中Trung 邊Biên 分Phân 別Biệt 論Luận 疏Sớ

新Tân 羅La 元Nguyên 曉Hiểu 撰Soạn

中trung 邊biên 疏sớ/sơ 卷quyển 三tam

○# 對đối 治trị 品phẩm 者giả 。 研nghiên 習tập 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 之chi 道đạo 。 隨tùy 其kỳ 所sở 對đối 。 □# □# □# □# □# □# □# 顯hiển 是thị 義nghĩa 故cố 。 名danh 對đối 治trị 品phẩm 。 此thử 中trung 先tiên 明minh 其kỳ 義nghĩa 。 然nhiên 後hậu 消tiêu 文văn 。 □# 菩Bồ 提Đề 分phần/phân 義nghĩa 略lược 有hữu 六lục 門môn 。 一nhất 者giả 列liệt 名danh 。 二nhị 者giả 釋thích 義nghĩa 。 三tam 出xuất 體thể 性tánh 。 四tứ 顯hiển 明minh 位vị 地địa 。 五ngũ 說thuyết 次thứ 第đệ 。 六lục 辨biện 諸chư 門môn 。

初sơ 列liệt 名danh 者giả 。 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 三tam 十thập 七thất 種chủng 。 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 謂vị 四tứ 念niệm 住trụ 。 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 。 四Tứ 神Thần 足Túc 。 五ngũ 根căn 。 五Ngũ 力Lực 。 七thất 覺giác 支chi 。 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 。

四tứ 念niệm 住trụ 者giả 。 一nhất 身thân 念niệm 住trụ 。 二nhị 受thọ 念niệm 住trụ 。 三tam 心tâm 念niệm 住trụ 。 四tứ 法pháp 念niệm 住trụ 。 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 者giả 。 一nhất 於ư 已dĩ 生sanh 。 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 為vi 令linh 斷đoạn 故cố 。 生sanh 欲dục 策sách 勵lệ 。 發phát 勤cần 精tinh 進tấn 。 策sách 心tâm 持trì 心tâm 正Chánh 斷Đoạn 。 二nhị 於ư 未vị 生sanh 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 為vì 不bất 生sanh 故cố 。 生sanh 欲dục 策sách 勵lệ 。 乃nãi 至chí 持trì 心tâm 正Chánh 斷Đoạn 。 三tam 於ư 未vị 生sanh 善thiện 法Pháp 。 為vì 令linh 生sanh 故cố 。 生sanh 欲dục 策sách 勵lệ 。 乃nãi 至chí 持trì 心tâm 正Chánh 斷Đoạn 。 四tứ 於ư 已dĩ 生sanh 善thiện 法Pháp 。 為vi 欲dục 令linh 住trụ 。 令linh 不bất 忘vong 失thất 。 令linh 脩tu 圓viên 滿mãn 。 令linh 倍bội 脩tu 。 令linh 增tăng 長trưởng 。 令linh 廣quảng 大đại 。 生sanh 欲dục 策sách 勵lệ 。 乃nãi 至chí 持trì 心tâm 正Chánh 斷Đoạn 。 四Tứ 神Thần 足Túc 者giả 。 一nhất 欲dục 三tam 摩ma 地địa 斷đoạn 行hành 成thành 。 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 二nhị 勤cần 三tam 摩ma 地địa 斷đoạn 行hành 。 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 三tam 心tâm 三tam 摩ma 地địa 。 斷đoạn 行hành 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 四tứ 觀quán 三tam 摩ma 地địa 斷đoạn 行hành 。 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 五ngũ 根căn 者giả 。 一nhất 信tín 根căn 。 二nhị 精tinh 進tấn 根căn 。 三tam 念niệm 根căn 。 四tứ 定định 根căn 。 五ngũ 慧tuệ 根căn 。 五Ngũ 力Lực 者giả 。 信tín 力lực 乃nãi 至chí 慧tuệ 力lực 七thất 覺giác 支chi 者giả 。 一nhất 念niệm 覺giác 支chi 。 二nhị 擇Trạch 法Pháp 覺Giác 支Chi 。 三tam 精Tinh 進Tấn 覺Giác 支Chi 。 四tứ 喜hỷ 覺giác 支chi 。 五ngũ 安an 覺giác 支chi 。 六lục 定định 覺giác 支chi 。 七thất 捨xả 覺giác 支chi 。 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 者giả 。 一nhất 正chánh 見kiến 。 二nhị 正chánh 思tư 惟duy 。 三tam 正chánh 語ngữ 。 四tứ 正chánh 業nghiệp 。 五ngũ 正chánh 命mạng 。 六lục 正chánh 精tinh 進tấn 。 七thất 正chánh 念niệm 。 八bát 正chánh 定định 。

第đệ 二nhị 釋thích 義nghĩa 。 所sở 謂vị 於ư 身thân 與dữ 念niệm 相tương 應ứng 。 住trụ 脩tu 身thân 觀quán 。 是thị 身thân 念niệm 住trụ 。 乃nãi 至chí 於ư 法Pháp 皆giai 如như 是thị 說thuyết 。 云vân 何hà 為vi 念niệm 。 謂vị 依y 身thân 增tăng 上thượng 。 受thọ 持trì 正Chánh 法Pháp 。 思tư 惟duy 法pháp 義nghĩa 。 脩tu 習tập 作tác 證chứng 。 於ư 文văn 義nghĩa 於ư 脩tu 作tác 證chứng 中trung 。 心tâm 無vô 忘vong 失thất 故cố 。 云vân 何hà 為vi 觀quán 。 謂vị 依y 身thân 增tăng 上thượng 。 聞văn 思tư 脩tu 慧tuệ 。 由do 此thử 慧tuệ 故cố 。 於ư 一nhất 切thiết 身thân 。 一nhất 切thiết 相tướng 中trung 。 正chánh 觀quán 察sát 正chánh 推thôi 求cầu 。 隨tùy 觀quán 隨tùy 覺giác 故cố 。 云vân 何hà 脩tu 觀quán 。 或hoặc 者giả 隨tùy 身thân 。 或hoặc 言ngôn 脩tu 身thân 。 言ngôn 隨tùy 身thân 者giả 。 隨tùy 本bổn 質chất 身thân 。 觀quán 影ảnh 像tượng 身thân 。 名danh 隨tùy 身thân 觀quán 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 云vân 何hà 於ư 身thân 隨tùy 身thân 觀quán 。 謂vị 分phân 別biệt 別biệt 影ảnh 像tượng 身thân 。 □# □# □# 身thân 平bình 等đẳng 。 隨tùy 觀quán 於ư 身thân 境cảnh 。 隨tùy 觀quán 身thân 相tướng 似tự 性tánh 故cố 。 名danh 於ư 身thân 隨tùy 身thân 觀quán 。 由do 隨tùy 觀quán 察sát 影ảnh 像tượng 身thân 門môn 。 審thẩm 諦đế 觀quán 察sát 。 本bổn 質chất 身thân 故cố 。 言ngôn 脩tu 觀quán 者giả 。 是thị 脩tu 環hoàn 義nghĩa 。 謂vị 非phi 直trực 觀quán 相tương/tướng 身thân 而nhi 已dĩ 。 於ư 中trung 復phục 觀quán 真Chân 如Như 身thân 故cố 。 如như 菩Bồ 薩Tát 地địa 決quyết 擇trạch 中trung 說thuyết 。 云vân 何hà 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 身thân 住trụ 脩tu 身thân 觀quán 。 謂vị 於ư 相tương/tướng 身thân 。 脩tu 環hoàn 觀quán 真Chân 如Như 身thân 故cố 。 云vân 何hà 念niệm 住trụ 。 為vi 守thủ 護hộ 念niệm 。 為vi 於ư 境cảnh 無vô 染nhiễm 。 為vi 安an 住trụ 所sở 緣duyên 故cố 。 為vi 守thủ 護hộ 念niệm 者giả 。 說thuyết 言ngôn 先tiên 守thủ 護hộ 念niệm 。 若nhược 常thường 委ủy 念niệm 為vi 於ư 境cảnh 無vô 染nhiễm 者giả 。 謂vị 如như 說thuyết 言ngôn 。 念niệm 守thủ 護hộ 心tâm 行hành 。 來lai 等đẳng 住trụ 不bất 住trụ 。 取thủ 其kỳ 相tương/tướng 不bất 取thủ 隨tùy 好hảo/hiếu 。 廣quảng 說thuyết 乃nãi 至chí 。 守thủ 護hộ 意ý 根căn 脩tu 律luật 儀nghi 。 為vi 安an 住trụ 所sở 緣duyên 者giả 。 謂vị 如như 說thuyết 言ngôn 。 於ư 四tứ 所sở 緣duyên 。 安an 住trụ 其kỳ 念niệm 。 由do 此thử 三tam 相tương/tướng 。 善thiện 住trụ 其kỳ 念niệm 。 故cố 名danh 念niệm 住trụ 。 亦diệc 名danh 念niệm 處xứ 。 處xử 猶do 住trụ 義nghĩa 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 念niệm 隨tùy 順thuận 智trí 。 緣duyên 中trung 正chánh 住trụ 。 是thị 名danh 念niệm 處xứ 。 總tổng 而nhi 言ngôn 之chi 。 若nhược 於ư 此thử 念niệm 住trụ 。 若nhược 由do 此thử 念niệm 住trụ 。 皆giai 名danh 念niệm 住trụ 。 於ư 此thử 念niệm 住trụ 者giả 。 謂vị 所sở 緣duyên 念niệm 住trụ 。 由do 此thử 念niệm 住trụ 者giả 。 謂vị 若nhược 慧tuệ 若nhược 念niệm 。 攝nhiếp 持trì 於ư 定định 。 是thị 自tự 性tánh 念niệm 住trụ 。 所sở 餘dư 相tương 應ứng 。 諸chư 心tâm 心tâm 法pháp 。 是thị 相tương 應ứng 念niệm 住trụ 。 此thử 如như 聞văn 所sở 成thành 地địa 中trung 說thuyết 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 念niệm 住trụ 義nghĩa 也dã 。

次thứ 明minh 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 義nghĩa 者giả 。 云vân 何hà 已dĩ 生sanh 。 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 謂vị 能năng 起khởi 惡ác 行hành 。 欲dục 界giới 煩phiền 惱não 。 及cập 隨tùy 煩phiền 惱não 。 麤thô 纏triền 所sở 攝nhiếp 。 名danh 為vi 已dĩ 生sanh 。 為vi 令linh 斷đoạn 故cố 者giả 。 謂vị 脩tu 對đối 治trị 。 令linh 微vi 薄bạc 故cố 。 生sanh 欲dục 者giả 。 謂vị 起khởi 證chứng 斷đoạn 樂nhạo 欲dục 故cố 。 策sách 勵lệ 者giả 。 謂vị 不bất 忍nhẫn 受thọ 惡ác 。 及cập 歸quy 趣thú 斷đoạn 故cố 。 發phát 懃cần 精tinh 進tấn 者giả 。 謂vị 多đa 種chủng 堅kiên 固cố 。 脩tu 彼bỉ 對đối 治trị 故cố 。 此thử 上thượng 三tam 句cú 。 顯hiển 不bất 定định 地địa 中trung 。 聞văn 思tư 兩lưỡng 慧tuệ 。 下hạ 品phẩm 對đối 治trị 策sách 心tâm 者giả 。 謂vị 脩tu 彼bỉ 對đối 治trị 。 脩tu 慧tuệ 現hiện 行hành 。 若nhược 心tâm 沈trầm 沒một 。 煩phiền 惱não 染nhiễm 汙ô 。 策sách 心tâm 令linh 舉cử 故cố 。 持trì 心tâm 者giả 。 謂vị 即tức 此thử 對đối 治trị 現hiện 行hành 之chi 時thời 。 若nhược 心tâm 浮phù 舉cử 。 煩phiền 惱não 染nhiễm 汙ô 。 持trì 心tâm 令linh 下hạ 故cố 。 云vân 何hà 未vị 生sanh 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 謂vị 增tăng 盛thịnh 隨tùy 眠miên 所sở 攝nhiếp 。 能năng 起khởi 麤thô 纏triền 之chi 因nhân 。 名danh 為vi 未vị 生sanh 。 為vì 不bất 生sanh 故cố 者giả 。 為vi 令linh 麤thô 纏triền 。 不bất 現hiện 行hành 故cố 生sanh 欲dục 者giả 。 謂vị 起khởi 為vi 證chứng 不bất 現hiện 行hành 。 欲dục 策sách 勵lệ 者giả 。 謂vị 由do 不bất 忘vong 住trụ 。 為vi 令linh 不bất 現hiện 行hành 善thiện 住trụ 念niệm 故cố 。 此thử 下hạ 四tứ 句cú 。 如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 云vân 何hà 未vị 生sanh 善thiện 法Pháp 。 謂vị 聞văn 思tư 脩tu 所sở 生sanh 三tam 慧tuệ 。 由do 無vô 過quá 故cố 。 名danh 為vi 善Thiện 法Pháp 。 所sở 未vị 得đắc 者giả 。 名danh 為vi 未vị 生sanh 。 令linh 生sanh 故cố 生sanh 欲dục 者giả 。 謂vị 起khởi 證chứng 得đắc 欲dục 。 策sách 勵lệ 者giả 。 謂vị 求cầu 彼bỉ 攝nhiếp 受thọ 正chánh 方phương 便tiện 故cố 。 發phát 正chánh 起khởi 懃cần 者giả 。 謂vị 長trường 時thời 殷ân 重trọng 。 多đa 堅kiên 脩tu 習tập 。 此thử 上thượng 三tam 句cú 。 顯hiển 得đắc 不bất 定định 地địa 。 聞văn 思tư 兩lưỡng 慧tuệ 。 所sở 攝nhiếp 善thiện 法Pháp 。 策sách 心tâm 持trì 心tâm 者giả 。 為vi 得đắc 脩tu 慧tuệ 故cố 。 餘dư 如như 前tiền 說thuyết 。 云vân 何hà 已dĩ 生sanh 善thiện 法Pháp 。 謂vị 已dĩ 得đắc 故cố 。 為vi 念niệm 住trụ 者giả 謂vị 聞văn 慧tuệ 。 令linh 不bất 忘vong 者giả 謂vị 思tư 慧tuệ 。 令linh 脩tu 滿mãn 者giả 謂vị 脩tu 慧tuệ 。 此thử 上thượng 三tam 句cú 。 顯hiển 唯duy 守thủ 護hộ 。 已dĩ 所sở 得đắc 善thiện 令linh 倍bội 脩tu 令linh 增tăng 長trưởng 令linh 廣quảng 大đại 者giả 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 不bất 唯duy 於ư 彼bỉ 生sanh 知tri 足túc 故cố 。 生sanh 欲dục 等đẳng 句cú 。 皆giai 如như 前tiền 說thuyết 。 此thử 義nghĩa 廣quảng 如như 顯hiển 揚dương 論luận 說thuyết 。 言ngôn 正Chánh 斷Đoạn 者giả 。 亦diệc 名danh 正chánh 懃cần 。 懃cần 是thị 體thể 名danh 。 斷đoạn 是thị 業nghiệp 稱xưng 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 破phá 諸chư 耶da 法pháp 。 正Chánh 道Đạo 中trung 行hành 故cố 。 名danh 正chánh 懃cần 行hành 。 言ngôn 斷đoạn 者giả 。 知tri 瑜du 伽già 說thuyết 。 初sơ 名danh 律luật 儀nghi 斷đoạn 。 第đệ 二nhị 名danh 斷đoạn 斷đoạn 。 由do 於ư 已dĩ 生sanh 。 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 應ưng 脩tu 律luật 儀nghi 。 令linh 其kỳ 斷đoạn 滅diệt 。 不bất 應ưng 忍nhẫn 受thọ 故cố 。 名danh 律luật 儀nghi 斷đoạn 。 於ư 未vị 生sanh 惡ác 。 令linh 不bất 現hiện 行hành 。 為vi 令linh 彼bỉ 不bất 現hiện 前tiền 斷đoạn 為vi 故cố 斷đoạn 。 名danh 為vi 斷đoạn 斷đoạn 。 三tam 者giả 名danh 脩tu 斷đoạn 。 四tứ 名danh 防phòng 護hộ 斷đoạn 。 由do 於ư 善thiện 法Pháp 。 數số 脩tu 數số 習tập 。 先tiên 所sở 未vị 得đắc 。 能năng 定định 現hiện 前tiền 。 能năng 有hữu 所sở 斷đoạn 。 故cố 名danh 脩tu 斷đoạn 。 由do 於ư 已dĩ 得đắc 諸chư 善thiện 法Pháp 中trung 。 遠viễn 離ly 放phóng 逸dật 。 脩tu 習tập 圓viên 滿mãn 。 防phòng 護hộ 已dĩ 生sanh 。 能năng 有hữu 所sở 斷đoạn 故cố 。 名danh 防phòng 護hộ 斷đoạn 。 總tổng 而nhi 言ngôn 之chi 。 為vì 欲dục 顯hiển 示thị 。 於ư 黑hắc 白bạch 品phẩm 捨xả 取thủ 事sự 中trung 。 增tăng 上thượng 意ý 樂lạc 圓viên 滿mãn 。 及cập 加gia 行hành 圓viên 滿mãn 。 是thị 故cố 宣tuyên 說thuyết 四tứ 種chủng 正Chánh 斷Đoạn 。 當đương 知tri 此thử 中trung 。 由do 生sanh 欲dục 故cố 。 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 圓viên 滿mãn 。 由do 自tự 策sách 勵lệ 。 乃nãi 至chí 持trì 心tâm 故cố 。 加gia 行hành 圓viên 滿mãn 。 上thượng 來lai 所sở 說thuyết 。 出xuất 瑜du 伽già 論luận 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 正Chánh 斷Đoạn 也dã 。

四Tứ 神Thần 足Túc 義nghĩa 者giả 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 欲dục 懃cần 心tâm 觀quán 知tri 足túc 四tứ 種chủng 。 有hữu 其kỳ 二nhị 義nghĩa 。 或hoặc 於ư 一nhất 人nhân 具cụ 此thử 四tứ 法pháp 。 或hoặc 於ư 別biệt 人nhân 。 隨tùy 一nhất 增tăng 上thượng 。 如như 瑜du 伽già 論luận 九cửu 十thập 八bát 卷quyển 云vân 。

復phục 次thứ 由do 四tứ 種chủng 力lực 。 持trì 心tâm 令linh 定định 。 是thị 故cố 建kiến 立lập 。 四tứ 種chủng 神thần 足túc 。 云vân 何hà 為vi 四tứ 。 一nhất 淨tịnh 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 力lực 。 二nhị 勤cần 務vụ 力lực 。 三tam 心tâm 喜hỷ 樂lạc 力lực 。 四tứ 正chánh 智trí 力lực 。 當đương 知tri 此thử 中trung 。 由do 第đệ 一nhất 力lực 。 於ư 三tam 摩ma 地địa 。 發phát 生sanh 樂nhạo 欲dục 。 為vi 證chứng 得đắc 故cố 。 脩tu 習tập 勤cần 務vụ 。 由do 第đệ 二nhị 力lực 。 最tối 初sơ 住trụ 心tâm 。 令linh 其kỳ 安an 定định 。 由do 第đệ 三tam 力lực 。 已dĩ 住trụ 定định 心tâm 。 無vô 復phục 散tán 動động 。 不bất 令linh 於ư 我ngã 。 更cánh 復phục 飄phiêu 轉chuyển 。 由do 第đệ 四tứ 力lực 。 觀quán 察sát 等đẳng 持trì 。 所sở 治trị 煩phiền 惱não 。 於ư 斷đoạn 未vị 斷đoạn 。 如như 實thật 了liễu 知tri 。 又hựu 於ư 等đẳng 持trì 入nhập 住trụ 出xuất 相tương/tướng 。 能năng 善thiện 了liễu 別biệt 。 如như 是thị 復phục 於ư 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 等đẳng 所sở 有hữu 諸chư 相tướng 。 若nhược 於ư 止Chỉ 觀Quán 諸chư 隨tùy 煩phiền 惱não 。 及cập 彼bỉ 對đối 治trị 等đẳng 。 皆giai 如như 實thật 知tri 。 樂nhạo/nhạc/lạc 等đẳng 持trì 者giả 。 於ư 等đẳng 持trì 中trung 。 但đãn 有hữu 爾nhĩ 所sở 等đẳng 持trì 作tác 事sự 。 除trừ 此thử 更cánh 無vô 若nhược 過quá 若nhược 增tăng 。 此thử 文văn 顯hiển 示thị 於ư 一nhất 行hành 者giả 具cụ 四tứ 種chủng 力lực 。 成thành 就tựu 等đẳng 持trì 。 是thị 故cố 建kiến 立lập 。 四tứ 種chủng 神thần 足túc 。 云vân 何hà 別biệt 人nhân 隨tùy 一nhất 增tăng 上thượng 。 如như 顯hiển 揚dương 論luận 說thuyết 。 欲dục 增tăng 上thượng 故cố 得đắc 三tam 摩ma 地địa 者giả 。 如như 有hữu 行hành 者giả 。 先tiên 世thế 脩tu 習tập 上thượng 品phẩm 善thiện 根căn 。 於ư 大đại 師sư 所sở 。 或hoặc 於ư 有hữu 智trí 同đồng 梵Phạm 行hạnh 處xứ 。 生sanh 信tín 生sanh 欲dục 。 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 如như 所sở 信tín 樂nhạo 。 聞văn 正Chánh 法Pháp 已dĩ 。 展triển 轉chuyển 證chứng 得đắc 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 由do 此thử 欲dục 故cố 。 三tam 摩ma 地địa 成thành 就tựu 。 言ngôn 成thành 就tựu 者giả 。 謂vị 於ư 此thử 中trung 。 而nhi 得đắc 自tự 在tại 。 第đệ 二nhị 勤cần 增tăng 上thượng 故cố 得đắc 三tam 摩ma 地địa 者giả 。 如như 有hữu 行hành 者giả 。 依y 於ư 教giáo 授thọ 及cập 教giáo 誡giới 法pháp 。 或hoặc 在tại 空không 閑nhàn 。 或hoặc 在tại 林lâm 樹thụ 。 或hoặc 止chỉ 靜tĩnh 室thất 。 於ư 如như 是thị 處xứ 。 長trường 時thời 勇dũng 猛mãnh 。 純thuần 熟thục 熾sí 然nhiên 。 正chánh 勤cần 證chứng 得đắc 心tâm 住trụ 一nhất 境cảnh 性tánh 。 由do 正chánh 勤cần 故cố 。 三tam 摩ma 地địa 成thành 就tựu 。 第đệ 三tam 心tâm 增tăng 上thượng 故cố 。 得đắc 三tam 摩ma 地địa 者giả 。 如như 有hữu 行hành 者giả 。 先tiên 已dĩ 脩tu 習tập 。 奢Xa 摩Ma 他Tha 行hạnh 。 由do 此thử 因nhân 緣duyên 。 思tư 惟duy 內nội 法pháp 。 速tốc 疾tật 證chứng 得đắc 。 心tâm 住trụ 一nhất 境cảnh 性tánh 。 由do 脩tu 心tâm 故cố 。 三tam 摩ma 地địa 成thành 就tựu 。 第đệ 四tứ 觀quán 增tăng 上thượng 故cố 得đắc 三tam 摩ma 地địa 者giả 。 如như 有hữu 行hành 者giả 。 多đa 聞văn 聞văn 持trì 。 其kỳ 聞văn 積tích 集tập 。 獨độc 處xứ 樂nhạo/nhạc/lạc 靜tĩnh 。 即tức 於ư 彼bỉ 法pháp 。 以dĩ 慧tuệ 簡giản 擇trạch 。 極cực 細tế 簡giản 擇trạch 。 遍biến 覺giác 觀quán 察sát 。 由do 此thử 證chứng 得đắc 。 心tâm 住trụ 一nhất 境cảnh 性tánh 。 由do 觀quán 察sát 故cố 。 三tam 摩ma 地địa 成thành 就tựu 。 此thử 文văn 顯hiển 示thị 依y 四tứ 行hành 者giả 。 隨tùy 一nhất 增tăng 上thượng 。 成thành 就tựu 等đẳng 持trì 。 是thị 故cố 建kiến 立lập 。 四tứ 種chủng 神thần 足túc 。 四tứ 中trung 皆giai 言ngôn 斷đoạn 行hành 成thành 就tựu 者giả 。 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 後hậu 當đương 廣quảng 說thuyết 。 言ngôn 神thần 足túc 者giả 。 從tùng 喻dụ 立lập 名danh 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 如như 有hữu 足túc 者giả 。 能năng 往vãng 能năng 還hoàn 。 騰đằng 躍dược 勇dũng 健kiện 。 能năng 得đắc 世thế 間gian 殊thù 勝thắng 之chi 法Pháp 。 世thế 殊thù 勝thắng 法Pháp 。 說thuyết 名danh 為vi 神thần 。 彼bỉ 能năng 到đáo 此thử 。 故cố 名danh 神thần 足túc 。 如như 是thị 若nhược 有hữu 。 欲dục 等đẳng 諸chư 法pháp 。 有hữu 三tam 摩ma 地địa 。 圓viên 滿mãn 成thành 辦biện 。 有hữu 所sở 堪kham 能năng 。 獲hoạch 得đắc 不bất 動động 。 能năng 往vãng 能năng 還hoàn 。 騰đằng 躍dược 勇dũng 健kiện 。 能năng 得đắc 能năng 證chứng 。 出xuất 世thế 勝thắng 法Pháp 。 由do 出xuất 世thế 法pháp 。 最tối 勝thắng 自tự 在tại 。 是thị 最tối 勝thắng 神thần 。 彼bỉ 能năng 證chứng 此thử 。 故cố 名danh 神thần 足túc 。 此thử 亦diệc 名danh 如như 意ý 足túc 。 足túc 是thị 滿mãn 足túc 。 足túc 於ư 如như 意ý 。 名danh 如như 意ý 足túc 。 又hựu 是thị 脚cước 足túc 。 有hữu 所sở 至chí 故cố 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 問vấn 四tứ 正chánh 懃cần 時thời 。 心tâm 小tiểu 亂loạn 故cố 。 以dĩ 定định 攝nhiếp 心tâm 。 故cố 如như 意ý 足túc 。 譬thí 如như 美mỹ 食thực 。 少thiểu 鹽diêm 則tắc 無vô 味vị 。 得đắc 鹽diêm 則tắc 味vị 足túc 如như 意ý 。 又hựu 如như 人nhân 有hữu 二nhị 足túc 。 復phục 得đắc 好hảo/hiếu 馬mã 好hảo/hiếu 車xa 。 如như 意ý 所sở 至chí 。 行hành 者giả 如như 是thị 。 得đắc 四tứ 念niệm 處xứ 實thật 智trí 慧tuệ 四tứ 正chánh 懃cần 中trung 正chánh 精tinh 進tấn 。 由do 精tinh 進tấn 故cố 。 智trí 慧tuệ 增tăng 多đa 。 定định 力lực 少thiểu 弱nhược 。 得đắc 四tứ 種chủng 定định 。 以dĩ 定định 心tâm 故cố 。 智trí 定định 力lực 等đẳng 。 所sở 願nguyện 皆giai 得đắc 。 故cố 名danh 如như 意ý 足túc 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 神thần 足túc 義nghĩa 。

五ngũ 根căn 義nghĩa 者giả 。 增tăng 上thượng 義nghĩa 是thị 根căn 義nghĩa 。 謂vị 於ư 能năng 生sanh 。 出xuất 世thế 間gian 法Pháp 。 是thị 信tín 等đẳng 行hành 。 為vì 增tăng 上thượng 故cố 。 又hựu 復phục 前tiền 前tiền 望vọng 後hậu 後hậu 法pháp 。 於ư 能năng 生sanh 起khởi 。 為vì 增tăng 上thượng 故cố 。 乃nãi 至chí 慧tuệ 根căn 唯duy 望vọng 出xuất 世thế 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 五ngũ 根căn 義nghĩa 也dã 。

五Ngũ 力Lực 義nghĩa 者giả 。 難nan 伏phục 義nghĩa 是thị 力lực 義nghĩa 。 謂vị 若nhược 天thiên 魔ma 。 若nhược 諸chư 沙Sa 門Môn 。 若nhược 婆Bà 羅La 門Môn 。 若nhược 餘dư 世thế 間gian 。 無vô 有hữu 如như 法Pháp 引dẫn 奪đoạt 者giả 。 諸chư 煩phiền 惱não 經kinh 亦diệc 不bất 能năng 屈khuất 。 故cố 名danh 難nan 伏phục 。 由do 此thử 諸chư 力lực 。 具cụ 大đại 威uy 勢thế 。 摧tồi 伏phục 一nhất 切thiết 。 魔ma 軍quân 勢thế 力lực 。 能năng 證chứng 一nhất 切thiết 。 諸chư 漏lậu 永vĩnh 盡tận 。 是thị 故cố 名danh 力lực 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 五Ngũ 力Lực 義nghĩa 也dã 。 此thử 根căn 力lực 義nghĩa 。 依y 瑜du 伽già 說thuyết 。

七thất 覺giác 支chi 義nghĩa 者giả 。 諸chư 已dĩ 證chứng 入nhập 正chánh 性tánh 離ly 生sanh 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 如như 實thật 覺giác 慧tuệ 。 用dụng 此thử 為vi 支chi 。 故cố 名danh 覺giác 支chi 。 亦diệc 名danh 覺giác 分phần/phân 。 分phân 之chi 言ngôn 因nhân 。 能năng 得đắc 覺giác 果quả 。 故cố 名danh 覺giác 分phần/phân 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 無Vô 學Học 實thật 慧tuệ 。 此thử 七thất 事sự 能năng 到đáo 。 故cố 名danh 為vi 分phần/phân 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 覺giác 支chi 義nghĩa 也dã 。

八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 義nghĩa 者giả 。 諸chư 聖thánh 有hữu 學học 已dĩ 見kiến 迹tích 者giả 。 由do 八bát 支chi 攝nhiếp 行hành 迹tích 正Chánh 道Đạo 。 能năng 無vô 餘dư 斷đoạn 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 能năng 於ư 解giải 脫thoát 究cứu 竟cánh 作tác 證chứng 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 。 亦diệc 名danh 正Chánh 道Đạo 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 欲dục 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 無vô 為vi 城thành 故cố 。 行hành 是thị 諸chư 法pháp 。 是thị 時thời 名danh 正Chánh 道Đạo 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 正Chánh 道Đạo 義nghĩa 也dã 。 問vấn 如như 是thị 七thất 法Pháp 。 莫mạc 非phi 是thị 正chánh 。 何hà 故cố 勤cần 道đạo 。 偏thiên 得đắc 正chánh 名danh 。 答đáp 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 四tứ 種chủng 精tinh 進tấn 。 心tâm 勇dũng 發phát 動động 。 畏úy 錯thác 誤ngộ 故cố 。 名danh 為vi 正chánh 勤cần 。 又hựu 行hành 道Đạo 時thời 。 畏úy 墮đọa 耶da 道đạo 。 故cố 言ngôn 正Chánh 道Đạo 。 於ư 中trung 差sai 別biệt 亦diệc 當đương 後hậu 說thuyết 。 是thị 名danh 略lược 說thuyết 。 八bát 道đạo 支chi 義nghĩa 也dã 。

第đệ 三Tam 明Minh 體thể 性tánh 者giả 。 用dụng 合hợp 建kiến 立lập 。 有hữu 三tam 十thập 七thất 。 論luận 其kỳ 體thể 性tánh 。 不bất 出xuất 十thập 法pháp 。 謂vị 戒giới 思tư 受thọ 念niệm 定định 慧tuệ 勤cần 信tín 安an 捨xả 。 此thử 中trung 戒giới 者giả 。 謂vị 表biểu 無vô 表biểu 色sắc 法pháp 所sở 攝nhiếp 。 餘dư 九cửu 皆giai 是thị 心tâm 法pháp 所sở 攝nhiếp 。 於ư 中trung 思tư 受thọ 遍biến 行hành 中trung 二nhị 。 念niệm 定định 慧tuệ 者giả 別biệt 境cảnh 中trung 三tam 。 勤cần 信tín 安an 捨xả 在tại 善thiện 大đại 地địa 。 依y 此thử 十thập 法pháp 立lập 三tam 十thập 七thất 。 開khai 戒giới 為vi 三tam 。 正chánh 語ngữ 業nghiệp 命mạng 。 思tư 數số 立lập 一nhất 。 謂vị 正chánh 思tư 惟duy 。 受thọ 亦diệc 立lập 一nhất 。 謂vị 喜hỷ 覺giác 支chi 。 開khai 念niệm 立lập 四tứ 。 謂vị 念niệm 根căn 念niệm 力lực 念niệm 覺giác 正chánh 念niệm 。 開khai 定định 立lập 八bát 。 謂vị 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 。 定định 根căn 定định 力lực 。 定định 覺giác 正chánh 定định 。 慧tuệ 亦diệc 立lập 八bát 。 謂vị 四tứ 念niệm 住trụ 。 慧tuệ 根căn 慧tuệ 力lực 。 擇Trạch 法Pháp 覺Giác 支Chi 。 及cập 與dữ 正chánh 見kiến 。 勤cần 亦diệc 立lập 八bát 。 謂vị 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 。 精tinh 進tấn 根căn 力lực 。 精Tinh 進Tấn 覺Giác 支Chi 。 及cập 正chánh 精tinh 進tấn 。 信tín 中trung 立lập 二nhị 。 信tín 根căn 信tín 力lực 。 安an 捨xả 各các 一nhất 。 謂vị 安an 覺giác 支chi 及cập 捨xả 覺giác 支chi 。 總tổng 而nhi 言ngôn 之chi 。 有hữu 其kỳ 五ngũ 類loại 。 一nhất 者giả 開khai 八bát 有hữu 三tam 。 謂vị 定định 慧tuệ 勤cần 。 二nhị 者giả 開khai 四tứ 有hữu 一nhất 。 謂vị 念niệm 。 三tam 者giả 開khai 三tam 有hữu 一nhất 。 謂vị 戒giới 。 四tứ 者giả 開khai 二nhị 有hữu 一nhất 。 謂vị 信tín 。 五ngũ 者giả 唯duy 一nhất 有hữu 四tứ 。 思tư 受thọ 安an 捨xả 。 第đệ 一nhất 類loại 內nội 有hữu 二nhị 十thập 四tứ 。 後hậu 四tứ 類loại 中trung 。 總tổng 有hữu 十thập 三tam 。 都đô 合hợp 則tắc 有hữu 三tam 十thập 七thất 也dã 。 所sở 以dĩ 開khai 合hợp 有hữu 不bất 第đệ 者giả 。 良lương 由do 定định 慧tuệ 與dữ 勤cần 。 進tiến 脩tu 力lực 長trường/trưởng 。 故cố 開khai 為vi 八bát 。 思tư 受thọ 安an 捨xả 助trợ 道đạo 勢thế 短đoản 。 故cố 各các 立lập 一nhất 。 合hợp 信tín 等đẳng 法pháp 力lực 在tại 其kỳ 中trung 。 故cố 隨tùy 階giai 降giáng/hàng 立lập 四tứ 三tam 二nhị 。 是thị 故cố 體thể 性tánh 唯duy 有hữu 十thập 法pháp 。 如như 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 。 十thập 法pháp 為vi 本bổn 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 故cố 。

第đệ 四tứ 明minh 階giai 位vị 者giả 。 論luận 其kỳ 行hành 實thật 。 皆giai 通thông 諸chư 位vị 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 又hựu 由do 身thân 受thọ 心tâm 法pháp 。 增tăng 上thượng 所sở 生sanh 善thiện 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 道đạo 。 皆giai 名danh 念niệm 住trụ 。 又hựu 後hậu 文văn 言ngôn 。 略lược 說thuyết 一nhất 切thiết 人nhân 聖thánh 道Đạo 支chi 。 二nhị 處xứ 所sở 攝nhiếp 。 一nhất 者giả 世thế 間gian 。 二nhị 出xuất 世thế 間gian 。 其kỳ 世thế 間gian 者giả 。 三tam 漏lậu 四tứ 取thủ 。 所sở 隨tùy 縛phược 故cố 。 不bất 能năng 盡tận 苦khổ 。 是thị 善thiện 性tánh 故cố 。 能năng 往vãng 善thiện 趣thú 。 出xuất 世thế 間gian 者giả 。 與dữ 彼bỉ 相tương 違vi 。 能năng 盡tận 眾chúng 苦khổ 。 初sơ 後hậu 二nhị 法pháp 既ký 如như 是thị 說thuyết 。 中trung 間gian 五ngũ 法pháp 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 約ước 行hành 雖tuy 通thông 。 依y 位vị 別biệt 立lập 。 是thị 義nghĩa 云vân 何hà 。 大đại 分phần/phân 其kỳ 地địa 。 判phán 為vi 二nhị 位vị 。 謂vị 前tiền 五ngũ 法pháp 。 在tại 凡phàm 夫phu 位vị 。 後hậu 之chi 二nhị 法pháp 立lập 聖thánh 位vị 中trung 。 凡phàm 位vị 五ngũ 法pháp 。 立lập 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 依y 毗tỳ 曇đàm 說thuyết 。 四Tứ 念Niệm 處Xứ 觀quán 。 在tại 暖noãn 法pháp 前tiền 。 其kỳ 四tứ 正chánh 勤cần 在tại 於ư 暖noãn 法pháp 。 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 。 在tại 於ư 頂Đảnh 法Pháp 。 五ngũ 根căn 在tại 於ư 忍Nhẫn 法Pháp 。 五Ngũ 力Lực 在tại 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 若nhược 依y 此thử 論luận 。 前tiền 之chi 三tam 四tứ 在tại 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 次thứ 之chi 二nhị 五ngũ 在tại 通thông 達đạt 分phần/phân 。 隨tùy 宜nghi 施thi 設thiết 。 皆giai 有hữu 道Đạo 理lý 。 聖thánh 位vị 二nhị 法pháp 。 立lập 有hữu 三tam 義nghĩa 。 一nhất 者giả 如như 俱câu 舍xá 論luận 述thuật 餘dư 義nghĩa 云vân 。 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 。 不bất 破phá 次thứ 第đệ 。 於ư 見kiến 道đạo 中trung 。 脩tu 習tập 覺giác 分phần/phân 。 於ư 見kiến 道đạo 脩tu 道Đạo 中trung 。 脩tu 聖Thánh 道Đạo 分Phần 故cố 。 第đệ 二nhị 義nghĩa 者giả 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 脩tu 道Đạo 用dụng 故cố 名danh 覺giác 。 見kiến 道đạo 用dụng 故cố 名danh 道đạo 。 毗tỳ 婆bà 沙sa 師sư 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 。 如như 彼bỉ 論luận 云vân 。 道đạo 分phần/phân 見kiến 道đạo 。 覺giác 分phần/phân 脩tu 道Đạo 。 何hà 故cố 如như 是thị 。 道đạo 是thị 知tri 義nghĩa 。 於ư 見kiến 道đạo 中trung 。 知tri 極cực 速tốc 疾tật 。 覺giác 是thị 覺giác 義nghĩa 。 於ư 脩tu 道Đạo 中trung 。 有hữu 九cửu 種chủng 覺giác 。 數sác 數sác 覺giác 故cố 。 隨tùy 數số 次thứ 第đệ 。 先tiên 七thất 後hậu 八bát 。 第đệ 三tam 義nghĩa 者giả 。 如như 此thử 論luận 說thuyết 。 覺giác 分phần/phân 在tại 見kiến 道đạo 。 道đạo 支chi 在tại 脩tu 道Đạo 。 智Trí 度Độ 論luận 中trung 。 亦diệc 有hữu 是thị 說thuyết 。 如như 是thị 三tam 義nghĩa 皆giai 有hữu 道Đạo 理lý 。 隨tùy 義nghĩa 建kiến 立lập 。 無vô 不bất 宜nghi 故cố 。 瑜du 伽già 論luận 中trung 通thông 說thuyết 三tam 義nghĩa 。 第đệ 六lục 十thập 二nhị 卷quyển 云vân 。 解giải 了liễu 自tự 性tánh 者giả 。 謂vị 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 。 對đối 治trị 三tam 種chủng 雜tạp 染nhiễm 故cố 。 建kiến 立lập 三tam 蘊uẩn 。 謂vị 對đối 治trị 惡ác 行hành 雜tạp 染nhiễm 故cố 。 對đối 治trị 諸chư 欲dục 雜tạp 染nhiễm 故cố 。 對đối 治trị 諸chư 見kiến 雜tạp 染nhiễm 故cố 。 此thử 文văn 當đương 於ư 初sơ 師sư 所sở 說thuyết 。 治trị 諸chư 見kiến 者giả 在tại 於ư 見kiến 道đạo 。 治trị 諸chư 欲dục 者giả 在tại 脩tu 道Đạo 故cố 。 第đệ 十thập 八bát 卷quyển 言ngôn 。 云vân 何hà 正chánh 直trực 。 謂vị 彼bỉ 生sanh 起khởi 。 逆nghịch 流lưu 正chánh 直trực 。 聖thánh 八bát 支chi 道đạo 。 能năng 斷đoạn 見kiến 斷đoạn 。 所sở 有hữu 煩phiền 惱não 。 於ư 逆nghịch 流lưu 道đạo 。 得đắc 預dự 隨tùy 順thuận 。 此thử 文văn 當đương 於ư 第đệ 二nhị 義nghĩa 也dã 。 第đệ 二nhị 十thập 九cửu 卷quyển 云vân 。 彼bỉ 於ư 爾nhĩ 時thời 。 最tối 初sơ 獲hoạch 得đắc 。 七thất 覺giác 支chi 故cố 。 名danh 初sơ 有hữu 覺giác 。 見kiến 聖Thánh 諦Đế 迹tích 已dĩ 。 永vĩnh 斷đoạn 滅diệt 見kiến 道đạo 所sở 。 斷đoạn 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 脩tu 除trừ 脩tu 道Đạo 所sở 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 此thử 文văn 當đương 於ư 第đệ 三tam 義nghĩa 也dã 。

第đệ 五ngũ 明minh 次thứ 第đệ 者giả 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 應ưng 先tiên 說thuyết 道Đạo 。 何hà 以dĩ 故cố 行hành 道Đạo 然nhiên 後hậu 。 得đắc 諸chư 善thiện 法Pháp 。 譬thí 如như 人nhân 先tiên 行hành 道Đạo 。 然nhiên 後hậu 得đắc 至chí 處xứ 。 今kim 何hà 以dĩ 顛điên 倒đảo 。 先tiên 說thuyết 念niệm 處xứ 。 後hậu 說thuyết 正Chánh 道Đạo 。

答đáp 曰viết 。

不bất 顛điên 倒đảo 也dã 。 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 。 是thị 初sơ 欲dục 入nhập 道đạo 時thời 。 名danh 因nhân 字tự 。 如như 行hành 者giả 至chí 師sư 所sở 聽thính 道đạo 時thời 。 先tiên 用dụng 念niệm 持trì 是thị 法pháp 。 是thị 時thời 名danh 念niệm 處xứ 持trì 。 已dĩ 從tùng 法pháp 中trung 求cầu 果quả 。 故cố 精tinh 進tấn 行hành 。 是thị 時thời 名danh 正chánh 勤cần 。 多đa 精tinh 進tấn 故cố 。 心tâm 散tán 麤thô 。 攝nhiếp 心tâm 調điều 柔nhu 。 故cố 名danh 如như 意ý 足túc 。 心tâm 調điều 柔nhu 已dĩ 。 生sanh 五ngũ 根căn 。 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 甚thậm 深thâm 難nan 解giải 。 信tín 根căn 故cố 能năng 信tín 。 是thị 名danh 信tín 根căn 。 不bất 惜tích 身thân 命mạng 。 一nhất 心tâm 求cầu 道Đạo 理lý 。 是thị 精tinh 進tấn 根căn 。 常thường 念niệm 是thị 道đạo 。 不bất 念niệm 餘dư 東đông 事sự 。 是thị 名danh 念niệm 根căn 。 攝nhiếp 心tâm 在tại 道đạo 。 是thị 名danh 定định 根căn 。 觀quán 諦đế 實thật 相tướng 。 是thị 名danh 慧tuệ 根căn 。 五ngũ 根căn 增tăng 長trưởng 。 能năng 遮già 煩phiền 惱não 。 是thị 名danh 為vi 力lực 。 得đắc 是thị 力lực 已dĩ 。 分phân 別biệt 道Đạo 法Pháp 。 有hữu 二nhị 分phần 三tam 。 法pháp 三tam 起khởi 三tam 。 法pháp 三tam 下hạ 念niệm 在tại 二nhị 處xứ 。 如như 守thủ 門môn 人nhân 。 是thị 名danh 七thất 覺giác 分phần/phân 。 得đắc 是thị 法pháp 已dĩ 。 欲dục 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 無vô 為vi 城thành 故cố 。 行hành 是thị 八bát 法pháp 。 是thị 名danh 為vi 道Đạo 故cố 。 又hựu 瑜du 伽già 說thuyết 。 當đương 知tri 此thử 中trung 。 於ư 念niệm 住trụ 位vị 。 最tối 初sơ 繫hệ 心tâm 。 置trí 所sở 緣duyên 境cảnh 。 次thứ 於ư 所sở 緣duyên 念niệm 安an 住trụ 。 勤cần 脩tu 正Chánh 斷Đoạn 。 次thứ 得đắc 定định 已dĩ 。 後hậu 令linh 此thử 定định 善thiện 圓viên 滿mãn 故cố 。 於ư 神thần 足túc 中trung 。 勤cần 脩tu 加gia 行hành 。 定định 圓viên 滿mãn 已dĩ 。 為vì 令linh 一nhất 切thiết 相tương/tướng 。 及cập 麤thô 重trọng/trùng 得đắc 離ly 繫hệ 故cố 依y 信tín 等đẳng 根căn 脩tu 加gia 行hành 。 加gia 行hành 中trung 。 根căn 是thị 下hạ 品phẩm 。 力lực 是thị 上thượng 品phẩm 。 如như 是thị 正chánh 脩tu 加gia 行hành 道Đạo 已dĩ 。 次thứ 得đắc 覺giác 支chi 。 通thông 達đạt 實thật 際tế 。 通thông 達đạt 實thật 際tế 已dĩ 。 次thứ 脩tu 道Đạo 支chi 。 漸tiệm 漸tiệm 乃nãi 至chí 。 證chứng 得đắc 阿a 耨nậu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 一nhất 切thiết 鄣# 。 皆giai 得đắc 解giải 脫thoát 。 如như 是thị 二nhị 論luận 所sở 說thuyết 次thứ 第đệ 。 皆giai 約ước 隨tùy 數số 階giai 位vị 門môn 說thuyết 。

第đệ 六lục 辨biện 諸chư 門môn 者giả 。 如như 是thị 七thất 法Pháp 。 皆giai 有hữu 五ngũ 門môn 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 復phục 以dĩ 一nhất 切thiết 。 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 無vô 有hữu 差sai 別biệt 。 皆giai 由do 五ngũ 門môn 。 而nhi 得đắc 建kiến 立lập 。 謂vị 所sở 緣duyên 故cố 。 自tự 體thể 故cố 。 助trợ 伴bạn 故cố 。 脩tu 習tập 故cố 。 脩tu 果quả 故cố 。

念niệm 處xứ 所sở 緣duyên 者giả 。 謂vị 身thân 受thọ 心tâm 法pháp 。 即tức 是thị 四tứ 事sự 。 謂vị 我ngã 所sở 依y 事sự 。 我ngã 受thọ 用dụng 事sự 。 我ngã 自tự 體thể 事sự 。 我ngã 染nhiễm 淨tịnh 事sự 。 何hà 故cố 唯duy 立lập 此thử 四tứ 境cảnh 者giả 。 由do 顛điên 倒đảo 覺giác 。 愚ngu 癡si 凡phàm 夫phu 。 多đa 分phần 計kế 我ngã 。 依y 止chỉ 有hữu 根căn 身thân 。 受thọ 用dụng 苦khổ 樂lạc 故cố 。 取thủ 了liễu 境cảnh 為vi 相tương/tướng 。 由do 貪tham 等đẳng 染nhiễm 汙ô 。 由do 信tín 等đẳng 清thanh 淨tịnh 。 是thị 故cố 最tối 初sơ 。 為vi 正chánh 觀quán 察sát 真chân 實thật 事sự 相tướng 。 故cố 立lập 此thử 四tứ 。 為vi 所sở 緣duyên 境cảnh 。 總tổng 說thuyết 雖tuy 然nhiên 。 於ư 中trung 分phân 別biệt 者giả 。 如như 是thị 四tứ 事sự 。 各các 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 內nội 。 二nhị 外ngoại 。 三tam 者giả 內nội 外ngoại 。 瑜du 伽già 論luận 中trung 略lược 說thuyết 六lục 義nghĩa 。 一nhất 者giả 內nội 自tự 有hữu 情tình 數số 色sắc 。 為vi 內nội 身thân 境cảnh 。 外ngoại 非phi 有hữu 情tình 數số 色sắc 。 為vi 外ngoại 身thân 境cảnh 。 他tha 有hữu 情tình 數số 色sắc 為vi 內nội 外ngoại 身thân 境cảnh 。 緣duyên 此thử 內nội 身thân 。 起khởi 愛ái 念niệm 法pháp 。 名danh 為vi 內nội 受thọ 。 內nội 心tâm 內nội 法pháp 法pháp 外ngoại 與dữ 內nội 外ngoại 。 亦diệc 如như 是thị 說thuyết 。 二nhị 者giả 根căn 所sở 攝nhiếp 。 有hữu 執chấp 受thọ 色sắc 為vi 內nội 身thân 。 非phi 根căn 所sở 攝nhiếp 。 無vô 執chấp 受thọ 色sắc 為vi 外ngoại 身thân 。 非phi 根căn 所sở 攝nhiếp 。 有hữu 執chấp 受thọ 色sắc 為vi 內nội 外ngoại 身thân 。 緣duyên 此thử 三tam 種chủng 。 起khởi 受thọ 心tâm 法pháp 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 即tức 為vi 三tam 種chủng 。 三tam 者giả 自tự 內nội 定định 地địa 輕khinh 安an 俱câu 色sắc 為vi 內nội 身thân 。 自tự 內nội 不bất 定định 地địa 麤thô 重trọng/trùng 俱câu 色sắc 為vi 外ngoại 身thân 。 若nhược 他tha 輕khinh 安an 俱câu 色sắc 麤thô 重trọng/trùng 俱câu 色sắc 為vi 內nội 外ngoại 身thân 。 緣duyên 此thử 三tam 種chủng 。 起khởi 受thọ 心tâm 法pháp 。 即tức 以dĩ 為vi 三tam 。 如như 前tiền 應ưng 知tri 。 乃nãi 至chí 第đệ 六lục 自tự 身thân 中trung 。 髮phát 毛mao 爪trảo 齒xỉ 。 等đẳng 相tương/tướng 為vi 內nội 身thân 。 他tha 身thân 髮phát 毛mao 等đẳng 相tương/tướng 為vi 外ngoại 身thân 。 若nhược 內nội 身thân 變biến 異dị 不bất 變biến 異dị 青thanh 瘀ứ 等đẳng 相tương/tướng 。 及cập 外ngoại 身thân 變biến 異dị 不bất 變biến 異dị 青thanh 瘀ứ 等đẳng 相tương/tướng 。 相tương 似tự 法pháp 性tánh 。 平bình 等đẳng 法pháp 性tánh 。 是thị 為vi 內nội 外ngoại 身thân 。 緣duyên 此thử 三tam 境cảnh 。 起khởi 受thọ 心tâm 法pháp 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 即tức 三tam 。 智Trí 度Độ 論luận 中trung 亦diệc 六lục 義nghĩa 釋thích 內nội 身thân 。 與dữ 前tiền 所sở 說thuyết 。 大đại 同đồng 小tiểu 異dị 。 總tổng 觀quán 彼bỉ 二nhị 為vi 內nội 外ngoại 身thân 。 無vô 別biệt 內nội 外ngoại 。 前tiền 二nhị 不bất 攝nhiếp 。 如như 彼bỉ 說thuyết 言ngôn 。 復phục 作tác 是thị 念niệm 。 內nội 觀quán 不bất 得đắc 。 外ngoại 或hoặc 有hữu 耶da 。 外ngoại 觀quán 亦diệc 復phục 不bất 得đắc 自tự 念niệm 。 我ngã 或hoặc 錯thác 誤ngộ 。 是thị 故cố 今kim 當đương 總tổng 觀quán 內nội 外ngoại 。 觀quán 內nội 觀quán 外ngoại 。 是thị 為vi 別biệt 相tướng 。 一nhất 時thời 俱câu 觀quán 。 是thị 為vi 總tổng 相tương/tướng 。 總tổng 觀quán 別biệt 觀quán 。 了liễu 不bất 可khả 得đắc 。 所sở 觀quán 已dĩ 竟cánh 。 受thọ 心tâm 法pháp 中trung 。 內nội 外ngoại 等đẳng 三tam 。 有hữu 同đồng 喻dụ 伽già 。 亦diệc 有hữu 異dị 說thuyết 。 異dị 說thuyết 云vân 何hà 。 謂vị 意ý 識thức 相tương 應ứng 受thọ 是thị 內nội 受thọ 等đẳng 。 五ngũ 識thức 相tương 應ứng 。 受thọ 是thị 外ngoại 受thọ 等đẳng 。 定định 心tâm 是thị 內nội 心tâm 。 散tán 心tâm 是thị 外ngoại 心tâm 等đẳng 。 除trừ 受thọ 餘dư 心tâm 數số 法pháp 是thị 為vi 內nội 法pháp 。 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 及cập 無vô 為vi 法pháp 。 是thị 為vi 外ngoại 法pháp 等đẳng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 是thị 為vi 念niệm 處xứ 所sở 緣duyên 境cảnh 也dã 。

第đệ 二nhị 念niệm 住trụ 自tự 體thể 者giả 。 此thử 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 若nhược 對đối 所sở 治trị 。 以dĩ 慧tuệ 為vi 體thể 。 由do 慧tuệ 正chánh 治trị 四tứ 顛điên 倒đảo 故cố 。 若nhược 對đối 所sở 緣duyên 。 慧tuệ 念niệm 為vi 體thể 。 慧tuệ 與dữ 念niệm 俱câu 住trụ 所sở 緣duyên 故cố 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 觀quán 身thân 智trí 慧tuệ 。 乃nãi 至chí 觀quán 法pháp 智trí 慧tuệ 。 是thị 為vi 自tự 性tánh 念niệm 處xứ 。 此thử 對đối 所sở 治trị 。 顯hiển 自tự 性tánh 也dã 。 對đối 治trị 論luận 云vân 。 念niệm 住trụ 自tự 體thể 者giả 。 謂vị 慧tuệ 及cập 念niệm 。 由do 佛Phật 經Kinh 中trung 。 有hữu 於ư 身thân 等đẳng 。 隨tùy 觀quán 言ngôn 故cố 。 及cập 有hữu 念niệm 住trụ 言ngôn 故cố 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 此thử 對đối 所sở 緣duyên 。 出xuất 自tự 性tánh 也dã 。

第đệ 三tam 念niệm 住trụ 助trợ 伴bạn 者giả 。 與dữ 彼bỉ 相tương 應ứng 諸chư 心tâm 法pháp 。 及cập 彼bỉ 為vi 首thủ 。 所sở 發phát 果quả 等đẳng 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 念niệm 住trụ 助trợ 伴bạn 者giả 。 與dữ 彼bỉ 相tương 應ứng 。 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。 彼bỉ 者giả 謂vị 彼bỉ 念niệm 慧tuệ 二nhị 法pháp 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 云vân 何hà 名danh 共cộng 念niệm 處xứ 。 觀quán 身thân 為vi 首thủ 。 因nhân 緣duyên 生sanh 道đạo 。 若nhược 有hữu 漏lậu 若nhược 無vô 漏lậu 。 是thị 身thân 念niệm 處xứ 。 乃nãi 至chí 觀quán 法Pháp 皆giai 如như 是thị 說thuyết 。 又hựu 下hạ 文văn 言ngôn 。 共cộng 念niệm 處xứ 中trung 身thân 口khẩu 二nhị 業nghiệp 。 是thị 為vi 色sắc 法pháp 。 餘dư 殘tàn 非phi 色sắc 故cố 。

第đệ 四tứ 念niệm 處xứ 脩tu 習tập 者giả 。 略lược 有hữu 二nhị 門môn 。 謂vị 共cộng 脩tu 習tập 。 不bất 共cộng 脩tu 習tập 。 共cộng 脩tu 習tập 者giả 。 謂vị 共cộng 小Tiểu 乘Thừa 脩tu 於ư 內nội 身thân 等đẳng 脩tu 隨tùy 身thân 觀quán 。 於ư 外ngoại 身thân 等đẳng 及cập 內nội 外ngoại 身thân 脩tu 隨tùy 身thân 觀quán 。 謂vị 觀quán 不bất 淨tịnh 乃nãi 至chí 無vô 我ngã 。 知tri 是thị 等đẳng 名danh 。 共cộng 小Tiểu 乘Thừa 脩tu 。 不bất 共cộng 脩tu 者giả 。 唯duy 菩Bồ 薩Tát 觀quán 。 謂vị 於ư 身thân 等đẳng 除trừ 內nội 外ngoại 想tưởng 。 唯duy 觀quán 身thân 等đẳng 。 中trung 道đạo 實thật 相tướng 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 普phổ 於ư 一nhất 切thiết 。 二Nhị 乘Thừa 理lý 趣thú 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 皆giai 如như 實thật 知tri 。 謂vị 於ư 聲Thanh 聞Văn 乘Thừa 。 理lý 趣thú 及cập 於ư 。 大Đại 乘Thừa 理lý 趣thú 。 云vân 何hà 菩Bồ 薩Tát 。 大Đại 乘Thừa 理lý 趣thú 。 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 如như 實thật 了liễu 知tri 。 謂vị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 能năng 於ư 其kỳ 身thân 。 住trụ 脩tu 身thân 觀quán 。 不bất 於ư 其kỳ 身thân 。 分phân 別biệt 有hữu 性tánh 。 亦diệc 不bất 分phân 別biệt 。 一nhất 切thiết 種chủng 類loại 。 都đô 無vô 所sở 有hữu 。 又hựu 於ư 其kỳ 身thân 。 遠viễn 離ly 言ngôn 說thuyết 。 自tự 性tánh 法pháp 性tánh 。 如như 實thật 了liễu 知tri 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 又hựu 言ngôn 復phục 次thứ 依y 空không 勤cần 脩tu 念niệm 住trụ 菩Bồ 薩Tát 。 略lược 於ư 六lục 種chủng 忘vong 相tương/tướng 縛phược 中trung 。 令linh 心tâm 解giải 脫thoát 。 何hà 等đẳng 為vi 六lục 。

所sở 謂vị 於ư 身thân 乃nãi 至chí 於ư 法pháp 。 發phát 起khởi 內nội 相tương/tướng 。 是thị 初sơ 相tương/tướng 縛phược 。 即tức 於ư 此thử 中trung 。 發phát 起khởi 外ngoại 相tướng 。 是thị 第đệ 二nhị 縛phược 。 即tức 於ư 此thử 中trung 。 起khởi 內nội 外ngoại 相tướng 。 是thị 第đệ 三tam 縛phược 。 若nhược 於ư 十thập 方phương 。 無vô 量lượng 有hữu 情tình 。 願nguyện 令linh 解giải 脫thoát 。 脩tu 習tập 念niệm 住trụ 。 此thử 中trung 諸chư 相tướng 。 是thị 第đệ 四tứ 縛phược 。 若nhược 由do 此thử 故cố 。 於ư 身thân 等đẳng 境cảnh 。 脩tu 觀quán 而nhi 住trụ 。 此thử 中trung 諸chư 相tướng 。 是thị 第đệ 五ngũ 縛phược 。 即tức 於ư 身thân 等đẳng 。 脩tu 觀quán 住trụ 者giả 。 此thử 中trung 諸chư 相tướng 。 是thị 第đệ 六lục 縛phược 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 四Tứ 念Niệm 處Xứ 觀quán 者giả 。 觀quán 是thị 內nội 身thân 無vô 常thường 。 若nhược 如như 病bệnh 如như 癰ung 。 灾# 聚tụ 敗bại 壞hoại 。 不bất 淨tịnh 充sung 滿mãn 。 九cửu 孔khổng 流lưu 出xuất 。 是thị 為vi 行hành 廁trắc 。 廣quảng 說thuyết 乃nãi 至chí 。 是thị 身thân 相tướng 不bất 在tại 內nội 。 不bất 在tại 外ngoại 。 不bất 在tại 中trung 間gian 。 是thị 身thân 先tiên 際tế 後hậu 際tế 中trung 際tế 。 皆giai 不bất 可khả 得đắc 。 但đãn 從tùng 諸chư 法pháp 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 生sanh 。 是thị 諸chư 因nhân 緣duyên 作tác 是thị 身thân 者giả 。 亦diệc 從tùng 虗hư 妄vọng 顛điên 倒đảo 故cố 有hữu 。 是thị 因nhân 緣duyên 中trung 無vô 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 。 是thị 因nhân 緣duyên 生sanh 。 亦diệc 無vô 生sanh 相tương/tướng 。 相tương/tướng 如như 是thị 思tư 推thôi 。 知tri 於ư 是thị 身thân 。 從tùng 本bổn 以dĩ 來lai 。 無vô 有hữu 生sanh 相tương/tướng 。 無vô 生sanh 故cố 無vô 相tướng 。 無vô 相tướng 故cố 無vô 生sanh 。 但đãn 誑cuống 凡phàm 夫phu 。 故cố 名danh 為vi 身thân 。 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 觀quán 身thân 實thật 相tướng 。 離ly 諸chư 染nhiễm 著trước 。 繫hệ 念niệm 在tại 身thân 。 住trụ 脩tu 身thân 觀quán 。 是thị 名danh 菩Bồ 薩Tát 。 身thân 念niệm 處xứ 觀quán 。 觀quán 外ngoại 身thân 內nội 外ngoại 。 身thân 亦diệc 如như 是thị 。 受thọ 心tâm 法pháp 等đẳng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

第đệ 五ngũ 明minh 念niệm 住trụ 脩tu 果quả 者giả 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 斷đoạn 四tứ 顛điên 倒đảo 。 趣thú 入nhập 四Tứ 諦Đế 。 身thân 等đẳng 離ly 繫hệ 。 是thị 名danh 脩tu 果quả 斷đoạn 。 斷đoạn 四tứ 倒đảo 者giả 。 謂vị 四tứ 念niệm 住trụ 。 隨tùy 其kỳ 次thứ 第đệ 。 能năng 斷đoạn 淨tịnh 樂nhạo/nhạc/lạc 常thường 我ngã 四tứ 倒đảo 也dã 。 由do 身thân 念niệm 住trụ 。 趣thú 入nhập 苦Khổ 諦Đế 所sở 有hữu 色sắc 身thân 。 皆giai 行hành 苦khổ 相tương/tướng 麤thô 重trọng/trùng 所sở 顯hiển 故cố 。 是thị 故cố 脩tu 觀quán 行hành 時thời 。 能năng 治trị 此thử 輕khinh 安an 。 於ư 身thân 差sai 別biệt 生sanh 故cố 。 由do 受thọ 念niệm 住trụ 趣thú 入nhập 集Tập 諦Đế 。 以dĩ 樂nhạo/nhạc/lạc 等đẳng 諸chư 受thọ 。 是thị 和hòa 合hợp 愛ái 等đẳng 。 所sở 依y 處xứ 故cố 。 由do 心tâm 念niệm 住trụ 。 趣thú 入nhập 滅Diệt 諦Đế 。 觀quán 離ly 我ngã 識thức 。 當đương 無vô 所sở 有hữu 。 懼cụ 我ngã 斷đoạn 門môn 。 生sanh 涅Niết 槃Bàn 怖bố 。 永vĩnh 遠viễn 離ly 故cố 。 由do 法pháp 念niệm 住trụ 。 趣thú 入nhập 道Đạo 諦Đế 。 為vi 斷đoạn 所sở 治trị 法pháp 。 為vi 脩tu 能năng 治trị 法pháp 故cố 。 又hựu 此thử 四tứ 種chủng 。 如như 真chân 次thứ 第đệ 。 能năng 證chứng 身thân 受thọ 心tâm 法pháp 。 離ly 繫hệ 之chi 果quả 。 由do 此thử 脩tu 習tập 。 漸tiệm 能năng 遠viễn 離ly 身thân 等đẳng 麤thô 重trọng/trùng 故cố 。 此thử 明minh 遠viễn 離ly 四tứ 縛phược 麁thô 重trọng 。 言ngôn 四tứ 縛phược 者giả 。 一nhất 執chấp 受thọ 縛phược 。 二nhị 領lãnh 受thọ 縛phược 。 三tam 了liễu 別biệt 縛phược 。 四tứ 執chấp 著trước 縛phược 。 由do 此thử 四tứ 縛phược 。 縛phược 於ư 心tâm 王vương 。 謂vị 心tâm 於ư 身thân 。 由do 執chấp 受thọ 縛phược 所sở 縛phược 。 謂vị 執chấp 受thọ 內nội 身thân 。 與dữ 同đồng 安an 厄ách 。 由do 是thị 不bất 能năng 離ly 身thân 患hoạn 故cố 。 又hựu 心tâm 於ư 受thọ 。 由do 領lãnh 受thọ 縛phược 所sở 縛phược 。 與dữ 受thọ 相tương 應ứng 。 隨tùy 同đồng 苦khổ 樂lạc 。 由do 是thị 不bất 能năng 離ly 受thọ 患hoạn 故cố 。 心tâm 於ư 諸chư 塵trần 。 由do 了liễu 別biệt 縛phược 所sở 縛phược 。 攀phàn 緣duyên 六lục 塵trần 。 無vô 時thời 安an 住trụ 。 由do 是thị 不bất 離ly 分phân 別biệt 患hoạn 故cố 。 心tâm 於ư 諸chư 或hoặc 。 由do 執chấp 著trước 縛phược 所sở 縛phược 與dữ 或hoặc 相tương 應ứng 。 隨tùy 著trước 諸chư 法pháp 。 由do 是thị 不bất 離ly 煩phiền 惱não 過quá 故cố 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 當đương 知tri 心tâm 於ư 身thân 由do 執chấp 受thọ 縛phược 所sở 縛phược 。 於ư 受thọ 由do 內nội 領lãnh 受thọ 縛phược 所sở 縛phược 。 於ư 色sắc 等đẳng 境cảnh 界giới 相tương/tướng 。 由do 了liễu 別biệt 縛phược 所sở 縛phược 。 即tức 於ư 所sở 說thuyết 身thân 等đẳng 諸chư 法pháp 。 由do 貪tham 瞋sân 等đẳng 。 大đại 小tiểu 煩phiền 惱não 。 執chấp 著trước 縛phược 所sở 縛phược 。 對đối 治trị 如như 是thị 四tứ 種chủng 縛phược 故cố 。 立lập 四tứ 念niệm 住trụ 。 是thị 明minh 念niệm 處xứ 脩tu 習tập 之chi 果quả 。 念niệm 住trụ 五ngũ 門môn 。 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 中trung 五ngũ 門môn 。

正Chánh 斷Đoạn 所sở 緣duyên 者giả 。 謂vị 已dĩ 生sanh 未vị 生sanh 所sở 治trị 能năng 治trị 法pháp 。 初sơ 正Chánh 斷Đoạn 緣duyên 已dĩ 生sanh 所sở 治trị 法pháp 為vi 境cảnh 。 第đệ 二nhị 正Chánh 斷Đoạn 緣duyên 未vị 生sanh 所sở 治trị 法pháp 為vi 境cảnh 。 第đệ 三tam 正Chánh 斷Đoạn 緣duyên 未vị 生sanh 能năng 治trị 法pháp 為vi 境cảnh 。 第đệ 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 緣duyên 已dĩ 生sanh 能năng 治trị 法pháp 為vi 境cảnh 。 如như 經kinh 所sở 說thuyết 。 應ưng 廣quảng 配phối 釋thích 。

正Chánh 斷Đoạn 自tự 體thể 者giả 。 謂vị 於ư 四tứ 境cảnh 。 所sở 起khởi 精tinh 進tấn 。

正Chánh 斷Đoạn 助trợ 伴bạn 者giả 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。

正Chánh 斷Đoạn 脩tu 習tập 者giả 。 謂vị 如như 經kinh 說thuyết 。 生sanh 欲dục 策sách 勵lệ 。 發phát 起khởi 正chánh 勤cần 。 策sách 心tâm 持trì 心tâm 。 此thử 中trung 諸chư 句cú 。 顯hiển 脩tu 正chánh 勤cần 及cập 所sở 依y 止chỉ 。 所sở 依y 止chỉ 者giả 。 謂vị 欲dục 以dĩ 欲dục 為vi 先tiên 。 發phát 精tinh 進tấn 故cố 。 正chánh 勤cần 者giả 。 謂vị 策sách 勵lệ 等đẳng 。 於ư 止chỉ 舉cử 捨xả 相tương/tướng 作tác 意ý 等đẳng 中trung 。 若nhược 於ư 止chỉ 等đẳng 相tương/tướng 作tác 意ý 。 不bất [(厂@((既-旡)-日+口))*頁]# 戀luyến 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 純thuần 脩tu 習tập 對đối 治trị 。

爾nhĩ 時thời 名danh 策sách 勵lệ 。 為vi 欲dục 損tổn 減giảm 沉trầm 沒một 掉trạo 舉cử 。 發phát 起khởi 正chánh 勤cần 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 沉trầm 沒một 隨tùy 煩phiền 惱não 生sanh 時thời 。 為vi 損tổn 減giảm 彼bỉ 故cố 。 以dĩ 淨tịnh 妙diệu 等đẳng 作tác 意ý 。 策sách 練luyện 其kỳ 心tâm 。 若nhược 掉trạo 舉cử 等đẳng 隨tùy 煩phiền 惱não 生sanh 時thời 。 即tức 以dĩ 內nội 證chứng 略lược 攝nhiếp 門môn 。 制chế 持trì 其kỳ 心tâm 。

爾nhĩ 時thời 名danh 為vi 。 發phát 起khởi 正chánh 勤cần 。 即tức 為vi 顯hiển 此thử 損tổn 減giảm 沉trầm 掉trạo 。 善thiện 巧xảo 方phương 便tiện 。 故cố 次thứ 說thuyết 言ngôn 。 策sách 心tâm 持trì 心tâm 。 又hựu 有hữu 別biệt 義nghĩa 。 如như 前tiền 釋thích 義nghĩa 門môn 中trung 說thuyết 也dã 。

正chánh 勤cần 脩tu 果quả 者giả 。 謂vị 盡tận 棄khí 於ư 一nhất 切thiết 所sở 治trị 。 於ư 能năng 對đối 治trị 。 若nhược 得đắc 若nhược 證chứng 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 配phối 屬thuộc 應ưng 知tri 。 正Chánh 斷Đoạn 五ngũ 門môn 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 四Tứ 神Thần 足Túc 中trung 五ngũ 門môn 。

神thần 足túc 所sở 緣duyên 者giả 。 謂vị 已dĩ 成thành 滿mãn 定định 所sở 住trụ 事sự 。 此thử 復phục 云vân 何hà 。 由do 已dĩ 成thành 滿mãn 。 三tam 摩ma 地địa 力lực 。 發phát 起khởi 種chủng 種chủng 。 神thần 變biến 等đẳng 事sự 。 是thị 所sở 緣duyên 境cảnh 。

神thần 足túc 自tự 體thể 者giả 。 謂vị 三tam 摩ma 地địa 。

神thần 足túc 助trợ 伴bạn 者giả 。 謂vị 欲dục 勤cần 心tâm 觀quán 。 及cập 彼bỉ 相tương 應ứng 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。

神thần 足túc 脩tu 習tập 者giả 。 謂vị 數số 脩tu 習tập 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 謂vị 欲dục 精tinh 進tấn 信tín 安an 正chánh 念niệm 正chánh 知tri 思tư 捨xả 。 如như 是thị 八bát 種chủng 。 略lược 攝nhiếp 為vi 四tứ 。 謂vị 加gia 行hành 攝nhiếp 受thọ 繼kế 屬thuộc 對đối 治trị 。 言ngôn 加gia 行hành 者giả 。 謂vị 欲dục 精tinh 進tấn 信tín 。 欲dục 為vi 精tinh 進tấn 依y 。 信tín 為vi 欲dục 因nhân 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 由do 欲dục 求cầu 故cố 。 為vi 得đắc 此thử 義nghĩa 。 發phát 勤cần 精tinh 進tấn 。 如như 是thị 欲dục 求cầu 。 不bất 離ly 信tín 受thọ 。 有hữu 體thể 等đẳng 故cố 。 攝nhiếp 受thọ 者giả 謂vị 輕khinh 安an 。 由do 此thử 輕khinh 安an 。 攝nhiếp 益ích 身thân 心tâm 故cố 。 繼kế 屬thuộc 者giả 。 謂vị 正chánh 念niệm 正chánh 知tri 。 由do 不bất 忘vong 所sở 緣duyên 。 安an 心tâm 一nhất 境cảnh 故cố 。 若nhược 有hữu 放phóng 逸dật 生sanh 。 如như 實thật 了liễu 知tri 故cố 。 對đối 治trị 者giả 。 謂vị 思tư 捨xả 。 策sách 心tâm 持trì 心tâm 。 二nhị 加gia 行hành 力lực 。 已dĩ 生sanh 沉trầm 掉trạo 。 能năng 遠viễn 離ly 故cố 。 又hựu 能năng 引dẫn 發phát 離ly 隱ẩn 煩phiền 惱não 。 止chỉ 等đẳng 相tương/tướng 故cố 。

復phục 次thứ 欲dục 勤cần 心tâm 觀quán 脩tu 有hữu 二nhị 種chủng 。 謂vị 兼kiêm 因nhân 緣duyên 聚tụ 散tán 遠viễn 離ly 脩tu 。 不bất 劣liệt 不bất 散tán 。 彼bỉ 二nhị 所sở 依y 隨tùy 順thuận 脩tu 。 此thử 中trung 顯hiển 示thị 欲dục 等đẳng 。 遠viễn 聚tụ 散tán 及cập 因nhân 緣duyên 等đẳng 。 二nhị 種chủng 脩tu 義nghĩa 。 聚tụ 因nhân 緣duyên 者giả 。 謂vị 遠viễn 離ly 毗Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 故cố 。 由do 懈giải 怠đãi 所sở 生sanh 沉trầm 沒một 。 散tán 因nhân 緣duyên 者giả 。 謂vị 遠viễn 離ly 不bất 淨tịnh 相tương/tướng 故cố 。 由do 掉trạo 動động 門môn 所sở 生sanh 。 高cao 舉cử 聚tụ 者giả 。 謂vị 由do 惛hôn 沉trầm 睡thụy 眠miên 門môn 。 於ư 內nội 踧địch 踖# 。 散tán 者giả 。 謂vị 由do 隨tùy 順thuận 淨tịnh 妙diệu 相tướng 門môn 。 於ư 外ngoại 馳trì 散tán 。 不bất 劣liệt 隨tùy 順thuận 脩tu 者giả 。 謂vị 依y 觀quán 察sát 相tương/tướng 。 觀quán 察sát 諸chư 法pháp 。 不bất 散tán 隨tùy 順thuận 脩tu 者giả 。 謂vị 依y 不bất 淨tịnh 相tương/tướng 。 觀quán 察sát 髮phát 毛mao 等đẳng 事sự 。 彼bỉ 二nhị 所sở 依y 隨tùy 順thuận 脩tu 者giả 。 謂vị 脩tu 光quang 明minh 相tướng 依y 。 如như 是thị 次thứ 第đệ 。 薄bạc 伽già 梵Phạm 說thuyết 。 我ngã 之chi 欲dục 樂lạc 。 無vô 有hữu 下hạ 劣liệt 。 亦diệc 無vô 高cao 舉cử 。 於ư 內nội 不bất 聚tụ 。 於ư 外ngoại 不bất 散tán 。 有hữu 後hậu 前tiền 想tưởng 及cập 上thượng 下hạ 想tưởng 。 開khai 發phát 其kỳ 心tâm 。 遠viễn 離ly 纏triền 縛phược 。 與dữ 光quang 明minh 俱câu 。 自tự 脩tu 其kỳ 心tâm 。 當đương 令linh 我ngã 心tâm 無vô 諸chư 闇ám 蔽tế 。 上thượng 來lai 說thuyết 出xuất 對đối 法pháp 論luận 。 此thử 中trung 依y 觀quán 察sát 相tương/tướng 。 觀quán 察sát 諸chư 法pháp 者giả 。 是thị 顯hiển 彼bỉ 經kinh 有hữu 前tiền 後hậu 想tưởng 開khai 發phát 其kỳ 心tâm 也dã 。 依y 不bất 淨tịnh 相tương/tướng 觀quán 察sát 髮phát 等đẳng 者giả 。 是thị 顯hiển 彼bỉ 經kinh 及cập 上thượng 下hạ 想tưởng 遠viễn 離ly 纏triền 縛phược 也dã 。 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 後hậu 前tiền 上thượng 下hạ 。 如như 瑜du 伽già 論luận 第đệ 二nhị 十thập 八bát 卷quyển 云vân 。 脩tu 奢xa 摩ma 他tha 時thời 。 脩tu 習tập 心tâm 品phẩm 上thượng 下hạ 想tưởng 。 脩tu 毗Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 時thời 。 脩tu 習tập 觀quán 品phẩm 前tiền 後hậu 想tưởng 。 上thượng 下hạ 想tưởng 者giả 。 謂vị 觀quán 察sát 此thử 身thân 。 如như 其kỳ 所sở 住trụ 。 如như 其kỳ 所sở 願nguyện 。 上thượng 從tùng 頂đảnh 上thượng 。 下hạ 至chí 足túc 下hạ 。 種chủng 種chủng 雜tạp 類loại 。 不bất 淨tịnh 充sung 滿mãn 。 謂vị 此thử 身thân 中trung 所sở 有hữu 。 種chủng 種chủng 髮phát 毛mao 爪trảo 齒xỉ 。 如như 前tiền 廣quảng 說thuyết 。 前tiền 後hậu 想tưởng 者giả 。 謂vị 如như 有hữu 一nhất 。 於ư 所sở 觀quán 相tương/tướng 。 殷ân 重trọng 懇khẩn 到đáo 。 善thiện 取thủ 善thiện 思tư 。 善thiện 了liễu 善thiện 達đạt 。 謂vị 住trụ 觀quán 於ư 坐tọa 。 坐tọa 觀quán 於ư 臥ngọa 。 或hoặc 在tại 後hậu 行hành 。 觀quán 察sát 前tiền 行hành 。 謂vị 若nhược 說thuyết 言ngôn 住trụ 觀quán 於ư 坐tọa 。 此thử 則tắc 顯hiển 示thị 。 以dĩ 現hiện 在tại 作tác 意ý 。 觀quán 察sát 未vị 來lai 所sở 知tri 諸chư 行hành 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 現hiện 在tại 作tác 意ý 位vị 已dĩ 現hiện 生sanh 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 住trụ 。 未vị 來lai 成thành 所sở 知tri 位vị 未vị 現hiện 生sanh 故cố 。 臨lâm 欲dục 起khởi 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 坐tọa 。 若nhược 復phục 說thuyết 言ngôn 。 坐tọa 觀quán 於ư 臥ngọa 。 此thử 則tắc 顯hiển 示thị 。 以dĩ 現hiện 在tại 作tác 意ý 。 觀quán 察sát 過quá 去khứ 所sở 知tri 諸chư 行hành 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 現hiện 在tại 作tác 意ý 位vị 臨lâm 欲dục 滅diệt 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 坐tọa 。 過quá 去khứ 所sở 知tri 位vị 已dĩ 謝tạ 滅diệt 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 臥ngọa 。 若nhược 復phục 說thuyết 言ngôn 。 或hoặc 在tại 後hậu 行hành 。 觀quán 察sát 前tiền 行hành 。 此thử 則tắc 顯hiển 示thị 。 以dĩ 現hiện 在tại 作tác 意ý 。 觀quán 察sát 無vô 間gian 滅diệt 現hiện 行hành 作tác 意ý 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 已dĩ 生sanh 故cố 。 無vô 間gian 謝tạ 滅diệt 。 所sở 取thủ 作tác 意ý 。 說thuyết 名danh 前tiền 行hành 。 若nhược 此thử 無vô 間gian 新tân 生sanh 能năng 取thủ 作tác 意ý 。 取thủ 前tiền 無vô 間gian 已dĩ 謝tạ 滅diệt 者giả 。 說thuyết 名danh 後hậu 行hành 。 當đương 知tri 此thử 中trung 。 為vi 脩tu 止Chỉ 觀Quán 。 脩tu 二nhị 品phẩm 勝thắng 光quang 明minh 想tưởng 。 是thị 名danh 想tưởng 脩tu 故cố 。 餘dư 句cú 相tương/tướng 屬thuộc 准chuẩn 之chi 可khả 知tri 。 是thị 名danh 神thần 足túc 脩tu 習tập 之chi 相tướng 。

神thần 足túc 脩tu 果quả 者giả 。 謂vị 已dĩ 善thiện 脩tu 治trị 。 三tam 摩ma 地địa 故cố 。 隨tùy 所sở 欲dục 證chứng 所sở 通thông 達đạt 法pháp 。 即tức 能năng 隨tùy 心tâm 通thông 達đạt 變biến 現hiện 。 又hựu 於ư 別biệt 別biệt 處xứ 所sở 法pháp 中trung 。 證chứng 得đắc 堪kham 能năng 。 自tự 在tại 作tác 用dụng 。 如như 所sở 願nguyện 樂nhạo 。 能năng 辨biện 種chủng 種chủng 神thần 通thông 等đẳng 事sự 。 又hựu 能năng 引dẫn 發phát 勝thắng 品phẩm 功công 德đức 。 神thần 足túc 五ngũ 門môn 。 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 五ngũ 根căn 五ngũ 門môn 差sai 別biệt 。

五ngũ 根căn 所sở 緣duyên 者giả 。 若nhược 約ước 共cộng 行hành 緣duyên 四tứ 聖Thánh 諦Đế 。 若nhược 約ước 不bất 共cộng 行hành 緣duyên 非phi 安an 立lập 諦đế 。

五ngũ 根căn 自tự 體thể 者giả 。 謂vị 信tín 勤cần 念niệm 定định 慧tuệ 。

五ngũ 根căn 助trợ 伴bạn 者giả 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。

五ngũ 根căn 脩tu 習tập 者giả 。 謂vị 信tín 根căn 於ư 諸chư 諦đế 起khởi 忍nhẫn 可khả 行hành 脩tu 。 精tinh 進tấn 根căn 為vi 覺giác 悟ngộ 故cố 起khởi 精tinh 進tấn 行hành 脩tu 。 念niệm 根căn 起khởi 不bất 忘vong 失thất 行hành 脩tu 。 定định 根căn 起khởi 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 行hành 脩tu 。 慧tuệ 根căn 起khởi 簡giản 擇trạch 行hành 脩tu 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 信tín 根căn 者giả 。 信tín 一nhất 切thiết 法pháp 。 從tùng 因nhân 緣duyên 生sanh 。 顛điên 倒đảo 妄vọng 見kiến 。 不bất 在tại 過quá 去khứ 。 不bất 在tại 未vị 來lai 。 不bất 在tại 現hiện 在tại 。 信tín 諸chư 法pháp 空không 。 無vô 相tướng 無vô 作tác 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 而nhi 信tín 持trì 戒giới 禪thiền 定định 。 智trí 慧tuệ 解giải 脫thoát 。 解giải 脫thoát 知tri 見kiến 等đẳng 法Pháp 。 乃nãi 至chí 慧tuệ 根căn 者giả 。 於ư 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 和hòa 入nhập 無vô 礙ngại 無vô 難nạn/nan 。 於ư 世thế 間gian 無vô 憂ưu 。 於ư 涅Niết 槃Bàn 無vô 喜hỷ 。 得đắc 自tự 在tại 智trí 慧tuệ 。 故cố 名danh 慧tuệ 根căn 。 是thị 名danh 五ngũ 根căn 脩tu 習tập 略lược 相tương/tướng 。

五ngũ 根căn 脩tu 果quả 者giả 。 謂vị 能năng 速tốc 發phát 諦đế 現hiện 觀quán 。 由do 此thử 增tăng 上thượng 力lực 。 不bất 久cửu 能năng 生sanh 見kiến 道đạo 故cố 。 又hựu 能năng 脩tu 治trị 暖noãn 頂đảnh 。 引dẫn 發phát 忍nhẫn 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 即tức 現hiện 此thử 身thân 已dĩ 。 入nhập 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 位vị 故cố 。 五ngũ 根căn 五ngũ 門môn 。 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 五Ngũ 力Lực 五ngũ 門môn 差sai 別biệt 。

前tiền 之chi 四tứ 門môn 與dữ 根căn 相tướng 似tự 。 唯duy 脩tu 習tập 果quả 。 少thiểu 有hữu 差sai 別biệt 。 謂vị 能năng 損tổn 減giảm 不bất 信tín 等đẳng 鄣# 。 不bất 可khả 屈khuất 伏phục 。 勝thắng 過quá 於ư 前tiền 。 五Ngũ 力Lực 五ngũ 門môn 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 七thất 覺giác 支chi 五ngũ 門môn 相tương/tướng 。

覺giác 支chi 所sở 緣duyên 者giả 。 若nhược 就tựu 二Nhị 乘Thừa 安an 立lập 諦đế 門môn 。 所sở 顯hiển 人nhân 空không 。 若nhược 就tựu 菩Bồ 薩Tát 安an 立lập 。 非phi 安an 立lập 諦đế 門môn 中trung 。 人nhân 法pháp 二nhị 空không 以dĩ 為vi 境cảnh 界giới 。

覺giác 支chi 自tự 體thể 者giả 。 謂vị 念niệm 擇trạch 法pháp 精tinh 進tấn 喜hỷ 安an 定định 捨xả 。 如như 是thị 七thất 法Pháp 。 是thị 覺giác 支chi 體thể 。 又hựu 此thử 七thất 法pháp 三tam 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 三tam 覺giác 支chi 奢xa 摩ma 他tha 品phẩm 攝nhiếp 三tam 覺giác 支chi 。 毗Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 品phẩm 攝nhiếp 一nhất 覺giác 支chi 。 通thông 二nhị 品phẩm 攝nhiếp 。 是thị 故cố 說thuyết 名danh 。 七thất 種chủng 覺giác 支chi 。 謂vị 擇trạch 法pháp 精tinh 進tấn 喜hỷ 。 此thử 三tam 觀quán 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 安an 定định 捨xả 此thử 三tam 止chỉ 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 念niệm 覺giác 支chi 一nhất 種chủng 俱câu 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 說thuyết 名danh 所sở 行hành 。 智Trí 度Độ 論luận 云vân 。 念niệm 覺giác 支chi 在tại 二nhị 處xứ 。 能năng 集tập 善thiện 法Pháp 。 能năng 遮già 惡ác 法pháp 。 如như 守thủ 門môn 人nhân 。 有hữu 利lợi 者giả 令linh 入nhập 。 無vô 益ích 者giả 除trừ 卻khước 。 若nhược 心tâm 沒một 時thời 念niệm 三tam 法pháp 起khởi 。 若nhược 止chỉ 散tán 時thời 念niệm 三tam 法pháp 攝nhiếp 故cố 。

覺giác 支chi 助trợ 伴bạn 者giả 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。

覺giác 支chi 脩tu 習tập 者giả 。 有hữu 共cộng 不bất 共cộng 。 共cộng 脩tu 相tương/tướng 者giả 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 依y 遠viễn 離ly 無vô 欲dục 寂tịch 滅diệt 迴hồi 向hướng 棄khí 捨xả 。 脩tu 念niệm 覺giác 支chi 。 乃nãi 至chí 捨xả 覺giác 支chi 。 如như 是thị 四tứ 句cú 。 隨tùy 其kỳ 次thứ 第đệ 。 顯hiển 示thị 緣duyên 諦đế 脩tu 習tập 覺giác 支chi 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 緣duyên 苦Khổ 諦Đế 。 為vi 苦khổ 惱não 時thời 。 於ư 苦khổ 境cảnh 界giới 求cầu 遠viễn 離ly 故cố 。 名danh 依y 止chỉ 遠viễn 離ly 。 若nhược 緣duyên 愛ái 相tương/tướng 為vi 苦khổ 集tập 時thời 。 於ư 此thử 境cảnh 界giới 。 必tất 求cầu 離ly 欲dục 。 故cố 名danh 依y 止chỉ 離ly 欲dục 。 若nhược 緣duyên 苦khổ 滅diệt 。 為vi 苦khổ 滅diệt 時thời 。 於ư 此thử 境cảnh 界giới 。 必tất 求cầu 作tác 證chứng 。 故cố 名danh 依y 止chỉ 。 寂tịch 靜tĩnh 棄khí 捨xả 者giả 。 謂vị 起khởi 苦khổ 滅diệt 行hành 。 由do 此thử 勢thế 力lực 。 棄khí 捨xả 苦khổ 故cố 。 於ư 此thử 境cảnh 界giới 。 必tất 求cầu 脩tu 習tập 故cố 。 名danh 迴hồi 向hướng 棄khí 捨xả 。 是thị 名danh 共cộng 脩tu 。 不bất 共cộng 脩tu 者giả 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 。 不bất 憶ức 不bất 念niệm 。 是thị 名danh 念Niệm 覺Giác 分Phần 。 一nhất 切thiết 法pháp 中trung 。 求cầu 索sách 善thiện 法Pháp 不bất 善thiện 法Pháp 無vô 記ký 法pháp 。 皆giai 不bất 可khả 得đắc 。 是thị 名danh 擇Trạch 法Pháp 覺Giác 分Phần 。 不bất 入nhập 三tam 界giới 。 破phá 壞hoại 諸chư 界giới 相tương/tướng 。 是thị 名danh 精Tinh 進Tấn 覺Giác 分Phần 。 於ư 一nhất 切thiết 作tác 法pháp 。 不bất 生sanh 著trước 樂nhạo/nhạc/lạc 。 憂ưu 喜hỷ 相tương/tướng 增tăng 故cố 。 是thị 名danh 喜Hỷ 覺Giác 分Phần 。 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 中trung 除trừ 心tâm 緣duyên 。 不bất 可khả 得đắc 故cố 。 名danh 除trừ 覺giác 分phần/phân 。 者giả 一nhất 切thiết 法pháp 常thường 定định 相tương/tướng 。 不bất 亂loạn 不bất 定định 。 是thị 名danh 定Định 覺Giác 分Phần 。 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 。 不bất 著trước 不bất 依y 止chỉ 。 亦diệc 不bất 見kiến 是thị 捨xả 心tâm 。 是thị 名danh 捨Xả 覺Giác 分Phần 。 又hựu 觀quán 實thật 相tướng 智trí 慧tuệ 中trung 生sanh 喜hỷ 。 是thị 名danh 真chân 喜hỷ 。 得đắc 是thị 真chân 喜hỷ 。 先tiên 除trừ 身thân 喜hỷ 。 次thứ 除trừ 心tâm 喜hỷ 。 然nhiên 後hậu 除trừ 一nhất 切thiết 法pháp 。 相tương/tướng 得đắc 快khoái 樂lạc 。 遍biến 身thân 心tâm 中trung 。 是thị 為vi 除trừ 覺giác 分phần/phân 。 既ký 得đắc 喜hỷ 除trừ 捨xả 諸chư 觀quán 行hành 。 所sở 謂vị 無vô 常thường 苦khổ 空không 等đẳng 觀quán 。 有hữu 無vô 非phi 有hữu 非phi 無vô 等đẳng 觀quán 。

何hà 以dĩ 故cố 。 無vô 戲hí 論luận 是thị 實thật 相tướng 。 若nhược 不bất 行hành 捨xả 。 便tiện 有hữu 諸chư 諍tranh 。 若nhược 以dĩ 有hữu 為vi 實thật 。 以dĩ 無vô 為vi 虗hư 。 若nhược 以dĩ 無vô 為vi 實thật 。 則tắc 以dĩ 有hữu 為vi 虗hư 。 若nhược 以dĩ 非phi 有hữu 非phi 無vô 為vi 實thật 。 則tắc 以dĩ 有hữu 無vô 為vi 虗hư 。 於ư 實thật 愛ái 著trước 。 於ư 虗hư 憎tăng 恚khuể 。 生sanh 憂ưu 喜hỷ 處xứ 。 云vân 何hà 不bất 捨xả 。 得đắc 如như 是thị 喜hỷ 。 除trừ 捨xả 七thất 覺giác 分phần/phân 具cụ 足túc 滿mãn 。 此thử 中trung 除trừ 者giả 。 即tức 是thị 輕khinh 安an 。 能năng 除trừ 麤thô 重trọng/trùng 。 故cố 名danh 為vi 除trừ 。 是thị 為vi 略lược 說thuyết 覺giác 分phần/phân 脩tu 相tương/tướng 。

覺giác 支chi 脩tu 果quả 者giả 。 謂vị 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 煩phiền 惱não 永vĩnh □# 。 □# 其kỳ 不bất 共cộng 覺giác 分phần/phân 果quả 者giả 。 生sanh 在tại 佛Phật 家gia 。 離ly 五ngũ 怖bố 畏úy 。 得đắc 百Bách 法Pháp 明Minh 門Môn 。 動động 百bách 佛Phật 世thế 界giới 等đẳng 。 廣quảng 說thuyết 如như 經kinh 也dã 。 覺giác 支chi 五ngũ 門môn 。 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 明minh 八Bát 聖Thánh 道Đạo 支Chi 五ngũ 門môn 。

八bát 聖thánh 道Đạo 所sở 緣duyên 者giả 。 謂vị 即tức 此thử 後hậu 時thời 四tứ 聖Thánh 諦Đế 如như 實thật 性tánh 。 及cập 與dữ 一nhất 切thiết 。 盡tận 所sở 有hữu 性tánh 。 如như 所sở 有hữu 性tánh 。 皆giai 是thị 脩tu 道Đạo 位vị 所sở 緣duyên 故cố 。

八bát 聖thánh 道Đạo 自tự 體thể 者giả 。 正chánh 見kiến 正chánh 思tư 惟duy 正chánh 語ngữ 正chánh 業nghiệp 正chánh 命mạng 正chánh 精tinh 進tấn 正chánh 念niệm 正chánh 定định 。 知tri 是thị 八bát 法pháp 是thị 道đạo 支chi 體thể 。 又hựu 此thử 八bát 法pháp 三tam 蘊uẩn 所sở 攝nhiếp 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 此thử 中trung 正chánh 見kiến 正chánh 思tư 惟duy 正chánh 精tinh 進tấn 。 慧tuệ 蘊uẩn 所sở 攝nhiếp 。 正chánh 語ngữ 正chánh 業nghiệp 正chánh 命mạng 。 戒giới 蘊uẩn 所sở 攝nhiếp 。 正chánh 念niệm 正chánh 定định 。 定định 蘊uẩn 所sở 攝nhiếp 故cố 。 何hà 故cố 覺giác 支chi 三tam 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 說thuyết 此thử 道đạo 支chi 三tam 蘊uẩn 攝nhiếp 者giả 。 為vi 顯hiển 見kiến 道đạo 止Chỉ 觀Quán 雙song 運vận 。 異dị 方phương 便tiện 道đạo 不bất 得đắc 雙song 故cố 。 為vi 顯hiển 脩tu 道Đạo 。 脩tu 此thử 三tam 蘊uẩn 。 能năng 得đắc 無Vô 學Học 位vị 解giải 脫thoát 蘊uẩn 。 及cập 與dữ 解giải 脫thoát 知tri 見kiến 薀# 故cố 。

道đạo 支chi 助trợ 伴bạn 者giả 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 心tâm 心tâm 法pháp 等đẳng 。

道đạo 支chi 脩tu 習tập 者giả 。 若nhược 其kỳ 共cộng 行hành 如như 覺giác 支chi 說thuyết 。 不bất 共cộng 行hành 者giả 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 諸chư 法pháp 。 空không 無vô 所sở 得đắc 。 住trụ 如như 是thị 正chánh 見kiến 。 中trung 觀quán 正chánh 思tư 惟duy 相tương/tướng 。 知tri 一nhất 切thiết 思tư 惟duy 皆giai 是thị 邪tà 。 乃nãi 至chí 思tư 惟duy 涅Niết 槃Bàn 。 思tư 惟duy 諸chư 佛Phật 。 皆giai 亦diệc 知tri 是thị 。 以dĩ 何hà 故cố 。 斷đoạn 一nhất 切thiết 思tư 惟duy 分phân 別biệt 。 是thị 名danh 正chánh 思tư 惟duy 。 住trụ 如như 是thị 正chánh 思tư 惟duy 中trung 。 不bất 見kiến 是thị 正chánh 是thị 耶da 。 過quá 諸chư 思tư 惟duy 分phân 別biệt 。 是thị 為vi 正chánh 思tư 惟duy 。 一nhất 切thiết 思tư 惟duy 分phân 別biệt 。 皆giai 悉tất 平bình 等đẳng 。 平bình 等đẳng 故cố 心tâm 不bất 著trước 。 如như 是thị 等đẳng 名danh 為vi 正chánh 思tư 惟duy 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

道đạo 支chi 脩tu 果quả 者giả 。 謂vị 分phân 別biệt 海hải 示thị 他tha 。 令linh 信tín 煩phiền 惱não 鄣# 淨tịnh 。 隨tùy 煩phiền 惱não 鄣# 淨tịnh 。 最tối 勝thắng 功công 德đức 鄣# 淨tịnh 。 能năng 得đắc 無vô 量lượng 殊thù 勝thắng 功công 德đức 故cố 。 是thị 為vi 略lược 說thuyết 道Đạo 支chi 五ngũ 門môn 。 菩Bồ 提Đề 分phần/phân 義nghĩa 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 消tiêu 其kỳ 文văn 。 文văn 中trung 在tại 先tiên 釋thích 論luận 發phát 起khởi 。 於ư 中trung 二nhị 句cú 。 初sơ 句cú 總tổng 發phát 。 下hạ 句cú 別biệt 起khởi 。 此thử 論luận 中trung 初sơ 說thuyết 者giả 。 謂vị 此thử 品phẩm 初sơ 說thuyết 四Tứ 念Niệm 處Xứ 也dã 。

偈kệ 中trung 合hợp 有hữu 十thập 二nhị 頌tụng 半bán 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 十thập 一nhất 頌tụng 。 別biệt 明minh 對đối 治trị 。 後hậu 一nhất 頌tụng 半bán 。 總tổng 說thuyết 對đối 治trị 。 前tiền 十thập 一nhất 中trung 文văn □# 有hữu 六lục 。 一nhất 初sơ 一nhất 頌tụng 。 明minh 四Tứ 念Niệm 處Xứ 。 二nhị 次thứ 一nhất 頌tụng 明minh 四tứ 正chánh 勤cần 。 三tam 三tam 頌tụng 半bán 明minh 如như 意ý 足túc 。 四tứ 有hữu 二nhị 頌tụng 總tổng 明minh 根căn 力lực 。 五ngũ 一nhất 頌tụng 半bán 明minh 七thất 覺giác 分phần/phân 。 六lục 有hữu 二nhị 頌tụng 明minh 八bát 聖thánh 道Đạo 。

初sơ 一nhất 頌tụng 明minh 四Tứ 念Niệm 處Xứ 中trung 。 上thượng 半bán 別biệt 顯hiển 。 下hạ 半bán 總tổng 明minh 。 然nhiên 立lập 四tứ 念niệm 處xứ 。 略lược 有hữu 三tam 意ý 。 一nhất 為vi 治trị 四tứ 倒đảo 故cố 。 二nhị 為vi 脫thoát 四tứ 縛phược 故cố 。 三tam 為vi 入nhập 四Tứ 諦Đế 故cố 。 三tam 種chủng 差sai 別biệt 。 如như 前tiền 已dĩ 說thuyết 。 今kim 於ư 此thử 中trung 。 說thuyết 第đệ 三tam 義nghĩa 。 言ngôn 麤thô 行hành 者giả 。 是thị 身thân 念niệm 處xứ 。 所sở 有hữu 色sắc 身thân 。 麤thô 重trọng/trùng 所sở 隨tùy 。 遠viễn 離ly 輕khinh 安an 。 是thị 行hành 苦khổ 相tương/tướng 。 是thị 故cố 觀quán 身thân 從tùng 入nhập 苦Khổ 諦Đế 。 言ngôn 貪tham 因nhân 者giả 。 顯hiển 受thọ 念niệm 處xứ 。 □# 種chủng 受thọ 起khởi 六lục 貪tham 愛ái 。 貪tham 愛ái 招chiêu 集tập 三tam 有hữu 苦khổ 聚tụ 。 所sở 以dĩ 觀quán 此thử 。 能năng 入nhập □# 諦đế 。 言ngôn 種chủng 或hoặc 者giả 。 顯hiển 心tâm 念niệm 處xứ 。 心tâm 持trì 種chủng 子tử 。 作tác 諸chư 法pháp 本bổn 。 我ngã 是thị □# □# 。 怖bố 畏úy 斷đoạn 滅diệt 。 如như 實thật 觀quán 心tâm 。 趣thú 入nhập 滅Diệt 諦Đế 故cố 。 不bất 迷mê 故cố 者giả 。 顯hiển 法pháp 念niệm 處xứ 。 諸chư 法pháp 品phẩm 類loại 。 染nhiễm 淨tịnh 差sai 別biệt 。 無vô 明minh 不bất 了liễu 。 覆phú 鄣# 明minh 慧tuệ 。 不bất 迷mê 法pháp 相tướng 。 順thuận 入nhập 道Đạo 諦Đế 故cố 。 下hạ 半bán 中trung 。 言ngôn 為vi 入nhập 四Tứ 諦Đế 故cố 者giả 。 總tổng 顯hiển 所sở 為vi 。 脩tu 四Tứ 念Niệm 處Xứ 觀quán 者giả 。 總tổng 明minh 能năng 脩tu 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 先tiên 釋thích 上thượng 半bán 。 後hậu 釋thích 下hạ 半bán 。 初sơ 中trung 即tức 釋thích 麤thô 行hành 中trung 。 先tiên 略lược 釋thích 文văn 。 後hậu 重trọng/trùng 分phân 別biệt 。 初sơ 言ngôn 由do 身thân 故cố 麤thô 行hành 得đắc 顯hiển 者giả 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 所sở 有hữu 色sắc 身thân 。 皆giai 行hành 苦khổ 相tương/tướng 。 麤thô 重trọng/trùng 所sở 顯hiển 故cố 。 是thị 故cố 脩tu 觀quán 行hành 時thời 。 能năng 治trị 此thử 輕khinh 安an 。 於ư 身thân 差sai 別biệt 生sanh 故cố 。 今kim 言ngôn 麤thô 行hành 得đắc 顯hiển 者giả 。 麤thô 重trọng/trùng 行hành 苦khổ 得đắc 顯hiển 現hiện 也dã 。 此thử 身thân 以dĩ 下hạ 重trọng/trùng 顯hiển 前tiền 義nghĩa 。 言ngôn 麤thô 大đại 者giả 是thị 行hành 苦khổ 相tương/tướng 者giả 。 大đại 之chi 言ngôn 重trọng/trùng 。 謂vị 麤thô 重trọng/trùng 是thị 行hành 苦khổ 相tương/tướng 也dã 。 餘dư 文văn 可khả 見kiến 。 是thị 故cố 以dĩ 下hạ 總tổng 釋thích 下hạ 半bán 。

次thứ 脩tu 正chánh 勤cần 。 一nhất 者giả 發phát 起khởi 下hạ 文văn 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 明minh 四tứ 正chánh 勤cần 。

頌tụng 中trung 有hữu 二nhị 。 上thượng 半bán 勝thắng 前tiền 以dĩ 發phát 於ư 後hậu 。 下hạ 半bán 係hệ 前tiền 乘thừa 顯hiển 正chánh 勤cần 。 如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 法Pháp 念niệm 處xứ 中trung 。 已dĩ 知tri 染nhiễm 法pháp 是thị 非phi 助trợ 道đạo 。 又hựu 知tri 淨tịnh 法pháp 是thị 彼bỉ 對đối 治trị 。 故cố 言ngôn 已dĩ 知tri 乃nãi 至chí 對đối 治trị 。 如như 上thượng 染nhiễm 法pháp 。 已dĩ 生sanh 者giả 滅diệt 。 未vị 生sanh 不bất 起khởi 。 為vi 上thượng 淨tịnh 法pháp 。 未vị 生sanh 令linh 生sanh 。 生sanh 者giả 增tăng 長trưởng 。 故cố 言ngôn 為vi 上thượng 二nhị 種chủng 故cố 。 脩tu 習tập 四tứ 正chánh 勤cần 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 先tiên 釋thích 上thượng 半bán 。 為vi 滅diệt 離ly 下hạ 。 次thứ 釋thích 下hạ 半bán 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。

此thử □# □# 三Tam 明Minh 如như 意ý 足túc 。 有hữu 三tam 頌tụng 半bán 。 即tức 為vi 三tam 段đoạn 。 初sơ 句cú 出xuất 體thể 。 次thứ 句cú 釋thích 名danh 。 後hậu 有hữu 三tam 頌tụng 。 明minh 脩tu 習tập 相tương/tướng 。 初sơ 言ngôn 隨tùy 事sự 住trụ 於ư 彼bỉ 者giả 。 前tiền 脩tu 正chánh 勤cần 。 滅diệt 惡ác 生sanh 善thiện 。 隨tùy 是thị 無vô 鄣# 。 有hữu 助trợ 之chi 事sự 。 故cố 得đắc 住trụ 心tâm 於ư 一nhất 境cảnh 性tánh 。 心tâm 所sở 緣duyên 境cảnh 。 不bất 出xuất 二nhị 種chủng 。 謂vị 散tán 麤thô 境cảnh 及cập 靜tĩnh 慮lự 境cảnh 。 捨xả 此thử 散tán 麤thô 境cảnh 。 住trụ 彼bỉ 靜tĩnh 慮lự 境cảnh 。 以dĩ 之chi 故cố 言ngôn 住trụ 於ư 彼bỉ 也dã 。 是thị 明minh 心tâm 住trụ 於ư 一nhất 境cảnh 性tánh 止chỉ 。 為vi 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 體thể 性tánh 。 隨tùy 四tứ 增tăng 上thượng 而nhi 得đắc 定định 故cố 。 次thứ 言ngôn 為vi 成thành 就tựu 所sở 說thuyết 者giả 。 是thị 第đệ 二nhị 釋thích 如như 意ý 足túc 義nghĩa 成thành 就tựu 。 是thị 如như 意ý 義nghĩa 。 所sở 須tu 是thị 其kỳ 足túc 義nghĩa 。 如như 意ý 所sở 欲dục 。 無vô 不bất 成thành 就tựu 。 即tức 是thị 六Lục 通Thông 自tự 在tại 之chi 義nghĩa 。 如như 是thị 六Lục 通Thông 。 名danh 須tu 四tứ 足túc 。 如như 有hữu 所sở 至chí 。 必tất 須tu 兩lưỡng 足túc 。 故cố 以dĩ 所sở 須tu 。 釋thích 其kỳ 足túc 義nghĩa 。 舉cử 果quả 曰viết 因nhân 。 名danh 如như 意ý 足túc 也dã 。 此thử 下hạ 三tam 頌tụng 。 明minh 脩tu 習tập 相tương/tướng 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 之chi 二nhị 句cú 舉cử 數số 總tổng 標tiêu 。 下hạ 二nhị 頌tụng 半bán 隨tùy 次thứ 別biệt 解giải 。 總tổng 標tiêu 中trung 亦diệc 有hữu 二nhị 。 初sơ 句cú 標tiêu 所sở 脩tu 行hành 捨xả 失thất 。 下hạ 句cú 標tiêu 所sở 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 釋thích 上thượng 半bán 。 後hậu 釋thích 下hạ 半bán 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 別biệt 釋thích 。 總tổng 明minh 。 別biệt 釋thích 之chi 中trung 。 先tiên 釋thích 初sơ 句cú 。 於ư 中trung 亦diệc 二nhị 。 正chánh 釋thích 。 重trọng/trùng 顯hiển 。 正chánh 釋thích 中trung 言ngôn 為vi 離ly □# □# 正chánh 勤cần 已dĩ 者giả 。 舉cử 所sở 隨tùy 事sự 。 以dĩ 釋thích 事sự 字tự 。 次thứ 言ngôn 心tâm 者giả 。 無vô 彰chương 有hữu 。 助trợ 者giả 。 牒điệp 能năng 隨tùy 心tâm 。 次thứ 釋thích 隨tùy 字tự 。 故cố 得đắc 住trụ 者giả 。 釋thích 住trụ 於ư 彼bỉ 也dã 。 此thử 心tâm 以dĩ 下hạ 重trọng/trùng 顯hiển 前tiền 義nghĩa 。 言ngôn 此thử 心tâm 住trụ 有hữu 四tứ 能năng 者giả 。 成thành 此thử 心tâm 住trụ 有hữu 四tứ 勝thắng 能năng 。 謂vị 欲dục 增tăng 上thượng 及cập 勤cần 心tâm 觀quán 。 如như 是thị 四tứ 能năng 作tác 。 但đãn 隨tùy 事sự 能năng 成thành 心tâm 住trụ 。 一nhất 一nhất 皆giai 隨tùy 聖thánh 言ngôn 師sư 教giáo 。 乃nãi 得đắc 成thành 就tựu 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 故cố 言ngôn 一nhất 隨tùy 教giáo 得đắc 成thành 就tựu 。 如như 瑜du 伽già 論luận 第đệ 九cửu 十thập 八bát 卷quyển 云vân 。 若nhược 有hữu 苾bật 芻sô 。 依y 淨tịnh 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 及cập 猛mãnh 利lợi 欲dục 。 為vi 欲dục 證chứng 得đắc 最tối 勝thắng 通thông 慧tuệ 。 從tùng 諸chư 如Như 來Lai 。 及cập 佛Phật 弟đệ 子tử 。 殷ân 重trọng 恭cung 敬kính 。 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 從tùng 聞văn 無vô 間gian 。 漸tiệm 次thứ 證chứng 得đắc 。 勝thắng 三tam 摩ma 地địa 。 是thị 名danh 欲dục 增tăng 上thượng 三tam 摩ma 地địa 。

復phục 有hữu 苾bật 芻sô 。 如như 所sở 聞văn 法Pháp 。 如như 所sở 得đắc 法Pháp 。 起khởi 大đại 功công 用dụng 。 發phát 大đại 精tinh 進tấn 。 或hoặc 正chánh 為vì 他tha 宣tuyên 說thuyết 開khai 示thị 。 或hoặc 以dĩ 勝thắng 妙diệu 意ý 詞từ 讀đọc 誦tụng 。 從tùng 此thử 無vô 間gian 。 漸tiệm 次thứ 因nhân 緣duyên 能năng 隨tùy 獲hoạch 得đắc 。 勝thắng 三tam 摩ma 地địa 。 是thị 名danh 勤cần 增tăng 上thượng 三tam 摩ma 地địa 。

復phục 有hữu 苾bật 芻sô 。 於ư 諸chư 賢hiền 善thiện 三tam 摩ma 地địa 相tương/tướng 。 善thiện 取thủ 思tư 惟duy 。 觀quán 青thanh 瘀ứ 等đẳng 。 乃nãi 至chí 骨cốt 鏁tỏa 。 以dĩ 為vi 邊biên 際tế 。 由do 此thử 所sở 緣duyên 。 次thứ 第đệ 生sanh 起khởi 。 勝thắng 三tam 摩ma 地địa 。 是thị 名danh 心tâm 增tăng 上thượng 三tam 摩ma 地địa 。

復phục 有hữu 苾bật 芻sô 。 如như 所sở 聞văn 法Pháp 。 如như 所sở 得đắc 法Pháp 。 獨độc 處xứ 空không 閑nhàn 。 思tư 惟duy 籌trù 量lượng 。 審thẩm 諦đế 觀quán 察sát 。 由do 此thử 因nhân 緣duyên 。 漸tiệm 次thứ 生sanh 起khởi 。 勝thắng 三tam 摩ma 地địa 。 是thị 名danh 觀quán 增tăng 上thượng 三tam 摩ma 地địa 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 如như 是thị 四tứ 人nhân 。 皆giai 隨tùy 聞văn 法Pháp 成thành 就tựu 勝thắng 定định 。 故cố 言ngôn 隨tùy 教giáo 得đắc 成thành 就tựu 也dã 。 從tùng 此thử 以dĩ 下hạ 釋thích 第đệ 二nhị 句cú 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 言ngôn 隨tùy 教giáo 。 得đắc 成thành 就tựu 者giả 。 說thuyết 名danh 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 者giả 。 將tương 欲dục 釋thích 義nghĩa 。 舉cử 體thể 顯hiển 名danh 也dã 。 一nhất 切thiết 以dĩ 下hạ 正chánh 釋thích 其kỳ 名danh 。 一nhất 切thiết 所sở 求cầu 。 義nghĩa 成thành 就tựu 者giả 。 正chánh 釋thích 頌tụng 中trung 為vi 成thành 就tựu 也dã 。 言ngôn 因nhân 緣duyên 者giả 。 是thị 釋thích 所sở 須tu 。 下hạ 言ngôn 故cố 者giả 。 諸chư 所sở 求cầu 義nghĩa 。 如như 意ý 成thành 就tựu 之chi 所sở 法pháp 因nhân 。 故cố 說thuyết 此thử 定định 。 名danh 如như 意ý 足túc 也dã 。 別biệt 釋thích 二nhị 句cú 。 竟cánh 在tại 於ư 前tiền 。 此thử 中trung 以dĩ 下hạ 總tổng 顯hiển 其kỳ 義nghĩa 。 於ư 中trung 二nhị 句cú 。 初sơ 句cú 重trọng/trùng 顯hiển 如như 意ý 足túc 體thể 。 下hạ 句cú 結kết 明minh 。 次thứ 第đệ 說thuyết 意ý 。 初sơ 言ngôn 心tâm 住trụ 名danh 。 三tam 摩ma 提đề 者giả 。 此thử 云vân 等đẳng 持trì 。 欲dục 明minh 心tâm 住trụ 者giả 。 九cửu 種chủng 中trung 唯duy 取thủ 第đệ 九cửu 等đẳng 持trì 之chi 住trụ 。 以dĩ 為vi 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 之chi 體thể 。 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 九cửu 種chủng 心tâm 住trụ 。 一nhất 者giả 內nội 住trụ 。 二nhị 者giả 等đẳng 住trụ 。 三tam 者giả 安an 住trụ 。 四tứ 者giả 近cận 住trụ 。 五ngũ 者giả 調điều 順thuận 。 六lục 者giả 寂tịch 靜tĩnh 。 七thất 者giả 最tối 極cực 寂tịch 靜tĩnh 。 八bát 者giả 專chuyên 住trụ 一nhất 趣thú 。 九cửu 者giả 等đẳng 持trì 。 數số 脩tu 數số 習tập 數số 多đa 脩tu 習tập 。 為vì 因nhân 緣duyên 故cố 。 得đắc 無vô 加gia 行hành 。 無vô 功công 用dụng 住trụ 。 任nhậm 運vận 轉chuyển 道đạo 。 故cố 名danh 等đẳng 持trì 。 等đẳng 持trì 正chánh 是thị 三tam 摩ma 地địa 也dã 。 前tiền 八bát 種chủng 住trụ 後hậu 當đương 更cánh 說thuyết 。 言ngôn 應ưng 知tri 者giả 。 勸khuyến 知tri 如như 是thị 等đẳng 持trì 義nghĩa 也dã 。 是thị 故cố 以dĩ 下hạ 第đệ 二nhị 結kết 明minh 。 由do 前tiền 八bát 種chủng 心tâm 住trụ 位vị 中trung 。 依y 四tứ 正chánh 勤cần 。 勤cần 脩tu 習tập 已dĩ 。 乃nãi 得đắc 第đệ 九cửu 三tam 摩ma 地địa 住trụ 。 故cố 正chánh 勤cần 後hậu 說thuyết 如như 意ý 足túc 也dã 。 隨tùy 事sự 以dĩ 下hạ 次thứ 釋thích 下hạ 半bán 。 言ngôn 隨tùy 事sự 隨tùy 教giáo 住trụ 者giả 者giả 。 是thị 牒điệp 上thượng 說thuyết 如như 意ý 足túc 體thể 。 依y 內nội 勤cần 事sự 。 及cập 外ngoại 聖thánh 教giáo 。 隨tùy 此thử 因nhân 緣duyên 。 得đắc 成thành 心tâm 住trụ 。 故cố 言ngôn 隨tùy 事sự 隨tùy 教giáo 住trụ 也dã 。 內nội 外ngoại 因nhân 緣duyên 。 已dĩ 如như 前tiền 說thuyết 。 以dĩ 何hà 方phương 便tiện 。 得đắc 成thành 此thử 住trụ 者giả 。 為vi 滅diệt 五ngũ 失thất 。 以dĩ 脩tu 八bát 行hành 。 為vi 其kỳ 資tư 根căn 。 得đắc 至chí 心tâm 住trụ 。 故cố 言ngôn 為vi 滅diệt 乃nãi 至chí 應ưng 知tri 。 此thử 意ý 明minh 其kỳ 得đắc 四tứ 定định 時thời 。 必tất 須tu 如như 是thị 八bát 種chủng 。 資tư 粮# 乃nãi 得đắc 成thành 就tựu 。 彼bỉ 三tam 摩ma 地địa 。 依y 對đối 法pháp 論luận 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 若nhược 依y 瑜du 伽già 。 更cánh 作tác 異dị 釋thích 。 何hà 者giả 脩tu 如như 意ý 足túc 。 有hữu 其kỳ 二nhị 重trọng/trùng 。 前tiền 依y 欲dục 等đẳng 四tứ 增tăng 上thượng 力lực 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 得đắc 三tam 摩ma 地địa 。 唯duy 滅diệt 現hiện 纏triền 。 未vị 斷đoạn 隨tùy 眠miên 。 彼bỉ 人nhân 後hậu 時thời 。 欲dục 斷đoạn 隨tùy 眠miên 。 更cánh 進tiến 脩tu 習tập 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 乃nãi 得đắc 成thành 就tựu 。 最tối 勝thắng 等đẳng 持trì 。 合hợp 說thuyết 如như 是thị 。 前tiền 後hậu 二nhị 位vị 。 建kiến 立lập 四tứ 種chủng 神thần 足túc 體thể 性tánh 。 是thị 故cố 今kim 言ngôn 隨tùy 事sự 隨tùy 教giáo 住trụ 者giả 者giả 是thị 牒điệp 前tiền 位vị 。 得đắc 定định 四tứ 人nhân 為vi 滅diệt 以dĩ 下hạ 。 明minh 彼bỉ 四tứ 人nhân 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 後hậu 時thời 脩tu 習tập 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 通thông 而nhi 言ngôn 之chi 。 此thử 八bát 種chủng 行hành 亦diệc 在tại 前tiền 位vị 。 但đãn 彼bỉ 位vị 中trung 唯duy 伏phục 現hiện 纏triền 。 是thị 故cố 不bất 立lập 斷đoạn 行hành 之chi 名danh 。 於ư 後hậu 位vị 中trung 能năng 斷đoạn 隨tùy 眠miên 。 是thị 故cố 此thử 中trung 。 方phương 立lập 斷đoạn 行hành 。 如như 彼bỉ 論luận 云vân 。 四tứ 三tam 摩ma 地địa 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 已dĩ 遠viễn 諸chư 纏triền 。 後hậu 為vi 永vĩnh 害hại 諸chư 隨tùy 眠miên 故cố 。 及cập 為vi 脩tu 集tập 能năng 對đối 治trị 彼bỉ 。 諸chư 善thiện 法Pháp 故cố 。 便tiện 更cánh 生sanh 起khởi 欲dục 樂lạc 策sách 勵lệ 。 彼bỉ 於ư 如như 是thị 正chánh 脩tu 習tập 時thời 。 有hữu 八bát 斷đoạn 行hành 。 為vi 欲dục 永vĩnh 害hại 諸chư 隨tùy 眠miên 故cố 。 為vi 三tam 摩ma 地địa 。 得đắc 圓viên 滿mãn 故cố 。 差sai 別biệt 而nhi 轉chuyển 。 此thử 中trung 欲dục 者giả 。 即tức 是thị 彼bỉ 欲dục 。 此thử 中trung 策sách 勵lệ 。 即tức 彼bỉ 精tinh 進tấn 。 此thử 中trung 信tín 者giả 。 即tức 彼bỉ 信tín 。 此thử 中trung 安an 念niệm 正chánh 知tri 思tư 捨xả 。 即tức 彼bỉ 方phương 便tiện 。 如như 是thị 此thử 中trung 若nhược 先tiên 欲dục 等đẳng 四tứ 三tam 摩ma 地địa 。 若nhược 今kim 所sở 說thuyết 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 於ư 為vi 永vĩnh 斷đoạn 所sở 有hữu 隨tùy 眠miên 。 圓viên 滿mãn 成thành 辦biện 三tam 摩ma 地địa 時thời 。 一nhất 切thiết 總tổng 名danh 欲dục 三tam 摩ma 地địa 斷đoạn 行hành 。 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 乃nãi 至chí 觀quán 三tam 摩ma 地địa 斷đoạn 行hành 。 成thành 就tựu 神thần 足túc 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 言ngôn 此thử 中trung 欲dục 者giả 。 彼bỉ 是thị 彼bỉ 欲dục 。 乃nãi 至chí 即tức 彼bỉ 方phương 便tiện 者giả 。 是thị 明minh 彼bỉ 先tiên 脩tu 四tứ 定định 時thời 。 亦diệc 有hữu 如như 是thị 。 八bát 種chủng 行hành 相tương/tướng 。 以dĩ 彼bỉ 四tứ 人nhân 脩tu 習tập 定định 時thời 。 無vô 有hữu 不bất 依y 此thử 欲dục 精tinh 進tấn 。 及cập 信tín 方phương 便tiện 而nhi 得đắc 定định 者giả 。 彼bỉ 時thời 合hợp 說thuyết 名danh 四tứ 。 瑜du 伽già 論luận 中trung 。 不bất 名danh 八bát 種chủng 斷đoạn 行hành 。 雖tuy 彼bỉ 不bất 立lập 斷đoạn 行hành 之chi 名danh 。 而nhi 其kỳ 行hành 相tương/tướng 此thử 彼bỉ 不bất 異dị 。 故cố 言ngôn 此thử 等đẳng 即tức 彼bỉ 等đẳng 也dã 。 又hựu 雖tuy 四tứ 人nhân 皆giai 有hữu 欲dục 等đẳng 。 而nhi 隨tùy 偏thiên 增tăng 。 說thuyết 四tứ 差sai 別biệt 。 非phi 謂vị 欲dục 增tăng 上thượng 者giả 。 都đô 無vô 精tinh 進tấn 等đẳng 行hành 。 乃nãi 至chí 觀quán 增tăng 上thượng 者giả 。 都đô 無vô 欲dục 等đẳng 行hành 也dã 。

且thả 止chỉ 乘thừa 論luận 。 還hoàn 釋thích 本bổn 文văn 。 何hà 者giả 以dĩ 下hạ 生sanh 起khởi 後hậu 文văn 。 從tùng 此thử 以dĩ 下hạ 有hữu 二nhị 頌tụng 半bán 。 依y 前tiền 總tổng 標tiêu 。 次thứ 第đệ 別biệt 顯hiển 。 謂vị 初sơ 一nhất 頌tụng 明minh 五ngũ 種chủng 失thất 。 後hậu 一nhất 頌tụng 半bán 頌tụng 八bát 斷đoạn 行hành 。 初sơ 中trung 有hữu 二nhị 。 三tam 句cú 別biệt 顯hiển 。 一nhất 句cú 總tổng 結kết 。 其kỳ 五ngũ 失thất 相tương/tướng 。 釋thích 中trung 分phân 明minh 。 釋thích 中trung 次thứ 第đệ 釋thích 五ngũ 種chủng 失thất 。 第đệ 一nhất 中trung 言ngôn 沒một 嬾lãn 惡ác 處xứ 者giả 。 著trước 散tán 亂loạn 處xứ 不bất 起khởi 精tinh 進tấn 也dã 。 第đệ 二nhị 中trung 言ngôn 不bất 憶ức 不bất 持trì 者giả 。 不bất 憶ức 教giáo 言ngôn 。 不bất 持trì 教giáo 旨chỉ 也dã 。 第đệ 三tam 中trung 言ngôn 憂ưu 喜hỷ 為vi 體thể 者giả 。 下hạ 劣liệt 是thị 憂ưu 。 憂ưu 其kỳ 難nạn 進tiến 。 沉trầm 為vi 事sự 用dụng 。 掉trạo 起khởi 是thị 喜hỷ 。 喜hỷ 小tiểu 所sở 得đắc 。 浮phù 為vi 事sự 用dụng 。 此thử 二nhị 相tương 待đãi 互hỗ 徧biến 為vi 鄣# 。 是thị 故cố 合hợp 立lập 為vi 一nhất 過quá 失thất 。 如như 合hợp 斷đoạn 常thường 為vi 一nhất 邊biên 見kiến 也dã 。 第đệ 四tứ 過quá 者giả 。 沉trầm 時thời 脩tu 觀quán 。 浮phù 時thời 脩tu 止chỉ 。 而nhi 不bất 隨tùy 時thời 。 作tác 意ý 脩tu 治trị 。 故cố 不bất 作tác 意ý 為vi 過quá 失thất 也dã 。 第đệ 五ngũ 過quá 者giả 。 沉trầm 浮phù 滅diệt 時thời 。 即tức 應ưng 任nhậm 捨xả 。 若nhược 沉trầm 滅diệt 後hậu 猶do 作tác 離ly 意ý 。 則tắc 還hoàn 起khởi 浮phù 。 若nhược 浮phù 息tức 後hậu 猶do 作tác 止chỉ 意ý 。 亦diệc 還hoàn 入nhập 沉trầm 。 故cố 無vô 二nhị 時thời 作tác 意ý 為vi 鄣# 也dã 。 為vi 滅diệt 以dĩ 下hạ 明minh 能năng 治trị 行hành 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。 於ư 中trung 三tam 句cú 。 初sơ 句cú 總tổng 摽phiếu/phiêu 立lập 八bát 種chủng 定định 。 次thứ 句cú 別biệt 顯hiển 立lập 前tiền 四tứ 意ý 。

復phục 有hữu 以dĩ 下hạ 正chánh 發phát 下hạ 文văn 。

頌tụng 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 之chi 二nhị 句cú 明minh 前tiền 四tứ 行hành 。 次thứ 之chi 一nhất 頌tụng 顯hiển 後hậu 四tứ 行hành 。 用dụng 初sơ 四tứ 行hành 總tổng 治trị 一nhất 鄣# 。

所sở 以dĩ 然nhiên 者giả 。 諸chư 鄣# 之chi 中trung 。 懈giải 怠đãi 無vô 首thủ 。 除trừ 遣khiển 為vi 難nạn/nan 。 故cố 須tu 欲dục 勤cần 能năng 所sở 相tương 依y 及cập 與dữ 信tín 猗ỷ 因nhân 果quả 相tương 助trợ 。 依y 此thử 四tứ 力lực 。 乃nãi 能năng 摧tồi 伏phục 。 其kỳ 後hậu 四tứ 過quá 。 已dĩ 失thất 上thượng 首thủ 。 鄣# 力lực 微vi 劣liệt 。 隨tùy 一nhất 能năng 除trừ 。 言ngôn 依y 處xứ 者giả 。 是thị 第đệ 一nhất 欲dục 。 及cập 能năng 依y 者giả 。 第đệ 二nhị 正chánh 勤cần 。 先tiên 深thâm 欲dục 樂lạc 寂tịch 靜tĩnh 功công 德đức 。 依y 此thử 發phát 起khởi 。 勤cần 精tinh 進tấn 故cố 。 此thử 因nhân 緣duyên 者giả 。 依y 處xứ 之chi 因nhân 。 是thị 第đệ 三tam 信tín 。 □# 決quyết 定định 信tín 。 起khởi 欲dục 樂lạc 故cố 。 言ngôn 及cập 果quả 者giả 。 能năng 依y 之chi 果quả 。 是thị 第đệ 四tứ 猗ỷ 。 正chánh 勤cần 為vi 因nhân 。 得đắc 猗ỷ 果quả 故cố 。

釋thích 中trung 次thứ 第đệ 。 釋thích 此thử 四tứ 種chủng 。 第đệ 四tứ 中trung 言ngôn 若nhược 作tác 正chánh 勤cần 得đắc 所sở 求cầu 禪thiền 定định 故cố 者giả 。 得đắc 禪thiền 定định 時thời 。 麤thô 重trọng/trùng 息tức 滅diệt 。 於ư 此thử 即tức 得đắc 。 身thân 心tâm 輕khinh 安an 。 輕khinh 安an 曰viết 猗ỷ 。 適thích 悅duyệt 為vi 相tương/tướng 。 故cố 約ước 得đắc 定định 。 以dĩ 顯hiển 猗ỷ 果quả 。 餘dư 四tứ 以dĩ 下hạ 明minh 後hậu 四tứ 行hành 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。 於ư 中trung 先tiên 即tức 舉cử 數số 列liệt 名danh 。 滅diệt 餘dư 以dĩ 下hạ 對đối 過quá 明minh 。 次thứ 頌tụng 中trung 四tứ 句cú 。 隨tùy 顯hiển 四tứ 相tương/tướng 。 初sơ 言ngôn 緣duyên 境cảnh 界giới 不bất 迷mê 者giả 。 即tức 是thị 正chánh 念niệm 對đối 治trị 忘vong 教giáo 。 次thứ 言ngôn 高cao 下hạ 。 能năng 覺giác 知tri 者giả 。 是thị 正chánh 智trí 對đối 第đệ 三tam 過quá 。 覺giác 知tri 沉trầm 浮phù 。 浮phù 高cao 沉trầm 下hạ 隨tùy 至chí 覺giác 知tri 也dã 。 滅diệt 彼bỉ 心tâm 功công 用dụng 者giả 。 是thị 明minh 作tác 意ý 。 為vi 滅diệt 沉trầm 浮phù 。 用dụng 心tâm 作tác 意ý 。 隨tùy 起khởi 對đối 治trị 。 此thử 中trung 作tác 意ý 。 正chánh 是thị 思tư 數số 。 推thôi 發phát 止Chỉ 觀Quán 。 故cố 名danh 作tác 意ý 。 非phi 遍biến 行hành 內nội 作tác 意ý 數số 也dã 。 寂tịch 靜tĩnh 時thời 放phóng 捨xả 者giả 。 是thị 明minh 捨xả 相tương/tướng 。 沉trầm 浮phù 滅diệt 時thời 任nhậm 放phóng 而nhi 捨xả 也dã 。

釋thích 中trung 即tức 四tứ 。 第đệ 四tứ 中trung 言ngôn 起khởi 放phóng 捨xả 心tâm 放phóng 流lưu 相tương 續tục 者giả 。 欲dục 明minh 捨xả 位vị 有hữu 初sơ 中trung 後hậu 。 如như 對đối 法pháp 論luận 說thuyết 。 捨xả 者giả 依y 止chỉ 正chánh 勤cần 。 無vô 貪tham 瞋sân 癡si 。 與dữ 雜tạp 染nhiễm 住trụ 相tương 違vi 。 心tâm 平bình 等đẳng 性tánh 。 心tâm 正chánh 直trực 性tánh 。 心tâm 無vô 功công 用dụng 。 住trụ 性tánh 為vi 體thể 。 不bất 容dung 雜tạp 染nhiễm 所sở 依y 為vi 業nghiệp 。 心tâm 平bình 等đẳng 性tánh 等đẳng 者giả 。 謂vị 以dĩ 初sơ 中trung 後hậu 位vị 。 辨biện 捨xả 差sai 別biệt 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 由do 捨xả 與dữ 心tâm 相tương 應ứng 。 離ly 沉trầm 沒một 等đẳng 。 不bất 平bình 等đẳng 性tánh 故cố 。 最tối 初sơ 證chứng 得đắc 心tâm 平bình 等đẳng 性tánh 。 由do 心tâm 平bình 等đẳng 。 遠viễn 離ly 加gia 行hành 。 自tự 然nhiên 相tương 續tục 故cố 。 次thứ 後hậu 證chứng 得đắc 心tâm 正chánh 直trực 性tánh 。 由do 心tâm 正chánh 直trực 。 於ư 諸chư 雜tạp 染nhiễm 。 無vô □# □# 故cố 。 最tối 後hậu 證chứng 得đắc 心tâm 無vô 功công 用dụng 住trụ 性tánh 。 今kim 言ngôn 起khởi 捨xả 心tâm 者giả 。 是thị 總tổng 標tiêu 句cú 。 次thứ 言ngôn 放phóng 者giả 。 顯hiển 初sơ 位vị 中trung 心tâm 平bình 等đẳng 性tánh 。 初sơ 始thỉ 放phóng 捨xả 。 不bất 平bình 等đẳng 故cố 。 次thứ 言ngôn 流lưu 者giả 。 顯hiển 第đệ 二nhị 位vị 心tâm 正chánh 直trực 性tánh 。 從tùng 平bình 等đẳng 流lưu 四tứ 正chánh 直trực 故cố 。 言ngôn 相tương 續tục 者giả 。 是thị 顯hiển 第đệ 三tam 無vô 功công 用dụng 住trụ 。 由do 無vô 功công 用dụng 得đắc 久cửu 住trụ 故cố 。

四tứ 如như 意ý 下hạ 。 大đại 分phân 第đệ 四tứ 。 總tổng 明minh 根căn 力lực 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。

頌tụng 中trung 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 一nhất 頌tụng 半bán 正chánh 明minh 行hành 相tương/tướng 。 後hậu 之chi 二nhị 句cú 屬thuộc 當đương 階giai 位vị 。 初sơ 中trung 有hữu 三tam 。 一nhất 頌tụng 明minh 根căn 。 一nhất 句cú 明minh 力lực 。 後hậu 之chi 一nhất 句cú 明minh 五ngũ 次thứ 第đệ 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 在tại 前tiền 一nhất 句cú 顯hiển 根căn 起khởi 因nhân 。 下hạ 之chi 三tam 句cú 正chánh 明minh 根căn 相tướng 。 初sơ 言ngôn 已dĩ 下hạ 解giải 脫thoát 種chủng 者giả 。 五ngũ 根căn 位vị 在tại 通thông 達đạt 分phần/phân 中trung 。 故cố 先tiên 已dĩ 下hạ 解giải 脫thoát 分phần/phân 種chủng 。 望vọng 出xuất 離ly 果quả 。 所sở 脩tu 善thiện 根căn 。 與dữ 解giải 脫thoát 果quả 。 作tác 初sơ 種chủng 子tử 。 故cố 言ngôn 已dĩ 下hạ 解giải 脫thoát 種chủng 子tử 。 何hà 等đẳng 善thiện 法Pháp 為vi 其kỳ 體thể 者giả 。 有hữu 師sư 說thuyết 云vân 。 七thất 方phương 便tiện 中trung 。 前tiền 三tam 方phương 便tiện 。 是thị 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 以dĩ 暖noãn 等đẳng 四tứ 心tâm 是thị 通thông 達đạt 分phần/phân 。 故cố 知tri 前tiền 三tam 屬thuộc 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 聞văn 思tư 二nhị 慧tuệ 。 施thí 戒giới 三tam 業nghiệp 。 為vi 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 如như 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 戒giới 經kinh 說thuyết 云vân 。 解giải 脫thoát 分phần/phân 體thể 者giả 。 所sở 謂vị 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 從tùng 方phương 便tiện 得đắc 。 方phương 便tiện 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 耳nhĩ 聞văn 。 二nhị 者giả 思tư 惟duy 。

復phục 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 者giả 施thí 。 二nhị 者giả 持trì 戒giới 。 三tam 者giả 多đa 聞văn 。 毗tỳ 婆bà 沙sa 中trung 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 。 是thị 身thân 口khẩu 意ý 。 意ý 業nghiệp 偏thiên 多đa 。 唯duy 是thị 意ý 地địa 。 不bất 通thông 五ngũ 識thức 。 是thị 方phương 便tiện 得đắc 。 亦diệc 是thị 生sanh 得đắc 。 是thị 聞văn 思tư 慧tuệ 。 非phi 是thị 脩tu 慧tuệ 。 以dĩ 何hà 事sự 種chủng 如như 此thử 善thiện 根căn 。 或hoặc 以dĩ 布bố 施thí 。 持trì 戒giới 多đa 聞văn 。 以dĩ 此thử 迴hồi 向hướng 。 解giải 脫thoát 涅Niết 槃Bàn 。 永vĩnh 離ly 生sanh 死tử 。 若nhược 有hữu 如như 是thị 。 勇dũng 猛mãnh 心tâm 者giả 。 是thị 則tắc 能năng 種chủng 。 若nhược 不bất 如như 是thị 。 雖tuy 多đa 布bố 施thí 。 終chung 身thân 持trì 戒giới 。 廣quảng 習tập 多đa 聞văn 。 亦diệc 不bất 能năng 種chủng 。 論luận 說thuyết 如như 是thị 。 若nhược 言ngôn 前tiền 三tam 方phương 便tiện 是thị 解giải 脫thoát 分phần/phân 者giả 。 亭đình 心tâm 念niệm 處xứ 。 皆giai 通thông 三tam 慧tuệ 。 何hà 故cố 說thuyết 言ngôn 。 非phi 是thị 脩tu 慧tuệ 。 又hựu 婆bà 沙sa 云vân 。 解giải 脫thoát 分phần/phân 善thiện 有hữu 遠viễn 有hữu 近cận 。 近cận 者giả 所sở 謂vị 前tiền 身thân 種chủng 。 此thử 身thân 成thành 就tựu 。 來lai 身thân 解giải 脫thoát 。 遠viễn 者giả 曾tằng 種chủng 逕kính 那na 由do 他tha 受thọ 身thân 。 不bất 能năng 生sanh 遠viễn 分phần/phân 善thiện 。 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 經kinh 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 。 然nhiên 利lợi 根căn 聲Thanh 聞Văn 獨Độc 覺Giác 菩Bồ 薩Tát 。 皆giai 於ư 冣# 後hậu 。 一nhất 身thân 之chi 中trung 。 脩tu 七thất 方phương 便tiện 。 乘thừa 得đắc 解giải 脫thoát 。 若nhược 亭đình 心tâm 觀quán 總tổng 別biệt 念niệm 處xứ 。 是thị 為vi 解giải 脫thoát 。 分phần/phân 善thiện 根căn 者giả 。 則tắc 於ư 一nhất 身thân 下hạ 種chủng 得đắc 脫thoát 。 何hà 得đắc 說thuyết 言ngôn 逕kính 三Tam 身Thân 體thể 。 故cố 知tri 前tiền 三tam 方phương 便tiện 善thiện 者giả 。 屬thuộc 通thông 達đạt 分phần/phân 。 方phương 便tiện 所sở 攝nhiếp 。 如như 說thuyết 中trung 陰ấm 。 識thức 支chi 方phương 便tiện 。 故cố 屬thuộc 識thức 支chi 。 此thử 亦diệc 如như 是thị 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 施thí 戒giới 多đa 聞văn 及cập 二nhị 方phương 便tiện 。 皆giai 是thị 解giải 脫thoát 分phần/phân 善thiện 根căn 體thể 。 然nhiên 解giải 脫thoát 分phần/phân 善thiện 有hữu 其kỳ 三tam 品phẩm 。 中trung 下hạ 二nhị 品phẩm 聞văn 思tư 為vi 體thể 。 有hữu 可khả 退thoái 義nghĩa 。 其kỳ 上thượng 品phẩm 者giả 。 脩tu 慧tuệ 為vi 體thể 。 乘thừa 入nhập 通thông 達đạt 分phần/phân 。 無vô 可khả 退thoái 義nghĩa 。 前tiền 說thuyết 經Kinh 論luận 。 且thả 約ước 初sơ 種chủng 。 唯duy 顯hiển 中trung 下hạ 二nhị 品phẩm 善thiện 根căn 。 如như 對đối 法pháp 論luận 云vân 。 從tùng 下hạ 中trung 品phẩm 解giải 脫thoát 分phần/phân 善thiện 。 有hữu 可khả 退thoái 義nghĩa 。 唯duy 退thoái 現hiện 行hành 。 非phi 退thoái 習tập 氣khí 故cố 。 又hựu 此thử 論luận 中trung 約ước 四tứ 正chánh 懃cần 四tứ 如như 意ý 是thị 以dĩ 說thuyết 下hạ 解giải 脫thoát 分phần/phân 種chủng 子tử 。 故cố 知tri 此thử 分phần/phân 亦diệc 通thông 修tu 慧tuệ 門môn 。 若nhược 此thử 善thiện 根căn 亦diệc 通thông 修tu 慧tuệ 。 何hà 以dĩ 取thủ 別biệt 二nhị 分phần 異dị 相tướng 。 答đáp 信tín 增tăng 上thượng 時thời 立lập 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 慧tuệ 增tăng 上thượng 時thời 立lập 决# 擇trạch 分phần/phân 。 如như 對đối 法pháp 論luận 云vân 。 於ư 諦đế 增tăng 上thượng 法pháp 。 淨tịnh 信tín 勝thắng 解giải 相tương/tướng 。 是thị 順thuận 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 即tức 於ư 此thử 法pháp 。 諦đế 察sát 法pháp 忍nhẫn 相tương/tướng 。 是thị 順thuận 决# 擇trạch 分phần/phân 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 信tín 增tăng 上thượng 故cố 慧tuệ 增tăng 上thượng 。 且thả 止chỉ 傍bàng 論luận 。 還hoàn 釋thích 本bổn 文văn 。 此thử 下hạ 三tam 句cú 別biệt 顯hiển 五ngũ 根căn 。 欲dục 增tăng 上thượng 者giả 。 是thị 信tín 根căn 相tướng 。 若nhược 信tín 增tăng 上thượng 。 必tất 有hữu 欲dục 樂lạc 故cố 。 事sự 增tăng 上thượng 者giả 。 精tinh 進tấn 根căn 相tướng 。 滅diệt 惡ác 生sanh 善thiện 。 為vi 事sự 能năng 故cố 。 境cảnh 界giới 不bất 迷mê 沒một 者giả 。 是thị 念niệm 根căn 相tướng 。 念niệm 增tăng 上thượng 者giả 。 不bất 迷mê 失thất 故cố 。 言ngôn 不bất 散tán 者giả 。 是thị 定định 根căn 相tướng 。 及cập 思tư 擇trạch 者giả 。 是thị 慧tuệ 相tương/tướng 根căn 。

釋thích 中trung 有hữu 三tam 。 先tiên 釋thích 根căn 義nghĩa 。 次thứ 釋thích 初sơ 一nhất 句cú 。 後hậu 釋thích 下hạ 三tam 句cú 。 初sơ 言ngôn 此thử 中trung 增tăng 上thượng 。 次thứ 第đệ 五ngũ 處xứ 流lưu 者giả 。 第đệ 二nhị 句cú 中trung 。 增tăng 上thượng 之chi 言ngôn 。 通thông 流lưu 五ngũ 處xứ 。 以dĩ 增tăng 上thượng 義nghĩa 。 是thị 根căn 義nghĩa 故cố 。 為vi 修tu 以dĩ 下hạ 釋thích 初sơ 一nhất 句cú 。 為vi 修tu 四tứ 懃cần 故cố 者giả 。 是thị 舉cử 正chánh 懃cần 。 兼kiêm 取thủ 念niệm 處xứ 。 心tâm 已dĩ 隨tùy 教giáo 得đắc 住trụ 者giả 。 是thị 牒điệp 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 。 心tâm 信tín 言ngôn 因nhân 此thử 心tâm 已dĩ 下hạ 解giải 脫thoát 分phần/phân 種chủng 子tử 者giả 。 是thị 明minh 三tam 四tứ 為vi 解giải 脫thoát 分phần/phân 。 依y 此thử 文văn 知tri 。 如như 是thị 三tam 四tứ 位vị 在tại 四tứ 善thiện 根căn 之chi 前tiền 也dã 。 一nhất 欲dục 以dĩ 下hạ 別biệt 釋thích 五ngũ 根căn 。 文văn 顯hiển 可khả 知tri 。

頌tụng 中trung 一nhất 句cú 。 第đệ 二nhị 明minh 力lực 。 即tức 就tựu 五ngũ 法pháp 以dĩ 說thuyết 力lực 者giả 。 由do 勝thắng 進tiến 時thời 。 能năng 損tổn 惑hoặc 故cố 。 故cố 言ngôn 說thuyết 力lực 。 損tổn 惑hoặc 故cố 也dã 。 下hạ 之chi 一nhất 句cú 明minh 五ngũ 次thứ 第đệ 。 前tiền 前tiền 為vi 因nhân 。 後hậu 後hậu 是thị 果quả 。 故cố 初sơ 說thuyết 信tín 乃nãi 至chí 後hậu 慧tuệ 。 故cố 言ngôn 前tiền 因nhân 後hậu 是thị 果quả 也dã 。

釋thích 中trung 即tức 二nhị 。 釋thích 初sơ 句cú 中trung 亦diệc 有hữu 三tam 句cú 。 初sơ 牒điệp 五ngũ 根căn 。 次thứ 正chánh 釋thích 文văn 。 若nhược 五ngũ 以dĩ 下hạ 重trọng/trùng 顯hiển 根căn 後hậu 說thuyết 力lực 之chi 意ý 。 謂vị 若nhược 五ngũ 法pháp 始thỉ 成thành 立lập 時thời 。 黑hắc 白bạch 間gian 赴phó 。 未vị 名danh 為vi 力lực 。 若nhược 不bất 信tín 等đẳng 。 非phi 助trợ 或hoặc 法pháp 。 不bất 能năng 鄣# 時thời 。 乃nãi 名danh 五Ngũ 力Lực 。 故cố 說thuyết 根căn 力lực 隨tùy 有hữu 次thứ 第đệ 也dã 。 云vân 何hà 以dĩ 下hạ 次thứ 釋thích 下hạ 句cú 。 於ư 中trung 亦diệc 三tam 。 初sơ 以dĩ 徵trưng 問vấn 。 次thứ 牒điệp 偈kệ 答đáp 。 云vân 何hà 如như 是thị 。 以dĩ 下hạ 因nhân 問vấn 別biệt 顯hiển 。 相tương 生sanh 次thứ 第đệ 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。

上thượng 來lai 明minh 其kỳ 行hành 相tương/tướng 已dĩ 竟cánh 。 若nhược 人nhân 以dĩ 下hạ 屬thuộc 當đương 階giai 位vị 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。 於ư 中trung 二nhị 句cú 。 初sơ 句cú 對đối 前tiền 以dĩ 分phần/phân 後hậu 位vị 。 此thử 明minh 五ngũ 根căn 在tại 解giải 脫thoát 分phần/phân 後hậu 。 次thứ 句cú 就tựu 後hậu 別biệt 問vấn 所sở 在tại 。 此thử 問vấn 通thông 達đạt 分phần/phân 在tại 根căn 在tại 力lực 。

頌tụng 中trung 二nhị 句cú 正chánh 答đáp 。 此thử 問vấn 暖noãn 等đẳng 四tứ 位vị 是thị 通thông 達đạt 分phần/phân 。 於ư 中trung 前tiền 二nhị 立lập 根căn 。 後hậu 二nhị 說thuyết 力lực 。 故cố 言ngôn 二nhị 二nhị 通thông 達đạt 分phần/phân 五ngũ 根căn 及cập 五Ngũ 力Lực 也dã 。 此thử 中trung 略lược 明minh 四tứ 善thiện 根căn 義nghĩa 。 欲dục 顯hiển 此thử 義nghĩa 。 四tứ 門môn 分phân 別biệt 。 一nhất 名danh 。 二nhị 體thể 。 三tam 相tương/tướng 。 四tứ 位vị 。 初sơ 釋thích 名danh 者giả 。 暖noãn 頂đảnh 二nhị 名danh 。 從tùng 喻dụ 為vi 目mục 。 其kỳ 後hậu 二nhị 者giả 。 當đương 法pháp 立lập 名danh 。 謂vị 初sơ 定định 心tâm 。 審thẩm 觀quán 聖Thánh 諦Đế 。 與dữ 真chân 現hiện 觀quán 。 髣phảng 髴phất 相tương 似tự 。 如như 攢toàn 火hỏa 時thời 。 初sơ 生sanh 暖noãn 氣khí 。 與dữ 火hỏa 熱nhiệt 觸xúc 。 始thỉ 有hữu 相tương 似tự 。 故cố 從tùng 此thử 喻dụ 。 名danh 為vi 暖noãn 法pháp 。 欲dục 令linh 行hành 者giả 。 懃cần 修tu 不bất 息tức 如như 攢toàn 火hỏa 者giả 。 無vô 蹔tạm 息tức 故cố 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 如như 是thị 觀quán 諦đế 信tín 。 謂vị 涅Niết 槃Bàn 道Đạo 。 心tâm 住trụ 快khoái 樂lạc 。 似tự 如như 無vô 漏lậu 。 是thị 名danh 暖noãn 法pháp 。 如như 人nhân 攢toàn 火hỏa 。 得đắc 有hữu 暖noãn 氣khí 。 必tất 聖thánh 得đắc 火hỏa 故cố 。 言ngôn 頂Đảnh 法Pháp 者giả 。 是thị 冣# 上thượng 義nghĩa 。 修tu 習tập 五Ngũ 根Căn 。 至chí 最tối 上thượng 品phẩm 。 如như 人nhân 首thủ 頂đảnh 。 身thân 中trung 冣# 上thượng 。 故cố 從tùng 此thử 喻dụ 。 名danh 為vi 頂Đảnh 法Pháp 。 如như 彼bỉ 五Ngũ 力Lực 上thượng 品phẩm 。 就tựu 法pháp 名danh 世thế 第đệ 一nhất 。 今kim 此thử 五ngũ 根căn 上thượng 品phẩm 。 從tùng 喻dụ 名danh 為vi 頂Đảnh 法Pháp 。 雖tuy 有hữu 親thân 疎sơ 。 齊tề 顯hiển 上thượng 義nghĩa 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 由do 彼bỉ 頂Đảnh 法Pháp 。 展triển 轉chuyển 增tăng 進tiến 。 居cư 上thượng 位vị 故cố 。 又hựu 復phục 頂đảnh 者giả 。 是thị 處xứ 中trung 義nghĩa 。 何hà 者giả 暖noãn 法pháp 以dĩ 前tiền 。 罪tội 增tăng 福phước 微vi 。 脩tu 行hành 不bất 易dị 。 如như 似tự 上thượng 山sơn 。 忍Nhẫn 法Pháp 以dĩ 後hậu 。 罪tội 微vi 福phước 增tăng 。 修tu 行hành 不bất 難nan 。 如như 從tùng 山sơn 下hạ 。 此thử 二nhị 中trung 間gian 。 罪tội 福phước 亭đình 等đẳng 。 如như 至chí 山sơn 頂đảnh 。 已dĩ 上thượng 未vị 下hạ 。 故cố 從tùng 此thử 喻dụ 。 名danh 為vi 頂Đảnh 法Pháp 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 暖noãn 法pháp 增tăng 進tiến 。 罪tội 福phước 亭đình 等đẳng 。 故cố 名danh 頂Đảnh 法Pháp 。 如như 人nhân 上thượng 山sơn 至chí 頂đảnh 。 兩lưỡng 邊biên 道đạo 里lý 俱câu 等đẳng 故cố 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 明minh 進tiến 退thoái 際tế 。 如như 是thị 等đẳng 義nghĩa 。 如như 常thường 說thuyết 也dã 。 順thuận 諦đế 忍Nhẫn 法Pháp 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 亦diệc 如như 是thị 常thường 說thuyết 。 尋tầm 之chi 可khả 知tri 。 第đệ 二nhị 出xuất 體thể 者giả 。 前tiền 二nhị 善thiện 根căn 。 五ngũ 根căn 為vi 體thể 。 後hậu 二nhị 善thiện 根căn 。 五Ngũ 力Lực 為vi 體thể 。 若nhược 取thủ 冣# 勝thắng 定định 慧tuệ 為vi 體thể 。 論luận 其kỳ 助trợ 伴bạn 。 通thông 餘dư 心tâm 法pháp 。 如như 對đối 法pháp 說thuyết 。 暖noãn 法pháp 者giả 。 謂vị 各các 別biệt 內nội 證chứng 。 於ư 諸chư 諦đế 中trung 。 明minh 得đắc 三tam 摩ma 地địa 鉢bát 羅la 若nhược 。 及cập 彼bỉ 相tương 應ứng 等đẳng 法pháp 。 乃nãi 至chí 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 者giả 。 謂vị 各các 別biệt 內nội 證chứng 。 於ư 諸chư 諦đế 中trung 。 無vô 間gian 心tâm 三tam 摩ma 地địa 鉢bát 羅la 若nhược 。 及cập 彼bỉ 相tương 應ứng 等đẳng 法pháp 。 從tùng 此thử 無vô 間gian 。 必tất 起khởi 冣# 初sơ 出xuất 世thế 道đạo 故cố 。 第đệ 三tam 辨biện 相tương/tướng 者giả 。 依y 攢toàn 火hỏa 喻dụ 。 辨biện 相tương/tướng 若nhược 別biệt 。 如như 瑜du 伽già 說thuyết 。 譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 欲dục 以dĩ 其kỳ 火hỏa 作tác 火hỏa 所sở 作tác 。 為vì 求cầu 火hỏa 故cố 。 下hạ 安an 乾can/kiền/càn 木mộc 。 上thượng 施thí 攢toàn 燧toại 。 精tinh 勤cần 筞# 勵lệ 。 勇dũng 猛mãnh 攢toàn 求cầu 。 於ư 下hạ 木mộc 上thượng 。 冣# 初sơ 生sanh 暖noãn 。 次thứ 暖noãn 增tăng 長trưởng 。 熱nhiệt 氣khí 上thượng 衝xung 。 次thứ 倍bội 增tăng 盛thịnh 。 其kỳ 烟yên 遂toại 發phát 。 次thứ 無vô 焰diễm 火hỏa 。 欻hốt 然nhiên 流lưu 出xuất 。 火hỏa 出xuất 無vô 間gian 。 發phát 生sanh 猛mãnh 焰diễm 。 猛mãnh 焰diễm 生sanh 已dĩ 。 便tiện 能năng 造tạo 作tác 火hỏa 所sở 作tác 事sự 。 如như 下hạ 木mộc 上thượng 。 初sơ 所sở 生sanh 暖noãn 。 其kỳ 暖noãn 善thiện 根căn 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 燒thiêu 諸chư 煩phiền 惱não 。 無vô 漏lậu 法pháp 火hỏa 。 生sanh 前tiền 相tương/tướng 故cố 。 如như 暖noãn 增tăng 長trưởng 。 熱nhiệt 氣khí 上thượng 衝xung 。 其kỳ 頂đảnh 善thiện 根căn 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 次thứ 烟yên 發phát 。 其kỳ 順thuận 諦đế 忍nhẫn 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 無vô 烟yên 火hỏa 。 欻hốt 然nhiên 流lưu 出xuất 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 火hỏa 無vô 間gian 發phát 生sanh 猛mãnh 焰diễm 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 所sở 攝nhiếp 五Ngũ 力Lực 。 無vô 間gian 所sở 生sanh 。 出xuất 世thế 無vô 漏lậu 聖thánh 法pháp 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 故cố 。 第đệ 四tứ 明minh 階giai 位vị 者giả 。 如như 一nhất 道đạo 章chương 。 已dĩ 廣quảng 分phân 別biệt 。 故cố 今kim 此thử 中trung 不bất 重trọng/trùng 出xuất 也dã 。 四tứ 善thiện 根căn 義nghĩa 。 略lược 說thuyết 如như 是thị 。 釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 正chánh 釋thích 文văn 。 後hậu 重trọng/trùng 分phân 別biệt 。 重trọng/trùng 分phân 別biệt 中trung 即tức 有hữu 二nhị 句cú 。 初sơ 句cú 順thuận 明minh 。 後hậu 句cú 反phản 顯hiển 。 若nhược 人nhân 已dĩ 下hạ 解giải 脫thoát 分phần/phân 種chủng 。 則tắc 次thứ 四tứ 位vị 得đắc 决# 擇trạch 分phần/phân 。 若nhược 人nhân 未vị 下hạ 解giải 脫thoát 分phần/phân 種chủng 。 是thị 則tắc 不bất 如như 此thử 决# 擇trạch 力lực 。 是thị 謂vị 順thuận 明minh 反phản 顯hiển 意ý 也dã 。

次thứ 說thuyết 以dĩ 下hạ 明minh 七thất 覺giác 分phần/phân 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。

頌tụng 中trung 六lục 句cú 。 約ước 五ngũ 義nghĩa 說thuyết 。 言ngôn 依y 分phần/phân 者giả 。 初sơ 念niệm 覺giác 分phần/phân 。 覺giác 所sở 依y 故cố 。 自tự 體thể 分phần/phân 者giả 。 擇Trạch 法Pháp 覺Giác 分Phần 。 覺giác 自tự 性tánh 故cố 。 出xuất 離ly 分phần/phân 者giả 。 精Tinh 進Tấn 覺Giác 分Phần 。 能năng 摧tồi 覺giác 慧tuệ 。 令linh 出xuất 鄣# 故cố 。 功công 德đức 分phần/phân 者giả 。 是thị 喜hỷ 覺giác 分phần/phân 。 由do 覺giác 實thật 相tướng 。 生sanh 歡hoan 喜hỷ 故cố 。 三tam 種chủng 滅diệt 或hoặc 分phần/phân 者giả 。 謂vị 猗ỷ 定định 捨xả 。 由do 滅diệt 或hoặc 鄣# 。 助trợ 成thành 覺giác 故cố 。 後hậu 之chi 二nhị 句cú 顯hiển 三tam 差sai 別biệt 。 對đối 法pháp 論luận 云vân 。 念niệm 者giả 是thị 所sở 依y 支chi 。 由do 繫hệ 念niệm 故cố 。 令linh 諸chư 善thiện 法Pháp 。 皆giai 不bất 忘vong 失thất 。 擇trạch 法pháp 者giả 是thị 自tự 體thể 支chi 。 是thị 覺giác 自tự 相tương/tướng 故cố 。 精tinh 進tấn 者giả 。 是thị 出xuất 離ly 支chi 。 由do 此thử 勢thế 力lực 。 能năng 到đáo 所sở 到đáo 故cố 。 喜hỷ 者giả 是thị 利lợi 益ích 支chi 。 由do 此thử 勢thế 力lực 。 身thân 調điều 適thích 故cố 。 安an 定định 捨xả 者giả 。 是thị 不bất 染nhiễm 污ô 支chi 。 由do 此thử 不bất 染nhiễm 污ô 故cố 。 依y 此thử 不bất 染nhiễm 污ô 故cố 。 體thể 是thị 不bất 染nhiễm 污ô 故cố 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 由do 安an 故cố 不bất 染nhiễm 污ô 。 由do 此thử 能năng 除trừ 麤thô 重trọng/trùng 過quá 故cố 。 依y 定định 故cố 不bất 染nhiễm 污ô 。 依y 止chỉ 於ư 定định 得đắc 轉chuyển 依y 故cố 。 捨xả 是thị 不bất 染nhiễm 污ô 體thể 。 永vĩnh 除trừ 貪tham 憂ưu 。 不bất 染nhiễm 污ô 位vị 。 為vi 自tự 性tánh 故cố 。

釋thích 中trung 有hữu 四tứ 。 初sơ 明minh 覺giác 位vị 。 次thứ 釋thích 名danh 義nghĩa 。 三tam 正chánh 釋thích 文văn 。 四tứ 問vấn 發phát 起khởi 。 初sơ 明minh 位vị 者giả 。 見kiến 道đạo 位vị 中trung 。 始thỉ 覺giác 道Đạo 理lý 故cố 。 立lập 覺giác 分phần/phân 也dã 。 第đệ 二nhị 之chi 中trung 。 先tiên 釋thích 覺giác 名danh 。 無vô 分phân 別biệt 如như 如như 智trí 是thị 名danh 覺giác 者giả 。 若nhược 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 無vô 四tứ 倒đảo 分phân 別biệt 之chi 如như 如như 智trí 。 就tựu 菩Bồ 薩Tát 無vô 一nhất 切thiết 分phân 別biệt 。 之chi 如như 如như 智trí 。 次thứ 釋thích 分phần/phân 義nghĩa 。 同đồng 事sự 法pháp 明minh 是thị 名danh 分phần/phân 義nghĩa 者giả 。 於ư 轉chuyển 凡phàm 事sự 成thành 聖thánh 法pháp 中trung 。 同đồng 為vi 一nhất 趣thú 。 相tương 助trợ 而nhi 成thành 故cố 。 此thử 七thất 以dĩ 下hạ 正chánh 釋thích 本bổn 文văn 。 云vân 何hà 以dĩ 下hạ 徵trưng 問vấn 發phát 起khởi 。

頌tụng 中trung 二nhị 句cú 明minh 三tam 差sai 別biệt 。 言ngôn 因nhân 緣duyên 者giả 。 滅diệt 或hoặc 因nhân 緣duyên 。 此thử 猗ỷ 覺giác 分phần/phân 。 即tức 是thị 輕khinh 安an 。 與dữ 麤thô 重trọng/trùng 因nhân 。 正chánh 相tương 反phản 故cố 。 言ngôn 依y 處xứ 者giả 。 滅diệt 或hoặc 依y 處xứ 。 是thị 之chi 覺giác 分phần/phân 依y 於ư 理lý 定định 得đắc 轉chuyển 依y 故cố 。 自tự 性tánh 故cố 者giả 。 是thị 捨xả 覺giác 分phần/phân 。 捨xả 離ly 或hoặc 鄣# 之chi 自tự 性tánh 故cố 。 故cố 言ngôn 說thuyết 者giả 。 由do 此thử 三tam 種chủng 滅diệt 或hoặc 義nghĩa 成thành 。 故cố 說thuyết 三tam 種chủng 為vi 滅diệt 或hoặc 分phần/phân 也dã 。

釋thích 中trung 次thứ 第đệ 釋thích 此thử 三tam 義nghĩa 。 釋thích 初sơ 中trung 。 言ngôn 或hoặc 鄣# 為vi 重trọng/trùng 行hành 住trụ 因nhân 者giả 。 顯hiển 所sở 對đối 因nhân 。 種chủng 子tử 麤thô 重trọng/trùng 。 名danh 為vi 或hoặc 鄣# 。 故cố 言ngôn 或hoặc 鄣# 重trọng/trùng 。 即tức 此thử 麤thô 重trọng/trùng 為vi 現hiện 行hành 或hoặc 。 而nhi 作tác 因nhân 緣duyên 。 故cố 言ngôn 為vi 行hành 住trụ 因nhân 。 此thử 中trung 為vi 字tự 應ưng 在tại 重trọng/trùng 下hạ 也dã 。 言ngôn 此thử 猗ỷ 與dữ 麤thô 重trọng/trùng 因nhân 對đối 治trị 故cố 者giả 。 猗ỷ 是thị 輕khinh 安an 。 反phản 對đối 麤thô 重trọng/trùng 。 是thị 故cố 能năng 為vi 滅diệt 或hoặc 因nhân 也dã 。 餘dư 文văn 可khả 知tri 。

次thứ 說thuyết 以dĩ 下hạ 明minh 八bát 正Chánh 道Đạo 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。

頌tụng 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 之chi 一nhất 頌tụng 正chánh 約ước 四tứ 義nghĩa 明minh 立lập 八bát 意ý 。 其kỳ 次thứ 一nhất 頌tụng 約ước 後hậu 二nhị 義nghĩa 顯hiển 六lục 差sai 別biệt 。 初sơ 中trung 言ngôn 分phần/phân 决# 者giả 。 即tức 是thị 正chánh 見kiến 。 謂vị 後hậu 得đắc 智trí 於ư 所sở 得đắc 分phần/phân 決quyết 了liễu 知tri 故cố 。 又hựu 復phục 分phân 明minh 決quyết 了liễu 先tiên 所sở 證chứng 故cố 。 及cập 令linh 至chí 者giả 。 正chánh 思tư 正chánh 語ngữ 。 思tư 是thị 意ý 業nghiệp 。 語ngữ 是thị 口khẩu 業nghiệp 。 由do 此thử 二nhị 種chủng 正chánh 業nghiệp 。 令linh 他tha 至chí 正Chánh 道Đạo 故cố 。 令linh 他tha 信tín 三tam 種chủng 者giả 。 亦diệc 是thị 正chánh 語ngữ 。 及cập 與dữ 正chánh 業nghiệp 正chánh 命mạng 。 言ngôn 正chánh 業nghiệp 者giả 。 即tức 是thị 身thân 業nghiệp 。 此thử 身thân 口khẩu 業nghiệp 。 大đại 分phần/phân 有hữu 二nhị 。 若nhược 從tùng 無vô 嗔sân 無vô 痴si 而nhi 起khởi 。 立lập 為vi 正chánh 語ngữ 及cập 與dữ 正chánh 業nghiệp 。 若nhược 依y 無vô 貪tham 。 善thiện 根căn 所sở 起khởi 。 別biệt 名danh 正chánh 命mạng 。 反phản 耶da 命mạng 故cố 。 如như 智Trí 度Độ 說thuyết 。 離ly 五ngũ 耶da 命mạng 故cố 名danh 正chánh 命mạng 。 何hà 等đẳng 為vi 五ngũ 。

一nhất 者giả 若nhược 行hành 者giả 。 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 詐trá 現hiện 奇kỳ 特đặc 。 二nhị 者giả 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 自tự 說thuyết 功công 德đức 。 三tam 者giả 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 占chiêm 相tướng 吉cát 凶hung 。 而nhi 為vì 人nhân 說thuyết 。 四tứ 者giả 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 高cao 聲thanh 現hiện 威uy 。 令linh 人nhân 畏úy 驚kinh 。 五ngũ 者giả 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 稱xưng 說thuyết 所sở 得đắc 供cúng 養dường 。 以dĩ 動động 人nhân 心tâm 。 耶da 因nhân 緣duyên 活hoạt 命mạng 故cố 。 名danh 為vi 耶da 命mạng 也dã 。 對đối 治trị 不bất 助trợ 法pháp 者giả 。 即tức 是thị 正chánh 懃cần 正chánh 念niệm 正chánh 定định 。 以dĩ 此thử 三tam 種chủng 治trị 三tam 鄣# 故cố 。 由do 此thử 四tứ 義nghĩa 立lập 八bát 道đạo 分phần/phân 。 故cố 言ngôn 說thuyết 道Đạo 有hữu 八bát 分phần/phân 也dã 。 此thử 八bát 種chủng 中trung 正chánh 語ngữ 一nhất 種chủng 。 通thông 有hữu 二nhị 能năng 。 故cố 爾nhĩ 處xứ 說thuyết 。 其kỳ 餘dư 不bất 爾nhĩ 。 故cố 隨tùy 一nhất 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 先tiên 明minh 位vị 地địa 。 修tu 道Đạo 位vị 中trung 顯hiển 立lập 道đạo 分phần/phân 者giả 。 於ư 修tu 道Đạo 中trung 。 有hữu 後hậu 得đắc 智trí 。 世thế 間gian 正chánh 見kiến 。 分phần/phân 決quyết 義nghĩa 故cố 。 正chánh 釋thích 文văn 中trung 。 釋thích 前tiền 三tam 義nghĩa 。 釋thích 初sơ 義nghĩa 中trung 即tức 有hữu 四tứ 句cú 。 初sơ 言ngôn 見kiến 道đạo 分phần/phân 決quyết 分phân 是thị 正chánh 見kiến 者giả 。 牒điệp 偈kệ 屬thuộc 當đương 。 後hậu 得đắc 正chánh 見kiến 。 緣duyên 自tự 見kiến 道đạo 。 決quyết 定định 分phân 別biệt 。 知tri 其kỳ 分phân 齊tề 。 故cố 言ngôn 見kiến 道đạo 分phần/phân 決quyết 分phần/phân 也dã 。 第đệ 二nhị 句cú 言ngôn 此thử 見kiến 世thế 間gian 正chánh 見kiến 者giả 。 正chánh 出xuất 體thể 相tướng 。 第đệ 三tam 句cú 言ngôn 出xuất 世thế 正chánh 見kiến 後hậu 得đắc 者giả 。 對đối 因nhân 分phân 別biệt 。 因nhân 此thử 以dĩ 下hạ 是thị 第đệ 四tứ 句cú 釋thích 分phần/phân 決quyết 義nghĩa 。 自tự 所sở 得đắc 道Đạo 者giả 。 是thị 牒điệp 所sở 知tri 見kiến 道đạo 。 言ngôn 及cập 果quả 者giả 。 謂vị 見kiến 或hoặc 斷đoạn 所sở 得đắc 無vô 為vi 。 於ư 此thử 道Đạo 果Quả 隨tùy 所sở 得đắc 分phần/phân 。 決quyết 了liễu 分phân 別biệt 。 故cố 說thuyết 正chánh 見kiến 為vi 分phần/phân 決quyết 也dã 。 令linh 他tha 以dĩ 下hạ 釋thích 令linh 至chí 義nghĩa 。 能năng 令linh 他tha 知tri 及cập 得đắc 者giả 。 依y 內nội 正chánh 思tư 發phát 起khởi 正chánh 語ngữ 。 故cố 能năng 令linh 他tha 知tri 其kỳ 有hữu 道đạo 。 及cập 能năng 令linh 他tha 隨tùy 行hành 得đắc 道Đạo 。 故cố 說thuyết 此thử 二nhị 為vi 令linh 至chí 也dã 。 令linh 他tha 信tín 下hạ 釋thích 第đệ 三tam 義nghĩa 。 舉cử 數số 列liệt 名danh 。 發phát 起khởi 下hạ 文văn 。

頌tụng 中trung 二nhị 句cú 。 顯hiển 三tam 差sai 別biệt 見kiến 者giả 。 由do 正chánh 說thuyết 故cố 。 表biểu 內nội 正chánh 見kiến 。 故cố 從tùng 所sở 表biểu 名danh 為vi 見kiến 也dã 。 或hoặc 者giả 正chánh 業nghiệp 知tri 之chi 正chánh 命mạng 。 由do 此thử 三tam 行hành 。 令linh 他tha 起khởi 信tín 。 故cố 言ngôn 應ưng 知tri 令linh 他tha 信tín 也dã 。 對đối 法pháp 論luận 說thuyết 。 正chánh 語ngữ 正chánh 業nghiệp 正chánh 命mạng 。 是thị 令linh 他tha 信tín 支chi 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 令linh 他tha 於ư 證chứng 理lý 者giả 。 決quyết 定định 信tín 者giả 。 見kiến 於ư 正chánh 命mạng 清thanh 淨tịnh 性tánh 故cố 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 由do 正chánh 語ngữ 故cố 。 隨tùy 自tự 所sở 證chứng 。 菩bồ 能năng 問vấn 答đáp 。 論luận 議nghị 決quyết 擇trạch 。 由do 此thử 了liễu 知tri 有hữu 見kiến 清thanh 淨tịnh 。 由do 正chánh 業nghiệp 故cố 。 往vãng 來lai 進tiến 止chỉ 。 正chánh 行hạnh 具cụ 足túc 。 由do 此thử 了liễu 知tri 有hữu 戒giới 清thanh 淨tịnh 。 由do 正chánh 命mạng 故cố 。 如như 法Pháp 乞khất 求cầu 。 佛Phật 所sở 聽thính 許hứa 。 衣y 鉢bát 資tư 具cụ 。 由do 此thử 了liễu 知tri 有hữu 命mạng 清thanh 淨tịnh 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 言ngôn 令linh 他tha 信tín 分phần/phân 者giả 三tam 處xứ 者giả 。 是thị 釋thích 下hạ 句cú 。 依y 正chánh 以dĩ 下hạ 釋thích 上thượng 三tam 義nghĩa 。 初sơ 中trung 言ngôn 有hữu 智trí 者giả 。 正chánh 釋thích 頌tụng 中trung 所sở 表biểu 見kiến 也dã 。 正chánh 依y 業nghiệp 下hạ 釋thích 次thứ 戒giới 義nghĩa 。 依y 正chánh 命mạng 下hạ 釋thích 知tri 足túc 義nghĩa 。 此thử 中trung 三tam 句cú 。 初sơ 言ngôn 他tha 得đắc 信tín 輕khinh 財tài 知tri 足túc 者giả 。 是thị 略lược 表biểu 句cú 。 於ư 非phi 法pháp 物vật 。 無vô 知tri 重trọng/trùng 心tâm 。 故cố 言ngôn 輕khinh 財tài 。 於ư 如như 法Pháp 物vật 。 不bất 過quá 量lượng 取thủ 。 故cố 名danh 知tri 足túc 。 第đệ 二nhị 句cú 者giả 重trọng/trùng 顯hiển 上thượng 義nghĩa 。 如như 法Pháp 行hành 見kiến 衣y 服phục 等đẳng 四tứ 。 是thị 釋thích 輕khinh 財tài 。 如như 量lượng 行hành 見kiến 衣y 服phục 等đẳng 四tứ 。 是thị 釋thích 知tri 足túc 。 四tứ 二nhị 命mạng 緣duyên 者giả 。 衣y 服phục 飲ẩm 食thực 。 臥ngọa 具cụ 醫y 藥dược 也dã 。 故cố 令linh 以dĩ 下hạ 第đệ 三tam 結kết 句cú 。 煩phiền 惱não 以dĩ 下hạ 明minh 第đệ 四tứ 義nghĩa 。 舉cử 數số 列liệt 名danh 。 發phát 起khởi 下hạ 文văn 。

頌tụng 中trung 二nhị 句cú 顯hiển 三tam 差sai 別biệt 。 言ngôn 大đại 或hoặc 者giả 。 根căn 本bổn 煩phiền 惱não 。 正chánh 勤cần 所sở 治trị 。 及cập 小tiểu 惑hoặc 者giả 。 是thị 隨tùy 煩phiền 惱não 。 正chánh 念niệm 所sở 治trị 。 自tự 在tại 鄣# 者giả 。 是thị 六Lục 通Thông 鄣# 。 正chánh 定định 所sở 治trị 。 下hạ 言ngôn 對đối 治trị 者giả 。 對đối 上thượng 三tam 鄣# 。 總tổng 顯hiển 三tam 治trị 。 對đối 法pháp 說thuyết 云vân 。 正chánh 精tinh 進tấn 者giả 。 是thị 淨tịnh 煩phiền 惱não 鄣# 支chi 。 由do 此thử 永vĩnh 斷đoạn 一nhất 切thiết 結kết 故cố 。 正chánh 念niệm 者giả 是thị 淨tịnh 隨tùy 煩phiền 惱não 鄣# 支chi 。 由do 此thử 不bất 忘vong 失thất 。 正chánh 止chỉ 舉cử 相tương/tướng 等đẳng 。 永vĩnh 不bất 容dung 受thọ 汎# 掉trạo 等đẳng 。 隨tùy 煩phiền 惱não 故cố 。 正chánh 定định 者giả 。 能năng 淨tịnh 最tối 勝thắng 功công 德đức 鄣# 支chi 。 由do 此thử 引dẫn 發phát 神thần 通thông 等đẳng 無vô 量lượng 。 勝thắng 功công 德đức 故cố 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 釋thích 三tam 鄣# 。 第đệ 一nhất 以dĩ 下hạ 對đối 鄣# 明minh 治trị 。 第đệ 一nhất 中trung 言ngôn 非phi 助trợ 煩phiền 惱não 有hữu 三tam 種chủng 者giả 。 明minh 此thử 三tam 種chủng 皆giai 是thị 煩phiền 惱não 六Lục 通Thông 等đẳng 鄣# 。 婆bà 沙sa 論luận 中trung 有hữu 三tam 師sư 說thuyết 。 有hữu 說thuyết 無vô 知tri 。 有hữu 說thuyết 不bất 得đắc 。 有hữu 說thuyết 於ư 定định 。 不bất 得đắc 自tự 在tại 。 如như 是thị 三tam 說thuyết 。 皆giai 有hữu 道Đạo 理lý 。 今kim 此thử 論luận 中trung 。 且thả 說thuyết 初sơ 義nghĩa 。 是thị 無vô 知tri 故cố 。 說thuyết 名danh 煩phiền 惱não 。 修tu 斷đoạn 煩phiền 惱não 名danh 大đại 惑hoặc 者giả 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 亦diệc 是thị 大đại 惑hoặc 。 今kim 說thuyết 道Đạo 分phần/phân 所sở 對đối 治trị 故cố 。 但đãn 說thuyết 脩tu 斷đoạn 貪tham 瞋sân 等đẳng 耳nhĩ 。 第đệ 二nhị 第đệ 三tam 。 文văn 顯hiển 可khả 知tri 。 第đệ 一nhất 煩phiền 惱não 以dĩ 下hạ 第đệ 二nhị 對đối 鄣# 明minh 治trị 。 次thứ 第đệ 說thuyết 三tam 。 文văn 相tương/tướng 可khả 見kiến 。

於ư 此thử 品phẩm 內nội 。 有hữu 二nhị 段đoạn 中trung 。 別biệt 明minh 對đối 治trị 。 竟cánh 在tại 於ư 前tiền 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 總tổng 說thuyết 對đối 治trị 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 之chi 一nhất 頌tụng 約ước 位vị 分phân 別biệt 。 其kỳ 後hậu 二nhị 句cú 對đối 人nhân 分phân 別biệt 。

就tựu 第đệ 一nhất 中trung 。 此thử 脩tu 習tập 下hạ 發phát 起khởi 下hạ 文văn 。

頌tụng 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 之chi 三tam 句cú 別biệt 顯hiển 三tam 位vị 。 下hạ 之chi 一nhất 句cú 舉cử 數số 總tổng 結kết 。 初sơ 中trung 言ngôn 隨tùy 不bất 倒đảo 有hữu 倒đảo 者giả 。 謂vị 凡phàm 夫phu 位vị 。 若nhược 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 從tùng 亭đình 心tâm 觀quán 。 至chí 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 若nhược 就tựu 菩Bồ 薩Tát 。 十thập 信tín 以dĩ 上thượng 盡tận 十thập 迴hồi 向hướng 。 隨tùy 順thuận 見kiến 道đạo 。 故cố 隨tùy 不bất 倒đảo 。 未vị 離ly 見kiến 或hoặc 。 故cố 言ngôn 有hữu 倒đảo 。 隨tùy 顛điên 倒đảo 不bất 倒đảo 者giả 。 謂vị 有hữu 學học 位vị 。 若nhược 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 苦khổ 忍nhẫn 以dĩ 去khứ 。 乃nãi 至chí 金kim 剛cang 。 若nhược 就tựu 菩Bồ 薩Tát 。 初Sơ 地Địa 以dĩ 上thượng 乃nãi 至chí 等đẳng 覺giác 。 或hoặc 種chủng 未vị 盡tận 。 故cố 隨tùy 顛điên 倒đảo 。 得đắc 無vô 分phân 別biệt 。 故cố 言ngôn 不bất 倒đảo 。 無vô 倒đảo 無vô 隨tùy 倒đảo 者giả 。 謂vị 阿A 羅La 漢Hán 。 及cập 如Như 來Lai 地địa 。 見kiến 或hoặc 已dĩ 離ly 。 故cố 言ngôn 無vô 倒đảo 。 脩tu 或hoặc 永vĩnh 盡tận 。 故cố 無vô 隨tùy 倒đảo 。 下hạ 句cú 總tổng 結kết 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 先tiên 釋thích 下hạ 句cú 。 何hà 者giả 以dĩ 下hạ 釋thích 上thượng 三tam 句cú 。 如như 次thứ 第đệ 下hạ 屬thuộc 當đương 三tam 位vị 。 隨tùy 文văn 可khả 知tri 。

菩Bồ 薩Tát 以dĩ 下hạ 對đối 人nhân 分phân 別biệt 。 亦diệc 先tiên 發phát 起khởi 。

頌tụng 中trung 二nhị 句cú 。 明minh 三tam 差sai 別biệt 。 言ngôn 境cảnh 界giới 者giả 。 謂vị 所sở 緣duyên 境cảnh 。 及cập 思tư 惟duy 者giả 。 謂vị 所sở 脩tu 行hành 。 言ngôn 至chí 得đắc 者giả 。 謂vị 所sở 得đắc 果quả 。 於ư 此thử 三tam 中trung 。 大đại 小tiểu 不bất 同đồng 。 故cố 言ngôn 有hữu 差sai 別biệt 也dã 。

釋thích 中trung 即tức 三tam 。 初sơ 中trung 言ngôn 自tự 相tương 續tục 身thân 等đẳng 念niệm 處xứ 是thị 其kỳ 境cảnh 界giới 者giả 。 實thật 論luận 二Nhị 乘Thừa 。 亦diệc 離ly 外ngoại 身thân 。 及cập 內nội 外ngoại 身thân 。 然nhiên 其kỳ 但đãn 緣duyên 自tự 世thế 界giới 內nội 。 不bất 能năng 普phổ 緣duyên 。 他tha 方phương 世thế 界giới 。 為vi 顯hiển 其kỳ 狹hiệp 。 故cố 說thuyết 自tự 身thân 等đẳng 也dã 。 第đệ 二nhị 中trung 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 無vô 生sanh 得đắc 道Đạo 理lý 者giả 。 以dĩ 其kỳ 不bất 取thủ 生sanh 滅diệt 等đẳng 相tương/tướng 。 得đắc 理lý 原nguyên 故cố 。 名danh 得đắc 道Đạo 理lý 。 第đệ 三tam 中trung 言ngôn 為vi 滅diệt 離ly 身thân 諸chư 法pháp 者giả 。 為vi 滅diệt 身thân 等đẳng 。 得đắc 寂tịch 靜tĩnh 處xứ 。 是thị 明minh 二Nhị 乘Thừa 。 唯duy 為vi 自tự 身thân 。 住trụ 於ư 寂tịch 靜tĩnh 。 以dĩ 為vi 至chí 得đắc 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 為vi 滅diệt 離ly 故cố 脩tu 者giả 。 簡giản 異dị 二Nhị 乘Thừa 。 常thường 在tại 生sanh 死tử 。 度độ 群quần 生sanh 故cố 。 非phi 不bất 為vi 滅diệt 離ly 者giả 。 簡giản 異dị 凡phàm 夫phu 。 於ư 內nội 心tâm 中trung 。 離ly 諸chư 鄣# 故cố 。 但đãn 為vi 至chí 得đắc 無vô 住trú 處xứ 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 離ly 凡phàm 夫phu 執chấp 。 不bất 住trụ 流lưu 轉chuyển 。 異dị 二Nhị 乘Thừa 著trước 。 不bất 住trụ 寂tịch 靜tĩnh 。 是thị 名danh 無vô 住trú 處xứ 涅Niết 槃Bàn 也dã 。 脩tu 習tập 以dĩ 下hạ 結kết 前tiền 起khởi 後hậu 也dã 。

○# 脩tu 住trụ 品phẩm 者giả 。 脩tu 是thị 前tiền 說thuyết 。 道Đạo 品Phẩm 之chi 行hành 住trụ 。 是thị 依y 行hành 建kiến 立lập 之chi 位vị 。 行hành 人nhân 所sở 住trụ 。 故cố 名danh 目mục 住trụ 。 此thử 中trung 正chánh 顯hiển 依y 脩tu 立lập 住trụ 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 脩tu 住trụ 品phẩm 也dã 。

此thử 品phẩm 之chi 中trung 。 有hữu 三tam 頌tụng 半bán 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 之chi 三tam 頌tụng 。 別biệt 明minh 位vị 相tương/tướng 。 後hậu 二nhị 句cú 約ước 人nhân 總tổng 結kết 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 二nhị 頌tụng 一nhất 句cú 依y 脩tu 行hành 立lập 四tứ 位vị 差sai 別biệt 。 後hậu 之chi 三tam 句cú 約ước 法Pháp 界Giới 明minh 三tam 位vị 不bất 同đồng 。 初sơ 中trung 有hữu 三tam 。 在tại 前tiền 一nhất 句cú 舉cử 數số 總tổng 標tiêu 。 次thứ 七thất 句cú 三tam 字tự 別biệt 顯hiển 四tứ 位vị 。 最tối 後hậu 二nhị 字tự 是thị 總tổng 結kết 也dã 。 初sơ 總tổng 標tiêu 。 言ngôn 脩tu 住trụ 有hữu 四tứ 種chủng 。 謂vị 下hạ 所sở 說thuyết 有hữu 十thập 八bát 位vị 。 安an 立lập 之chi 意ý 。 唯duy 有hữu 四tứ 種chủng 。 故cố 言ngôn 有hữu 四tứ 。 何hà 等đẳng 為vi 四tứ 。

一nhất 者giả 前tiền 之chi 七thất 種chủng 。 立lập 共cộng 通thông 位vị 。 共cộng 通thông 三tam 乘thừa 故cố 。 次thứ 有hữu 二nhị 種chủng 。 立lập 不bất 共cộng 位vị 。 不bất 共cộng 二nhị 處xứ 故cố 。 其kỳ 次thứ 六lục 種chủng 立lập 前tiền 後hậu 位vị 。 前tiền 後hậu 立lập 六lục 故cố 。 最tối 後hậu 三tam 種chủng 。 立lập 同đồng 時thời 位vị 。 同đồng 時thời 說thuyết 三tam 故cố 。 為vi 顯hiển 道Đạo 品Phẩm 脩tu 行hành 。 有hữu 共cộng 不bất 共cộng 。 故cố 立lập 前tiền 二nhị 。 為vi 顯hiển 因nhân 行hành 果quả 德đức 有hữu 漸tiệm 有hữu 頓đốn 。 故cố 立lập 後hậu 二nhị 。 是thị 謂vị 安an 立lập 四tứ 種chủng 位vị 意ý 。 文văn 中trung 即tức 四tứ 。 初sơ 之chi 二nhị 句cú 立lập 共cộng 通thông 位vị 。 次thứ 有hữu 一nhất 句cú 立lập 不bất 共cộng 位vị 。 其kỳ 次thứ 三tam 句cú 立lập 前tiền 後hậu 位vị 。 後hậu 一nhất 句cú 餘dư 。 立lập 同đồng 時thời 位vị 。 初sơ 共cộng 位vị 中trung 。 即tức 立lập 七thất 位vị 因nhân 者giả 。 第đệ 一nhất 因nhân 位vị 脩tu 住trụ 。 謂vị 三tam 乘thừa 種chủng 性tánh 。 前tiền 取thủ 無vô 始thỉ 。 後hậu 除trừ 發phát 心tâm 。 於ư 其kỳ 中trung 間gian 。 唯duy 有hữu 因nhân 性tánh 。 未vị 得đắc 行hành 果quả 。 故cố 名danh 因nhân 位vị 。 入nhập 者giả 。 第đệ 二nhị 入nhập 位vị 脩tu 住trụ 。 謂vị 三tam 乘thừa 人nhân 隨tùy 其kỳ 種chủng 性tánh 。 已dĩ 能năng 趣thú 入nhập 。 初sơ 發phát 心tâm 故cố 。 行hành 者giả 第đệ 三tam 行hành 位vị 脩tu 住trụ 。 謂vị 三tam 乘thừa 人nhân 發phát 心tâm 以dĩ 後hậu 。 及cập 乃nãi 至chí 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 以dĩ 還hoàn 。 隨tùy 其kỳ 方phương 便tiện 。 脩tu 如như 行hành 故cố 。 至chí 得đắc 者giả 。 第đệ 四Tứ 果Quả 位vị 脩tu 住trụ 。 謂vị 三tam 乘thừa 人nhân 入nhập 見kiến 道đạo 位vị 。 方phương 始thỉ 至chí 得đắc 出xuất 世thế 果quả 故cố 。 有hữu 住trụ 第đệ 五ngũ 。 謂vị 三tam 乘thừa 人nhân 在tại 脩tu 道Đạo 位vị 。 未vị 至chí 所sở 望vọng 。 作tác 功công 用dụng 故cố 。 無vô 作tác 第đệ 六lục 。 謂vị 三tam 乘thừa 人nhân 至chí 無Vô 學Học 位vị 。 已dĩ 果quả 所sở 得đắc 。 息tức 作tác 用dụng 故cố 。 意ý 者giả 。 第đệ 七thất 勝thắng 德đức 位vị 脩tu 。 住trụ 得đắc 六lục 道đạo 隨tùy 意ý 轉chuyển 故cố 。 此thử 位vị 通thông 前tiền 學học 無Vô 學Học 也dã 。

第đệ 二nhị 段đoạn 中trung 略lược 立lập 二nhị 位vị 。 言ngôn 有hữu 上thượng 者giả 。 地địa 前tiền 菩Bồ 薩Tát 依y 不bất 共cộng 行hành 。 已dĩ 趣thú 二Nhị 乘Thừa 。 一nhất 切thiết 位vị 地địa 。 對đối 彼bỉ 二Nhị 乘Thừa 。 無vô 增tăng 上thượng 德đức 。 顯hiển 此thử 菩Bồ 薩Tát 有hữu 增tăng 上thượng 行hành 。 故cố 名danh 有hữu 上thượng 。 然nhiên 此thử 上thượng 行hành 未vị 是thị 究cứu 竟cánh 。 其kỳ 勝thắng 行hành 有hữu 上thượng 可khả 脩tu 。 故cố 名danh 有hữu 上thượng 。 依y 此thử 二nhị 義nghĩa 。 立lập 有hữu 上thượng 位vị 。 何hà 故cố 但đãn 立lập 地địa 前tiền 位vị 者giả 。 為vi 顯hiển 菩Bồ 薩Tát 在tại 凡phàm 位vị 時thời 已dĩ 超siêu 二Nhị 乘Thừa 聖thánh 果Quả 位vị 故cố 。 言ngôn 無vô 上thượng 者giả 。 是thị 如Như 來Lai 地địa 。 對đối 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 雖tuy 過quá 二Nhị 乘Thừa 。 而nhi 未vị 究cứu 竟cánh 。 有hữu 上thượng 可khả 脩tu 。 故cố 立lập 如Như 來Lai 。 為vi 無vô 上thượng 位vị 。 究cứu 竟cánh 圓viên 滿mãn 。 更cánh 無vô 上thượng 故cố 。 又hựu 此thử 佛Phật 果Quả 最tối 極cực 上thượng 位vị 。 能năng 於ư 我ngã 慢mạn 習tập 氣khí 永vĩnh 盡tận 。 故cố 於ư 上thượng 相tương/tướng 。 都đô 無vô 所sở 在tại 。 以dĩ 之chi 故cố 名danh 為vi 無vô 上thượng 位vị 。 如như 經kinh 頌tụng 曰viết 。 上thượng 相tướng 無vô 所sở 有hữu 故cố 。 號hiệu 為vi 無vô 上thượng 。 依y 此thử 二nhị 義nghĩa 。 名danh 無vô 上thượng 位vị 。 立lập 有hữu 上thượng 者giả 。 為vi 異dị 二Nhị 乘Thừa 。 立lập 無vô 上thượng 者giả 。 為vi 簡giản 菩Bồ 薩Tát 。 由do 此thử 二nhị 義nghĩa 。 立lập 不bất 共cộng 位vị 也dã 。

第đệ 三tam 段đoạn 中trung 。 安an 立lập 六lục 位vị 願nguyện 樂nhạo 位vị 者giả 。 謂vị 在tại 地địa 前tiền 四tứ 十thập 心tâm 位vị 。 願nguyện 證chứng 一nhất 道đạo 。 業nghiệp 脩tu 萬vạn 行hạnh 故cố 。 言ngôn 入nhập 位vị 者giả 。 初Sơ 地Địa 菩Bồ 薩Tát 。 已dĩ 入nhập 見kiến 道đạo 。 生sanh 佛Phật 家gia 故cố 。 言ngôn 出xuất 位vị 者giả 。 謂vị 次thứ 六lục 地địa 漸tiệm 增tăng 脩tu 道Đạo 。 出xuất 諸chư 鄣# 故cố 。 受thọ 記ký 位vị 者giả 。 謂vị 第đệ 八Bát 地Địa 。 決quyết 定định 無vô 退thoái 。 受thọ 佛Phật 記ký 故cố 。 說thuyết 者giả 位vị 者giả 是thị 第đệ 九cửu 地địa 。 得đắc 無vô 礙ngại 辨biện 。 善thiện 說thuyết 法Pháp 故cố 。 灌quán 頂đảnh 位vị 者giả 。 是thị 第đệ 十Thập 地Địa 。 菩Bồ 薩Tát 行hành 滿mãn 。 受thọ 佛Phật 位vị 故cố 。 記ký 十thập 方phương 佛Phật 。 所sở 放phóng 光quang 明minh 。 入nhập 菩Bồ 薩Tát 頂đảnh 以dĩ 授thọ 佛Phật 位vị 。 事sự 同đồng 於ư 王vương 受thọ 位vị 之chi 時thời 。 取thủ 四tứ 海hải 水thủy 。 灌quán 其kỳ 頂đảnh 故cố 。 此thử 六lục 位vị 者giả 。 顯hiển 位vị 階giai 降giáng/hàng 有hữu 前tiền 後hậu 也dã 。

第đệ 四tứ 段đoạn 中trung 安an 立lập 三tam 位vị 。 言ngôn 至chí 位vị 者giả 。 果quả 地địa 法Pháp 身thân 。 從tùng 自tự 往vãng 來lai 。 到đáo 至chí 得đắc 故cố 。 功công 德đức 位vị 者giả 。 是thị 受thọ 用dụng 身thân 。 依y 萬vạn 行hạnh 功công 受thọ 萬vạn 德đức 故cố 。 住trụ 事sự 位vị 事sự 者giả 。 是thị 變biến 化hóa 身thân 。 遍biến 十thập 方phương 界giới 。 化hóa 八bát 相tương/tướng 故cố 。 此thử 三tam 住trụ 者giả 。 顯hiển 果quả 差sai 別biệt 。 無vô 前tiền 後hậu 也dã 。 言ngôn 已dĩ 說thuyết 者giả 。 第đệ 三tam 總tổng 結kết 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 三tam 。 一nhất 者giả 舉cử 數số 總tổng 標tiêu 。 二nhị 者giả 牒điệp 數số 別biệt 解giải 。 於ư 中trung 次thứ 第đệ 。 釋thích 十thập 八bát 位vị 。 第đệ 七thất 中trung 言ngôn 勝thắng 德đức 位vị 者giả 。 是thị 釋thích 頌tụng 中trung 意ý 字tự 。 由do 有hữu 勝thắng 德đức 。 得đắc 如như 意ý 故cố 。 第đệ 八bát 中trung 言ngôn 過quá 聲Thanh 聞Văn 等đẳng 位vị 者giả 。 是thị 約ước 有hữu 增tăng 上thượng 行hành 之chi 義nghĩa 。 釋thích 有hữu 上thượng 名danh 。 未vị 入nhập 初Sơ 地Địa 菩Bồ 薩Tát 。 有hữu 約ước 有hữu 其kỳ 上thượng 可khả 進tiến 之chi 義nghĩa 。 釋thích 有hữu 上thượng 名danh 也dã 。 釋thích 無vô 上thượng 中trung 。 唯duy 約ước 一nhất 義nghĩa 。 釋thích 無vô 上thượng 也dã 。 此thử 餘dư 釋thích 文văn 。 准chuẩn 前tiền 可khả 解giải 。 一nhất 切thiết 以dĩ 下hạ 第đệ 三tam 總tổng 結kết 。 即tức 釋thích 頌tụng 中trung 已dĩ 說thuyết 文văn 也dã 。

此thử 下hạ 第đệ 二nhị 明minh 法Pháp 界Giới 位vị 。 初sơ 句cú 總tổng 標tiêu 。 下hạ 即tức 別biệt 顯hiển 。 真Chân 如Như 法Pháp 界Giới 。 自tự 性tánh 無vô 染nhiễm 。 但đãn 依y 客khách 塵trần 。 以dĩ 顯hiển 三tam 位vị 。 故cố 言ngôn 法Pháp 界Giới 復phục 有hữu 三tam 也dã 。 言ngôn 不bất 淨tịnh 者giả 。 在tại 凡phàm 夫phu 位vị 。 於ư 諸chư 或hoặc 種chủng 。 無vô 所sở 斷đoạn 故cố 。 不bất 淨tịnh 淨tịnh 者giả 。 有hữu 覺giác 聖thánh 位vị 。 脩tu 或hoặc 未vị 盡tận 。 見kiến 或hoặc 盡tận 故cố 。 言ngôn 清thanh 淨tịnh 者giả 。 在tại 無vô 覺giác 位vị 。 見kiến 脩tu 二nhị 或hoặc 。 究cứu 竟cánh 滅diệt 故cố 。 如như 次thứ 第đệ 者giả 。 是thị 總tổng 結kết 也dã 。

釋thích 中trung 即tức 二nhị 。 先tiên 釋thích 初sơ 句cú 。 不bất 淨tịnh 以dĩ 下hạ 釋thích 次thứ 二nhị 句cú 。 前tiền 四tứ 位vị 中trung 約ước 初sơ 共cộng 位vị 。 釋thích 三tam 差sai 別biệt 。 為vi 顯hiển 法Pháp 界Giới 。 普phổ 通thông 三tam 乘thừa 。 是thị 故cố 不bất 就tựu 餘dư 門môn 說thuyết 也dã 。

於ư 此thử 品phẩm 內nội 有hữu 二nhị 段đoạn 中trung 。 別biệt 明minh 位vị 相tương/tướng 。 竟cánh 在tại 於ư 前tiền 。 此thử 下hạ 半bán 頌tụng 。 約ước 人nhân 總tổng 結kết 。 此thử 中trung 安an 立lập 人nhân 者giả 。 隨tùy 此thử 位vị 別biệt 安an 立lập 別biệt 人nhân 。 應ưng 知tri 如như 道Đạo 理lý 者giả 。 勸khuyến 知tri 順thuận 理lý 安an 立lập 人nhân 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 先tiên 即tức 總tổng 釋thích 。 此thử 中trung 以dĩ 下hạ 別biệt 顯hiển 立lập 相tương/tướng 。 言ngôn 自tự 性tánh 中trung 住trụ 者giả 。 依y 第đệ 一nhất 位vị 以dĩ 顯hiển 初sơ 人nhân 。 此thử 人nhân 已dĩ 入nhập 住trụ 者giả 。 是thị 顯hiển 第đệ 二nhị 位vị 中trung 立lập 人nhân 。 如như 是thị 等đẳng 者giả 。 例lệ 顯hiển 後hậu 位vị 諸chư 餘dư 人nhân 也dã 。 脩tu 位vị 已dĩ 說thuyết 。 何hà 者giả 得đắc 果quả 者giả 。 結kết 前tiền 生sanh 後hậu 也dã 。

○# 得đắc 果quả 品phẩm 者giả 。 依y 前tiền 脩tu 住trụ 。 顯hiển 得đắc 果quả 相tương/tướng 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 得đắc 果quả 品phẩm 也dã 。

於ư 此thử 品phẩm 內nội 。 有hữu 二nhị 頌tụng 半bán 。 分phân 作tác 二nhị 段đoạn 。 二nhị 頌tụng 一nhất 句cú 別biệt 顯hiển 果quả 相tương/tướng 。 最tối 後hậu 一nhất 句cú 說thuyết 已dĩ 總tổng 結kết 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 前tiền 之chi 一nhất 頌tụng 。 對đối 因nhân 以dĩ 明minh 五ngũ 果quả 不bất 同đồng 。 後hậu 一nhất 頌tụng 一nhất 句cú 約ước 位vị 以dĩ 顯hiển 十thập 果quả 差sai 別biệt 。 此thử 中trung 在tại 前tiền 略lược 明minh 其kỳ 義nghĩa 。 五ngũ 果quả 之chi 義nghĩa 三tam 句cú 分phân 別biệt 。 初sơ 列liệt 名danh 字tự 。 次thứ 明minh 體thể 相tướng 。 其kỳ 第đệ 三tam 者giả 。 對đối 因nhân 分phân 別biệt 。 列liệt 名danh 字tự 者giả 。 依y 瑜du 伽già 說thuyết 。 一nhất 異dị 熟thục 果quả 。 二nhị 等đẳng 流lưu 果quả 。 三tam 離ly 繫hệ 果quả 。 四tứ 士sĩ 用dụng 果quả 。 五ngũ 增tăng 上thượng 果quả 。 此thử 就tựu 通thông 門môn 。 染nhiễm 淨tịnh 雜tạp 說thuyết 。 今kim 此thử 論luận 說thuyết 。 一nhất 名danh 報báo 果quả 是thị 異dị 熟thục 果quả 。 二nhị 增tăng 上thượng 果quả 不bất 異dị 彼bỉ 名danh 。 三tam 隨tùy 流lưu 果quả 是thị 等đẳng 流lưu 果quả 。 四tứ 功công 用dụng 果quả 是thị 士sĩ 用dụng 果quả 。 五ngũ 相tương 離ly 果quả 是thị 離ly 繫hệ 果quả 。 此thử 約ước 別biệt 門môn 。 唯duy 說thuyết 善thiện 果quả 。 故cố 隨tùy 善thiện 起khởi 。 次thứ 第đệ 而nhi 說thuyết 。 何hà 者giả 。 宿túc 世thế 善thiện 業nghiệp 所sở 感cảm 報báo 果quả 。 作tác 善thiện 法Pháp 器khí 。 故cố 在tại 初sơ 說thuyết 。 依y 此thử 報báo 果quả 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 得đắc 發phát 善thiện 根căn 。 是thị 增tăng 上thượng 果quả 始thỉ 起khởi 以dĩ 後hậu 。 由do 先tiên 世thế 習tập 愛ái 樂nhạo 勝thắng 善thiện 。 是thị 等đẳng 流lưu 果quả 。 由do 此thử 現hiện 在tại 愛ái 樂nhạo 功công 力lực 。 善thiện 根căn 圓viên 滿mãn 。 是thị 功công 用dụng 果quả 。 圓viên 滿mãn 脩tu 故cố 。 能năng 離ly 諸chư 鄣# 。 是thị 故cố 第đệ 五ngũ 。 立lập 相tương 離ly 果quả 。 第đệ 二nhị 出xuất 體thể 相tướng 者giả 。 如như 菩Bồ 薩Tát 地địa 力lực 種chủng 性tánh 品phẩm 說thuyết 云vân 。 諸chư 不bất 善thiện 法pháp 。 於ư 諸chư 惡ác 趣thú 。 受thọ 異dị 熟thục 果quả 。 善thiện 有hữu 漏lậu 法pháp 。 於ư 諸chư 善thiện 趣thú 受thọ 異dị 熟thục 果quả 。 是thị 名danh 異dị 熟thục 果quả 。 習tập 不bất 善thiện 。 故cố 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 不bất 善thiện 法Pháp 。 不bất 善thiện 法pháp 增tăng 脩tu 習tập 善thiện 。 故cố 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 善thiện 法Pháp 。 善thiện 法Pháp 增tăng 長trưởng 。 或hoặc 似tự 先tiên 業nghiệp 。 後hậu 果quả 隨tùy 轉chuyển 。 是thị 名danh 等đẳng 流lưu 果quả 。 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 。 滅diệt 諸chư 煩phiền 惱não 。 名danh 離ly 繫hệ 果quả 。 若nhược 諸chư 異dị 生sanh 以dĩ 世thế 間gian 道đạo 。 滅diệt 諸chư 煩phiền 惱não 。 不bất 究cứu 竟cánh 故cố 。 非phi 離ly 繫hệ 果quả 。 諸chư 有hữu 一nhất 類loại 。 於ư 現hiện 法Pháp 中trung 。 依y 正chánh 隨tùy 一nhất 。 工công 巧xảo 業nghiệp 處xứ 。 起khởi 士sĩ 夫phu 用dụng 。 所sở 謂vị 農nông 作tác 商thương 賈cổ 事sự 工công 。 出xuất 書thư 算toán 數số 占chiêm 卜bốc 等đẳng 事sự 。 由do 此thử 成thành 辦biện 諸chư 稼giá 穡# 等đẳng 財tài 利lợi 等đẳng 果quả 。 是thị 名danh 士sĩ 用dụng 果quả 。 若nhược 眼nhãn 識thức 等đẳng 是thị 眼nhãn 根căn 等đẳng 增tăng 上thượng 果quả 。 眾chúng 生sanh 等đẳng 果quả 。 是thị 名danh 士sĩ 用dụng 果quả 。 若nhược 眼nhãn 識thức 等đẳng 。 是thị 眼nhãn 根căn 身thân 分phần/phân 不bất 壞hoại 不bất 散tán 。 是thị 命mạng 根căn 增tăng 上thượng 果quả 。 二nhị 十thập 二nhị 根căn 。 各các 各các 能năng 起khởi 自tự 增tăng 上thượng 果quả 。 當đương 知tri 一nhất 切thiết 。 名danh 增tăng 上thượng 果quả 。 此thử 中trung 言ngôn 或hoặc 似tự 先tiên 業nghiệp 後hậu 果quả 隨tùy 轉chuyển 者giả 。 如như 因nhân 煞sát 生sanh 。 受thọ 於ư 惡ác 趣thú 異dị 熟thục 果quả 已dĩ 。 後hậu 生sanh 人nhân 趣thú 。 受thọ 短đoản 命mạng 果quả 。 由do 盜đạo 物vật 故cố 。 墮đọa 惡ác 趣thú 已dĩ 。 後hậu 生sanh 人nhân 中trung 。 受thọ 貧bần 窮cùng 果quả 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 等đẳng 流lưu 果quả 攝nhiếp 。 餘dư 文văn 分phân 明minh 。 尋tầm 之chi 可khả 知tri 。 五ngũ 果quả 體thể 相tướng 。 略lược 明minh 如như 是thị 。 第đệ 三tam 封phong 因nhân 分phân 別biệt 者giả 。 謂vị 對đối 十thập 因nhân 。 顯hiển 其kỳ 差sai 別biệt 。 異dị 熟thục 果quả 是thị 引dẫn 發phát 因nhân 。 增tăng 上thượng 果quả 中trung 望vọng 心tâm 心tâm 法pháp 。 是thị 同đồng 事sự 因nhân 。 得đắc 善thiện 不bất 善thiện 是thị 引dẫn 發phát 因nhân 。 得đắc 等đẳng 流lưu 果quả 是thị 生sanh 起khởi 因nhân 。 得đắc 士sĩ 用dụng 果quả 是thị 引dẫn 發phát 因nhân 。 得đắc 離ly 繫hệ 果quả 是thị 引dẫn 發phát 因nhân 。 此thử 餘dư 諸chư 因nhân 。 所sở 得đắc 之chi 果Quả 。 多đa 分phần 入nhập 於ư 增tăng 上thượng 果quả 攝nhiếp 。 如như 瑜du 伽già 論luận 。 思tư 所sở 成thành 決quyết 擇trạch 中trung 說thuyết 。 又hựu 先tiên 所sở 住trụ 。 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 於ư 三tam 界giới 中trung 。 異dị 熟thục 果quả 熟thục 。 此thử 異dị 熟thục 果quả 因nhân 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 引dẫn 發phát 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 又hựu 六lục 識thức 身thân 以dĩ 從tùng 眼nhãn 色sắc 。 乃nãi 至chí 意ý 法pháp 。 為vi 增tăng 上thượng 緣duyên 。 同đồng 事sự 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 又hựu 不bất 善thiện 法Pháp 。 由do 近cận 惡ác 友hữu 。 聞văn 非phi 正Chánh 法Pháp 。 不bất 正chánh 思tư 惟duy 。 引dẫn 發phát 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 三tam 種chủng 引dẫn 發phát 因nhân 。 起khởi 一nhất 切thiết 善thiện 法Pháp 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 即tức 此thử 諸chư 因nhân 。 皆giai 由do 各các 別biệt 增tăng 上thượng 果quả 故cố 。 名danh 有hữu 果quả 法pháp 。 若nhược 善thiện 不bất 善thiện 。 無vô 記ký 諸chư 法pháp 所sở 有hữu 種chủng 子tử 。 未vị 被bị 損tổn 害hại 。 彼bỉ 一nhất 切thiết 法pháp 。 皆giai 是thị 能năng 生sanh 生sanh 起khởi 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 此thử 生sanh 起khởi 因nhân 皆giai 由do 各các 別biệt 等đẳng 流lưu 果quả 故cố 。 名danh 有hữu 果quả 法pháp 。 又hựu 染nhiễm 污ô 住trụ 生sanh 耶da 精tinh 進tấn 。 無vô 果quả 劬cù 勞lao 。 生sanh 憂ưu 苦khổ 住trụ 。 不bất 染nhiễm 污ô 住trụ 。 生sanh 正chánh 精tinh 進tấn 。 有hữu 果quả 劬cù 勞lao 。 生sanh 喜hỷ 樂lạc 住trụ 。 彼bỉ 由do 引dẫn 發phát 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 即tức 彼bỉ 因nhân 法pháp 皆giai 由do 各các 別biệt 士sĩ 用dụng 果quả 故cố 。 名danh 有hữu 果quả 法pháp 。 又hựu 世thế 間gian 道đạo 。 趣thú 於ư 離ly 欲dục 及cập 出xuất 世thế 法pháp 。 聖thánh 道Đạo 所sở 攝nhiếp 。 能năng 證chứng 涅Niết 槃Bàn 。 彼bỉ 由do 引dẫn 發phát 因nhân 故cố 。 名danh 有hữu 因nhân 法pháp 。 即tức 出xuất 世thế 道đạo 。 由do 離ly 繫hệ 增tăng 上thượng 果quả 故cố 。 名danh 有hữu 果quả 法pháp 。 謂vị 由do 究cứu 竟cánh 離ly 繫hệ 果quả 故cố 。 若nhược 世thế 間gian 道đạo 非phi 由do 究cứu 竟cánh 離ly 繫hệ 果quả 故cố 。 此thử 所sở 引dẫn 文văn 隨tùy 義nghĩa 類loại 取thủ 。 未vị 必tất 一nhất 一nhất 。 如như 彼bỉ 次thứ 第đệ 。 五ngũ 果quả 之chi 相tướng 略lược 說thuyết 如như 是thị 。

次thứ 正chánh 消tiêu 文văn 。 初sơ 中trung 言ngôn 器khí 果quả 者giả 。 是thị 果quả 報báo 果quả 。 宿túc 習tập 善thiện 根căn 所sở 得đắc 果quả 報báo 。 順thuận 脩tu 善thiện 行hành 。 為vi 受thọ 道đạo 器khí 。 故cố 名danh 器khí 果quả 。 此thử 果quả 報báo 果quả 通thông 善thiện 惡ác 道đạo 。 今kim 明minh 順thuận 果quả 。 故cố 取thủ 善thiện 道đạo 。 言ngôn 報báo 果quả 者giả 。 是thị 增tăng 上thượng 果quả 。 謂vị 勝thắng 善thiện 根căn 。 由do 器khí 報báo 力lực 。 增tăng 上thượng 所sở 起khởi 。 從tùng 因nhân 立lập 名danh 。 名danh 為vi 報báo 果quả 。 次thứ 言ngôn 此thử 是thị 增tăng 上thượng 果quả 者giả 。 恐khủng 濫lạm 初sơ 果quả 。 依y 本bổn 名danh 別biệt 。 此thử 增tăng 上thượng 果quả 通thông 一nhất 切thiết 法pháp 。 今kim 就tựu 善thiện 法Pháp 立lập 此thử 果quả 故cố 。 唯duy 取thủ 器khí 報báo 增tăng 上thượng 所sở 起khởi 也dã 。 言ngôn 愛ái 果quả 者giả 。 是thị 隨tùy 流lưu 果quả 。 由do 其kỳ 先tiên 世thế 。 長trường/trưởng 習tập 善thiện 根căn 。 後hậu 隨tùy 彼bỉ 流lưu 。 愛ái 樂nhạo 善thiện 法Pháp 故cố 。 此thử 隨tùy 流lưu 果quả 。 普phổ 通thông 三tam 性tánh 。 今kim 明minh 脩tu 果quả 。 唯duy 取thủ 善thiện 法Pháp 也dã 。 言ngôn 增tăng 長trưởng 者giả 。 是thị 功công 用dụng 果quả 。 由do 現hiện 在tại 世thế 懃cần 功công 用dụng 力lực 。 善thiện 根căn 增tăng 長trưởng 。 得đắc 圓viên 滿mãn 故cố 。 清thanh 淨tịnh 果quả 者giả 。 是thị 相tương 離ly 果quả 。 由do 行hành 圓viên 滿mãn 。 出xuất 離ly 鄣# 故cố 。 言ngôn 次thứ 第đệ 者giả 。 立lập 此thử 器khí 等đẳng 五ngũ 果quả 前tiền 後hậu 。 依y 報báo 果quả 等đẳng 。 五ngũ 果quả 次thứ 第đệ 。 由do 是thị 相tương 依y 。 生sanh 起khởi 次thứ 第đệ 也dã 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 釋thích 五ngũ 果quả 。 此thử 立lập 以dĩ 下hạ 釋thích 次thứ 第đệ 也dã 。 器khí 果quả 中trung 。 言ngôn 果quả 報báo 者giả 。 是thị 出xuất 器khí 體thể 。 與dữ 善thiện 相tương 應ứng 者giả 。 是thị 釋thích 器khí 義nghĩa 。 第đệ 二nhị 中trung 言ngôn 器khí 果quả 增tăng 上thượng 故cố 者giả 。 舉cử 能năng 起khởi 緣duyên 。 即tức 是thị 報báo 也dã 。 善thiện 根căn 最tối 上thượng 品phẩm 者giả 。 顯hiển 一nhất 所sở 起khởi 善thiện 。 正chánh 出xuất 果quả 體thể 也dã 。 第đệ 三tam 中trung 言ngôn 宿túc 世thế 數số 習tập 故cố 者giả 。 是thị 舉cử 前tiền 因nhân 。 愛ái 樂nhạo 善thiện 法Pháp 者giả 。 正chánh 出xuất 果quả 體thể 也dã 。 第đệ 四tứ 第đệ 五ngũ 。 文văn 顯hiển 可khả 知tri 。 此thử 立lập 以dĩ 下hạ 釋thích 次thứ 第đệ 言ngôn 。 亦diệc 可khả 知tri 也dã 。

此thử 下hạ 第đệ 二nhị 約ước 位vị 顯hiển 十thập 。 於ư 中trung 前tiền 四tứ 是thị 略lược 說thuyết 果quả 。 其kỳ 後hậu 六lục 者giả 。 是thị 廣quảng 說thuyết 果quả 。 開khai 前tiền 四Tứ 果Quả 。 分phân 別biệt 六lục 故cố 。 又hựu 前tiền 四Tứ 果Quả 是thị 上thượng 上thượng 果quả 。 望vọng 下hạ 下hạ 因nhân 。 立lập 上thượng 上thượng 果quả 故cố 。 其kỳ 後hậu 六lục 果quả 。 是thị 隨tùy 順thuận 果quả 。 二nhị 二nhị 相tương 順thuận 。 立lập 三tam 雙song 故cố 。 初sơ 中trung 言ngôn 上thượng 上thượng 果quả 者giả 。 是thị 第đệ 一nhất 果quả 。 實thật 是thị 通thông 名danh 。 但đãn 從tùng 最tối 初sơ 。 以dĩ 立lập 通thông 名danh 。 其kỳ 後hậu 三tam 中trung 更cánh 立lập 別biệt 目mục 。 此thử 第đệ 一nhất 果quả 在tại 入nhập 行hành 位vị 。 入nhập 為vi 因nhân 上thượng 。 行hành 為vi 入nhập 上thượng 。 望vọng 下hạ 為vi 果quả 。 名danh 上thượng 上thượng 果quả 。 因nhân 位vị 脩tu 住trụ 唯duy 是thị 種chủng 性tánh 。 未vị 發phát 脩tu 行hành 。 故cố 不bất 立lập 果quả 。 言ngôn 初sơ 果quả 者giả 。 是thị 第đệ 二nhị 果quả 。 在tại 至chí 得đắc 位vị 。 始thỉ 得đắc 出xuất 世thế 。 故cố 名danh 初sơ 果quả 。 言ngôn 數số 習tập 者giả 。 是thị 第đệ 三tam 果quả 。 在tại 有hữu 作tác 位vị 。 加gia 行hành 功công 進tiến 脩tu 。 名danh 數số 習tập 果quả 。 究cứu 竟cánh 果quả 者giả 。 是thị 第đệ 四Tứ 果Quả 。 在tại 無vô 住trụ 位vị 。 是thị 無Vô 學Học 果quả 。 故cố 名danh 究cứu 竟cánh 。 此thử 下hạ 三tam 句cú 明minh 後hậu 六lục 果quả 。 言ngôn 隨tùy 順thuận 者giả 。 是thị 前tiền 四tứ 中trung 。 初sơ 上thượng 上thượng 果quả 。 此thử 果quả 正chánh 是thị 見kiến 道đạo 方phương 便tiện 。 隨tùy 順thuận 彼bỉ 故cố 。 名danh 隨tùy 順thuận 果quả 。 此thử 中trung 三tam 雙song 。 皆giai 是thị 隨tùy 順thuận 。 但đãn 從tùng 最tối 初sơ 受thọ 此thử 通thông 名danh 也dã 。 言ngôn 對đối 治trị 者giả 。 是thị 前tiền 四tứ 中trung 第đệ 二nhị 初sơ 果quả 。 順thuận 前tiền 方phương 便tiện 。 始thỉ 得đắc 見kiến 道đạo 。 永vĩnh 斷đoạn 前tiền 時thời 所sở 伏phục 或hoặc 種chủng 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 對đối 治trị 果quả 也dã 。 言ngôn 相tương 離ly 者giả 。 前tiền 四tứ 之chi 中trung 。 後hậu 之chi 二nhị 果quả 。 學học 無Vô 學Học 道đạo 相tương 離ly 諸chư 鄣# 。 須tu 發phát 勝thắng 德đức 。 故cố 名danh 相tướng 離ly 。 言ngôn 勝thắng 德đức 者giả 。 即tức 彼bỉ 位vị 中trung 六lục 神thần 通thông 等đẳng 。 順thuận 脩tu 彼bỉ 離ly 鄣# 。 成thành 此thử 勝thắng 德đức 。 是thị 故cố 此thử 二nhị 亦diệc 隨tùy 順thuận 也dã 。 上thượng 來lai 諸chư 果quả 約ước 共cộng 位vị 立lập 。 此thử 下hạ 二nhị 果quả 在tại 不bất 共cộng 位vị 。 言ngôn 有hữu 上thượng 者giả 。 在tại 菩Bồ 薩Tát 地địa 。 是thị 約ước 第đệ 三tam 前tiền 後hậu 位vị 說thuyết 。 言ngôn 無vô 上thượng 者giả 。 謂vị 如Như 來Lai 地địa 。 是thị 約ước 第đệ 四tứ 同đồng 時thời 位vị 說thuyết 。 有hữu 上thượng 無vô 上thượng 亦diệc 相tương 隨tùy 順thuận 故cố 。 此thử 三tam 雙song 名danh 隨tùy 順thuận 果quả 也dã 。 此thử 下hạ 一nhất 句cú 第đệ 二nhị 總tổng 結kết 。

釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 正chánh 釋thích 本bổn 文văn 。 二nhị 者giả 總tổng 集tập 分phân 別biệt 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 先tiên 即tức 總tổng 標tiêu 。 後hậu 隨tùy 文văn 釋thích 。 此thử 中trung 亦diệc 二nhị 。 先tiên 釋thích 十thập 果quả 。 後hậu 釋thích 結kết 句cú 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 先tiên 正chánh 釋thích 文văn 。 次thứ 分phân 別biệt 義nghĩa 。 釋thích 文văn 中trung 。 言ngôn 從tùng 自tự 性tánh 發phát 心tâm 者giả 。 從tùng 下hạ 自tự 性tánh 。 得đắc 上thượng 發phát 心tâm 也dã 。 乃nãi 至chí 脩tu 行hành 者giả 。 從tùng 下hạ 發phát 心tâm 乃nãi 至chí 其kỳ 上thượng 脩tu 行hành 。 此thử 顯hiển 上thượng 上thượng 果quả 體thể 相tướng 也dã 。 應ưng 知tri 後hậu 後hậu 次thứ 第đệ 者giả 。 此thử 以dĩ 後hậu 後hậu 釋thích 上thượng 上thượng 義nghĩa 。 謂vị 發phát 心tâm 位vị 是thị 自tự 性tánh 後hậu 。 其kỳ 脩tu 行hành 位vị 是thị 發phát 心tâm 後hậu 。 約ước 此thử 後hậu 後hậu 立lập 上thượng 上thượng 果quả 。 自tự 性tánh 非phi 後hậu 。 故cố 不bất 立lập 果quả 也dã 。 釋thích 次thứ 三tam 果quả 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。 釋thích 隨tùy 順thuận 中trung 。 言ngôn 為vì 因nhân 緣duyên 故cố 者giả 。 是thị 釋thích 隨tùy 順thuận 義nghĩa 。 即tức 第đệ 一nhất 果quả 與dữ 第đệ 二nhị 果quả 。 作tác 因nhân 緣duyên 故cố 。 名danh 為vi 隨tùy 順thuận 。 言ngôn 應ưng 知tri 上thượng 果quả 者giả 。 是thị 出xuất 體thể 也dã 。 釋thích 對đối 治trị 中trung 。 言ngôn 是thị 滅diệt 道đạo 者giả 。 出xuất 其kỳ 體thể 相tướng 。 斷đoạn 滅diệt 之chi 道đạo 。 故cố 名danh 滅diệt 道đạo 。 言ngôn 因nhân 此thử 得đắc 初sơ 果quả 者giả 。 因nhân 此thử 隨tùy 順thuận 。 得đắc 見kiến 道Đạo 果Quả 。 是thị 對đối 前tiền 果quả 。 顯hiển 隨tùy 順thuận 義nghĩa 。 言ngôn 此thử 中trung 初sơ 道đạo 名danh 對đối 治trị 果quả 者giả 。 是thị 舉cử 果quả 體thể 。 以dĩ 富phú 其kỳ 名danh 也dã 。 釋thích 相tương 離ly 中trung 。 言ngôn 相tương 離ly 果quả 者giả 。 是thị 牒điệp 其kỳ 名danh 。 言ngôn 數số 習tập 果quả 圓viên 滿mãn 果quả 者giả 。 是thị 出xuất 其kỳ 體thể 。 謂vị 前tiền 四tứ 中trung 。 後hậu 二nhị 為vi 體thể 。 圓viên 滿mãn 即tức 是thị 究cứu 竟cánh 義nghĩa 故cố 。 言ngôn 為vi 遠viễn 離ly 或hoặc 鄣# 故cố 者giả 。 釋thích 相tương 離ly 義nghĩa 。 言ngôn 如như 次thứ 第đệ 有Hữu 學Học 無Vô 學Học 。 諸chư 聖thánh 人nhân 果quả 者giả 。 此thử 是thị 約ước 人nhân 顯hiển 其kỳ 果quả 位vị 也dã 。 釋thích 次thứ 三tam 果quả 。 文văn 相tương/tướng 可khả 知tri 。 如như 是thị 以dĩ 下hạ 重trọng/trùng 分phân 別biệt 義nghĩa 。 言ngôn 如như 是thị 四Tứ 果Quả 者giả 。 一nhất 者giả 第đệ 四tứ 名danh 究cứu 竟cánh 果quả 。 二nhị 者giả 第đệ 七thất 名danh 相tướng 離ly 果quả 。 三tam 者giả 第đệ 八bát 名danh 勝thắng 位vị 果quả 。 四tứ 者giả 第đệ 十thập 名danh 無vô 上thượng 果quả 。 此thử 四tứ 種chủng 果quả 皆giai 顯hiển 圓viên 滿mãn 果quả 位vị 差sai 別biệt 。 故cố 言ngôn 為vi 分phân 別biệt 圓viên 滿mãn 果quả 故cố 也dã 。 准chuẩn 此thử 而nhi 論luận 其kỳ 餘dư 六lục 果quả 。 為vi 分phân 別biệt 因nhân 。 而nhi 不bất 說thuyết 者giả 。 非phi 令linh 同đồng 故cố 。 非phi 令linh 同đồng 者giả 。 四Tứ 果Quả 等đẳng 顯hiển 一nhất 位vị 之chi 果quả 。 六lục 果quả 隨tùy 顯hiển 別biệt 位vị 因nhân 故cố 。 為vi 略lược 說thuyết 下hạ 釋thích 其kỳ 結kết 句cú 。 言ngôn 為vi 略lược 說thuyết 如như 是thị 多đa 者giả 。 是thị 正chánh 釋thích 文văn 。 或hoặc 五ngũ 或hoặc 十thập 。 故cố 言ngôn 多đa 也dã 。 言ngôn 若nhược 廣quảng 說thuyết 則tắc 無vô 量lượng 者giả 。 是thị 顯hiển 結kết 意ý 。 謂vị 結kết 句cú 言ngôn 略lược 說thuyết 意ý 者giả 。 為vi 顯hiển 廣quảng 說thuyết 有hữu 無vô 量lượng 果quả 也dã 。

上thượng 來lai 第đệ 一nhất 正chánh 釋thích 文văn 竟cánh 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 總tổng 集tập 分phân 別biệt 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 正chánh 集tập 義nghĩa 。 後hậu 結kết 究cứu 竟cánh 。 初sơ 中trung 有hữu 三tam 。 先tiên 集tập 對đối 治trị 。 次thứ 集tập 脩tu 位vị 。 後hậu 集tập 得đắc 果quả 。 初sơ 中trung 亦diệc 二nhị 。 總tổng 標tiêu 。 別biệt 集tập 。 別biệt 集tập 之chi 中trung 。 對đối 上thượng 品phẩm 說thuyết 。 列liệt 十thập 二nhị 脩tu 。 覺giác 悟ngộ 脩tu 者giả 。 是thị 四tứ 念niệm 處xứ 。 體thể 是thị 智trí 慧tuệ 。 離ly 無vô 明minh 故cố 。 攝nhiếp 論luận 說thuyết 此thử 名danh 顯hiển 示thị 脩tu 。 除trừ 無vô 明minh 闇ám 。 顯hiển 了liễu 境cảnh 故cố 。 令linh 薄bạc 脩tu 者giả 。 是thị 四tứ 正chánh 懃cần 。 懃cần 脩tu 二nhị 善thiện 。 薄bạc 二nhị 惡ác 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 損tổn 滅diệt 脩tu 也dã 。 熟thục 治trị 脩tu 者giả 。 四Tứ 如Như 意Ý 足Túc 。 體thể 是thị 靜tĩnh 慮lự 。 成thành 就tựu 治trị 道đạo 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 治trị 成thành 脩tu 也dã 。 上thượng 事sự 者giả 脩tu 。 即tức 是thị 五ngũ 根căn 。 為vi 起khởi 上thượng 位vị 。 五Ngũ 力Lực 事sự 能năng 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 後hậu 行hành 脩tu 也dã 。 密mật 合hợp 脩tu 者giả 。 即tức 是thị 五Ngũ 力Lực 。 行hành 與dữ 理lý 合hợp 。 能năng 勝thắng 煩phiền 惱não 故cố 。 言ngôn 智trí 到đáo 境cảnh 一nhất 家gia 故cố 者giả 。 釋thích 密mật 合hợp 義nghĩa 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 相tương 應ứng 脩tu 也dã 。 上thượng 品phẩm 脩tu 者giả 。 是thị 七thất 覺giác 分phần/phân 。 始thỉ 入nhập 出xuất 世thế 上thượng 於ư 世thế 間gian 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 勝thắng 智trí 脩tu 也dã 。 勝thắng 品phẩm 脩tu 者giả 。 是thị 八Bát 聖Thánh 道Đạo 。 進tiến 入nhập 脩tu 道Đạo 。 勝thắng 於ư 上thượng 品phẩm 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 上thượng 上thượng 脩tu 也dã 。 初sơ 發phát 脩tu 者giả 。 是thị 凡phàm 夫phu 位vị 。 如như 前tiền 頌tụng 言ngôn 。 隨tùy 不bất 倒đảo 有hữu 倒đảo 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 初sơ 際tế 脩tu 也dã 。 中trung 行hành 脩tu 者giả 。 有hữu 學học 聖thánh 位vị 。 如như 前tiền 頌tụng 言ngôn 。 隨tùy 顛điên 倒đảo 不bất 倒đảo 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 中trung 際tế 脩tu 也dã 。 最tối 後hậu 脩tu 者giả 。 無Vô 學Học 聖thánh 位vị 。 如như 前tiền 頌tụng 言ngôn 。 無vô 倒đảo 無vô 隨tùy 倒đảo 故cố 。 彼bỉ 論luận 名danh 為vi 後hậu 際tế 脩tu 也dã 。 有hữu 上thượng 脩tu 者giả 。 是thị 二Nhị 乘Thừa 脩tu 。 無vô 上thượng 脩tu 者giả 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 脩tu 。 如như 前tiền 頌tụng 言ngôn 。 境cảnh 界giới 及cập 思tư 惟duy 至chí 得đắc 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 境cảnh 界giới 無vô 勝thắng 以dĩ 下hạ 。 舉cử 彼bỉ 三tam 義nghĩa 。 釋thích 無vô 上thượng 也dã 。 言ngôn 無vô 集tập 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 思tư 惟duy 。 破phá 折chiết 諸chư 相tướng 行hành 無vô 所sở 得đắc 。 故cố 言ngôn 無vô 集tập 。 對đối 二Nhị 乘Thừa 思tư 集tập 取thủ 苦khổ 無vô 常thường 等đẳng 相tương/tướng 也dã 。

此thử 下hạ 第đệ 二nhị 集tập 脩tu 住trụ 義nghĩa 。 於ư 中trung 亦diệc 二nhị 。 總tổng 標tiêu 別biệt 明minh 。 略lược 舉cử 五ngũ 位vị 。 集tập 諸chư 脩tu 住trụ 。 第đệ 一nhất 中trung 言ngôn 應ưng 成thành 脩tu 住trụ 者giả 。 是thị 牒điệp 其kỳ 名danh 。 此thử 人nhân 住trụ 自tự 性tánh 中trung 者giả 。 舉cử 人nhân 屬thuộc 位vị 。 即tức 是thị 前tiền 名danh 。 因nhân 住trụ 脩tu 住trụ 。 雖tuy 未vị 成thành 就tựu 。 有hữu 應ưng 成thành 性tánh 故cố 。 名danh 應ưng 成thành 也dã 。 第đệ 二nhị 中trung 言ngôn 作tác 事sự 脩tu 住trụ 者giả 。 是thị 牒điệp 其kỳ 名danh 。 後hậu 發phát 心tâm 乃nãi 至chí 脩tu 行hành 者giả 。 屬thuộc 當đương 其kỳ 位vị 。 即tức 是thị 前tiền 名danh 入nhập 位vị 行hành 位vị 也dã 。 第đệ 三tam 中trung 言ngôn 名danh 最tối 淨tịnh 位vị 者giả 。 先tiên 牒điệp 前tiền 位vị 。 謂vị 前tiền 第đệ 四tứ 名danh 至chí 得đắc 位vị 。 至chí 得đắc 之chi 名danh 。 同đồng 法Pháp 身thân 位vị 。 是thị 故cố 名danh 為vi 最tối 淨tịnh 位vị 。 次thứ 言ngôn 最tối 淨tịnh 位vị 者giả 。 是thị 立lập 其kỳ 名danh 。 欲dục 顯hiển 此thử 位vị 。 非phi 體thể 最tối 淨tịnh 。 但đãn 名danh 最tối 淨tịnh 故cố 。 名danh 為vi 最tối 淨tịnh 住trụ 也dã 。 第đệ 四tứ 中trung 言ngôn 有hữu 莊trang 嚴nghiêm 位vị 住trụ 者giả 。 是thị 立lập 其kỳ 名danh 。 遍biến 滿mãn 十Thập 地Địa 故cố 者giả 。 釋thích 莊trang 嚴nghiêm 義nghĩa 。 於ư 十thập 他tha 中trung 。 十thập 種chủng 法Pháp 界Giới 。 及cập 十thập 度độ 等đẳng 。 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 功công 德đức 遍biến 滿mãn 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 有hữu 莊trang 嚴nghiêm 位vị 脩tu 住trụ 。 第đệ 五ngũ 中trung 言ngôn 無vô 上thượng 位vị 住trụ 者giả 。 是thị 立lập 其kỳ 名danh 。 義nghĩa 已dĩ 顯hiển 前tiền 。 故cố 不bất 更cánh 說thuyết 。 以dĩ 此thử 五ngũ 位vị 。 總tổng 攝nhiếp 上thượng 說thuyết 。 十thập 八bát 種chủng 位vị 。 及cập 次thứ 所sở 說thuyết 法Pháp 界giới 三tam 位vị 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 相tương/tướng 攝nhiếp 應ưng 知tri 。

此thử 下hạ 第đệ 三tam 集tập 。 其kỳ 果quả 義nghĩa 。 於ư 中trung 亦diệc 二nhị 。 總tổng 標tiêu 別biệt 集tập 。 別biệt 集tập 之chi 中trung 。 明minh 六lục 種chủng 果quả 。 先tiên 列liệt 其kỳ 名danh 。 後hậu 辨biện 其kỳ 相tương/tướng 。 一nhất 攝nhiếp 持trì 果quả 者giả 集tập 。 前tiền 五ngũ 果quả 。 彼bỉ 報báo 果quả 等đẳng 五ngũ 果quả 之chi 中trung 。 攝nhiếp 一nhất 切thiết 果quả 。 無vô 不bất 盡tận 故cố 。 又hựu 器khí 果quả 等đẳng 五ngũ 果quả 之chi 內nội 盡tận 攝nhiếp 。 次thứ 說thuyết 十thập 種chủng 果quả 故cố 。 以dĩ 是thị 二nhị 義nghĩa 。 名danh 攝nhiếp 持trì 果quả 。 二nhị 最tối 勝thắng 果quả 者giả 。 集tập 彼bỉ 十thập 果quả 。 就tựu 彼bỉ 普phổ 攝nhiếp 五ngũ 果quả 之chi 內nội 。 簡giản 取thủ 最tối 勝thắng 。 立lập 此thử 十thập 果quả 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 最tối 勝thắng 果quả 也dã 。 其kỳ 次thứ 二nhị 果quả 重trọng/trùng 顯hiển 五ngũ 果quả 。 後hậu 之chi 二nhị 果quả 重trọng/trùng 顯hiển 十thập 果quả 。 三tam 數số 習tập 果quả 者giả 。 顯hiển 五ngũ 果quả 中trung 初sơ 果quả 報báo 果quả 。 數số 習tập 善thiện 根căn 。 所sở 得đắc 報báo 故cố 。 四tứ 上thượng 上thượng 引dẫn 出xuất 果quả 者giả 。 顯hiển 五ngũ 果quả 內nội 後hậu 之chi 四Tứ 果Quả 。 於ư 報báo 果quả 上thượng 。 出xuất 增tăng 上thượng 果quả 。 乃nãi 至chí 功công 用dụng 果quả 上thượng 引dẫn 出xuất 相tương 離ly 果quả 故cố 。 五ngũ 略lược 果quả 者giả 。 顯hiển 十thập 果quả 內nội 在tại 前tiền 四Tứ 果Quả 。 六lục 廣quảng 果quả 者giả 。 顯hiển 十thập 果quả 中trung 後hậu 之chi 六lục 果quả 。 略lược 廣quảng 之chi 義nghĩa 。 如như 前tiền 已dĩ 說thuyết 。 此thử 中trung 以dĩ 下hạ 次thứ 第đệ 顯hiển 相tương/tướng 。 言ngôn 攝nhiếp 持trì 果quả 者giả 是thị 五ngũ 種chủng 果quả 者giả 。 是thị 顯hiển 初sơ 果quả 。 義nghĩa 如như 前tiền 說thuyết 。 言ngôn 餘dư 果quả 是thị 五ngũ 種chủng 果quả 別biệt 異dị 者giả 。 顯hiển 最tối 勝thắng 果quả 。 後hậu 說thuyết 十thập 果quả 。 名danh 為vi 餘dư 果quả 。 五ngũ 果quả 之chi 中trung 。 最tối 其kỳ 殊thù 勝thắng 故cố 。 言ngôn 是thị 五ngũ 果quả 之chi 別biệt 果quả 也dã 。 言ngôn 宿túc 世thế 所sở 集tập 故cố 名danh 果quả 報báo 果quả 者giả 。 是thị 顯hiển 數số 習tập 果quả 。 五ngũ 果quả 之chi 初sơ 也dã 。 言ngôn 上thượng 上thượng 引dẫn 出xuất 故cố 有hữu 四tứ 種chủng 果quả 者giả 。 是thị 上thượng 上thượng 引dẫn 出xuất 果quả 。 即tức 是thị 五ngũ 中trung 後hậu 四tứ 也dã 。 言ngôn 若nhược 略lược 說thuyết 上thượng 上thượng 果quả 。 有hữu 四tứ 種chủng 者giả 。 是thị 顯hiển 略lược 果quả 。 即tức 是thị 十thập 中trung 在tại 前tiền 四Tứ 果Quả 。 約ước 通thông 義nghĩa 故cố 。 說thuyết 上thượng 上thượng 果quả 有hữu 四tứ 種chủng 也dã 。 言ngôn 若nhược 廣quảng 說thuyết 隨tùy 順thuận 果quả 有hữu 六lục 者giả 。 是thị 顯hiển 廣quảng 果quả 。 即tức 是thị 十thập 中trung 後hậu 六lục 種chủng 果quả 。 亦diệc 就tựu 通thông 義nghĩa 。 故cố 言ngôn 隨tùy 順thuận 果quả 有hữu 六lục 也dã 。 是thị 四tứ 種chủng 果quả 分phân 別biệt 廣quảng 說thuyết 故cố 者giả 。 釋thích 廣quảng 果quả 名danh 。 就tựu 前tiền 四Tứ 果Quả 。 分phân 別biệt 說thuyết 六lục 。 故cố 後hậu 六lục 種chủng 名danh 廣quảng 果quả 也dã 。

中trung 邊biên 以dĩ 下hạ 。 總tổng 結kết 究cứu 竟cánh 。 言ngôn 此thử 處xứ 有hữu 四tứ 者giả 。 總tổng 相tương/tướng 而nhi 言ngôn 。 對đối 治trị 脩tu 住trụ 得đắc 果quả 三tam 品phẩm 。 合hợp 為vi 一nhất 處xứ 。 以dĩ 依y 行hành 立lập 位vị 。 就tựu 位vị 立lập 果quả 。 文văn 勢thế 相tương/tướng 乘thừa 。 無vô 隔cách 絕tuyệt 故cố 。 故cố 釋thích 論luận 主chủ 合hợp 此thử 三tam 品phẩm 。 一nhất 處xứ 集tập 義nghĩa 。 由do 是thị 義nghĩa 故cố 。 至chí 於ư 此thử 處xứ 。 則tắc 有hữu 四tứ 處xứ 。 一nhất 相tương/tướng 。 二nhị 鄣# 。 三tam 真chân 實thật 。 其kỳ 第đệ 四tứ 者giả 。 謂vị 行hành 住trụ 果quả 。 以dĩ 之chi 故cố 言ngôn 。 此thử 處xứ 有hữu 四tứ 。 第đệ 四tứ 處xứ 內nội 別biệt 有hữu 三tam 義nghĩa 。 隨tùy 別biệt 立lập 品phẩm 。 故cố 言ngôn 三tam 品phẩm 也dã 。

中Trung 邊Biên 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 三tam