngã 拈niêm 個cá 榜bảng 樣# 你nễ 看khán 。 古cổ 德đức 問vấn 僧Tăng 。 隔cách 壁bích 聞văn 釵thoa 釧xuyến 聲thanh 即tức 為vi 破phá 戒giới 。 且thả 道đạo 作tác 麼ma 生sanh 持trì 。 其kỳ 僧Tăng 云vân 。 好hảo/hiếu 個cá 入nhập 路lộ 。 幼ấu 輿dư 會hội 得đắc 這giá 僧Tăng 入nhập 路lộ 處xứ 麼ma 。 若nhược 會hội 得đắc 。 方phương 見kiến 善thiện 財tài 見kiến 文Văn 殊Thù 的đích 境cảnh 界giới 。 方phương 可khả 參tham 天thiên 下hạ 善Thiện 知Tri 識Thức 。 若nhược 會hội 不bất 得đắc 。 也dã 須tu 猛mãnh 著trước 精tinh 彩thải 。 向hướng 這giá 僧Tăng 入nhập 路lộ 處xứ 討thảo 個cá 分phần/phân 曉hiểu 。 無vô 常thường 迅tấn 速tốc 。

時thời 不bất 待đãi 人nhân 。 珍trân 重trọng 。

與dữ 塗đồ 毒độc 居cư 士sĩ

我ngã 今kim 止chỉ 有hữu 報báo 佛Phật 恩ân 一nhất 事sự 。 # 卻khước 身thân 命mạng 。 一nhất 切thiết 利lợi 害hại 毀hủy 譽dự 。 非phi 我ngã 所sở 知tri 。 我ngã 逆nghịch 逆nghịch 順thuận 順thuận 。 淺thiển 淺thiển 深thâm 深thâm 。 非phi 汝nhữ 輩bối 所sở 知tri 。

二nhị 。

俗tục 諦đế 中trung 人nhân 。 入nhập 吾ngô 法pháp 中trung 。 如như 人nhân 溺nịch 大đại 海hải 。 露lộ 髮phát 髻kế 子tử 。 善Thiện 知Tri 識Thức 提đề 擕# 如như 援viện 髮phát 髻kế 子tử 相tương 似tự 。 須tu 是thị 自tự 家gia 盡tận 命mạng 掙# 著trước 。 不bất 然nhiên 。 是thị 自tự 要yếu 沉trầm 沒một 。 千thiên 佛Phật 出xuất 世thế 。 也dã 難nạn/nan 捄# 取thủ 。

寄ký 沈trầm 德đức 輿dư

達đạt 觀quán 自tự 匡khuông 廬lư 下hạ 江giang 南nam 。 二nhị 三tam 年niên 往vãng 來lai 吳ngô 越việt 閒gian/nhàn 。 初sơ 心tâm 竊thiết 謂vị 宗tông 門môn 寥liêu 落lạc 。 法pháp 道đạo 陵lăng 遲trì 。 假giả 我ngã 門môn 庭đình 。 熾sí 然nhiên 以dĩ 魔ma 習tập 為vi 傳truyền 。 以dĩ 訛ngoa 繼kế 訛ngoa 。 真chân 偽ngụy 不bất 辨biện 。 天thiên 下hạ 遂toại 謂vị 宗tông 門môn 光quang 景cảnh 。 不bất 過quá 如như 此thử 。 而nhi 不bất 求cầu 真chân 悟ngộ 。 至chí 於ư 少thiểu 林lâm 奉phụng 朝triều 廷đình 欽khâm 依y 。 以dĩ 傳truyền 宗tông 為vi 名danh 。 而nhi 崇sùng 尚thượng 曹tào 洞đỗng 。 臨lâm 濟tế 。 溈# 仰ngưỡng 。 法Pháp 眼nhãn 。 雲vân 門môn 。 五ngũ 家gia 綱cương 宗tông 。 亦diệc 不bất 辨biện 端đoan 倪nghê 。 不bất 知tri 設thiết 此thử 胡hồ 為vi 。 則tắc 宗tông 風phong 掃tảo 地địa 可khả 知tri 矣hĩ 。 巖nham 頭đầu 奯# 云vân 。 但đãn 識thức 取thủ 綱cương 宗tông 。 本bổn 無vô 實thật 法pháp 。 若nhược 然nhiên 者giả 。 則tắc 綱cương 宗tông 乃nãi 宗tông 門môn 之chi 命mạng 脉mạch 。 而nhi 有hữu 志chí 於ư 斯tư 道đạo 者giả 。 豈khởi 可khả 忽hốt 諸chư 。 達đạt 觀quán 以dĩ 此thử 。 未vị 嘗thường 不bất 痛thống 心tâm 疾tật 首thủ 。 撫phủ 膺ưng 流lưu 涕thế 。 然nhiên 知tri 我ngã 此thử 懷hoài 者giả 。 幾kỷ 人nhân 哉tai 。 所sở 以dĩ 下hạ 匡khuông 廬lư 。 持trì 僧Tăng 寶bảo 傳truyền 。 林lâm 閒gian/nhàn 錄lục 。 智trí 證chứng 傳truyền 。 三tam 書thư 雖tuy 亡vong 者giả 糟tao 粕# 。 而nhi 五ngũ 家gia 典điển 刑hình 綱cương 宗tông 係hệ 焉yên 。 以dĩ 故cố 急cấp 為vi 梓# 行hành 。 意ý 在tại 廣quảng 傳truyền 。 今kim 天thiên 下hạ 豈khởi 無vô 豪hào 傑kiệt 挺đĩnh 生sanh 。 遇ngộ 此thử 書thư 頓đốn 斷đoạn 命mạng 根căn 。 洞đỗng 豁hoát 綱cương 宗tông 。 荷hà 擔đảm 法pháp 道đạo 。 不bất 顧cố 危nguy 亡vong 。 必tất 有hữu 以dĩ 宗tông 風phong 中trung 興hưng 為vi 志chí 者giả 出xuất 焉yên 。 則tắc 我ngã 寂tịch 音âm 尊tôn 者giả 。 千thiên 古cổ 之chi 下hạ 。 若nhược 旦đán 暮mộ 遇ngộ 之chi 也dã 。 達đạt 觀quán 於ư 居cư 士sĩ 中trung 。

時thời 時thời 舉cử 揚dương 。 而nhi 薦tiến 此thử 者giả 希hy 。 惟duy 汝nhữ 雖tuy 不bất 能năng 始thỉ 終chung 徹triệt 然nhiên 。 然nhiên 亦diệc 知tri 好hảo 惡ác 承thừa 順thuận 觸xúc 犯phạm 。 奈nại 汝nhữ 勝thắng 習tập 微vi 弱nhược 。 善thiện 根căn 雖tuy 有hữu 。 實thật 不bất 能năng 如như 好hảo/hiếu 堅kiên 木mộc 。 出xuất 地địa 頃khoảnh 刻khắc 千thiên 尺xích 。 垂thùy 陰ấm 如như 葢# 。 作tác 眾chúng 生sanh 疲bì 熱nhiệt 避tị 凉# 處xứ 。 此thử 皆giai 是thị 往vãng 因nhân 願nguyện 力lực 輕khinh 鮮tiên 。 感cảm 報báo 不bất 宏hoành 故cố 也dã 。 自tự 今kim 切thiết 不bất 可khả 埋mai 沒một 此thử 生sanh 。 直trực 於ư 逆nghịch 順thuận 關quan 頭đầu 。 利lợi 害hại 之chi 際tế 。 如như 風phong 過quá 樹thụ 。 如như 雲vân 行hành 空không 。 即tức 常thường 光quang 時thời 時thời 現hiện 前tiền 。 如như 投đầu 夜dạ 明minh 珠châu 於ư 金kim 盤bàn 之chi 中trung 。 宛uyển 轉chuyển 橫hoạnh/hoành 斜tà 。 莫mạc 測trắc 方phương 向hướng 。 特đặc 不bất 出xuất 盤bàn 耳nhĩ 。 從tùng 上thượng 祖tổ 師sư 以dĩ 綱cương 宗tông 為vi 盤bàn 。 以dĩ 見kiến 地địa 受thọ 用dụng 為vi 珠châu 。 有hữu 珠châu 無vô 盤bàn 。 則tắc 非phi 人nhân 天thiên 眼nhãn 目mục 。 有hữu 盤bàn 無vô 珠châu 。 則tắc 自tự 沉trầm 情tình 海hải 。 虗hư 張trương 綱cương 宗tông 。 擬nghĩ 欲dục 度độ 人nhân 。 則tắc 龍long 天thiên 不bất 祐hựu 。 佛Phật 祖tổ 所sở 厭yếm 。 福phước 日nhật 消tiêu 而nhi 罪tội 日nhật 長trường/trưởng 。 慧tuệ 雲vân 散tán 而nhi 情tình 風phong 熾sí 。 一nhất 旦đán 業nghiệp 報báo 盡tận 來lai 。 請thỉnh 隨tùy 無vô 常thường 殺sát 鬼quỷ 。 受thọ 指chỉ 揮huy 去khứ 。 那na 時thời 始thỉ 悔hối 心tâm 地địa 未vị 徹triệt 。 妄vọng 拈niêm 綱cương 宗tông 。 之chi 所sở 致trí 也dã 。 悔hối 之chi 何hà 及cập 。 此thử 等đẳng 忌kỵ 諱húy 。 諒# 汝nhữ 必tất 知tri 。 今kim 書thư 此thử 遺di 汝nhữ 。 雖tuy 達đạt 觀quán 隔cách 遠viễn 展triển 之chi 。 示thị 有hữu 志chí 於ư 宗tông 乘thừa 者giả 。 則tắc 達đạt 觀quán 未vị 嘗thường 不bất 在tại 也dã 。 比tỉ 日nhật 舟chu 過quá 吳ngô 江giang 。 汝nhữ 曾tằng 索sách 開khai 示thị 。 當đương 謹cẩn 受thọ 持trì 。 不bất 可khả 錯thác 舉cử 。 若nhược 要yếu 相tương 應ứng 我ngã 語ngữ 。 不bất 許hứa 夜dạ 行hành 。 投đầu 明minh 須tu 到đáo 。 於ư 此thử 不bất 能năng 透thấu 徹triệt 。 吾ngô 此thử 葛cát 籐đằng 。 何hà 異dị 說thuyết 夢mộng 。

與dữ 平bình 廓khuếch

莊trang 周chu 有hữu 言ngôn 。 魚ngư 相tương/tướng 忘vong 於ư 江giang 湖hồ 。 人nhân 相tương/tướng 忘vong 於ư 道đạo 術thuật 。 夫phu 人nhân 不bất 以dĩ 此thử 而nhi 稱xưng 相tương 知tri 者giả 妄vọng 也dã 。 不bất 侫# 與dữ 座tòa 下hạ 周chu 旋toàn 甚thậm 久cửu 。 受thọ 座tòa 下hạ 益ích 甚thậm 深thâm 。 今kim 座tòa 下hạ 行hành 。 思tư 無vô 以dĩ 報báo 。 敢cảm 割cát 肝can 膽đảm 吐thổ 一nhất 言ngôn 。 願nguyện 座tòa 下hạ 采thải 聽thính 。 座tòa 下hạ 素tố 研nghiên 精tinh 教giáo 乘thừa 。 而nhi 宗tông 乘thừa 亦diệc 未vị 始thỉ 不bất 留lưu 心tâm 。 不bất 無vô 領lãnh 會hội 處xứ 。 然nhiên 命mạng 根căn 情tình 窟quật 。 未vị 能năng 翻phiên 空không 截tiệt 斷đoạn 者giả 。 其kỳ 過quá 安an 在tại 。 古cổ 人nhân 云vân 。 一nhất 則tắc 不bất 透thấu 。 則tắc 千thiên 則tắc 不bất 透thấu 。 千thiên 則tắc 不bất 透thấu 。 則tắc 一nhất 則tắc 不bất 透thấu 。 座tòa 下hạ 得đắc 無vô 坐tọa 此thử 乎hồ 哉tai 。 惟duy 座tòa 下hạ 於ư 五ngũ 燈đăng 中trung 留lưu 神thần 一nhất 上thượng 。 或hoặc 有hữu 一nhất 機cơ 半bán 緣duyên 。 與dữ 座tòa 下hạ 相tương/tướng 仇cừu 讐thù 。 卒thốt 不bất 能năng 消tiêu 釋thích 者giả 。 決quyết 不bất 可khả 放phóng 過quá 。 挨ai 排bài 久cửu 之chi 。 而nhi 一nhất 朝triêu 爆bộc 然nhiên 拶# 破phá 。 則tắc 向hướng 所sở 謂vị 仇cừu 讐thù 者giả 。 翻phiên 為vi 骨cốt 肉nhục 矣hĩ 。

答đáp 汪uông 仲trọng 淹yêm

辱nhục 惠huệ 書thư 。 讀đọc 至chí 比tỉ 來lai 業nghiệp 重trọng 災tai 生sanh 處xứ 。 達đạt 觀quán 亦diệc 不bất 覺giác 為vi 仲trọng 淹yêm 愴sảng 然nhiên 久cửu 之chi 。 遂toại 亦diệc 為vi 仲trọng 淹yêm 喜hỷ 。 大đại 抵để 人nhân 苦khổ 。 不bất 能năng 自tự 反phản 。 既ký 不bất 能năng 自tự 反phản 。 不bất 但đãn 達đạt 觀quán 救cứu 不bất 得đắc 。 直trực 教giáo 諸chư 佛Phật 亦diệc 無vô 下hạ 手thủ 處xứ 。 仲trọng 淹yêm 獨độc 能năng 自tự 反phản 。 則tắc 苦khổ 根căn 將tương 拔bạt 矣hĩ 。 惟duy 仲trọng 淹yêm 一nhất 反phản 永vĩnh 覺giác 。 於ư 愛ái 憎tăng 關quan 頭đầu 。 死tử 生sanh 境cảnh 上thượng 。 挺đĩnh 然nhiên 獨độc 立lập 。 # 命mạng 捱# 將tương 去khứ 。 了liễu 不bất 失thất 脚cước 。 正chánh 當đương 苦khổ 時thời 。 即tức 推thôi 苦khổ 根căn 。 為vi 自tự 心tâm 生sanh 耶da 。 為vi 從tùng 業nghiệp 生sanh 耶da 。 為vi 心tâm 業nghiệp 共cộng 生sanh 耶da 。 為vi 離ly 心tâm 業nghiệp 生sanh 耶da 。 若nhược 從tùng 心tâm 生sanh 。 非phi 業nghiệp 則tắc 心tâm 本bổn 無vô 病bệnh 。 若nhược 從tùng 業nghiệp 生sanh 。 非phi 心tâm 則tắc 業nghiệp 本bổn 無vô 主chủ 。 若nhược 心tâm 業nghiệp 共cộng 生sanh 。 初sơ 於ư 自tự 他tha 兩lưỡng 者giả 推thôi 之chi 。 既ký 無vô 生sanh 處xứ 。 又hựu 將tương 何hà 物vật 而nhi 共cộng 生sanh 耶da 。 若nhược 離ly 心tâm 業nghiệp 而nhi 無vô 端đoan 生sanh 。 更cánh 無vô 謂vị 矣hĩ 。 仲trọng 淹yêm 果quả 能năng 觸xúc 境cảnh 諦đế 察sát 。 深thâm 推thôi 於ư 四tứ 生sanh 中trung 。 何hà 生sanh 中trung 生sanh 。 是thị 苦khổ 根căn 。 一nhất 旦đán 推thôi 功công 極cực 處xứ 。 苦khổ 根căn 披phi 露lộ 。 到đáo 此thử 地địa 位vị 。 仲trọng 淹yêm 方phương 體thể 得đắc 古cổ 人nhân 道đạo 。 老lão 僧Tăng 自tự 有hữu 安an 閒nhàn 法pháp 。 八bát 苦khổ 熬ngao 煎tiễn 也dã 不bất 妨phương 。 仲trọng 淹yêm 若nhược 不bất 能năng 擔đảm 當đương 做tố 得đắc 去khứ 。 則tắc 所sở 問vấn 若nhược 宗tông 若nhược 教giáo 。 何hà 日nhật 暮mộ 途đồ 遠viễn 。 尚thượng 有hữu 閒gian/nhàn 工công 夫phu 及cập 此thử 耶da 。 雖tuy 然nhiên 達đạt 觀quán 一nhất 則tắc 古cổ 人nhân 葛cát 籐đằng 。 聊liêu 為vi 仲trọng 淹yêm 病bệnh 苦khổ 中trung 。 作tác 個cá 消tiêu 閒gian/nhàn 的đích 方phương 子tử 。 一nhất 日nhật 洞đỗng 山sơn 不bất 安an 。 僧Tăng 問vấn 和hòa 尚thượng 病bệnh 。 還hoàn 有hữu 不bất 病bệnh 者giả 麼ma 。 山sơn 云vân 有hữu 。 僧Tăng 云vân 。 不bất 病bệnh 者giả 還hoàn 看khán 和hòa 尚thượng 否phủ/bĩ 。 山sơn 云vân 。 老lão 僧Tăng 看khán 他tha 有hữu 分phần/phân 。 僧Tăng 云vân 。 和hòa 尚thượng 看khán 他tha 如như 何hà 。 山sơn 云vân 。 則tắc 不bất 見kiến 有hữu 病bệnh 。 達đạt 觀quán 將tương 此thử 問vấn 仲trọng 淹yêm 。 病bệnh 時thời 亦diệc 有hữu 人nhân 看khán 仲trọng 淹yêm 否phủ/bĩ 。 仲trọng 淹yêm 亦diệc 能năng 看khán 渠cừ 否phủ/bĩ 。 於ư 此thử 句cú 中trung 。 若nhược 仲trọng 淹yêm 罔võng 措thố 不bất 薦tiến 。 則tắc 病bệnh 熟thục 命mạng 光quang 遷thiên 謝tạ 之chi 時thời 。 敢cảm 保bảo 至chí 愛ái 的đích 代đại 你nễ 不bất 得đắc 在tại 。 江giang 山sơn 脩tu 阻trở 。 雲vân 月nguyệt 長trường/trưởng 新tân 。 南nam 羽vũ 康khang 虞ngu 信tín 來lai 。 復phục 此thử 以dĩ 為vi 山sơn 中trung 音âm 耗hao 耳nhĩ 。

與dữ 陸lục 太thái 宰tể

大đại 法pháp 丁đinh 艱gian 。 殘tàn 燈đăng 幾kỷ 滅diệt 。 僅cận 憑bằng 墻tường 塹tiệm 。 保bảo 障chướng 緇# 林lâm 。 是thị 以dĩ 安an 禪thiền 無vô 狼lang 虎hổ 之chi 驚kinh 。 集tập 講giảng 有hữu 龍long 象tượng 之chi 慶khánh 。 然nhiên 則tắc 百bách 尺xích 竿can/cán 頭đầu 非phi 進tiến 步bộ 之chi 階giai 。 千thiên 峯phong 頂đảnh 上thượng 豈khởi 窮cùng 年niên 之chi 地địa 。 檀đàn 越việt 位vị 高cao 爵tước 厚hậu 。 任nhậm 重trọng/trùng 心tâm 勞lao 。 雖tuy 則tắc 帝đế 渥ác 靡mĩ 涯nhai 。 懸huyền 恐khủng 精tinh 神thần 有hữu 限hạn 。 事sự 繁phồn 食thực 簡giản 。 德đức 茂mậu 年niên 尊tôn 。 莫mạc 教giáo 眼nhãn 下hạ 蹉sa 跎# 。 直trực 向hướng 胸hung 前tiền 便tiện 判phán 。 鳥điểu 未vị 倦quyện 而nhi 知tri 返phản 。 雲vân 將tương 歸quy 而nhi 始thỉ 閒gian/nhàn 。 不bất 失thất 早tảo 見kiến 之chi 明minh 。 全toàn 收thu 自tự 知tri 之chi 譽dự 。 功công 留lưu 三Tam 寶Bảo 。 蔭ấm 庇tí 諸chư 方phương 。 此thử 世thế 外ngoại 野dã 人nhân 。 延diên 頸cảnh 檀đàn 越việt 者giả 也dã 。

答đáp 李# 虹hồng 霄tiêu

讀đọc 手thủ 疏sớ/sơ 。 服phục 筆bút 力lực 雄hùng 徤# 。 辭từ 旨chỉ 精tinh 朗lãng 。 但đãn 神thần 迹tích 之chi 論luận 。 尚thượng 墮đọa 於ư 常thường 習tập 。 世thế 謂vị 迹tích 粗thô 神thần 密mật 。 殊thù 不bất 知tri 迹tích 是thị 何hà 物vật 。 神thần 又hựu 何hà 物vật 。 苟cẩu 神thần 迹tích 果quả 殊thù 。 聖thánh 人nhân 曷hạt 能năng 會hội 萬vạn 物vật 歸quy 於ư 己kỷ 哉tai 。 是thị 以dĩ 移di 舊cựu 染nhiễm 。 擴# 本bổn 光quang 。 必tất 理lý 行hành 事sự 行hành 。 如như 車xa 並tịnh 輪luân 。 如như 鳥điểu 雙song 翅sí 。 始thỉ 能năng 運vận 遠viễn 騰đằng 空không 。 今kim 公công 獨độc 抱bão 理lý 行hành 。 弗phất 重trọng/trùng 事sự 行hành 。 何hà 異dị 鳥điểu 之chi 折chiết 翅sí 。 車xa 之chi 廢phế 輪luân 。 又hựu 執chấp 事sự 習tập 氣khí 。 偏thiên 用dụng 事sự 行hành 則tắc 有hữu 益ích 。 偏thiên 用dụng 理lý 行hành 則tắc 無vô 益ích 。 大đại 都đô 事sự 行hành 難nạn/nan 逃đào 於ư 實thật 迹tích 。 理lý 行hành 則tắc 易dị 資tư 乎hồ 空không 譚đàm 。 貧bần 道đạo 探thám 討thảo 此thử 道đạo 。 頗phả 有hữu 年niên 矣hĩ 。 少thiểu 見kiến 不bất 真chân 。 決quyết 不bất 敢cảm 橫hoạnh/hoành 斷đoạn 。 惟duy 高cao 明minh 思tư 之chi 。

與dữ 雷lôi 雨vũ 居cư 士sĩ

人nhân 有hữu 小tiểu 技kỹ 。 謗báng 階giai 自tự 設thiết 。 況huống 吾ngô 爾nhĩ 抱bão 出xuất 世thế 之chi 道đạo 。 而nhi 陵lăng 厲lệ 塵trần 奴nô 。 則tắc 其kỳ 不bất 悅duyệt 自tự 引dẫn 也dã 。 又hựu 何hà 介giới 哉tai 。

二nhị 。

人nhân 若nhược 不bất 生sanh 病bệnh 。 則tắc 空không 談đàm 可khả 當đương 修tu 行hành 。 人nhân 若nhược 不bất 有hữu 好hảo 惡ác 境cảnh 界giới 。 則tắc 真chân 心tâm 學học 好hảo/hiếu 無vô 可khả 辨biện 驗nghiệm 。 汝nhữ 生sanh 得đắc 這giá 點điểm 病bệnh 。 便tiện 覺giác 受thọ 他tha 不bất 得đắc 。 根căn 在tại 何hà 處xứ 。 只chỉ 為vì 生sanh 病bệnh 日nhật 子tử 少thiểu 。 無vô 病bệnh 日nhật 子tử 多đa 故cố 耳nhĩ 。 勿vật 厭yếm 此thử 語ngữ 。 當đương 味vị 之chi 。

與dữ 鄒# 南nam 臯# 公công

燕yên 山sơn 無vô 量lượng 寺tự 。 風phong 月nguyệt 不bất 減giảm 西tây 江giang 。 仲trọng 淳thuần 近cận 當đương 行hành 蹤tung 飄phiêu 泊bạc 之chi 際tế 。 足túc 下hạ 能năng 不bất 忘vong 燕yên 山sơn 之chi 舊cựu 。 一nhất 旦đán 為vi 渠cừ 東đông 道đạo 。 則tắc 西tây 江giang 風phong 月nguyệt 。 乃nãi 無vô 量lượng 之chi 故cố 物vật 也dã 。 牢lao 山sơn 亦diệc 自tự 燕yên 山sơn 來lai 。 縲luy 絏# 隆long 冬đông 。 將tương 有hữu 萬vạn 里lý 之chi 行hành 。 究cứu 其kỳ 所sở 自tự 。 因nhân 弘hoằng 法pháp 被bị 譴khiển 。 亦diệc 可khả 哀ai 已dĩ 。 然nhiên 觀quán 其kỳ 眉mi 宇vũ 。 自tự 有hữu 一nhất 段đoạn 不bất 可khả 言ngôn 處xứ 。 使sử 人nhân 意ý 消tiêu 心tâm 化hóa 。 今kim 渠cừ 道đạo 吉cát 水thủy 。 足túc 下hạ 當đương 一nhất 晤# 之chi 。 鐵thiết 佛Phật 菴am 有hữu 佛Phật 名danh 而nhi 無vô 佛Phật 實thật 。 如như 南nam 臯# 即tức 佛Phật 。 不bất 必tất 別biệt 鑄chú 。 雖tuy 然nhiên 。 也dã 須tu 大đại 經kinh 罏# 甀# 。 一nhất 上thượng 始thỉ 不bất 負phụ 名danh 此thử 貧bần 道đạo 犬khuyển 馬mã 心tâm 也dã 。 聞văn 仲trọng 淳thuần 堪kham 輿dư 役dịch 忙mang 。 峰phong 頭đầu 澗giản 畔bạn 。 葛cát 籐đằng 無vô 量lượng 。 倘thảng 失thất 脚cước 絆bán 倒đảo 。 足túc 下hạ 不bất 垂thùy 手thủ 扶phù 持trì 之chi 。 更cánh 待đãi 阿a 誰thùy 。 昔tích 溈# 山sơn 勘khám 仰ngưỡng 山sơn 曰viết 。 當đương 此thử 境cảnh 界giới 。 鐵thiết 佛Phật 也dã 須tu 汗hãn 出xuất 。 夫phu 此thử 汗hãn 出xuất 境cảnh 界giới 。 從tùng 上thượng 聖thánh 賢hiền 。 苟cẩu 不bất 以dĩ 了liễu 知tri 為vi 前tiền 茅mao 。 隨tùy 順thuận 心tâm 體thể 為vi 急cấp 務vụ 。 此thử 汗hãn 亦diệc 未vị 易dị 出xuất 。

與dữ 李# 君quân 實thật 節tiết 推thôi

易dị 傳truyền 。 有hữu 宋tống 刻khắc 。 無vô 一nhất 字tự 訛ngoa 者giả 。 惜tích 未vị 得đắc 也dã 。 聞văn 屠đồ 田điền 叔thúc 有hữu 之chi 。 田điền 叔thúc 亦diệc 曾tằng 親thân 老lão 漢hán 瓶bình 錫tích 。 今kim 在tại 福phước 建kiến 。 如như 得đắc 渠cừ 的đích 本bổn 。 證chứng 抄sao 本bổn 之chi 訛ngoa 。 剔dịch 蕪# 沒một 之chi 垢cấu 。 俾tỉ 列liệt 聖thánh 不bất 傳truyền 之chi 妙diệu 。 即tức 文văn 字tự 而nhi 傳truyền 。 傳truyền 之chi 者giả 。 始thỉ 知tri 無vô 所sở 得đắc 也dã 。 知tri 無vô 所sở 得đắc 。 則tắc 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 可khả 以dĩ 交giao 神thần 之chi 道đạo 見kiến 之chi 。 見kiến 之chi 者giả 。 乃nãi 痛thống 民dân 饑cơ 即tức 我ngã 饑cơ 。 民dân 寒hàn 即tức 我ngã 寒hàn 。 如như 未vị 見kiến 之chi 。 不bất 過quá 率suất 情tình 之chi 痛thống 。 非phi 率suất 性tánh 之chi 痛thống 。 情tình 屬thuộc 生sanh 滅diệt 。 性tánh 無vô 生sanh 滅diệt 。 故cố 以dĩ 有hữu 生sanh 滅diệt 者giả 痛thống 民dân 。 終chung 有hữu 倦quyện 時thời 。 惟duy 無vô 倦quyện 者giả 。 □# □# 見kiến 之chi 不bất 見kiến 之chi 。 在tại 李# 郎lang 而nhi 不bất 在tại 老lão 人nhân 也dã 。

與dữ 湯thang 義nghĩa 仍nhưng

浮phù 生sanh 幾kỷ 何hà 。 而nhi 新tân 故cố 代đại 謝tạ 。 年niên 齒xỉ 兼kiêm 往vãng 。 那na 堪kham 躊trù 躇trừ 。 靜tĩnh 觀quán 前tiền 念niệm 後hậu 念niệm 。 一nhất 起khởi 一nhất 滅diệt 。 如như 環hoàn 無vô 端đoan 。 善thiện 用dụng 其kỳ 心tâm 。 則tắc 麤thô 者giả 漸tiệm 妙diệu 。 不bất 善thiện 用dụng 其kỳ 心tâm 。 則tắc 妙diệu 者giả 漸tiệm 麤thô 。 妙diệu 者giả 漸tiệm 麤thô 。 麤thô 將tương 不bất 妙diệu 。 於ư 不bất 妙diệu 處xứ 。 了liễu 不bất 覺giác 知tri 。 是thị 身thân 存tồn 而nhi 心tâm 死tử 矣hĩ 。 所sở 以dĩ 古cổ 德đức 云vân 。 乍sạ 時thời 不bất 到đáo 。 便tiện 同đồng 死tử 人nhân 。 夫phu 身thân 在tại 而nhi 心tâm 死tử 。 則tắc 不bất 當đương 存tồn 者giả 。 我ngã 反phản 存tồn 之chi 。 不bất 當đương 死tử 者giả 。 我ngã 反phản 死tử 之chi 。 老lão 氏thị 曰viết 。 我ngã 有hữu 大đại 患hoạn 。 為vi 我ngã 有hữu 身thân 。 又hựu 曰viết 。 介giới 然nhiên 有hữu 知tri 。 惟duy 施thí 是thị 畏úy 。 即tức 此thử 觀quán 之chi 。 大đại 患hoạn 當đương 除trừ 。 而nhi 我ngã 不bất 能năng 除trừ 。 真chân 心tâm 本bổn 妙diệu 。 情tình 生sanh 即tức 癡si 。 癡si 則tắc 近cận 死tử 。 近cận 死tử 而nhi 不bất 覺giác 。 心tâm 幾kỷ 頑ngoan 矣hĩ 。 況huống 復phục 昭chiêu 廓khuếch 其kỳ 癡si 。 馳trì 而nhi 不bất 返phản 。 則tắc 種chủng 種chủng 不bất 妙diệu 。 不bất 召triệu 而nhi 至chí 焉yên 。 至chí 人nhân 知tri 其kỳ 如như 此thử 。 惟duy 施thí 是thị 畏úy 。 顏nhan 子tử 隳huy 肢chi 體thể 。 得đắc 非phi 除trừ 大đại 患hoạn 乎hồ 。 黜truất 聰thông 明minh 。 得đắc 非phi 空không 癡si 心tâm 乎hồ 。 大đại 患hoạn 除trừ 而nhi 癡si 心tâm 空không 。 則tắc 我ngã 固cố 有hữu 法Pháp 身thân 。 本bổn 妙diệu 真chân 心tâm 。 亦diệc 不bất 待đãi 召triệu 而nhi 至chí 矣hĩ 。 曹tào 溪khê 聞văn 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 而nhi 生sanh 其kỳ 心tâm 。 則tắc 根căn 塵trần 逈huýnh 脫thoát 。 妙diệu 心tâm 昭chiêu 然nhiên 。 故cố 溈# 山sơn 曰viết 。 靈linh 光quang 獨độc 露lộ 。 逈huýnh 脫thoát 根căn 塵trần 。 體thể 露lộ 真chân 常thường 。 不bất 拘câu 文văn 字tự 。 至chí 此thử 則tắc 麤thô 者giả 復phục 妙diệu 矣hĩ 。 遠viễn 者giả 習tập 近cận 矣hĩ 。 人nhân 為vi 萬vạn 物vật 之chi 靈linh 。 於ư 此thử 不bất 急cấp 而nhi 他tha 急cấp 。 此thử 所sở 謂vị 不bất 知tri 類loại 者giả 也dã 。 寸thốn 虗hư 受thọ 性tánh 高cao 明minh 。 嗜thị 欲dục 淺thiển 而nhi 天thiên 機cơ 深thâm 。 真chân 求cầu 道Đạo 利lợi 器khí 。 第đệ 向hướng 來lai 於ư 此thử 路lộ 頭đầu 。 生sanh 疎sơ 不bất 熟thục 。 或hoặc 言ngôn 及cập 此thử 。 未vị 見kiến 渴khát 仰ngưỡng 。 此thử 點điểm 消tiêu 息tức 。 乃nãi 羽vũ 毛mao 鱗lân 甲giáp 之chi 媒môi 。 三tam 塗đồ 四tứ 生sanh 之chi 引dẫn 。 故cố 曰viết 。 一nhất 微vi 涉thiệp 動động 。 境cảnh 成thành 此thử 頹đồi 山sơn 勢thế 。 此thử 半bán 偈kệ 三tam 假giả 全toàn 備bị 。 三tam 假giả 者giả 。 因nhân 成thành 假giả 。 相tương 續tục 假giả 。 相tương 待đãi 假giả 是thị 也dã 。 如như 上thượng 根căn 利lợi 器khí 。 纔tài 入nhập 因nhân 成thành 。 覺giác 不bất 隨tùy 流lưu 。 謂vị 之chi 不bất 遠viễn 復phục 。 如như 天thiên 機cơ 稍sảo 淺thiển 。 流lưu 入nhập 相tương 續tục 。 慚tàm 媿quý 知tri 返phản 。 謂vị 之chi 流lưu 復phục 。 於ư 相tương 續tục 中trung 。 尚thượng 不bất 驚kinh 覺giác 。 勢thế 必tất 流lưu 入nhập 於ư 相tương 待đãi 矣hĩ 。 既ký 流lưu 入nhập 於ư 相tương 待đãi 。 則tắc 以dĩ 習tập 遠viễn 為vi 重trọng/trùng 。 反phản 以dĩ 習tập 近cận 為vi 輕khinh 。 夫phu 近cận 者giả 性tánh 也dã 。 遠viễn 者giả 情tình 也dã 。 昧muội 性tánh 而nhi 恣tứ 情tình 。 謂vị 之chi 輕khinh 道đạo 。 如như 唐đường 德đức 宗tông 。 不bất 能năng 自tự 反phản 。 迷mê 而nhi 不bất 悟ngộ 。 終chung 致trí 大đại 盜đạo 以dĩ 亂loạn 天thiên 下hạ 。 此thử 遠viễn 公công 所sở 謂vị 成thành 此thử 頹đồi 山sơn 勢thế 者giả 也dã 。 又hựu 因nhân 成thành 是thị 何hà 義nghĩa 。 葢# 妄vọng 心tâm 不bất 能năng 獨độc 立lập 。 必tất 因nhân 附phụ 前tiền 境cảnh 而nhi 生sanh 。 故cố 智trí 鑑giám 曰viết 。 能năng 由do 境cảnh 能năng 。 此thử 能năng 乃nãi 妄vọng 心tâm 之chi 始thỉ 。 我ngã 相tương/tướng 之chi 根căn 。 我ngã 相tương/tướng 乃nãi 不bất 善thiện 之chi 前tiền 茅mao 。 仲trọng 尼ni 曰viết 。 顏nhan 氏thị 之chi 子tử 。 有hữu 不bất 善thiện 未vị 嘗thường 不bất 知tri 。 知tri 之chi 未vị 嘗thường 復phục 行hành 。 果quả 如như 此thử 謂vị 之chi 不bất 遠viễn 復phục 。 無vô 祗chi 悔hối 。 不bất 亦diệc 宜nghi 乎hồ 。 毗tỳ 舍xá 浮phù 佛Phật 。 此thử 言ngôn 自tự 在tại 覺giác 。 其kỳ 傳truyền 法pháp 偈kệ 曰viết 。 假giả 借tá 四tứ 大đại 以dĩ 為vi 身thân 。 心tâm 本bổn 無vô 生sanh 因nhân 境cảnh 有hữu 。 前tiền 境cảnh 若nhược 無vô 心tâm 亦diệc 無vô 。 罪tội 福phước 如như 幻huyễn 起khởi 亦diệc 滅diệt 。 昔tích 有hữu 貴quý 人nhân 。 以dĩ 上thượng 妙diệu 素tố 帛bạch 。 求cầu 黃hoàng 魯lỗ 直trực 書thư 平bình 時thời 得đắc 意ý 之chi 詩thi 。 魯lỗ 直trực 曰viết 。 庭đình 堅kiên 亦diệc 凡phàm 夫phu 耳nhĩ 。 詩thi 縱túng/tung 得đắc 意ý 亦diệc 不bất 妙diệu 。 遂toại 書thư 此thử 偈kệ 遺di 之chi 。 且thả 屬thuộc 之chi 曰viết 。 七thất 佛Phật 偈kệ 乃nãi 禪thiền 宗tông 之chi 源nguyên 。 今kim 天thiên 下hạ 黑hắc 白bạch 。 譁hoa 然nhiên 望vọng 流lưu 迷mê 源nguyên 。 庭đình 堅kiên 旁bàng 觀quán 不bất 禁cấm 。 書thư 之chi 贈tặng 公công 。 願nguyện 公công 由do 讀đọc 而nhi 誦tụng 。 由do 誦tụng 而nhi 持trì 。 由do 持trì 而nhi 入nhập 。 由do 入nhập 而nhi 化hóa 。 則tắc 自tự 在tại 覺giác 。 在tại 公công 日nhật 用dụng 。 而nhi 不bất 在tại 此thử 偈kệ 也dã 。 山sơn 谷cốc 楚sở 人nhân 。 寸thốn 虗hư 亦diệc 楚sở 人nhân 。 茲tư 以dĩ 楚sở 人nhân 引dẫn 楚sở 人nhân 則tắc 似tự 易dị 。 倘thảng 吳ngô 人nhân 引dẫn 楚sở 人nhân 。 則tắc 楚sở 人nhân 以dĩ 謂vị 吳ngô 人nhân 似tự 不bất 知tri 楚sở 人nhân 也dã 。 若nhược 相tương 續tục 假giả 以dĩ 因nhân 成thành 。 錯thác 過quá 本bổn 來lai 面diện 目mục 。 便tiện 將tương 錯thác 就tựu 錯thác 。 不bất 惟duy 不bất 知tri 因nhân 成thành 之chi 前tiền 。 心tâm 本bổn 獨độc 立lập 。 初sơ 非phi 附phụ 麗lệ 。 即tức 其kỳ 照chiếu 無vô 中trung 邊biên 之chi 光quang 。 初sơ 不bất 夢mộng 見kiến 彼bỉ 照chiếu 。 而nhi 應ưng 物vật 偶ngẫu 然nhiên 忘vong 照chiếu 。 流lưu 入nhập 因nhân 成thành 。 以dĩ 不bất 知tri 是thị 因nhân 成thành 。 復phục 流lưu 入nhập 相tương 續tục 。 相tương 續tục 流lưu 入nhập 相tương 待đãi 。 相tương 待đãi 是thị 何hà 義nghĩa 。 謂vị 物vật 我ngã 對đối 待đãi 。 亢kháng 然nhiên 角giác 立lập 也dã 。 嗚ô 呼hô 。 相tương 待đãi 不bất 覺giác 。 則tắc 三tam 毒độc 五ngũ 陰ấm 。 亦diệc 不bất 明minh 而nhi 迷mê 矣hĩ 。 故cố 知tri 能năng 由do 境cảnh 能năng 。 則tắc 能năng 非phi 我ngã 有hữu 。 能năng 非phi 我ngã 有hữu 。 豈khởi 境cảnh 我ngã 得đắc 有hữu 哉tai 。 此thử 理lý 皎hiệu 如như 日nhật 星tinh 。 理lý 明minh 則tắc 情tình 消tiêu 。 情tình 消tiêu 則tắc 性tánh 復phục 。 性tánh 復phục 則tắc 奇kỳ 男nam 子tử 能năng 事sự 畢tất 矣hĩ 。 雖tuy 死tử 何hà 憾hám 焉yên 。 仲trọng 尼ni 曰viết 。 朝triêu 聞văn 道đạo 。 夕tịch 死tử 可khả 矣hĩ 。 為vi 是thị 故cố 也dã 。 如như 生sanh 死tử 代đại 謝tạ 。 寒hàn 暑thử 迭điệt 遷thiên 。 有hữu 物vật 流lưu 動động 。 人nhân 之chi 常thường 情tình 。 眾chúng 人nhân 迷mê 常thường 而nhi 不bất 知tri 返phản 。 道đạo 終chung 不bất 聞văn 矣hĩ 。 故cố 曰viết 反phản 常thường 合hợp 道đạo 。 夫phu 道đạo 乃nãi 聖thánh 人nhân 之chi 常thường 。 情tình 乃nãi 眾chúng 人nhân 之chi 常thường 。 聖thánh 人nhân 就tựu 眾chúng 人nhân 而nhi 言ngôn 。 故cố 曰viết 反phản 常thường 合hợp 道đạo 耳nhĩ 。 據cứ 實thật 言ngôn 之chi 。 眾chúng 人nhân 之chi 常thường 。 豈khởi 果quả 真chân 常thường 耶da 。 野dã 人nhân 追truy 維duy 往vãng 遊du 西tây 山sơn 雲vân 峰phong 寺tự 。 得đắc 寸thốn 虗hư 於ư 璧bích 上thượng 。 此thử 初sơ 遇ngộ 也dã 。 至chí 石thạch 頭đầu 晤# 於ư 南nam 臯# 齋trai 中trung 。 此thử 二nhị 遇ngộ 也dã 。 辱nhục 寸thốn 虗hư 冒mạo 風phong 雨vũ 而nhi 枉uổng 顧cố 棲tê 霞hà 。 此thử 三tam 遇ngộ 也dã 。 及cập 寸thốn 虗hư 上thượng 疏sớ/sơ 後hậu 。 客khách 瘴chướng 海hải 。 野dã 人nhân 每mỗi 有hữu 徐từ 聞văn (# 時thời 寸thốn 虛hư 方phương 謫# 徐từ 聞văn 尉úy )# 之chi 心tâm 。 然nhiên 有hữu 心tâm 而nhi 未vị 遂toại 。 至chí 買mãi 舟chu 絕tuyệt 錢tiền 塘đường 。 道đạo 龍long 游du 。 訪phỏng 寸thốn 虗hư 於ư 遂toại 昌xương 。 遂toại 昌xương 唐đường 山sơn 寺tự 。 冠quan 世thế 絕tuyệt 境cảnh 。 泉tuyền 潔khiết 峰phong 頭đầu 。 月nguyệt 印ấn 波ba 心tâm 。 紅hồng 魚ngư 誤ngộ 認nhận 為vi 餌nhị 。 虗hư 白bạch 吐thổ 吞thôn 。 吐thổ 吞thôn 既ký 久cửu 。 化hóa 而nhi 為vi 丹đan 。 眾chúng 魚ngư 得đắc 以dĩ 龍long 焉yên 。 故cố 曰viết 龍long 乃nãi 魚ngư 中trung 之chi 仙tiên 。 唐đường 山sơn 禪thiền 月nguyệt 舊cựu 宅trạch 。 微vi 寸thốn 虗hư 方phương 便tiện 接tiếp 引dẫn 。 則tắc 達đạt 道Đạo 人Nhân 此thử 生sanh 幾kỷ 不bất 知tri 有hữu 唐đường 山sơn 矣hĩ 。 然nhiên 此thử 遇ngộ 。 四tứ 遇ngộ 也dã 。 今kim 臨lâm 川xuyên 之chi 遇ngộ 。 大đại 出xuất 意ý 外ngoại 。 何hà 殊thù 雲vân 水thủy 相tương 逢phùng 。 兩lưỡng 皆giai 無vô 心tâm 。 清thanh 曠khoáng 自tự 足túc 。 此thử 五ngũ 遇ngộ 也dã 。 野dã 人nhân 久cửu 慕mộ 疎sơ 山sơn 石thạch 門môn 。 並tịnh 龍long 象tượng 禪thiền 窟quật 。 冒mạo 雨vũ 犯phạm 風phong 。 直trực 抵để 石thạch 門môn 。 黎lê 明minh 入nhập 寺tự 。 然nhiên 寺tự 有hữu 名danh 無vô 實thật 。 故cố 址# 雖tuy 存tồn 。 草thảo 萊# 荊kinh 棘cức 。 狐hồ 蛇xà 淵uyên 藪tẩu 。 四tứ 顧cố 不bất 堪kham 。 故cố 不bất 遑hoàng 拋phao 瓣# 香hương 熏huân 圓viên 明minh 而nhi 行hành 。 圓viên 明minh 。 山sơn 谷cốc 最tối 敬kính 之chi 。 每mỗi 歎thán 東đông 坡# 不bất 遑hoàng 一nhất 面diện 。 然nhiên 圓viên 明minh 敬kính 東đông 坡# 。 不bất 在tại 山sơn 谷cốc 之chi 下hạ 。 今kim 石thạch 門môn 狼lang 狽# 至chí 於ư 此thử 。 使sử 東đông 坡# 山sơn 谷cốc 有hữu 靈linh 。 亦diệc 其kỳ 所sở 不bất 堪kham 者giả 也dã 。 大đại 都đô 真Chân 人Nhân 大Đại 士Sĩ 之chi 遺di 跡tích 。 乃nãi 眾chúng 生sanh 開khai 佛Phật 知tri 見kiến 。 之chi 旗kỳ 鼓cổ 也dã 。 葢# 旗kỳ 能năng 一nhất 目mục 。 鼓cổ 能năng 一nhất 耳nhĩ 。 耳nhĩ 目mục 既ký 一nhất 。 目mục 即tức 耳nhĩ 可khả 也dã 。 耳nhĩ 即tức 目mục 可khả 也dã 。 目mục 可khả 以dĩ 為vi 耳nhĩ 。 則tắc 旗kỳ 非phi 目mục 境cảnh 。 耳nhĩ 可khả 以dĩ 為vi 目mục 。 則tắc 鼓cổ 非phi 耳nhĩ 境cảnh 。 旗kỳ 鼓cổ 固cố 非phi 耳nhĩ 目mục 之chi 境cảnh 。 而nhi 耳nhĩ 目mục 之chi 用dụng 不bất 廢phế 。 此thử 謂vị 六lục 根căn 互hỗ 用dụng 也dã 。 然nhiên 以dĩ 一nhất 精tinh 明minh 為vi 君quân 。 六lục 和hòa 合hợp 為vi 臣thần 。 臣thần 奉phụng 君quân 命mạng 。 無vô 往vãng 不bất 一nhất 。 無vô 往vãng 不bất 一nhất 。 謂vị 之chi 獨độc 往vãng 獨độc 來lai 。 獨độc 往vãng 獨độc 來lai 。 此thử 即tức 妙diệu 萬vạn 物vật 而nhi 無vô 累lũy/lụy/luy 者giả 也dã 。 此thử 意ý 悼điệu 西tây 兒nhi 名danh 序tự 中trung 。 亦diệc 稍sảo 泄tiết 之chi 。 嗚ô 呼hô 。 野dã 人nhân 與dữ 寸thốn 虗hư 必tất 大đại 有hữu 宿túc 因nhân 。 故cố 野dã 人nhân 不bất 能năng 以dĩ 最tối 上thượng 等đẳng 人nhân 。 望vọng 寸thốn 虗hư 。 謂vị 之chi 瞞man 心tâm 。 溈# 山sơn 曰viết 。 但đãn 不bất 瞞man 心tâm 。 心tâm 自tự 靈linh 聖thánh 。 且thả 寸thốn 虗hư 賦phú 性tánh 精tinh 奇kỳ 。 必tất 自tự 宿túc 植thực 。 若nhược 非phi 宿túc 植thực 。 則tắc 世thế 緣duyên 必tất 濃nồng 。 世thế 緣duyên 一nhất 濃nồng 。 靈linh 根căn 必tất 昧muội 。 年niên 來lai 世thế 緣duyên 。 逆nghịch 多đa 順thuận 少thiểu 。 此thử 造tạo 物vật 不bất 忍nhẫn 精tinh 奇kỳ 之chi 物vật 。 沉trầm 霾mai 欲dục 海hải 。 暗ám 相tướng 接tiếp 引dẫn 。 必tất 欲dục 接tiếp 引dẫn 寸thốn 虗hư 了liễu 此thử 大đại 事sự 。 野dã 人nhân 二nhị 遇ngộ 於ư 石thạch 頭đầu 時thời 。 曾tằng 與dữ 寸thốn 虗hư 約ước 曰viết 。 十thập 年niên 後hậu 。 定định 當đương 打đả 破phá 寸thốn 虗hư 舘# 也dã 。 楞lăng 嚴nghiêm 曰viết 。 空không 生sanh 大đại 覺giác 中trung 。 如như 海hải 一nhất 漚âu 發phát 。 即tức 此thử 觀quán 之chi 。 有hữu 形hình 最tối 大đại 者giả 天thiên 地địa 。 無vô 形hình 最tối 大đại 者giả 虗hư 空không 。 天thiên 地địa 生sanh 於ư 空không 中trung 。 如như 片phiến 雲vân 點điểm 太thái 清thanh 。 虗hư 空không 生sanh 於ư 大đại 覺giác 中trung 。 如như 一nhất 漚âu 生sanh 大đại 海hải 。 往vãng 以dĩ 寸thốn 虗hư 號hiệu 足túc 下hạ 者giả 。 葢# 眾chúng 人nhân 以dĩ 六lục 尺xích 為vi 身thân 。 方phương 寸thốn 為vi 心tâm 。 方phương 寸thốn 為vi 心tâm 。 則tắc 心tâm 之chi 狹hiệp 小tiểu 可khả 知tri 矣hĩ 。 然nhiên 眾chúng 人nhân 不bất 能năng 虗hư 。 重trùng 以dĩ 日nhật 夜dạ 而nhi 實thật 之chi 為vi 貴quý 。 寸thốn 虗hư 稍sảo 能năng 虗hư 之chi 。 且thả 畏úy 實thật 而nhi 常thường 不bất 自tự 安an 。 近cận 野dã 人nhân 望vọng 寸thốn 虗hư 以dĩ 四tứ 大đại 觀quán 身thân 。 則tắc 六lục 尺xích 可khả 遺di 。 以dĩ 前tiền 塵trần 緣duyên 影ảnh 觀quán 心tâm 。 則tắc 寸thốn 虗hư 可khả 遺di 。 六lục 尺xích 。 與dữ 寸thốn 虗hư 。 既ký 皆giai 遺di 之chi 。 則tắc 太thái 虗hư 。 即tức 寸thốn 虗hư 之chi 身thân 與dữ 心tâm 也dã 。 至chí 此thử 以dĩ 明minh 為vi 相tương/tướng 。 以dĩ 勇dũng 為vi 將tương 。 破phá 其kỳ 釜phủ 而nhi 焚phần 其kỳ 舟chu 。 示thị 將tương 相tương/tướng 於ư 必tất 死tử 。 # 命mạng 與dữ 五ngũ 陰ấm 魔ma 。 血huyết 戰chiến 一nhất 塲# 。 忽hốt 然nhiên 報báo 捷tiệp 。 此thử 野dã 人nhân 深thâm 有hữu 望vọng 於ư 寸thốn 虗hư 者giả 也dã 。 願nguyện 寸thốn 虗hư 不bất 以dĩ 野dã 人nhân 道đạo 淺thiển 學học 少thiểu 。 略lược 其kỳ 玄huyền 黃hoàng 。 而nhi 取thủ 其kỳ 神thần 駿tuấn 。 神thần 駿tuấn 者giả 。 即tức 野dã 人nhân 望vọng 寸thốn 虗hư 之chi 癡si 心tâm 也dã 。 又hựu 野dã 人nhân 今kim 將tương 升thăng 寸thốn 虗hư 為vi 廣quảng 虗hư 。 升thăng 廣quảng 虗hư 為vi 覺giác 虗hư 。 願nguyện 廣quảng 虗hư 不bất 當đương 自tự 降giáng/hàng 。 吳ngô 臨lâm 川xuyên 。 野dã 人nhân 往vãng 字tự 以dĩ 始thỉ 光quang 。 葢# 取thủ 佛Phật 放phóng 眉mi 閒gian/nhàn 。 白bạch 毫hào 相tướng 光quang 。 照chiếu 東đông 方phương 萬vạn 八bát 千thiên 土độ 。 東đông 為vi 動động 方phương 。 能năng 以dĩ 眉mi 光quang 照chiếu 之chi 。 則tắc 不bất 必tất 釋thích 動động 以dĩ 求cầu 靜tĩnh 。 動động 本bổn 靜tĩnh 耳nhĩ 。 葢# 方phương 有hữu 十thập 。 舉cử 東đông 一nhất 方phương 。 則tắc 餘dư 九cửu 方phương 。 不bất 待đãi 舉cử 而nhi 可khả 知tri 矣hĩ 。 方phương 有hữu 十thập 而nhi 知tri 則tắc 一nhất 。 知tri 即tức 能năng 由do 境cảnh 能năng 之chi 能năng 。 方phương 即tức 境cảnh 也dã 。 境cảnh 有hữu 動động 靜tĩnh 。 能năng 無vô 動động 靜tĩnh 。 能năng 若nhược 是thị 動động 。 則tắc 不bất 知tri 動động 。 能năng 若nhược 是thị 靜tĩnh 。 則tắc 不bất 知tri 靜tĩnh 。 惟duy 能năng 非phi 動động 非phi 靜tĩnh 。 所sở 以dĩ 能năng 知tri 動động 靜tĩnh 耳nhĩ 。 肇triệu 公công 曰viết 。 知tri 有hữu 有hữu 壞hoại 。 知tri 無vô 無vô 敗bại 。 野dã 人nhân 則tắc 曰viết 。 知tri 動động 動động 壞hoại 。 知tri 靜tĩnh 靜tĩnh 敗bại 。 動động 靜tĩnh 壞hoại 敗bại 。 有hữu 無vô 都đô 遣khiển 。 則tắc 始thỉ 光quang 大đại 而nhi 為vi 圓viên 光quang 矣hĩ 。 此thử 圓viên 光quang 在tại 堯# 不bất 加gia 多đa 。 在tại 紂# 不bất 加gia 少thiểu 。 然nhiên 光quang 有hữu 邪tà 正chánh 。 善thiện 用dụng 則tắc 謂vị 之chi 妙diệu 光quang 。 不bất 善thiện 用dụng 則tắc 謂vị 之chi 黏niêm 安an 發phát 光quang 。 如như 吳ngô 臨lâm 川xuyên 已dĩ 知tri 野dã 人nhân 動động 靜tĩnh 。 廣quảng 虗hư 當đương 以dĩ 此thử 書thư 附phụ 達đạt 之chi 。 如như 是thị 則tắc 不bất 惟duy 野dã 人nhân 不bất 負phụ 五ngũ 遇ngộ 之chi 緣duyên 。 亦diệc 廣quảng 虗hư 不bất 負phụ 五ngũ 遇ngộ 之chi 緣duyên 也dã 。

二nhị 。

屢lũ 承thừa 公công 不bất 見kiến 則tắc 已dĩ 。 見kiến 則tắc 必tất 勸khuyến 僕bộc 。 須tu 披phi 髮phát 入nhập 山sơn 始thỉ 妙diệu 。 僕bộc 雖tuy 感cảm 公công 教giáo 愛ái 。 然nhiên 謂vị 公công 知tri 僕bộc 。 則tắc 似tự 未vị 盡tận 也dã 。 大đại 抵để 僕bộc 輩bối 。 披phi 髮phát 入nhập 山sơn 易dị 。 與dữ 世thế 浮phù 沉trầm 難nạn/nan 。 公công 以dĩ 易dị 者giả 愛ái 僕bộc 。 不bất 以dĩ 難nạn/nan 者giả 愛ái 僕bộc 。 此thử 公công 以dĩ 姑cô 息tức 愛ái 我ngã 。 不bất 以dĩ 大đại 德đức 愛ái 我ngã 。 昔tích 二nhị 祖tổ 與dữ 世thế 浮phù 沉trầm 。 或hoặc 有hữu 嘲# 之chi 者giả 。 祖tổ 曰viết 。 我ngã 自tự 調điều 心tâm 。 非phi 關quan 汝nhữ 事sự 。 此thử 等đẳng 境cảnh 界giới 。 卒tuất 難nan 與dữ 世thế 法pháp 中trung 人nhân 道đạo 者giả 。 惟duy 公công 體thể 之chi 。 幸hạnh 甚thậm 。 又hựu 年niên 來lai 有hữu 等đẳng 闡xiển 提đề 。 忌kỵ 僕bộc 眼nhãn 明minh 多đa 知tri 。 凡phàm 所sở 作tác 為vi 。 彼bỉ 謂vị 終chung 瞞man 僕bộc 不bất 得đắc 。 殊thù 不bất 知tri 。 僕bộc 眼nhãn 亦diệc 不bất 甚thậm 明minh 。 智trí 亦diệc 不bất 甚thậm 深thâm 。 此thử 輩bối 窺khuy 僕bộc 不bất 破phá 。 徒đồ 橫hoạnh 生sanh 疑nghi 忌kỵ 耳nhĩ 。 如như 其kỳ 一nhất 窺khuy 破phá 之chi 。 縱túng/tung 使sử 有hữu 人nhân 教giáo 其kỳ 疑nghi 忌kỵ 僕bộc 。 彼bỉ 亦diệc 自tự 然nhiên 不bất 生sanh 疑nghi 忌kỵ 矣hĩ 。 但đãn 破phá 以dĩ 未vị 窺khuy 破phá 。 浪lãng 作tác 此thử 伎kỹ 倆lưỡng 也dã 。 且thả 僕bộc 一nhất 祝chúc 髮phát 後hậu 。 斷đoạn 髮phát 如như 斷đoạn 頭đầu 。 豈khởi 有hữu 斷đoạn 頭đầu 之chi 人nhân 。 怕phạ 人nhân 疑nghi 忌kỵ 耶da 。

答đáp 吳ngô 臨lâm 川xuyên 始thỉ 光quang 居cư 士sĩ

五ngũ 金kim 八bát 石thạch 。 世thế 以dĩ 為vi 寶bảo 。 始thỉ 光quang 獨độc 不bất 寶bảo 之chi 。 不bất 以dĩ 剩thặng 語ngữ 為vi 笑tiếu 具cụ 。 而nhi 復phục 珍trân 之chi 。 且thả 願nguyện 淘đào 其kỳ 粗thô 。 存tồn 其kỳ 精tinh 。 此thử 心tâm 何hà 心tâm 哉tai 。 然nhiên 不bất 知tri 粗thô 者giả 既ký 去khứ 。 果quả 復phục 有hữu 精tinh 者giả 存tồn 乎hồ 。 呵ha 呵ha 。

二nhị 。

喜hỷ 哥ca 受thọ 性tánh 靈linh 奇kỳ 。 終chung 非phi 火hỏa 宅trạch 種chủng 草thảo 。 緣duyên 盡tận 長trường/trưởng 逝thệ 。 當đương 觀quán 往vãng 因nhân 。 永vĩnh 嘉gia 曰viết 。 大Đại 千Thiên 沙sa 界giới 海hải 中trung 漚âu 。 一nhất 切thiết 聖thánh 賢hiền 如như 電điện 拂phất 。 況huống 凡phàm 夫phu 與dữ 喜hỷ 哥ca 乎hồ 。 此thử 理lý 也dã 。 非phi 情tình 也dã 。 道Đạo 人Nhân 願nguyện 始thỉ 光quang 。 力lực 以dĩ 理lý 折chiết 情tình 。 毋vô 以dĩ 情tình 昧muội 理lý 。 且thả 喜hỷ 哥ca 形hình 有hữu 聚tụ 散tán 。 有hữu 死tử 生sanh 不bất 可khả 拘câu 束thúc 。 而nhi 去khứ 來lai 自tự 由do 。 隨tùy 業nghiệp 咸hàm 報báo 者giả 。 安an 知tri 今kim 日nhật 去khứ 速tốc 之chi 機cơ 。 非phi 異dị 日nhật 來lai 速tốc 之chi 機cơ 乎hồ 。 但đãn 再tái 願nguyện 始thỉ 光quang 於ư 世thế 緣duyên 牽khiên 絆bán 交giao 加gia 處xứ 。 踢# 倒đảo 情tình 樁# 。 究cứu 徹triệt 理lý 海hải 。 而nhi 於ư 理lý 海hải 智trí 願nguyện 感cảm 格cách 佛Phật 天thiên 。 於ư 佛Phật 天thiên 慈từ 嚴nghiêm 光quang 裏lý 。 流lưu 出xuất 一nhất 兩lưỡng 個cá 有hữu 福phước 慧tuệ 兒nhi 子tử 。 慰úy 汝nhữ 喜hỷ 哥ca 之chi 痛thống 。 亦diệc 補bổ 喜hỷ 哥ca 金kim 湯thang 之chi 職chức 。 又hựu 即tức 喜hỷ 哥ca 復phục 來lai 。 未vị 可khả 知tri 也dã 。 思tư 之chi 。 道Đạo 人Nhân 於ư 此thử 月nguyệt 十thập 九cửu 。 始thỉ 聞văn 喜hỷ 哥ca 長trường/trưởng 往vãng 之chi 音âm 。 亦diệc 不bất 覺giác 悲bi 楚sở 難nan 禁cấm 。

時thời 臺đài 泉tuyền 。 卓trác 塵trần 。 與dữ 二nhị 三tam 法pháp 侶lữ 。 亦diệc 嗚ô 咽yến/ế/yết 不bất 勝thắng 。 然nhiên 喜hỷ 哥ca 以dĩ 死tử 說thuyết 法Pháp 。 維duy 摩ma 以dĩ 病bệnh 說thuyết 法Pháp 。 雖tuy 古cổ 今kim 老lão 少thiếu 不bất 同đồng 。 以dĩ 理lý 推thôi 之chi 。 了liễu 無vô 二nhị 也dã 。 不bất 知tri 喜hỷ 哥ca 老lão 子tử 。 聞văn 喜hỷ 哥ca 說thuyết 法Pháp 否phủ/bĩ 。 若nhược 聞văn 則tắc 悲bi 。 鳴minh 不bất 廢phế 。 而nhi 情tình 弗phất 傷thương 理lý 。 當đương 前tiền 死tử 生sanh 順thuận 逆nghịch 。 皆giai 吾ngô 導đạo 師sư 耳nhĩ 。 道Đạo 人Nhân 恐khủng 始thỉ 光quang 父phụ 子tử 情tình 重trọng/trùng 。 緩hoãn 以dĩ 理lý 照chiếu 。 或hoặc 以dĩ 情tình 延diên 。 怨oán 天thiên 尤vưu 人nhân 。 所sở 以dĩ 先tiên 附phụ 手thủ 字tự 。 於ư 沸phí 湯thang 釜phủ 底để 急cấp 為vi 抽trừu 薪tân 也dã 。

三tam 。

匡khuông 山sơn 大đại 佛Phật 。 初sơ 生sanh 汝nhữ 心tâm 。 今kim 幸hạnh 成thành 之chi 。 當đương 正chánh 信tín 堅kiên 固cố 。 勿vật 流lưu 異dị 趣thú 。 且thả 白bạch 面diện 郎lang 君quân 。 驀# 地địa 為vi 民dân 父phụ 母mẫu 。 日nhật 用dụng 之chi 知tri 。 人nhân 畜súc 所sở 係hệ 。 率suất 性tánh 則tắc 仁nhân 明minh 勇dũng 。 觸xúc 處xứ 現hiện 成thành 。 率suất 情tình 則tắc 牛ngưu 頭đầu 馬mã 面diện 。 百bách 千thiên 畜súc 習tập 。 亦diệc 觸xúc 事sự 現hiện 成thành 。 噫# 。 清thanh 淨tịnh 光quang 中trung 。 無vô 故cố 起khởi 念niệm 。 危nguy 乎hồ 岌# 哉tai 。 果quả 非phi 虗hư 語ngữ 。 吳ngô 郎lang 。 吳ngô 郎lang 。 咄đốt 。

與dữ 李# 君quân 實thật

達đạt 道Đạo 人Nhân 自tự 楞lăng 嚴nghiêm 東đông 靜tĩnh 室thất 。 始thỉ 識thức 賢hiền 父phụ 子tử 。 信tín 知tri 賢hiền 父phụ 子tử 。 與dữ 道Đạo 人Nhân 有hữu 菩Bồ 提Đề 緣duyên 者giả 。 於ư 是thị 即tức 囑chúc 君quân 實thật 譔# 護hộ 法Pháp 疏sớ/sơ 。 焚phần 於ư 韋vi 馱đà 之chi 前tiền 。 而nhi 君quân 實thật 直trực 下hạ 無vô 疑nghi 。 又hựu 承thừa 賢hiền 父phụ 子tử 追truy 道Đạo 人Nhân 於ư 王vương 江giang 涇kính 。 值trị 驟sậu 雨vũ 淋lâm 漓# 。 而nhi 賢hiền 父phụ 子tử 曾tằng 無vô 懈giải 心tâm 。 此thử 非phi 有hữu 卓trác 倫luân 之chi 見kiến 者giả 。 斷đoạn 不bất 能năng 也dã 。 茲tư 幸hạnh 奉phụng 命mệnh 出xuất 典điển 潯# 陽dương 。 潯# 陽dương 乃nãi 古cổ 禪thiền 窟quật 。 比tỉ 來lai 緇# 曹tào 。 無vô 論luận 主chủ 者giả 。 客khách 者giả 。 多đa 飽bão 食thực 橫hoạnh/hoành 眠miên 。 遊du 談đàm 無vô 根căn 之chi 徒đồ 。 似tự 不bất 少thiểu 也dã 。 嗟ta 乎hồ 。 因nhân 時thời 布bố 政chánh 之chi 弊tệ 生sanh 。 則tắc 仁nhân 信tín 之chi 治trị 救cứu 焉yên 。 仁nhân 信tín 之chi 治trị 弊tệ 生sanh 。 則tắc 智trí 勇dũng 之chi 治trị 救cứu 焉yên 。 智trí 勇dũng 之chi 治trị 弊tệ 生sanh 。 則tắc 莫mạc 得đắc 而nhi 救cứu 者giả 。 若nhược 干can 年niên 矣hĩ 。 至chí 漢hán 明minh 兆triệu 夢mộng 。 摩ma 竺trúc 西tây 來lai 。 則tắc 以dĩ 一nhất 出xuất 世thế 之chi 法Pháp 。 救cứu 莫mạc 救cứu 之chi 弊tệ 。 此thử 理lý 勢thế 然nhiên 也dã 。 葢# 世thế 法pháp 變biến 極cực 。 不bất 以dĩ 出xuất 世thế 法pháp 救cứu 之chi 。 則tắc 變biến 終chung 莫mạc 止chỉ 。 出xuất 世thế 法pháp 變biến 極cực 。 脫thoát 不bất 以dĩ 世thế 法pháp 救cứu 之chi 。 則tắc 其kỳ 變biến 亦diệc 終chung 不bất 止chỉ 。 故cố 迦ca 文văn 老lão 子tử 將tương 涅Niết 槃Bàn 時thời 。 付phó 囑chúc 國quốc 王vương 大đại 臣thần 。 金kim 湯thang 正Chánh 法Pháp 。 即tức 此thử 意ý 也dã 。 然nhiên 孔khổng 釋thích 之chi 徒đồ 。 世thế 不bất 多đa 憂ưu 深thâm 慮lự 遠viễn 之chi 人nhân 。 所sở 以dĩ 二nhị 氏thị 不bất 得đắc 相tương/tướng 資tư 而nhi 救cứu 弊tệ 。 則tắc 必tất 相tương/tướng 毀hủy 而nhi 弊tệ 愈dũ 生sanh 焉yên 。 道Đạo 人Nhân 初sơ 自tự 吳ngô 門môn 來lai 南nam 康khang 。 止chỉ 開khai 先tiên 。 而nhi 未vị 入nhập 潯# 陽dương 者giả 。 此thử 意ý 非phi 淺thiển 淺thiển 。 以dĩ 為vi 君quân 實thật 素tố 頗phả 卓trác 倫luân 。 焚phần 疏sớ/sơ 之chi 舉cử 。 斷đoạn 非phi 常thường 人nhân 所sở 能năng 為vi 。 竊thiết 謂vị 臺đài 老lão 之chi 後hậu 。 有hữu 趙triệu 公công 定định 宇vũ 。 繼kế 二nhị 公công 者giả 。 必tất 君quân 實thật 矣hĩ 。 君quân 實thật 自tự 今kim 而nhi 後hậu 。 於ư 相tương/tướng 傳truyền 溢dật 言ngôn 之chi 際tế 。 或hoặc 於ư 書thư 柬# 之chi 閒gian/nhàn 。 大đại 須tu 要yếu 審thẩm 察sát 諦đế 觀quán 。 此thử 書thư 柬# 言ngôn 雖tuy 粗thô 率suất 。 然nhiên 察sát 其kỳ 心tâm 。 為vi 我ngã 真chân 而nhi 無vô 他tha 腸tràng 者giả 。 此thử 書thư 柬# 言ngôn 雖tuy 甘cam 。 然nhiên 察sát 其kỳ 心tâm 。 未vị 必tất 真chân 為vi 我ngã 而nhi 口khẩu 為vi 者giả 。 於ư 此thử 兩lưỡng 者giả 。 若nhược 瞞man 不bất 過quá 。 此thử 便tiện 是thị 佛Phật 心tâm 也dã 。 又hựu 人nhân 情tình 雖tuy 變biến 態thái 百bách 出xuất 。 能năng 以dĩ 理lý 折chiết 情tình 。 精tinh 而nhi 衡hành 之chi 。 則tắc 真chân 偽ngụy 似tự 不bất 可khả 逃đào 焉yên 。 又hựu 真chân 心tâm 為vi 人nhân 。 必tất 先tiên 以dĩ 德đức 業nghiệp 。 偽ngụy 心tâm 為vi 人nhân 。 必tất 先tiên 以dĩ 姑cô 息tức 。 德đức 業nghiệp 順thuận 性tánh 。 姑cô 息tức 順thuận 情tình 。 順thuận 性tánh 則tắc 照chiếu 用dụng 齊tề 到đáo 。 所sở 以dĩ 染nhiễm 習tập 消tiêu 。 而nhi 不bất 自tự 知tri 。 順thuận 情tình 則tắc 照chiếu 用dụng 俱câu 昧muội 。 所sở 以dĩ 染nhiễm 習tập 不bất 培bồi 而nhi 日nhật 深thâm 矣hĩ 。 噫# 嘻# 。 三tam 界giới 之chi 內nội 。 非phi 情tình 重trọng/trùng 眾chúng 生sanh 。 决# 不bất 生sanh 之chi 。 故cố 色sắc 界giới 。 無vô 色sắc 界giới 。 雖tuy 勝thắng 於ư 鬼quỷ 獄ngục 。 四tứ 空không 。 四tứ 禪thiền 。 雖tuy 勝thắng 於ư 無vô 色sắc 。 四tứ 王vương 。 忉Đao 利Lợi 。 雖tuy 勝thắng 於ư 四tứ 禪thiền 。 據cứ 實thật 觀quán 之chi 。 而nhi 勝thắng 者giả 必tất 情tình 重trọng/trùng 於ư 劣liệt 者giả 。 以dĩ 勝thắng 者giả 恆hằng 處xứ 順thuận 境cảnh 。 故cố 劣liệt 者giả 恆hằng 處xứ 逆nghịch 境cảnh 。 故cố 逆nghịch 境cảnh 則tắc 苦khổ 極cực 。 苦khổ 極cực 則tắc 思tư 本bổn 。 思tư 本bổn 則tắc 近cận 覺giác 。 近cận 覺giác 則tắc 苦khổ 樂lạc 之chi 根căn 。 了liễu 而nhi 不bất 昧muội 。 於ư 了liễu 而nhi 不bất 昧muội 之chi 時thời 。 忽hốt 推thôi 苦khổ 樂lạc 之chi 前tiền 。 苦khổ 樂lạc 之chi 根căn 。 畢tất 竟cánh 根căn 於ư 何hà 處xứ 。 推thôi 久cửu 誠thành 積tích 。 誠thành 積tích 心tâm 開khai 。 則tắc 知tri 向hướng 來lai 極cực 苦khổ 極cực 樂lạc 。 斷đoạn 非phi 此thử 外ngoại 有hữu 耳nhĩ 。 自tự 是thị 便tiện 解giải 將tương 苦khổ 樂lạc 之chi 前tiền 者giả 。 於ư 境cảnh 緣duyên 逆nghịch 順thuận 之chi 衝xung 。 橫hoạnh/hoành 拈niêm 竪thụ 弄lộng 。 弄lộng 得đắc 熟thục 了liễu 。 則tắc 入nhập 地địa 獄ngục 。 也dã 是thị 好hảo/hiếu 事sự 。 生sanh 天thiên 堂đường 。 亦diệc 不bất 作tác 希hy 奇kỳ 想tưởng 也dã 。 然nhiên 後hậu 痛thống 念niệm 我ngã 同đồng 體thể 之chi 流lưu 。 苦khổ 海hải 日nhật 深thâm 。 火hỏa 宅trạch 烟yên 濃nồng 。 燒thiêu 然nhiên 三tam 界giới 。 流lưu 蕩đãng 七thất 趣thú 。 強cường/cưỡng 發phát 四tứ 弘hoằng 誓thệ 願nguyện 。 願nguyện 克khắc 方phương 休hưu 。 四Tứ 弘Hoằng 誓Thệ 願Nguyện 不bất 難nan 發phát 。 惟duy 強cường/cưỡng 之chi 一nhất 字tự 。 最tối 難nạn/nan 荷hà 擔đảm 耳nhĩ 。 若nhược 能năng 直trực 下hạ 荷hà 擔đảm 得đắc 這giá 箇cá 強cường/cưỡng 字tự 牢lao 靠# 。 則tắc 世thế 出xuất 世thế 閒gian/nhàn 法pháp 。 縱túng/tung 不bất 憂ưu 深thâm 遠viễn 慮lự 。 亦diệc 無vô 往vãng 而nhi 不bất 克khắc 矣hĩ 。 道Đạo 人Nhân 於ư 這giá 強cường/cưỡng 字tự 。 著trước 實thật 勉miễn 力lực 荷hà 擔đảm 。 每mỗi 滑hoạt 肩kiên 不bất 少thiểu 矣hĩ 。 此thử 葢# 眾chúng 生sanh 習tập 熟thục 。 佛Phật 祖tổ 習tập 生sanh 。 眾chúng 生sanh 習tập 熟thục 。 則tắc 我ngã 根căn 難nạn/nan 拔bạt 。 我ngã 根căn 難nạn/nan 拔bạt 。 則tắc 此thử 肩kiên 便tiện 不bất 是thị 金kim 剛cang 肩kiên 矣hĩ 。 所sở 以dĩ 被bị 利lợi 害hại 得đắc 失thất 轉chuyển 卻khước 了liễu 。 苟cẩu 能năng 眾chúng 生sanh 習tập 生sanh 。 佛Phật 祖tổ 習tập 熟thục 。 不bất 但đãn 肩kiên 是thị 金kim 剛cang 肩kiên 。 即tức 戲hí 罵mạ 譏cơ 訶ha 。 皆giai 金kim 剛cang 雷lôi 也dã 。 此thử 雷lôi 出xuất 地địa 。 何hà 蟄chập 夢mộng 之chi 不bất 破phá 。 何hà 擔đảm 之chi 不bất 可khả 肩kiên 耶da 。 此thử 等đẳng 言ngôn 句cú 。 說thuyết 易dị 行hành 難nạn/nan 。 故cố 溈# 山sơn 訶ha 仰ngưỡng 山sơn 曰viết 。 寂tịch 子tử 。 汝nhữ 莫mạc 口khẩu 解giải 脫thoát 。 又hựu 佛Phật 法Pháp 不bất 以dĩ 禪thiền 定định 為vi 要yếu 。 惟duy 以dĩ 智trí 進tiến 為vi 本bổn 。 故cố 曰viết 。 智trí 進tiến 全toàn 名danh 。 餘dư 度độ 皆giai 字tự 。 見kiến 徹triệt 不bất 疑nghi 。 是thị 智trí 用dụng 不bất 疑nghi 者giả 。 而nhi 能năng 治trị 惡ác 習tập 是thị 進tiến 。 又hựu 近cận 日nhật 世thế 態thái 。 於ư 至chí 親thân 骨cốt 肉nhục 中trung 。 倘thảng 觸xúc 了liễu 他tha 毫hào 不bất 顧cố 惜tích 。 直trực 欲dục 陷hãm 死tử 我ngã 便tiện 快khoái 。 此thử 言ngôn 不bất 信tín 佛Phật 法Pháp 者giả 。 即tức 信tín 佛Phật 法Pháp 人nhân 。 偶ngẫu 有hữu 無vô 心tâm 之chi 失thất 。 觸xúc 了liễu 他tha 情tình 所sở 護hộ 處xứ 。 他tha 且thả 把bả 佛Phật 法Pháp 拋phao 在tại 一nhất 邊biên 。 百bách 種chủng 生sanh 計kế 害hại 人nhân 。 我ngã 有hữu 日nhật 在tại 。 我ngã 佛Phật 所sở 謂vị 末Mạt 法Pháp 鬬đấu 爭tranh 堅kiên 固cố 。 是thị 也dã 。 夫phu 鬬đấu 爭tranh 已dĩ 是thị 不bất 好hảo/hiếu 了liễu 。 更cánh 加gia 堅kiên 固cố 之chi 力lực 。 持trì 鬬đấu 爭tranh 之chi 心tâm 。 則tắc 此thử 鬬đấu 爭tranh 不bất 入nhập 阿A 鼻Tỳ 不bất 已dĩ 。 此thử 亦diệc 理lý 勢thế 然nhiên 也dã 。 道Đạo 人Nhân 願nguyện 君quân 實thật 將tương 智trí 進tiến 兩lưỡng 者giả 。 強cường/cưỡng 於ư 此thử 等đẳng 境cảnh 界giới 。 大đại 昭chiêu 廓khuếch 王vương 江giang 涇kính 遭tao 雨vũ 時thời 心tâm 。 韋vi 馱đà 前tiền 焚phần 疏sớ/sơ 時thời 心tâm 。 更cánh 以dĩ 護hộ 法Pháp 為vì 己kỷ 任nhậm 。 則tắc 報báo 君quân 報báo 親thân 。 靡mĩ 不bất 盡tận 矣hĩ 。 君quân 實thật 勉miễn 之chi 。 餘dư 不bất 盡tận 。

紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 卷quyển 之chi 二nhị 十thập 三tam