紫Tử 柏 尊Tôn 者Giả 全Toàn 集Tập
Quyển 0016
明Minh 德Đức 清Thanh 閱Duyệt

紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 卷quyển 之chi 十thập 六lục

明minh 。 憨# 山sơn 德đức 清thanh 。 閱duyệt 。

拈niêm 古cổ

凡phàm 佛Phật 經Kinh 首thủ 。 有hữu 此thử 。 然nhiên 此thử 字tự 之chi 義nghĩa 。 一nhất 切thiết 人nhân 天thiên 魔ma 外ngoại 。 皆giai 不bất 能năng 知tri 。 唯duy 洞đỗng 悟ngộ 自tự 心tâm 。 於ư 一nhất 切thiết 佛Phật 。 經kinh 通thông 達đạt 無vô 礙ngại 者giả 。 乃nãi 知tri 此thử 義nghĩa 也dã 。 由do 此thử 觀quán 之chi 。 則tắc 此thử 字tự 是thị 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 綱cương 宗tông 也dã 。 苟cẩu 非phi 佛Phật 之chi 真chân 子tử 。 決quyết 不bất 識thức 此thử 字tự 義nghĩa 。 如như 汾# 陽dương 黃hoàng 犢độc 偈kệ 。 雲vân 岩# 寶bảo 鏡kính 三tam 昧muội 。 臨lâm 濟tế 三tam 玄huyền 三tam 要yếu 。 與dữ 夫phu 四tứ 賓tân 主chủ 句cú 。 皆giai 此thử 字tự 之chi 訓huấn 詁# 也dã 。 邇nhĩ 來lai 大đại 人nhân 不bất 出xuất 。 典điển 刑hình 誰thùy 舉cử 。 此thử 所sở 以dĩ 佛Phật 祖tổ 之chi 綱cương 宗tông 。 本bổn 具cụ 在tại 而nhi 不bất 知tri 耳nhĩ 。 其kỳ 不bất 知tri 者giả 。 果quả 不bất 能năng 知tri 耶da 。 特đặc 其kỳ 不bất 畏úy 生sanh 死tử 之chi 苦khổ 耳nhĩ 。 如như 其kỳ 果quả 知tri 生sanh 死tử 可khả 畏úy 。 唯duy 佛Phật 祖tổ 典điển 刑hình 是thị 究cứu 。 則tắc 知tri 見kiến 漸tiệm 開khai 。 信tín 力lực 漸tiệm 充sung 。 疑nghi 情tình 漸tiệm 破phá 。 而nhi 佛Phật 祖tổ 之chi 綱cương 宗tông 。 舉cử 著trước 便tiện 知tri 矣hĩ 。 既ký 知tri 之chi 。 則tắc 於ư 一nhất 切thiết 古cổ 德đức 防phòng 閑nhàn 魔ma 外ngoại 之chi 具cụ 。 即tức 能năng 舉cử 而nhi 行hành 之chi 矣hĩ 。 豈khởi 唯duy 知tri 之chi 而nhi 已dĩ 哉tai 。

夫phu 眾chúng 生sanh 所sở 以dĩ 不bất 得đắc 道đạo 者giả 。 別biệt 無vô 他tha 障chướng 。 不bất 過quá 未vị 悟ngộ 現hiện 前tiền 日nhật 用dụng 。 能năng 分phân 別biệt 好hảo 惡ác 之chi 心tâm 。 是thị 前tiền 塵trần 影ảnh 子tử 。 認nhận 為vi 本bổn 來lai 人nhân 。 此thử 認nhận 一nhất 錯thác 。 則tắc 千thiên 錯thác 萬vạn 錯thác 。 淪luân 墜trụy 長trường/trưởng 劫kiếp 。 皆giai 自tự 此thử 起khởi 也dã 。 故cố 長trường/trưởng 沙sa 岑sầm 曰viết 。 學học 道Đạo 之chi 人nhân 不bất 識thức 真chân 。 只chỉ 為vì 從tùng 前tiền 認nhận 識thức 神thần 。 無vô 量lượng 劫kiếp 來lai 生sanh 死tử 本bổn 。 癡si 人nhân 喚hoán 作tác 本bổn 來lai 人nhân 。 如như 快khoái 性tánh 丈trượng 夫phu 。 窮cùng 此thử 識thức 神thần 。 為vi 緣duyên 境cảnh 而nhi 有hữu 耶da 。 為vi 不bất 緣duyên 境cảnh 而nhi 有hữu 耶da 。 緣duyên 境cảnh 而nhi 有hữu 。 則tắc 此thử 識thức 神thần 本bổn 自tự 無vô 體thể 。 不bất 緣duyên 境cảnh 而nhi 有hữu 。 則tắc 此thử 識thức 神thần 境cảnh 未vị 觸xúc 時thời 。 本bổn 無vô 窠khòa 臼cữu 。 而nhi 棱# 嚴nghiêm 會hội 上thượng 佛Phật 曰viết 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 不bất 知tri 常thường 住trụ 真chân 心tâm 。 性tánh 淨tịnh 明minh 體thể 。 用dụng 諸chư 妄vọng 想tưởng 。 此thử 想tưởng 不bất 真chân 。 故cố 有hữu 輪luân 轉chuyển 。 棱# 嚴nghiêm 常thường 住trụ 真chân 心tâm 。 即tức 此thử 本bổn 無vô 窠khòa 臼cữu 者giả 是thị 。 棱# 嚴nghiêm 用dụng 字tự 。 即tức 此thử 認nhận 字tự 。 是thị 然nhiên 棱# 嚴nghiêm 即tức 龍long 樹thụ 四tứ 性tánh 。 開khai 而nhi 為vi 七thất 處xứ 。 徵trưng 窮cùng 阿A 難Nan 。 而nhi 阿A 難Nan 雖tuy 經kinh 七thất 處xứ 窮cùng 討thảo 其kỳ 攀phàn 緣duyên 之chi 心tâm 。 必tất 無vô 所sở 在tại 。 而nhi 阿A 難Nan 猶do 認nhận 能năng 推thôi 窮cùng 者giả 為vi 心tâm 。 故cố 如Như 來Lai 咄đốt 曰viết 。 此thử 非phi 汝nhữ 心tâm 。 前tiền 塵trần 相tương/tướng 想tưởng 。 佛Phật 可khả 謂vị 老lão 婆bà 心tâm 徹triệt 底để 矣hĩ 。 然nhiên 阿A 難Nan 執chấp 恡lận 相tương/tướng 想tưởng 。 尚thượng 不bất 肯khẳng 舍xá 。 至chí 於ư 如Như 來Lai 。 飛phi 光quang 左tả 右hữu 。 輪luân 掌chưởng 開khai 合hợp 。 種chủng 種chủng 方phương 便tiện 。 開khai 曉hiểu 阿A 難Nan 。 以dĩ 為vi 手thủ 有hữu 開khai 合hợp 。 見kiến 無vô 開khai 合hợp 。 頭đầu 有hữu 動động 靜tĩnh 。 見kiến 無vô 動động 靜tĩnh 。 此thử 非phi 即tức 客khách 而nhi 辨biện 主chủ 乎hồ 。 客khách 譬thí 開khai 合hợp 動động 靜tĩnh 。 見kiến 譬thí 亭đình 主chủ 。 燦# 如như 黑hắc 白bạch 。 而nhi 阿A 難Nan 猶do 未vị 敢cảm 認nhận 亭đình 主chủ 為vi 主chủ 人nhân 。 確xác 計kế 過quá 客khách 是thị 主chủ 翁ông 。 是thị 以dĩ 如Như 來Lai 。 假giả 匿nặc 王vương 觀quan 河hà 之chi 見kiến 。 本bổn 無vô 童đồng 髦mao 。 旁bàng 啟khải 阿A 難Nan 。 既ký 而nhi 阿A 難Nan 至chí 於ư 認nhận 見kiến 為vi 物vật 。 如Như 來Lai 以dĩ 為vi 阿A 難Nan 見kiến 精tinh 既ký 同đồng 於ư 物vật 。 則tắc 如Như 來Lai 見kiến 精tinh 亦diệc 物vật 矣hĩ 。 如Như 來Lai 見kiến 精tinh 既ký 同đồng 於ư 物vật 。 則tắc 阿A 難Nan 可khả 見kiến 如Như 來Lai 之chi 見kiến 矣hĩ 。 故cố 曰viết 。 若nhược 同đồng 見kiến 者giả 。 名danh 為vi 見kiến 吾ngô 。 吾ngô 不bất 見kiến 時thời 。 何hà 不bất 見kiến 吾ngô 。 不bất 見kiến 之chi 處xứ 。 此thử 如Như 來Lai 以dĩ 離ly 物vật 獨độc 立lập 之chi 見kiến 。 示thị 阿A 難Nan 悟ngộ 入nhập 。 而nhi 阿A 難Nan 似tự 未vị 承thừa 當đương 。 故cố 如Như 來Lai 又hựu 曰viết 。 若nhược 見kiến 不bất 見kiến 。 自tự 然nhiên 非phi 彼bỉ 。 不bất 見kiến 之chi 相tướng 。 蓋cái 不bất 見kiến 之chi 相tướng 。 無vô 待đãi 而nhi 獨độc 立lập 者giả 也dã 。 縱túng/tung 如Như 來Lai 五ngũ 眼nhãn 。 且thả 不bất 能năng 窺khuy 覿# 。 況huống 阿A 難Nan 乎hồ 。 故cố 曰viết 。 吾ngô 見kiến 既ký 非phi 是thị 物vật 。 汝nhữ 見kiến 亦diệc 非phi 是thị 物vật 。 此thử 離ly 物vật 之chi 見kiến 。 非phi 汝nhữ 而nhi 誰thùy 。 又hựu 見kiến 若nhược 同đồng 物vật 。 汝nhữ 既ký 見kiến 物vật 。 物vật 亦diệc 應ưng 見kiến 汝nhữ 。 果quả 如như 是thị 。 則tắc 物vật 我ngã 襍tập 亂loạn 。 并tinh 諸chư 世thế 閒gian/nhàn 。 不bất 成thành 安an 立lập 。 此thử 如Như 來Lai 宛uyển 轉chuyển 。 預dự 塞tắc 阿A 難Nan 轉chuyển 計kế 之chi 路lộ 。 使sử 其kỳ 情tình 枯khô 智trí 訖ngật 。 攀phàn 緣duyên 心tâm 歇hiết 。 則tắc 即tức 物vật 無vô 累lũy/lụy/luy 之chi 見kiến 。 逈huýnh 然nhiên 現hiện 前tiền 矣hĩ 。 豈khởi 阿A 難Nan 果quả 有hữu 如như 許hứa 轉chuyển 計kế 者giả 哉tai 。 偈kệ 曰viết 。 攀phàn 緣duyên 心tâm 歇hiết 。 見kiến 精tinh 現hiện 前tiền 。 一nhất 肩kiên 擔đảm 荷hà 。 豈khởi 有hữu 中trung 邊biên 。 用dụng 處xứ 本bổn 空không 。 何hà 須tu 離ly 根căn 。 根căn 雖tuy 不bất 離ly 。 用dụng 合hợp 本bổn 源nguyên 。 寄ký 根căn 明minh 發phát 。 如Như 來Lai 自tự 說thuyết 。 寄ký 非phi 常thường 住trụ 。 即tức 根căn 解giải 脫thoát 。 根căn 脫thoát 塵trần 離ly 。 圓viên 明minh 了liễu 知tri 。 舉cử 心tâm 動động 念niệm 。 照chiếu 鏡kính 頭đầu 迷mê 。

娑sa 婆bà 。 此thử 言ngôn 堪kham 忍nhẫn 。 蓋cái 此thử 界giới 眾chúng 生sanh 。 於ư 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 煩phiền 惱não 。 一nhất 一nhất 堪kham 忍nhẫn 於ư 心tâm 。 吝lận 而nhi 不bất 肯khẳng 洗tẩy 除trừ 故cố 也dã 。 若nhược 大đại 心tâm 凡phàm 夫phu 。 頓đốn 了liễu 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 煩phiền 惱não 。 皆giai 無vô 自tự 性tánh 。 則tắc 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 煩phiền 惱não 。 不bất 名danh 煩phiền 惱não 。 而nhi 名danh 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 三tam 昧muội 矣hĩ 。 於ư 諸chư 三tam 昧muội 。 亦diệc 能năng 堪kham 忍nhẫn 於ư 心tâm 。 則tắc 名danh 菩Bồ 薩Tát 。 不bất 名danh 眾chúng 生sanh 。 如như 但đãn 堪kham 忍nhẫn 煩phiền 惱não 。 不bất 能năng 堪kham 忍nhẫn 三tam 昧muội 。 則tắc 名danh 眾chúng 生sanh 。 不bất 名danh 菩Bồ 薩Tát 也dã 。 即tức 此thử 觀quán 之chi 。 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 生sanh 。 初sơ 無vô 常thường 位vị 。 苟cẩu 達đạt 煩phiền 惱não 無vô 性tánh 。 則tắc 眾chúng 生sanh 不bất 異dị 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 無vô 性tánh 中trung 橫hoạnh 起khởi 無vô 明minh 。 則tắc 菩Bồ 薩Tát 不bất 異dị 眾chúng 生sanh 。 古cổ 德đức 有hữu 言ngôn 。 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 生sanh 。 本bổn 唯duy 一nhất 心tâm 。 心tâm 迷mê 則tắc 法pháp 法pháp 皆giai 迷mê 。 心tâm 了liễu 則tắc 法pháp 法pháp 皆giai 了liễu 。 了liễu 則tắc 物vật 我ngã 無vô 差sai 。 迷mê 則tắc 是thị 非phi 橫hoạnh 起khởi 。 且thả 道đạo 如như 何hà 是thị 了liễu 的đích 樣# 子tử 。 於ư 逆nghịch 境cảnh 中trung 能năng 作tác 歡hoan 喜hỷ 想tưởng 。 於ư 順thuận 境cảnh 中trung 能năng 作tác 煩phiền 惱não 想tưởng 。 此thử 想tưởng 成thành 熟thục 。 則tắc 逆nghịch 順thuận 死tử 生sanh 之chi 機cơ 。 在tại 我ngã 而nhi 不bất 在tại 造tạo 物vật 矣hĩ 。

夫phu 瑜du 伽già 之chi 秘bí 密mật 。 與dữ 西tây 天thiên 初sơ 祖tổ 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 秘bí 密mật 。 大đại 有hữu 不bất 同đồng 。 而nhi 瑜du 伽già 之chi 秘bí 密mật 。 惟duy 佛Phật 與dữ 佛Phật 。 乃nãi 能năng 知tri 之chi 。 若nhược 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 秘bí 密mật 。 無vô 論luận 凡phàm 小tiểu 。 或hoặc 因nhân 拈niêm 花hoa 而nhi 領lãnh 悟ngộ 。 或hoặc 因nhân 棒bổng 喝hát 而nhi 明minh 心tâm 。 而nhi 悟ngộ 入nhập 境cảnh 界giới 。 斷đoạn 非phi 未vị 悟ngộ 之chi 人nhân 所sở 能năng 測trắc 知tri 。 故cố 名danh 秘bí 密mật 。 予# 以dĩ 是thị 知tri 瑜du 伽già 之chi 秘bí 密mật 。 在tại 佛Phật 則tắc 顯hiển 。 在tại 凡phàm 則tắc 密mật 。 惟duy 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 秘bí 密mật 。 在tại 凡phàm 則tắc 顯hiển 。 在tại 佛Phật 則tắc 密mật 。

何hà 以dĩ 故cố 。 蓋cái 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 宗tông 。 不bất 惟duy 不bất 拘câu 凡phàm 小tiểu 。 即tức 販phán 夫phu 竈táo 婦phụ 。 一nhất 悟ngộ 其kỳ 宗tông 。 便tiện 解giải 橫hoạnh/hoành 拈niêm 竪thụ 弄lộng 。 大đại 震chấn 鼻tị 祖tổ 之chi 風phong 。 若nhược 江giang 陵lăng 賣mại 米mễ 餅bính 漢hán 。 及cập 凌lăng 行hành 婆bà 等đẳng 。 所sở 謂vị 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 秘bí 密mật 。 在tại 此thử 等đẳng 人nhân 分phần/phân 上thượng 。 謂vị 之chi 直trực 顯hiển 則tắc 可khả 。 謂vị 之chi 秘bí 密mật 。 則tắc 不bất 免miễn 惹nhạ 他tha 鼻tị 笑tiếu 有hữu 分phần/phân 在tại 。 故cố 曰viết 。 如Như 來Lai 禪thiền 許hứa 師sư 兄huynh 會hội 。 祖tổ 師sư 禪thiền 則tắc 恐khủng 未vị 夢mộng 見kiến 在tại 。 予# 故cố 曰viết 。 瑜du 伽già 秘bí 密mật 。 在tại 佛Phật 則tắc 顯hiển 。 禪thiền 宗tông 秘bí 密mật 。 在tại 佛Phật 則tắc 密mật 。 此thử 兩lưỡng 種chủng 秘bí 密mật 。 苟cẩu 非phi 宗tông 教giáo 精tinh 深thâm 者giả 。 決quyết 不bất 可khả 鹵lỗ 莽mãng 舉cử 似tự 。 有hữu 招chiêu 罪tội 咎cữu 。

肇triệu 論luận 總tổng 有hữu 四tứ 篇thiên 。 本bổn 無vô 則tắc 直trực 示thị 無vô 生sanh 之chi 體thể 。 不bất 遷thiên 。 即tức 示thị 物vật 外ngoại 無vô 真chân 。 般Bát 若Nhã 無vô 知tri 。 則tắc 無vô 所sở 不bất 知tri 。 無vô 所sở 不bất 知tri 。 所sở 以dĩ 知tri 無vô 知tri 也dã 。 不bất 真chân 空không 。 則tắc 無vô 物vật 不bất 真chân 。 無vô 物vật 不bất 真chân 。 物vật 果quả 真chân 有hữu 哉tai 。 涅Niết 槃Bàn 無vô 名danh 。 所sở 以dĩ 即tức 名danh 本bổn 無vô 名danh 也dã 。 然nhiên 四tứ 論luận 分phần/phân 門môn 。 交giao 相tương/tướng 發phát 光quang 。 照chiếu 我ngã 日nhật 用dụng 逆nghịch 順thuận 之chi 衝xung 。 愛ái 憎tăng 之chi 口khẩu 。 可khả 意ý 則tắc 心tâm 竅khiếu 發phát 悅duyệt 。 不bất 可khả 意ý 則tắc 毛mao 孔khổng 生sanh 烟yên 。 故cố 曰viết 。 一nhất 念niệm 瞋sân 心tâm 起khởi 。 百bách 萬vạn 障chướng 門môn 開khai 。 然nhiên 此thử 障chướng 。 謂vị 從tùng 境cảnh 生sanh 耶da 。 謂vị 從tùng 心tâm 生sanh 耶da 。 若nhược 從tùng 境cảnh 生sanh 。 境cảnh 本bổn 無vô 知tri 。 安an 能năng 生sanh 障chướng 。 若nhược 從tùng 心tâm 生sanh 。 境cảnh 若nhược 不bất 觸xúc 。 心tâm 非phi 有hữu 障chướng 。 推thôi 之chi 於ư 境cảnh 。 境cảnh 生sanh 無vô 理lý 。 推thôi 之chi 於ư 心tâm 。 心tâm 生sanh 無vô 理lý 。 心tâm 境cảnh 既ký 皆giai 無vô 理lý 。 凡phàm 謂vị 從tùng 境cảnh 生sanh 障chướng 。 從tùng 心tâm 生sanh 障chướng 。 從tùng 非phi 心tâm 非phi 境cảnh 生sanh 障chướng 。 此thử 皆giai 情tình 之chi 橫hoạnh/hoành 計kế 。 非phi 達đạt 理lý 之chi 見kiến 也dã 。 故cố 讀đọc 此thử 論luận 者giả 。 由do 讀đọc 而nhi 誦tụng 。 由do 誦tụng 而nhi 持trì 。 持trì 則tắc 精tinh 。 精tinh 則tắc 入nhập 神thần 。 入nhập 神thần 。 則tắc 根căn 境cảnh 若nhược 片phiến 雪tuyết 之chi 投đầu 紅hồng 爐lô 。 我ngã 欲dục 不bất 化hóa 。 安an 可khả 得đắc 哉tai 。 果quả 能năng 至chí 此thử 。 方phương 不bất 負phụ 立lập 言ngôn 之chi 心tâm 。 授thọ 言ngôn 之chi 慈từ 也dã 。 然nhiên 後hậu 本bổn 無vô 即tức 不bất 遷thiên 。 不bất 遷thiên 即tức 般Bát 若Nhã 無vô 知tri 。 般Bát 若Nhã 無vô 知tri 即tức 不bất 真chân 空không 。 不bất 真chân 空không 即tức 涅niết 般bát 無vô 名danh 。 涅Niết 槃Bàn 無vô 名danh 。 即tức 不bất 真chân 空không 。 不bất 真chân 空không 。 即tức 般Bát 若Nhã 無vô 知tri 。 般Bát 若Nhã 無vô 知tri 。 即tức 物vật 不bất 遷thiên 。 物vật 不bất 遷thiên 。 即tức 本bổn 無vô 。 頭đầu 而nhi 尾vĩ 之chi 。 尾vĩ 而nhi 頭đầu 之chi 。 縱túng/tung 亦diệc 可khả 。 橫hoạnh/hoành 亦diệc 可khả 。 交giao 錯thác 亦diệc 可khả 。 分phần/phân 條điều 亦diệc 可khả 。 可khả 不bất 可khả 。 不bất 可khả 無vô 不bất 可khả 。 夜dạ 光quang 在tại 盤bàn 。 宛uyển 轉chuyển 橫hoạnh/hoành 斜tà 。 衝xung 突đột 之chi 際tế 。 豈khởi 可khả 以dĩ 方phương 隅ngung 測trắc 哉tai 。 但đãn 不bất 出xuất 盤bàn 。 我ngã 則tắc 不bất 疑nghi 也dã 。 洞đỗng 微vi 如như 知tri 此thử 。 則tắc 異dị 日nhật 作tác 吾ngô 道đạo 金kim 湯thang 。 舍xá 子tử 而nhi 誰thùy 歟# 。 洞đỗng 微vi 勉miễn 之chi 。

恰kháp 恰kháp 用dụng 心tâm 時thời 。 恰kháp 恰kháp 無vô 心tâm 用dụng 。 無vô 心tâm 恰kháp 恰kháp 用dụng 。 常thường 用dụng 恰kháp 恰kháp 無vô 。 此thử 四tứ 句cú 。 乃nãi 是thị 大đại 師sư 悟ngộ 心tâm 之chi 後hậu 。 消tiêu 融dung 習tập 氣khí 實thật 效hiệu 也dã 。 前tiền 兩lưỡng 句cú 。 謂vị 調điều 心tâm 之chi 功công 。 貴quý 在tại 血huyết 脉mạch 不bất 斷đoạn 。 後hậu 兩lưỡng 句cú 圓viên 續tục 本bổn 脉mạch 。 有hữu 恰kháp 恰kháp 用dụng 心tâm 無vô 。 恰kháp 恰kháp 無vô 心tâm 用dụng 。 則tắc 不bất 免miễn 粘niêm 帶đái 故cố 也dã 。 蓋cái 妙diệu 性tánh 獨độc 立lập 。 坐tọa 斷đoạn 兩lưỡng 頭đầu 。 血huyết 脉mạch 綿miên 然nhiên 。 廓khuếch 爾nhĩ 虗hư 融dung 。 習tập 氣khí 任nhậm 運vận 而nhi 消tiêu 。 真chân 體thể 無vô 心tâm 而nhi 契khế 。 任nhậm 運vận 而nhi 消tiêu 。 習tập 忘vong 而nhi 本bổn 無vô 功công 。 無vô 心tâm 而nhi 契khế 。 體thể 證chứng 而nhi 本bổn 無vô 得đắc 。 無vô 功công 則tắc 無vô 修tu 。 無vô 得đắc 則tắc 無vô 寄ký 。 無vô 修tu 無vô 寄ký 。 口khẩu 挂quải 東đông 壁bích 。 且thả 道đạo 說thuyết 甚thậm 麼ma 法pháp 。 細tế 聽thính 年niên 年niên 三tam 月nguyệt 裏lý 。 鷓# 鴣# 啼đề 處xứ 百bách 花hoa 香hương 。 此thử 皆giai 大đại 師sư 親thân 曾tằng 踐tiễn 履lý 過quá 來lai 的đích 光quang 景cảnh 。 故cố 其kỳ 吐thổ 辭từ 渾hồn 璞# 。 不bất 辭từ 圭# 角giác 。 模mô 寫tả 自tự 受thọ 用dụng 境cảnh 界giới 。 何hà 其kỳ 切thiết 哉tai 。 且thả 道đạo 如như 何hà 是thị 血huyết 脉mạch 。 瞥miết 起khởi 。 便tiện 是thị 傷thương 他tha 。 無vô 念niệm 。 佛Phật 即tức 受thọ 殺sát 。 傷thương 殺sát 之chi 際tế 。 血huyết 脉mạch 斷đoạn 矣hĩ 。 此thử 箇cá 竅khiếu 子tử 。 須tu 是thị 見kiến 地địa 潔khiết 淨tịnh 。 保bảo 任nhậm 不bất 虗hư 。 觸xúc 著trước 自tự 知tri 痛thống 癢dạng (# 讀đọc 永vĩnh 嘉gia 集tập 示thị 眾chúng )# 。

信tín 心tâm 銘minh 曰viết 。 境cảnh 由do 能năng 境cảnh 。 能năng 由do 境cảnh 能năng 。 欲dục 知tri 兩lưỡng 段đoạn 。 原nguyên 是thị 一nhất 空không 。 此thử 四tứ 句cú 只chỉ 是thị 一nhất 句cú 。 一nhất 句cú 了liễu 徹triệt 。 大đại 事sự 了liễu 畢tất 。 若nhược 人nhân 果quả 能năng 了liễu 知tri 。 能năng 外ngoại 境cảnh 而nhi 不bất 有hữu 我ngã 。 日nhật 月nguyệt 熾sí 然nhiên 。 分phân 別biệt 之chi 心tâm 。 即tức 大đại 智trí 也dã 。 果quả 能năng 了liễu 知tri 。 境cảnh 外ngoại 能năng 而nhi 本bổn 無vô 。 則tắc 目mục 前tiền 千thiên 差sai 萬vạn 別biệt 之chi 境cảnh 。 一nhất 真chân 獨độc 露lộ 也dã 。 夫phu 兩lưỡng 段đoạn 無vô 常thường 。 雖tuy 真chân 不bất 有hữu 。 一nhất 真chân 隱ẩn 顯hiển 。 兩lưỡng 段đoạn 舒thư 卷quyển 。 諦đế 了liễu 無vô 疑nghi 。 何hà 貴quý 何hà 賤tiện 。 用dụng 處xứ 昭chiêu 然nhiên 。 生sanh 殺sát 萬vạn 變biến 。 殺sát 則tắc 黃hoàng 金kim 失thất 色sắc 。 生sanh 則tắc 瓦ngõa 礫lịch 生sanh 光quang 。 明minh 暗ám 相tướng 參tham 。 權quyền 屬thuộc 主chủ 張trương 。 即tức 言ngôn 而nhi 了liễu 。 假giả 名danh 曰viết 教giáo 。 即tức 了liễu 通thông 言ngôn 。 假giả 名danh 為vi 宗tông 。 宗tông 教giáo 如như 花hoa 。 春xuân 在tại 何hà 處xứ 。 待đãi 汝nhữ 思tư 量lượng 。 殘tàn 紅hồng 滿mãn 地địa 。

有hữu 人nhân 喪táng 妻thê 者giả 。 夢mộng 其kỳ 妻thê 求cầu 破phá 地địa 獄ngục 偈kệ 。 覺giác 而nhi 求cầu 之chi 。 無vô 有hữu 也dã 。 問vấn 薦tiến 福phước 古cổ 老lão 云vân 。 若nhược 人nhân 欲dục 了liễu 知tri 。 三tam 世thế 一nhất 切thiết 佛Phật 。 應ưng 觀quán 法Pháp 界Giới 性tánh 。 一nhất 切thiết 唯duy 心tâm 造tạo 。 此thử 偈kệ 是thị 也dã 。 遂toại 舉cử 家gia 持trì 誦tụng 。 後hậu 見kiến 亡vong 者giả 。 寶bảo 衣y 天thiên 冠quan 。 縹# 緲# 空không 中trung 。 稱xưng 謝tạ 而nhi 去khứ 。 軾thức 聞văn 之chi 佛Phật 印ấn 禪thiền 師sư 。 佛Phật 印ấn 聞văn 之chi 范phạm 堯# 夫phu 。 予# 讀đọc 東đông 坡# 書thư 破phá 地địa 獄ngục 偈kệ 語ngữ 。 恨hận 其kỳ 舌thiệt 相tướng 不bất 甚thậm 廣quảng 長trường 。 吐thổ 偈kệ 意ý 未vị 盡tận 。 嗚ô 呼hô 。 此thử 偈kệ 豈khởi 特đặc 破phá 地địa 獄ngục 哉tai 。 自tự 地địa 獄ngục 至chí 餓ngạ 鬼quỷ 。 餓ngạ 鬼quỷ 至chí 畜súc 生sanh 。 畜súc 生sanh 至chí 人nhân 。 人nhân 至chí 修tu 羅la 。 修tu 羅la 至chí 天thiên 。 天thiên 至chí 聲Thanh 聞Văn 。 聲Thanh 聞Văn 至chí 緣Duyên 覺Giác 。 緣Duyên 覺Giác 至chí 菩Bồ 薩Tát 。 菩Bồ 薩Tát 至chí 佛Phật 。 是thị 凡phàm 是thị 聖thánh 。 一nhất 破phá 無vô 遺di 矣hĩ 。 或hoặc 謂vị 地địa 獄ngục 餓ngạ 鬼quỷ 畜súc 生sanh 。 破phá 則tắc 不bất 疑nghi 。 至chí 破phá 人nhân 天thiên 。 及cập 界giới 外ngoại 四tứ 聖thánh 。 恐khủng 不bất 當đương 理lý 。 對đối 曰viết 。 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 。 雖tuy 染nhiễm 淨tịnh 不bất 同đồng 。 然nhiên 皆giai 念niệm 後hậu 事sự 耳nhĩ 。 如như 曹tào 溪khê 問vấn 惠huệ 明minh 不bất 思tư 善thiện 。 不bất 思tư 惡ác 。 是thị 阿a 那na 箇cá 面diện 目mục 。 明minh 言ngôn 下hạ 大đại 悟ngộ 。 遂toại 嗣tự 曹tào 溪khê 。 能năng 於ư 曹tào 溪khê 句cú 中trung 有hữu 箇cá 入nhập 頭đầu 。 方phương 知tri 破phá 地địa 獄ngục 偈kệ 是thị 斬trảm 佛Phật 劒kiếm 。 且thả 道đạo 劒kiếm 柄bính 。 只chỉ 今kim 在tại 誰thùy 手thủ 裏lý 。 一nhất 念niệm 不bất 生sanh 沈trầm 死tử 水thủy 。 六lục 根căn 纔tài 動động 犯phạm 波ba 濤đào 。 聖thánh 凡phàm 路lộ 斷đoạn 翻phiên 身thân 處xứ 。 生sanh 殺sát 那na 知tri 在tại 斗đẩu 稍sảo 。

大đại 智trí 發phát 於ư 心tâm 。 於ư 心tâm 何hà 處xứ 尋tầm 。 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 義nghĩa 。 無vô 古cổ 亦diệc 無vô 今kim 。 此thử 四tứ 句cú 偈kệ 。 事sự 理lý 不bất 成thành 就tựu 。 即tức 是thị 文Văn 殊Thù 根căn 本bổn 智trí 。 普phổ 賢hiền 差sai 別biệt 智trí 。 一nhất 部bộ 華hoa 嚴nghiêm 經kinh 盡tận 具cụ 其kỳ 中trung 。 誦tụng 之chi 者giả 。 多đa 能năng 生sanh 慧tuệ 。

何hà 以dĩ 故cố 。 大đại 智trí 。 根căn 本bổn 智trí 也dã 。 大đại 智trí 發phát 於ư 心tâm 。 理lý 成thành 就tựu 矣hĩ 。 然nhiên 智trí 既ký 發phát 於ư 心tâm 。 則tắc 心tâm 已dĩ 化hóa 而nhi 為vi 智trí 。 更cánh 從tùng 何hà 處xứ 覓mịch 心tâm 。 若nhược 心tâm 有hữu 可khả 覓mịch 。 則tắc 是thị 心tâm 能năng 見kiến 心tâm 。 無vô 有hữu 是thị 理lý 。 故cố 曰viết 。 於ư 心tâm 何hà 處xứ 尋tầm 也dã 。 無vô 處xứ 尋tầm 。 即tức 所sở 謂vị 無vô 依y 也dã 。 大đại 智trí 無vô 依y 。 則tắc 橫hoạnh/hoành 無vô 外ngoại 。 橫hoạnh/hoành 無vô 外ngoại 。 則tắc 橫hoạnh/hoành 無vô 待đãi 矣hĩ 。 無vô 待đãi 之chi 智trí 。 非phi 理lý 不bất 成thành 就tựu 乎hồ 。 理lý 不bất 成thành 就tựu 。 則tắc 不bất 礙ngại 事sự 。 而nhi 事sự 成thành 就tựu 。 故cố 曰viết 。 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 義nghĩa 。 雖tuy 能năng 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 義nghĩa 。 而nhi 無vô 古cổ 無vô 今kim 。 則tắc 事sự 又hựu 不bất 成thành 就tựu 矣hĩ 。 無vô 古cổ 今kim 無vô 所sở 住trụ 也dã 。 無vô 住trụ 故cố 竪thụ 無vô 外ngoại 。 竪thụ 無vô 外ngoại 。 則tắc 竪thụ 無vô 待đãi 矣hĩ 。 此thử 偈kệ 是thị 南nam 安an 巖nham 嚴nghiêm 尊tôn 者giả 。 為vi 侍thị 者giả 而nhi 作tác 。 侍thị 者giả 前tiền 生sanh 為vi 牛ngưu 。 以dĩ 馱đà 磚# 造tạo 寺tự 功công 德đức 。 獲hoạch 報báo 為vi 僧Tăng 。 苦khổ 無vô 聞văn 性tánh 。 誦tụng 此thử 偈kệ 久cửu 。 聞văn 性tánh 豁hoát 然nhiên 而nhi 開khai 。 一nhất 切thiết 經kinh 書thư 。 遂toại 能năng 記ký 憶ức 。 故cố 名danh 此thử 偈kệ 為vi 智trí 慧tuệ 偈kệ 。 以dĩ 誦tụng 之chi 者giả 。 多đa 能năng 發phát 慧tuệ 故cố 也dã 。

魏ngụy 府phủ 元nguyên 禪thiền 師sư 曰viết 。 佛Phật 法Pháp 在tại 日nhật 用dụng 處xứ 。 行hành 住trụ 坐tọa 臥ngọa 處xứ 。 吃cật 茶trà 吃cật 飯phạn 處xứ 。 言ngôn 語ngữ 相tương 問vấn 處xứ 。 所sở 作tác 所sở 為vi 處xứ 。 舉cử 心tâm 動động 念niệm 。 又hựu 卻khước 不bất 是thị 也dã 。 芙phù 蓉dung 毓# 老lão 行hành 食thực 。 龐# 居cư 士sĩ 擬nghĩ 接tiếp 。 芙phù 蓉dung 卻khước 縮súc 手thủ 曰viết 。 生sanh 心tâm 受thọ 施thí 。 淨tịnh 名danh 早tảo 訶ha 。 去khứ 此thử 一nhất 機cơ 還hoàn 甘cam 否phủ/bĩ 。 老lão 龐# 曰viết 。 當đương 時thời 善thiện 現hiện 豈khởi 不bất 作tác 家gia 。 芙phù 蓉dung 曰viết 。 非phi 關quan 他tha 事sự 。 老lão 龐# 曰viết 。 食thực 到đáo 口khẩu 邊biên 。 被bị 他tha 奪đoạt 卻khước 。 芙phù 蓉dung 乃nãi 下hạ 食thực 。 老lão 龐# 曰viết 。 不bất 消tiêu 一nhất 句cú 。 達đạt 觀quán 只chỉ 今kim 問vấn 。 諸chư 善Thiện 知Tri 識Thức 。 且thả 道đạo 芙phù 蓉dung 老lão 龐# 。 雙song 鏡kính 交giao 光quang 之chi 際tế 。 機cơ 鋒phong 捷tiệp 出xuất 。 又hựu 如như 夜dạ 光quang 之chi 珠châu 。 橫hoạnh/hoành 斜tà 衝xung 突đột 於ư 金kim 盤bàn 之chi 中trung 。 卒tuất 難nan 捉tróc 摸mạc 。 謂vị 其kỳ 東đông 突đột 。 忽hốt 復phục 北bắc 突đột 。 謂vị 其kỳ 中trung 轉chuyển 。 忽hốt 向hướng 西tây 行hành 。 是thị 舉cử 心tâm 動động 念niệm 耶da 。 不bất 舉cử 心tâm 動động 念niệm 耶da 。 若nhược 謂vị 舉cử 心tâm 動động 念niệm 。 魏ngụy 老lão 又hựu 道đạo 。 不bất 是thị 佛Phật 法Pháp 。 若nhược 謂vị 不bất 舉cử 心tâm 動động 念niệm 。 芙phù 蓉dung 老lão 龐# 又hựu 非phi 土thổ/độ 木mộc 偶ngẫu 人nhân 。 有hữu 人nhân 直trực 下hạ 揀giản 別biệt 得đắc 出xuất 。 達đạt 觀quán 當đương 身thân 為vi 床sàng 座tòa 供cúng 養dường 。 伊y 若nhược 揀giản 別biệt 不bất 出xuất 。 饒nhiêu 你nễ 芙phù 蓉dung 老lão 龐# 復phục 生sanh 雪tuyết 屈khuất 。 也dã 須tu 捺nại 下hạ 雲vân 頭đầu 。 聽thính 達đạt 觀quán 處xứ 分phần/phân 始thỉ 得đắc 。 古cổ 人nhân 一nhất 機cơ 一nhất 境cảnh 。 有hữu 縱túng/tung 有hữu 奪đoạt 。 有hữu 生sanh 有hữu 殺sát 。 故cố 曰viết 。 我ngã 與dữ 汝nhữ 同đồng 條điều 生sanh 。 不bất 與dữ 汝nhữ 同đồng 條điều 死tử 。 且thả 道đạo 同đồng 死tử 同đồng 生sanh 作tác 麼ma 生sanh 會hội 。 咄đốt 。 雙song 鏡kính 交giao 光quang 休hưu 擬nghĩ 議nghị 。 法Pháp 輪luân 大đại 轉chuyển 食thực 輪luân 中trung 。

東đông 坡# 贊tán 法pháp 偈kệ 。 以dĩ 意ý 為vi 根căn 。 四tứ 句cú 云vân 。 法pháp 塵trần 是thị 五ngũ 塵trần 落lạc 謝tạ 影ảnh 子tử 。 意ý 根căn 所sở 取thủ 。 非phi 有hữu 實thật 境cảnh 。

何hà 以dĩ 故cố 。 蓋cái 明minh 了liễu 意ý 識thức 。 有hữu 初sơ 中trung 後hậu 三tam 分phần/phân 。 初sơ 分phần/phân 近cận 前tiền 五ngũ 識thức 。 猶do 屬thuộc 現hiện 量lượng 。 中trung 分phân 是thị 六lục 識thức 正chánh 位vị 。 屬thuộc 比tỉ 量lượng 。 後hậu 分phần/phân 近cận 七thất 識thức 。 屬thuộc 非phi 量lượng 。 唯duy 五ngũ 識thức 所sở 取thủ 。 為vi 現hiện 量lượng 。 為vi 真chân 境cảnh 。 若nhược 六lục 識thức 既ký 非phi 現hiện 量lượng 。 不bất 過quá 五ngũ 塵trần 之chi 影ảnh 耳nhĩ 。 故cố 曰viết 。 法pháp 塵trần 以dĩ 佛Phật 為vi 體thể 。 佛Phật 是thị 覺giác 義nghĩa 。 現hiện 量lượng 所sở 得đắc 。 在tại 境cảnh 為vi 真chân 境cảnh 。 故cố 曰viết 法Pháp 身thân 。 永vĩnh 明minh 云vân 。 初sơ 居cư 圓viên 成thành 現hiện 量lượng 之chi 中trung 。 浮phù 塵trần 未vị 起khởi 。 此thử 即tức 法Pháp 身thân 也dã 。 後hậu 落lạc 明minh 了liễu 意ý 根căn 之chi 地địa 。 外ngoại 狀trạng 潛tiềm 形hình 。 外ngoại 狀trạng 即tức 浮phù 塵trần 。 所sở 謂vị 法pháp 塵trần 也dã 。 昔tích 龐# 居cư 士sĩ 見kiến 馬mã 祖tổ 。 頓đốn 融dung 前tiền 境cảnh 。 前tiền 境cảnh 既ký 融dung 。 非phi 法Pháp 身thân 而nhi 何hà 。 故cố 偈kệ 云vân 風phong 止chỉ 浪lãng 靜tĩnh 也dã 。 然nhiên 法Pháp 身thân 。 離ly 法pháp 塵trần 無vô 別biệt 有hữu 故cố 。 又hựu 曰viết 。 水thủy 無vô 別biệt 水thủy 也dã 。 放phóng 為vi 江giang 河hà 。 用dụng 則tắc 兼kiêm 善thiện 也dã 。 是thị 大Đại 乘Thừa 菩Bồ 薩Tát 之chi 作tác 用dụng 。 非phi 止chỉ 自tự 利lợi 。 兼kiêm 亦diệc 利lợi 他tha 。 且thả 流lưu 通thông 不bất 滯trệ 也dã 。 滙# 為vi 沼chiểu 沚# 。 不bất 用dụng 則tắc 獨độc 善thiện 也dã 。 是thị 聲Thanh 聞Văn 小Tiểu 乘Thừa 之chi 法pháp 。 止chỉ 於ư 自tự 利lợi 而nhi 已dĩ 。 豈khởi 有hữu 及cập 物vật 之chi 功công 用dụng 乎hồ 。 風phong 止chỉ 浪lãng 靜tĩnh 。 浪lãng 即tức 前tiền 七thất 箇cá 識thức 也dã 。 八bát 識thức 規quy 矩củ 云vân 。 淵uyên 深thâm 七thất 浪lãng 境cảnh 為vi 風phong 是thị 也dã 。

一nhất 喚hoán 回hồi 頭đầu 識thức 我ngã 不phủ 。 依y 稀# 蘿# 月nguyệt 又hựu 成thành 鈎câu 。 千thiên 金kim 之chi 子tử 纔tài 流lưu 落lạc 。 漠mạc 漠mạc 窮cùng 途đồ 有hữu 許hứa 愁sầu 。 天thiên 童đồng 此thử 頌tụng 。 凡phàm 留lưu 心tâm 玄huyền 學học 者giả 。 或hoặc 喜hỷ 其kỳ 明minh 白bạch 現hiện 成thành 。 本bổn 無vô 奇kỳ 險hiểm 。 或hoặc 鄙bỉ 其kỳ 粘niêm 皮bì 帶đái 骨cốt 。 流lưu 墮đọa 識thức 情tình 。 殊thù 不bất 知tri 劒kiếm 無vô 利lợi 鈍độn 。 藥dược 無vô 貴quý 賤tiện 聶niếp 政chánh 專chuyên 諸chư 用dụng 之chi 。 立lập 斷đoạn 君quân 相tương/tướng 之chi 命mạng 。 扁# 鵲thước 華hoa 陀đà 用dụng 之chi 。 談đàm 笑tiếu 中trung 可khả 以dĩ 起khởi 死tử 回hồi 生sanh 。 苟cẩu 非phi 其kỳ 人nhân 。 雖tuy 莫mạc 耶da 善thiện 劒kiếm 。 不bất 若nhược 鋤# 钁quắc 之chi 利lợi 。 腐hủ 草thảo 之chi 効hiệu 也dã 。 於ư 是thị 感cảm 而nhi 重trọng/trùng 頌tụng 之chi 。 頌tụng 曰viết 。 牛ngưu 頭đầu 南nam 。 馬mã 頭đầu 北bắc 。 覿# 面diện 相tương 逢phùng 還hoàn 不bất 識thức 。 鄰lân 寺tự 金kim 剛cang 哭khốc 甚thậm 哀ai 。 東đông 村thôn 大đại 姐# 呌khiếu 冤oan 屈khuất 。 若nhược 道đạo 予# 此thử 頌tụng 。 與dữ 天thiên 童đồng 本bổn 無vô 差sai 別biệt 。 然nhiên 領lãnh 會hội 天thiên 童đồng 頌tụng 子tử 。 則tắc 不bất 難nan 領lãnh 會hội 予# 頌tụng 。 吾ngô 知tri 趙triệu 州châu 復phục 起khởi 。 妙diệu 喜hỷ 再tái 生sanh 。 恐khủng 亦diệc 摸mạc 不bất 著trước 在tại 。 況huống 其kỳ 下hạ 者giả 乎hồ 。 若nhược 道đạo 予# 之chi 頌tụng 子tử 。 與dữ 天thiên 童đồng 大đại 別biệt 。 然nhiên 天thiên 童đồng 亦diệc 頌tụng 此thử 則tắc 因nhân 緣duyên 。 予# 亦diệc 頌tụng 此thử 則tắc 因nhân 緣duyên 。 豈khởi 一nhất 則tắc 因nhân 緣duyên 。 而nhi 有hữu 兩lưỡng 意ý 耶da 。 諸chư 兄huynh 弟đệ 。 這giá 兩lưỡng 箇cá 頌tụng 子tử 。 若nhược 揀giản 點điểm 不bất 知tri 好hảo 惡ác 。 且thả 謾man 道đạo 會hội 禪thiền 也dã 。

自tự 佛Phật 教giáo 東đông 來lai 。 方phương 外ngoại 高cao 賓tân 。 方phương 內nội 勝thắng 士sĩ 。 簧# 鼓cổ 其kỳ 道đạo 者giả 。 代đại 不bất 乏phạp 人nhân 。 惟duy 東đông 晉tấn 潯# 陽dương 廬lư 山sơn 東đông 林lâm 遠viễn 祖tổ 。 憂ưu 深thâm 而nhi 慮lự 遠viễn 。 所sở 見kiến 卓trác 然nhiên 。 以dĩ 為vi 僧Tăng 而nhi 不bất 知tri 其kỳ 宗tông 。 俗tục 而nhi 不bất 知tri 其kỳ 化hóa 。 則tắc 宗tông 化hóa 混hỗn 淆# 。 俱câu 無vô 所sở 主chủ 。 乃nãi 撰soạn 在tại 家gia 出xuất 家gia 。 宗tông 化hóa 之chi 所sở 以dĩ 然nhiên 。 垂thùy 諸chư 萬vạn 世thế 。 使sử 奉phụng 法pháp 之chi 徒đồ 。 各các 知tri 方phương 向hướng 。 若nhược 揭yết 日nhật 月nguyệt 於ư 中trung 天thiên 。 震chấn 雷lôi 霆đình 於ư 大đại 夢mộng 。 有hữu 目mục 者giả 孰thục 不bất 覩đổ 焉yên 。 有hữu 耳nhĩ 者giả 孰thục 不bất 聞văn 焉yên 。 然nhiên 而nhi 近cận 世thế 在tại 家gia 出xuất 家gia 者giả 。 有hữu 至chí 死tử 而nhi 不bất 聞văn 其kỳ 篇thiên 目mục 。 況huống 其kỳ 義nghĩa 乎hồ 。 嗚ô 呼hô 。 去khứ 佛Phật 既ký 久cửu 。 魔ma 強cường 法Pháp 弱nhược 。 邪tà 說thuyết 橫hoành 行hành 。 正chánh 言ngôn 蕪# 沒một 。 予# 每mỗi 思tư 至chí 此thử 。 不bất 知tri 淚lệ 之chi 所sở 從tùng 也dã 。 姑cô 命mạng 奇kỳ 郎lang 。 先tiên 錄lục 在tại 家gia 出xuất 家gia 論luận 傳truyền 。 示thị 有hữu 志chí 於ư 吾ngô 道đạo 者giả 究cứu 心tâm 焉yên 。

老lão 氏thị 曰viết 。 天thiên 地địa 不bất 仁nhân 。 以dĩ 萬vạn 物vật 為vi 芻sô 狗cẩu 。 聖thánh 人nhân 不bất 仁nhân 。 以dĩ 百bá 姓tánh 為vi 芻sô 狗cẩu 。 夫phu 芻sô 狗cẩu 之chi 為vi 物vật 也dã 。 其kỳ 未vị 陳trần 也dã 。 錦cẩm 繡tú 以dĩ 飾sức 之chi 。 音âm 樂nhạc 以dĩ 獻hiến 之chi 。 及cập 其kỳ 已dĩ 陳trần 也dã 。 或hoặc 棄khí 之chi 道đạo 塗đồ 。 或hoặc 充sung 之chi 釜phủ 竈táo 而nhi 已dĩ 矣hĩ 。 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 經kinh 曰viết 。 若nhược 有hữu 我ngã 相tướng 。 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 則tắc 非phi 菩Bồ 薩Tát 。 又hựu 曰viết 。 若nhược 見kiến 眾chúng 生sanh 。 有hữu 可khả 度độ 者giả 即tức 是thị 我ngã 相tương/tướng 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 以dĩ 此thử 觀quán 之chi 。 則tắc 天thiên 地địa 以dĩ 萬vạn 物vật 為vi 芻sô 狗cẩu 。 聖thánh 人nhân 以dĩ 百bá 姓tánh 為vi 芻sô 狗cẩu 。 非phi 不bất 仁nhân 也dã 。 不bất 仁nhân 也dã 者giả 。 特đặc 無vô 我ngã 之chi 異dị 稱xưng 耳nhĩ 。 聖thánh 人nhân 豈khởi 不bất 知tri 芻sô 狗cẩu 。 束thúc 薪tân 為vi 之chi 哉tai 。 復phục 以dĩ 錦cẩm 繡tú 文văn 之chi 者giả 。 以dĩ 騐# 其kỳ 無vô 用dụng 而nhi 用dụng 也dã 。 夫phu 無vô 用dụng 而nhi 用dụng 。 物vật 無vô 而nhi 用dụng 不bất 無vô 。 物vật 無vô 而nhi 用dụng 不bất 無vô 。 雖tuy 天thiên 地địa 之chi 大đại 。 萬vạn 物vật 之chi 眾chúng 。 未vị 始thỉ 有hữu 物vật 也dã 。 知tri 其kỳ 未vị 始thỉ 有hữu 物vật 。 而nhi 天thiên 地địa 之chi 用dụng 不bất 無vô 。 萬vạn 物vật 之chi 用dụng 競cạnh 足túc 。 此thử 非phi 無vô 我ngã 相tương/tướng 無vô 人nhân 相tương/tướng 無vô 眾chúng 生sanh 相tướng 。 無vô 壽thọ 者giả 相tướng 。 而nhi 度độ 生sanh 之chi 用dụng 常thường 然nhiên 者giả 。 安an 知tri 不bất 仁nhân 之chi 仁nhân 。 仁nhân 大đại 而nhi 無vô 外ngoại 者giả 乎hồ 。

皖# 山sơn 。 永vĩnh 嘉gia 。 並tịnh 得đắc 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 之chi 妙diệu 。 貴quý 在tại 坐tọa 斷đoạn 。 語ngữ 言ngôn 文văn 字tự 。 直trực 悟ngộ 自tự 心tâm 。 而nhi 信tín 心tâm 銘minh 。 證chứng 道đạo 歌ca 。 則tắc 千thiên 紅hồng 萬vạn 紫tử 。 如như 方phương 春xuân 之chi 花hoa 。 果quả 語ngữ 言ngôn 文văn 字tự 耶da 。 非phi 語ngữ 言ngôn 文văn 字tự 耶da 。 有hữu 旁bàng 不bất 禁cấm 者giả 試thí 道đạo 看khán 。 雖tuy 然nhiên 花hoa 果quả 礙ngại 春xuân 乎hồ 。 花hoa 如như 礙ngại 春xuân 。 春xuân 則tắc 不bất 花hoa 可khả 也dã 。 知tri 礙ngại 而nhi 春xuân 必tất 花hoa 之chi 。 則tắc 春xuân 之chi 癡si 矣hĩ 。 春xuân 而nhi 不bất 癡si 。 花hoa 果quả 礙ngại 春xuân 哉tai 。 如như 此thử 則tắc 語ngữ 言ngôn 文văn 字tự 。 與dữ 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 。 相tương/tướng 去khứ 幾kỷ 許hứa 。

無vô 從tùng 而nhi 來lai 。 蓬bồng 蓬bồng 如như 雷lôi 。 藉tạ 虗hư 能năng 遊du 。 觸xúc 物vật 生sanh 號hiệu 。 鼓cổ 萬vạn 物vật 而nhi 有hữu 聲thanh 無vô 形hình 。 去khứ 來lai 了liễu 無vô 其kỳ 踪# 。 號hiệu 之chi 曰viết 風phong 。 然nhiên 不bất 免miễn 生sanh 滅diệt 。 故cố 非phi 真chân 風phong 也dã 。 夫phu 真chân 風phong 者giả 。 不bất 藉tạ 空không 而nhi 能năng 遊du 。 不bất 觸xúc 物vật 而nhi 能năng 鳴minh 。 本bổn 無vô 去khứ 來lai 。 豈khởi 有hữu 生sanh 滅diệt 。 靈linh 山sơn 拈niêm 之chi 頭đầu 陀đà 微vi 笑tiếu 。 迦Ca 葉Diếp 呼hô 之chi 阿A 難Nan 應ưng 諾nặc 。 當đương 面diện 蹉sa 過quá 。 剎sát 竿can/cán 倒đảo 卻khước 。 以dĩ 至chí 鼻tị 祖tổ 西tây 來lai 。 神thần 光quang 立lập 雪tuyết 。 少thiểu 室thất 風phong 生sanh 。 玉ngọc 樓lâu 起khởi 粟túc 。 欲dục 求cầu 安an 心tâm 。 心tâm 不bất 可khả 得đắc 。 斷đoạn 臂tý 胡hồ 為vi 。 鮮tiên 血huyết 狼lang 籍tịch 。 流lưu 入nhập 曹tào 溪khê 。 曹tào 溪khê 為vi 碧bích 。 天thiên 童đồng 頌tụng 而nhi 無vô 聲thanh 。 三tam 祖tổ 言ngôn 而nhi 無vô 語ngữ 。 信tín 心tâm 銘minh 作tác 。 虗hư 空không 蟲trùng 蛀# 。 自tự 是thị 真chân 風phong 大đại 扇thiên/phiến 。 智trí 火hỏa 熾sí 然nhiên 。 無vô 論luận 有hữu 心tâm 無vô 心tâm 。 是thị 凡phàm 是thị 聖thánh 。 觸xúc 之chi 則tắc 燒thiêu 卻khước 面diện 門môn 。 背bối/bội 之chi 則tắc 凍đống 殺sát 法Pháp 身thân 。 使sử 能năng 言ngôn 者giả 卷quyển 舌thiệt 。 有hữu 智trí 者giả 成thành 愚ngu 。 儒nho 失thất 所sở 以dĩ 為vi 儒nho 。 老lão 失thất 所sở 以dĩ 為vi 老lão 。 何hà 其kỳ 禍họa 及cập 自tự 家gia 。 念niệm 一nhất 聲thanh 佛Phật 者giả 。 直trực 須tu 漱thấu 口khẩu 三tam 日nhật 。 此thử 皆giai 真chân 風phong 鼓cổ 舞vũ 所sở 致trí 也dã 。 天thiên 童đồng 頌tụng 曰viết 。 一nhất 段đoạn 真chân 風phong 見kiến 也dã 麼ma 。 綿miên 綿miên 化hóa 母mẫu 理lý 機cơ 梭# 。 織chức 成thành 古cổ 錦cẩm 含hàm 春xuân 象tượng 。 無vô 奈nại 東đông 君quân 漏lậu 泄tiết 何hà 。 此thử 頌tụng 翻phiên 騰đằng 。 家gia 聲thanh 有hữu 損tổn 有hữu 益ích 。 有hữu 雌thư 有hữu 雄hùng 。 化hóa 真chân 風phong 而nhi 成thành 古cổ 錦cẩm 。 騾loa 糞phẩn 拈niêm 來lai 。 換hoán 人nhân 眼nhãn 珠châu 。 好hảo/hiếu 心tâm 不bất 得đắc 好hảo/hiếu 報báo 。 雪tuyết 裡# 送tống 炭thán 。 反phản 道đạo 增tăng 寒hàn 。 達đạt 觀quán 道Đạo 人Nhân 忍nhẫn 酸toan 不bất 禁cấm 。 口khẩu 占chiêm 一nhất 偈kệ 。 一nhất 段đoạn 真chân 風phong 見kiến 也dã 麼ma 。 綿miên 綿miên 化hóa 母mẫu 理lý 機cơ 梭# 。 織chức 成thành 古cổ 錦cẩm 含hàm 春xuân 象tượng 。 無vô 奈nại 東đông 君quân 漏lậu 泄tiết 何hà 。 又hựu 有hữu 旁bàng 不bất 禁cấm 者giả 進tiến 曰viết 。 此thử 是thị 天thiên 童đồng 頌tụng 。 老lão 和hòa 尚thượng 何hà 故cố 白bạch 日nhật 青thanh 天thiên 之chi 下hạ 。 驅khu 耕canh 夫phu 之chi 牛ngưu 。 奪đoạt 饑cơ 人nhân 之chi 食thực 。 和hòa 尚thượng 曰viết 。 我ngã 也dã 不bất 管quản 他tha 天thiên 童đồng 不bất 天thiên 童đồng 。 且thả 道đạo 老lão 漢hán 鼻tị 孔khổng 在tại 甚thậm 麼ma 處xứ 。 道đạo 不bất 出xuất 。 且thả 禮lễ 拜bái 吃cật 茶trà 去khứ 。 再tái 來lai 真chân 風phong 中trung 。 雌thư 黃hoàng 別biệt 白bạch 未vị 晚vãn 。

知tri 三tam 合hợp 而nhi 有hữu 鳴minh 。 五ngũ 合hợp 而nhi 有hữu 聞văn 。 則tắc 根căn 塵trần 之chi 搆câu 。 不bất 待đãi 盪# 洗tẩy 而nhi 後hậu 除trừ 也dã 。 故cố 曰viết 。 知tri 之chi 一nhất 字tự 。 眾chúng 妙diệu 之chi 門môn 。 古cổ 之chi 至chí 人nhân 。 有hữu 以dĩ 眼nhãn 觀quán 音âm 聲thanh 。 耳nhĩ 視thị 色sắc 相tướng 。 即tức 遠viễn 示thị 近cận 。 即tức 塞tắc 示thị 通thông 。 山sơn 壁bích 可khả 以dĩ 直trực 度độ 。 虗hư 空không 可khả 以dĩ 遊du 行hành 。 無vô 他tha 道đạo 也dã 。 其kỳ 始thỉ 不bất 過quá 知tri 有hữu 待đãi 。 迷mê 無vô 待đãi 而nhi 成thành 耳nhĩ 。 有hữu 待đãi 即tức 無vô 待đãi 也dã 。 既ký 知tri 之chi 矣hĩ 。 復phục 能năng 行hành 之chi 。 故cố 有hữu 待đãi 漸tiệm 生sanh 。 無vô 待đãi 漸tiệm 熟thục 。 熟thục 則tắc 化hóa 。 化hóa 則tắc 同đồng 。 所sở 以dĩ 能năng 於ư 遠viễn 中trung 示thị 近cận 。 塞tắc 中trung 示thị 通thông 也dã (# 拈niêm 東đông 坡# 鐘chung 銘minh )# 。

迷mê 性tánh 而nhi 為vi 情tình 。 則tắc 油du 水thủy 莫mạc 辨biện 。 即tức 情tình 而nhi 悟ngộ 性tánh 。 始thỉ 知tri 油du 水thủy 不bất 可khả 以dĩ 同đồng 住trụ 。 同đồng 住trụ 。 水thủy 見kiến 火hỏa 則tắc 起khởi 。 油du 見kiến 火hỏa 則tắc 湛trạm 然nhiên 。 湛trạm 然nhiên 者giả 。 可khả 與dữ 火hỏa 一nhất 。 一nhất 則tắc 無vô 敵địch 。 所sở 以dĩ 油du 不bất 知tri 火hỏa 。 火hỏa 不bất 知tri 油du 。 油du 火hỏa 不bất 相tương 知tri 。 而nhi 始thỉ 能năng 相tương/tướng 為vi 用dụng 。 水thủy 則tắc 與dữ 火hỏa 不bất 一nhất 矣hĩ 。 所sở 以dĩ 見kiến 火hỏa 則tắc 起khởi 耳nhĩ 。 火hỏa 喻dụ 誘dụ 情tình 之chi 境cảnh 。 水thủy 喻dụ 染nhiễm 境cảnh 之chi 情tình 。 油du 喻dụ 了liễu 境cảnh 之chi 智trí 。 然nhiên 外ngoại 境cảnh 則tắc 情tình 不bất 生sanh 。 外ngoại 情tình 則tắc 智trí 無vô 地địa 。 夫phu 情tình 與dữ 智trí 初sơ 非phi 兩lưỡng 物vật 。 以dĩ 其kỳ 被bị 境cảnh 所sở 轉chuyển 。 名danh 之chi 為vi 情tình 。 了liễu 境cảnh 非phi 有hữu 。 名danh 之chi 為vi 智trí 。 是thị 以dĩ 智trí 情tình 同đồng 住trụ 。 如như 油du 共cộng 水thủy 。 情tình 觸xúc 境cảnh 則tắc 奔bôn 流lưu 莫mạc 返phản 。 智trí 了liễu 境cảnh 則tắc 能năng 所sở 無vô 生sanh 。 故cố 智trí 恆hằng 與dữ 理lý 一nhất 。 情tình 恆hằng 與dữ 理lý 乖quai 。 如như 油du 恆hằng 與dữ 火hỏa 一nhất 。 水thủy 恆hằng 與dữ 火hỏa 乖quai 。 乖quai 則tắc 成thành 敵địch 。 敵địch 必tất 有hữu 勝thắng 負phụ 。 如như 水thủy 不bất 勝thắng 火hỏa 。 則tắc 終chung 必tất 負phụ 敗bại 而nhi 起khởi 矣hĩ 。 即tức 此thử 而nhi 觀quán 。 外ngoại 境cảnh 則tắc 無vô 理lý 。 外ngoại 情tình 亦diệc 無vô 智trí 。 學học 者giả 知tri 此thử 。 便tiện 會hội 老lão 龐# 日nhật 用dụng 事sự 無vô 別biệt 。 頭đầu 頭đầu 自tự 偶ngẫu 諧hài 也dã 。 老lão 龐# 初sơ 發phát 身thân 於ư 火hỏa 宅trạch 。 沈trầm 家gia 財tài 於ư 湘# 水thủy 。 妻thê 子tử 團đoàn 圞# 。 共cộng 鍛đoán 無vô 生sanh 。 根căn 塵trần 蕭tiêu 然nhiên 。 轉chuyển 識thức 成thành 智trí 。 生sanh 死tử 大đại 事sự 。 一nhất 生sanh 了liễu 拔bạt 。 推thôi 其kỳ 所sở 由do 。 亦diệc 不bất 過quá 了liễu 達đạt 前tiền 境cảnh 無vô 性tánh 。 根căn 識thức 蒂# 脫thoát 。 乘thừa 理lý 治trị 情tình 。 逆nghịch 順thuận 無vô 閒gian/nhàn 。 動động 止chỉ 一nhất 如như 。 知tri 得đắc 徹triệt 。 行hành 得đắc 到đáo 。 自tự 然nhiên 臨lâm 臘lạp 月nguyệt 三tam 十thập 日nhật 。 一nhất 家gia 大đại 小tiểu 並tịnh 應ưng 念niệm 而nhi 化hóa 。 宜nghi 其kỳ 然nhiên 矣hĩ 。 如như 東đông 坡# 作tác 油du 水thủy 偈kệ 。 勝thắng 妙diệu 精tinh 絕tuyệt 。 非phi 聞văn 道đạo 而nhi 勇dũng 於ư 行hành 者giả 不bất 能năng 也dã 。 故cố 有hữu 志chí 於ư 了liễu 辦biện 生sanh 死tử 者giả 。 長trường/trưởng 公công 之chi 偈kệ 。 不bất 可khả 不bất 留lưu 意ý 焉yên (# 拈niêm 東đông 坡# 油du 水thủy 頌tụng )# 。

洞đỗng 山sơn 曰viết 。 貪tham 瞋sân 癡si 。 太thái 無vô 知tri 。 果quả 賴lại 今kim 朝triêu 捉tróc 得đắc 伊y 。 行hành 即tức 打đả 。 空không 即tức 槌chùy 。 分phân 付phó 心tâm 王vương 仔tử 細tế 推thôi 。 無vô 量lượng 劫kiếp 來lai 不bất 解giải 脫thoát 。 問vấn 汝nhữ 三tam 人nhân 知tri 不bất 知tri 。 神thần 鼎đỉnh 曰viết 。 貪tham 瞋sân 癡si 。 實thật 無vô 知tri 。 十thập 二nhị 時thời 中trung 任nhậm 從tùng 伊y 。 行hành 即tức 往vãng 。 坐tọa 即tức 隨tùy 。 分phân 付phó 心tâm 王vương 無vô 可khả 為vi 。 無vô 量lượng 劫kiếp 來lai 元nguyên 解giải 脫thoát 。 何hà 須tu 更cánh 問vấn 知tri 不bất 知tri 。 這giá 兩lưỡng 頌tụng 。 有hữu 人nhân 愛ái 洞đỗng 山sơn 日nhật 用dụng 之chi 閒gian/nhàn 。 境cảnh 緣duyên 逆nghịch 順thuận 。 鍛đoán 鍊luyện 自tự 心tâm 。 鉗kiềm 鎚chùy 猛mãnh 密mật 。 有hữu 人nhân 愛ái 神thần 鼎đỉnh 真chân 到đáo 大đại 休hưu 歇hiết 處xứ 。 咳khái 唾thóa 掉trạo 臂tý 。 戲hí 笑tiếu 譏cơ 訶ha 。 無vô 非phi 解giải 脫thoát 三tam 昧muội 。 達đạt 觀quán 老lão 漢hán 。 現hiện 前tiền 問vấn 汝nhữ 大đại 眾chúng 。 汝nhữ 道đạo 洞đỗng 山sơn 鼻tị 孔khổng 。 神thần 鼎đỉnh 脚cước 根căn 。 在tại 甚thậm 麼ma 處xứ 。 汝nhữ 敢cảm 胡hồ 亂loạn 揣đoàn 摩ma 。 殊thù 不bất 知tri 神thần 鼎đỉnh 不bất 打đả 洞đỗng 山sơn 爐lô 鞴# 中trung 陶đào 鑄chú 來lai 。 安an 得đắc 便tiện 恁nhẫm 麼ma 自tự 在tại 。 洞đỗng 山sơn 不bất 打đả 神thần 鼎đỉnh 見kiến 地địa 上thượng 得đắc 箇cá 消tiêu 息tức 。 從tùng 汝nhữ 朝triêu 即tức 打đả 。 暮mộ 即tức 槌chùy 。 敢cảm 保bảo 貪tham 瞋sân 癡si 。 直trực 待đãi 驢lư 年niên 也dã 未vị 調điều 伏phục 在tại 。 汝nhữ 等đẳng 若nhược 揀giản 別biệt 得đắc 出xuất 。 許hứa 汝nhữ 會hội 如Như 來Lai 禪thiền 。 若nhược 祖tổ 師sư 禪thiền 猶do 鄉hương 關quan 萬vạn 里lý 。 若nhược 要yếu 會hội 祖tổ 師sư 禪thiền 。 須tu 把bả 洞đỗng 山sơn 神thần 鼎đỉnh 置trí 向hướng 腦não 後hậu 。 自tự 家gia 面diện 前tiền 尋tầm 一nhất 條điều 轉chuyển 身thân 路lộ 頭đầu 始thỉ 得đắc 。 故cố 曰viết 。 只chỉ 是thị 舊cựu 時thời 行hành 履lý 處xứ 。 相tương 逢phùng 舉cử 著trước 便tiện 淆# 訛ngoa 。 奇kỳ 男nam 子tử 家gia 。 本bổn 來lai 鼻tị 孔khổng 撩# 天thiên 。 脚cước 跟cân 點điểm 地địa 。 為vi 甚thậm 麼ma 如như 作tác 賊tặc 人nhân 。 常thường 自tự 心tâm 虗hư 。 偶ngẫu 被bị 人nhân 按án 著trước 。 便tiện 愁sầu 贓# 物vật 無vô 地địa 藏tạng 去khứ 。 若nhược 是thị 良lương 人nhân 家gia 男nam 女nữ 。 從tùng 他tha 千thiên 搖dao 萬vạn 撼# 。 自tự 然nhiên 不bất 生sanh 虗hư 驚kinh 。 心tâm 安an 如như 海hải 。 為vi 甚thậm 麼ma 得đắc 如như 此thử 穩ổn 當đương 。 葢# 渠cừ 從tùng 來lai 不bất 竊thiết 他tha 人nhân 物vật 故cố 。 比tỉ 來lai 去khứ 古cổ 轉chuyển 遠viễn 。 大đại 人nhân 不bất 出xuất 。 法pháp 道đạo 凌lăng 遲trì 。 大đại 可khả 怖bố 畏úy 。 無vô 論luận 黑hắc 白bạch 。 或hoặc 於ư 經kinh 論luận 上thượng 覔# 得đắc 些# 知tri 見kiến 。 葛cát 藤đằng 內nội 惹nhạ 得đắc 些# 臊tao 氣khí 。 自tự 謂vị 我ngã 已dĩ 見kiến 徹triệt 佛Phật 祖tổ 源nguyên 底để 。 便tiện 乃nãi 向hướng 無vô 佛Phật 處xứ 稱xưng 尊tôn 。 有hữu 一nhất 等đẳng 瞎hạt 公công 鷄kê 。 隨tùy 聲thanh 晝trú 夜dạ 。 忽hốt 然nhiên 撞chàng 箇cá 本bổn 色sắc 人nhân 。 輕khinh 輕khinh 一nhất 拶# 。 便tiện 七thất 荒hoang 八bát 亂loạn 。 理lý 會hội 不bất 下hạ 。 又hựu 不bất 能năng 直trực 下hạ 。 生sanh 大đại 慚tàm 愧quý 。 悲bi 泣khấp 自tự 訟tụng 。 反phản 於ư 本bổn 色sắc 人nhân 分phần/phân 上thượng 。 生sanh 大đại 我ngã 慢mạn 。 結kết 死tử 冤oan 讐thù 。 只chỉ 今kim 之chi 世thế 。 如như 此thử 等đẳng 流lưu 。 十thập 人nhân 之chi 中trung 。 到đáo 有hữu 五ngũ 雙song 。 老lão 漢hán 所sở 謂vị 作tác 賊tặc 人nhân 心tâm 虗hư 。 殊thù 不bất 知tri 此thử 等đẳng 事sự 。 如Như 來Lai 謂vị 之chi 一nhất 。 大đại 事sự 因nhân 緣duyên 。 祖tổ 師sư 謂vị 之chi 向hướng 上thượng 事sự 。 苟cẩu 非phi 夙túc 具cụ 靈linh 骨cốt 。 有hữu 段đoạn 英anh 雄hùng 氣khí 宇vũ 。 豈khởi 易dị 荷hà 擔đảm 。 近cận 有hữu 一nhất 等đẳng 杜đỗ 撰soạn 禿ngốc 奴nô 。 拍phách 盲manh 居cư 士sĩ 。 以dĩ 昭chiêu 昭chiêu 靈linh 靈linh 日nhật 用dụng 現hiện 成thành 者giả 。 領lãnh 會hội 得đắc 。 即tức 謂vị 之chi 徹triệt 了liễu 。 何hà 不bất 自tự 家gia 向hướng 冷lãnh 靜tĩnh 處xứ 。 細tế 細tế 檢kiểm 點điểm 。 一nhất 上thượng 我ngã 之chi 貪tham 瞋sân 癡si 種chủng 子tử 。 果quả 拔bạt 耶da 。 未vị 耶da 。 果quả 貪tham 瞋sân 癡si 即tức 戒giới 定định 慧tuệ 耶da 。 老lão 漢hán 雖tuy 不bất 與dữ 他tha 共cộng 住trú 。 然nhiên 其kỳ 果quả 肯khẳng 檢kiểm 點điểm 。 決quyết 知tri 他tha 心tâm 上thượng 亦diệc 有hữu 不bất 安an 處xử 在tại 。 只chỉ 是thị 被bị 眼nhãn 前tiền 虗hư 名danh 浮phù 利lợi 籠lung 罩# 了liễu 。 故cố 甘cam 昧muội 心tâm 。 不bất 肯khẳng 向hướng 人nhân 露lộ 布bố 醜xú 處xứ 。 我ngã 且thả 問vấn 汝nhữ 一nhất 千thiên 七thất 百bách 則tắc 葛cát 藤đằng 。 雖tuy 是thị 古cổ 人nhân 殘tàn 羮# 餿# 飰phạn 。 如như 果quả 能năng 則tắc 則tắc 無vô 疑nghi 。 還hoàn 有hữu 則tắc 把bả 未vị 徹triệt 耶da 。 若nhược 有hữu 則tắc 把bả 未vị 徹triệt 。 且thả 向hướng 洞đỗng 山sơn 神thần 鼎đỉnh 頌tụng 子tử 裏lý 。 尋tầm 箇cá 轉chuyển 身thân 去khứ 。 為vi 甚thậm 麼ma 如như 此thử 。 只chỉ 為vì 自tự 家gia 面diện 前tiền 不bất 解giải 得đắc 箇cá 轉chuyển 身thân 路lộ 頭đầu 。 少thiểu 不bất 得đắc 教giáo 汝nhữ 依y 門môn 傍bàng 戶hộ 去khứ 。 雖tuy 然nhiên 如như 是thị 。 殘tàn 羮# 餿# 飯phạn 。 饑cơ 者giả 亦diệc 可khả 點điểm 心tâm 。 大đại 眾chúng 珍trân 重trọng 。

華hoa 嚴nghiêm 經kinh 曰viết 。 如như 是thị 自tự 性tánh 。 如như 幻huyễn 如như 夢mộng 。 如như 影ảnh 如như 像tượng 。 悉tất 不bất 成thành 就tựu 。 直trực 言ngôn 諸chư 法pháp 如như 幻huyễn 。 學học 者giả 皆giai 知tri 之chi 。 惟duy 言ngôn 自tự 性tánh 如như 幻huyễn 。 雖tuy 久cửu 醉túy 於ư 義nghĩa 海hải 者giả 。 未vị 始thỉ 弗phất 疑nghi 也dã 。 又hựu 不bất 知tri 痛thống 癢dạng 而nhi 不bất 疑nghi 者giả 。 則tắc 疑nghi 之chi 者giả 。 必tất 非phi 不bất 疑nghi 者giả 所sở 能năng 知tri 焉yên 。 而nhi 洞đỗng 了liễu 自tự 性tánh 。 已dĩ 到đáo 不bất 疑nghi 之chi 地địa 者giả 。 此thử 真chân 不bất 疑nghi 者giả 也dã 。 真chân 不bất 疑nghi 者giả 。 佛Phật 祖tổ 尚thượng 畏úy 之chi 。 況huống 其kỳ 餘dư 乎hồ 。

圓viên 成thành 匪phỉ 幻huyễn 。 依y 他tha 無vô 地địa 。 依y 他tha 匪phỉ 幻huyễn 。 徧biến 計kế 無vô 從tùng 。 徧biến 計kế 匪phỉ 幻huyễn 。 依y 他tha 匪phỉ 伏phục 。 依y 他tha 匪phỉ 幻huyễn 。 圓viên 成thành 曷hạt 契khế 。 余dư 以dĩ 是thị 知tri 理lý 不bất 成thành 就tựu 。 則tắc 隨tùy 緣duyên 之chi 用dụng 不bất 廢phế 。 事sự 不bất 成thành 就tựu 。 則tắc 眾chúng 生sanh 復phục 性tánh 不bất 難nan 也dã 。

予# 讀đọc 端đoan 師sư 子tử 。 戒giới 壇đàn 示thị 沙Sa 彌Di 偈kệ 。 不bất 覺giác 長trường 歎thán 久cửu 之chi 。 大đại 都đô 土thổ/độ 無vô 肥phì 瘦sấu 。 水thủy 無vô 清thanh 濁trược 。 農nông 人nhân 勤cần 勞lao 。 真chân 實thật 做tố 去khứ 。 瘦sấu 地địa 亦diệc 自tự 有hữu 收thu 。 漁ngư 人nhân 耐nại 煩phiền 守thủ 去khứ 。 清thanh 水thủy 亦diệc 自tự 得đắc 魚ngư 。 因nhân 想tưởng 海hải 東đông 曉hiểu 公công 。 來lai 中trung 國quốc 求cầu 法Pháp 。 夜dạ 宿túc 渴khát 甚thậm 。 顧cố 傍bàng 有hữu 一nhất 泓hoằng 。 掬cúc 而nhi 飲ẩm 之chi 。 甘cam 涼lương 異dị 常thường 。 明minh 日nhật 視thị 之chi 。 乃nãi 髑độc 髏lâu 坑khanh 也dã 。 正chánh 噦uyết 閒gian/nhàn 。 忽hốt 自tự 悟ngộ 曰viết 。 一nhất 心tâm 不bất 生sanh 。 萬vạn 法pháp 無vô 咎cữu 。 遂toại 還hoàn 日nhật 本bổn 。 疏sớ/sơ 華hoa 嚴nghiêm 圓viên 覺giác 等đẳng 經kinh 。 大đại 行hành 於ư 世thế 。 又hựu 鳩Cưu 摩Ma 羅La 什Thập 。 五ngũ 六lục 歲tuế 時thời 。 隨tùy 母mẫu 舉cử 佛Phật 鉢bát 。 竊thiết 念niệm 曰viết 。 我ngã 身thân 甚thậm 小tiểu 。 佛Phật 鉢bát 甚thậm 大đại 。 不bất 覺giác 失thất 聲thanh 下hạ 鉢bát 。 母mẫu 問vấn 其kỳ 故cố 。 對đối 曰viết 。 適thích 我ngã 生sanh 心tâm 。 鉢bát 有hữu 輕khinh 重trọng 。 一nhất 法pháp 既ký 爾nhĩ 。 萬vạn 法pháp 皆giai 然nhiên 。 夫phu 復phục 何hà 疑nghi 。 今kim 之chi 學học 者giả 。 未vị 見kiến 知tri 識thức 法Pháp 師sư 。 先tiên 自tự 疑nghi 曰viết 。 此thử 善Thiện 知Tri 識Thức 。 果quả 能năng 開khai 悟ngộ 我ngã 否phủ/bĩ 。 此thử 法Pháp 師sư 果quả 能năng 教giáo 我ngã 否phủ/bĩ 。 此thử 戒giới 師sư 。 果quả 自tự 己kỷ 持trì 戒giới 清thanh 淨tịnh 否phủ/bĩ 。 嗚ô 呼hô 。 君quân 子tử 吹xuy 毛mao 求cầu 善thiện 。 小tiểu 人nhân 吹xuy 毛mao 求cầu 疵tỳ 。 而nhi 求cầu 善thiện 之chi 心tâm 不bất 若nhược 求cầu 疵tỳ 之chi 工công 。 此thử 等đẳng 器khí 量lượng 。 做tố 世thế 閒gian/nhàn 好hảo/hiếu 人nhân 尚thượng 做tố 不bất 得đắc 。 況huống 為vi 如Như 來Lai 子tử 乎hồ 。 端đoan 師sư 子tử 偈kệ 曰viết 。 登đăng 壇đàn 受thọ 具cụ 戒giới 。 第đệ 一nhất 莫mạc 疑nghi 師sư 。 摘trích 取thủ 菓quả 子tử 喫khiết 。 莫mạc 管quản 樹thụ 橫hoạnh/hoành 枝chi (# 拈niêm 讀đọc 端đoan 師sư 子tử 偈kệ )# 。

吾ngô 讀đọc 法pháp 華hoa 經kinh 。 知tri 得đắc 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 者giả 。 則tắc 眼nhãn 見kiến 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 色sắc 。 耳nhĩ 聞văn 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 聲thanh 。 鼻tị 嗅khứu 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 香hương 。 舌thiệt 嘗thường 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 味vị 。 身thân 覺giác 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 觸xúc 。 意ý 洞đỗng 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 之chi 法pháp 。 若nhược 掌chưởng 中trung 見kiến 果quả 也dã 。 雖tuy 然nhiên 。 吾ngô 知tri 而nhi 未vị 得đắc 用dụng 者giả 。 六lục 根căn 未vị 清thanh 淨tịnh 耳nhĩ 。 如như 一nhất 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 現hiện 前tiền 矣hĩ 。 何hà 疑nghi 哉tai 。 於ư 戲hí 。 此thử 用dụng 人nhân 誰thùy 不bất 有hữu 。 以dĩ 見kiến 思tư 覆phú 之chi 。 塵trần 沙sa 蔽tế 之chi 。 故cố 不bất 現hiện 前tiền 。 如như 見kiến 思tư 斷đoạn 。 而nhi 塵trần 沙sa 空không 。 心tâm 如như 軒hiên 轅viên 之chi 鏡kính 。 十thập 方phương 通thông 徹triệt 自tự 證chứng 之chi 矣hĩ 。 豈khởi 待đãi 人nhân 言ngôn 之chi 乎hồ 。

東đông 坡# 觀quán 世thế 音âm 贊tán 曰viết 。 眾chúng 生sanh 墮đọa 八bát 難nạn 。 身thân 心tâm 俱câu 喪táng 失thất 。 惟duy 有hữu 一nhất 念niệm 在tại 。 能năng 呼hô 觀quán 世thế 音âm 。 火hỏa 坑khanh 與dữ 刀đao 山sơn 。 猛mãnh 獸thú 諸chư 毒độc 藥dược 。 眾chúng 苦khổ 萃tụy 於ư 身thân 。 呼hô 者giả 常thường 不bất 痛thống 。 呼hô 者giả 若nhược 自tự 痛thống 。 則tắc 必tất 不bất 能năng 呼hô 。 若nhược 其kỳ 了liễu 不bất 痛thống 。 安an 用dụng 呼hô 菩Bồ 薩Tát 。 眾chúng 生sanh 以dĩ 二nhị 故cố 。 一nhất 身thân 受thọ 眾chúng 苦khổ 。 若nhược 能năng 真chân 不bất 二nhị 。 即tức 是thị 觀Quán 世Thế 音Âm 。 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 人nhân 。 同đồng 時thời 俱câu 赴phó 救cứu 。 解giải 曰viết 。 夫phu 一nhất 身thân 之chi 微vi 。 八bát 難nạn 頓đốn 集tập 則tắc 難nạn/nan 存tồn 。 而nhi 身thân 心tâm 俱câu 喪táng 可khả 知tri 矣hĩ 。 然nhiên 身thân 心tâm 俱câu 喪táng 。 而nhi 能năng 呼hô 觀quán 音âm 者giả 。 身thân 耶da 心tâm 耶da 。 是thị 身thân 是thị 心tâm 。 則tắc 難nạn/nan 存tồn 而nhi 身thân 心tâm 已dĩ 喪táng 久cửu 矣hĩ 。 非phi 身thân 非phi 心tâm 。 則tắc 知tri 痛thống 而nhi 能năng 呼hô 觀quán 世thế 音âm 者giả 。 果quả 有hữu 痛thống 乎hồ 。 果quả 無vô 痛thống 乎hồ 。 有hữu 痛thống 則tắc 身thân 與dữ 心tâm 未vị 嘗thường 喪táng 也dã 。 無vô 痛thống 則tắc 身thân 與dữ 心tâm 未vị 嘗thường 不bất 喪táng 也dã 。 難nạn/nan 者giả 當đương 即tức 身thân 心tâm 而nhi 推thôi 其kỳ 痛thống 。 復phục 離ly 身thân 心tâm 而nhi 推thôi 其kỳ 痛thống 。 於ư 即tức 離ly 離ly 即tức 之chi 閒gian/nhàn 。 往vãng 返phản 觀quán 察sát 推thôi 究cứu 。 一nhất 旦đán 察sát 著trước 痛thống 處xứ 。 則tắc 果quả 有hữu 痛thống 果quả 無vô 痛thống 自tự 知tri 。 不bất 煩phiền 求cầu 觀quán 音âm 覔# 痛thống 所sở 在tại 耳nhĩ 。 東đông 坡# 此thử 贊tán 。 妙diệu 密mật 超siêu 詣nghệ 。 豈khởi 魯lỗ 直trực 少thiểu 游du 輩bối 。 所sở 能năng 彷phảng 彿phất 哉tai 。 予# 觀quán 天thiên 童đồng 頌tụng 洞đỗng 山sơn 病bệnh 中trung 機cơ 緣duyên 頌tụng 雖tuy 妙diệu 。 然nhiên 不bất 若nhược 此thử 贊tán 。 四tứ 稜lăng 蹋đạp 地địa 也dã 。 頌tụng 曰viết 。 放phóng 下hạ 臭xú 皮bì 袋đại 。 拈niêm 轉chuyển 赤xích 肉nhục 團đoàn 。 當đương 頭đầu 鼻tị 孔khổng 正chánh 。 直trực 下hạ 髑độc 髏lâu 乾can/kiền/càn 。 予# 曰viết 。 髑độc 髏lâu 不bất 乾can/kiền/càn 。 則tắc 鼻tị 孔khổng 不bất 正chánh 。 鼻tị 孔khổng 不bất 正chánh 。 則tắc 箭tiễn 鋒phong 相tương 值trị 之chi 機cơ 。 自tự 然nhiên 鈍độn 置trí 不bất 少thiểu 矣hĩ 。 又hựu 解giải 云vân 。 自tự 難nạn/nan 字tự 至chí 。 種chủng 種chủng 觀quán 察sát 。 皆giai 比tỉ 量lượng 也dã 。 東đông 坡# 此thử 贊tán 。 但đãn 於ư 盎áng 生sanh 註chú 中trung 。 頭đầu 一nhất 難nạn/nan 字tự 。 若nhược 不bất 忽hốt 略lược 。 著trước 力lực 觀quán 察sát 。 則tắc 東đông 坡# 贊tán 自tự 然nhiên 有hữu 入nhập 。 直trực 下hạ 髑độc 髏lâu 乾can/kiền/càn 。 即tức 智trí 訖ngật 情tình 枯khô 之chi 謂vị 也dã 。 活hoạt 人nhân 髑độc 髏lâu 。 與dữ 死tử 人nhân 髑độc 髏lâu 。 初sơ 無vô 有hữu 異dị 。 但đãn 活hoạt 人nhân 髑độc 髏lâu 。 情tình 識thức 未vị 枯khô 。 智trí 趣thú 未vị 忘vong 。 謂vị 之chi 臭xú 髑độc 髏lâu 。 死tử 人nhân 髑độc 髏lâu 。 以dĩ 其kỳ 情tình 智trí 俱câu 枯khô 。 古cổ 人nhân 謂vị 之chi 金kim 剛cang 髑độc 髏lâu 。 即tức 法Pháp 身thân 之chi 謂vị 也dã 。 蓋cái 情tình 智trí 既ký 枯khô 。 則tắc 我ngã 忘vong 。 我ngã 忘vong 則tắc 無vô 物vật 非phi 道đạo 。 故cố 曰viết 。 道đạo 遠viễn 乎hồ 哉tai 。 觸xúc 事sự 而nhi 真chân 。 聖thánh 遠viễn 乎hồ 哉tai 。 體thể 之chi 即tức 神thần 者giả 。 體thể 字tự 即tức 比tỉ 量lượng 也dã 。 神thần 字tự 即tức 現hiện 量lượng 也dã 。 痛thống 咀trớ 嚼tước 之chi 。

韓# 大đại 伯bá 點điểm 雪tuyết 竇đậu 偈kệ 曰viết 。 一nhất 兔thố 橫hoạnh/hoành 身thân 當đương 古cổ 路lộ 。 蒼thương 鷹ưng 纔tài 見kiến 便tiện 生sanh 擒cầm 。 後hậu 來lai 獵liệp 犬khuyển 無vô 靈linh 性tánh 。 空không 向hướng 枯khô 樁# 舊cựu 處xứ 尋tầm 。 香hương 巖nham 曰viết 。 動động 容dung 揚dương 古cổ 路lộ 。 不bất 墮đọa 悄# 然nhiên 機cơ 。 今kim 有hữu 人nhân 以dĩ 一nhất 念niệm 不bất 生sanh 為vi 佛Phật 。 喜hỷ 怒nộ 未vị 發phát 為vi 中trung 。 此thử 所sở 謂vị 枯khô 樁# 舊cựu 處xứ 尋tầm 者giả 也dã 。 能năng 舉cử 一nhất 而nhi 反phản 諸chư 。 則tắc 明minh 暗ám 動động 靜tĩnh 通thông 塞tắc 。 恬điềm 變biến 合hợp 離ly 生sanh 滅diệt 。 俱câu 未vị 形hình 時thời 。 若nhược 不bất 是thị 佛Phật 是thị 中trung 。 則tắc 一nhất 精tinh 明minh 。 分phân 成thành 六lục 和hòa 合hợp 。 翻phiên 成thành 外ngoại 說thuyết 矣hĩ 。 故cố 有hữu 隔cách 壁bích 聞văn 釵thoa 釧xuyến 聲thanh 者giả 。 曾tằng 亦diệc 得đắc 入nhập 。 即tức 此thử 言ngôn 之chi 。 則tắc 六lục 塵trần 皆giai 韓# 大đại 伯bá 之chi 古cổ 路lộ 也dã 。 即tức 六lục 塵trần 而nhi 不bất 粘niêm 六lục 塵trần 者giả 。 即tức 韓# 大đại 伯bá 之chi 兔thố 也dã 。 臨lâm 濟tế 用dụng 其kỳ 機cơ 。 而nhi 變biến 其kỳ 名danh 。 則tắc 曰viết 。 諸chư 人nhân 赤xích 肉nhục 團đoàn 上thượng 。 各các 各các 有hữu 一nhất 無vô 位vị 真Chân 人Nhân 。 於ư 六lục 根căn 門môn 頭đầu 。 放phóng 大đại 光quang 明minh 。 照chiếu 天thiên 照chiếu 地địa 。 自tự 汝nhữ 諸chư 人nhân 不bất 能năng 薦tiến 得đắc 。 如như 上thượng 諸chư 語ngữ 。 皆giai 古cổ 德đức 禪thiền 老lão 。 抖đẩu 擻tẩu 屎thỉ 腸tràng 。 為vi 黃hoàng 口khẩu 禪thiền 雛sồ 。 說thuyết 老lão 婆bà 禪thiền 也dã 。 如như 其kỳ 本bổn 分phân 為vi 人nhân 。 露lộ 一nhất 些# 子tử 不bất 得đắc 。

何hà 以dĩ 故cố 。 佛Phật 祖tổ 命mạng 根căn 斷đoạn 故cố 。 況huống 熱nhiệt 腦não 眾chúng 生sanh 耶da 。 故cố 曰viết 法pháp 堂đường 前tiền 草thảo 深thâm 一nhất 丈trượng 。 良lương 不bất 我ngã 欺khi (# 拈niêm 韓# 大đại 伯bá 點điểm 雪tuyết 竇đậu 公công 案án )# 。

永vĩnh 嘉gia 證chứng 道đạo 歌ca 有hữu 曰viết 。 但đãn 自tự 懷hoài 中trung 解giải 垢cấu 衣y 。 誰thùy 能năng 向hướng 外ngoại 誇khoa 精tinh 進tấn 。 此thử 兩lưỡng 句cú 歌ca 。 賺# 殺sát 天thiên 下hạ 人nhân 不bất 少thiểu 。 非phi 永vĩnh 嘉gia 之chi 咎cữu 也dã 。 人nhân 自tự 咎cữu 耳nhĩ 。 故cố 看khán 教giáo 與dữ 參tham 禪thiền 。 雖tuy 皆giai 是thị 勝thắng 事sự 。 脫thoát 打đả 頭đầu 不bất 逢phùng 作tác 家gia 。 教giáo 眼nhãn 卻khước 被bị 義nghĩa 理lý 塞tắc 殺sát 。 禪thiền 心tâm 即tức 被bị 野dã 狐hồ 涎tiên 塗đồ 抹mạt 了liễu 。 殊thù 不bất 知tri 。 凡phàm 尚thượng 義nghĩa 理lý 。 古cổ 人nhân 謂vị 之chi 所sở 知tri 愚ngu 。 凡phàm 染nhiễm 野dã 狐hồ 涎tiên 。 古cổ 人nhân 謂vị 之chi 識thức 解giải 依y 通thông 。 葢# 尚thượng 義nghĩa 理lý 。 情tình 終chung 不bất 枯khô 。 一nhất 不bất 枯khô 。 一nhất 不bất 涉thiệp 文văn 字tự 義nghĩa 理lý 問vấn 答đáp 處xứ 。 便tiện 茫mang 然nhiên 不bất 知tri 雌thư 黃hoàng 。 如như 陳trần 摻# 問vấn 雲vân 門môn 曰viết 。 教giáo 意ý 則tắc 不bất 問vấn 。 如như 何hà 是thị 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 意ý 。 門môn 曰viết 。 教giáo 外ngoại 別biệt 傳truyền 則tắc 且thả 置trí 。 如như 何hà 是thị 教giáo 意ý 。 摻# 曰viết 。 黃hoàng 卷quyển 赤xích 軸trục 。 門môn 曰viết 。 此thử 是thị 能năng 詮thuyên 之chi 文văn 。 如như 何hà 是thị 教giáo 意ý 。 摻# 曰viết 。 口khẩu 欲dục 談đàm 而nhi 辭từ 喪táng 。 心tâm 將tương 緣duyên 而nhi 慮lự 忘vong 。 門môn 曰viết 。 口khẩu 欲dục 談đàm 而nhi 辭từ 喪táng 。 為vi 對đối 有hữu 言ngôn 。 心tâm 將tương 緣duyên 而nhi 慮lự 忘vong 。 為vi 對đối 妄vọng 想tưởng 。 如như 何hà 是thị 教giáo 意ý 。 摻# 茫mang 然nhiên 不bất 知tri 答đáp 。 門môn 曰viết 。 聞văn 尚thượng 書thư 善thiện 解giải 法pháp 華hoa 經kinh 是thị 否phủ/bĩ 。 摻# 曰viết 不bất 敢cảm 。 門môn 曰viết 。 經Kinh 云vân 治trị 生sanh 產sản 業nghiệp 。 皆giai 順thuận 正Chánh 法Pháp 。 且thả 道đạo 今kim 非Phi 非Phi 想Tưởng 天Thiên 。 幾kỷ 人nhân 退thoái 位vị 。 摻# 愈dũ 茫mang 然nhiên 。 門môn 訶ha 斥xích 而nhi 去khứ 。 以dĩ 是thị 摻# 重trọng/trùng 發phát 心tâm 參tham 禪thiền 。 請thỉnh 以dĩ 雲vân 門môn 作tác 用dụng 觀quán 之chi 。 則tắc 永vĩnh 嘉gia 但đãn 自tự 懷hoài 中trung 解giải 垢cấu 衣y 。 誰thùy 能năng 向hướng 外ngoại 誇khoa 精tinh 進tấn 。 豈khởi 陳trần 尚thượng 書thư 獨độc 不bất 解giải 此thử 兩lưỡng 句cú 耶da 。 如như 果quả 解giải 了liễu 。 如như 何hà 見kiến 雲vân 門môn 如như 木mộc 偶ngẫu 人nhân 相tương 似tự 。 葢# 此thử 公công 義nghĩa 理lý 窠khòa 臼cữu 不bất 先tiên 踢# 翻phiên 。 卻khước 被bị 跛bả 足túc 阿a 師sư 踢# 翻phiên 了liễu 。 直trực 得đắc 無vô 坐tọa 地địa 處xứ 。 此thử 所sở 謂vị 貪tham 觀quán 江giang 上thượng 月nguyệt 。 失thất 卻khước 手thủ 中trung 橈# 。 即tức 識thức 解giải 依y 通thông 。 雖tuy 稍sảo 活hoạt 潑bát 。 初sơ 非phi 義nghĩa 理lý 窠khòa 臼cữu 。 可khả 以dĩ 埋mai 沒một 得đắc 渠cừ 。 然nhiên 謂vị 之chi 識thức 解giải 。 此thử 是thị 依y 通thông 之chi 信tín 。 非phi 道đạo 通thông 之chi 信tín 也dã 。 依y 通thông 之chi 信tín 。 說thuyết 時thời 似tự 悟ngộ 。 觸xúc 境cảnh 必tất 迷mê 。 譬thí 如như 汞# 銀ngân 。 觸xúc 火hỏa 不bất 得đắc 。 一nhất 觸xúc 火hỏa 便tiện 飛phi 去khứ 矣hĩ 。 道đạo 通thông 之chi 信tín 則tắc 不bất 然nhiên 。 如như 迦ca 那na 提đề 婆bà 。 以dĩ 舌thiệt 辯biện 困khốn 外ngoại 道đạo 。 外ngoại 道đạo 弟đệ 子tử 恨hận 婆bà 困khốn 其kỳ 師sư 。 一nhất 日nhật 婆bà 經kinh 行hành 林lâm 閒gian/nhàn 。 外ngoại 弟đệ 子tử 以dĩ 利lợi 刃nhận 決quyết 提đề 婆bà 腹phúc 曰viết 。 汝nhữ 以dĩ 舌thiệt 困khốn 吾ngô 師sư 。 我ngã 以dĩ 刀đao 困khốn 汝nhữ 。 汝nhữ 復phục 能năng 神thần 乎hồ 。 提đề 婆bà 春xuân 然nhiên 受thọ 之chi 。 而nhi 且thả 種chủng 種chủng 安an 慰úy 教giáo 誨hối 之chi 。 提đề 婆bà 腸tràng 胃vị 委ủy 地địa 。 弟đệ 子tử 驚kinh 號hiệu 而nhi 至chí 。 提đề 婆bà 誨hối 曰viết 。 彼bỉ 自tự 壞hoại 善thiện 根căn 耳nhĩ 。 與dữ 我ngã 何hà 預dự 。 但đãn 悲bi 其kỳ 忿phẫn 毒độc 所sở 燒thiêu 。 終chung 必tất 墮đọa 苦khổ 。 我ngã 心tâm 果quả 不bất 瞋sân 其kỳ 所sở 害hại 。 則tắc 其kỳ 墮đọa 苦khổ 之chi 苦khổ 。 終chung 當đương 代đại 受thọ 之chi 。 更cánh 以dĩ 甘cam 露lộ 洗tẩy 其kỳ 腸tràng 胃vị 。 我ngã 心tâm 方phương 安an 。 噫# 。 婆bà 之chi 照chiếu 用dụng 。 豈khởi 尚thượng 義nghĩa 理lý 之chi 講giảng 師sư 。 野dã 狐hồ 涎tiên 之chi 宗tông 。 所sở 能năng 較giảo 其kỳ 雌thư 雄hùng 者giả 哉tai 。 又hựu 有hữu 所sở 謂vị 講giảng 道đạo 學học 者giả 。 更cánh 不bất 若nhược 講giảng 師sư 與dữ 野dã 狐hồ 禪thiền 矣hĩ 。 故cố 曰viết 。 一nhất 盲manh 引dẫn 眾chúng 盲manh 。 引dẫn 得đắc 眾chúng 盲manh 入nhập 火hỏa 坑khanh 。 予# 故cố 曰viết 。 永vĩnh 嘉gia 此thử 兩lưỡng 句cú 歌ca 。 賺# 殺sát 天thiên 下hạ 人nhân 不bất 少thiểu 。 雖tuy 然nhiên 。 若nhược 是thị 作tác 家gia 。 此thử 兩lưỡng 句cú 歌ca 。 亦diệc 是thị 殺sát 人nhân 劍kiếm 。 活hoạt 人nhân 劍kiếm 耳nhĩ 。

夫phu 華hoa 嚴nghiêm 之chi 小tiểu 根căn 。 法pháp 華hoa 之chi 退thoái 席tịch 。 一nhất 者giả 以dĩ 為vi 華hoa 嚴nghiêm 攝nhiếp 機cơ 未vị 盡tận 。 則tắc 謂vị 之chi 未vị 暢sướng 本bổn 懷hoài 。 一nhất 者giả 以dĩ 為vi 法pháp 華hoa 之chi 退thoái 席tịch 。 即tức 華hoa 嚴nghiêm 之chi 小tiểu 根căn 也dã 。 惡ác 得đắc 獨độc 以dĩ 華hoa 嚴nghiêm 為vi 不bất 圓viên 。 而nhi 法pháp 華hoa 獨độc 圓viên 乎hồ 哉tai 。 於ư 是thị 兩lưỡng 家gia 之chi 徒đồ 。 宗tông 清thanh 涼lương 者giả 。 遂toại 以dĩ 法pháp 華hoa 為vi 未vị 圓viên 。 宗tông 天thiên 台thai 者giả 。 又hựu 以dĩ 華hoa 嚴nghiêm 為vi 未vị 圓viên 。 吾ngô 則tắc 紿# 之chi 曰viết 。 果quả 以dĩ 華hoa 嚴nghiêm 為vi 攝nhiếp 機cơ 未vị 盡tận 。

爾nhĩ 時thời 佛Phật 說thuyết 大đại 經kinh 。 除trừ 諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát 之chi 外ngoại 。 猶do 有hữu 八bát 部bộ 等đẳng 眾chúng 。 以dĩ 宿túc 世thế 曾tằng 植thực 圓viên 因nhân 。 故cố 亦diệc 得đắc 聞văn 毗tỳ 盧lô 之chi 音âm 。 敢cảm 問vấn 復phục 除trừ 異dị 類loại 聞văn 經Kinh 之chi 外ngoại 。 更cánh 有hữu 餘dư 眾chúng 生sanh 。 不bất 聞văn 華hoa 嚴nghiêm 乎hồ 。 如như 有hữu 之chi 。 何hà 獨độc 小tiểu 根căn 不bất 聞văn 經Kinh 。 遂toại 謂vị 之chi 攝nhiếp 機cơ 不bất 盡tận 耶da 。 又hựu 以dĩ 法pháp 華hoa 之chi 退thoái 席tịch 為vi 不bất 圓viên 者giả 。 敢cảm 問vấn 除trừ 退thoái 席tịch 之chi 下hạ 。 尚thượng 有hữu 餘dư 眾chúng 生sanh 。 不bất 聞văn 法Pháp 華hoa 耶da 。 如như 有hữu 之chi 。 則tắc 華hoa 嚴nghiêm 之chi 小tiểu 根căn 。 未vị 必tất 非phi 圓viên 也dã 。 聞văn 者giả 無vô 以dĩ 應ưng 。 吾ngô 復phục 諭dụ 之chi 曰viết 。 若nhược 知tri 之chi 乎hồ 。 華hoa 嚴nghiêm 無vô 小tiểu 根căn 。 則tắc 圓viên 能năng 縛phược 矣hĩ 。 法pháp 華hoa 無vô 退thoái 席tịch 。 則tắc 妙diệu 能năng 滯trệ 矣hĩ 。 惟duy 圓viên 而nhi 帶đái 小tiểu 。 妙diệu 而nhi 帶đái 愚ngu 。 始thỉ 見kiến 華hoa 嚴nghiêm 之chi 圓viên 非phi 圓viên 也dã 。 法pháp 華hoa 之chi 妙diệu 非phi 妙diệu 也dã 。 故cố 曰viết 。 證chứng 圓viên 覺giác 而nhi 住trụ 持trì 圓viên 覺giác 者giả 。 凡phàm 夫phu 也dã 。 欲dục 證chứng 圓viên 覺giác 。 而nhi 未vị 及cập 圓viên 覺giác 者giả 。 如Như 來Lai 也dã 。 知tri 此thử 則tắc 知tri 天thiên 台thai 清thanh 涼lương 矣hĩ 。 聞văn 者giả 罔võng 措thố 而nhi 退thoái 。

華hoa 嚴nghiêm 曰viết 。 如như 是thị 自tự 性tánh 。 如như 幻huyễn 如như 化hóa 。 如như 影ảnh 如như 像tượng 。 悉tất 不bất 成thành 就tựu 。 真Chân 如Như 之chi 性tánh 本bổn 自tự 圓viên 成thành 。 不bất 覺giác 而nhi 動động 。 隨tùy 緣duyên 流lưu 轉chuyển 。 故cố 理lý 不bất 成thành 就tựu 。 依y 他tha 徧biến 計kế 即tức 無vô 自tự 性tánh 。 故cố 事sự 不bất 成thành 就tựu 。 事sự 理lý 俱câu 不bất 成thành 就tựu 。 所sở 以dĩ 理lý 障chướng 事sự 障chướng 。 皆giai 不bất 煩phiền 化hóa 而nhi 並tịnh 消tiêu 。 事sự 理lý 障chướng 消tiêu 。 聖thánh 凡phàm 莫mạc 測trắc 。 故cố 本bổn 色sắc 人nhân 拈niêm 頭đầu 作tác 尾vĩ 。 以dĩ 尾vĩ 作tác 頭đầu 。 而nhi 頭đầu 尾vĩ 端đoan 整chỉnh 。 生sanh 殺sát 自tự 在tại 也dã 。

我ngã 讀đọc 法pháp 華hoa 經kinh 囑chúc 累lụy 品phẩm 。 不bất 覺giác 涕thế 泗# 橫hoạnh/hoành 流lưu 也dã 。 何hà 故cố 。 法pháp 華hoa 之chi 妙diệu 至chí 妙diệu 也dã 。 眾chúng 生sanh 之chi 麤thô 至chí 麤thô 也dã 。 以dĩ 至chí 妙diệu 之chi 法pháp 。 欲dục 至chí 麤thô 之chi 眾chúng 生sanh 。 各các 各các 領lãnh 解giải 。 在tại 大đại 菩Bồ 薩Tát 猶do 難nạn/nan 焉yên 。 故cố 如Như 來Lai 囑chúc 其kỳ 弘hoằng 法pháp 曰viết 。 累lũy/lụy/luy 之chi 者giả 。 誠thành 然nhiên 也dã 。

法pháp 華hoa 云vân 。 開khai 佛Phật 知tri 見kiến 。 其kỳ 旨chỉ 本bổn 自tự 明minh 白bạch 。 初sơ 無vô 玄huyền 妙diệu 。 若nhược 以dĩ 玄huyền 妙diệu 求cầu 之chi 。 則tắc 佛Phật 知tri 見kiến 便tiện 不bất 明minh 白bạch 了liễu 。 蓋cái 佛Phật 意ý 即tức 眾chúng 生sanh 日nhật 用dụng 不bất 知tri 之chi 知tri 。 開khai 佛Phật 知tri 見kiến 。 知tri 見kiến 既ký 開khai 。 則tắc 眼nhãn 見kiến 色sắc 。 耳nhĩ 聞văn 聲thanh 。 鼻tị 嗅khứu 香hương 。 舌thiệt 嘗thường 味vị 。 身thân 覺giác 觸xúc 。 意ý 攀phàn 援viện 。 無vô 往vãng 而nhi 非phi 佛Phật 知tri 見kiến 也dã 。 予# 以dĩ 是thị 知tri 。 眾chúng 生sanh 於ư 佛Phật 知tri 見kiến 中trung 。 開khai 眾chúng 生sanh 知tri 見kiến 。 諸chư 佛Phật 於ư 眾chúng 生sanh 知tri 見kiến 中trung 。 開khai 佛Phật 知tri 見kiến 耳nhĩ 。 以dĩ 此thử 觀quán 之chi 。 諸chư 佛Phật 眾chúng 生sanh 。 元nguyên 無vô 定định 體thể 。 顧cố 其kỳ 所sở 開khai 知tri 見kiến 何hà 如như 耳nhĩ 。

無vô 盡tận 意ý 疑nghi 音âm 聲thanh 可khả 以dĩ 耳nhĩ 聞văn 。 而nhi 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 一nhất 切thiết 音âm 聲thanh 。 以dĩ 何hà 因nhân 緣duyên 。 獨độc 用dụng 眼nhãn 觀quán 耶da 。 佛Phật 答đáp 無vô 盡tận 意ý 。 但đãn 言ngôn 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 受thọ 諸chư 苦khổ 惱não 時thời 。 一nhất 心tâm 稱xưng 呼hô 觀quán 世thế 音âm 。 觀quán 世thế 音âm 即tức 時thời 觀quán 一nhất 切thiết 稱xưng 呼hô 之chi 音âm 聲thanh 。 而nhi 眾chúng 生sanh 皆giai 得đắc 解giải 脫thoát 。 無vô 盡tận 意ý 即tức 曉hiểu 然nhiên 領lãnh 解giải 不bất 疑nghi 。 眾chúng 生sanh 以dĩ 耳nhĩ 聞văn 音âm 聲thanh 。 則tắc 物vật 我ngã 亢kháng 然nhiên 。 故cố 八bát 難nạn 交giao 臨lâm 。 眾chúng 苦khổ 齊tề 劫kiếp 。 劫kiếp 我ngã 者giả 謂vị 之chi 能năng 。 我ngã 受thọ 其kỳ 劫kiếp 謂vị 之chi 所sở 。 所sở 以dĩ 根căn 境cảnh 搖dao 蕩đãng 。 業nghiệp 火hỏa 焚phần 燒thiêu 。 究cứu 其kỳ 所sở 自tự 。 以dĩ 耳nhĩ 為vi 聞văn 聲thanh 之chi 地địa 。 音âm 聲thanh 為vi 耳nhĩ 識thức 之chi 牽khiên 引dẫn 。 故cố 曰viết 。 境cảnh 有hữu 牽khiên 心tâm 之chi 業nghiệp 用dụng 。 苟cẩu 能năng 以dĩ 眼nhãn 觀quán 聲thanh 。 則tắc 根căn 無vô 所sở 待đãi 。 而nhi 境cảnh 無vô 能năng 待đãi 。 作tác 是thị 觀quán 時thời 。 不bất 惟duy 眾chúng 生sanh 菩Bồ 薩Tát 窩# 白bạch 盡tận 翻phiên 。 實thật 乃nãi 凡phàm 聖thánh 路lộ 窮cùng 。 苦khổ 樂lạc 根căn 拔bạt 。 然nhiên 此thử 等đẳng 作tác 用dụng 。 非phi 知tri 解giải 邊biên 事sự 。 所sở 以dĩ 遇ngộ 緣duyên 觸xúc 境cảnh 。 無vô 分phần/phân 逆nghịch 順thuận 。 皆giai 我ngã 入nhập 路lộ 之chi 楷# 梯thê 也dã 。

阿A 難Nan 以dĩ 無vô 著trước 名danh 心tâm 。 有hữu 四tứ 重trọng/trùng 過quá 。 當đương 因nhân 成thành 假giả 時thời 。 已dĩ 說thuyết 不bất 得đắc 。 無vô 著trước 。 剎sát 那na 而nhi 相tương 續tục 。 剎sát 那na 而nhi 相tương 待đãi 。 至chí 於ư 相tương 待đãi 假giả 時thời 。 已dĩ 離ly 不bất 著trước 三tam 重trọng/trùng 矣hĩ 。 於ư 熾sí 然nhiên 有hữu 待đãi 之chi 后hậu 。 而nhi 曰viết 無vô 著trước 。 豈khởi 非phi 四tứ 重trọng/trùng 過quá 乎hồ 。

夫phu 待đãi 三tam 合hợp 而nhi 執chấp 有hữu 鳴minh 。 五ngũ 合hợp 而nhi 執chấp 有hữu 聞văn 。 此thử 眾chúng 人nhân 也dã 。 廢phế 三tam 而nhi 執chấp 無vô 鳴minh 。 廢phế 五ngũ 而nhi 執chấp 無vô 聞văn 。 亦diệc 眾chúng 人nhân 也dã 。 惟duy 三tam 五ngũ 合hợp 而nhi 不bất 執chấp 有hữu 。 三tam 五ngũ 廢phế 而nhi 不bất 執chấp 無vô 者giả 。 此thử 非phi 眾chúng 人nhân 之chi 所sở 知tri 也dã 。 予# 讀đọc 東đông 坡# 法pháp 雲vân 寺tự 鐘chung 銘minh 。 大đại 悟ngộ 語ngữ 言ngôn 。 三tam 昧muội 陀đà 羅la 尼ni 。 蓋cái 一nhất 切thiết 文văn 字tự 語ngữ 言ngôn 。 皆giai 自tự 心tâm 之chi 變biến 也dã 。 知tri 其kỳ 自tự 心tâm 之chi 變biến 。 則tắc 合hợp 三tam 而nhi 有hữu 鳴minh 。 合hợp 五ngũ 而nhi 有hữu 聞văn 。 廢phế 三tam 而nhi 無vô 鳴minh 。 廢phế 五ngũ 而nhi 無vô 聞văn 。 譬thí 如như 畫họa 水thủy 成thành 文văn 。 成thành 文văn 水thủy 也dã 。 不bất 成thành 文văn 亦diệc 水thủy 也dã 。 合hợp 心tâm 也dã 。 廢phế 亦diệc 心tâm 也dã 。 既ký 皆giai 是thị 心tâm 。 豈khởi 有hữu 心tâm 取thủ 心tâm 乎hồ 。 心tâm 舍xá 心tâm 乎hồ 。 知tri 其kỳ 如như 此thử 。 可khả 以dĩ 為vi 詩thi 。 可khả 以dĩ 為vi 歌ca 。 可khả 以dĩ 為vi 賦phú 。 可khả 以dĩ 悲bi 鳴minh 。 可khả 以dĩ 歡hoan 呼hô 。 文văn 字tự 如như 花hoa 。 自tự 心tâm 如như 春xuân 。 春xuân 若nhược 礙ngại 花hoa 。 不bất 名danh 為vi 春xuân 。 花hoa 若nhược 礙ngại 春xuân 。 不bất 名danh 為vi 花hoa 。 惟duy 相tương/tướng 資tư 而nhi 無vô 礙ngại 。 故cố 即tức 花hoa 是thị 春xuân 也dã 。 花hoa 可khả 以dĩ 即tức 春xuân 。 塵trần 亦diệc 可khả 以dĩ 即tức 根căn 矣hĩ 。 豈khởi 根căn 獨độc 不bất 可khả 以dĩ 即tức 塵trần 耶da 。 根căn 既ký 可khả 相tương/tướng 即tức 。 又hựu 獨độc 不bất 可khả 以dĩ 互hỗ 用dụng 之chi 耶da 。 銘minh 曰viết 。 耳nhĩ 視thị 目mục 可khả 聽thính 。 鳴minh 寂tịch 寂tịch 時thời 鳴minh 。 大đại 圓viên 空không 中trung 師sư 。 獨độc 處xứ 高cao 廣quảng 座tòa 。 臥ngọa 士sĩ 無vô 所sở 著trước 。 人nhân 引dẫn 非phi 引dẫn 人nhân 。 二nhị 俱câu 無vô 所sở 說thuyết 。 而nhi 說thuyết 無vô 說thuyết 法Pháp 。 法pháp 法pháp 雖tuy 無vô 盡tận 。 問vấn 則tắc 應ưng 曰viết 三tam 。 汝nhữ 應ưng 如như 是thị 聞văn 。 不bất 應ưng 如như 是thị 聽thính 。 又hựu 此thử 數số 句cú 。 共cộng 六lục 十thập 字tự 。 字tự 若nhược 譬thí 花hoa 。 句cú 即tức 春xuân 也dã 。 句cú 若nhược 譬thí 花hoa 。 義nghĩa 即tức 春xuân 也dã 。 義nghĩa 若nhược 譬thí 花hoa 。 理lý 即tức 春xuân 也dã 。 理lý 若nhược 譬thí 花hoa 。 心tâm 即tức 春xuân 也dã 。 然nhiên 坡# 公công 此thử 作tác 。 文văn 嚴nghiêm 義nghĩa 精tinh 。 苟cẩu 非phi 識thức 妙diệu 者giả 。 直trực 以dĩ 為vi 紙chỉ 花hoa 耳nhĩ 。 何hà 春xuân 之chi 有hữu 。 蓋cái 坡# 翁ông 以dĩ 為vi 吾ngô 所sở 以dĩ 得đắc 悟ngộ 六lục 根căn 互hỗ 用dụng 之chi 義nghĩa 。 六lục 塵trần 皆giai 道đạo 之chi 妙diệu 。 苟cẩu 微vi 三tam 合hợp 之chi 鳴minh 。 五ngũ 合hợp 之chi 聞văn 。 推thôi 至chí 於ư 三tam 五ngũ 合hợp 而nhi 無vô 鳴minh 無vô 聞văn 者giả 。 終chung 不bất 可khả 得đắc 也dã 。 故cố 鐘chung 以dĩ 師sư 名danh 。 酬thù 其kỳ 德đức 也dã 。 有hữu 師sư 而nhi 無vô 座tòa 。 有hữu 座tòa 而nhi 不bất 高cao 廣quảng 何hà 以dĩ 大đại 。 稱xưng 大đại 則tắc 無vô 外ngoại 。 無vô 外ngoại 則tắc 臥ngọa 士sĩ 不bất 可khả 得đắc 矣hĩ 。 此thử 舉cử 鐘chung 而nhi 略lược 撞chàng 。 非phi 略lược 之chi 也dã 。 實thật 攝nhiếp 之chi 也dã 。 故cố 撞chàng 有hữu 士sĩ 之chi 名danh 。 而nhi 無vô 士sĩ 之chi 實thật 也dã 。 如như 奪đoạt 情tình 不bất 盡tận 。 則tắc 至chí 理lý 終chung 不bất 精tinh 徹triệt 。 以dĩ 人nhân 奪đoạt 師sư 士sĩ 矣hĩ 。 師sư 士sĩ 奪đoạt 而nhi 人nhân 不bất 奪đoạt 。 猶do 未vị 臻trăn 妙diệu 。 又hựu 繼kế 而nhi 奪đoạt 其kỳ 人nhân 矣hĩ 。 三tam 者giả 互hỗ 奪đoạt 。 則tắc 用dụng 存tồn 而nhi 功công 忘vong 矣hĩ 。 夫phu 用dụng 存tồn 則tắc 情tình 見kiến 自tự 枯khô 。 功công 忘vong 則tắc 義nghĩa 路lộ 自tự 斷đoạn 。 義nghĩa 路lộ 斷đoạn 而nhi 情tình 見kiến 枯khô 。 得đắc 全toàn 我ngã 性tánh 命mạng 之chi 微vi 。 豈khởi 昧muội 三tam 五ngũ 。 而nhi 執chấp 鳴minh 執chấp 聞văn 者giả 之chi 所sở 能năng 也dã 。 予# 初sơ 曰viết 。 讀đọc 東đông 坡# 鐘chung 銘minh 。 而nhi 大đại 悟ngộ 語ngữ 言ngôn 三tam 昧muội 陀đà 羅la 尼ni 者giả 。 非phi 綺ỷ 語ngữ 也dã 。 非phi 妄vọng 語ngữ 也dã 。 有hữu 能năng 讀đọc 予# 文văn 。 而nhi 知tri 東đông 坡# 作tác 銘minh 之chi 意ý 。 則tắc 予# 又hựu 大đại 圓viên 師sư 之chi 仲trọng 弟đệ 也dã (# 拈niêm 東đông 坡# 鐘chung 銘minh )# 。

紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 卷quyển 之chi 十thập 六lục