紫Tử 柏 尊Tôn 者Giả 別Biệt 集Tập
Quyển 0004
明Minh 錢Tiền 謙Khiêm 益Ích 纂Toản 閱Duyệt

紫tử 栢# 尊tôn 者giả 別biệt 集tập 卷quyển 之chi 四tứ

虞ngu 山sơn 白bạch 衣y 私tư 淑thục 弟đệ 子tử 蒙mông 叟# 錢tiền 謙khiêm 益ích 纂toản 閱duyệt

徑kính 山sơn 寂tịch 照chiếu 六lục 世thế 孫tôn 傳truyền 臨lâm 濟tế 宗tông 契khế 穎# 壽thọ 梓#

語ngữ 錄lục

修tu 行hành 四tứ 難nạn/nan

修tu 行hành 易dị 而nhi 悟ngộ 心tâm 難nạn/nan 。 悟ngộ 心tâm 易dị 而nhi 治trị 心tâm 難nạn/nan 。 治trị 心tâm 易dị 而nhi 無vô 心tâm 難nạn/nan 。 無vô 心tâm 易dị 而nhi 用dụng 心tâm 難nạn/nan 。 凡phàm 聖thánh 情tình 盡tận 。 體thể 露lộ 其kỳ 常thường 。 隨tùy 宜nghi 出xuất 興hưng 。 不bất 失thất 于vu 時thời 。 故cố 曰viết 。 用dụng 心tâm 難nạn/nan 。 如như 倚ỷ 門môn 傍bàng 戶hộ 者giả 。 大đại 都đô 不bất 可khả 與dữ 語ngữ 此thử 也dã 。 學học 佛Phật 者giả 倚ỷ 傍bàng 釋Thích 迦Ca 。 學học 儒nho 者giả 倚ỷ 傍bàng 孔khổng 丘khâu 。 學học 道Đạo 者giả 倚ỷ 傍bàng 老lão 聃đam 。 離ly 卻khước 依y 傍bàng 。 露lộ 地địa 上thượng 立lập 脚cước 。 如như 師sư 子tử 王vương 。 往vãng 返phản 遊du 行hành 。 跳khiêu 躑trịch 自tự 在tại 。 了liễu 無vô 依y 倚ỷ 。 惟duy 悟ngộ 徹triệt 心tâm 光quang 者giả 。 信tín 手thủ 便tiện 用dụng 。 信tín 手thủ 便tiện 用dụng 。 方phương 是thị 隨tùy 宜nghi 出xuất 興hưng 。 不bất 失thất 于vu 時thời 者giả 也dã 。 若nhược 定định 上thượng 座tòa 。 從tùng 臨lâm 濟tế 來lai 。 或hoặc 問vấn 。 如như 何hà 是thị 禪thiền 河hà 窮cùng 到đáo 底để 。 定định 即tức 搊# 住trụ 。 擲trịch 向hướng 橋kiều 下hạ 。 有hữu 同đồng 行hành 解giải 之chi 。 定định 曰viết 。 若nhược 不bất 是thị 這giá 老lão 凍đống 膿nùng 。 直trực 教giáo 禪thiền 河hà 窮cùng 到đáo 底để 。 定định 可khả 謂vị 信tín 手thủ 便tiện 用dụng 者giả 矣hĩ 。 總tổng 論luận 隨tùy 宜nghi 出xuất 興hưng 。 善thiện 用dụng 其kỳ 心tâm 處xứ 。 如như 是thị 之chi 用dụng 。 出xuất 世thế 即tức 名danh 為vi 佛Phật 。 經kinh 世thế 即tức 名danh 為vi 儒nho 。 養dưỡng 生sanh 即tức 名danh 為vi 老lão 。 彼bỉ 倚ỷ 門môn 傍bàng 戶hộ 者giả 。 譬thí 猶do 賈cổ 舟chu 。 自tự 無vô 勢thế 力lực 。 假giả 冐mạo 他tha 勢thế 。 扁# 其kỳ 額ngạch 曰viết 。 某mỗ 翰hàn 閣các 。 某mỗ 部bộ 寺tự 。 某mỗ 臺đài 諫gián 。 以dĩ 欺khi 誑cuống 一nhất 切thiết 不bất 知tri 者giả 。 解giải 不bất 望vọng 風phong 而nhi 靡mĩ 。 若nhược 彼bỉ 真chân 主chủ 。 卒thốt 然nhiên 相tương 值trị 。 則tắc 所sở 冐mạo 扁# 。 不bất 惟duy 不bất 敢cảm 張trương 炫huyễn 。 而nhi 且thả 覆phú 藏tàng 之chi 不bất 暇hạ 。 嗚ô 呼hô 。 男nam 兒nhi 家gia 頂đảnh 天thiên 立lập 地địa 。 睜# 眉mi 弩nỗ 眼nhãn 。 高cao 談đàm 闊khoát 論luận 。 孰thục 不bất 自tự 謂vị 聖thánh 賢hiền 豪hào 傑kiệt 之chi 徒đồ 。 一nhất 旦đán 撞chàng 著trước 個cá 沒một 面diện 目mục 漢hán 子tử 。 將tương 無vô 孔khổng 鐵thiết 鎚chùy 。 輕khinh 輕khinh 敲# 擊kích 。 未vị 有hữu 不bất 眼nhãn 目mục 動động 定định 。 支chi 吾ngô 不bất 及cập 。 如như 是thị 而nhi 安an 望vọng 其kỳ 能năng 知tri 四tứ 難nạn/nan 之chi 旨chỉ 乎hồ 。

示thị 眾chúng

大đại 抵để 眾chúng 生sanh 之chi 機cơ 。 不bất 越việt 四tứ 料liệu 簡giản 。 有hữu 高cao 而nhi 不bất 能năng 下hạ 者giả 。 有hữu 下hạ 而nhi 不bất 能năng 高cao 者giả 。 有hữu 不bất 能năng 高cao 下hạ 者giả 。 有hữu 能năng 高cao 能năng 下hạ 者giả 。 善thiện 教giáo 者giả 隨tùy 機cơ 接tiếp 引dẫn 。

又hựu

一nhất 僧Tăng 作tác 長trường/trưởng 歌ca 送tống 師sư 北bắc 行hành 。 字tự 畫họa 不bất 楷# 。 內nội 有hữu 差sai 舛suyễn 。 掌chưởng 之chi 曰viết 。 今kim 之chi 學học 者giả 。 且thả 莫mạc 說thuyết 向hướng 上thượng 巴ba 鼻tị 。 即tức 進tiến 退thoái 辭từ 讓nhượng 之chi 節tiết 。 事sự 師sư 交giao 友hữu 之chi 道đạo 。 茫mang 然nhiên 不bất 知tri 。 學học 恁nhẫm 麼ma 佛Phật 法Pháp 。

示thị 塗đồ 毒độc 居cư 士sĩ 書thư 云vân 。 我ngã 今kim 止chỉ 有hữu 報báo 佛Phật 恩ân 一nhất 事sự 。 # 卻khước 自tự 命mạng 。 一nhất 切thiết 利lợi 害hại 毀hủy 譽dự 。 非phi 我ngã 所sở 知tri 。 我ngã 逆nghịch 逆nghịch 順thuận 順thuận 。 淺thiển 淺thiển 深thâm 深thâm 。 非phi 汝nhữ 輩bối 所sở 知tri 。

中trung 峰phong 禪thiền 師sư 刻khắc 石thạch 殿điện 偈kệ 云vân 。 生sanh 生sanh 菩Bồ 薩Tát 家gia 。 世thế 世thế 常thường 出xuất 家gia 。 心tâm 不bất 忘vong 般Bát 若Nhã 。 身thân 不bất 離ly 袈ca 裟sa 。 師sư 令linh 緇# 白bạch 念niệm 誦tụng 曰viết 。 修tu 行hành 人nhân 多đa 墮đọa 富phú 貴quý 。 皆giai 由do 願nguyện 力lực 輕khinh 微vi 。 心tâm 有hữu 染nhiễm 著trước 。 永vĩnh 嘉gia 大đại 師sư 。 所sở 以dĩ 這giá 般bát 發phát 願nguyện 。

又hựu 云vân 弇# 州châu 王vương 居cư 士sĩ 。 臨lâm 終chung 。 願nguyện 生sanh 貧bần 賤tiện 。 童đồng 真chân 出xuất 家gia 。 歸quy 依y 大đại 善Thiện 知Tri 識Thức 。 卻khước 難nan 得đắc 。

俗tục 諦đế 中trung 人nhân 。 入nhập 吾ngô 法pháp 中trung 。 如như 人nhân 溺nịch 大đại 海hải 。 露lộ 髮phát 髻kế 子tử 。 善Thiện 知Tri 識Thức 提đề 携huề 。 如như 援viện 髮phát 髻kế 子tử 相tương 似tự 。 須tu 自tự 家gia 盡tận 命mạng 掙# 著trước 。 不bất 然nhiên 是thị 自tự 要yếu 沉trầm 沒một 。 千thiên 佛Phật 出xuất 世thế 。 也dã 難nạn/nan 救cứu 取thủ 。

師sư 問vấn 陸lục 生sanh 云vân 。 昔tích 支chi 公công 有hữu 言ngôn 。 知tri 廢phế 則tắc 覺giác 全toàn 。 旨chỉ 意ý 如như 何hà 。 陸lục 云vân 。 知tri 廢phế 可khả 以dĩ 全toàn 覺giác 。

又hựu 問vấn 。

汝nhữ 知tri 曾tằng 廢phế 否phủ/bĩ 。 云vân 不bất 曾tằng 。

又hựu 問vấn 。

汝nhữ 是thị 知tri 否phủ/bĩ 。 云vân 是thị 。 師sư 云vân 。 是thị 知tri 知tri 不bất 知tri 。

師sư 問vấn 僧Tăng 云vân 。 汝nhữ 曾tằng 念niệm 圓viên 覺giác 經kinh 否phủ/bĩ 。 云vân 今kim 日nhật 念niệm 一nhất 部bộ 。

又hựu 問vấn 。

圓viên 覺giác 經Kinh 云vân 。 如Như 來Lai 入nhập 於ư 。 神thần 通thông 大đại 光quang 明minh 藏tạng 。 田điền 中trung 蝦hà 蟆# 。 入nhập 神thần 通thông 大đại 光quang 明minh 藏tạng 否phủ/bĩ 。 云vân 入nhập 。

又hựu 問vấn 。

既ký 入nhập 神thần 通thông 。 大đại 光quang 明minh 藏tạng 。 云vân 何hà 又hựu 做tố 蝦hà 蟆# 。 云vân 不bất 入nhập 。

又hựu 問vấn 。

一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 證chứng 圓viên 覺giác 。 又hựu 如như 何hà 理lý 會hội 。 云vân 佛Phật 意ý 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 可khả 修tu 證chứng 圓viên 覺giác 。 師sư 叱sất 之chi 曰viết 。 若nhược 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 修tu 證chứng 而nhi 證chứng 圓viên 覺giác 者giả 。 何hà 不bất 曰viết 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 。 皆giai 證chứng 圓viên 覺giác 。 僧Tăng 無vô 語ngữ 。

示thị 眾chúng 。

余dư 讀đọc 普phổ 門môn 品phẩm 。 至chí 於ư 若nhược 多đa 淫dâm 欲dục 。 常thường 念niệm 恭cung 敬kính 。 觀Quán 世Thế 音Âm 菩Bồ 薩Tát 。 便tiện 得đắc 離ly 欲dục 。 若nhược 多đa 嗔sân 恚khuể 。 常thường 念niệm 恭cung 敬kính 。 觀Quán 世Thế 音Âm 菩Bồ 薩Tát 。 便tiện 得đắc 離ly 嗔sân 。 若nhược 多đa 愚ngu 癡si 。 常thường 念niệm 恭cung 敬kính 。 觀Quán 世Thế 音Âm 菩Bồ 薩Tát 。 便tiện 得đắc 離ly 癡si 。 不bất 覺giác 掩yểm 卷quyển 三tam 嘆thán 。 感cảm 聖thánh 言ngôn 之chi 明minh 白bạch 照chiếu 著trước 。 皎hiệu 如như 日nhật 星tinh 。 無vô 奈nại 讀đọc 者giả 於ư 平bình 常thường 中trung 作tác 勝thắng 解giải 想tưởng 。 所sở 以dĩ 本bổn 易dị 而nhi 反phản 難nạn/nan 也dã 。 夫phu 三tam 毒độc 者giả 。 果quả 有hữu 性tánh 乎hồ 。 果quả 無vô 性tánh 乎hồ 。 如như 其kỳ 有hữu 性tánh 。 則tắc 常thường 劫kiếp 恭cung 敬kính 稱xưng 念niệm 菩Bồ 薩Tát 。 終chung 無vô 空không 理lý 。 如như 其kỳ 無vô 性tánh 。 凡phàm 觸xúc 不bất 可khả 意ý 事sự 。 及cập 可khả 意ý 事sự 。 何hà 即tức 怫phật 然nhiên 而nhi 怒nộ 。 忻hãn 然nhiên 而nhi 喜hỷ 耶da 。 余dư 以dĩ 是thị 知tri 三tam 毒độc 。 菩Bồ 薩Tát 。 出xuất 沒một 無vô 常thường 。 如như 一nhất 指chỉ 之chi 屈khuất 伸thân 耳nhĩ 。 凡phàm 讀đọc 經kinh 者giả 。 於ư 此thử 了liễu 然nhiên 不bất 惑hoặc 。 則tắc 普phổ 門môn 示thị 現hiện 。 豈khởi 獨độc 觀quán 音âm 能năng 之chi 。 我ngã 不bất 能năng 哉tai 。

示thị 僧Tăng 明minh 璿#

大đại 凡phàm 男nam 子tử 家gia 立lập 心tâm 作tác 事sự 。 先tiên 要yếu 究cứu 明minh 源nguyên 本bổn 。 源nguyên 若nhược 不bất 清thanh 。 流lưu 必tất 昏hôn 。 本bổn 若nhược 不bất 固cố 。 枝chi 必tất 枯khô 。 故cố 學học 出xuất 世thế 法pháp 。 先tiên 要yếu 洞đỗng 明minh 自tự 心tâm 。 然nhiên 後hậu 昭chiêu 廓khuếch 心tâm 境cảnh 。 窮cùng 內nội 外ngoại 典điển 籍tịch 。 而nhi 大đại 其kỳ 波ba 瀾lan 。 則tắc 化hóa 風phong 自tự 遠viễn 矣hĩ 。 人nhân 天thiên 自tự 嚮hướng 矣hĩ 。 學học 世thế 間gian 法pháp 。 亦diệc 先tiên 要yếu 講giảng 明minh 仁nhân 義nghĩa 。 擴# 充sung 度độ 量lương 。 凡phàm 經kinh 世thế 糟tao 粕# 亦diệc 須tu 嚼tước 過quá 。 復phục 加gia 真chân 實thật 心tâm 地địa 。 行hành 之chi 既ký 久cửu 。 一nhất 旦đán 臨lâm 事sự 。 自tự 然nhiên 接tiếp 拍phách 成thành 令linh 矣hĩ 。 又hựu 洞đỗng 明minh 自tự 心tâm 。 貴quý 在tại 情tình 死tử 。 葢# 情tình 不bất 死tử 。 性tánh 不bất 活hoạt 。 則tắc 於ư 博bác 地địa 凡phàm 夫phu 。 欲dục 其kỳ 直trực 下hạ 轉chuyển 識thức 成thành 智trí 。 心tâm 境cảnh 圓viên 通thông 。 安an 有hữu 是thị 處xứ 。 故cố 情tình 不bất 死tử 。 豈khởi 惟duy 禪thiền 不bất 可khả 參tham 。 即tức 問vấn 學học 亦diệc 難nạn/nan 到đáo 精tinh 深thâm 處xứ 。 吾ngô 與dữ 汝nhữ 先tiên 授thọ 五ngũ 根căn 本bổn 戒giới 者giả 。 亦diệc 願nguyện 汝nhữ 根căn 門môn 潔khiết 白bạch 。 攀phàn 緣duyên 自tự 斷đoạn 。 情tình 亦diệc 漸tiệm 死tử 耳nhĩ 。 設thiết 情tình 不bất 死tử 。 夾giáp 帶đái 修tu 行hành 。 謂vị 之chi 野dã 干can 種chủng 。 何hà 哉tai 。 以dĩ 其kỳ 自tự 生sanh 至chí 死tử 。 若nhược 靜tĩnh 若nhược 動động 。 若nhược 穢uế 若nhược 潔khiết 。 若nhược 精tinh 進tấn 若nhược 懶lãn 墮đọa 。 無vô 非phi 情tình 故cố 。 故cố 曰viết 萬vạn 物vật 浮phù 沉trầm 於ư 生sanh 死tử 者giả 。 情tình 為vi 其kỳ 累lũy/lụy/luy 焉yên 。 且thả 道đạo 情tình 死tử 一nhất 句cú 子tử 。 又hựu 作tác 麼ma 生sanh 舉cử 揚dương 。 是thị 佛Phật 是thị 魔ma 皆giai 蠱cổ 毒độc 。 非phi 魔ma 非phi 佛Phật 總tổng 冤oan 讐thù 。 直trực 饒nhiêu 棒bổng 下hạ 翻phiên 身thân 漢hán 。 未vị 入nhập 黎lê 奴nô 白bạch 牯# 流lưu 。 若nhược 學học 世thế 間gian 法pháp 。 非phi 老lão 漢hán 本bổn 色sắc 。 他tha 家gia 自tự 有hữu 門môn 頭đầu 在tại 。 茲tư 不bất 多đa 說thuyết 。 惟duy 源nguyên 與dữ 本bổn 不bất 可khả 草thảo 率suất 。 則tắc 種chủng 種chủng 皆giai 然nhiên 。 汝nhữ 果quả 能năng 依y 吾ngô 言ngôn 語ngữ 做tố 去khứ 。 決quyết 不bất 賺# 汝nhữ 。 珍trân 重trọng 。

示thị 丹đan 陽dương 老lão 人nhân 誦tụng 毗tỳ 舍xá 浮phù 佛Phật 偈kệ

本bổn 來lai 一nhất 切thiết 自tự 在tại 。 一nhất 有hữu 身thân 心tâm 。 便tiện 不bất 自tự 在tại 矣hĩ 。 以dĩ 有hữu 身thân 故cố 。 隨tùy 生sanh 隨tùy 死tử 。 以dĩ 有hữu 心tâm 故cố 隨tùy 憎tăng 隨tùy 愛ái 。 隨tùy 生sanh 則tắc 怖bố 死tử 。 隨tùy 死tử 則tắc 迷mê 生sanh 。 隨tùy 憎tăng 則tắc 愛ái 亦diệc 成thành 憎tăng 。 隨tùy 愛ái 則tắc 憎tăng 亦diệc 成thành 愛ái 。 以dĩ 故cố 生sanh 死tử 無vô 常thường 。 憎tăng 愛ái 百bách 出xuất 。 即tức 一nhất 切thiết 直trực 下hạ 自tự 在tại 。 翻phiên 成thành 一nhất 切thiết 不bất 自tự 在tại 矣hĩ 。 故cố 能năng 達đạt 生sanh 死tử 。 不bất 可khả 得đắc 者giả 。 雖tuy 處xứ 生sanh 死tử 而nhi 無vô 患hoạn 。 能năng 了liễu 愛ái 憎tăng 。 不bất 可khả 得đắc 者giả 。 雖tuy 當đương 好hảo 惡ác 而nhi 常thường 閒gian/nhàn 。 此thử 意ý 易dị 悟ngộ 難nan 行hành 。 果quả 行hành 之chi 積tích 久cửu 。 即tức 一nhất 切thiết 不bất 自tự 在tại 者giả 。 直trực 下hạ 又hựu 翻phiên 成thành 一nhất 切thiết 自tự 在tại 矣hĩ 。 欲dục 明minh 此thử 旨chỉ 。 須tu 誦tụng 毗tỳ 舍xá 浮phù 佛Phật 授thọ 道đạo 偈kệ 千thiên 百bách 萬vạn 遍biến 。 無vô 論luận 愚ngu 智trí 自tự 然nhiên 開khai 解giải 。

示thị 狄địch 都đô 護hộ

要yếu 拏noa 的đích 是thị 去khứ 的đích 耶da 。 去khứ 的đích 是thị 要yếu 拏noa 的đích 耶da 。 此thử 兩lưỡng 個cá 子tử 。 孰thục 賓tân 孰thục 主chủ 。 判phán 然nhiên 揀giản 辨biện 得đắc 出xuất 。 自tự 然nhiên 諸chư 想tưởng 頓đốn 寂tịch 。 不bất 坐tọa 於ư 空không 。 到đáo 此thử 時thời 節tiết 。 自tự 知tri 好hảo 惡ác 矣hĩ 。 問vấn 人nhân 何hà 益ích 。

示thị 海hải 鹽diêm 善thiện 人nhân

心tâm 善thiện 蓮liên 花hoa 開khai 。 不bất 善thiện 蓮liên 花hoa 謝tạ 。 蓮liên 花hoa 在tại 自tự 心tâm 。 鮮tiên 明minh 不bất 假giả 借tá 。

即tức 心tâm 是thị 佛Phật 。 頭đầu 上thượng 安an 頭đầu 。 離ly 心tâm 是thị 佛Phật 。 斬trảm 頭đầu 覓mịch 活hoạt 。 不bất 即tức 不bất 離ly 。 若nhược 是thị 佛Phật 者giả 。 總tổng 成thành 埋mai 沒một 。 終chung 不bất 成thành 佛Phật 。 若nhược 欲dục 成thành 佛Phật 。 須tu 悟ngộ 此thử 旨chỉ 。

觀quán 身thân

吾ngô 嘗thường 諦đế 觀quán 此thử 身thân 。 兩lưỡng 乂xoa 九cửu 孔khổng 。 倘thảng 裸lõa 體thể 通thông 衢cù 之chi 衝xung 。 吾ngô 知tri 無vô 分phần/phân 賢hiền 愚ngu 少thiếu 長trưởng 之chi 人nhân 。 必tất 以dĩ 為vi 醜xú 而nhi 怪quái 之chi 矣hĩ 。 再tái 去khứ 吾ngô 皮bì 膚phu 而nhi 觀quán 之chi 。 吾ngô 又hựu 知tri 觀quán 者giả 俱câu 怖bố 畏úy 而nhi 逃đào 矣hĩ 。 吾ngô 又hựu 去khứ 吾ngô 筋cân 肉nhục 骨cốt 立lập 于vu 稠trù 人nhân 之chi 中trung 。 豈khởi 惟duy 怖bố 畏úy 而nhi 逃đào 之chi 哉tai 。 必tất 人nhân 人nhân 膽đảm 驚kinh 魂hồn 喪táng 而nhi 不bất 忍nhẫn 觀quán 也dã 。 噫# 。 彼bỉ 觀quán 者giả 怖bố 畏úy 吾ngô 。 而nhi 不bất 返phản 怖bố 己kỷ 。 謂vị 之chi 有hữu 智trí 可khả 乎hồ 。

佛Phật 光quang

僧Tăng 之chi 有hữu 光quang 。 定định 慧tuệ 并tinh 強cường/cưỡng 。 定định 則tắc 情tình 空không 。 慧tuệ 則tắc 性tánh 彰chương 。 兩lưỡng 者giả 互hỗ 奪đoạt 。 一nhất 存tồn 一nhất 亡vong 。 此thử 非phi 口khẩu 說thuyết 。 心tâm 悟ngộ 力lực 行hành 。

示thị 志chí 燈đăng

志chí 乃nãi 心tâm 之chi 所sở 在tại 。 燈đăng 乃nãi 光quang 耿# 破phá 暗ám 。 暗ám 破phá 心tâm 地địa 。 自tự 然nhiên 高cao 明minh 。 心tâm 地địa 既ký 高cao 明minh 。 則tắc 大đại 人nhân 君quân 子tử 。 便tiện 不bất 下hạ 視thị 汝nhữ 矣hĩ 。

與dữ 于vu 中trung 甫phủ

浮phù 沉trầm 別biệt 道đạo 。 情tình 為vi 其kỳ 累lũy/lụy/luy 。 當đương 斷đoạn 不bất 斷đoạn 。 幽u 縶# 奚hề 釋thích 。

示thị 如như 聞văn

眾chúng 生sanh 橫hoạnh/hoành 計kế 。 封phong 蔽tế 本bổn 心tâm 。 是thị 故cố 於ư 全toàn 體thể 作tác 用dụng 中trung 。 疑nghi 而nhi 不bất 能năng 用dụng 也dã 。 一nhất 夕tịch 余dư 將tương 一nhất 指chỉ 屈khuất 而nhi 問vấn 如như 聞văn 曰viết 。 汝nhữ 見kiến 麼ma 。 曰viết 見kiến 。 此thử 外ngoại 見kiến 否phủ/bĩ 。 曰viết 不bất 知tri 。 余dư 喟vị 然nhiên 嗟ta 嘆thán 久cửu 之chi 。 而nhi 示thị 之chi 曰viết 。 我ngã 此thử 指chỉ 一nhất 屈khuất 。 一nhất 切thiết 聖thánh 凡phàm 。 一nhất 切thiết 依y 正chánh 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 可khả 伸thân 者giả 。 豈khởi 唯duy 此thử 屈khuất 如như 是thị 。 法pháp 法pháp 皆giai 然nhiên 。 如như 一nhất 念niệm 生sanh 滅diệt 。 生sanh 則tắc 盡tận 虗hư 空không 界giới 俱câu 生sanh 。 無vô 有hữu 芥giới 菜thái 子tử 許hứa 空không 隙khích 可khả 容dung 滅diệt 者giả 。 滅diệt 亦diệc 如như 是thị 。 維duy 摩ma 為vi 彌Di 勒Lặc 曰viết 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 皆giai 如như 。 又hựu 文Văn 殊Thù 對đối 維duy 摩ma 曰viết 。 居cư 士sĩ 我ngã 不bất 來lai 相tướng 而nhi 來lai 。 若nhược 初sơ 有hữu 來lai 。 今kim 則tắc 不bất 能năng 見kiến 居cư 士sĩ 矣hĩ 。 由do 是thị 言ngôn 之chi 。 則tắc 不bất 來lai 非phi 來lai 。 來lai 非phi 不bất 來lai 。 明minh 矣hĩ 。 惟duy 諦đế 了liễu 自tự 心tâm 者giả 。 情tình 見kiến 漸tiệm 破phá 。 於ư 此thử 法Pháp 門môn 。 通thông 得đắc 一nhất 法pháp 。 而nhi 法pháp 法pháp 皆giai 了liễu 矣hĩ 。

勉miễn 法pháp 興hưng

佛Phật 言ngôn 。

住trụ 家gia 比Bỉ 丘Khâu 。 見kiến 客khách 比Bỉ 丘Khâu 來lai 。 心tâm 上thượng 不bất 喜hỷ 。 此thử 我ngã 法pháp 滅diệt 兆triệu 也dã 。 余dư 讀đọc 經kinh 至chí 此thử 。 不bất 覺giác 涕thế 泗# 橫hoạnh/hoành 流lưu 。 法pháp 興hưng 有hữu 供cung 眾chúng 志chí 。 書thư 此thử 勉miễn 之chi 。

義nghĩa 井tỉnh 語ngữ 錄lục (# 平bình 湖hồ 西tây 源nguyên 居cư 士sĩ 陸lục 基cơ 忠trung 述thuật )#

師sư 說thuyết 。 多đa 讀đọc 書thư 的đích 人nhân 。 終chung 是thị 近cận 真chân 。 以dĩ 其kỳ 被bị 佛Phật 祖tổ 聖thánh 賢hiền 言ngôn 語ngữ 。 熏huân 得đắc 此thử 心tâm 熟thục 了liễu 。 熏huân 得đắc 熟thục 了liễu 。 縱túng/tung 習tập 氣khí 不bất 好hảo/hiếu 。 也dã 漸tiệm 漸tiệm 熏huân 得đắc 香hương 。

師sư 說thuyết 。 全toàn 要yếu 講giảng 透thấu 這giá 個cá 明minh 心tâm 見kiến 性tánh 四tứ 字tự 。 你nễ 說thuyết 心tâm 性tánh 。 是thị 一nhất 是thị 二nhị 。 某mỗ 請thỉnh 師sư 開khai 說thuyết 。 師sư 說thuyết 心tâm 性tánh 原nguyên 無vô 二nhị 。 眾chúng 人nhân 不bất 見kiến 性tánh 。 所sở 以dĩ 說thuyết 百bá 姓tánh 日nhật 用dụng 而nhi 不bất 知tri 也dã 。 至chí 人nhân 能năng 自tự 見kiến 其kỳ 性tánh 。 豈khởi 非phi 明minh 心tâm 乎hồ 。 見kiến 性tánh 則tắc 心tâm 自tự 明minh 。 非phi 是thị 明minh 了liễu 心tâm 。 方phương 能năng 見kiến 得đắc 性tánh 也dã 。

師sư 說thuyết 。 志chí 公công 說thuyết 坐tọa 臥ngọa 不bất 知tri 原nguyên 是thị 道đạo 。 只chỉ 麼ma 忙mang 忙mang 受thọ 辛tân 苦khổ 。 師sư 又hựu 說thuyết 道Đạo 如như 水thủy 。 水thủy 中trung 有hữu 魚ngư 。 大đại 幾kỷ 千thiên 里lý 者giả 。 有hữu 魚ngư 小tiểu 如như 毛mao 髮phát 者giả 。 大đại 魚ngư 以dĩ 為vi 我ngã 大đại 。 小tiểu 魚ngư 以dĩ 為vi 我ngã 小tiểu 。 此thử 情tình 也dã 。 非phi 理lý 也dã 。 理lý 則tắc 魚ngư 無vô 大đại 小tiểu 。 皆giai 全toàn 是thị 水thủy 。 作tác 如như 是thị 觀quán 。 此thử 理lý 也dã 。 非phi 情tình 也dã 。 情tình 本bổn 無vô 根căn 。 自tự 性tánh 變biến 而nhi 有hữu 之chi 。 無vô 我ngã 而nhi 靈linh 者giả 。 性tánh 也dã 。 有hữu 我ngã 而nhi 昧muội 者giả 。 情tình 也dã 。 眾chúng 人nhân 率suất 有hữu 我ngã 而nhi 昧muội 者giả 應ưng 事sự 。 所sở 以dĩ 不bất 能năng 。 通thông 天thiên 下hạ 之chi 情tình 。 聖thánh 人nhân 率suất 無vô 我ngã 而nhi 靈linh 者giả 應ưng 事sự 。 所sở 以dĩ 能năng 通thông 天thiên 下hạ 之chi 情tình 。 而nhi 吉cát 凶hung 禍họa 福phước 。 不bất 能năng 累lũy/lụy/luy 爾nhĩ 。 說thuyết 雖tuy 如như 此thử 。 名danh 不bất 檢kiểm 則tắc 義nghĩa 不bất 精tinh 。 義nghĩa 不bất 精tinh 則tắc 理lý 不bất 徹triệt 。 理lý 不bất 徹triệt 則tắc 性tánh 不bất 盡tận 。 性tánh 不bất 盡tận 欲dục 至chí 於ư 命mạng 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 夫phu 命mạng 用dụng 也dã 。 此thử 用dụng 現hiện 前tiền 。 虗hư 空không 可khả 以dĩ 卷quyển 舒thư 。 有hữu 無vô 可khả 以dĩ 為vi 一nhất 條điều 。 佛Phật 說thuyết 有hữu 無vô 二nhị 法pháp 。 攝nhiếp 盡tận 一nhất 切thiết 法pháp 。 故cố 至chí 於ư 命mạng 者giả 先tiên 天thiên 而nhi 天thiên 不bất 違vi 。 天thiên 尚thượng 不bất 違vi 。 萬vạn 物vật 能năng 違vi 之chi 哉tai 。 此thử 等đẳng 意ý 思tư 口khẩu 說thuyết 。 滑hoạt 然nhiên 可khả 聽thính 。 聞văn 者giả 易dị 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 然nhiên 要yếu 此thử 用dụng 現hiện 前tiền 。 熱nhiệt 惱não 根căn 拔bạt 不bất 盡tận 。 清thanh 凉# 夢mộng 不bất 曾tằng 醒tỉnh 。 謂vị 之chi 盡tận 性tánh 。 則tắc 可khả 謂vị 之chi 至chí 於ư 命mạng 則tắc 不bất 可khả 。 古cổ 德đức 云vân 。 不bất 是thị 一nhất 番phiên 寒hàn 徹triệt 骨cốt 。 怎chẩm 得đắc 梅mai 花hoa 噴phún 鼻tị 香hương 。 夫phu 寒hàn 徹triệt 骨cốt 者giả 。 如như 顏nhan 子tử 隳huy 肢chi 體thể 黜truất 聰thông 明minh 。 亦diệc 是thị 個cá 小tiểu 樣# 子tử 。 葢# 肢chi 體thể 隳huy 則tắc 。 身thân 不bất 可khả 得đắc 。 聰thông 明minh 黠hiệt 則tắc 。 心tâm 不bất 可khả 得đắc 。 身thân 心tâm 既ký 皆giai 不bất 可khả 得đắc 。 則tắc 情tình 死tử 而nhi 性tánh 活hoạt 矣hĩ 。 性tánh 活hoạt 只chỉ 此thử 肢chi 體thể 便tiện 是thị 法Pháp 身thân 。 只chỉ 此thử 聰thông 明minh 便tiện 是thị 般Bát 若Nhã 。 法Pháp 身thân 則tắc 無vô 有hữu 邊biên 際tế 。 般Bát 若Nhã 則tắc 智trí 用dụng 萬vạn 物vật 而nhi 不bất 勞lao 。 若nhược 人nhân 說thuyết 法Pháp 。 身thân 外ngoại 有hữu 芥giới 菜thái 子tử 許hứa 法pháp 。 此thử 便tiện 是thị 外ngoại 道đạo 。 以dĩ 其kỳ 心tâm 外ngoại 見kiến 法pháp 故cố 也dã 。 又hựu 身thân 與dữ 心tâm 。 身thân 是thị 積tích 聚tụ 義nghĩa 。 心tâm 是thị 知tri 覺giác 義nghĩa 。 以dĩ 實thật 言ngôn 之chi 。 身thân 即tức 是thị 心tâm 。 心tâm 即tức 是thị 身thân 。 用dụng 他tha 積tích 聚tụ 便tiện 名danh 身thân 。 用dụng 他tha 知tri 覺giác 便tiện 名danh 心tâm 。 曹tào 溪khê 曰viết 。 吾ngô 有hữu 一nhất 物vật 。 無vô 頭đầu 無vô 尾vĩ 。 此thử 無vô 頭đầu 無vô 尾vĩ 者giả 。 見kiến 得đắc 徹triệt 了liễu 。 謂vị 之chi 盡tận 性tánh 。 見kiến 徹triệt 了liễu 能năng 用dụng 得đắc 謂vị 之chi 命mạng 。 我ngã 故cố 曰viết 命mạng 用dụng 也dã 。

師sư 飯phạn 畢tất 說thuyết 。 晉tấn 肇triệu 法Pháp 師sư 。 得đắc 罪tội 於ư 姚diêu 興hưng 。 興hưng 欲dục 殺sát 之chi 。 肇triệu 乞khất 假giả 七thất 日nhật 。 作tác 一nhất 書thư 名danh 寶bảo 藏tạng 論luận 訖ngật 。 將tương 死tử 時thời 。 說thuyết 偈kệ 曰viết 。 四tứ 大đại 原nguyên 非phi 有hữu 。 五ngũ 蘊uẩn 本bổn 來lai 空không 。 將tương 頭đầu 臨lâm 白bạch 刃nhận 。 一nhất 似tự 斬trảm 春xuân 風phong 。 又hựu 有hữu 一nhất 禪thiền 者giả 。 盜đạo 入nhập 室thất 問vấn 有hữu 寶bảo 否phủ/bĩ 。 禪thiền 曰viết 有hữu 。 盜đạo 曰viết 。 將tương 寶bảo 來lai 。 禪thiền 一nhất 喝hát 。 盜đạo 斬trảm 其kỳ 首thủ 。 師sư 問vấn 。 此thử 二nhị 人nhân 誰thùy 有hữu 受thọ 用dụng 。 某mỗ 曰viết 。 死tử 不bất 作tác 偈kệ 者giả 有hữu 受thọ 用dụng 。 師sư 問vấn 曰viết 。 如như 何hà 見kiến 得đắc 。 不bất 作tác 偈kệ 者giả 有hữu 受thọ 用dụng 。 某mỗ 曰viết 。 不bất 涉thiệp 廉liêm 纖tiêm 。 師sư 曰viết 。 後hậu 禪thiền 不bất 獨độc 熟thục 養dưỡng 。 渠cừ 亦diệc 用dụng 得đắc 了liễu 。

師sư 說thuyết 。 把bả 手thủ 牽khiên 他tha 入nhập 不bất 得đắc 。 惟duy 人nhân 自tự 肯khẳng 乃nãi 方phương 親thân 。 知tri 人nhân 者giả 智trí 也dã 。 自tự 知tri 者giả 明minh 也dã 。

師sư 說thuyết 。 道đạo 要yếu 知tri 得đắc 。 知tri 得đắc 又hựu 要yếu 行hành 得đắc 。 行hành 得đắc 又hựu 要yếu 證chứng 得đắc 。 證chứng 得đắc 又hựu 要yếu 忘vong 得đắc 。 忘vong 得đắc 方phương 纔tài 用dụng 得đắc 。 不bất 知tri 道đạo 者giả 。 一nhất 遇ngộ 些# 小tiểu 患hoạn 難nạn 。 即tức 不bất 能năng 做tố 主chủ 張trương 。 便tiện 垂thùy 首thủ 喪táng 氣khí 。 知tri 道đạo 者giả 值trị 此thử 。 必tất 有hữu 解giải 脫thoát 之chi 機cơ 。 決quyết 不bất 為vi 患hoạn 難nạn 綁# 縛phược 。 知tri 又hựu 有hữu 淺thiển 深thâm 。 有hữu 誠thành 明minh 而nhi 知tri 者giả 。 有hữu 明minh 誠thành 而nhi 知tri 者giả 。 誠thành 明minh 而nhi 知tri 。 得đắc 力lực 終chung 大đại 。 明minh 誠thành 而nhi 知tri 。 得đắc 力lực 終chung 弱nhược 。

師sư 說thuyết 。 學học 道Đạo 先tiên 要yếu 沒một 偷thâu 心tâm 。

師sư 又hựu 說thuyết 偈kệ 曰viết 。 伏phục 羲# 畫họa 卦# 若nhược 有hữu 成thành 。 伏phục 羲# 有hữu 死tử 而nhi 無vô 生sanh 。 伏phục 羲# 畫họa 卦# 若nhược 不bất 成thành 。 伏phục 羲# 無vô 實thật 而nhi 有hữu 名danh 。 惟duy 其kỳ 成thành 與dữ 不bất 成thành 故cố 。 成thành 成thành 不bất 成thành 虗hư 而nhi 靈linh 。

師sư 問vấn 。 喜hỷ 怒nộ 哀ai 樂nhạo/nhạc/lạc 未vị 發phát 時thời 。 有hữu 我ngã 無vô 我ngã 。 若nhược 說thuyết 無vô 我ngã 。 則tắc 成thành 斷đoạn 滅diệt 。 故cố 未vị 發phát 不bất 是thị 死tử 物vật 。 但đãn 未vị 發phát 不bất 昧muội 已dĩ 發phát 。 始thỉ 謂vị 之chi 中trung 。 已dĩ 發phát 不bất 昧muội 未vị 發phát 。 始thỉ 謂vị 之chi 和hòa 。

師sư 說thuyết 。 易dị 顯hiển 道đạo 神thần 德đức 行hạnh 。 道đạo 至chí 微vi 者giả 也dã 。 德đức 行hạnh 至chí 麤thô 者giả 也dã 。 如như 能năng 通thông 易dị 。 則tắc 至chí 微vi 者giả 我ngã 可khả 以dĩ 顯hiển 之chi 。 至chí 麤thô 者giả 。 我ngã 可khả 以dĩ 神thần 之chi 。 易dị 豈khởi 可khả 不bất 讀đọc 乎hồ 。 不bất 讀đọc 易dị 。 則tắc 學học 問vấn 不bất 通thông 方phương 。

師sư 言ngôn 。 唯duy 識thức 界giới 法pháp 。 喻dụ 參tham 合hợp 。 理lý 自tự 曉hiểu 然nhiên 。 其kỳ 經kinh 文văn 中trung 。 道Đạo 理lý 隨tùy 自tự 家gia 活hoạt 變biến 。 發phát 揮huy 及cập 舖# 敘tự 。 節tiết 奏tấu 亦diệc 自tự 活hoạt 變biến 。 前tiền 來lai 所sở 迷mê 生sanh 起khởi 之chi 由do 如như 此thử 。 伏phục 歸quy 元nguyên 真chân 亦diệc 如như 此thử 。 文văn 章chương 馳trì 騁sính 。 也dã 要yếu 活hoạt 變biến 。 莫mạc 局cục 死tử 格cách 。

師sư 見kiến 某mỗ 執chấp 筆bút 。 隨tùy 問vấn 隨tùy 說thuyết 隨tùy 抄sao 。 因nhân 謂vị 之chi 曰viết 。 不bất 必tất 抄sao 說thuyết 。 你nễ 既ký 在tại 這giá 裏lý 。 與dữ 我ngã 相tương 逢phùng 只chỉ 要yếu 查# 考khảo 身thân 心tâm 。 有hữu 個cá 下hạ 落lạc 處xứ 便tiện 了liễu 。

示thị 吳ngô 居cư 士sĩ

佛Phật 生sanh 七thất 日nhật 。 母mẫu 即tức 生sanh 忉Đao 利Lợi 天Thiên 。 及cập 佛Phật 出xuất 家gia 得đắc 道Đạo 。 將tương 欲dục 普phổ 度độ 眾chúng 生sanh 。 既ký 而nhi 思tư 之chi 。 我ngã 母mẫu 未vị 度độ 。 先tiên 度độ 眾chúng 生sanh 。 此thử 非phi 後hậu 母mẫu 而nhi 先tiên 人nhân 乎hồ 。 於ư 是thị 即tức 昇thăng 忉Đao 利Lợi 天Thiên 。 為vì 母mẫu 說thuyết 法Pháp 。 母mẫu 聞văn 佛Phật 說thuyết 。 亦diệc 心tâm 開khai 得đắc 道Đạo 。 由do 是thị 而nhi 觀quán 。 則tắc 生sanh 事sự 死tử 葬táng 之chi 孝hiếu 。 以dĩ 為vi 人nhân 子tử 之chi 孝hiếu 。 止chỉ 於ư 此thử 而nhi 已dĩ 。 恐khủng 非phi 天thiên 下hạ 之chi 達đạt 道đạo 也dã 。 以dĩ 至chí 孝hiếu 言ngôn 之chi 。 而nhi 為vi 人nhân 子tử 者giả 。 能năng 如như 佛Phật 為vì 母mẫu 說thuyết 法Pháp 。 母mẫu 亦diệc 得đắc 道Đạo 。 如như 是thị 之chi 孝hiếu 。 方phương 為vi 至chí 孝hiếu 耳nhĩ 。 故cố 曰viết 。 以dĩ 形hình 孝hiếu 者giả 情tình 也dã 。 以dĩ 理lý 孝hiếu 者giả 性tánh 也dã 。 情tình 乃nãi 有hữu 我ngã 而nhi 昧muội 者giả 也dã 。 性tánh 乃nãi 無vô 我ngã 而nhi 靈linh 者giả 也dã 。 有hữu 我ngã 則tắc 不bất 虗hư 。 不bất 虗hư 則tắc 不bất 靈linh 明minh 。 無vô 我ngã 則tắc 虗hư 而nhi 靈linh 明minh 矣hĩ 。 故cố 以dĩ 不bất 虗hư 不bất 靈linh 者giả 行hành 孝hiếu 。 孝hiếu 終chung 不bất 達đạt 。 以dĩ 虗hư 而nhi 靈linh 者giả 行hành 孝hiếu 。 謂vị 孝hiếu 不bất 達đạt 。 未vị 之chi 有hữu 也dã 。 今kim 吳ngô 居cư 士sĩ 。 有hữu 志chí 敬kính 事sự 旃chiên 檀đàn 瑞thụy 像tượng 。 必tất 欲dục 母mẫu 之chi 終chung 將tương 聞văn 法Pháp 。 心tâm 開khai 得đắc 道Đạo 。 此thử 亦diệc 佛Phật 之chi 心tâm 也dã 。 雖tuy 然nhiên 。 佛Phật 為vi 眾chúng 生sanh 。 立lập 孝hiếu 為vi 宗tông 。 宗tông 立lập 則tắc 天thiên 下hạ 有hữu 所sở 主chủ 。 有hữu 所sở 主chủ 耳nhĩ 目mục 不bất 二nhị 。 耳nhĩ 目mục 不bất 二nhị 。 則tắc 心tâm 不bất 待đãi 別biệt 而nhi 自tự 一nhất 矣hĩ 。 心tâm 一nhất 則tắc 有hữu 我ngã 而nhi 昧muội 者giả 日nhật 消tiêu 。 無vô 我ngã 而nhi 靈linh 者giả 日nhật 長trường/trưởng 矣hĩ 。

一nhất 合hợp 理lý 相tương/tướng

自tự 須Tu 菩Bồ 提Đề 至chí 是thị 名danh 微vi 塵trần 眾chúng 。 總tổng 七thất 十thập 九cửu 字tự 。 此thử 七thất 十thập 九cửu 字tự 。 千thiên 轉chuyển 萬vạn 變biến 。 低đê 昂ngang 浮phù 沉trầm 。 隨tùy 問vấn 隨tùy 答đáp 。 勢thế 如như 轉chuyển 萬vạn 鈞quân 之chi 石thạch 於ư 千thiên 仞nhận 之chi 溪khê 。 雖tuy 若nhược 泰thái 山sơn 之chi 重trọng/trùng 而nhi 實thật 輕khinh 如như 鴻hồng 毛mao 也dã 。 泰thái 山sơn 之chi 重trọng/trùng 喻dụ 眾chúng 生sanh 一nhất 合hợp 相tương/tướng 執chấp 。 鴻hồng 毛mao 之chi 輕khinh 喻dụ 聖thánh 人nhân 般Bát 若Nhã 之chi 利lợi 。 次thứ 段đoạn 自tự 世Thế 尊Tôn 至chí 。 貪tham 著trước 其kỳ 事sự 。 總tổng 七thất 十thập 一nhất 字tự 。 此thử 七thất 十thập 一nhất 字tự 。 不bất 過quá 以dĩ 多đa 碎toái 相tương 破phá 一nhất 合hợp 相tương/tướng 耳nhĩ 。 前tiền 段đoạn 不bất 過quá 以dĩ 一nhất 合hợp 相tương 破phá 多đa 碎toái 相tương/tướng 耳nhĩ 。 何hà 謂vị 多đa 碎toái 相tương 破phá 一nhất 合hợp 相tương/tướng 。 以dĩ 多đa 碎toái 相tương/tướng 觀quán 一nhất 合hợp 相tương/tướng 。 則tắc 一nhất 合hợp 相tương/tướng 不bất 待đãi 觀quán 空không 而nhi 後hậu 空không 也dã 。 何hà 謂vị 一nhất 合hợp 相tương 破phá 多đa 碎toái 相tương/tướng 。 以dĩ 一nhất 合hợp 相tương 破phá 多đa 碎toái 相tương/tướng 。 亦diệc 不bất 待đãi 觀quán 空không 而nhi 後hậu 空không 也dã 。 嗟ta 乎hồ 。 眾chúng 生sanh 計kế 六lục 尺xích 之chi 軀khu 堅kiên 於ư 須Tu 彌Di 。 所sở 以dĩ 死tử 生sanh 榮vinh 辱nhục 。 不bất 召triệu 而nhi 至chí 也dã 。 如như 知tri 一nhất 合hợp 相tương/tướng 可khả 以dĩ 破phá 多đa 碎toái 相tương/tướng 。 多đa 碎toái 相tương 破phá 一nhất 合hợp 相tương/tướng 。 則tắc 一nhất 合hợp 相tương/tướng 與dữ 多đa 碎toái 相tương/tướng 。 未vị 嘗thường 有hữu 也dã 。 何hà 須tu 種chủng 種chủng 方phương 便tiện 。 權quyền 巧xảo 而nhi 力lực 破phá 之chi 。 雖tuy 然nhiên 。 身thân 執chấp 既ký 重trọng/trùng 。 不bất 藉tạ 方phương 便tiện 。 孰thục 是thị 天thiên 生sanh 彌Di 勒Lặc 。 自tự 然nhiên 釋Thích 迦Ca 。

破phá 地địa 獄ngục 偈kệ

若nhược 人nhân 欲dục 了liễu 知tri 。 三tam 世thế 一nhất 切thiết 佛Phật 。 應ưng 觀quán 法Pháp 界Giới 性tánh 。 一nhất 切thiết 惟duy 心tâm 造tạo 。 此thử 偈kệ 總tổng 二nhị 十thập 字tự 。 而nhi 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 。 十thập 法Pháp 界Giới 。 依y 正chánh 二nhị 報báo 。 靡mĩ 不bất 括quát 盡tận 矣hĩ 。 第đệ 世thế 人nhân 心tâm 識thức 粗thô 浮phù 。 誦tụng 而nhi 不bất 知tri 其kỳ 義nghĩa 。 義nghĩa 既ký 不bất 知tri 。 則tắc 所sở 謂vị 破phá 地địa 獄ngục 。 破phá 餓ngạ 鬼quỷ 。 破phá 畜súc 生sanh 。 破phá 人nhân 。 破phá 修tu 羅la 。 破phá 天thiên 。 破phá 聲Thanh 聞Văn 。 破phá 緣Duyên 覺Giác 。 破phá 菩Bồ 薩Tát 。 破phá 佛Phật 。 一nhất 破phá 齊tề 破phá 。 此thử 佛Phật 說thuyết 偈kệ 之chi 意ý 也dã 。 或hoặc 曰viết 。 六lục 凡phàm 破phá 之chi 。 可khả 也dã 。 四tứ 聖thánh 。 何hà 故cố 亦diệc 破phá 之chi 耶da 。 對đối 曰viết 。 子tử 不bất 達đạt 惟duy 心tâm 之chi 旨chỉ 。 如như 一nhất 達đạt 惟duy 心tâm 。 方phương 知tri 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 。 十thập 界giới 法pháp 依y 正chánh 二nhị 報báo 。 皆giai 情tình 之chi 變biến 也dã 。 如như 六lục 道đạo 中trung 。 三tam 途đồ 皆giai 惡ác 情tình 也dã 。 人nhân 修tu 羅la 天thiên 。 此thử 三tam 者giả 皆giai 善thiện 情tình 也dã 。 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 菩Bồ 薩Tát 佛Phật 。 皆giai 淨tịnh 情tình 也dã 。 非phi 染nhiễm 情tình 也dã 。 由do 是thị 觀quán 之chi 。 則tắc 天thiên 與dữ 人nhân 修tu 羅la 。 雖tuy 勝thắng 於ư 三tam 塗đồ 。 然nhiên 皆giai 善thiện 染nhiễm 情tình 之chi 變biến 也dã 。 故cố 曰viết 。 凡phàm 聖thánh 情tình 盡tận 。 體thể 露lộ 真chân 常thường 。 真chân 常thường 即tức 惟duy 心tâm 也dã 。 嗚ô 呼hô 。 惟duy 心tâm 之chi 用dụng 。 聖thánh 人nhân 與dữ 眾chúng 人nhân 。 諸chư 佛Phật 與dữ 眾chúng 生sanh 。 皆giai 未vị 嘗thường 不bất 圓viên 滿mãn 者giả 也dã 。 但đãn 眾chúng 人nhân 與dữ 眾chúng 生sanh 。 日nhật 用dụng 而nhi 不bất 知tri 。 聖thánh 人nhân 與dữ 諸chư 佛Phật 。 日nhật 用dụng 而nhi 不bất 昧muội 。 此thử 所sở 以dĩ 有hữu 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 之chi 別biệt 也dã 。 人nhân 為vi 萬vạn 物vật 之chi 靈linh 。 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 之chi 前tiền 者giả 不bất 能năng 知tri 。 則tắc 四tứ 聖thánh 六lục 凡phàm 之chi 變biến 。 吾ngô 不bất 能năng 作tác 主chủ 矣hĩ 。 既ký 不bất 能năng 作tác 主chủ 。 則tắc 被bị 凡phàm 聖thánh 境cảnh 界giới 轉chuyển 我ngã 。 我ngã 不bất 能năng 轉chuyển 凡phàm 聖thánh 境cảnh 界giới 也dã 。 西tây 源nguyên 居cư 士sĩ 。 如như 達đạt 此thử 意ý 。 則tắc 滿mãn 偈kệ 道Đạo 人Nhân 。 自tự 然nhiên 形hình 雖tuy 木mộc 偶ngẫu 。 心tâm 未vị 嘗thường 不bất 通thông 悟ngộ 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。 一nhất 念niệm 不bất 生sanh 。 夫phu 婦phụ 無vô 二nhị 法Pháp 身thân 故cố 也dã 。

又hựu 曰viết 。 天thiên 地địa 同đồng 根căn 。 萬vạn 物vật 一nhất 體thể 。 故cố 父phụ 子tử 夫phu 妻thê 。 如như 存tồn 者giả 開khai 悟ngộ 。 亡vong 者giả 亦diệc 心tâm 安an 。 亡vong 者giả 開khai 悟ngộ 。 存tồn 者giả 亦diệc 心tâm 安an 。 此thử 道Đạo 理lý 如như 此thử 。 奈nại 世thế 人nhân 見kiến 迹tích 而nhi 不bất 明minh 理lý 。 所sở 以dĩ 存tồn 亡vong 。 便tiện 作tác 兩lưỡng 橛quyết 看khán 也dã 。

萬vạn 曆lịch 丙bính 申thân 。 紫tử 栢# 尊tôn 者giả 挂quải 錫tích 余dư 誡giới 閒gian/nhàn 堂đường 。 偶ngẫu 閱duyệt 普phổ 門môn 品phẩm 。 至chí 受thọ 苦khổ 眾chúng 生sanh 。 聞văn 是thị 觀Quán 世Thế 音Âm 菩Bồ 薩Tát 。 一nhất 心tâm 稱xưng 名danh 。 觀Quán 世Thế 音Âm 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 時thời 觀quán 其kỳ 音âm 聲thanh 。 皆giai 得đắc 解giải 脫thoát 。 乃nãi 詰cật 學học 者giả 云vân 。 稱xưng 名danh 者giả 眾chúng 生sanh 也dã 。 而nhi 菩Bồ 薩Tát 觀quán 之chi 。 觀quán 音âm 者giả 菩Bồ 薩Tát 也dã 。 而nhi 眾chúng 生sanh 解giải 脫thoát 。 是thị 張trương 公công 喫khiết 酒tửu 李# 公công 醉túy 也dã 。 如như 之chi 何hà 其kỳ 會hội 通thông 耶da 。 眾chúng 皆giai 未vị 達đạt 。 因nhân 舉cử 閬# 守thủ 因nhân 緣duyên 曰viết 。 了liễu 是thị 則tắc 了liễu 是thị 矣hĩ 。 余dư 因nhân 偈kệ 曰viết 。 斬trảm 像tượng 頭đầu 挫tỏa 。 射xạ 虎hổ 石thạch 破phá 。 格cách 物vật 物vật 格cách 兩lưỡng 番phiên 墮đọa (# 王vương 宇vũ 泰thái 筆bút 麈# )# 。

附phụ 禮lễ 佛Phật 儀nghi 式thức

初sơ 念niệm 淨tịnh 法Pháp 界Giới 真chân 言ngôn 三tam 遍biến 訖ngật 。 即tức 曰viết 。 乘thừa 佛Phật 威uy 神thần 。 謹cẩn 誦tụng 淨tịnh 法Pháp 界Giới 真chân 言ngôn 若nhược 干can 遍biến 。 惟duy 願nguyện 。 承thừa 是thị 真chân 言ngôn 威uy 神thần 波ba 光quang 力lực 故cố 。 蕩đãng 滌địch 盡tận 虗hư 空không 遍biến 法Pháp 界Giới 。 十thập 方phương 三tam 世thế 。 依y 正chánh 二nhị 報báo 。 悉tất 皆giai 清thanh 淨tịnh 。 以dĩ 此thử 清thanh 淨tịnh 三tam 業nghiệp 。 讚tán 歎thán 三Tam 寶Bảo 。 觀quán 想tưởng 三Tam 寶Bảo 。 禮lễ 拜bái 三Tam 寶Bảo 。 即tức 讚tán 即tức 觀quán 即tức 禮lễ 畢tất 。 即tức 曰viết 。

南Nam 無mô 盡tận 虗hư 空không 遍biến 法Pháp 界Giới 十thập 方phương 三tam 世thế 。 一nhất 切thiết 佛Phật 陀Đà 達đạt 磨ma 僧Tăng 伽già 耶da 。 各các 一nhất 稱xưng 一nhất 拜bái 。

南Nam 無mô 千thiên 華hoa 臺đài 上thượng 百bách 寶bảo 光quang 中trung 華hoa 嚴nghiêm 教giáo 主chủ 本bổn 師sư 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 。 盧lô 舍xá 那na 尊tôn 佛Phật 以dĩ 下hạ 。 俱câu 一nhất 稱xưng 一nhất 拜bái 。

南Nam 無mô 東đông 方phương 藥Dược 師Sư 琉Lưu 璃Ly 光Quang 如Như 來Lai 。

南Nam 無mô 西tây 方phương 極Cực 樂Lạc 世Thế 界Giới 。 三tam 十thập 六lục 萬vạn 億ức 一nhất 十thập 一nhất 萬vạn 九cửu 千thiên 五ngũ 百bách 同đồng 名danh 同đồng 號hiệu 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 。

南Nam 無mô 當đương 來lai 下hạ 生sanh 彌Di 勒Lặc 尊tôn 佛Phật 。

南Nam 無mô 藥Dược 王Vương 藥Dược 上Thượng 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。

南Nam 無mô 觀quán 音âm 勢thế 至chí 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。

南Nam 無mô 文Văn 殊Thù 師Sư 利Lợi 。 普Phổ 賢Hiền 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。

南Nam 無mô 月Nguyệt 光Quang 菩Bồ 薩Tát 摩ma 訶ha 薩tát 。

南Nam 無mô 南nam 嶽nhạc 慧tuệ 思tư 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。

南Nam 無mô 智trí 琬# 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。

南Nam 無mô 西tây 天thiên 東đông 土thổ/độ 歷lịch 代đại 傳truyền 宗tông 判phán 教giáo 併tinh 翻phiên 傳truyền 秘bí 密mật 章chương 句cú 。 諸chư 祖tổ 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 等đẳng 。 三tam 稱xưng 三tam 拜bái 。

南Nam 無mô 南nam 嶽nhạc 慧tuệ 海hải 尊tôn 者giả 以dĩ 下hạ 。 一nhất 稱xưng 一nhất 拜bái 。

南Nam 無mô 七thất 祖tổ 讓nhượng 尊tôn 者giả 。

南Nam 無mô 青thanh 原nguyên 思tư 尊tôn 者giả 。

南Nam 無mô 馬mã 祖tổ 一nhất 尊tôn 者giả 。

南Nam 無mô 石thạch 頭đầu 遷thiên 尊tôn 者giả 。

南Nam 無mô 天thiên 台thai 智trí 者giả 顗# 大đại 師sư 。

南Nam 無mô 賢hiền 首thủ 藏tạng 大đại 師sư 。

南Nam 無mô 慈từ 悲bi 基cơ 大đại 師sư 。

南Nam 無mô 十thập 方phương 現hiện 在tại 。 人nhân 天thiên 眼nhãn 目mục 。 諸chư 大đại 知tri 識thức 。 大đại 法Pháp 師sư 。 惟duy 願nguyện 。 仗trượng 佛Phật 慈từ 光quang 。 世thế 世thế 道đạo 風phong 遠viễn 布bố 。 尊tôn 尊tôn 福phước 慧tuệ 昌xương 隆long 。 弟đệ 子tử 某mỗ 。 仰ngưỡng 承thừa 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 慈từ 善thiện 根căn 力lực 。 謹cẩn 代đại 十thập 方phương 三tam 世thế 。 一nhất 切thiết 尊tôn 卑ty 檀đàn 越việt 。 水thủy 陸lục 空không 行hành 。 天thiên 龍long 八bát 部bộ 。 幽u 冥minh 靈linh 聰thông 。 人nhân 王vương 世thế 主chủ 。 州châu 牧mục 縣huyện 長trường/trưởng 。 師sư 僧Tăng 父phụ 母mẫu 。 法pháp 友hữu 眷quyến 屬thuộc 。 願nguyện 于vu 三Tam 寶Bảo 光quang 中trung 。 仰ngưỡng 仗trượng 三Tam 寶Bảo 威uy 神thần 之chi 力lực 。 未vị 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 願nguyện 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 已dĩ 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 堅kiên 固cố 護hộ 法Pháp 心tâm 。 堅kiên 固cố 精tinh 進tấn 心tâm 。 早tảo 出xuất 輪luân 迴hồi 苦khổ 。 次thứ 念niệm 十thập 願nguyện 王vương 一nhất 遍biến 拜bái 。 次thứ 念niệm 般Bát 若Nhã 心tâm 經kinh 一nhất 遍biến 畢tất 。 曰viết 乘thừa 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 慈từ 善thiện 根căn 力lực 。 謹cẩn 誦tụng 般Bát 若Nhã 心tâm 經kinh 一nhất 遍biến 。 迴hồi 向hướng 十thập 方phương 常thường 住trụ 三Tam 寶Bảo 。 以dĩ 此thử 功công 德đức 。 囑chúc 願nguyện 當đương 今kim 皇hoàng 帝đế 。 萬vạn 歲tuế 萬vạn 萬vạn 歲tuế 。 發phát 四tứ 弘hoằng 誓thệ 願nguyện 。 三tam 稱xưng 三tam 拜bái 。 所sở 謂vị 禮lễ 佛Phật 一nhất 週# 也dã 。

紫tử 栢# 尊tôn 者giả 別biệt 集tập 卷quyển 之chi 四tứ (# 終chung )#

No.1453-1# 紫tử 栢# 尊tôn 者giả 別biệt 集tập 附phụ 錄lục

私tư 淑thục 弟đệ 子tử 。 甬# 東đông 。 陸lục 符phù 。 撰soạn 。

師sư 諱húy 真chân 可khả 。 達đạt 觀quán 其kỳ 字tự 也dã 。 晚vãn 自tự 號hiệu 紫tử 栢# 。 萬vạn 曆lịch 中trung 。 慈từ 聖thánh 皇hoàng 太thái 后hậu 。 欽khâm 師sư 道đạo 風phong 。 上thượng 亦diệc 雅nhã 知tri 師sư 。 謂vị 若nhược 此thử 真chân 可khả 名danh 一nhất 僧Tăng 。 師sư 遂toại 取thủ 以dĩ 更cánh 其kỳ 名danh 云vân 。 世thế 家gia 吳ngô 江giang 之chi 攤# 缺khuyết 。 沈trầm 姓tánh 。 父phụ 連liên 。 字tự 季quý 子tử 。 其kỳ 先tiên 句cú 曲khúc 人nhân 。 師sư 生sanh 有hữu 異dị 徵trưng 。 雄hùng 猛mãnh 不bất 可khả 羈ki 紲# 。 稍sảo 長trường/trưởng 。 志chí 益ích 大đại 。 飲ẩm 酒tửu 恃thị 氣khí 。 慕mộ 古cổ 游du 俠hiệp 之chi 行hành 。 他tha 日nhật 自tự 言ngôn 。 吾ngô 本bổn 殺sát 猪trư 屠đồ 狗cẩu 之chi 夫phu 。 葢# 道đạo 其kỳ 實thật 也dã 。 年niên 十thập 七thất 。 辭từ 親thân 隻chỉ 行hành 。 願nguyện 立lập 功công 名danh 。 塞tắc 上thượng 行hành 至chí 郡quận 城thành 楓phong 橋kiều 。 天thiên 大đại 雨vũ 不bất 得đắc 前tiền 。 虎hổ 丘khâu 僧Tăng 明minh 覺giác 者giả 。 過quá 視thị 。 壯tráng 其kỳ 貌mạo 。 問vấn 知tri 遠viễn 行hành 。 因nhân 以dĩ 葢# 接tiếp 之chi 歸quy 。 具cụ 晚vãn 餐xan 。 夜dạ 臥ngọa 。 聞văn 僧Tăng 誦tụng 八bát 十thập 八bát 佛Phật 名danh 號hiệu 。 心tâm 忽hốt 開khai 悅duyệt 。 侵xâm 晨thần 起khởi 。 告cáo 覺giác 願nguyện 出xuất 家gia 。 遂toại 解giải 腰yêu 纏triền 治trị 齋trai 。 覺giác 即tức 白bạch 眾chúng 為vi 祝chúc 髮phát 。 因nhân 禮lễ 覺giác 為vi 師sư 。 是thị 夜dạ 即tức 兀ngột 坐tọa 達đạt 旦đán 。 覺giác 欲dục 募mộ 鐵thiết 萬vạn 斤cân 鑄chú 大đại 鐘chung 。 師sư 乃nãi 獨độc 身thân 往vãng 平bình 湖hồ 。 趺phu 坐tọa 一nhất 巨cự 室thất 門môn 外ngoại 。 主chủ 人nhân 進tiến 食thực 。 不bất 食thực 。 問vấn 何hà 為vi 。 曰viết 願nguyện 得đắc 鐵thiết 萬vạn 斤cân 。 鑄chú 大đại 鐘chung 。 鎮trấn 虎hổ 丘khâu 山sơn 寺tự 。 主chủ 人nhân 立lập # 鐵thiết 如như 募mộ 。 師sư 為vi 舉cử 食thực 。 竟cánh 載tái 之chi 歸quy 。 閉bế 戶hộ 讀đọc 書thư 。 歲tuế 餘dư 不bất 越việt 閫khổn 。 年niên 二nhị 十thập 。 從tùng 講giảng 師sư 受thọ 具cụ 戒giới 。 掩yểm 關quan 武võ 塘đường 景cảnh 德đức 寺tự 。 三tam 年niên 。 辭từ 覺giác 包bao 腰yêu 參tham 訪phỏng 。 聞văn 僧Tăng 誦tụng 張trương 拙chuyết 秀tú 才tài 偈kệ 。 至chí 斷đoạn 除trừ 忘vong 想tưởng 重trọng/trùng 增tăng 病bệnh 。 趨xu 向hướng 真Chân 如Như 亦diệc 是thị 邪tà 。 曰viết 何hà 不bất 云vân 方phương 病bệnh 無vô 不bất 是thị 邪tà 。 僧Tăng 哂# 之chi 。 師sư 大đại 疑nghi 。 到đáo 處xứ 書thư 二nhị 語ngữ 于vu 壁bích 。 迷mê 悶muộn 至chí 頭đầu 面diện 俱câu 腫thũng 。 一nhất 日nhật 齋trai 次thứ 忽hốt 悟ngộ 。 頭đầu 面diện 立lập 消tiêu 。 曰viết 使sử 我ngã 在tại 臨lâm 濟tế 德đức 山sơn 座tòa 下hạ 。 一nhất 掌chưởng 便tiện 醒tỉnh 。 自tự 是thị 氣khí 宇vũ 凌lăng 鑠thước 諸chư 方phương 矣hĩ 。 初sơ 祖tổ 西tây 來lai 。 以dĩ 楞lăng 伽già 印ấn 心tâm 。 從tùng 上thượng 祖tổ 家gia 。 皆giai 精tinh 其kỳ 義nghĩa 。 立lập 為vi 綱cương 宗tông 。 勘khám 騐# 來lai 學học 。 宋tống 洪hồng 覺giác 範phạm 憂ưu 末Mạt 法Pháp 失thất 傳truyền 。 遂toại 為vi 智trí 證chứng 傳truyền 。 僧Tăng 寶bảo 傳truyền 諸chư 書thư 。 以dĩ 撰soạn 述thuật 佛Phật 祖tổ 旨chỉ 訣quyết 。 其kỳ 書thư 世thế 多đa 未vị 見kiến 。 師sư 搜sưu 得đắc 古cổ 本bổn 大đại 喜hỷ 。 因nhân 遊du 匡khuông 山sơn 。 深thâm 究cứu 相tương/tướng 宗tông 精tinh 義nghĩa 。 已dĩ 而nhi 遊du 五ngũ 臺đài 。 至chí 峭# 壁bích 空không 巖nham 。 有hữu 老lão 宿túc 孤cô 坐tọa 。 師sư 作tác 禮lễ 問vấn 。 一nhất 念niệm 未vị 生sanh 時thời 如như 何hà 。 宿túc 竪thụ 一nhất 指chỉ 。

又hựu 問vấn 。

既ký 生sanh 後hậu 如như 何hà 。 宿túc 屐kịch 兩lưỡng 手thủ 。 師sư 於ư 言ngôn 下hạ 領lãnh 旨chỉ 。 尋tầm 跡tích 之chi 失thất 其kỳ 處xứ 。 至chí 京kinh 師sư 參tham 徧biến 融dung 大đại 老lão 。 融dung 問vấn 。 何hà 來lai 。 曰viết 從tùng 江giang 南nam 來lai 。 來lai 此thử 何hà 事sự 。 曰viết 習tập 講giảng 。 又hựu 問vấn 習tập 講giảng 何hà 事sự 。 曰viết 貫quán 通thông 經kinh 旨chỉ 。 代đại 佛Phật 揚dương 化hóa 。 融dung 曰viết 。 能năng 清thanh 淨tịnh 說thuyết 法Pháp 乎hồ 。 曰viết 至chí 今kim 不bất 染nhiễm 一nhất 塵trần 。 融dung 命mạng 師sư 解giải 直trực 裰# 施thí 旁bàng 僧Tăng 。 攬lãm 其kỳ 裏lý 曰viết 。 脫thoát 卻khước 一nhất 層tằng 還hoàn 一nhất 層tằng 也dã 。 師sư 笑tiếu 頷hạm 之chi 。 遂toại 留lưu 。

時thời 與dữ 知tri 識thức 嘯khiếu 巖nham 。 法pháp 主chủ 暹# 理lý 諸chư 公công 。 參tham 證chứng 所sở 得đắc 。 乃nãi 歸quy 省tỉnh 覺giác 去khứ 。 辭từ 覺giác 時thời 已dĩ 九cửu 年niên 。 師sư 見kiến 道Đạo 法Pháp 陵lăng 遲trì 。 五ngũ 家gia 綱cương 宗tông 墜trụy 地địa 。 以dĩ 負phụ 荷hà 大đại 法pháp 為vì 己kỷ 事sự 。 倡xướng 刻khắc 大đại 藏tạng 。 廣quảng 其kỳ 流lưu 布bố 。 日nhật 以dĩ 智trí 證chứng 傳truyền 一nhất 書thư 囑chúc 付phó 傳truyền 習tập 。 或hoặc 時thời 教giáo 人nhân 專chuyên 持trì 毗tỳ 舍xá 浮phù 佛Phật 偈kệ 。 謂vị 此thử 偈kệ 是thị 去khứ 來lai 諸chư 佛Phật 心tâm 印ấn 。 禪thiền 之chi 真chân 源nguyên 。 常thường 言ngôn 。 吾ngô 持trì 此thử 二nhị 十thập 餘dư 年niên 。 已dĩ 熟thục 半bán 句cú 。 熟thục 兩lưỡng 句cú 。 死tử 生sanh 無vô 慮lự 矣hĩ 。 先tiên 是thị 。 有hữu 南nam 昌xương 諸chư 生sanh 出xuất 家gia 補bổ 陀đà 。 曰viết 密mật 藏tạng 道đạo 開khai 者giả 。 聞văn 師sư 風phong 來lai 歸quy 。 師sư 深thâm 器khí 重trọng/trùng 。 留lưu 為vi 侍thị 者giả 。 凡phàm 法Pháp 門môn 大đại 事sự 如như 復phục 楞lăng 嚴nghiêm 寺tự 。 刻khắc 大đại 藏tạng 。 復phục 化hóa 城thành 。 皆giai 以dĩ 屬thuộc 之chi 。 師sư 終chung 身thân 不bất 受thọ 人nhân 祈kỳ 請thỉnh 出xuất 世thế 。 終chung 師sư 世thế 亦diệc 無vô 敢cảm 開khai 堂đường 受thọ 請thỉnh 者giả 。 獨độc 與dữ 憨# 山sơn 清thanh 公công 為vi 友hữu 。 嘗thường 對đối 談đàm 四tứ 十thập 晝trú 夜dạ 。 不bất 交giao 睫tiệp 。 有hữu 志chí 修tu 。 國quốc 朝triêu 傳truyền 燈đăng 錄lục 。 與dữ 清thanh 公công 約ước 。 共cộng 住trú 曹tào 溪khê 。 開khai 導đạo 法pháp 脈mạch 。 遂toại 從tùng 帝đế 京kinh 繇# 三tam 晉tấn 。 歷lịch 關quan 中trung 。 跨khóa 棧sạn 道đạo 。 至chí 蜀thục 。 禮lễ 普phổ 賢hiền 。 順thuận 流lưu 下hạ 瞿cù 塘đường 。 過quá 荊kinh 襄tương 。 登đăng 太thái 和hòa 。 至chí 匡khuông 廬lư 。 尋tầm 清thanh 公công 。 約ước 清thanh 公công 以dĩ 興hưng 復phục 勞lao 山sơn 海hải 印ấn 寺tự 。 為vi 黃hoàng 冠quan 奧áo 援viện 訐kiết 奏tấu 被bị 逮đãi 。 師sư 聞văn 報báo 。 禱đảo 佛Phật 冀ký 佑hữu 。 不bất 死tử 。 獨độc 往vãng 曹tào 溪khê 知tri 已dĩ 得đắc 遣khiển 雷lôi 陽dương 戌tuất 。 因nhân 往vãng 白bạch 下hạ 江giang 關quan 。 待đãi 之chi 相tướng 見kiến 執chấp 手thủ 嘆thán 曰viết 。 公công 以dĩ 死tử 荷hà 大đại 法pháp 。 我ngã 何hà 人nhân 哉tai 。 公công 不bất 生sanh 還hoàn 。 吾ngô 無vô 生sanh 日nhật 。 他tha 日nhật 即tức 先tiên 公công 死tử 。 後hậu 事sự 屬thuộc 公công 。 清thanh 公công 至chí 雷lôi 陽dương 。 得đắc 間gian 過quá 曹tào 溪khê 曰viết 。 此thử 達đạt 老lão 志chí 也dã 。 吾ngô 以dĩ 行hành 間gian 至chí 殆đãi 不bất 偶ngẫu 後hậu 公công 得đắc 釋thích 即tức 住trụ 錫tích 宗tông 風phong 振chấn 焉yên 。 上thượng 以dĩ 三tam 殿điện 工công 開khai 礦quáng 稅thuế 。 中trung 使sử 輩bối 出xuất 。 有hữu 李# 道đạo 者giả 初sơ 奏tấu 。 南nam 康khang 守thủ 吳ngô 寶bảo 秀tú 抗kháng 旨chỉ 逮đãi 治trị 。 其kỳ 夫phu 人nhân 哀ai 憤phẫn 投đầu 繯# 死tử 。 師sư 聞văn 之chi 曰viết 。 良lương 二nhị 千thiên 石thạch 為vi 民dân 請thỉnh 命mạng 死tử 。 其kỳ 妻thê 自tự 且thả 不bất 免miễn 。

時thời 事sự 至chí 此thử 乎hồ 。 遂toại 入nhập 都đô 門môn 營doanh 救cứu 。 以dĩ 毗tỳ 舍xá 半bán 偈kệ 令linh 誦tụng 十thập 萬vạn 當đương 出xuất 獄ngục 。 吳ngô 持trì 至chí 八bát 萬vạn 。 上thượng 意ý 解giải 得đắc 末mạt 減giảm 。 師sư 因nhân 喟vị 然nhiên 曰viết 。 憨# 山sơn 不bất 歸quy 。 我ngã 出xuất 世thế 一nhất 大đại 負phụ 。 礦quáng 稅thuế 不bất 止chỉ 。 我ngã 救cứu 世thế 一nhất 大đại 負phụ 。 傳truyền 燈đăng 未vị 續tục 。 我ngã 慧tuệ 命mạng 一nhất 大đại 負phụ 。 釋thích 此thử 三tam 負phụ 。 當đương 不bất 復phục 遊du 王Vương 舍Xá 城Thành 矣hĩ 。 門môn 弟đệ 子tử 皆giai 知tri 都đô 下hạ 側trắc 目mục 。 師sư 相tương 繼kế 奉phụng 書thư 勸khuyến 出xuất 。 開khai 侍thị 者giả 刺thứ 血huyết 具cụ 書thư 隱ẩn 去khứ 。 師sư 居cư 方phương 山sơn 時thời 。 嘗thường 卜bốc 出xuất 處xứ 于vu 李# 長trưởng 者giả 。 誓thệ 以dĩ 身thân 命mạng 弘hoằng 法pháp 。 報báo 書thư 輙triếp 謂vị 。 吾ngô 當đương 斷đoạn 髮phát 。 已dĩ 如như 斷đoạn 頭đầu 。 今kim 更cánh 有hữu 何hà 頭đầu 可khả 斷đoạn 。 其kỳ 意ý 以dĩ 出xuất 家gia 兒nhi 。 大đại 事sự 既ký 明minh 。 身thân 心tâm 尚thượng 有hữu 僇# 辱nhục 揀giản 避tị 。 雖tuy 比tỉ 古cổ 之chi 立lập 名danh 義nghĩa 不bất 侵xâm 然nhiên 諾nặc 者giả 。 尚thượng 不bất 可khả 得đắc 。 況huống 欲dục 稱xưng 祖tổ 家gia 兒nhi 孫tôn 。 操thao 提đề 正chánh 令linh 。 以dĩ 殺sát 活hoạt 天thiên 下hạ 。 雖tuy 謗báng 毀hủy 章chương 疏sớ/sơ 不bất 一nhất 。 師sư 處xứ 之chi 屹# 然nhiên 。 居cư 無vô 何hà 。 妖yêu 書thư 事sự 發phát 。 上thượng 震chấn 怒nộ 。 方phương 大đại 索sách 。 先tiên 是thị 。 江giang 夏hạ 郭quách 公công 正chánh 域vực 為vi 少thiểu 宗tông 伯bá 。 以dĩ 楚sở 藩# 事sự 。 與dữ 政chánh 府phủ 抵để 牾# 。 金kim 壇đàn 于vu 玉ngọc 立lập 比tỉ 部bộ 故cố 與dữ 郭quách 交giao 好hảo/hiếu 。 而nhi 吳ngô 沈trầm 令linh 譽dự 與dữ 予# 。 皆giai 師sư 弟đệ 子tử 。 以dĩ 醫y 游du 公công 卿khanh 間gian 。 尤vưu 往vãng 來lai 江giang 夏hạ 稱xưng 最tối 善thiện 。 政chánh 府phủ 私tư 人nhân 欲dục 先tiên 得đắc 沈trầm 以dĩ 及cập 予# 。 與dữ 郭quách 而nhi 并tinh 及cập 師sư 。 乘thừa 妖yêu 書thư 羅la 織chức 捕bộ 沈trầm 。 拷khảo 掠lược 楚sở 毒độc 備bị 至chí 。 沈trầm 終chung 無vô 所sở 承thừa 。 篋khiếp 中trung 搜sưu 得đắc 師sư 與dữ 令linh 譽dự 手thủ 書thư 。 乃nãi 欲dục 營doanh 救cứu 清thanh 公công 。 謂vị 勞lao 山sơn 海hải 印ấn 之chi 復phục 。 為vi 聖thánh 母mẫu 保bảo 護hộ 聖thánh 躬cung 香hương 火hỏa 。 今kim 毀hủy 寺tự 戍thú 清thanh 。 是thị 傷thương 聖thánh 母mẫu 之chi 慈từ 。 妨phương 皇hoàng 上thượng 之chi 孝hiếu 也dã 。 御ngự 史sử 康khang 丕# 揚dương 得đắc 之chi 。 遂toại 據cứ 以dĩ 聞văn 。 先tiên 時thời 慈từ 聖thánh 聞văn 師sư 至chí 。 命mạng 近cận 侍thị 陳trần 儒nho 致trí 齋trai 供cung 。 賜tứ 紫tử 伽già 黎lê 。 師sư 受thọ 供cung 謝tạ 紫tử 衣y 。 適thích 從tùng 石thạch 經kinh 山sơn 。 得đắc 隋tùy 時thời 琬# 禪thiền 師sư 所sở 藏tạng 佛Phật 舍xá 利lợi 。 因nhân 請thỉnh 入nhập 供cung 。 太thái 后hậu 出xuất 帑# 金kim 。 送tống 歸quy 石thạch 窟quật 。 言ngôn 者giả 率suất 以dĩ 靡mĩ 內nội 帑# 金kim 錢tiền 為vi 師sư 咎cữu 。 一nhất 日nhật 有hữu 中trung 使sử 奉phụng 上thượng 命mạng 。 賷# 數số 千thiên 金kim 請thỉnh 師sư 印ấn 藏tạng 經kinh 頒ban 賜tứ 。 師sư 不bất 奉phụng 詔chiếu 。 曰viết 印ấn 經kinh 自tự 有hữu 人nhân 。 中trung 使sử 固cố 以dĩ 受thọ 上thượng 旨chỉ 。 堅kiên 請thỉnh 不bất 肯khẳng 去khứ 。 其kỳ 人nhân 常thường 從tùng 師sư 執chấp 禮lễ 者giả 。 師sư 呵ha 之chi 。 欲dục 起khởi 杖trượng 。 不bất 得đắc 已dĩ 。 復phục 命mạng 。 上thượng 笑tiếu 曰viết 。 固cố 知tri 此thử 僧Tăng 。 非phi 利lợi 財tài 者giả 。 上thượng 嘗thường 手thủ 書thư 金kim 剛cang 經kinh 。 汗hãn 漬tí 冊sách 紙chỉ 。 疑nghi 當đương 易dị 。 亟# 遣khiển 中trung 貴quý 馳trì 問vấn 。 師sư 以dĩ 偈kệ 進tiến 曰viết 。 御ngự 汗hãn 之chi 滴tích 。 萬vạn 世thế 津tân 梁lương 。 無vô 窮cùng 法Pháp 藏tạng 。 從tùng 此thử 放phóng 光quang 。 上thượng 覧# 之chi 。 大đại 悅duyệt 。 以dĩ 故cố 劾# 上thượng 。 留lưu 中trung 政chánh 府phủ 力lực 持trì 之chi 。 始thỉ 下hạ 命mạng 大đại 金kim 吾ngô 。 研nghiên 審thẩm 而nhi 已dĩ 。 師sư 居cư 西tây 山sơn 潭đàm 柘chá 寺tự 。 諸chư 校giáo 夜dạ 至chí 。 不bất 敢cảm 白bạch 。 但đãn 匍bồ 匐bặc 求cầu 開khai 示thị 。 師sư 為vi 語ngữ 竟cánh 夕tịch 。 至chí 曉hiểu 。 諸chư 校giáo 伏phục 地địa 哭khốc 出xuất 帖# 。 師sư 命mạng 治trị 齋trai 禮lễ 佛Phật 。 書thư 偈kệ 別biệt 眾chúng 。 就tựu 訊tấn 以dĩ 三tam 負phụ 對đối 。 無vô 他tha 辭từ 。 傳truyền 送tống 刑hình 部bộ 對đối 如như 初sơ 。 有hữu 郎lang 官quan 嫉tật 師sư 者giả 同đồng 鞠cúc 。 故cố 令linh 杖trượng 。 師sư 凡phàm 對đối 簿bộ 直trực 入nhập 。 趺phu 坐tọa 階giai 下hạ 。 左tả 右hữu 雜tạp 投đầu 刑hình 具cụ 。 唱xướng 聲thanh 恐khủng 嚇# 不bất 為vi 動động 。 受thọ 杖trượng 已dĩ 復phục 起khởi 坐tọa 。 獄ngục 詞từ 無vô 可khả 按án 。 特đặc 以dĩ 救cứu 清thanh 公công 書thư 謂vị 語ngữ 連liên 朝triều 廷đình 。 欲dục 引dẫn 子tử 罵mạ 父phụ 律luật 。 不bất 果quả 竟cánh 擬nghĩ 坐tọa 左tả 道đạo 。 獄ngục 具cụ 將tương 上thượng 。 師sư 聞văn 之chi 曰viết 。 世thế 法pháp 如như 此thử 。 久cửu 住trụ 何hà 為vi 。 手thủ 字tự 付phó 侍thị 者giả 性tánh 田điền 。 令linh 致trí 法pháp 侶lữ 田điền 哭khốc 。 師sư 叱sất 曰viết 。 侍thị 我ngã 二nhị 十thập 年niên 。 猶do 作tác 此thử 去khứ 就tựu 。 卻khước 食thực 飲ẩm 尋tầm 說thuyết 轉chuyển 生sanh 歌ca 。 子tử 夜dạ 猶do 口khẩu 授thọ 十thập 餘dư 偈kệ 。 黎lê 明minh 索sách 姜# 湯thang 嗽thấu 齒xỉ 。 就tựu 地địa 坐tọa 。 誦tụng 毗tỳ 盧lô 遮già 那na 佛Phật 數số 聲thanh 。 閉bế 目mục 不bất 語ngữ 。 御ngự 史sử 曹tào 學học 程# 。 先tiên 以dĩ 言ngôn 事sự 繫hệ 獄ngục 。 聞văn 師sư 狀trạng 趨xu 至chí 。 望vọng 見kiến 輒triếp 大đại 呼hô 。 師sư 好hảo/hiếu 去khứ 。 師sư 復phục 張trương 目mục 微vi 睇thê 。 啟khải 手thủ 扶phù 兩lưỡng 足túc 跏già 趺phu 以dĩ 逝thệ 。

時thời 萬vạn 曆lịch 癸quý 卯mão 十thập 二nhị 月nguyệt 十thập 七thất 日nhật 也dã 。 師sư 生sanh 于vu 嘉gia 靖tĩnh 癸quý 卯mão 六lục 月nguyệt 十thập 二nhị 日nhật 。 世thế 壽thọ 六lục 十thập 有hữu 一nhất 。 法pháp 臘lạp 四tứ 十thập 有hữu 奇kỳ 。 師sư 報báo 逝thệ 待đãi 命mạng 六lục 日nhật 。 坐tọa 風phong 露lộ 中trung 。 顏nhan 色sắc 不bất 少thiểu 改cải 。 遺di 命mạng 母mẫu 龕khám 斂liểm 。 周chu 以dĩ 蘲# 埋mai 葬táng 慈từ 慧tuệ 寺tự 土thổ/độ 坎khảm 中trung 。 次thứ 年niên 春xuân 夏hạ 。 霖lâm 雨vũ 及cập 秋thu 。 眾chúng 憂ưu 淹yêm 漬tí 久cửu 。 令linh 田điền 侍thị 者giả 鳴minh 諸chư 當đương 事sự 。 得đắc 請thỉnh 歸quy 龕khám 。 啟khải 視thị 端đoan 然nhiên 如như 生sanh 。 見kiến 者giả 悲bi 踴dũng 。 如như 佛Phật 復phục 出xuất 。 傳truyền 聽thính 來lai 觀quán 。 奔bôn 動động 畿# 下hạ 。 龕khám 歸quy 江giang 南nam 。 途đồ 中trung 尚thượng 多đa 求cầu 啟khải 視thị 瞻chiêm 禮lễ 者giả 。 江giang 南nam 弟đệ 子tử 議nghị 卓trác 塔tháp 地địa 。 持trì 未vị 決quyết 。 適thích 圜viên 中trung 錄lục 刻khắc 成thành 寄ký 至chí 。 中trung 有hữu 怪quái 來lai 雙song 徑kính 。 為vi 雙song 樹thụ 語ngữ 。 遂toại 定định 議nghị 歸quy 徑kính 山sơn 。 師sư 相tướng 好hảo 魁khôi 奇kỳ 雄hùng 碩# 。 威uy 掩yểm 萬vạn 眾chúng 。 童đồng 真chân 絕tuyệt 染nhiễm 。 膚phu 體thể 如như 鐵thiết 石thạch 。 日nhật 飯phạn 數số 升thăng 。 過quá 中trung 不bất 食thực 。 自tự 出xuất 家gia 即tức 脇hiếp 不bất 到đáo 席tịch 。 四tứ 十thập 餘dư 年niên 如như 一nhất 日nhật 。 所sở 至chí 設thiết 高cao 座tòa 。 懸huyền 燈đăng 趺phu 對đối 密mật 藏tạng 開khai 公công 嘗thường 侍thị 立lập 。 聞văn 鷄kê 鳴minh 顧cố 語ngữ 師sư 曰viết 。 學học 道Đạo 人nhân 坐tọa 地địa 安an 問vấn 鷄kê 鳴minh 始thỉ 行hành 脚cước 二nhị 十thập 里lý 足túc 痛thống 。 以dĩ 石thạch 砥chỉ 足túc 。 至chí 日nhật 行hành 二nhị 百bách 里lý 乃nãi 止chỉ 。 嘉gia 興hưng 楞lăng 嚴nghiêm 寺tự 初sơ 復phục 。 禪thiền 堂đường 成thành 。 師sư 題đề 一nhất 聯liên 。 謂vị 當đương 以dĩ 血huyết 書thư 之chi 。 引dẫn 錐trùy 刺thứ 臂tý 血huyết 盈doanh 盌# 。 用dụng 絮# 清thanh 大đại 書thư 榜bảng 上thượng 。 常thường 至chí 膠giao 西tây 。 秋thu 水thủy 時thời 至chí 。 欲dục 渡độ 眾chúng 不bất 可khả 。 師sư 解giải 衣y 先tiên 涉thiệp 亂loạn 流lưu 。 及cập 肩kiên 。 疾tật 呼hô 眾chúng 前tiền 。 顧cố 謂vị 曰viết 。 閱duyệt 生sanh 死tử 要yếu 當đương 如như 是thị 。 師sư 身thân 律luật 嚴nghiêm 。 至chí 于vu 忠trung 孝hiếu 大đại 節tiết 。 尤vưu 為vi 性tánh 篤đốc 。 幼ấu 奉phụng 母mẫu 訓huấn 。 不bất 坐tọa 閾quắc 。 終chung 身thân 立lập 不bất 敢cảm 近cận 。 常thường 禮lễ 佛Phật 始thỉ 進tiến 食thực 。 在tại 潭đàm 柘chá 值trị 客khách 至chí 。 誤ngộ 先tiên 舉cử 。 乃nãi 對đối 知tri 事sự 曰viết 。 今kim 日nhật 有hữu 犯phạm 戒giới 者giả 。 命mạng 爾nhĩ 痛thống 杖trượng 三tam 十thập 。 輕khinh 則tắc 倍bội 。 起khởi 授thọ 杖trượng 就tựu 佛Phật 前tiền 伏phục 地địa 。 受thọ 責trách 如như 數số 。 在tại 陽dương 羨tiện 山sơn 中trung 。 讀đọc 長trường/trưởng 沙sa 志chí 。 至chí 忠trung 臣thần 李# 芾# 城thành 守thủ 垂thùy 陷hãm 。 授thọ 劍kiếm 部bộ 將tương 。 斬trảm 其kỳ 全toàn 家gia 。 部bộ 將tương 痛thống 哭khốc 。 受thọ 命mạng 已dĩ 而nhi 自tự 殺sát 。 執chấp 卷quyển 淚lệ 迸bính 如như 雨vũ 。 旁bàng 侍thị 者giả 不bất 哭khốc 。 呵ha 之chi 謂vị 。 當đương 推thôi 墮đọa 崕# 下hạ 。 所sở 至chí 梵Phạm 剎sát 。 見kiến 祝chúc 聖thánh 牌bài 必tất 敬kính 禮lễ 。 曆lịch 書thư 初sơ 授thọ 。 必tất 加gia 額ngạch 始thỉ 開khai 覧# 。 白bạch 衣y 弟đệ 子tử 入nhập 室thất 。 激kích 發phát 以dĩ 忠trung 義nghĩa 。 懲# 戒giới 貪tham 暴bạo 。 形hình 于vu 論luận 說thuyết 。 至chí 謂vị 教giáo 人nhân 制chế 舉cử 業nghiệp 進tiến 身thân 。 使sử 為vi 大đại 盜đạo 劫kiếp 財tài 。 較giảo 昔tích 人nhân 盡tận 馬mã 入nhập 馬mã 腹phúc 。 其kỳ 罪tội 報báo 當đương 愈dũ 甚thậm 。 師sư 心tâm 慈từ 外ngoại 貌mạo 威uy 重trọng/trùng 。 及cập 門môn 弟đệ 子tử 多đa 賢hiền 豪hào 搢# 紳# 。 御ngự 之chi 平bình 等đẳng 。 尊tôn 嚴nghiêm 不bất 少thiểu 假giả 。 常thường 言ngôn 法pháp 道đạo 非phi 資tư 人nhân 為vi 牛ngưu 鼎đỉnh 。 以dĩ 世thế 情tình 求cầu 法Pháp 。 不bất 入nhập 吾ngô 室thất 。 我ngã 不bất 憾hám 也dã 。 惟duy 遇ngộ 利lợi 根căn 男nam 子tử 。 雖tuy 劄# 不bất 少thiểu 假giả 借tá 。 當đương 機cơ 不bất 契khế 。 恨hận 之chi 直trực 欲dục 頓đốn 斷đoạn 其kỳ 命mạng 。 至chí 誘dụ 接tiếp 下hạ 中trung 。 隨tùy 器khí 盡tận 量lượng 。 人nhân 自tự 習tập 安an 駑nô 緩hoãn 畏úy 其kỳ 攀phàn 躋tễ 。 多đa 望vọng 崕# 而nhi 退thoái 焉yên 。 明minh 覺giác 者giả 故cố 嘗thường 好hảo/hiếu 醫y 。 一nhất 日nhật 還hoàn 家gia 畜súc 妻thê 妾thiếp 。 以dĩ 醫y 名danh 吳ngô 會hội 。 然nhiên 移di 居cư 大đại 澤trạch 中trung 深thâm 自tự 匿nặc 。 師sư 密mật 使sử 人nhân 踪# 跡tích 。 詭quỷ 名danh 字tự 稱xưng 病bệnh 。 臥ngọa 舟chu 中trung 邀yêu 覺giác 。 覺giác 至chí 大đại 駭hãi 。 師sư 流lưu 涕thế 嘆thán 息tức 。 覺giác 皇hoàng 恐khủng 唯duy 命mạng 。 遂toại 剃thế 除trừ 。 乃nãi 反phản 執chấp 弟đệ 子tử 之chi 禮lễ 。 師sư 行hành 脚cước 見kiến 名danh 藍lam 廢phế 址# 。 必tất 發phát 願nguyện 恢khôi 復phục 。 從tùng 楞lăng 嚴nghiêm 至chí 歸quy 宗tông 。 凡phàm 興hưng 建kiến 一nhất 十thập 五ngũ 所sở 。 歸quy 宗tông 遺di 蹟# 僅cận 古cổ 松tùng 一nhất 株chu 。 寺tự 僧Tăng 薪tân 斵# 幾kỷ 所sở 將tương 盡tận 伐phạt 售thụ 米mễ 五ngũ 斗đẩu 。 有hữu 丐cái 者giả 乞khất 米mễ 贖thục 免miễn 。 師sư 過quá 而nhi 累lũy/lụy/luy 土thổ/độ 石thạch 掎kỉ 築trúc 。 咒chú 其kỳ 下hạ 願nguyện 松tùng 再tái 榮vinh 。 寺tự 當đương 後hậu 復phục 。 松tùng 果quả 日nhật 茂mậu 。 寺tự 竟cánh 因nhân 師sư 復phục 云vân 。 師sư 聞văn 難nạn/nan 。 無vô 敢cảm 為vi 訟tụng 冤oan 者giả 。 唯duy 侍thị 者giả 性tánh 田điền 周chu 旋toàn 圜viên 中trung 。 故cố 有hữu 枯khô 木mộc 冷lãnh 重trùng 雲vân 。 獨độc 見kiến 田điền 侍thị 者giả 之chi 句cú 。 田điền 常thường 熟thục 人nhân 。 幼ấu 常thường 事sự 慧tuệ 日nhật 寺tự 比Bỉ 丘Khâu 古cổ 林lâm 。 貌mạo 癯# 顴# 起khởi 。 純thuần 體thể 筋cân 骨cốt 。 性tánh 突đột 兀ngột 不bất 易dị 馴# 擾nhiễu 已dĩ 。 林lâm 遣khiển 事sự 師sư 。 獨độc 祇kỳ 侍thị 唯duy 謹cẩn 。 頷hạm 頥# 指chỉ 使sử 氣khí 息tức 相tương 應ứng 。 即tức 中trung 夜dạ 承thừa 諾nặc 警cảnh 絕tuyệt 無vô 寐mị 。 少thiểu 不bất 知tri 書thư 。 索sách 卷quyển 籍tịch 筆bút 劄# 隨tùy 所sở 命mạng 必tất 應ưng 手thủ 。 師sư 有hữu 所sở 往vãng 。 頂đảnh 笠# 即tức 行hành 。 一nhất 肩kiên 追truy 隨tùy 。 若nhược 預dự 裝trang 者giả 。 嘗thường 呼hô 為vi 小tiểu 道Đạo 人Nhân 。 或hoặc 命mạng 為vi 田điền 道đạo 。

時thời 遭tao 痛thống 杖trượng 。 初sơ 無vô 怨oán 色sắc 。 一nhất 日nhật 逐trục 之chi 使sử 去khứ 。 田điền 哀ai 號hào 無vô 所sở 出xuất 。 故cố 嘗thường 向hướng 大Đại 士Sĩ 禮lễ 清thanh 淨tịnh 三tam 業nghiệp 文văn 。 是thị 日nhật 聲thanh 鳴minh 甚thậm 悲bi 。 音âm 齒xỉ 忽hốt 異dị 。 師sư 問vấn 知tri 為vi 。 田điền 乃nãi 復phục 令linh 入nhập 。 自tự 此thử 不bất 復phục 加gia 杖trượng 。 師sư 示thị 寂tịch 報báo 訃# 江giang 南nam 。 復phục 北bắc 上thượng 奉phụng 龕khám 歸quy 徑kính 山sơn 。 始thỉ 剃thế 除trừ 。 不bất 踰du 年niên 微vi 疾tật 死tử 。 塔tháp 骨cốt 寂tịch 照chiếu 庵am 放phóng 生sanh 池trì 山sơn 左tả 。 曰viết 田điền 侍thị 者giả 塔tháp 云vân 。 師sư 龕khám 始thỉ 供cung 庵am 中trung 。 越việt 十thập 一nhất 年niên 。 定định 葬táng 山sơn 後hậu 黃hoàng 沙sa 灘# 。 人nhân 言ngôn 。 其kỳ 地địa 有hữu 瀦# 水thủy 。 改cải 卜bốc 五ngũ 峰phong 大đại 慧tuệ 塔tháp 之chi 陰ấm 曰viết 文Văn 殊Thù 臺đài 。 巳tị 擇trạch 曰viết 火hỏa 浴dục 矣hĩ 。 清thanh 公công 從tùng 南nam 嶽nhạc 數sổ 千thiên 里lý 來lai 。 撰soạn 文văn 預dự 定định 祭tế 日nhật 。 適thích 與dữ 期kỳ 會hội 。 遂toại 把bả 火hỏa 焉yên 。 師sư 有hữu 文văn 集tập 。 及cập 圜viên 中trung 語ngữ 錄lục 。 金kim 沙Sa 門Môn 人nhân 合hợp 刻khắc 。 共cộng 一nhất 十thập 六lục 卷quyển 。 後hậu 三tam 十thập 二nhị 年niên 。 有hữu 私tư 淑thục 弟đệ 子tử 。 四tứ 明minh 陸lục 符phù 。 刪san 次thứ 補bổ 纂toản 。 為vi 紫tử 栢# 心tâm 要yếu 四tứ 卷quyển 。 序tự 而nhi 藏tạng 于vu 家gia 。

傳truyền 略lược 。 據cứ 塔tháp 銘minh 為vi 整chỉnh 頓đốn 先tiên 後hậu 。 葢# 以dĩ 傳truyền 說thuyết 之chi 最tối 真chân 者giả 。 至chí 大đại 師sư 被bị 患hoạn 本bổn 末mạt 。 當đương 湖hồ 季quý 高cao 宗tông 文văn 血huyết 骨cốt 塔tháp 記ký 。 載tái 之chi 獨độc 詳tường 。 因nhân 採thải 補bổ 以dĩ 入nhập 。 若nhược 大đại 師sư 里lý 氏thị 。 定định 為vi 吳ngô 江giang 。 季quý 高cao 謂vị 。 此thử 特đặc 因nhân 師sư 無vô 巴ba 生sanh 傳truyền 。 有hữu 生sanh 於ư 青thanh 草thảo 灘# 語ngữ 。 且thả 記ký 沈trầm 十thập 林lâm 云vân 。 固cố 曾tằng 詢tuân 之chi 。 師sư 曰viết 。 有hữu 益ích 則tắc 言ngôn 。 無vô 益ích 則tắc 止chỉ 。 卜bốc 之chi 以dĩ 鬮# 不bất 果quả 。 此thử 更cánh 誦tụng 說thuyết 大đại 師sư 者giả 。 不bất 可khả 不bất 知tri 也dã 。

東đông 廠xưởng 緝tập 訪phỏng 妖yêu 書thư 底để 簿bộ

萬vạn 曆lịch 三tam 十thập 一nhất 年niên 。 十thập 一nhất 月nguyệt 二nhị 十thập 日nhật 申thân 時thời 。 東đông 廠xưởng 番phiên 役dịch 李# 泰thái 等đẳng 報báo 。 到đáo 僧Tăng 人nhân 達đạt 觀quán 。 由do 崇sùng 文văn 門môn 內nội 觀quán 音âm 寺tự 起khởi 身thân 。 騎kỵ 坐tọa 黑hắc 驢lư 一nhất 頭đầu 。 帶đái 徒đồ 僧Tăng 二nhị 人nhân 。 俗tục 人nhân 一nhất 名danh 。 到đáo 于vu 北bắc 安an 門môn 外ngoại 。 觀quán 音âm 庵am 住trụ 歇hiết 。 五ngũ 鼓cổ 出xuất 阜phụ 城thành 門môn 。 去khứ 訖ngật 。

十thập 二nhị 月nguyệt 初sơ 一nhất 日nhật 。 辦biện 事sự 李# 繼kế 祖tổ 等đẳng 。 訪phỏng 得đắc 達đạt 觀quán 在tại 西tây 山sơn 檀đàn 柘chá 寺tự 潛tiềm 住trụ 。 西tây 司ty 房phòng 辦biện 事sự 吳ngô 應ưng 斗đẩu 拏noa 獲hoạch 。 錦cẩm 衣y 衛vệ 候hậu 審thẩm 。

初sơ 二nhị 日nhật 王vương 之chi 禎# 。 令linh 校giáo 尉úy 將tương 達đạt 觀quán 帶đái 到đáo 西tây 司ty 房phòng 。 當đương 廳thính 問vấn 說thuyết 。 你nễ 是thị 箇cá 高cao 僧Tăng 。 如như 何hà 不bất 在tại 深thâm 山sơn 修tu 行hành 。 緣duyên 何hà 來lai 京kinh 城thành 中trung 。 交giao 結kết 士sĩ 夫phu 。 干can 預dự 公công 事sự 。 有hữu 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 明minh 公công 說thuyết 的đích 是thị 。 我ngã 也dã 欲dục 要yếu 遠viễn 去khứ 。 今kim 在tại 西tây 山sơn 暫tạm 住trụ 。 我ngã 心tâm 中trung 原nguyên 無vô 別biệt 事sự 。 今kim 既ký 遭tao 遇ngộ 。 是thị 我ngã 前tiền 世thế 業nghiệp 障chướng 。

初sơ 三tam 日nhật 。 王vương 之chi 禎# 問vấn 。 達đạt 觀quán 你nễ 是thị 那na 裡# 人nhân 。 為vi 何hà 造tạo 作tác 妖yêu 書thư 。 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 貧bần 僧Tăng 是thị 蘇tô 州châu 府phủ 。 吳ngô 江giang 縣huyện 人nhân 。 自tự 幼ấu 出xuất 家gia 。 于vu 萬vạn 曆lịch 元nguyên 年niên 來lai 京kinh 。 受thọ 。 聖thánh 上thượng 無vô 量lượng 之chi 恩ân 。 那na 有hữu 此thử 事sự 。 蒼thương 蒼thương 在tại 上thượng 。 若nhược 有hữu 一nhất 字tự 。 即tức 該cai 萬vạn 死tử 。 之chi 禎# 問vấn 。 康khang 御ngự 史sử 搜sưu 出xuất 你nễ 與dữ 沈trầm 令linh 譽dự 書thư 。 立lập 心tâm 要yếu 遠viễn 而nhi 大đại 。 書thư 內nội 怎chẩm 麼ma 說thuyết 。 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 因nhân 為vi 德đức 清thanh 與dữ 耿# 一nhất 蘭lan 。 爭tranh 海hải 印ấn 寺tự 。 造tạo 下hạ 業nghiệp 障chướng 。 貧bần 僧Tăng 將tương 此thử 書thư 與dữ 沈trầm 令linh 譽dự 。 託thác 牌bài 子tử 官quan 閻diêm 鸞loan 。 未vị 曾tằng 舉cử 行hành 。 之chi 禎# 問vấn 。 你nễ 書thư 內nội 如như 何hà 將tương 。 穆mục 宗tông 皇hoàng 帝đế 稱xưng 夫phu 。 你nễ 雖tuy 方phương 外ngoại 人nhân 。 亦diệc 是thị 。 朝triều 廷đình 臣thần 子tử 。 這giá 是thị 你nễ 不bất 省tỉnh 事sự 處xứ 。 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 貧bần 僧Tăng 止chỉ 以dĩ 五ngũ 倫luân 內nội 所sở 據cứ 寫tả 之chi 。 只chỉ 是thị 教giáo 人nhân 學học 好hảo/hiếu 。 並tịnh 不bất 敢cảm 有hữu 一nhất 字tự 為vi 非phi 。 之chi 禎# 說thuyết 。 恃thị 著trước 你nễ 有hữu 學học 問vấn 。 造tạo 作tác 妖yêu 書thư 。 你nễ 不bất 肯khẳng 實thật 招chiêu 。 令linh 校giáo 尉úy 將tương 手thủ 扭# 開khai 了liễu 。 將tương 手thủ 指chỉ 拶# 一nhất 拶# 。 敲# 一nhất 百bách 下hạ 。 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 這giá 樣# 事sự 情tình 。 不bất 是thị 貧bần 僧Tăng 做tố 的đích 。 之chi 禎# 又hựu 問vấn 。 你nễ 為vi 僧Tăng 只chỉ 合hợp 居cư 山sơn 谷cốc 修tu 行hành 。 是thị 你nễ 本bổn 等đẳng 。 你nễ 來lai 京kinh 。 所sở 幹cán 何hà 事sự 。 達đạt 觀quán 回hồi 說thuyết 。 貧bần 僧Tăng 因nhân 化hóa 藏tạng 經kinh 。 并tinh 修tu 高cao 僧Tăng 傳truyền 。 續tục 傳truyền 燈đăng 錄lục 。 因nhân 此thử 來lai 京kinh 暫tạm 住trụ 。 又hựu 沈trầm 令linh 譽dự 供cung 。 係hệ 吳ngô 江giang 縣huyện 人nhân 。 先tiên 年niên 在tại 籍tịch 投đầu 拜bái 。 被bị 參tham 問vấn 絞giảo 監giám 。 故cố 僧Tăng 人nhân 達đạt 觀quán 為vi 師sư 。 萬vạn 曆lịch 三tam 十thập 年niên 六lục 月nguyệt 。 以dĩ 行hành 醫y 來lai 京kinh 。 比tỉ 達đạt 觀quán 先tiên 已dĩ 在tại 京kinh 。 朝triêu 夕tịch 相tương/tướng 往vãng 計kế 議nghị 。 救cứu 拔bạt 德đức 清thanh 張trương 本bổn 。 及cập 糾# 結kết 月nguyệt 清thanh 戒giới 山sơn 等đẳng 。 謀mưu 進tiến 佛Phật 牙nha (# 云vân 云vân )# 。

右hữu 東đông 廠xưởng 緝tập 訪phỏng 妖yêu 書thư 底để 簿bộ 。 故cố 司ty 理lý 陳trần 矩củ 家gia 所sở 藏tạng 。 一nhất 時thời 拷khảo 掠lược 詰cật 問vấn 。 與dữ 大đại 師sư 從tùng 容dung 應ứng 對đối 。 不bất 激kích 不bất 撓nạo 。 其kỳ 實thật 錄lục 備bị 見kiến 于vu 此thử 。 可khả 與dữ 圜viên 中trung 語ngữ 錄lục 。 相tương/tướng 證chứng 明minh 也dã 。 奸gian 邪tà 小tiểu 人nhân 。 快khoái 心tâm 鈎câu 黨đảng 。 欲dục 借tá 大đại 師sư 為vi 一nhất 網võng 。 斬trảm 艾ngải 賢hiền 士sĩ 大đại 夫phu 之chi 異dị 己kỷ 者giả 。 遂toại 不bất 憚đạn 殺sát 阿A 羅La 漢Hán 。 造tạo 彌di 天thiên 積tích 劫kiếp 之chi 業nghiệp 。 江giang 夏hạ 郭quách 文văn 毅nghị 公công 正chánh 域vực 。 撰soạn 妖yêu 書thư 始thỉ 末mạt 。 特đặc 書thư 其kỳ 事sự 。 國quốc 史sử 僧Tăng 史sử 。 胥# 有hữu 徵trưng 焉yên 。 載tái 筆bút 者giả 宜nghi 詳tường 考khảo 之chi 。 以dĩ 補bổ 塔tháp 銘minh 之chi 闕khuyết 。 石thạch 渠cừ 舊cựu 史sử 謙khiêm 益ích 謹cẩn 識thức 。

送tống 達đạt 觀quán 大đại 師sư 序tự

昔tích 人nhân 云vân 。 佛Phật 法Pháp 難nan 值trị 。 善Thiện 知Tri 識Thức 難nan 遇ngộ 。 葢# 兩lưỡng 重trọng/trùng 之chi 。 余dư 謂vị 不bất 然nhiên 。 即tức 值trị 佛Phật 法Pháp 矣hĩ 。 不bất 遇ngộ 善Thiện 知Tri 識Thức 。 道Đạo 眼nhãn 終chung 不bất 開khai 通thông 。 譬thí 如như 生sanh 育dục 人nhân 。 不bất 見kiến 日nhật 月nguyệt 。 豈khởi 日nhật 月nguyệt 咎cữu 。 一nhất 旦đán 有hữu 大đại 醫y 王vương 。 抉# 其kỳ 障chướng 醫y 而nhi 還hoàn 之chi 明minh 。 此thử 豈khởi 尋tầm 常thường 欣hân 幸hạnh 哉tai 。 余dư 將tương 三tam 十thập 歲tuế 。 始thỉ 知tri 有hữu 佛Phật 法pháp 。 又hựu 數số 年niên 始thỉ 遇ngộ 達đạt 觀quán 師sư 于vu 嘉gia 善thiện 之chi 風phong 涇kính 。 此thử 時thời 習tập 天thiên 台thai 教giáo 。 師sư 略lược 施thí 鈎câu 錐trùy 。 余dư 本bổn 然nhiên 無vô 自tự 。 葢# 猶do 勿vật 遇ngộ 也dã 。 又hựu 數số 年niên 遭tao 先tiên 人nhân 之chi 變biến 。 居cư 憂ưu 里lý 中trung 。

時thời 營doanh 復phục 楞lăng 嚴nghiêm 。 師sư 暫tạm 憩khế 東đông 靜tĩnh 室thất 。 余dư 屢lũ 過quá 焉yên 。 師sư 密mật 以dĩ 緣duyên 生sanh 無vô 性tánh 之chi 旨chỉ 。 方phương 便tiện 開khai 示thị 。 余dư 覺giác 有hữu 悟ngộ 。 如như 風phong 痺# 人nhân 始thỉ 識thức 痛thống 癢dạng 矣hĩ 。 逾du 年niên 師sư 將tương 雲vân 水thủy 。 贈tặng 余dư 白bạch 衲nạp 。 并tinh 白bạch 衲nạp 歌ca 。 俗tục 以dĩ 凡phàm 質chất 。 蒙mông 師sư 曲khúc 誘dụ 。 慶khánh 與dữ 愧quý 俱câu 。 自tự 乙ất 酉dậu 別biệt 師sư 。 庚canh 寅# 再tái 晤# 金kim 壇đàn 。 辛tân 卯mão 仲trọng 夏hạ 再tái 晤# 姑cô 蘇tô 。 至chí 今kim 日nhật 之chi 晤# 凡phàm 三tam 。 葢# 屈khuất 指chỉ 十thập 年niên 所sở 。 余dư 道đạo 業nghiệp 不bất 加gia 進tiến 。 負phụ 師sư 實thật 多đa 。 乃nãi 師sư 道Đạo 眼nhãn 益ích 明minh 。 操thao 履lý 益ích 氷băng 潔khiết 。 而nhi 功công 益ích 精tinh 且thả 勤cần 。 葢# 脇hiếp 未vị 嘗thường 至chí 席tịch 也dã 。 師sư 謂vị 予# 。 君quân 輩bối 無vô 慚tàm 愧quý 。 坐tọa 無vô 勝thắng 解giải 。 有hữu 勝thắng 解giải 則tắc 生sanh 慚tàm 愧quý 。 自tự 然nhiên 照chiếu 齊tề 到đáo 。 因nhân 扣khấu 壇đàn 經kinh 。 佛Phật 性tánh 諸chư 法pháp 。 常thường 無vô 常thường 義nghĩa 詰cật 余dư 。 余dư 目mục 過quá 了liễu 然nhiên 。 一nhất 再tái 銷tiêu 文văn 。 頓đốn 覺giác 語ngữ 澁sáp 。 葢# 真chân 無vô 自tự 性tánh 。 故cố 能năng 起khởi 妄vọng 。 妄vọng 無vô 自tự 性tánh 。 故cố 能năng 會hội 真chân 眾chúng 生sanh 二Nhị 乘Thừa 。 所sở 共cộng 迷mê 執chấp 。 不bất 繇# 聖thánh 經kinh 。 莫mạc 暢sướng 玄huyền 旨chỉ 。 是thị 日nhật 再tái 晤# 靜tĩnh 海hải 。 師sư 再tái 三tam 逼bức 桚# 。 遂toại 通thông 斯tư 義nghĩa 。 有hữu 如như 撥bát 霧vụ 。 益ích 悟ngộ 向hướng 來lai 依y 教giáo 隨tùy 文văn 。 取thủ 便tiện 口khẩu 誦tụng 。 其kỳ 乖quai 佛Phật 意ý 多đa 矣hĩ 。 師sư 比tỉ 精tinh 周chu 易dị 。 絕tuyệt 喜hỷ 東đông 坡# 傳truyền 義nghĩa 。 謂vị 余dư 曰viết 。 吾ngô 向hướng 淺thiển 視thị 儒nho 書thư 。 今kim 觀quán 周chu 孔khổng 之chi 言ngôn 。 對đối 鏡kính 見kiến 面diện 。 未vị 有hữu 違vi 佛Phật 者giả 。 違vi 佛Phật 者giả 註chú 脚cước 耳nhĩ 。 為vi 余dư 剖phẫu 析tích 性tánh 情tình 魂hồn 魄phách 之chi 旨chỉ 。 明minh 快khoái 直trực 截tiệt 。 令linh 人nhân 喜hỷ 躍dược 。 彼bỉ 鑽toàn 故cố 紙chỉ 者giả 。 真chân 足túc 愧quý 死tử 。 嗟ta 乎hồ 。 如như 此thử 人nhân 。 奈nại 何hà 可khả 一nhất 日nhật 不bất 親thân 近cận 承thừa 事sự 哉tai 。 今kim 師sư 且thả 行hành 矣hĩ 。 師sư 心tâm 如như 空không 。 身thân 如như 雲vân 如như 影ảnh 。 行hành 如như 金kim 玉ngọc 。 以dĩ 慈từ 悲bi 為vi 牀sàng 座tòa 。 以dĩ 山sơn 河hà 大đại 地địa 為vi 園viên 囿# 。 瓶bình 錫tích 所sở 到đáo 天thiên 龍long 執chấp 侍thị 。 諸chư 佛Phật 授thọ 手thủ 。 大đại 根căn 大đại 器khí 。 在tại 在tại 合hợp 集tập 。 如như 水thủy 投đầu 水thủy 。 波ba 波ba 無vô 盡tận 。 何hà 有hữu 於ư 余dư 之chi 蒙mông 。 又hựu 何hà 有hữu 于vu 蒙mông 者giả 之chi 言ngôn 所sở 喋# 喋# 者giả 。 以dĩ 勗úc 夫phu 遇ngộ 師sư 者giả 生sanh 難nan 遭tao 想tưởng 耳nhĩ 。 是thị 為vi 序tự 。 萬vạn 曆lịch 甲giáp 午ngọ 。 五ngũ 月nguyệt 十thập 又hựu 三tam 日nhật 。 真chân 實thật 居cư 士sĩ 憑bằng 夢mộng 禎# 。 和hòa 南nam 書thư 于vu 南nam 翰hàn 林lâm 之chi 公công 署thự 。

華hoa 亭đình 董# 其kỳ 昌xương 曰viết 。 達đạt 觀quán 禪thiền 師sư 。 初sơ 至chí 雲vân 間gian 。 余dư 時thời 為vi 諸chư 生sanh 。 與dữ 會hội 于vu 積tích 慶khánh 方phương 丈trượng 。 越việt 三tam 日nhật 觀quán 師sư 過quá 訪phỏng 。 稽khể 首thủ 請thỉnh 余dư 。 為vi 思tư 大đại 禪thiền 師sư 大Đại 乘Thừa 正chánh 觀quán 序tự 曰viết 。 王vương 廷đình 尉úy 妙diệu 于vu 文văn 章chương 。 陸lục 宗tông 伯bá 深thâm 於ư 禪thiền 理lý 。 合hợp 之chi 雙song 美mỹ 。 離ly 之chi 兩lưỡng 傷thương 。 道Đạo 人Nhân 于vu 子tử 有hữu 厚hậu 望vọng 耳nhĩ 。 余dư 自tự 此thử 始thỉ 沉trầm 酣# 內nội 典điển 。 參tham 究cứu 宗tông 乘thừa 。 後hậu 得đắc 密mật 藏tạng 禪thiền 師sư 激kích 揚dương 。 稍sảo 有hữu 所sở 契khế 。 後hậu 觀quán 師sư 留lưu 長trường/trưởng 安an 。 余dư 以dĩ 書thư 招chiêu 之chi 曰viết 。 馬mã 上thượng 君quân 子tử 無vô 佛Phật 性tánh 。 不bất 如như 東đông 南nam 雲vân 水thủy 。 接tiếp 引dẫn 初sơ 機cơ 利lợi 根căn 。 紹thiệu 隆long 大đại 法pháp 。 自tự 是thị 不bất 復phục 相tương/tướng 聞văn 。 癸quý 卯mão 冬đông 。 大đại 獄ngục 波ba 及cập 觀quán 師sư 。 搜sưu 其kỳ 書thư 。 此thử 書thư 不bất 知tri 何hà 在tại 。 余dư 謂vị 。 此thử 足túc 以dĩ 報báo 觀quán 師sư 矣hĩ 。 昔tích 人nhân 以dĩ 三tam 轉chuyển 語ngữ 報báo 法pháp 乳nhũ 恩ân 。 有hữu 以dĩ 也dã 。

又hựu 曰viết 。 觀quán 師sư 答đáp 問vấn 。 常thường 有hữu 不bất 經kinh 人nhân 道đạo 語ngữ 。 余dư 曾tằng 問vấn 。 菩Bồ 薩Tát 處xử 胎thai 。 受thọ 生sanh 之chi 後hậu 。 還hoàn 知tri 前tiền 生sanh 為vi 誰thùy 。 如như 所sở 云vân 宿túc 命mạng 通thông 否phủ/bĩ 。 師sư 曰viết 。 聖thánh 人nhân 無vô 我ngã 。 但đãn 受thọ 生sanh 之chi 後hậu 。 前tiền 生sanh 所sở 作tác 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 宛uyển 然nhiên 如như 一nhất 日nhật 。 安an 用dụng 自tự 知tri 為vi 張trương 三tam 李# 四tứ 。 許hứa 多đa 我ngã 相tương/tướng 。 又hựu 余dư 時thời 方phương 應ưng 舉cử 。 日nhật 用dụng 攻công 舉cử 子tử 業nghiệp 。 余dư 問vấn 。 此thử 於ư 學học 道Đạo 。 寧ninh 不bất 相tương 妨phương 否phủ/bĩ 。 師sư 曰viết 。 譬thí 如như 好hảo/hiếu 色sắc 人nhân 患hoạn 思tư 憶ức 病bệnh 。 此thử 人nhân 二nhị 六lục 時thời 中trung 。 寧ninh 廢phế 著trước 衣y 吃cật 飯phạn 一nhất 切thiết 酬thù 應ưng 否phủ/bĩ 。 雖tuy 復phục 著trước 衣y 吃cật 飯phạn 一nhất 切thiết 酬thù 應ưng 。 其kỳ 思tư 憶ức 病bệnh 。 相tương 續tục 不bất 斷đoạn 。 即tức 作tác 意ý 斷đoạn 之chi 。 其kỳ 病bệnh 益ích 深thâm 。 李# 太thái 白bạch 詩thi 曰viết 。 抽trừu 刀đao 斷đoạn 水thủy 水thủy 更cánh 流lưu 。 是thị 也dã 。 有hữu 患hoạn 煩phiền 惱não 塵trần 緣duyên 能năng 障chướng 道đạo 者giả 。 若nhược 為vi 掃tảo 除trừ 。 師sư 曰viết 。 如như 一nhất 男nam 子tử 。 有hữu 殺sát 父phụ 讐thù 。 懷hoài 憤phẫn 欲dục 報báo 。 拂phất 拭thức 純thuần 鈎câu 。 畢tất 生sanh 尋tầm 覓mịch 。 初sơ 聞văn 張trương 三tam 。 二nhị 十thập 年niên 後hậu 知tri 此thử 真chân 讐thù 。 本bổn 是thị 李# 四tứ 。 便tiện 舍xá 張trương 三tam 。 直trực 覓mịch 李# 四tứ 。 諸chư 人nhân 欲dục 掃tảo 除trừ 煩phiền 惱não 。 正chánh 為vi 未vị 知tri 真chân 讐thù 也dã 。 此thử 語ngữ 與dữ 張trương 拙chuyết 斷đoạn 除trừ 煩phiền 惱não 重trọng/trùng 增tăng 病bệnh 。 更cánh 覺giác 透thấu 徹triệt 。 今kim 紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 。 乃nãi 不bất 見kiến 載tái 。 知tri 法pháp 語ngữ 所sở 遺di 。 多đa 矣hĩ 。

跋bạt 紫tử 栢# 尊tôn 者giả 全toàn 集tập

昔tích 人nhân 嘆thán 中trung 峰phong 輟chuyết 席tịch 不bất 知tri 道đạo 隱ẩn 何hà 方phương 。 以dĩ 予# 耳nhĩ 目mục 所sở 及cập 。 如như 達đạt 觀quán 可khả 大đại 師sư 。 真chân 末Mạt 法Pháp 中trung 龍long 象tượng 也dã 。 讀đọc 其kỳ 書thư 。 想tưởng 見kiến 其kỳ 志chí 氣khí 雄hùng 爽sảng 。 為vi 人nhân 真chân 切thiết 。 最tối 可khả 敬kính 者giả 。 不bất 以dĩ 釋Thích 迦Ca 壓áp 孔khổng 老lão 。 不bất 以dĩ 內nội 典điển 廢phế 子tử 史sử 。 于vu 佛Phật 法Pháp 中trung 不bất 以dĩ 宗tông 壓áp 教giáo 。 不bất 以dĩ 性tánh 廢phế 相tương/tướng 。 不bất 以dĩ 賢hiền 首thủ 廢phế 天thiên 台thai 。 葢# 其kỳ 見kiến 地địa 融dung 朗lãng 。 圓viên 攝nhiếp 萬vạn 法pháp 。 故cố 橫hoạnh/hoành 口khẩu 所sở 說thuyết 。 無vô 罣quái 礙ngại 。 無vô 偏thiên 黨đảng 。 與dữ 偎# 墻tường 倚ỷ 壁bích 。 隨tùy 人nhân 妍nghiên 媸# 者giả 。 大đại 不bất 侔mâu 矣hĩ 。 其kỳ 于vu 石thạch 門môn 文văn 字tự 禪thiền 。 東đông 坡# 禪thiền 喜hỷ 集tập 。 稱xưng 之chi 不bất 去khứ 口khẩu 。 葢# 此thử 方phương 真chân 教giáo 體thể 。 清thanh 淨tịnh 在tại 音âm 聞văn 。 欲dục 以dĩ 文văn 字tự 般Bát 若Nhã 作tác 觀quán 照chiếu 實thật 相tướng 之chi 階giai 梯thê 。 不bất 妨phương 高cao 擡# 慧tuệ 業nghiệp 。 誘dụ 掖dịch 利lợi 根căn 則tắc 。 又hựu 此thử 老lão 之chi 深thâm 心tâm 密mật 意ý 也dã 。 常thường 熟thục 顧cố 大đại 韶thiều 仲trọng 恭cung 謹cẩn 識thức 。

憶ức 萬vạn 曆lịch 庚canh 申thân 歲tuế 。 達đạt 老lão 之chi 徒đồ 澹đạm 居cư 鎧khải 公công 。 持trì 紫tử 栢# 集tập 見kiến 示thị 。 予# 為vi 校giáo 定định 二nhị 十thập 卷quyển 。 鎧khải 公công 携huề 往vãng 廬lư 山sơn 。 今kim 其kỳ 本bổn 存tồn 亡vong 不bất 可khả 知tri 。 然nhiên 料liệu 難nạn/nan 再tái 覩đổ 矣hĩ 。 此thử 金kim 壇đàn 于vu 氏thị 所sở 刻khắc 。 不bất 知tri 誰thùy 所sở 刪san 定định 。 較giảo 予# 所sở 定định 本bổn 。 似tự 有hữu 遺di 漏lậu 。 聊liêu 記ký 所sở 憶ức 。 一nhất 二nhị 條điều 于vu 後hậu 。 與dữ 某mỗ 人nhân 書thư 云vân 。 宗tông 門môn 問vấn 答đáp 。 如như 蠻# 人nhân 說thuyết 蠻# 語ngữ 。 蠻# 人nhân 當đương 自tự 解giải 之chi 。 此thử 語ngữ 頗phả 有hữu 味vị 。 又hựu 一nhất 傳truyền 記ký 。 大đại 盜đạo 某mỗ 為vi 僧Tăng 。 殺sát 倡xướng 斷đoạn 愛ái 。 習tập 靜tĩnh 得đắc 果quả 始thỉ 末mạt 甚thậm 奇kỳ 。 又hựu 有hữu 一nhất 則tắc 盛thịnh 稱xưng 本bổn 朝triêu 高cao 僧Tăng 琦kỳ 楚sở 石thạch 。 又hựu 與dữ 馬mã 御ngự 史sử 經kinh 綸luân 論luận 李# 卓trác 五ngũ 往vãng 復phục 書thư 。 俱câu 可khả 傳truyền 。 今kim 本bổn 皆giai 無vô 之chi 。 顧cố 大đại 韶thiều 又hựu 識thức 。

紫tử 栢# 老lão 人nhân 集tập 鈔sao 序tự

紫tử 栢# 老lão 人nhân 。 示thị 現hiện 嘉gia 靖tĩnh 。 度độ 生sanh 萬vạn 曆lịch 。 方phương 余dư 駒câu 齒xỉ 甫phủ 落lạc 。 則tắc 已dĩ 厭yếm 人nhân 間gian 世thế 。 還hoàn 兜Đâu 率Suất 內nội 院viện 矣hĩ 。 余dư 既ký 深thâm 自tự 痛thống 恨hận 。 不bất 獲hoạch 親thân 叩khấu 籌trù 室thất 。 然nhiên 猶do 幸hạnh 從tùng 山sơn 中trung 禪thiền 衲nạp 。 憨# 公công 塔tháp 銘minh 。 洞đỗng 悉tất 老lão 人nhân 行hành 履lý 。 大đại 都đô 直trực 捷tiệp 似tự 黃hoàng 檗# 。 通thông 悟ngộ 似tự 臨lâm 濟tế 。 雄hùng 猛mãnh 剛cang 烈liệt 似tự 天thiên 目mục 高cao 峰phong 。 至chí 於ư 繇# 相tương/tướng 歸quy 性tánh 。 即tức 緣duyên 生sanh 以dĩ 指chỉ 點điểm 無vô 生sanh 。 殆đãi 卓trác 卓trác 乎hồ 彼bỉ 土độ 天thiên 親thân 所sở 不bất 能năng 踰du 。 我ngã 震chấn 旦đán 中trung 相tương/tướng 宗tông 諸chư 師sư 所sở 不bất 能năng 窺khuy 其kỳ 閫khổn 奧áo 也dã 。 嗟ta 夫phu 。 入nhập 此thử 門môn 庭đình 。 誰thùy 不bất 具cụ 決quyết 定định 志chí 。 發phát 弘hoằng 大đại 願nguyện 。 乃nãi 一nhất 朝triêu 布bố 袋đại 打đả 失thất 。 桶# 底để 篐# 脫thoát 。 或hoặc 以dĩ 嗔sân 。 或hoặc 以dĩ 喜hỷ 。 或hoặc 以dĩ 辯biện 才tài 樂nhạo 說thuyết 。 或hoặc 以dĩ 佛Phật 事sự 莊trang 嚴nghiêm 。 亦diệc 若nhược 各các 聽thính 其kỳ 機cơ 緣duyên 之chi 所sở 遭tao 。 各các 隨tùy 其kỳ 天thiên 性tánh 之chi 所sở 近cận 。 葢# 從tùng 來lai 未vị 有hữu 學học 步bộ 邯# 鄲# 。 抵để 掌chưởng 叔thúc 敖# 。 麈# 尾vĩ 雷lôi 同đồng 。 而nhi 可khả 以dĩ 上thượng 傳truyền 祖tổ 燈đăng 者giả 也dã 。 昔tích 有hữu 譏cơ 陳trần 元nguyên 龍long 驕kiêu 而nhi 自tự 矜căng 者giả 。 應ưng 之chi 曰viết 。 一nhất 門môn 雝# 穆mục 。 有hữu 德đức 有hữu 行hành 。 吾ngô 敬kính 陳trần 元nguyên 方phương 兄huynh 弟đệ 。 淵uyên 清thanh 玉ngọc 潔khiết 。 有hữu 禮lễ 有hữu 法pháp 。 吾ngô 敬kính 華hoa 子tử 魚ngư 。 清thanh 修tu 嫉tật 惡ố 。 有hữu 識thức 有hữu 義nghĩa 。 吾ngô 敬kính 趙triệu 元nguyên 達đạt 。 博bác 聞văn 強cường 記ký 。 奇kỳ 逸dật 卓trác 斝# 。 吾ngô 敬kính 孔khổng 文văn 舉cử 。 雄hùng 姿tư 傑kiệt 出xuất 。 有hữu 王vương 覇phách 之chi 姿tư 。 吾ngô 敬kính 劉lưu 玄huyền 德đức 。 所sở 敬kính 如như 此thử 何hà 驕kiêu 之chi 有hữu 。 嗟ta 夫phu 。 此thử 可khả 以dĩ 定định 老lão 人nhân 矣hĩ 。 全toàn 集tập 卷quyển 帙# 浩hạo 繁phồn 。 且thả 多đa 重trọng/trùng 複phức 。 茲tư 特đặc 摘trích 其kỳ 最tối 要yếu 者giả 。 以dĩ 為vi 老lão 人nhân 文văn 字tự 三tam 昧muội 。 崇sùng 禎# 甲giáp 戌tuất 蒲bồ 月nguyệt 。 甬# 東đông 錢tiền 啟khải 忠trung 沃ốc 心tâm 甫phủ 。 題đề 于vu 潯# 陽dương 之chi 長trường/trưởng 松tùng 舘# 中trung 。

紫tử 栢# 老lão 人nhân 別biệt 集tập 附phụ 錄lục 卷quyển (# 終chung )#

No.1453-B# 紫tử 栢# 尊tôn 者giả 別biệt 集tập 跋bạt

尊tôn 者giả 示thị 現hiện 于vu 嘉gia 靖tĩnh 中trung 。 垂thùy 教giáo 于vu 萬vạn 曆lịch 中trung 。 母mẫu 后hậu 為vi 之chi 優ưu 賷# 。 天thiên 子tử 為vi 之chi 褒bao 嘉gia 。 自tự 公công 卿khanh 以dĩ 逮đãi 編biên 氓# 。 禮lễ 足túc 而nhi 受thọ 記ký 者giả 惟duy 恐khủng 後hậu 。 虞ngu 山sơn 所sở 稱xưng 。 挺đĩnh 生sanh 東đông 吳ngô 。 氣khí 宇vũ 如như 王vương 者giả 。 良lương 不bất 誣vu 已dĩ 。 夫phu 摩ma 騰đằng 致trí 隆long 于vu 漢hán 帝đế 。 康khang 會hội 見kiến 重trọng/trùng 于vu 吳ngô 君quân 。 曇đàm 始thỉ 登đăng 魏ngụy 朝triêu 之chi 座tòa 。 道đạo 林lâm 踞cứ 晉tấn 主chủ 之chi 床sàng 。 以dĩ 觀quán 尊tôn 者giả 。 何hà 多đa 讓nhượng 焉yên 。 昔tích 大đại 雄hùng 氏thị 說thuyết 法Pháp 。 隨tùy 緣duyên 開khai 示thị 。 即tức 一nhất 言ngôn 半bán 偈kệ 。 四tứ 大đại 眾chúng 諦đế 聽thính 。 如như 童đồng 稚trĩ 得đắc 蜜mật 。 孝hiếu 子tử 依y 親thân 。 尊tôn 者giả 擁ủng 大đại 法Pháp 幢tràng 。 分phân 身thân 散tán 影ảnh 。 普phổ 天thiên 利lợi 益ích 。 不bất 啻# 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 。 應ưng 身thân 入nhập 諸chư 國quốc 土độ 。 舒thư 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 臂tý 接tiếp 引dẫn 眾chúng 生sanh 。 于vu 本bổn 集tập 之chi 外ngoại 。

復phục 有hữu 別biệt 集tập 。 迷mê 者giả 藉tạ 之chi 為vi 寶bảo 筏phiệt 。 覺giác 者giả 賴lại 之chi 為vi 金kim 繩thằng 。 余dư 合hợp 十thập 而nhi 莊trang 誦tụng 之chi 。 但đãn 知tri 無vô 上thượng 妙diệu 諦đế 。 嘆thán 為vi 希hy 有hữu 金kim 貝bối 。 浮phù 香hương 梵Phạm 花hoa 四tứ 照chiếu 。 雖tuy 古cổ 德đức 之chi 活hoạt 句cú 。 五ngũ 家gia 之chi 機cơ 鋒phong 。 蔑miệt 以dĩ 加gia 矣hĩ 。 因nhân 念niệm 龍long 藏tạng 之chi 所sở 自tự 始thỉ 。 西tây 方phương 聖thánh 人nhân 以dĩ 一nhất 。 大đại 事sự 因nhân 緣duyên 。 出xuất 現hiện 于vu 世thế 。 從tùng 鹿Lộc 野Dã 苑Uyển 中trung 。 至chí 跋bạt 提đề 河hà 。 倡xướng 演diễn 大đại 經kinh 。 無vô 我ngã 無vô 量lượng 。 無vô 小tiểu 無vô 巨cự 。 或hoặc 利lợi 或hoặc 鈍độn 。 或hoặc 頓đốn 或hoặc 漸tiệm 。 盡tận 皆giai 攝nhiếp 入nhập 。 薩Tát 婆Bà 若Nhã 海hải 。 既ký 滅diệt 度độ 後hậu 。 弟đệ 子tử 阿A 難Nan 陀Đà 優ưu 婆bà 離ly 等đẳng 。 各các 以dĩ 大đại 智trí 慧tuệ 結kết 集tập 。 為vi 修Tu 多Đa 羅La 藏tạng 。 共cộng 闡xiển 化hóa 源nguyên 。 尊tôn 者giả 為vi 末Mạt 法Pháp 中trung 龍long 象tượng 。 導đạo 揚dương 西tây 方phương 聖thánh 人nhân 之chi 旨chỉ 。 闡xiển 化hóa 源nguyên 以dĩ 為vi 佛Phật 法Pháp 金kim 湯thang 者giả 。 厥quyết 功công 不bất 亦diệc 偉# 與dữ 。 余dư 曾tằng 王vương 父phụ 孝hiếu 廉liêm 公công 。 親thân 承thừa 摩ma 頂đảnh 。 王vương 父phụ 長trường/trưởng 史sử 公công 。 先tiên 君quân 贈tặng 司ty 理lý 公công 。 世thế 為vi 歸quy 依y 。 余dư 之chi 誦tụng 法pháp 尊tôn 者giả 遺di 言ngôn 。 非phi 敢cảm 曰viết 報báo 佛Phật 恩ân 。 僅cận 以dĩ 延diên 先tiên 澤trạch 云vân 耳nhĩ 。

康khang 熈# 八bát 年niên 仲trọng 冬đông 丹đan 陽dương 奉phụng 佛Phật 弟đệ 子tử 。 賀hạ 寬khoan 盥quán 手thủ 謹cẩn 跋bạt