西Tây 方Phương 合Hợp 論Luận 標Tiêu 註Chú
Quyển 0005
明Minh 明Minh 教Giáo 標Tiêu 註Chú

西tây 方phương 合hợp 論luận 卷quyển 之chi 五ngũ

第đệ 五ngũ 理lý 諦đế 門môn

夫phu 即tức 性tánh 即tức 相tương/tướng 非phi 有hữu 非phi 空không 。 理lý 事sự 之chi 門môn 不bất 礙ngại 遮già 表biểu 之chi 詮thuyên 互hỗ 用dụng 言ngôn 無vô 者giả 如như 水thủy 月nguyệt 鏡kính 花hoa 不bất 同đồng 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 。 言ngôn 有hữu 者giả 似tự 風phong 起khởi 雲vân 行hành 不bất 同đồng 金kim 堅kiên 石thạch 礙ngại 是thị 故cố 若nhược 滯trệ 名danh 著trước 相tương/tướng 即tức 有hữu 漏lậu 凡phàm 夫phu 若nhược 撥bát 果quả 排bài 因nhân 即tức 空không 見kiến 外ngoại 道đạo 夢mộng 中trung 佛Phật 國quốc 咸hàm 願nguyện 往vãng 生sanh 泡bào 影ảnh 聖thánh 賢hiền 誓thệ 同đồng 瞻chiêm 仰ngưỡng 說thuyết 真chân 說thuyết 相tương 似tự 完hoàn 膚phu 之chi 加gia 瘡sang 道đạo 有hữu 道đạo 無vô 類loại 紅hồng 鑪lư 之chi 點điểm 雪tuyết 爰viên 約ước 真Chân 諦Đế 分phân 別biệt 四tứ 門môn 。

-# 一nhất 即tức 相tương/tướng 即tức 心tâm 門môn

-# 二nhị 即tức 心tâm 即tức 相tương/tướng 門môn

-# 三tam 非phi 心tâm 非phi 相tướng 門môn

-# 四tứ 離ly 即tức 離ly 非phi 門môn

一nhất 即tức 相tương/tướng 即tức 心tâm 門môn 者giả

淨tịnh 土độ 境cảnh 觀quán 要yếu 門môn 曰viết 經Kinh 云vân 心tâm 包bao 太thái 虗hư 量lượng 周chu 沙sa 界giới 又hựu 云vân 心tâm 如như 工công 畵họa 師sư 造tạo 種chủng 種chủng 五ngũ 陰ấm 一nhất 切thiết 世thế 間gian 中trung 。 莫mạc 不bất 從tùng 心tâm 造tạo 是thị 故cố 極Cực 樂Lạc 國Quốc 土Độ 。 寶bảo 樹thụ 寶bảo 地địa 寶bảo 池trì 。 彌di 陀đà 海hải 眾chúng 正chánh 報báo 之chi 身thân 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 等đẳng 皆giai 是thị 我ngã 心tâm 。 本bổn 具cụ 皆giai 是thị 我ngã 心tâm 。 造tạo 作tác 不bất 從tùng 他tha 得đắc 。 不bất 向hướng 外ngoại 來lai 能năng 了liễu 此thử 者giả 方phương 可khả 論luận 于vu 即tức 心tâm 觀quán 佛Phật 故cố 觀quán 經Kinh 云vân 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 。 是thị 法Pháp 界Giới 身thân 。 入nhập 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 心tâm 想tưởng 中trung 至chí 八bát 十thập 隨tùy 形hình 好hảo 。 句cú 天thiên 台thai 大đại 師sư 作tác 二nhị 義nghĩa 釋thích 一nhất 約ước 感cảm 應ứng 道đạo 交giao 釋thích 二nhị 約ước 解giải 行hành 相tương 應ứng 釋thích 若nhược 無vô 初sơ 釋thích 則tắc 觀quán 非phi 觀quán 佛Phật 若nhược 無vô 次thứ 釋thích 則tắc 心tâm 外ngoại 有hữu 佛Phật 至chí 釋thích 是thị 心tâm 作tác 佛Phật 。 是thị 心tâm 是thị 佛Phật 。 從tùng 修tu 觀quán 邊biên 說thuyết 名danh 為vi 心tâm 。 作tác 從tùng 本bổn 具cụ 邊biên 說thuyết 名danh 為vi 心tâm 。 是thị 義nghĩa 徧biến 初sơ 後hậu 例lệ 合hợp 云vân 是thị 心tâm 作tác 日nhật 是thị 心tâm 是thị 日nhật 乃nãi 至chí 是thị 心tâm 作tác 勢thế 至chí 是thị 心tâm 是thị 勢thế 至chí 以dĩ 至chí 九cửu 品phẩm 之chi 中trung 隨tùy 境cảnh 作tác 觀quán 莫mạc 不bất 咸hàm 然nhiên 又hựu 曰viết 觀quán 心tâm 觀quán 佛Phật 皆giai 屬thuộc 妄vọng 境cảnh 意ý 在tại 了liễu 妄vọng 即tức 真chân (# 了liễu 知tri 其kỳ 妄vọng 即tức 此thử 是thị 真chân )# 不bất 須tu 破phá 妄vọng 然nhiên 後hậu 顯hiển 真chân 故cố 荊kinh 溪khê 云vân 唯duy 心tâm 之chi 言ngôn 豈khởi 惟duy 真chân 心tâm 須tu 知tri 煩phiền 惱não 心tâm 徧biến 子tử 尚thượng 不bất 知tri 煩phiền 惱não 心tâm 徧biến 安an 能năng 了liễu 知tri 生sanh 死tử 。 色sắc 徧biến 色sắc 何hà 以dĩ 徧biến 色sắc 即tức 心tâm 故cố 若nhược 爾nhĩ 不bất 須tu 攝nhiếp 佛Phật 歸quy 心tâm 方phương 名danh 約ước 心tâm 觀quán 佛Phật 如như 此thử 明minh 之chi 非phi 但đãn 深thâm 得đắc 佛Phật 意ý 亦diệc 乃nãi 逈huýnh 出xuất 常thường 情tình 宗tông 鏡kính 錄lục 曰viết 自tự 心tâm 徧biến 一nhất 切thiết 處xứ 。 所sở 以dĩ 若nhược 見kiến 他tha 佛Phật 即tức 是thị 自tự 佛Phật 不bất 壞hoại 自tự 他tha 之chi 境cảnh 惟duy 是thị 一nhất 心tâm 。 眾chúng 生sanh 如như 像tượng 上thượng 之chi 模mô 若nhược 除trừ 模mô 既ký 見kiến 自tự 佛Phật 亦diệc 見kiến 他tha 佛Phật 何hà 者giả 雖tuy 見kiến 他tha 佛Phật 即tức 是thị 自tự 佛Phật 以dĩ 自tự 鑄chú 出xuất 故cố 亦diệc 不bất 壞hoại 他tha 。 佛Phật 以dĩ 於ư 彼bỉ 本bổn 質chất 上thượng 雖tuy 變biến 起khởi 他tha 佛Phật 之chi 形hình 即tức 是thị 自tự 相tương/tướng 分phần/phân 故cố 又hựu 曰viết 自tự 心tâm 感cảm 現hiện 佛Phật 身thân 來lai 迎nghênh 佛Phật 身thân 常thường 寂tịch 無vô 有hữu 去khứ 來lai 。 眾chúng 生sanh 識thức 心tâm 託thác 本bổn 佛Phật 功công 德đức 勝thắng 力lực 有hữu 來lai 有hữu 去khứ 如như 面diện 鏡kính 像tượng 似tự 夢mộng 施thí 為vi 鏡kính 中trung 之chi 形hình 非phi 內nội 非phi 外ngoại 。 夢mộng 裡# 之chi 質chất 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 但đãn 是thị 自tự 心tâm 非phi 關quan 佛Phật 化hóa 故cố 知tri 淨tịnh 業nghiệp 純thuần 熟thục 目mục 睹đổ 佛Phật 身thân 惡ác 果quả 將tương 成thành 心tâm 現hiện 地địa 獄ngục 如như 福phước 德đức 之chi 者giả 。 執chấp 礫lịch 成thành 金kim 業nghiệp 貧bần 之chi 人nhân 變biến 金kim 成thành 礫lịch 礫lịch 非phi 金kim 而nhi 金kim 現hiện 金kim 非phi 礫lịch 而nhi 礫lịch 生sanh 金kim 生sanh 但đãn 是thị 心tâm 生sanh 礫lịch 現hiện 唯duy 從tùng 心tâm 現hiện 轉chuyển 變biến 是thị 我ngã 金kim 礫lịch 何hà 從tùng 正Chánh 法Pháp 念niệm 處xứ 經Kinh 云vân 黠hiệt 慧tuệ 善thiện 巧xảo 畵họa 師sư 取thủ 種chủng 種chủng 彩thải 色sắc 取thủ 白bạch 作tác 白bạch 取thủ 赤xích 作tác 赤xích 取thủ 黃hoàng 作tác 黃hoàng 若nhược 取thủ 鴿cáp 色sắc 則tắc 為vi 鴿cáp 色sắc 取thủ 黑hắc 作tác 黑hắc 心tâm 業nghiệp 畵họa 師sư 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 緣duyên 白bạch 取thủ 白bạch (# 緣duyên 想tưởng 白bạch 業nghiệp 則tắc 能năng 取thủ 白bạch )# 於ư 天thiên 人nhân 中trung 。 則tắc 成thành 白bạch 色sắc 何hà 義nghĩa 名danh 白bạch 欲dục 等đẳng 漏lậu 垢cấu 所sở 不bất 染nhiễm 汙ô 故cố 名danh 白bạch 色sắc 又hựu 復phục 如như 是thị 心tâm 業nghiệp 畵họa 師sư 取thủ 赤xích 彩thải 色sắc 于vu 天thiên 人nhân 中trung 能năng 作tác 赤xích 色sắc 何hà 義nghĩa 名danh 赤xích 所sở 謂vị 愛ái 聲thanh 味vị 觸xúc 香hương 色sắc 又hựu 復phục 如như 是thị 心tâm 業nghiệp 畵họa 師sư 取thủ 黃hoàng 彩thải 色sắc 於ư 畜súc 生sanh 道đạo 能năng 作tác 黃hoàng 色sắc 何hà 義nghĩa 名danh 黃hoàng 彼bỉ 此thử 遞đệ 互hỗ 飲ẩm 血huyết 噉đạm 肉nhục 。 貪tham 欲dục 嗔sân 癡si 更cánh 相tương 殺sát 害hại 。 故cố 名danh 黃hoàng 色sắc 又hựu 復phục 如như 是thị 心tâm 業nghiệp 畵họa 師sư 取thủ 鴿cáp 彩thải 色sắc 攀phàn 緣duyên 觀quán 察sát 於ư 餓ngạ 鬼quỷ 道đạo 作tác 垢cấu 鴿cáp 色sắc 何hà 義nghĩa 名danh 鴿cáp 彼bỉ 身thân 猶do 如như 火hỏa 燒thiêu 林lâm 樹thụ 饑cơ 渴khát 所sở 惱não 。 種chủng 種chủng 苦khổ 逼bức 又hựu 復phục 如như 是thị 心tâm 業nghiệp 畫họa 師sư 取thủ 黑hắc 彩thải 色sắc 於ư 地địa 獄ngục 中trung 。 畫họa 作tác 黑hắc 色sắc 何hà 義nghĩa 名danh 黑hắc 以dĩ 黑hắc 業nghiệp 故cố 生sanh 地địa 獄ngục 中trung 。 有hữu 黑hắc 鐵thiết 壁bích 被bị 然nhiên 被bị 縛phược 得đắc 黑hắc 色sắc 身thân 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 心tâm 業nghiệp 畫họa 師sư 善thiện 治trị 禪thiền 彩thải 攀phàn 緣duyên 明minh 淨tịnh 如như 彼bỉ 畫họa 師sư 善thiện 治trị 彩thải 色sắc 畫họa 作tác 好hảo/hiếu 色sắc 皆giai 是thị 自tự 心tâm 非phi 他tha 所sở 作tác 是thị 故cố 當đương 知tri 。 心tâm 業nghiệp 畫họa 師sư 以dĩ 純thuần 淨tịnh 色sắc 畫họa 作tác 淨tịnh 土độ 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 般Bát 舟Chu 三Tam 昧Muội 。 中trung 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 得đắc 是thị 三tam 昧muội 。 便tiện 于vu 是thị 間gian 坐tọa 見kiến 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 。 譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 聞văn 毗tỳ 耶da 離ly 國quốc 有hữu 婬dâm 女nữ 人nhân 。 名danh 菴am 羅la 婆bà 利lợi 舍Xá 衛Vệ 國quốc 有hữu 婬dâm 女nữ 人nhân 。 名danh 須tu 曼mạn 那na 王vương 舍xá 城thành 婬dâm 女nữ 人nhân 名danh 憂ưu 鉢bát 羅la 槃bàn 那na 有hữu 三tam 人nhân 各các 各các 聞văn 人nhân 讚tán 三tam 女nữ 人nhân 端đoan 正chánh 無vô 比tỉ 。 晝trú 夜dạ 專chuyên 念niệm 心tâm 著trước 不bất 捨xả 便tiện 于vu 夢mộng 中trung 夢mộng 與dữ 從tùng 事sự 覺giác 已dĩ 心tâm 念niệm 彼bỉ 女nữ 不bất 來lai 我ngã 亦diệc 不bất 往vãng 。 而nhi 婬dâm 事sự 得đắc 辦biện 因nhân 是thị 而nhi 悟ngộ 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。 皆giai 如như 是thị 耶da 往vãng 告cáo 跋bạt 陀đà 惒hòa 菩Bồ 薩Tát 菩Bồ 薩Tát 。 答đáp 言ngôn 諸chư 法pháp 實thật 爾nhĩ 皆giai 從tùng 念niệm 生sanh 如như 是thị 種chủng 種chủng 。 為vi 三tam 人nhân 說thuyết 三tam 人nhân 即tức 得đắc 不bất 退thoái 轉chuyển 。 地địa 菩Bồ 薩Tát 於ư 是thị 間gian 國quốc 土độ 。 聞văn 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 。 數sác 數sác 念niệm 用dụng 是thị 念niệm 故cố 。 見kiến 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 。 譬thí 如như 人nhân 遠viễn 。 出xuất 到đáo 他tha 郡quận 國quốc 。 念niệm 本bổn 鄉hương 里lý 。 家gia 室thất 親thân 屬thuộc 。 財tài 產sản 其kỳ 人nhân 於ư 夢mộng 中trung 。 歸quy 到đáo 故cố 鄉hương 里lý 。 見kiến 家gia 室thất 親thân 屬thuộc 。 喜hỷ 共cộng 言ngôn 語ngữ 。 於ư 夢mộng 中trung 見kiến 已dĩ 。 覺giác 為vi 知tri 識thức 說thuyết 之chi 。 我ngã 歸quy 到đáo 故cố 鄉hương 里lý 。 見kiến 我ngã 家gia 室thất 親thân 屬thuộc 。 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 其kỳ 所sở 向hướng 方phương 聞văn 佛Phật 名danh 。 常thường 念niệm 所sở 向hướng 方phương 欲dục 見kiến 佛Phật 。 菩Bồ 薩Tát 一nhất 切thiết 見kiến 佛Phật 。 譬thí 如như 比Bỉ 丘Khâu 。 觀quán 死tử 人nhân 骨cốt 著trước 前tiền 。 有hữu 觀quán 青thanh 時thời 。 有hữu 觀quán 白bạch 時thời 。 有hữu 觀quán 赤xích 時thời 。 有hữu 觀quán 黑hắc 時thời 。 其kỳ 骨cốt 無vô 有hữu 持trì 來lai 者giả 。 亦diệc 無vô 有hữu 是thị 骨cốt 。 亦diệc 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 是thị 意ý 所sở 作tác 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 欲dục 見kiến 何hà 方phương 。 佛Phật 即tức 見kiến 何hà 以dĩ 故cố 持trì 佛Phật 威uy 神thần 力lực 。 持trì 佛Phật 三tam 昧muội 力lực 。 持trì 本bổn (# 指chỉ 自tự 心tâm )# 功công 德đức 力lực 用dụng 是thị 三tam 事sự 。 故cố 得đắc 見kiến 佛Phật 。 譬thí 如như 年niên 少thiếu 。 之chi 人nhân 端đoan 正chánh 姝xu 好hảo 。 以dĩ 持trì 淨tịnh 器khí 盛thình 好hảo 麻ma 油du 。 及cập 盛thịnh 淨tịnh 水thủy 或hoặc 新tân 磨ma 鏡kính 或hoặc 無vô 瑕hà 水thủy 精tinh 於ư 是thị 自tự 照chiếu 。 悉tất 自tự 見kiến 影ảnh 。 何hà 以dĩ 故cố 以dĩ 明minh 淨tịnh 故cố 自tự 見kiến 其kỳ 影ảnh 其kỳ 影ảnh 亦diệc 不bất 從tùng 中trung 出xuất 。 亦diệc 不bất 從tùng 外ngoại 入nhập 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 善thiện 清thanh 淨tịnh 心tâm 隨tùy 意ý 悉tất 見kiến 諸chư 佛Phật 。 見kiến 已dĩ 歡hoan 喜hỷ 。 作tác 是thị 念niệm 言ngôn 。 佛Phật 從tùng 何hà 所sở 來lai 。 我ngã 身thân 亦diệc 不bất 去khứ 即tức 時thời 便tiện 知tri 佛Phật 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 我ngã 亦diệc 無vô 所sở 去khứ 。 復phục 作tác 是thị 念niệm 。 三tam 界giới 所sở 有hữu 。 皆giai 心tâm 所sở 作tác 何hà 以dĩ 故cố 隨tùy 心tâm 所sở 念niệm 。 悉tất 皆giai 得đắc 見kiến 。 以dĩ 心tâm 見kiến 佛Phật 以dĩ 心tâm 作tác 佛Phật 心tâm 即tức 是thị 佛Phật 心tâm 即tức 我ngã 身thân 心tâm 不bất 自tự 知tri 亦diệc 不bất 自tự 見kiến 。 若nhược 取thủ 心tâm 相tương/tướng 悉tất 皆giai 無vô 智trí 心tâm 亦diệc 虗hư 誑cuống 皆giai 從tùng 無vô 明minh 出xuất 因nhân 是thị 心tâm 相tương/tướng 即tức 入nhập 諸chư 法Pháp 實thật 相tướng 是thị 。 故cố 當đương 知tri 心tâm 外ngoại 見kiến 佛Phật 即tức 成thành 魔ma 境cảnh 何hà 以dĩ 故cố 以dĩ 心tâm 外ngoại 無vô 一nhất 法pháp 可khả 得đắc 故cố 。

二nhị 即tức 心tâm 即tức 相tương/tướng 門môn 者giả

謂vị 諸chư 法pháp 畢tất 竟cánh 空không 。 故cố 則tắc 有hữu 諸chư 法pháp 若nhược 諸chư 法pháp 有hữu 決quyết 定định 性tánh 者giả 。 則tắc 一nhất 切thiết 不bất 立lập 般Bát 若Nhã 經kinh 曰viết 若nhược 諸chư 法pháp 不bất 空không 即tức 無vô 道đạo 無vô 果quả 法pháp 句cú 經kinh 曰viết 菩Bồ 薩Tát 于vu 畢tất 竟cánh 空không 中trung 。 熾sí 然nhiên 建kiến 立lập 。 華hoa 嚴nghiêm 經kinh 曰viết 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 了liễu 達đạt 自tự 身thân 及cập 以dĩ 眾chúng 生sanh 。 本bổn 來lai 寂tịch 滅diệt 。 而nhi 勤cần 修tu 福phước 智trí 無vô 有hữu 厭yếm 足túc 。 於ư 諸chư 境cảnh 界giới 。 永vĩnh 離ly 貪tham 欲dục 而nhi 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 瞻chiêm 奉phụng 諸chư 佛Phật 色sắc 知tri 佛Phật 國quốc 土thổ/độ 皆giai 如như 虗hư 空không 而nhi 常thường 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 剎sát 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 樂nhạo/nhạc/lạc 修tu 淨tịnh 土độ 羣quần 疑nghi 論luận 問vấn 曰viết 諸chư 佛Phật 國quốc 土độ 。 亦diệc 復phục 皆giai 空không 。 觀quán 眾chúng 生sanh 如như 第đệ 五ngũ 大đại 。 何hà 得đắc 取thủ 著trước 有hữu 相tương/tướng 捨xả 此thử 生sanh 彼bỉ 答đáp 諸chư 佛Phật 說thuyết 法Pháp 。 不bất 離ly 二nhị 諦đế 經Kinh 云vân 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 。 法pháp 而nhi 離ly 諸chư 法pháp 相tướng 。 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 。 法pháp 者giả 世thế 諦đế 諸chư 法pháp 也dã 離ly 諸chư 法pháp 者giả 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 無vô 相tướng 也dã 又hựu 云vân 雖tuy 知tri 諸chư 佛Phật 國quốc 。 及cập 與dữ 眾chúng 生sanh 空không 。 常thường 修tu 淨tịnh 土độ 行hành 教giáo 化hóa 諸chư 群quần 生sanh 。 汝nhữ 但đãn 見kiến 說thuyết 圓viên 成thành 實thật 相tướng 。 之chi 教giáo 破phá 徧biến 計kế 所sở 報báo 畢tất 竟cánh 空không 無vô 之chi 文văn 不bất 信tín 說thuyết 依y 他tha 起khởi 性tánh 因nhân 緣duyên 之chi 教giáo 即tức 是thị 不bất 信tín 因nhân 果quả 。 之chi 人nhân 說thuyết 于vu 諸chư 法pháp 斷đoạn 滅diệt 相tương/tướng 者giả 是thị 為vi 邪tà 見kiến 。 外ngoại 道đạo 又hựu 十thập 疑nghi 論luận 曰viết 夫phu 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 者giả 。 於ư 生sanh 緣duyên 中trung 諸chư 法pháp 和hòa 合hợp 不bất 守thủ 自tự 性tánh 求cầu 于vu 生sanh 體thể 亦diệc 不bất 可khả 得đắc 。 此thử 生sanh 生sanh 時thời 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 故cố 名danh 不bất 生sanh 諸chư 法pháp 散tán 時thời 不bất 守thủ 自tự 性tánh 此thử 散tán 滅diệt 時thời 去khứ 無vô 所sở 至chí 。 故cố 言ngôn 不bất 滅diệt 非phi 因nhân 緣duyên 生sanh 滅diệt 外ngoại 別biệt 有hữu 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 亦diệc 非phi 不bất 求cầu 生sanh 淨tịnh 土độ 喚hoán 作tác 無vô 生sanh 偈kệ 云vân 因nhân 緣duyên 所sở 生sanh 法pháp 。 我ngã 說thuyết 即tức 是thị 空không 亦diệc 名danh 為vi 假giả 名danh 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 義nghĩa 又hựu 云vân 諸chư 法pháp 不bất 自tự 生sanh 亦diệc 不bất 從tùng 他tha 生sanh 。 不bất 共cộng 不bất 無vô 因nhân 是thị 故cố 說thuyết 無vô 生sanh 又hựu 云vân 譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 造tạo 立lập 宮cung 室thất 。 若nhược 依y 空không 地địa 隨tùy 意ý 無vô 礙ngại 。 若nhược 依y 虛hư 空không 終chung 不bất 能năng 成thành 。 諸chư 佛Phật 說thuyết 法Pháp 。 常thường 依y 二nhị 諦đế 不bất 壞hoại 假giả 名danh 而nhi 說thuyết 諸chư 法Pháp 。 實thật 相tướng 智trí 者giả 熾sí 然nhiên 求cầu 生sanh 淨tịnh 土độ 達đạt 生sanh 體thể 不bất 可khả 得đắc 即tức 是thị 真chân 無vô 生sanh 此thử 謂vị 心tâm 淨tịnh 故cố 佛Phật 土độ 淨tịnh 愚ngu 者giả 為vị 生sanh 所sở 縛phược 。 聞văn 生sanh 即tức 作tác 生sanh 解giải 聞văn 無vô 生sanh 即tức 作tác 無vô 生sanh 解giải 不bất 知tri 生sanh 即tức 無vô 生sanh 無vô 生sanh 即tức 生sanh 不bất 達đạt 此thử 理lý 橫hoạnh/hoành 想tưởng 是thị 非phi 嗔sân 他tha 求cầu 生sanh 淨tịnh 土độ 幾kỷ 許hứa 誣vu (# 言ngôn 許hứa 多đa 誣vu )# 哉tai 長trường/trưởng 蘆lô 曰viết 以dĩ 生sanh 為vi 生sanh 者giả 常thường 見kiến 之chi 所sở 失thất 也dã 。 以dĩ 無vô 生sanh 為vi 無vô 生sanh 者giả 斷đoạn 見kiến 之chi 所sở 惑hoặc 也dã 。 生sanh 而nhi 無vô 生sanh 無vô 生sanh 而nhi 生sanh 者giả 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 也dã 永vĩnh 明minh 曰viết 即tức 相tương/tướng 之chi 性tánh 用dụng 不bất 離ly 體thể 即tức 性tánh 之chi 相tướng 體thể 不bất 離ly 用dụng 若nhược 欲dục 讚tán 性tánh 即tức 是thị 讚tán 相tương/tướng 若nhược 欲dục 毀hủy 相tương/tướng 祇kỳ 是thị 毀hủy 性tánh 天thiên 如như 曰viết 性tánh 能năng 現hiện 相tướng 無vô 生sanh 即tức 生sanh 相tương/tướng 由do 性tánh 現hiện 生sanh 即tức 無vô 生sanh 是thị 則tắc 無vô 聲thanh 聲thanh 中trung 風phong 枝chi 水thủy 响# 非phi 色sắc 色sắc 裏lý 寶bảo 樹thụ 欄lan 干can 豈khởi 同đồng 灰hôi 飛phi 煙yên 滅diệt 。 之chi 頑ngoan 空không 與dữ 撥bát 無vô 因nhân 果quả 。 之chi 魔ma 屬thuộc 哉tai 。

三tam 非phi 心tâm 非phi 相tướng 門môn 者giả

婆bà 沙sa 論luận 明minh 新tân 發phát 意ý 菩Bồ 薩Tát 。 先tiên 念niệm 佛Phật 色sắc 相tướng 相tương/tướng 體thể 相tướng 業nghiệp 相tương/tướng 果quả 相tương/tướng 用dụng 得đắc 下hạ 勢thế 力lực 次thứ 念niệm 佛Phật 四tứ 十thập 不bất 共cộng 法pháp 心tâm 得đắc 中trung 勢thế 力lực 次thứ 念niệm 實thật 相tướng 佛Phật 得đắc 上thượng 勢thế 力lực 不bất 著trước 色sắc 法pháp 二nhị 身thân 偈kệ 云vân 不bất 貪tham 著trước 色sắc 身thân 法Pháp 身thân 。 亦diệc 不bất 著trước 善thiện 知tri 一nhất 切thiết 。 法pháp 永vĩnh 寂tịch 如như 虗hư 空không 寶bảo 性tánh 論luận 曰viết 依y 佛Phật 義nghĩa 故cố 經Kinh 云vân 佛Phật 告cáo 阿A 難Nan 。 言ngôn 如Như 來Lai 者giả 。 非phi 可khả 見kiến 法pháp 是thị 故cố 眼nhãn 識thức 不bất 得đắc 見kiến 故cố 依y 法pháp 義nghĩa 故cố 經Kinh 云vân 所sở 言ngôn 法pháp 者giả 。 非phi 可khả 說thuyết 事sự 是thị 故cố 非phi 耳nhĩ 識thức 所sở 聞văn 故cố 依y 僧Tăng 義nghĩa 故cố 經Kinh 云vân 所sở 言ngôn 僧Tăng 者giả 。 名danh 無vô 為vi 是thị 故cố 不bất 可khả 。 身thân 心tâm 供cúng 養dường 禮lễ 拜bái 。 讚tán 歎thán 故cố 摩Ma 訶Ha 般Bát 若Nhã 。 經kinh 曰viết 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 念niệm 佛Phật 不bất 以dĩ 色sắc 念niệm 不bất 以dĩ 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 念niệm 以dĩ 諸chư 法pháp 自tự 性tánh 。 空không 故cố 不bất 應ưng 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 八bát 十thập 隨tùy 形hình 好hảo 。 念niệm 不bất 應ưng 以dĩ 戒giới 定định 慧tuệ 解giải 脫thoát 。 解giải 脫thoát 知tri 見kiến 。 而nhi 念niệm 不bất 以dĩ 十Thập 力Lực 四Tứ 無Vô 所Sở 畏Úy 。 四Tứ 無Vô 礙Ngại 智Trí 。 十Thập 八Bát 不Bất 共Cộng 法Pháp 。 而nhi 念niệm 何hà 以dĩ 故cố 是thị 諸chư 法pháp 自tự 性tánh 。 空không 故cố 自tự 性tánh 空không 則tắc 無vô 所sở 念niệm 。 無vô 所sở 念niệm 故cố 是thị 為vi 念niệm 佛Phật 智Trí 度Độ 論luận 曰viết 若nhược 菩Bồ 薩Tát 于vu 過quá 去khứ 諸chư 佛Phật 。 取thủ 相tướng 分phân 別biệt 。 回hồi 向hướng 是thị 不bất 名danh 回hồi 向hướng 何hà 以dĩ 故cố 有hữu 相tương/tướng 是thị 一nhất 邊biên 無vô 相tướng 是thị 一nhất 邊biên 離ly 是thị 二nhị 邊biên 行hành 中trung 道đạo 是thị 諸chư 佛Phật 實thật 相tướng 是thị 故cố 說thuyết 諸chư 過quá 去khứ 佛Phật 。 墮đọa 相tương/tướng 數số 中trung 若nhược 不bất 取thủ 相tương/tướng 數số 回hồi 向hướng 是thị 為vi 不bất 顛điên 倒đảo 佛Phật 藏tạng 經kinh 曰viết 見kiến 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 名danh 為vi 見kiến 佛Phật 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 所sở 謂vị 諸chư 法pháp 。 畢tất 竟cánh 空không 無vô 所sở 有hữu 。 以dĩ 是thị 畢tất 竟cánh 空không 無vô 所sở 有hữu 。 法pháp 念niệm 佛Phật 乃nãi 至chí 又hựu 念niệm 佛Phật 者giả 離ly 諸chư 想tưởng 諸chư 想tưởng 不bất 生sanh 心tâm 無vô 分phân 別biệt 無vô 名danh 字tự 無vô 障chướng 礙ngại 無vô 欲dục 無vô 得đắc 不bất 起khởi 覺giác 觀quán 何hà 以dĩ 故cố 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 隨tùy 所sở 念niệm 起khởi 一nhất 切thiết 諸chư 想tưởng 。 皆giai 是thị 邪tà 見kiến 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 隨tùy 無vô 所sở 有hữu 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 通thông 達đạt 是thị 者giả 名danh 為vi 。 念niệm 佛Phật 如như 是thị 念niệm 中trung 無vô 貪tham 無vô 著trước 。 無vô 逆nghịch 無vô 順thuận 無vô 名danh 無vô 想tưởng 舍Xá 利Lợi 弗Phất 無vô 想tưởng 無vô 語ngữ 乃nãi 名danh 念niệm 佛Phật 是thị 中trung 乃nãi 至chí 無vô 微vi 細tế 小tiểu 念niệm 何hà 況huống 麤thô 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 無vô 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 處xử 無vô 取thủ 無vô 攝nhiếp 無vô 諍tranh 無vô 訟tụng 無vô 念niệm 無vô 分phân 別biệt 空không 寂tịch 無vô 性tánh 滅diệt 諸chư 覺giác 觀quán 。 是thị 名danh 念niệm 佛Phật 舍Xá 利Lợi 弗Phất 若nhược 人nhân 成thành 就tựu 如như 是thị 。 念niệm 者giả 欲dục 轉chuyển 四tứ 天thiên 下hạ 地địa 隨tùy 意ý 能năng 轉chuyển 亦diệc 能năng 降hàng 伏phục 百bách 千thiên 。 億ức 魔ma 況huống 弊tệ 無vô 明minh 從tùng 虗hư 誑cuống 緣duyên 起khởi 無vô 決quyết 定định 相tướng 。 是thị 法Pháp 如như 是thị 。 無vô 想tưởng 無vô 戲hí 論luận 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 不bất 可khả 說thuyết 不bất 可khả 分phân 別biệt 。 無vô 暗ám 無vô 明minh 魔ma 若nhược 魔ma 民dân 所sở 不bất 能năng 測trắc 。 但đãn 以dĩ 世thế 俗tục 言ngôn 說thuyết 有hữu 所sở 教giáo 化hóa 而nhi 作tác 是thị 言ngôn 。 汝nhữ 念niệm 佛Phật 時thời 莫mạc 取thủ 小tiểu 想tưởng 莫mạc 生sanh 戲hí 論luận 莫mạc 有hữu 分phân 別biệt 何hà 以dĩ 故cố 是thị 法pháp 皆giai 空không 。 無vô 有hữu 體thể 性tánh 。 不bất 可khả 念niệm 一nhất 相tướng 所sở 謂vị 無vô 相tướng 。 是thị 名danh 真chân 實thật 。 念niệm 佛Phật 又hựu 止Chỉ 觀Quán 明minh 念Niệm 佛Phật 三Tam 昧Muội 。 者giả 當đương 云vân 何hà 念niệm 為vi 復phục 念niệm 我ngã 當đương 從tùng 心tâm 得đắc 。 佛Phật 從tùng 身thân 得đắc 佛Phật 佛Phật 不bất 用dụng 心tâm 得đắc 不bất 用dụng 身thân 得đắc 不bất 用dụng 心tâm 得đắc 佛Phật 色sắc 不bất 用dụng 色sắc 得đắc 佛Phật 心tâm 何hà 以dĩ 故cố 心tâm 者giả 佛Phật 無vô 心tâm 色sắc 者giả 佛Phật 無vô 色sắc 故cố 不bất 用dụng 色sắc 心tâm 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 佛Phật 色sắc 已dĩ 盡tận 乃nãi 至chí 識thức 已dĩ 盡tận 佛Phật 所sở 說thuyết 盡tận 者giả 。 是thị 癡si 人nhân 不bất 知tri 智trí 者giả 曉hiểu 了liễu 不bất 用dụng 身thân 口khẩu 得đắc 佛Phật 不bất 用dụng 智trí 慧tuệ 得đắc 佛Phật 何hà 故cố 智trí 慧tuệ 索sách 不bất 可khả 得đắc 自tự 索sách 我ngã 了liễu 不bất 可khả 得đắc 。 亦diệc 無vô 所sở 見kiến 。 一nhất 切thiết 法pháp 本bổn 無vô 所sở 有hữu 。 壞hoại 本bổn 絕tuyệt 本bổn 若nhược 如như 是thị 念niệm 者giả 是thị 名danh 實thật 相tướng 念niệm 佛Phật 之chi 門môn 亦diệc 名danh 絕tuyệt 待đãi 門môn 。

四tứ 離ly 即tức 離ly 非phi 門môn 者giả

永vĩnh 明minh 曰viết 若nhược 執chấp 言ngôn 內nội 力lực 即tức 是thị 自tự 性tánh 若nhược 言ngôn 他tha 力lực 即tức 成thành 他tha 性tánh 若nhược 云vân 機cơ 感cảm 相tương/tướng 投đầu 即tức 是thị 共cộng 性tánh 若nhược 云vân 非phi 因nhân 非phi 緣duyên 。 即tức 無vô 因nhân 性tánh 皆giai 滯trệ 閡ngại 執chấp 未vị 入nhập 圓viên 成thành 當đương 知tri 佛Phật 力lực 難nan 思tư 玄huyền 通thông 罕# 測trắc 譬thí 如như 阿a 迦ca 叔thúc 樹thụ 女nữ 人nhân 摩ma 觸xúc 花hoa 為vi 之chi 出xuất 是thị 樹thụ 無vô 覺giác 觸xúc 非phi 無vô 覺giác 觸xúc 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 念niệm 觸xúc 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 象tượng 齒xỉ 因nhân 雷lôi 生sanh 花hoa 是thị 齒xỉ 非phi 耳nhĩ 云vân 何hà 有hữu 聞văn 若nhược 無vô 聞văn 者giả 花hoa 云vân 何hà 生sanh 又hựu 若nhược 雷lôi 能năng 生sanh 花hoa 者giả 諸chư 物vật 應ưng 有hữu 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 聲thanh 塵trần 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 勇dũng 士sĩ 疑nghi 石thạch 為vi 虎hổ 箭tiễn 至chí 沒một 鏇# 箭tiễn 非phi 尅khắc 石thạch 石thạch 非phi 受thọ 矢thỉ 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 精tinh 進tấn 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 有hữu 人nhân 。 遠viễn 行hành 獨độc 宿túc 空không 舍xá 。 夜dạ 中trung 有hữu 鬼quỷ 擔đảm 一nhất 死tử 人nhân 來lai 著trước 其kỳ 前tiền 復phục 有hữu 。 一nhất 鬼quỷ 隨tùy 逐trục 瞋sân 罵mạ 云vân 是thị 我ngã 物vật 先tiên 鬼quỷ 言ngôn 我ngã 自tự 持trì 來lai 後hậu 鬼quỷ 言ngôn 實thật 我ngã 擔đảm 來lai 二nhị 鬼quỷ 各các 執chấp 一nhất 手thủ 爭tranh 之chi 前tiền 鬼quỷ 言ngôn 此thử 中trung 有hữu 人nhân 可khả 問vấn 後hậu 鬼quỷ 即tức 問vấn 是thị 誰thùy 擔đảm 來lai 是thị 人nhân 思tư 惟duy 二nhị 鬼quỷ 力lực 大đại 妄vọng 語ngữ 亦diệc 死tử 何hà 若nhược 實thật 語ngữ 即tức 言ngôn 前tiền 鬼quỷ 擔đảm 來lai 後hậu 鬼quỷ 大đại 嗔sân 捉tróc 此thử 人nhân 手thủ 拔bạt 斷đoạn 著trước 地địa 前tiền 鬼quỷ 取thủ 死tử 人nhân 一nhất 臂tý 附phụ 之chi 即tức 著trước 如như 是thị 兩lưỡng 臂tý 兩lưỡng 脚cước 頭đầu 脅hiếp 舉cử 身thân 皆giai 易dị 於ư 是thị 二nhị 鬼quỷ 。 共cộng 食thực 所sở 易dị 人nhân 身thân 。 拭thức 口khẩu 而nhi 去khứ 。 其kỳ 人nhân 思tư 惟duy 眼nhãn 見kiến 我ngã 身thân 。 被bị 鬼quỷ 食thực 盡tận 今kim 此thử 我ngã 身thân 盡tận 是thị 他tha 肉nhục 即tức 于vu 一nhất 切thiết 時thời 作tác 他tha 身thân 想tưởng 乃nãi 至chí 五ngũ 欲dục 。 亦diệc 不bất 貪tham 著trước 。 是thị 他tha 身thân 故cố 不bất 應ưng 供cúng 養dường 乃nãi 至chí 妻thê 子tử 亦diệc 不bất 生sanh 染nhiễm 。 是thị 他tha 身thân 故cố 不bất 應ưng 有hữu 染nhiễm 乃nãi 至chí 種chủng 種chủng 。 訶ha 斥xích 苦khổ 辱nhục 亦diệc 皆giai 順thuận 受thọ 是thị 他tha 身thân 故cố 無vô 復phục 憍kiêu 慢mạn 後hậu 忽hốt 自tự 計kế 若nhược 是thị 他tha 者giả 不bất 應ưng 有hữu 我ngã 若nhược 非phi 他tha 者giả 他tha 身thân 現hiện 在tại 是thị 中trung 非phi 他tha 非phi 非phi 他tha 非phi 我ngã 非phi 非phi 我ngã 我ngã 亦diệc 不bất 可khả 得đắc 。 他tha 亦diệc 不bất 可khả 得đắc 。 從tùng 本bổn 已dĩ 來lai 。 恆hằng 自tự 如như 是thị 即tức 時thời 得đắc 知tri 一nhất 切thiết 法pháp 。 是thị 我ngã 非phi 我ngã 。 皆giai 為vi 妄vọng 計kế 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 觀quán 力lực 見kiến 佛Phật 自tự 他tha 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 貧bần 人nhân 商thương 丘khâu 開khai 信tín 富phú 者giả 言ngôn 入nhập 火hỏa 不bất 燒thiêu 。 入nhập 水thủy 不bất 溺nịch 。 投đầu 高cao 不bất 折chiết 乃nãi 至chí 隨tùy 諸chư 誑cuống 語ngữ 皆giai 得đắc 實thật 寶bảo 物vật 而nhi 是thị 貧bần 人nhân 無vô 他tha 術thuật 故cố 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 貪tham 欲dục 獲hoạch 佛Phật 寶bảo 王vương 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 空không 谷cốc 隨tùy 聲thanh 發phát 響hưởng 此thử 響hưởng 不bất 從tùng 空không 來lai 。 不bất 從tùng 谷cốc 來lai 不bất 從tùng 聲thanh 來lai 若nhược 從tùng 空không 來lai 者giả 空không 應ưng 有hữu 響hưởng 若nhược 從tùng 谷cốc 來lai 者giả 應ứng 時thời 時thời 響hưởng 若nhược 從tùng 聲thanh 來lai 者giả 呼hô 平bình 地địa 時thời 此thử 響hưởng 亦diệc 傳truyền 乃nãi 至chí 非phi 和hòa 合hợp 來lai 非phi 因nhân 緣duyên 來lai 非phi 自tự 然nhiên 來lai 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 聲thanh 相tương/tướng 非phi 來lai 非phi 去khứ 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 幻huyễn 人nhân 幻huyễn 長trưởng 者giả 所sở 愛ái 馬mã 入nhập 小tiểu 瓶bình 中trung 瓶bình 不bất 加gia 大đại 而nhi 馬mã 跳khiêu 躍dược 如như 常thường 長trưởng 者giả 為vi 設thiết 食thực 已dĩ 馬mã 繫hệ 柱trụ 如như 故cố 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 幻huyễn 法pháp 變biến 現hiện 佛Phật 剎sát 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 訶ha 宅trạch 迦ca 藥dược 人nhân 或hoặc 得đắc 之chi 以dĩ 其kỳ 一nhất 兩lưỡng 變biến 千thiên 兩lưỡng 銅đồng 悉tất 成thành 真chân 金kim 非phi 千thiên 兩lưỡng 銅đồng 能năng 變biến 此thử 藥dược 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 大đại 丹đan 點điểm 穢uế 成thành 淨tịnh 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 有hữu 人nhân 。 得đắc 安an 繕thiện 那na 藥dược 。 以dĩ 塗đồ 其kỳ 目mục 雖tuy 行hành 人nhân 中trung 人nhân 所sở 不bất 見kiến 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 藥dược 力lực 於ư 念niệm 念niệm 生sanh 中trung 得đắc 無vô 生sanh 身thân 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 又hựu 如như 無vô 能năng 勝thắng 香hương 若nhược 以dĩ 塗đồ 鼓cổ 其kỳ 聲thanh 發phát 時thời 一nhất 切thiết 敵địch 軍quân 皆giai 自tự 退thoái 散tán 。 又hựu 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 。 有hữu 香hương 名danh 海hải 藏tạng 若nhược 燒thiêu 一nhất 丸hoàn 王vương 及cập 四tứ 軍quân 皆giai 騰đằng 虗hư 空không 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 不bất 思tư 議nghị 正chánh 念niệm 香hương 伏phục 諸chư 魔ma 軍quân 超siêu 越việt 三tam 界giới 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 是thị 故cố 當đương 知tri 。 念Niệm 佛Phật 三Tam 昧Muội 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 如như 普phổ 賢hiền 毛mao 孔khổng 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 如như 摩Ma 耶Da 夫Phu 人Nhân 。 腹phúc 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 如như 淨tịnh 名danh 丈trượng 室thất 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 如như 具cụ 足túc 優Ưu 婆Bà 夷Di 小tiểu 器khí 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 何hà 以dĩ 故cố 一nhất 切thiết 法pháp 。 皆giai 不bất 可khả 思tư 。 議nghị 故cố 若nhược 有hữu 一nhất 毛mao 頭đầu 許hứa 可khả 思tư 議nghị 者giả 即tức 非phi 法Pháp 界Giới 性tánh 海hải 如như 上thượng 言ngôn 心tâm 言ngôn 境cảnh 言ngôn 有hữu 相tướng 無vô 相tướng 。 者giả 皆giai 是thị 思tư 議nghị 法pháp 若nhược 入nhập 此thử 不bất 思tư 議nghị 解giải 脫thoát 即tức 知tri 一nhất 切thiết 分phân 別biệt 。 念niệm 佛Phật 皆giai 為vi 戲hí 論luận 。

西tây 方phương 合hợp 論luận 卷quyển 之chi 五ngũ