Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

西Tây 谷Cốc 名Danh 目Mục 句Cú 解Giải
Quyển 2

西tây 谷cốc 名danh 目mục 句cú 解giải 卷quyển 二nhị

問vấn 今kim 此thử 三tam 藏tạng 教giáo 何hà 人nhân 學học 之chi 耶da 。 荅# 三tam 乗# 人nhân 學học 之chi 也dã 取thủ 三tam 乗# 中trung 化hóa 二nhị 乗# 正chánh 意ý 有hữu 之chi 也dã 略lược 頌tụng 曰viết 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 傍bàng 化hóa 菩Bồ 薩Tát 。

(# ○# 三tam 乗# 云vân 事sự 。 集tập 註chú 上thượng 云vân 三tam 乗# 乗# 以dĩ 運vận 載tái 為vi 義nghĩa 聲Thanh 聞Văn 以dĩ 四Tứ 諦Đế 為vi 乗# 緣Duyên 覺Giác 以dĩ 十thập 一nhất 因nhân 緣duyên 為vi 乗# 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 六Lục 度Độ 為vi 乗# 運vận 出xuất 三tam 界giới 歸quy 於ư 涅Niết 槃Bàn (# 已dĩ 上thượng )# 所sở 被bị 機cơ 二nhị 乗# 云vân 時thời 能năng 乗# 從tùng 可khả 心tâm 得đắc )# 。

(# ○# 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 傍bàng 化hóa 菩Bồ 薩Tát 事sự 三tam 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 惑hoặc 證chứng 果Quả 不bất 說thuyết 其kỳ 故cố 菩Bồ 薩Tát 根căn 性tánh 縱túng/tung 斷đoạn 惑hoặc 生sanh 死tử 留lưu 物vật 利lợi 益ích 故cố 若nhược 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 惑hoặc 說thuyết 二nhị 乗# 杒# 羅La 漢Hán 果quả 得đắc 亦diệc 受thọ 生sanh 歟# 疑nghi 故cố 但đãn 二nhị 乗# 斷đoạn 惑hoặc 證chứng 理lý 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 結kết 受thọ 生sanh 不bất 說thuyết 故cố 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 等đẳng 云vân 也dã 四tứ 教giáo 義nghĩa 及cập 輔phụ 正chánh 記ký 等đẳng 有hữu )# 。

(# ○# 阿a 含hàm 經kinh 得đắc 道Đạo 躰# 約ước 傍bàng 正chánh 論luận 事sự 有hữu 夫phu 者giả 鹿lộc 苑uyển 初sơ 四Tứ 諦Đế 法Pháp 輪luân 。 轉chuyển 俱câu 隣lân 等đẳng 五ngũ 人nhân 得đắc 悟ngộ 但đãn 小tiểu 乗# 得đắc 道Đạo 有hữu 菩Bồ 薩Tát 得đắc 益ích 無vô 故cố 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 云vân 也dã 八bát 萬vạn 諸chư 天thiên 。 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn 得đắc 有hữu 夫phu 不bất 定định 邊biên 故cố 不bất 論luận 也dã 大đại 論luận 第đệ 一nhất 云vân 佛Phật 於ư 三tam 藏tạng 中trung 不bất 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 。 唯duy 中trung 阿a 含hàm 本bổn 末mạt 經kinh 中trung 佛Phật 說thuyết 彌Di 勒Lặc 。 當đương 作tác 佛Phật 亦diệc 不bất 說thuyết 種chủng 種chủng 行hành (# 云vân 云vân )# 增tăng 一nhất 第đệ 十thập 八bát 彌Di 勒Lặc 向hướng 因nhân 佛Phật 六Lục 度Độ 行hành 說thuyết 文văn 一nhất 紙chỉ 計kế 有hữu 去khứ 共cộng 小tiểu 在tại 屬thuộc 無vô 不bất 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 。 云vân 也dã 是thị 等đẳng 義nghĩa 四tứ 教giáo 義nghĩa 并tinh 四tứ 教giáo 義nghĩa 真chân 記ký 有hữu )# 。

(# ○# 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 等đẳng 所sở 以dĩ 事sự 大đại 段đoạn 藏tạng 通thông 二nhị 教giáo 界giới 內nội 利lợi 鈍độn 兩lưỡng 機cơ 被bị 也dã 其kỳ 中trung 三tam 藏tạng 鈍độn 根căn 為vi 二nhị 乗# 正chánh 意ý 通thông 教giáo 利lợi 根căn 為vi 菩Bồ 薩Tát 正chánh 意ý 也dã 例lệ 三tam 周chu 俱câu 三tam 根căn 有hữu 上thượng 周chu 上thượng 根căn 正chánh 意ý 乃nãi 至chí 下hạ 周chu 下hạ 根căn 正chánh 意ý 如như 二nhị 乗# 前tiền 恐khủng 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 惑hoặc 受thọ 生sanh 不bất 說thuyết 事sự 根căn 本bổn 二nhị 乗# 正chánh 意ý 故cố 也dã )# 。

(# ○# 正chánh 化hóa 二nhị 乗# 中trung 聲Thanh 聞Văn 正chánh 意ý 事sự 四tứ 教giáo 儀nghi 真chân 記ký 云vân 雖tuy 為vi 二nhị 乗# 正chánh 化hóa 聲Thanh 聞Văn 故cố 三tam 藏tạng 教giáo 名danh 聲Thanh 聞Văn 經kinh 亦diệc 名danh 小tiểu 乗# (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 三tam 乗# 根căn 性tánh 感cảm 佛Phật 出xuất 世thế 餘dư 不bất 能năng 感cảm 事sự 。 宗tông 要yếu 雜tạp 部bộ (# 云vân 云vân )# )# 。

問vấn 若nhược 爾nhĩ 者giả 三tam 乗# 者giả 何hà 等đẳng 耶da 。 荅# 三tam 乗# 者giả 一nhất 聲Thanh 聞Văn 乗# 此thử 聞văn 四Tứ 諦Đế 法Pháp 門môn 。 斷đoạn 惑hoặc 證chứng 理lý 二nhị 支chi 佛Phật 乗# 亦diệc 名danh 緣Duyên 覺Giác 亦diệc 名danh 獨Độc 覺Giác 也dã 是thị 則tắc 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 斷đoạn 惑hoặc 證chứng 理lý 三tam 菩Bồ 薩Tát 乗# 是thị 行hành 六Lục 度Độ 成thành 佛Phật 已dĩ 上thượng 是thị 云vân 三tam 乗# 也dã 此thử 中trung 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 。 云vân 二nhị 乗# 也dã 此thử 二nhị 乗# 偏thiên 思tư 自tự 身thân 出xuất 離ly 生sanh 死tử 。 事sự 無vô 化hóa 他tha 思tư 也dã 然nhiên 今kim 世thế 間gian 人nhân 思tư 我ngã 事sự 不bất 思tư 他tha 人nhân 事sự 云vân 二nhị 乗# 根căn 性tánh 此thử 意ý 也dã 次thứ 菩Bồ 薩Tát 者giả 不bất 思tư 我ngã 身thân 事sự 悲bi 他tha 人nhân 受thọ 苦khổ 事sự 化hóa 他tha 為vi 本bổn 也dã 仍nhưng 菩Bồ 薩Tát 修tu 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 。 等đẳng 六Lục 度Độ 也dã 俱câu 舎# 論luận 曰viết 菩Bồ 提Đề 薩Tát 埵Đóa 。 利lợi 物vật 為vi 懷hoài 為vì 化hóa 有hữu 情tình 。 必tất 徃# 惡ác 趣thú 此thử 意ý 也dã 。

(# 聲Thanh 聞Văn 事sự 。 佛Phật 地địa 論luận 云vân 聞văn 佛Phật 言ngôn 音âm 而nhi 入nhập 聖thánh 道Đạo 故cố 名danh 聲Thanh 聞Văn 。 (# 已dĩ 上thượng )# 三tam 乗# 俱câu 佛Phật 音âm 聲Thanh 聞Văn 中trung 別biệt 聲Thanh 聞Văn 名danh 事sự 菩Bồ 薩Tát 十thập 方phương 世thế 界giới 。 徃# 返phản 遊du 行hành 眾chúng 生sanh 利lợi 益ích 音âm 聲Thanh 聞Văn 云vân 道Đạo 理lý 少thiểu [打-丁+刃]# 緣Duyên 覺Giác 樹thụ 下hạ 石thạch 上thượng 在tại 坐tọa 禪thiền 觀quán 法pháp 是thị 聲Thanh 聞Văn 云vân 難nạn/nan 聲Thanh 聞Văn 最tối 鈍độn 根căn 佛Phật 邊biên 居cư 親thân 佛Phật 音âm 聲Thanh 聞Văn 得đắc 悟ngộ 別biệt 其kỳ 名danh 得đắc 。 二nhị 藏tạng 義nghĩa 一nhất (# 十thập 八bát )# 云vân 問vấn 聞văn 聲thanh 悟ngộ 道đạo 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 然nhiên 。 何hà # 此thử 人nhân 偏thiên 云vân 聲Thanh 聞Văn 荅# 從tùng 強cưỡng 說thuyết 故cố 形hình 相tướng 似tự 故cố 常thường 不bất 離ly 佛Phật 。 故cố 對đối 獨Độc 覺Giác 故cố (# 云vân 云vân )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 如như 地địa 論luận 說thuyết 我ngã 眾chúng 生sanh 等đẳng 但đãn 有hữu 名danh 故cố 說thuyết 之chi 為vi 聲thanh 於ư 聲thanh 悟ngộ 解giải 故cố 曰viết 聲Thanh 聞Văn (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 觀quán 法pháp 約ước 聲Thanh 聞Văn 名danh 歟# 別biệt 途đồ 義nghĩa 也dã 更cánh 明minh )# 。

(# ○# 法pháp 華hoa 論luận 四tứ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 事sự 一nhất 決quyết 定định 聲Thanh 聞Văn 是thị 界giới 內nội 於ư 必tất 不bất 回hồi 心tâm 決quyết 定định 入nhập 滅diệt 者giả 也dã 。 記ký 一nhất 末mạt 云vân 即tức 經kinh 中trung 云vân 生sanh 滅diệt 度độ 想tưởng 。 決quyết 定định 性tánh 也dã (# 云vân 云vân )# 是thị 亦diệc 鹿lộc 苑uyển 證chứng 果Quả 人nhân 也dã 而nhi 方Phương 等Đẳng 時thời 彈đàn 呵ha 不bất 受thọ 昔tích 大đại 種chủng 有hữu 未vị 熟thục 故cố 法pháp 華hoa 座tòa 来# 佛Phật 記ký 莂biệt 授thọ 故cố 論luận 自tự 釋thích 云vân 根căn 未vị 熟thục 故cố 如Như 來Lai 不bất 與dữ 授thọ 記ký (# 文văn )# 山sơn 家gia 云vân 今kim 除trừ 入nhập 寂tịch 決quyết 定định 餘dư 皆giai 在tại 座tòa 文văn 此thử 者giả 方phương 便tiện 土thổ/độ 法pháp 華hoa 聞văn 發phát 心tâm 也dã 故cố 彼bỉ 土độ 得đắc 聞văn 者giả 名danh 五ngũ 性tánh 宗tông 此thử 義nghĩa 不bất 知tri 彼bỉ 破phá 。 記ký 一nhất 及cập 真chân 記ký 并tinh 授thọ 決quyết 集tập 下hạ 有hữu (# 云vân 云vân )# 然nhiên 過quá 去khứ 不Bất 輕Khinh 菩Bồ 薩Tát 。 又hựu 此thử 永vĩnh 滅diệt 類loại 記ký 授thọ 彼bỉ 謗báng 又hựu 信tín イ# ヘ# ト# モ# 是thị 以dĩ 方phương 便tiện 界giới 外ngoại 菩Bồ 薩Tát 心tâm 發phát せ# シ# メ# ン# カ# 為vi 也dã 其kỳ 旨chỉ 文văn 真chân 記ký 四tứ 有hữu 。 二nhị 增tăng 上thượng 慢mạn 是thị 疏sớ/sơ 四tứ 及cập 記ký 中trung 或hoặc 內nội 凡phàm 或hoặc 外ngoại 凡phàm 故cố 其kỳ 位vị 定định 判phán 詮thuyên 未vị 入nhập 聖thánh 位vị 人nhân 也dã 此thử 者giả 未vị 得đắc 謂vị 得đắc 。 未vị 證chứng 謂vị 證chứng 。 五ngũ 千thiên 起khởi 去khứ 類loại 也dã 是thị 又hựu 大đại 種chủng 有hữu イ# ヘ# 氏thị 未vị 熟thục 故cố 記ký 莂biệt 不bất 受thọ 不Bất 輕Khinh 菩Bồ 薩Tát 。 又hựu 此thử 類loại 授thọ 記ký シ# モ# ヘ# リ# 。 問vấn 今kim 日nhật 在tại 世thế 決quyết 定định 上thượng 慢mạn 二nhị 類loại 昔tích 何hà 時thời 大đại 緣duyên 結kết 耶da 。 荅# 三tam 世thế 益ích 物vật 機cơ 應ưng 不bất 一nhất 故cố 定định 判phán シ# カ# タ# シ# 。 三tam 退thoái 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 聲Thanh 聞Văn 是thị 大đại 通thông 結kết 緣duyên 後hậu 中trung 間gian 聲Thanh 聞Văn ト# ナ# レ# ル# 類loại 也dã 是thị 又hựu 二nhị 類loại 一nhất 退thoái 大đại 是thị 昔tích 既ký 大đại 心tâm 發phát 人nhân 中trung 途đồ 生sanh 死tử 恐khủng 聲Thanh 聞Văn 成thành 今kim 日nhật 鹿lộc 苑uyển 證chứng 果Quả 爾nhĩ 前tiền 於ư 永vĩnh 不bất 成thành 佛Phật ▆# 敗bại 種chủng 者giả 此thử 人nhân 入nhập 位vị 約ước 或hoặc 決quyết 定định 名danh 即tức 化hóa 城thành 疏sớ/sơ 中trung 間gian 逢phùng 值trị 三tam 類loại 中trung 第đệ 二nhị 類loại 人nhân 今kim 目mục 法pháp 華hoa 得đắc 記ký 眾chúng 也dã 。 二nhị 元nguyên 住trụ 小tiểu 是thị 昔tích 大đại 乗# 雖tuy 聞văn 終chung 不bất 信tín 解giải 。 本bổn 小tiểu 乗# 人nhân 今kim 日nhật 始thỉ 法pháp 華hoa 聞văn 大đại 乗# 心tâm 發phát 或hoặc 在tại 世thế 即tức 得đắc 道Đạo 或hoặc 滅diệt 後hậu 得đắc 道Đạo 是thị 中trung 間gian 第đệ 三tam 類loại 也dã 故cố 文văn 句cú 七thất 云vân 三tam 但đãn 論luận 遇ngộ 小tiểu 不bất 論luận 遇ngộ 大đại 則tắc 中trung 間gian 未vị 度độ テ# 今kim 亦diệc 不bất 盡tận 方phương 始thỉ 受thọ 大đại 乃nãi 至chí 滅diệt 後hậu 得đắc 道Đạo 者giả 是thị 。 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 第đệ 三tam 類loại 中trung 亦diệc 佛Phật 世thế 得đắc 道Đạo 故cố 乃nãi 至chí 云vân 也dã 是thị 亦diệc 昔tích 大đại 乗# 聞văn 故cố 退thoái 大đại 中trung 攝nhiếp 也dã 。 文văn 句cú 真chân 記ký 七thất 云vân 即tức 是thị 第đệ 三tam 亦diệc 名danh 元nguyên 住trụ 小tiểu 即tức 法pháp 華hoa 論luận 四tứ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 中trung 退thoái 大đại 攝nhiếp 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 又hựu 本bổn 來lai 小tiểu 乗# 樂nhạo/nhạc/lạc 定định 小tiểu 果quả 取thủ 邊biên 約ước 決quyết 定định 性tánh 云vân 也dã 此thử 元nguyên 住trụ 小tiểu 中trung 若nhược 爾nhĩ 前tiền 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 入nhập 者giả 法pháp 華hoa 座tòa 來lai 彼bỉ 土độ 得đắc 聞văn 今kim 未vị 入nhập 無vô 餘dư 者giả 法pháp 華hoa 座tòa 來lai 也dã 已dĩ 上thượng 退thoái 大đại 元nguyên 小tiểu 二nhị 類loại 合hợp 第đệ 三tam 退thoái 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 聲Thanh 聞Văn 云vân 也dã 四tứ 應ứng 化hóa 聲Thanh 聞Văn 是thị 古cổ 佛Phật 古cổ 菩Bồ 薩Tát 反phản 化hóa 前tiền 決quyết 定định 等đẳng 三tam 種chủng 形hình 應ưng 同đồng シ# 玉ngọc ヘ# ル# ヲ# 云vân 也dã 是thị 亦diệc 實thật 者giả 同đồng 法pháp 華hoa 得đắc 記ký 也dã 已dĩ 上thượng 是thị 四tứ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 名danh 此thử 中trung 決quyết 定định 退thoái 大đại 二nhị 文văn 句cú 一nhất 住trụ 果quả 名danh 藏tạng 通thông 二nhị 教giáo [一/且]# 應ứng 化hóa 聲Thanh 聞Văn 別biệt 圓viên 地địa 住trụ 已dĩ 上thượng 也dã 權quyền 實thật 以dĩ 分phần/phân 時thời 。 記ký 一nhất 前tiền 三tam 實thật 者giả 後hậu 一nhất 權quyền 者giả 。 文văn 句cú 四tứ 決quyết 定định 退thoái 大đại 二nhị 實thật 應ứng 化hóa 權quyền 上thượng 慢mạn 非phi 權quyền 非phi 實thật 判phán 委ủy 記ký 一nhất 末mạt 見kiến 山sơn 王vương 院viện 論luận 記ký 此thử 四tứ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 付phó 十thập 門môn 分phân 別biệt 煩phiền 芿# 故cố 畧lược 之chi )# 。

(# ○# 瑜du 伽già 論luận 又hựu 四tứ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 明minh 一nhất 反phản 化hóa 二nhị 上thượng 慢mạn 三tam 回hồi 向hướng 菩Bồ 提Đề 四tứ 一nhất 向hướng 趣thú 寂tịch 也dã 是thị 法pháp 華hoa 論luận 望vọng 次thứ 第đệ 異dị 其kỳ 人nhân 是thị 一nhất 也dã 相tương/tướng 配phối 可khả 知tri )# 。

(# ○# 今kim 家gia 文văn 句cú 第đệ 四tứ 經kinh 依y 論luận 望vọng 五ngũ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 立lập 一nhất 久cửu 習tập 小tiểu 是thị 論luận 決quyết 定định 永vĩnh 滅diệt 者giả 也dã 昔tích 久cửu 小tiểu 乗# 修tu 習tập 故cố 久cửu 習tập 小tiểu 名danh 。 二nhị 退thoái 大đại 取thủ 小tiểu 是thị 論luận 退thoái 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 同đồng 中trung 間gian 三tam 類loại 中trung 第đệ 二nhị 第đệ 三tam 。 攝nhiếp 也dã 而nhi 文văn 正chánh 第đệ 二nhị 類loại 約ước 釋thích 。 三tam 內nội 秘bí 外ngoại 現hiện 是thị 應ứng 化hóa 聲Thanh 聞Văn 或hoặc 時thời 是thị 又hựu 大đại 乗# 聲Thanh 聞Văn 名danh 大đại 乗# 人nhân 聲Thanh 聞Văn 形hình 故cố 也dã 。 四tứ 未vị 得đắc 謂vị 證chứng 是thị 增tăng 上thượng 慢mạn 。 聲Thanh 聞Văn 也dã 記ký 四tứ 本bổn 云vân 應ưng 知tri 上thượng 慢mạn 不bất 全toàn 無vô 法pháp 但đãn 以dĩ 淺thiển 位vị 自tự 謂vị 增tăng 上thượng 而nhi 慢mạn 他tha 人nhân 名danh 增tăng 上thượng 慢mạn 。 (# 已dĩ 上thượng )# 五ngũ 大đại 乗# 聲Thanh 聞Văn 是thị 又hựu 佛Phật 道Đạo 聲thanh 聲Thanh 聞Văn 共cộng 名danh 以dĩ 佛Phật 道Đạo 聲thanh 。 令linh 一nhất 切thiết 聞văn 。 說thuyết 新tân 得đắc 記ký 菩Bồ 薩Tát 八bát 相tương/tướng 成thành 道Đạo 佛Phật 道Đạo 聲thanh 以dĩ 普phổ 一nhất 切thiết 聞văn 聲Thanh 聞Văn 名danh 是thị 化hóa 他tha 約ước 也dã 是thị 又hựu 別biệt 圓viên 地địa 住trụ 通thông 記ký 一nhất 見kiến 此thử 佛Phật 道Đạo 聲Thanh 聞Văn 論luận 四tứ 種chủng 外ngoại 一nhất 家gia 義nghĩa 立lập 加gia 前tiền 四tứ 種chủng 全toàn 論luận 同đồng 但đãn 其kỳ 次thứ 第đệ 少thiểu 異dị 也dã 記ký 一nhất 末mạt 云vân 在tại 昔tích 則tắc 無vô 應ứng 化hóa 佛Phật 道Đạo 之chi 稱xưng 在tại 今kim 即tức 無vô 住trụ 果quả 決quyết 定định 之chi 名danh (# 已dĩ 上thượng )# 玄huyền 論luận 又hựu 五ngũ 種chủng 聲Thanh 聞Văn 明minh 。 今kim 家gia 五ngũ 種chủng 同đồng 義nghĩa 也dã )# 。

()#

(# 問vấn 文văn 真chân 記ký 四tứ 料liệu 簡giản 疏sớ/sơ 久cửu 習tập 小tiểu 廣quảng 在tại 座tòa 元nguyên 住trụ 小tiểu 者giả 永vĩnh 滅diệt 不bất 在tại 座tòa 者giả 攝nhiếp 論luận 決quyết 定định 但đãn 永vĩnh 滅diệt 不bất 在tại 座tòa 者giả 指chỉ 少thiểu 異dị 也dã (# 云vân 云vân )# 此thử 義nghĩa 如như 何hà 。 荅# 真chân 記ký 義nghĩa 恐khủng 不bất 穩ổn 其kỳ 故cố 疏sớ/sơ 五ngũ 種chủng 前tiền 四tứ 全toàn 論luận 四tứ 種chủng 同đồng 但đãn 大đại 乗# 加gia 五ngũ ト# ス# ル# ノ# 三tam 也dã 故cố 記ký 云vân 今kim 家gia 依y 經kinh 望vọng 論luận 但đãn 加gia 佛Phật 道Đạo 一nhất 種chủng (# 文văn )# 。 格cách 言ngôn 云vân 四tứ 種chủng 同đồng 論luận 名danh 相tướng 小tiểu 殊thù (# 文văn )# 其kỳ 久cửu 習tập 小tiểu 既ký 論luận 決quyết 定định 如như 云vân ヘ# リ# 何hà 亦diệc 廣quảng 元nguyên 住trụ 小tiểu 指chỉ 況huống 論luận 退thoái 大đại 中trung 既ký 廣quảng 元nguyên 住trụ 小tiểu 等đẳng 攝nhiếp 故cố 疏sớ/sơ 退thoái 大đại 中trung 亦diệc 元nguyên 住trụ 小tiểu 可khả 有hữu 何hà 違vi 久cửu 習tập 小tiểu 入nhập 況huống 記ký 文văn 疏sớ/sơ 決quyết 定định 釋thích ス# ル# ニ# 全toàn 在tại 座tòa 元nguyên 住trụ 小tiểu 者giả 舉cử 但đãn 通thông 途đồ 被bị 問vấn 云vân ヘ# リ# 加gia 之chi 授thọ 決quyết 集tập 亦diệc 疏sớ/sơ 決quyết 定định 滅diệt 想tưởng 者giả 退thoái 大đại 中trung 間gian 取thủ 小tiểu 者giả ト# せ# リ# 故cố 知tri 論luận 決quyết 定định 疏sớ/sơ 久cửu 習tập 小tiểu 紙chỉ 毫hào 不bất 可khả 有hữu 不bất 同đồng 是thị 亦diệc 予# 億ức 說thuyết 非phi 寳# 林lâm 坊phường 義nghĩa 也dã 委ủy 別biệt 鈔sao 有hữu 此thử 不bất 可khả 盡tận )# 。

(# ○# 定định 性tánh 不bất 定định 性tánh 付phó 重trùng 重trùng 分phân 別biệt 。 一nhất 界giới 內nội 回hồi 心tâm 不bất 定định 永vĩnh 入nhập 滅diệt 決quyết 定định 云vân 。 二nhị 忍Nhẫn 法Pháp 已dĩ 上thượng 決quyết 定định 忍nhẫn 位vị 以dĩ 前tiền 不bất 定định 也dã 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 九cửu (# 四tứ 十thập 二nhị )# 引dẫn 菩Bồ 提Đề 心tâm 義nghĩa 云vân 三tam 藏tạng 忍nhẫn 位vị 以dĩ 前tiền 回hồi 心tâm 忍nhẫn 位vị 已dĩ 上thượng 不bất 回hồi 如như 俱câu 舎# 說thuyết 已dĩ 上thượng 三tam 忍nhẫn 位vị 以dĩ 前tiền 根căn 轉chuyển ス# ル# ヲ# ハ# 不bất 定định 初sơ 心tâm 必tất 定định 小tiểu 果quả 取thủ 根căn 性tánh 不bất 轉chuyển 定định 性tánh ト# ス# ル# 也dã 元nguyên 住trụ 小tiểu 類loại 此thử 定định 性tánh 也dã 文văn 句cú 真chân 記ký 四tứ (# 本bổn 四tứ )# 徃# 見kiến )# 。

(# ○# 支chi 佛Phật 乗# 付phó 種chủng 種chủng 義nghĩa 有hữu 悉tất 下hạ 至chí 可khả 明minh )# 。

(# ○# 菩Bồ 薩Tát 乗# 名danh 義nghĩa 事sự 是thị 又hựu 下hạ 菩Bồ 薩Tát 乗# ニ# テ# 可khả 明minh )# 。

問vấn 若nhược 爾nhĩ 者giả 今kim 此thử 三tam 藏tạng 教giáo 三tam 乗# 所sở 觀quán 觀quán 法pháp 折chiết 空không 觀quán 體thể 空không 觀quán 中trung 何hà 耶da 。 荅# 體thể 空không 觀quán 者giả 大đại 乗# 觀quán 門môn 故cố 不bất 明minh 三tam 藏tạng 教giáo 也dã 仍nhưng 三tam 藏tạng 三tam 乗# 人nhân 共cộng 修tu 折chiết 空không 觀quán 也dã 此thử 折chiết 空không 觀quán 亦diệc 名danh 生sanh 滅diệt 觀quán 名danh 拙chuyết 度độ 觀quán 也dã 。 問vấn 三tam 乗# 共cộng 修tu 折chiết 空không 觀quán 難nạn/nan 辨biện 三tam 乗# 不bất 同đồng 如như 何hà 。 荅# 三tam 乗# 同đồng 修tu 折chiết 空không 觀quán 然nhiên 諦đế 緣duyên 度độ 三tam 所sở 學học 不bất 同đồng 也dã 聲Thanh 聞Văn 就tựu 四Tứ 諦Đế 法Pháp 門môn 。 修tu 折chiết 空không 觀quán 緣Duyên 覺Giác 就tựu 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 法Pháp 。 門môn 修tu 折chiết 空không 觀quán 菩Bồ 薩Tát 就tựu 六Lục 度Độ 之chi 法Pháp 門môn 修tu 折chiết 空không 觀quán 仍nhưng 三tam 乗# 同đồng 修tu 折chiết 空không 觀quán 以dĩ 諦đế 緣duyên 度độ 差sai 別biệt 可khả 知tri 三tam 乗# 不bất 同đồng 也dã 。 問vấn 三tam 藏tạng 教giáo 觀quán 門môn 名danh 折chiết 空không 觀quán 名danh 生sanh 滅diệt 觀quán 名danh 拙chuyết 度độ 觀quán 意ý 如như 何hà 。 荅# 折chiết 空không 觀quán 者giả 觀quán 諸chư 法pháp 空không 。 也dã 於ư 此thử 空không 觀quán 大đại 小tiểu 乗# 空không 觀quán 淺thiển 深thâm 不bất 同đồng 故cố 為vi 顯hiển 此thử 不bất 同đồng 三tam 藏tạng 空không 觀quán 名danh 折chiết 空không 觀quán 也dã 折chiết 者giả 折chiết 破phá 義nghĩa 也dã 所sở 謂vị 諸chư 法pháp 。 眼nhãn 前tiền 歷lịch 歷lịch 皆giai 生sanh 滅diệt 無vô 常thường 法pháp 也dã 山sơn 崩băng 河hà 埋mai 皆giai 其kỳ 體thể 成thành 空không 況huống 始thỉ 千thiên 草thảo 萬vạn 木mộc 至chí 六lục 道đạo 生sanh 類loại 何hà 物vật 一nhất 常thường 住trụ 法pháp 哉tai 皆giai 生sanh 滅diệt 無vô 常thường 法pháp 一nhất 法pháp 觀quán 非phi 可khả 執chấp 著trước 云vân 折chiết 空không 觀quán 生sanh 滅diệt 觀quán 也dã 此thử 折chiết 空không 觀quán 譬thí 芭ba 蕉tiêu 泡bào 沫mạt 。 泡bào 沫mạt 者giả 如như 水thủy 淡đạm 也dã 芭ba 蕉tiêu 者giả 榮vinh 好hảo/hiếu 然nhiên 風phong 吹xuy 皆giai 散tán 散tán 破phá 物vật 也dã 諸chư 法pháp 如như 此thử 。 觀quán 而nhi 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 也dã 俱câu 舎# 論luận 云vân 分phần/phân 折chiết 諸chư 色sắc 至chí 一nhất 極cực 微vi 是thị 折chiết 空không 觀quán 相tương/tướng 也dã 此thử 折chiết 空không 觀quán 名danh 拙chuyết 度độ 觀quán 事sự 此thử 三tam 藏tạng 淺thiển 近cận 教giáo 而nhi 拙chuyết 故cố 云vân 拙chuyết 度độ 觀quán 也dã 。

(# ○# 折chiết 空không 觀quán 事sự 先tiên 大đại 叚giả 藏tạng 通thông 二nhị 教giáo 空không 觀quán 以dĩ 界giới 內nội 見kiến 思tư 斷đoạn 其kỳ 中trung 通thông 教giáo 大đại 乗# 夢mộng 幻huyễn 觀quán 用dụng 鏡kính 像tượng 水thủy 月nguyệt 。 如như 是thị 躰# 達đạt 空không 觀quán ナ# レ# ハ# 躰# 空không 云vân 也dã 其kỳ 旨chỉ 下hạ 卷quyển 至chí 委ủy 聞văn [打-丁+刃]# 此thử 三tam 藏tạng 教giáo 小tiểu 乗# ナ# レ# ハ# 無vô 常thường 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 以dĩ 人nhân 法pháp 空không 知tri 也dã 念niệm 念niệm 折chiết 破phá 折chiết 破phá 空không 觀quán 故cố 折chiết 空không 觀quán 名danh 也dã 其kỳ 行hành 相tương/tướng 論luận 時thời 無vô 常thường 無vô 我ngã 。 觀quán 也dã 具cụ 折chiết 色sắc 心tâm 人nhân 空không 觀quán 名danh 此thử 折chiết 名danh 立lập 根căn 本bổn 外ngoại 道đạo 邪tà 折chiết 對đối 破phá 故cố 也dã 。 弘hoằng 決quyết 三tam 下hạ 云vân 此thử 之chi 折chiết 名danh 本bổn 在tại 外ngoại 道đạo 觀quán 極cực 微vi 色sắc 及cập 一nhất 剎sát 那na 若nhược 盡tận 不bất 盡tận 今kim 觀quán 無vô 常thường 等đẳng 亦diệc 名danh 折chiết 者giả 對đối 破phá 外ngoại 道đạo 汝nhữ 折chiết 非phi 正chánh (# 已dĩ 上thượng )# 。 外ngoại 道đạo 色sắc 心tâm 折chiết 破phá 一nhất 極cực 微vi 及cập 一nhất 剎sát 那na 心tâm 。 至chí 或hoặc 断# 無vô 計kế 或hoặc 常thường 住trụ 執chấp 此thử 是thị 邪tà 見kiến 。 也dã 佛Phật 法Pháp 正chánh 折chiết 云vân 極cực 微vi 及cập 剎sát 那na 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 故cố 常thường 非phi 假giả 有hữu 故cố 斷đoạn 非phi 也dã 具cụ 止Chỉ 觀Quán 三tam 偏thiên 圓viên 下hạ 有hữu (# 云vân 云vân )# 。 [打-丁+刃]# 此thử 佛Phật 法Pháp 正chánh 折chiết 付phó 毘tỳ 曇đàm 成thành 論luận 意ý 不bất 同đồng 也dã 先tiên 毘tỳ 曇đàm 有hữu 門môn 心tâm 未vị 來lai 世thế 眾chúng 多đa 極cực 微vi 心tâm 心tâm 所sở 等đẳng 有hữu 現hiện 在tại 流lưu 至chí 無vô 明minh 因nhân 緣duyên 。 和hòa 合hợp 假giả 眾chúng 生sanh 等đẳng ト# ナ# レ# リ# 和hòa 合hợp 色sắc 法pháp 是thị 假giả 瓶bình 衣y 等đẳng 如như 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 。 如như 總tổng 六lục 道đạo 諸chư 法pháp 皆giai 極cực 微vi 聚tụ 集tập 假giả 存tồn 極cực 微vi 離ly 別biệt 一nhất 法pháp 無vô 但đãn 極cực 微vi 剎sát 那na 實thật 法pháp 有hữu 如như 是thị 諸chư 法pháp 。 迷mê 凡phàm 夫phu 常thường 住trụ 思tư 成thành 外ngoại 道đạo 我ngã 躰# 立lập 故cố 妄vọng 見kiến 思tư 煩phiền 惱não 起khởi 恣tứ 惡ác 業nghiệp 作tác 三tam 界giới 輪luân 轉chuyển 也dã 而nhi 今kim 正chánh 見kiến 以dĩ 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 假giả 和hòa 合hợp 法pháp 實thật 躰# 生sanh 住trụ 異dị 滅diệt 。 四tứ 相tương/tướng 移di 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 我ngã 躰# 何hà 有hữu 兔thố 角giác 如như 人nhân 我ngã 空không 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 自tự 起khởi 即tức 常thường 顛điên 倒đảo 我ngã 顛điên 倒đảo 亡vong 見kiến 思tư 煩phiền 惱não 斷đoạn 空không 理lý 契khế 無vô 餘dư 滅diệt 歸quy 也dã 過quá 去khứ 入nhập 極cực 微vi 剎sát 那na 實thật 法pháp 有hữu 也dã 但đãn 色sắc 法pháp 折chiết 破phá 身thân 念niệm 處xứ 觀quán 斷đoạn 惑hoặc [(打-丁+匆)/心]# 諸chư 法pháp 折chiết 法pháp 念niệm 處xứ 觀quán 断# 惑hoặc 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát 具cụ 釋thích 揔# 毘tỳ 曇đàm 心tâm 但đãn 眾chúng 生sanh 空không 明minh 法pháp 空không 論luận 故cố 色sắc 心tâm 實thật 法pháp 始thỉ 終chung 三tam 世thế 實thật 有hữu 法pháp 躰# 恆hằng 有hữu 立lập 。 問vấn 毘tỳ 曇đàm 遂toại 實thật 法pháp 折chiết 破phá 耶da 。 荅# 生sanh 滅diệt 觀quán 故cố 一nhất 徃# 折chiết 破phá 樣# 共cộng 有hữu 為vi 四tứ 相tương/tướng 未vị 來lai 現hiện 在tại 。 過quá 去khứ 被bị 移di 而nhi 實thật 躰# 三tam 世thế 渡độ 恆hằng 有hữu 立lập 故cố 落lạc 居cư 不bất 折chiết 破phá 可khả 成thành 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 外ngoại 道đạo 極cực 微vi 常thường 住trụ 見kiến 同đồng 耶da 。 荅# 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 三tam 末mạt 云vân 有hữu 部bộ 但đãn 云vân 實thật 有hữu 不bất 云vân 常thường 故cố (# 云vân 云vân )# 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 觀quán 故cố 常thường 見kiến 不bất 同đồng 也dã 。 問vấn 毘tỳ 曇đàm 極cực 微vi 實thật 有hữu 立lập 何hà 空không 觀quán 成thành 耶da 。 荅# 毘tỳ 曇đàm 心tâm 生sanh 空không 明minh 法pháp 空không 不bất 論luận 諸chư 色sắc 分phần/phân 折chiết ス# ル# ナ# ハ# 無vô 我ngã 知tri 為vi 法pháp 空không せ# ン# カ# 為vi 非phi 故cố 人nhân 空không 觀quán 成thành 即tức 無vô 餘dư 入nhập 人nhân 滅diệt 法pháp 有hữu 終chung 法pháp 數số 墮đọa 也dã 一nhất 極cực 微vi 至chí 不bất 分phân 折chiết 極cực 微vi 本bổn 有hữu 也dã 。 次thứ 成thành 實thật 空không 門môn 心tâm 本bổn 來lai 色sắc 心tâm 實thật 法pháp 無vô 無vô 明minh 因nhân 緣duyên 。 假giả 和hòa 合hợp 但đãn 現hiện 在tại 有hữu 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 終chung 無vô 歸quy 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 空không 無vô 相tướng 事sự 勿vật 論luận 也dã 實thật 法pháp 有hữu 云vân 共cộng 其kỳ 躰# 浮phù 虛hư 也dã 剎sát 那na [剁-几+ㄆ]# 那na 四tứ 相tương/tướng 被bị 移di 生sanh 滅diệt 色sắc 心tâm 實thật 躰# 無vô 例lệ 毘tỳ 曇đàm 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 但đãn 現hiện 在tại 有hữu 云vân 如như 實thật 法pháp 但đãn 現hiện 在tại 有hữu 立lập 也dã 是thị 成thành 論luận 法pháp 空không 也dã 過quá 未vị 無vô 躰# 現hiện 在tại 唯duy 一nhất 剎sát 那na 矣hĩ 此thử 成thành 論luận 心tâm 三tam 假giả 依y 諸chư 法pháp 且thả 住trụ 明minh 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát 云vân 雖tuy 亦diệc 剎sát 那na 生sanh 滅diệt 。 歸quy 無vô 而nhi 相tương 續tục 常thường 假giả 有hữu 諸chư 法pháp 如như 旋toàn 火hỏa 輪luân 。 故cố 譬thí 幻huyễn 化hóa 是thị 三tam 假giả 中trung 相tương 續tục 假giả 也dã 從tùng 因nhân 緣duyên 生sanh 。 念niệm 念niệm 生sanh 故cố 名danh 因nhân 成thành 假giả 彼bỉ 此thử 相tương 待đãi 假giả 名danh 諸chư 法pháp 。 是thị 相tương 待đãi 假giả 雖tuy 假giả 有hữu 法pháp 而nhi 是thị 假giả 有hữu 猶do 如như 泡bào 沫mạt 。 故cố 名danh 浮phù 虛hư (# 已dĩ 上thượng )# 凡phàm 夫phu 外ngoại 道đạo 此thử 浮phù 虛hư 諸chư 法pháp 於ư 妄vọng 執chấp 見kiến 思tư 起khởi 生sanh 死tử 流lưu 轉chuyển 。 今kim 三tam 假giả 浮phù 虛hư 以dĩ 假giả 實thật 皆giai 空không 觀quán 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 自tự 治trị 也dã 具cụ 止Chỉ 觀Quán 六lục 外ngoại 道đạo 斷đoạn 見kiến 不bất 同đồng ナ# ル# フ# ハ# 假giả 有hữu 故cố 也dã )# 。

(# ○# 過quá 未vị 立lập 機cơ 常thường 途đồ 不bất 同đồng 事sự 。 補bổ 註chú 十thập 四tứ 云vân 雜tạp 心tâm 毘tỳ 曇đàm 俱câu 舎# 正chánh 理lý 等đẳng 論luận 皆giai 悉tất 說thuyết 云vân 業nghiệp 入nhập 過quá 去khứ 故cố 正chánh 理lý 云vân 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 差sai 別biệt 作tác 用dụng 未vị 已dĩ 生sanh 位vị 名danh 為vì 未vị 來lai 此thử 經Kinh 已dĩ 生sanh 名danh 為vi 現hiện 在tại 此thử 若nhược 已dĩ 息tức 名danh 為vi 過quá 去khứ (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 極cực 微vi 亦diệc 隣lân 虛hư 名danh 事sự 。 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát (# 三tam 十thập 四tứ )# 云vân 以dĩ 極cực 微vi 細tế 隣lân 近cận 虛hư 無vô 故cố 以dĩ 極cực 微vi 名danh 為vi 隣lân 虛hư (# 已dĩ 上thượng )# 極cực 微vi 微vi 金kim 水thủy 等đẳng 義nghĩa 具cụ 俱câu 舎# 有hữu 付phó 極cực 微vi 十thập 方phương 分phần/phân 有hữu 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 三tam 末mạt (# 三tam 十thập 九cửu 丁đinh )# (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 神thần 我ngã 人nhân 我ngã 不bất 同đồng 事sự 神thần 我ngã 云vân 外ngoại 道đạo 計kế 我ngã 躰# 也dã 人nhân 我ngã 云vân 凡phàm 夫phu 我ngã 思tư 物vật )# 。

(# ○# 色sắc 心tâm 假giả 實thật 事sự 毘tỳ 曇đàm 心tâm 色sắc 假giả 法pháp 者giả 眾chúng 生sanh 瓶bình 衣y 等đẳng 也dã 折chiết 被bị 摧tồi 法pháp 也dã 色sắc 實thật 法pháp 者giả 一nhất 極cực 微vi 云vân 也dã 極cực 微vi 至chí 不bất 折chiết 故cố 也dã [打-丁+刃]# 心tâm 假giả 法pháp 者giả 諸chư 心tâm 所sở 歷lịch 緣duyên 對đối 境cảnh 起khởi 云vân 也dã 是thị 被bị 折chiết 故cố 也dã 心tâm 實thật 法pháp 者giả 一nhất 剎sát 那na 也dã 不bất 折chiết 故cố 也dã 。 成thành 論luận 心tâm 玄huyền 義nghĩa 八bát 云vân 三tam 假giả 浮phù 虛hư 破phá 假giả 實thật 悉tất 入nhập 空không 平bình 等đẳng (# 文văn )# 同đồng 真chân 記ký (# 廿# 九cửu )# 云vân 玄huyền 義nghĩa 三tam 假giả 浮phù 虛hư 破phá 假giả 實thật 等đẳng 者giả 問vấn 既ký 云vân 三tam 假giả 何hà 云vân 假giả 實thật 荅# 事sự 論luận 假giả 實thật 約ước 理lý 皆giai 假giả 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 五ngũ 塵trần 是thị 實thật 相tướng 本bổn 是thị 假giả 攬lãm 塵trần 成thành 大đại 大đại 成thành 根căn 故cố 若nhược 對đối 理lý 一nhất 切thiết 皆giai 假giả 同đồng 是thị 因nhân 緣duyên 假giả 名danh 法pháp 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 約ước 色sắc 法pháp 若nhược 心tâm 是thị 實thật 心tâm 數số 及cập 不bất 相tương 應ứng 。 無vô 為vi 等đẳng 皆giai 假giả (# 已dĩ 上thượng 真chân 記ký )# 相tương/tướng 四tứ 大đại 相tương/tướng 歟# )# 。

(# ○# 五ngũ 隂# 一nhất 色sắc 四tứ 心tâm 事sự 下hạ 念niệm 處xứ 下hạ 可khả 聞văn )# 。

(# ○# 毘tỳ 曇đàm 成thành 論luận 生sanh 空không 不bất 同đồng 事sự 毘tỳ 曇đàm 生sanh 空không 只chỉ 假giả 和hòa 合hợp 眾chúng 生sanh 。 空không 成thành 論luận 生sanh 空không 實thật 法pháp 空không 虛hư 假giả 無vô 性tánh 空không 以dĩ 眾chúng 生sanh 空không 故cố 。 大đại 不bất 同đồng 也dã 故cố 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 毘tỳ 曇đàm 生sanh 空không 但đãn 說thuyết 隂# 上thượng 無vô 我ngã 破phá 凡phàm 夫phu 橫hoạnh/hoành 計kế 我ngã 人nhân 目mục 之chi 為vi 元nguyên 未vị 說thuyết 眾chúng 生sanh 因nhân 緣duyên 。 虛hư 假giả 無vô 性tánh 之chi 空không 成thành 實thật 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 中trung 空không 無vô 定định 性tánh 名danh 眾chúng 生sanh 空không (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 生sanh 空không 法pháp 空không 多đa 種chủng 事sự 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát 卅# 云vân 生sanh 法pháp 二nhị 空không 配phối 立lập 不bất 同đồng 今kim 准chuẩn 文văn 義nghĩa 畧lược 作tác 四tứ 重trọng/trùng 一nhất 者giả 大đại 小tiểu 相tương 望vọng 小tiểu 名danh 生sanh 空không 破phá 生sanh 死tử 故cố 破phá 我ngã 執chấp 故cố 大đại 名danh 法pháp 空không 破phá 涅Niết 槃Bàn 故cố 破phá 法pháp 執chấp 故cố 二nhị 者giả 於ư 小tiểu 乗# 中trung 空không 有hữu 相tương 望vọng 有hữu 門môn 生sanh 空không 破phá 我ngã 人nhân 故cố 不bất 明minh 法pháp 空không 明minh 法pháp 實thật 故cố 成thành 論luận 明minh 法pháp 空không 亦diệc 空không 隂# 界giới 故cố 三tam 於ư 有hữu 門môn 中trung 見kiến 修tu 相tương 望vọng 見kiến 道đạo 破phá 身thân 見kiến 故cố 名danh 生sanh 空không 修tu 道Đạo 破phá 我ngã 之chi 所sở 依y 事sự 法pháp 迷mê 故cố 得đắc 法Pháp 空không 四tứ 者giả 於ư 見kiến 道đạo 中trung 破phá 我ngã 見kiến 故cố 得đắc 眾chúng 生sanh 空không 破phá 我ngã 所sở 見kiến 故cố 得đắc 法Pháp 空không 然nhiên 有hữu 門môn 中trung 云vân 法pháp 空không 者giả 但đãn 破phá 我ngã 所sở 非phi 破phá 法pháp 躰# 謂vị 有hữu 我ngã 故cố 亦diệc 有hữu 我ngã 所sở 若nhược 無vô 我ngã 者giả 。 但đãn 名danh 實thật 法pháp 不bất 名danh 我ngã 所sở 今kim 觀quán 色sắc 等đẳng 非phi 我ngã 所sở 依y 名danh 破phá 我ngã 所sở 故cố 此thử 法pháp 空không 若nhược 望vọng 成thành 論luận 猶do 是thị 生sanh 空không (# 已dĩ 上thượng )# 第đệ 一nhất 大đại 小tiểu 相tương 望vọng 時thời 小tiểu 乗# 二nhị 空không 俱câu 生sanh 空không 云vân 事sự 分phần/phân 叚giả 生sanh 死tử 破phá 人nhân 我ngã 執chấp 情tình 破phá 故cố 也dã 大đại 乗# 空không 法pháp 空không 云vân 事sự 界giới 內nội 外ngoại 諸chư 法pháp 悉tất 空không 故cố 也dã 又hựu 別biệt 教giáo 十thập 行hành 出xuất 假giả 菩Bồ 薩Tát 自tự 行hành 人nhân 空không 涅Niết 槃Bàn 法pháp 非phi 出xuất 假giả 處xứ 始thỉ 法pháp 空không ▆# 云vân 也dã )# 。

(# ○# 名danh 目mục 面diện 毘tỳ 曇đàm 成thành 論luận 不bất 斥xích 落lạc 然nhiên 俱câu 舎# 引dẫn 故cố 毘tỳ 曇đàm 心tâm 親thân )# 。

(# ○# 拙chuyết 度độ 巧xảo 度độ 事sự 第đệ 一nhất 卷quyển 明minh 如như )# 。

問vấn 若nhược 爾nhĩ 者giả 三tam 藏tạng 教giáo 聲Thanh 聞Văn 所sở 學học 四Tứ 諦Đế 者giả 何hà 耶da 荅# 四Tứ 諦Đế 者giả 一nhất 苦Khổ 諦Đế 亦diệc 云vân 苦khổ 聖Thánh 諦Đế 也dã 自tự 餘dư 准chuẩn 之chi 二nhị 集Tập 諦Đế 三tam 滅Diệt 諦Đế 四tứ 道Đạo 諦Đế 也dã 今kim 此thử 四Tứ 諦Đế 何hà 云vân 四tứ 聖Thánh 諦Đế 付phó 之chi 初sơ 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 世thế 間gian 因nhân 果quả 後hậu 道đạo 滅diệt 二nhị 諦đế 出xuất 世thế 因nhân 果quả 也dã 。

(# ○# 四tứ 聖Thánh 諦Đế 云vân 事sự 聖thánh 字tự 今kim 家gia 俱câu 舎# 二nhị 義nghĩa 有hữu 先tiên 今kim 家gia 心tâm 玄huyền 義nghĩa 三tam 云vân 聖thánh 者giả 對đối 破phá 邪tà 法pháp 故cố 言ngôn 聖thánh 也dã (# 文văn )# 是thị 聖thánh 者giả 正chánh 也dã 訓huấn 用dụng 也dã 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 四tứ 法pháp 外ngoại 道đạo 邪tà 法pháp 。 非phi 處xứ 出xuất 世thế 正Chánh 法Pháp 聖thánh 云vân 也dã 。 次thứ 俱câu 舎# 心tâm ヲ# イ# ハ# 頌tụng 疏sớ/sơ 二nhị 十thập 二nhị 云vân 問vấn 何hà 故cố 經kinh 中trung 說thuyết 為vi 聖Thánh 諦Đế 荅# 聖thánh 見kiến 四Tứ 諦Đế 無vô 顛điên 倒đảo 故cố 。 名danh 為vi 聖Thánh 諦Đế (# 文văn )# 遁độn 麟lân 云vân 是thị 聖thánh 者giả 諦đế 故cố 得đắc 聖thánh 名danh 謂vị 聖thánh 者giả 苦khổ 見kiến 實thật 苦khổ 乃nãi 至chí 道đạo 見kiến 實thật 道đạo 故cố 名danh 聖Thánh 諦Đế (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 聖thánh 人nhân 所sở 觀quán 故cố 聖thánh 云vân 也dã 聖thánh 人nhân 此thử 四tứ 見kiến 苦khổ ▆# 少thiểu 顛điên 倒đảo 明minh 知tri 故cố 聖Thánh 諦Đế 云vân 也dã 凡phàm 夫phu 苦khổ 樂lạc 思tư 迷mê 謬mậu 故cố 聖Thánh 諦Đế 不bất 名danh 也dã 故cố 集tập 註chú 上thượng 云vân 大đại 經Kinh 云vân 凡phàm 夫phu 有hữu 苦khổ 而nhi 無vô 諦đế 聲Thanh 聞Văn 有hữu 苦khổ 而nhi 有hữu 諦đế 凡phàm 夫phu 不bất 見kiến 苦khổ 理lý 故cố 言ngôn 無vô 諦đế 聲Thanh 聞Văn 能năng 見kiến 無vô 常thường 苦khổ 空không 。 故cố 言ngôn 有hữu 諦đế (# 已dĩ 上thượng )# 問vấn 四tứ 善thiện 根căn 凡phàm 夫phu 所sở 觀quán 。 時thời 凡phàm 諦đế 可khả 名danh 耶da 荅# 不bất 爾nhĩ 一nhất 凡phàm 夫phu 觀quán ス# レ# 氏thị 實thật 決quyết 定định 諦đế 理lý 不bất 見kiến 故cố 也dã 二nhị 凡phàm 夫phu 後hậu 時thời 退thoái 義nghĩa 有hữu 故cố 聖Thánh 諦Đế 不bất 名danh 也dã 故cố 光quang 記ký 云vân 凡phàm 雖tuy 觀quán 諦đế 是thị 非phi 決quyết 定định 而nhi 容dung 後hậu 時thời 顛điên 倒đảo 見kiến 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 玄huyền 義nghĩa 三tam 云vân 諦đế 者giả 有hữu 三tam 解giải (# 云vân 云vân )# 謂vị 自tự 性tánh 不bất 虛hư 故cố 稱xưng 為vi 諦đế 又hựu 見kiến 此thử 四tứ 得đắc 不bất 顛điên 倒đảo 覺giác 故cố 稱xưng 為vi 諦đế 又hựu 能năng 以dĩ 此thử 法pháp 顕# 示thị 於ư 他tha 故cố 名danh 為vi 諦đế (# 已dĩ 上thượng )# 初sơ 不bất 虛hư 義nghĩa 次thứ 不bất 顛điên 倒đảo 義nghĩa 第đệ 三tam 顯hiển 示thị 義nghĩa 也dã 此thử 三tam 名danh 正chánh 不bất 列liệt 故cố (# 云vân 云vân )# 云vân 初sơ 二nhị 義nghĩa 自tự 行hành 後hậu 一nhất 義nghĩa 化hóa 他tha 也dã 。 籤# 三tam 云vân 婆bà 娑sa 云vân 諦đế 是thị 何hà 義nghĩa 荅# 審thẩm 義nghĩa 是thị 諦đế 義nghĩa 實thật 義nghĩa 不bất 顛điên 倒đảo 義nghĩa 不bất 異dị 義nghĩa 是thị 諦đế 義nghĩa 今kim 文văn 合hợp 初sơ 兩lưỡng 義nghĩa 審thẩm 實thật 不bất 異dị 故cố 但đãn 三tam 義nghĩa 第đệ 二nhị 與dữ 論luận 名danh 同đồng 第đệ 三tam 名danh 者giả 如như 云vân 苦khổ 我ngã 已dĩ 知tri 不bất 復phục 更cánh 知tri 如như 汝nhữ 所sở 得đắc 與dữ 我ngã 不bất 異dị 餘dư 例lệ 可khả 知tri (# 已dĩ 上thượng )# 婆bà 娑sa 本bổn 文văn 審thẩm 義nghĩa 實thật 義nghĩa 不bất 顛điên 倒đảo 義nghĩa 不bất 異dị 義nghĩa 諦đế 字tự 四tứ 義nghĩa 出xuất 其kỳ 初sơ 二nhị 義nghĩa 合hợp 今kim 家gia 不bất 虛hư 義nghĩa ト# せ# リ# 又hựu 婆bà 娑sa 不bất 異dị 義nghĩa 云vân ヘ# ル# ヲ# 今kim 家gia 顯hiển 示thị 義nghĩa 云vân ヘ# リ# 是thị 俱câu 化hóa 他tha 約ước 彼bỉ 所sở 說thuyết 言ngôn 。 以dĩ 不bất 異dị 云vân 今kim 但đãn 義nghĩa 約ước 顕# 示thị 名danh ケ# タ# リ# 又hựu 彼bỉ 文văn 狡# 後hậu 心tâm 限hạn 故cố 也dã 今kim 心tâm 廣quảng 初sơ 後hậu 通thông ス# ル# カ# 故cố 也dã 又hựu 要yếu 覽lãm 中trung (# 卅# 二nhị )# 云vân 婆bà 娑sa 論luận 云vân 諦đế 者giả 實thật 義nghĩa 真chân 義nghĩa 如như 義nghĩa 不bất 顛điên 倒đảo 義nghĩa 無vô 虛hư 誑cuống 義nghĩa (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 五ngũ 義nghĩa 也dã 恐khủng 論luận 本bổn 不bất 同đồng 欤# 此thử 中trung 如như 義nghĩa 云vân 不bất 異dị 義nghĩa ナ# ル# ヘ# シ# 無vô 虛hư 誑cuống 義nghĩa 真chân 實thật 。 義nghĩa ナ# ル# ヘ# シ# )# 。

(# ○# 四Tứ 諦Đế 有hữu 為vi 有hữu 漏lậu 。 無vô 為vi 無vô 漏lậu 分phân 別biệt 事sự 先tiên 有hữu 為vi 者giả 為vi 作tác 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 五ngũ 云vân 為vi 有hữu 起khởi 作tác 故cố 名danh 有hữu 為vi (# 文văn )# 初sơ 為vi 字tự 以dĩ 也dã 有hữu 為vi 為vi 非phi 次thứ 有hữu 起khởi 作tác 云vân ヘ# ル# ハ# 正chánh 有hữu 為vi 義nghĩa 釋thích 此thử 時thời 為vi 有hữu 云vân 義nghĩa 欤# 又hựu 頌tụng 疏sớ/sơ 一nhất 云vân 為vi 者giả 作tác 也dã 此thử 有hữu 為vi 法pháp 。 眾chúng 緣duyên 造tạo 作tác 故cố 名danh 為vi 有hữu 。 彼bỉ 為vi 故cố 名danh 有hữu 為vi (# 文văn )# 此thử 時thời 為vi 有hữu ス# ル# ト# 云vân 義nghĩa 見kiến ヘ# タ# リ# 兔thố 角giác 有hữu 為vi 為vi 集tập 起khởi 造tạo 作tác 義nghĩa 也dã 。 古cổ 鈔sao 云vân 因nhân 果quả 約ước 有hữu 為vi 義nghĩa ヲ# イ# ハ# 因nhân 云vân 物vật 果quả 集tập 起khởi 造tạo 作tác 者giả ナ# シ# ハ# 起khởi 作tác ス# ル# コ# ト# 有hữu 有hữu 為vi [打-丁+刃]# 果quả 指chỉ 有hữu 為vi 云vân 時thời 因nhân 集tập 起khởi 造tạo 作tác サ# ラ# ル# 故cố 起khởi 作tác 義nghĩa 有hữu ス# ル# ト# 上thượng 云vân 心tâm 以dĩ 果quả 有hữu 為vi 云vân 也dã (# 云vân 云vân )# 無vô 為vi 義nghĩa 是thị 對đối 知tri ヌ# ヘ# シ# )# 。

(# ○# 次thứ 有hữu 漏lậu 者giả 頌tụng 疏sớ/sơ 一nhất 云vân 漏lậu 謂vị 煩phiền 惱não 泄tiết 過quá 無vô 窮cùng 煩phiền 惱não 名danh 漏lậu (# 文văn )# 。 遁độn 麟lân 云vân 謂vị 諸chư 煩phiền 惱não 。 於ư 六lục 根căn 門môn 泄tiết 過quá 無vô 窮cùng 名danh 漏lậu (# 文văn )# 泄tiết 思tư 列liệt 切thiết 漏lậu 讀đọc 也dã 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 有hữu 漏lậu 者giả 有hữu 持trì 心tâm 也dã 故cố 苦khổ 集tập 上thượng 泄tiết 過quá 義nghĩa 持trì ツ# ト# 云vân 事sự 也dã (# 云vân 云vân )# 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 六lục 本bổn 九cửu 云vân 古cổ 婆bà 娑sa 廿# 六lục 云vân 漏lậu 是thị 何hà 義nghĩa 荅# 留lưu 住trú 是thị 漏lậu 義nghĩa 令linh 眾chúng 生sanh 留lưu 住trú 欲dục 色sắc 無vô 色sắc 。 浸tẩm 漬tí 是thị 漏lậu 義nghĩa 如như 於ư 精tinh 中trung 浸tẩm 漬tí 種chủng 子tử 其kỳ 牙nha 便tiện 生sanh 如như 是thị 。 眾chúng 生sanh 以dĩ 業nghiệp 種chủng 子tử 浸tẩm 漬tí 煩phiền 惱não 糟tao 中trung 便tiện 生sanh 未vị 來lai 有hữu 牙nha 漏lậu 出xuất 是thị 漏lậu 義nghĩa 如như 泉tuyền 出xuất 水thủy 乳nhũ 房phòng 出xuất 乳nhũ 如như 是thị 眾chúng 生sanh 。 生sanh 於ư 六lục 入nhập 門môn 流lưu 出xuất 諸chư 漏lậu (# 云vân 云vân 已dĩ 上thượng )# 。 無vô 漏lậu 義nghĩa 是thị 對đối 知tri ヌ# ヘ# シ# [打-丁+刃]# 正chánh 四Tứ 諦Đế 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 等đẳng 分phân 別biệt 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 有hữu 為vi 有hữu 漏lậu 。 道Đạo 諦Đế 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 無vô 漏lậu 也dã 。 ▆# 聞văn 記ký 一nhất 云vân 道đạo 識thức 云vân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 修tu 行hành 無vô 漏lậu ト# レ# ト# モ# 此thử 修tu 行hành 證chứng 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 果quả 捨xả 故cố 云vân 有hữu 為vi 也dã 聖thánh 如như 向hướng 岸ngạn 乗# 舟chu 行hành 著trước 舟chu 捨xả 也dã (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 有hữu 漏lậu 付phó 三tam 漏lậu 事sự 及cập 漏lậu 義nghĩa 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ 三tam 道đạo 通thông 事sự 。 文văn 句cú 一nhất 云vân 漏lậu 者giả 三tam 漏lậu 也dã 成thành 論luận 云vân 失thất 道đạo 故cố 名danh 漏lậu 。 律luật 云vân 癡si 人nhân 造tạo 業nghiệp 開khai 諸chư 漏lậu 門môn 。 毘tỳ 曇đàm 云vân 漏lậu 落lạc 生sanh 死tử 論luận 律luật 語ngữ 異dị 而nhi 同đồng 明minh 漏lậu 義nghĩa (# 已dĩ 上thượng )# 。 記ký 一nhất 末mạt 云vân 三tam 漏lậu 者giả 一nhất 欲dục 漏lậu 謂vị 欲dục 界giới 一nhất 切thiết 。 煩phiền 惱não 除trừ 無vô 明minh 二nhị 有hữu 漏lậu 謂vị 上thượng 兩lưỡng 界giới 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 除trừ 無vô 明minh 三tam 無vô 明minh 漏lậu 謂vị 三tam 界giới 無vô 明minh (# 已dĩ 上thượng )# 真chân 記ký 云vân 成thành 論luận 律luật 及cập 毘tỳ 曇đàm 如như 次thứ 則tắc 對đối 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ (# 文văn )# 又hựu 云vân 毘tỳ 曇đàm 云vân 漏lậu 落lạc 生sanh 死tử 者giả 撿kiểm 輔phụ 正chánh 記ký 云vân 律luật 者giả 十thập 誦tụng 也dã (# 文văn )# 東đông 春xuân 一nhất 云vân 雖tuy 三tam 界giới 一nhất 切thiết 。 煩phiền 惱não 應ưng 皆giai 名danh 有hữu 漏lậu 於ư 三tam 有hữu 有hữu 之chi 漏lậu 故cố 下hạ 界giới 煩phiền 惱não 多đa 緣duyên 欲dục 起khởi 從tùng 勝thắng 為vi 名danh 說thuyết 為vi 欲dục 漏lậu 上thượng 界giới 諸chư 惑hoặc 更cánh 無vô 別biệt 勝thắng 得đắc 其kỳ 本bổn 名danh 名danh 為vi 有hữu 漏lậu 無vô 明minh 不bất 以dĩ 餘dư 法pháp 為vi 名danh 彰chương 自tự 指chỉ 相tương/tướng 名danh 無vô 明minh 漏lậu (# 已dĩ 上thượng )# 私tư 云vân 三tam 漏lậu 者giả 先tiên 煩phiền 惱não 約ước 也dã 漏lậu 義nghĩa 三tam 道đạo 通thông 成thành 論luận 漏lậu 失thất 義nghĩa 也dã 智trí 慧tuệ 漏lậu 失thất 故cố 煩phiền 惱não 漏lậu 名danh 。 次thứ 律luật 漏lậu 出xuất 義nghĩa 也dã 初sơ 一nhất 業nghiệp 作tác 後hậu 種chủng 種chủng 業nghiệp 開khai 出xuất ス# ル# カ# 故cố 業nghiệp 漏lậu 名danh 也dã 或hoặc 又hựu 業nghiệp 果quả 漏lậu 門môn 開khai 出xuất ス# ル# カ# 故cố 果quả 以dĩ 因nhân 名danh 所sở 開khai 以dĩ 能năng 開khai 名danh 業nghiệp 漏lậu 名danh 也dã [打-丁+刃]# 毘tỳ 曇đàm 漏lậu 落lạc 義nghĩa 也dã 苦khổ 果quả 當đương 位vị 生sanh 死tử 漏lậu 落lạc シ# タ# ル# 物vật ナ# ル# カ# 故cố 漏lậu ト# 云vân 也dã 又hựu 三tam 漏lậu 中trung 有hữu 漏lậu 因nhân 果quả 不bất 已dĩ 故cố 名danh 為vi 有hữu 。 有hữu 也dã 有hữu 為vi 有hữu 漏lậu 。 有hữu 各các 別biệt 也dã )# 。

()#

(# ○# 四Tứ 諦Đế 世thế 間gian 出xuất 世thế 分phần/phân 事sự 苦khổ 集tập 世thế 間gian 道đạo 滅diệt 出xuất 世thế 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 一nhất 云vân 世thế 間gian 者giả 是thị 可khả 毀hủy 壞hoại 義nghĩa 也dã 有hữu 漏lậu 諸chư 法pháp 有hữu 二nhị 種chủng 壞hoại 一nhất 四tứ 相tương/tướng 壞hoại 二nhị 對đối 治trị 壞hoại 故cố 名danh 世thế 間gian 無vô 漏lậu 道Đạo 諦đế 雖tuy 四tứ 相tương/tướng 壞hoại 闕khuyết 第đệ 二nhị 對đối 損tổn 壞hoại 故cố 不bất 名danh 世thế 間gian 已dĩ 上thượng )# 。

問vấn 初sơ 苦Khổ 諦Đế 者giả 如như 何hà 癈phế 立lập 耶da 。 荅# 苦Khổ 諦Đế 者giả 苦khổ 果quả 依y 身thân 也dã 酬thù 過quá 去khứ 惡ác 業nghiệp 煩phiền 惱não 因nhân 今kim 生sanh 如như 此thử 受thọ 苦khổ 果quả 報báo 身thân 故cố 云vân 苦khổ 果quả 依y 身thân 也dã 又hựu 云vân 有hữu 為vi 有hữu 漏lậu 。 果quả 也dã 有hữu 為vi 者giả 生sanh 滅diệt 無vô 常thường 義nghĩa 也dã 有hữu 漏lậu 者giả 云vân 有hữu 煩phiền 惱não 事sự 也dã 次thứ 諦đế 者giả 審thẩm 實thật 不bất 虛hư 。 義nghĩa 也dã 諦đế 字tự 訓huấn 審thẩm 理lý 也dã 意ý 學học 佛Phật 法Pháp 此thử 苦khổ 果quả 依y 身thân 理lý 如như 實thật 審thẩm 知tri 故cố 云vân 苦Khổ 諦Đế 也dã 。

(# 苦khổ 梵Phạm 豆đậu 佉khư 或hoặc 伊y 禰nể )# 。

(# ○# 苦Khổ 諦Đế 躰# 之chi 事sự 㧾# 云vân 六lục 道đạo 生sanh 死tử 別biệt 云vân 廿# 五ngũ 有hữu 依y 正chánh 二nhị 報báo 也dã 苦khổ 者giả 逼bức 惱não 義nghĩa 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 。 諸chư 法pháp 常thường 無vô 常thường 患hoạn 累lũy/lụy/luy 被bị 逼bức 惱não 故cố 苦khổ 名danh 也dã 正chánh 苦khổ 果quả 依y 身thân 指chỉ 通thông 亦diệc 六lục 界giới 國quốc 土độ 指chỉ 也dã 依y 報báo 苦khổ 對đối 事sự 正chánh 報báo 相tương 從tùng 意ý 有hữu 又hựu 行hành 苦khổ 被bị 移di 義nghĩa 有hữu 也dã )# 。

(# ○# 三tam 苦khổ 事sự 苦khổ 苦khổ 壞hoại 苦khổ 行hạnh 苦khổ 也dã 是thị 即tức 三tam 受thọ 心tâm 起khởi 三tam 受thọ 者giả 苦khổ 受thọ 樂lạc 受thọ 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 受thọ 。 也dã 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 受thọ 有hữu 三tam 謂vị 苦khổ 樂lạc 捨xả 違vi 緣duyên 生sanh 惱não 名danh 為vi 苦khổ 受thọ 順thuận 緣duyên 生sanh 適thích 名danh 為vi 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 中trung 容dung 境cảnh 界giới 所sở 生sanh 受thọ 心tâm 捨xả 前tiền 苦khổ 樂lạc 故cố 名danh 捨xả 受thọ (# 已dĩ 上thượng )# 受thọ 即tức 領lãnh 納nạp 義nghĩa 也dã 此thử 三tam 受thọ 三tam 苦khổ 相tương 對đối 通thông 別biệt 義nghĩa 有hữu 別biệt 義nghĩa 云vân 苦khổ 受thọ 苦khổ 苦khổ 對đối 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 壞hoại 苦khổ 對đối 捨xả 受thọ 行hành 苦khổ 對đối 其kỳ 故cố 苦khổ 受thọ 者giả 苦khổ 緣duyên 生sanh 情tình 是thị 苦khổ 覺giác 云vân 故cố 緣duyên 心tâm 取thủ 合hợp 苦khổ 苦khổ ト# ス# ル# 也dã 次thứ 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 者giả 順thuận 緣duyên 生sanh 心tâm 樂nhạo/nhạc/lạc ナ# リ# ト# 思tư 云vân 也dã 此thử 樂nhạo/nhạc/lạc 壞hoại 時thời 必tất 苦khổ 生sanh 故cố 尤vưu 壞hoại 苦khổ 對đối ス# ヘ# シ# 扱# 又hựu 捨xả 受thọ 者giả 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 。 苦khổ 樂lạc 捨xả 心tâm 所sở 也dã 是thị 但đãn 無vô 常thường 被bị 遷thiên 動động 故cố 以dĩ 行hành 苦khổ 對đối 也dã 行hành 者giả 遷thiên 流lưu 無vô 常thường 義nghĩa 也dã 若nhược 通thông 義nghĩa 云vân ハ# 三tam 受thọ 通thông 三tam 苦khổ 有hữu 也dã 何hà 者giả 三tam 受thọ 心tâm 既ký 皆giai 是thị 苦khổ 也dã 其kỳ 緣duyên 皆giai 苦khổ 緣duyên 名danh 故cố 通thông 苦khổ 苦khổ 被bị 云vân 也dã 又hựu 三tam 受thọ 心tâm 通thông 破phá ル# 故cố 皆giai 壞hoại 苦khổ 名danh 又hựu 三tam 受thọ 心tâm 通thông 起khởi 沒một 運vận 動động 不bất 停đình 相tương/tướng 有hữu 皆giai 是thị 行hành 苦khổ 名danh 也dã 此thử 通thông 別biệt 相tướng 對đối 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 依y 書thư 也dã 。 俱câu 舎# 廿# 二nhị 云vân 苦Khổ 諦Đế 由do 三tam 苦khổ 合hợp 名danh 為vi 苦Khổ 諦Đế 。 一nhất 苦khổ 苦khổ 性tánh 謂vị 苦khổ 受thọ 生sanh 時thời 苦khổ 行hạnh 時thời 苦khổ 名danh 苦khổ 苦khổ 也dã 二nhị 壞hoại 苦khổ 性tánh 謂vị 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 生sanh 時thời 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 時thời 樂nhạo/nhạc/lạc 壞hoại 時thời 苦khổ ナ# レ# ハ# 名danh 壞hoại 苦khổ 也dã 三tam 行hành 苦khổ 性tánh 謂vị 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 受thọ 。 由do 行hành 成thành 苦khổ 眾chúng 緣duyên 造tạo 作tác ナ# ル# カ# 故cố 無vô 常thường 性tánh ナ# ル# カ# 故cố 名danh 行hành 苦khổ 也dã (# 文văn )# 此thử 義nghĩa 少thiểu 不bất 同đồng 也dã )# 。

(# ○# 行hành 苦khổ 之chi 事sự 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 行hành 以dĩ 遷thiên 流lưu 為vi 義nghĩa 故cố 楞lăng 嚴nghiêm 云vân 譬thí 如như 瀑bộc 流lưu 波ba 浪lãng 相tương 續tục 。 前tiền 際tế 後hậu 際tế 。 不bất 相tương 踰du 越việt 。 古cổ 法pháp 頌tụng 行hành 苦khổ 密mật 遷thiên 云vân 如như 以dĩ 一nhất 睫tiệp 毛mao 置trí 掌chưởng 人nhân 不bất 覺giác 若nhược 安an 眼nhãn 睛tình 上thượng 違vi 害hại 極cực 不bất 安an 愚ngu 人nhân 如như 手thủ 掌chưởng 不bất 覺giác 行hành 苦khổ 遷thiên 智trí 者giả 如như 眼nhãn 睛tình 違vi 極cực 生sanh 厭yếm 患hoạn (# 已dĩ 上thượng 名danh 義nghĩa )# 此thử 頌tụng 經kinh 部bộ 師sư 鳩cưu 摩ma 羅la 多đa 頌tụng 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 廿# 二nhị 引dẫn 文văn 字tự 少thiểu 異dị 也dã 所sở 詮thuyên 行hành 苦khổ 凡phàm 夫phu 不bất 知tri 聖thánh 人nhân 是thị 知tri 也dã )# 。

(# ○# 三tam 界giới 約ước 三tam 苦khổ 論luận 事sự 通thông 別biệt 等đẳng 義nghĩa 有hữu 集tập 解giải 中trung 云vân 又hựu 生sanh 在tại 欲dục 界giới 苦khổ 等đẳng 三tam 途đồ 故cố 云vân 苦khổ 苦khổ 三tam 界giới 已dĩ 苦khổ ナ# ル# ニ# 欲dục 界giới 復phục 苦khổ 故cố 云vân 苦khổ 苦khổ 樂lạc 壞hoại 時thời 苦khổ 等đẳng 於ư 三tam 途đồ 故cố 云vân 壞hoại 苦khổ 處xứ 中trung 苦khổ 者giả 為vi 行hành 苦khổ 通thông 至chí 無vô 色sắc 又hựu 復phục 三tam 苦khổ 通thông 徧biến 三tam 界giới 又hựu 諸chư 論luận 文văn 多đa 以dĩ 三tam 途đồ 名danh 為vi 苦khổ 苦khổ 諸chư 天thiên 衰suy 相tương/tướng 天thiên 樂nhạo/nhạc/lạc 壞hoại 時thời 生sanh 於ư 大đại 苦khổ 名danh 為vi 壞hoại 苦khổ 。 人nhân 間gian 行hành 苦khổ 念niệm 念niệm 苦khổ ナ# ル# カ# 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 記ký 五ngũ 及cập 弘hoằng 決quyết 七thất 文văn 取thủ 集tập 釋thích 玉ngọc ヘ# リ# 生sanh 在tại 欲dục 界giới 等đẳng 者giả 揔# 三tam 途đồ 欲dục 界giới 內nội 共cộng 今kim 且thả 人nhân 天thiên 約ước 苦khổ 等đẳng 三tam 途đồ 云vân 歟# 又hựu 人nhân 天thiên 苦khổ 三tam 途đồ 不bất 同đồng ナ# レ# 共cộng 苦khổ 多đa 事sự 云vân ン# カ# 為vi 等đẳng 云vân 見kiến ヘ# タ# リ# 是thị 只chỉ 苦khổ 苦khổ 躰# 出xuất 。 次thứ 三tam 界giới 已dĩ 苦khổ 云vân 下hạ 正chánh 苦khổ 苦khổ 云vân 義nghĩa 釋thích せ# リ# 別biệt 義nghĩa 非phi 又hựu 苦khổ 苦khổ 欲dục 界giới 限hạn 壞hoại 苦khổ 欲dục 色sắc 三tam 界giới 通thông 行hành 苦khổ 三tam 界giới 遍biến 故cố 壞hoại 苦khổ 下hạ 通thông 至chí 色sắc 界giới 云vân ヘ# キ# 事sự 共cộng 文văn 畧lược 行hành 苦khổ 下hạ 正chánh 通thông 至chí 無vô 色sắc 云vân ヘ# リ# 次thứ 三tam 苦khổ 通thông 三tam 界giới 徧biến 義nghĩa 又hựu 諸chư 論luận 文văn 心tâm 文văn 如như 見kiến )# 。

(# ○# 八bát 苦khổ 事sự 一nhất 生sanh 苦khổ 二nhị 老lão 苦khổ 三tam 病bệnh 苦khổ 四tứ 死tử 苦khổ 五ngũ 愛ái 別biệt 離ly 苦khổ 。 六lục 怨oán 憎tăng 會hội 苦khổ 。 七thất 求cầu 不bất 得đắc 苦khổ 。 八bát 五ngũ 盛thịnh 隂# 苦khổ 也dã 一nhất 一nhất 相tướng 貌mạo 。 記ký 五ngũ 及cập 箋# 難nạn/nan 二nhị 補bổ 註chú 七thất 集tập 註chú 上thượng 等đẳng 繁phồn 故cố 畧lược 之chi 第đệ 八bát 五ngũ 盛thịnh 隂# 苦khổ 者giả 記ký 五ngũ 云vân 經kinh 釋thích 前tiền 七thất 是thị 五ngũ 盛thịnh 隂# 文văn 經kinh 者giả 涅Niết 槃Bàn 經kinh 也dã 補bổ 註chú 七thất 云vân 夫phu 八bát 苦khổ 者giả 前tiền 七thất 有hữu 別biệt 躰# 後hậu 一nhất 揔# 七thất 無vô 復phục 別biệt 躰# (# 已dĩ 上thượng )# 又hựu 寳# 物vật 集tập 中trung 云vân 八bát 五ngũ 盛thịnh 隂# 苦khổ 云vân 萬vạn 事sự 付phó 物vật 怖bố 布bố 危nguy 也dã 君quân 佛Phật 天thiên 恐khủng 給cấp 天thiên 反phản 地địa 震chấn 有hữu 時thời 危nguy 成thành 給cấp 臣thần 龍long 顏nhan 恐khủng 奉phụng 狐hồ 鳴minh 鳥điểu 集tập 魂hồn 消tiêu 海hải 渡độ 人nhân 惡ác 風phong 海hải 賊tặc 不bất 逢phùng 思tư 山sơn 行hành 者giả 落lạc 馬mã 山sơn 立lập 慎thận 又hựu 橫hoạnh/hoành 難nạn/nan 不bất 懸huyền 營doanh 病bệnh 受thọ 嗜thị 三tam 界giới 火hỏa 宅trạch 。 世thế 龍long 鬚tu 撫phủ 如như 五ngũ 趣thú 輪luân 回hồi 界giới 虎hổ 尾vĩ 蹈đạo 似tự (# 云vân 云vân )# (# 名danh 義nghĩa 六lục 之chi 六lục 十thập 八bát 紙chỉ 類loại 雜tạp 第đệ 八bát 之chi 八bát 苦khổ 下hạ 徃# 見kiến )# 是thị 何hà 經kinh 論luận 依y ル# ヤ# ラ# ン# 不bất 知tri 心tâm 得đắc 為vi 書thư ス# ル# ナ# リ# )# 。

(# ○# 九cửu 苦khổ 事sự 。 智trí 論luận 云vân 無vô 量lượng 眾chúng 生sanh 。 有hữu 三tam 種chủng 身thân 。 苦khổ 老lão 病bệnh 死tử 三tam 種chủng 心tâm 苦khổ 貪tham 瞋sân 癡si 三tam 。 種chủng 後hậu 世thế 苦khổ 地địa 獄ngục 餓ngạ 鬼quỷ 畜súc 生sanh 。 (# 文văn )# )# 。

(# ○# 四tứ 人nhân 比Bỉ 丘Khâu 世thế 苦khổ 論luận 事sự 。 法pháp 句cú 經Kinh 云vân 昔tích 四tứ 比Bỉ 丘Khâu 論luận 世thế 苦khổ 事sự 一nhất 云vân [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 惱não 人nhân 一nhất 云vân 飢cơ 渴khát 逼bức 躰# 一nhất 云vân 瞋sân 恚khuể 擾nhiễu 亂loạn 一nhất 云vân 驚kinh 怖bố 恐khủng 懼cụ 各các 執chấp 己kỷ 是thị 競cạnh 謂vị 他tha 非phi 佛Phật 知tri 遂toại 問vấn 比Bỉ 丘Khâu 具cụ 荅# 佛Phật 言ngôn 汝nhữ 等đẳng 所sở 論luận 。 不bất 究cứu 苦khổ 義nghĩa 。 身thân 是thị 諸chư 苦khổ 之chi 本bổn 眾chúng 患hoạn 之chi 原nguyên 。 當đương 求cầu 寂tịch 滅diệt 。 此thử 最tối 為vi 樂lạc 。 譬thí 喻dụ 品phẩm 云vân 佛Phật 說thuyết 苦Khổ 諦Đế 。 真chân 實thật 無vô 異dị 。 若nhược 有hữu 眾chúng 生sanh 。 不bất 知tri 苦khổ 本bổn 。 深thâm 著trước 苦khổ 因nhân 。 不bất 能năng 暫tạm 捨xả 。 為vì 是thị 等đẳng 故cố 。 方phương 便tiện 說thuyết 道Đạo 。 諸chư 苦khổ 所sở 因nhân 。 貪tham 欲dục 為vi 本bổn 。 若nhược 滅diệt 貪tham 欲dục 。 無vô 所sở 依y 止chỉ 。 (# 文văn )# )# 。

(# ○# 三tam 受thọ 三tam 苦khổ 事sự 此thử 圖đồ 可khả 得đắc 意ý 也dã )# 。

()#

問vấn 第đệ 二nhị 集Tập 諦Đế 者giả 如như 何hà 配phối 立lập 耶da 。 荅# 集tập 者giả 業nghiệp 煩phiền 惱não 也dã 是thị 名danh 集tập 事sự 招chiêu 集tập 為vi 義nghĩa 意ý 業nghiệp 煩phiền 惱não 招chiêu 集tập 眾chúng 生sanh 苦khổ 果quả 故cố 名danh 集tập 也dã 仍nhưng 此thử 集Tập 諦Đế 世thế 間gian 有hữu 漏lậu 因nhân 也dã 初sơ 苦Khổ 諦Đế 有hữu 漏lậu 果quả 也dã 故cố 云vân 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 世thế 間gian 因nhân 果quả 也dã 。

(# 集tập 梵Phạm 三tam 牟mâu 提đề 耶da 名danh 義nghĩa 四tứ 見kiến )# 。

(# ○# 集Tập 諦Đế 名danh 事sự 大đại 叚giả 二nhị 義nghĩa 一nhất 招chiêu 集tập 義nghĩa 四tứ 教giáo 義nghĩa 云vân 所sở 言ngôn 集tập 者giả 招chiêu 集tập 為vi 義nghĩa 煩phiền 惱não 業nghiệp 合hợp 能năng 招chiêu 聚tụ 生sanh 死tử 苦khổ 果quả 。 故cố 名danh 為vi 集tập (# 文văn )# 今kim 名danh 目mục 心tâm 此thử 義nghĩa 依y 二nhị 和hòa 合hợp 聚tụ 集tập 。 義nghĩa 是thị 又hựu 三tam 一nhất 見kiến 愛ái 和hòa 合hợp 釋thích 籤# 三tam 云vân 見kiến 愛ái 二nhị 種chủng 和hòa 合hợp 聚tụ 集tập 。 故cố 招chiêu 當đương 果quả (# 文văn )# 二nhị 業nghiệp 煩phiền 惱não 和hòa 合hợp 。 四tứ 教giáo 義nghĩa 云vân 煩phiền 惱não 業nghiệp 合hợp (# 文văn )# 三tam 因nhân 果quả 和hòa 合hợp 止Chỉ 觀Quán 一nhất 云vân 集tập 無vô 和hòa 合hợp 相tương/tướng 者giả 因nhân 果quả 俱câu 空không 豈khởi 有hữu 因nhân 空không 與dữ 果quả 空không 合hợp (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 三tam 義nghĩa 皆giai 和hòa 合hợp 聚tụ 集tập 義nghĩa 也dã )# 。

(# ○# 業nghiệp 煩phiền 惱não 差sai 別biệt 事sự 身thân 口khẩu 惡ác 業nghiệp 名danh 意ý 惡ác 煩phiền 惱não 名danh 又hựu 意ý 中trung 決quyết 定định 惡ác 意ý 業nghiệp 也dã 業nghiệp 者giả 造tạo 作tác 義nghĩa 也dã 煩phiền 惱não 義nghĩa 畧lược 上thượng 示thị 如như 見kiến 愛ái 等đẳng 事sự 下hạ 至chí 具cụ 可khả 明minh 也dã )# 。

(# ○# 三tam 種chủng 業nghiệp 事sự 一nhất 善thiện 業nghiệp 即tức 十Thập 善Thiện 也dã 是thị 上thượng 中trung 下hạ 三tam 善thiện 道đạo 因nhân 二nhị 惡ác 業nghiệp 即tức 十thập 惡ác 是thị 亦diệc 上thượng 中trung 下hạ 三tam 惡ác 道đạo 因nhân 三tam 不bất 動động 業nghiệp 即tức 四tứ 禪thiền 八bát 定định 色sắc 無vô 色sắc 因nhân 也dã 即tức 十thập 二nhị 門môn 禪thiền 四tứ 禪thiền 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 四tứ 空không 定định 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 集tập 解giải 等đẳng 如như )# 。

問vấn 第đệ 三tam 滅Diệt 諦Đế 者giả 如như 何hà 配phối 立lập 耶da 。 荅# 滅diệt 者giả 滅diệt 無vô 為vi 義nghĩa 滅diệt 煩phiền 惱não 得đắc 無vô 為vi 無vô 漏lậu 果quả 也dã 仍nhưng 此thử 出xuất 世thế 無vô 漏lậu 果quả 也dã 無vô 為vi 者giả 非phi 有hữu 為vi 生sanh 滅diệt 。 義nghĩa 常thường 住trụ 法pháp 也dã 無vô 漏lậu 者giả 滅diệt 煩phiền 惱não 無vô 煩phiền 惱não 。 故cố 云vân 無vô 漏lậu 也dã 諦đế 義nghĩa 如như 上thượng 釋thích 。

(# ○# 滅diệt 梵Phạm 云vân 尼ni 樓lâu 陀đà 或hoặc 云vân 娑sa 陀đà 晉tấn 言ngôn 滅diệt 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung (# 十thập 八bát )# 云vân 滅diệt 以dĩ 滅diệt 無vô 為vi 義nghĩa 結kết 業nghiệp 既ký 盡tận 則tắc 無vô 生sanh 死tử 。 之chi 患hoạn 累lũy/lụy/luy 故cố 名danh 為vi 滅diệt )# 。

(# ○# 以dĩ 煩phiền 惱não 結kết 使sử 。 滅diệt 故cố 三tam 界giới 業nghiệp 亦diệc 滅diệt 若nhược 三tam 界giới 業nghiệp 煩phiền 惱não 滅diệt 者giả 即tức 是thị 滅Diệt 諦Đế 。 有Hữu 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 也dã 因nhân 滅diệt 故cố 果quả 滅diệt 。 捨xả 此thử 報báo 身thân 時thời 後hậu 世thế 苦khổ 果quả 永vĩnh 不bất 相tương 續tục 名danh 入nhập 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 真chân 滅diệt 度độ 也dã 滅diệt 理lý 不bất 虛hư 故cố 名danh 為vi 滅diệt 。 諦đế (# 已dĩ 上thượng )# 有hữu 餘dư 者giả 果quả 縛phược 餘dư 故cố 也dã 無vô 餘dư 准chuẩn 之chi )# 。

(# ○# 滅diệt 非phi 真Chân 諦Đế 事sự 。 涅Niết 槃Bàn 經kinh 第đệ 十thập 二nhị 小tiểu 乗# 滅Diệt 諦Đế 真chân 理lý 非phi 大đại 乗# 滅Diệt 諦Đế 即tức 真chân 理lý 旨chỉ 說thuyết 玉ngọc ヘ# リ# 故cố 止Chỉ 觀Quán 一nhất 小tiểu 乗# 滅Diệt 諦Đế 釋thích 時thời 因nhân 梵Phạm 會hội 真chân 滅diệt 尚thượng 非phi 真chân 矣hĩ 。 弘hoằng 决# 一nhất 云vân 故cố 四Tứ 諦Đế 外ngoại 別biệt 立lập 法pháp 性tánh )# 。

(# ○# 法pháp 性tánh 如như 月nguyệt 苦khổ 集tập 如như 雲vân 道đạo 如như 卻khước 除trừ 滅diệt 如như 卻khước 已dĩ (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 義nghĩa 心tâm 得đắc 付phó 古cổ 來lai 異dị 論luận 有hữu 先tiên 真chân 記ký 心tâm 小tiểu 乗# 當đương 分phần/phân 滅Diệt 諦Đế 即tức 無vô 為vi 真Chân 諦Đế 大đại 小tiểu 相tương 望vọng 大đại 乗# 菩Bồ 薩Tát 即tức 空không 無vô 生sanh 諦đế 理lý 望vọng 云vân 時thời 三tam 藏tạng 意ý 集tập 滅diệt 非phi 真Chân 諦Đế ト# 云vân ヘ# リ# 是thị 即tức 小tiểu 乗# 證chứng 理lý 時thời 無vô 生sanh 諦đế 理lý 見kiến 故cố 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 外ngoại 別biệt 法pháp 性tánh 有hữu ト# イ# ヘ# リ# 是thị 後hậu 教giáo 立lập 云vân 也dã (# 云vân 云vân )# 一nhất 義nghĩa 云vân 小tiểu 乗# 當đương 分phần/phân 滅diệt 非phi 真Chân 諦Đế 矣hĩ (# 云vân 云vân )# 私tư 云vân 真chân 記ký 義nghĩa 恐khủng 穩ổn 歟# 其kỳ 故cố 小tiểu 乗# 既ký 事sự 理lý 各các 別biệt 明minh 豈khởi 滅diệt 無vô 處xứ 即tức 真chân 理lý ト# せ# ン# ヤ# 故cố 守thủ 護hộ 章chương 云vân 諸chư 小tiểu 乗# 經kinh 論luận 中trung 無vô 有hữu 處xứ 說thuyết 人nhân 無vô 我ngã 真Chân 如Như 為vi 小tiểu 乗# 滅Diệt 諦Đế (# 云vân 云vân )# 人nhân 無vô 我ngã 真Chân 如Như 者giả 小tiểu 乗# 真chân 空không 也dã 大đại 以dĩ 奪đoạt 不bất 可khả 云vân 又hựu 止Chỉ 觀Quán 一nhất 等đẳng 文văn 必tất 大đại 小tiểu 相tương 對đối 非phi 然nhiên 諸chư 文văn 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 涅Niết 槃Bàn 。 事sự 皆giai 是thị 顕# 得đắc 約ước 云vân 耳nhĩ 。 止Chỉ 觀Quán 一nhất 因nhân 滅diệt 會hội 真chân 云vân ヘ# ル# カ# 如như 滅Diệt 諦Đế 當đương 位vị 即tức 無vô 為vi ナ# ル# ニ# ハ# 非phi 故cố 只chỉ 是thị 煩phiền 惱não 滅diệt 無vô 以dĩ 滅Diệt 諦Đế ト# ス# ト# 知tri ヘ# シ# 有hữu 為vi 法pháp 對đối ス# ル# ナ# リ# 具cụ 守thủ 護hộ 章chương 有hữu 又hựu 此thử 滅diệt 非phi 真Chân 諦Đế 義nghĩa 別biệt 教giáo 通thông 也dã 通thông 圓viên 二nhị 教giáo 相tương/tướng 即tức 明minh 故cố 四Tứ 諦Đế 當đương 處xứ 即tức 真chân 理lý 也dã 更cánh 詳tường 。 四tứ 教giáo 儀nghi 云vân 滅diệt 者giả 以dĩ 滅diệt 無vô 為vi 義nghĩa 無vô 有hữu 子tử 果quả 二nhị 縛phược 故cố 名danh 為vi 滅diệt 。 諦đế (# 文văn )# 子tử 縛phược 者giả 業nghiệp 煩phiền 惱não 也dã 果quả 縛phược 者giả 苦khổ 依y 身thân 也dã 煩phiền 惱não 業nghiệp 盡tận 無vô 有hữu 生sanh 死tử 。 苦khổ 果quả 故cố 云vân 滅diệt 也dã 。 無vô 為vi 有hữu 三tam 無vô 為vi 一nhất 虛hư 空không 無vô 為vi 。 二nhị 擇trạch 滅diệt 無vô 為vi 。 三tam 非phi 擇trạch 滅diệt 無vô 為vi 。 也dã 如như 俱câu 舍xá 界giới 品phẩm (# 云vân 云vân )# 。 俱câu 舍xá 云vân 虛hư 空không 但đãn 以dĩ 無vô 碍# 為vi 性tánh (# 文văn )# 又hựu 云vân 擇trạch 力lực 所sở 得đắc 滅diệt 名danh 為vi 擇trạch 滅diệt (# 文văn )# 又hựu 云vân 緣duyên 闕khuyết 不bất 生sanh 於ư 不bất 生sanh 時thời 得đắc 非phi 擇trạch 滅diệt (# 文văn )# )# 。

問vấn 第đệ 四tứ 道Đạo 諦Đế 者giả 如như 何hà 配phối 立lập 耶da 。 答đáp 道đạo 者giả 能năng 通thông 為vi 義nghĩa 所sở 謂vị 學học 戒giới 定định 惠huệ 等đẳng 種chủng 種chủng 法Pháp 門môn 。 到đáo 涅Niết 槃Bàn 岸ngạn 故cố 名danh 道đạo 也dã 涅Niết 槃Bàn 果quả 譬thí 岸ngạn 海hải 譬thí 生sanh 死tử 渡độ 此thử 生sanh 死tử 大đại 海hải 。 舩# 譬thí 道Đạo 諦Đế 智trí 惠huệ 乘thừa 此thử 道Đạo 諦Đế 舩# 渡độ 生sanh 死tử 海hải 。 故cố 云vân 能năng 通thông 為vi 義nghĩa 也dã 仍nhưng 此thử 道Đạo 諦Đế 云vân 出xuất 世thế 無vô 漏lậu 因nhân 也dã 涅Niết 槃Bàn 理lý 出xuất 世thế 無vô 漏lậu 果quả 也dã 至chí 此thử 涅Niết 槃Bàn 果quả 道đạo 故cố 道Đạo 諦Đế 云vân 出xuất 世thế 無vô 漏lậu 因nhân 也dã 此thử 道Đạo 諦Đế 智trí 惠huệ 云vân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 因nhân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 智trí 慧tuệ 。 也dã 智trí 惠huệ 者giả 心tâm 也dã 此thử 心tâm 者giả 隨tùy 所sở 緣duyên 境cảnh 轉chuyển 變biến 故cố 云vân 有hữu 為vi 而nhi 斷đoạn 盡tận 煩phiền 惱não 。 智trí 惠huệ 故cố 云vân 無vô 漏lậu 也dã 涅Niết 槃Bàn 者giả 梵Phạn 語ngữ 也dã 此thử 翻phiên 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 也dã 所sở 詮thuyên 佛Phật 覺giác 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 常thường 住trụ 不bất 變biến 。 理lý 云vân 涅Niết 槃Bàn 也dã 二Nhị 乘Thừa 分phần/phân 覺giác 涅Niết 槃Bàn 理lý 也dã 。

(# ○# 道đạo 梵Phạm 云vân 末mạt 伽già 或hoặc 槃bàn 那na 晉tấn 云vân 道đạo 能năng 通thông 為vi 義nghĩa 四tứ 種chủng 三tam 種chủng 涅Niết 槃Bàn 事sự 四tứ 種chủng 唯duy 識thức 論luận 第đệ 八bát 三tam 種chủng 玄huyền 義nghĩa 五ngũ 如như 涅Niết 槃Bàn 釋thích 云vân 涅niết 言ngôn 不bất 生sanh 槃bàn 言ngôn 不bất 滅diệt 不bất 生sanh 。 不bất 滅diệt 名danh 大đại 涅Niết 槃Bàn 或hoặc 曰viết 泥Nê 洹Hoàn 此thử 涅Niết 槃Bàn 岸ngạn 至chí 道đạo 故cố 。 二nhị 藏tạng 義nghĩa 二nhị (# 十thập 九cửu )# 云vân 道đạo 者giả 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 。 功công 德đức 皆giai 悉tất 至chí 涅Niết 槃Bàn 路lộ 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 今kim 名danh 自tự 舩# 以dĩ 道Đạo 諦Đế 譬thí 少thiểu 親thân シ# カ# ラ# サ# ル# 歟# )# 。

(# ○# 正Chánh 道Đạo 助trợ 道đạo 事sự 二nhị 義nghĩa 一nhất 七thất 科khoa 道Đạo 品Phẩm 及cập 三tam 解giải 脫thoát 門môn 。 正Chánh 道Đạo 五ngũ 停đình 心tâm 等đẳng 對đối 治trị 法pháp 九cửu 想tưởng 八bát 背bối/bội 捨xả 等đẳng 諸chư 禪thiền 定định 助trợ 道đạo 二nhị 見kiến 道đạo 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 修tu 道Đạo 九cửu 無vô 碍# 九cửu 解giải 脫thoát 正Chánh 道Đạo 。 其kỳ 餘dư 對đối 治trị 法pháp 諸chư 禪thiền 定định 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 。 三tam 解giải 脫thoát 門môn 。 等đẳng 通thông 助trợ 道đạo 此thử 二nhị 義nghĩa 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 有hữu 七thất 科khoa 道Đạo 品Phẩm 等đẳng 一nhất 一nhất 貌mạo 具cụ 諸chư 文văn 如như 又hựu 下hạ 至chí 粗thô 可khả 聞văn )# 。

(# ○# 智trí 惠huệ 二nhị 字tự 事sự 同đồng 異dị 二nhị 義nghĩa 也dã 初sơ 異dị 義nghĩa ヲ# イ# ハ# 因nhân 位vị 知tri 解giải 惠huệ 云vân 果quả 位vị 覺giác 了liễu 智trí 名danh 故cố 肇triệu 師sư 云vân 決quyết 定định 審thẩm 理lý 謂vị 之chi 智trí 造tạo 心tâm 分phân 別biệt 謂vị 之chi 惠huệ 分phân 別biệt 則tắc 從tùng 因nhân 立lập 名danh 決quyết 定định 乃nãi 從tùng 果quả 立lập 號hiệu (# 文văn )# 次thứ 同đồng 義nghĩa ヲ# イ# ハ# 弘hoằng 決quyết 三tam 中trung 云vân 若nhược 通thông 途đồ 說thuyết 智trí 只chỉ 是thị 惠huệ 俱câu 通thông 權quyền 實thật 及cập 以dĩ 因nhân 果quả 今kim 從tùng 別biệt 義nghĩa 故cố 分phần/phân 因nhân 果quả (# 已dĩ 上thượng )# 故cố 知tri 再tái 徃# 二nhị 字tự 共cộng 因nhân 果quả 亘tuyên )# 。

(# ○# 無vô 漏lậu 因nhân 果quả 者giả 因nhân 是thị 種chủng 義nghĩa 果quả 是thị 實thật 義nghĩa 故cố 從tùng 義nghĩa 云vân 榮vinh 茂mậu 華hoa 因nhân 尅khắc 獲hoạch 實thật 果quả (# 文văn )# )# 。

(# ○# 此thử 道Đạo 諦Đế 智trí 惠huệ 云vân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 因nhân 等đẳng 者giả 道Đạo 諦Đế 所sở 修tu 行hành 有hữu 為vi 造tạo 作tác 也dã 理lý 而nhi 無vô 漏lậu 也dã 故cố 云vân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 因nhân 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 智trí 惠huệ 也dã )# 。

(# ○# 隨tùy 所sở 緣duyên 境cảnh 等đẳng 。 者giả 隨tùy 有hữu 為vi 諸chư 法pháp 境cảnh 心tâm 轉chuyển 造tạo 作tác 故cố 云vân 有hữu 為vi 也dã )# 。

問vấn 苦Khổ 諦Đế 果quả 集Tập 諦Đế 因nhân 也dã 而nhi 何hà 故cố 果quả 列liệt 前tiền 因nhân 列liệt 後hậu 耶da 。 荅# 苦Khổ 諦Đế 當đương 時thời 依y 身thân 顯hiển 易dị 觀quán 故cố 先tiên 觀quán 之chi 集Tập 諦Đế 業nghiệp 煩phiền 惱não 故cố 微vi 細tế 難nạn/nan 觀quán 故cố 後hậu 觀quán 之chi 也dã 故cố 苦Khổ 諦Đế 列liệt 前tiền 集Tập 諦Đế 列liệt 後hậu 也dã 。 問vấn 此thử 苦khổ 果quả 依y 身thân 依y 何hà 起khởi 耶da 。 荅# 從tùng 集Tập 諦Đế 業nghiệp 煩phiền 惱não 生sanh 故cố 。 云vân 集Tập 諦Đế 因nhân 苦Khổ 諦Đế 果quả 也dã 。 問vấn 果quả 滅Diệt 諦Đế 列liệt 始thỉ 因nhân 道Đạo 諦Đế 列liệt 後hậu 事sự 如như 何hà 。 荅# 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 理lý 故cố 先tiên 觀quán 之chi 令linh 願nguyện 得đắc 無vô 為vi 理lý 也dã 然nhiên 依y 何hà 云vân 得đắc 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 理lý 以dĩ 道Đạo 諦Đế 智trí 慧tuệ 斷đoạn 煩phiền 惱não 得đắc 之chi 故cố 滅Diệt 諦Đế 果quả 列liệt 初sơ 道Đạo 諦Đế 因nhân 列liệt 後hậu 也dã 。

(# ○# 四Tứ 諦Đế 次thứ 第đệ 事sự 釋thích 籤# 第đệ 三tam 釋thích 其kỳ 意ý 述thuật 所sở 詮thuyên 麁thô 細tế 次thứ 第đệ 也dã 先tiên 苦khổ 集tập 世thế 法pháp 麁thô 初sơ 列liệt 滅diệt 道đạo 出xuất 世thế 法pháp 細tế 後hậu 列liệt 其kỳ 中trung 於ư 苦khổ 果quả 麁thô 初sơ 列liệt 集tập 因nhân 細tế 後hậu 列liệt 滅diệt 道đạo 亦diệc 果quả 因nhân 次thứ 第đệ 也dã 如như 是thị 果quả 因nhân 次thứ 第đệ 付phó 約ước 教giáo 約ước 行hành 二nhị 意ý 先tiên 約ước 教giáo 意ý 苦khổ 果quả 麁thô 顕# 故cố 先tiên 說thuyết 集tập 因nhân 細tế 隂# 後hậu 說thuyết 亦diệc 滅Diệt 諦Đế 直trực 真chân 理lý 不bất 有hữu 共cộng 滅diệt 因nhân 真chân 理lý 叶# 故cố 是thị 果quả 理lý 麁thô 顕# 先tiên 說thuyết 道Đạo 諦đế 因nhân 行hành 細tế 隂# 後hậu 說thuyết 次thứ 約ước 行hành 意ý 世thế 苦khổ 果quả 見kiến 集tập 因nhân 猒# 出xuất 世thế 果quả 觀quán 道Đạo 諦Đế 欣hân 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 三tam 云vân 滅diệt 雖tuy 非phi 真chân 因nhân 滅diệt 會hội 真chân 滅diệt 相tương/tướng 麁thô (# 文văn )# 真chân 記ký 云vân 無vô 為vi 雖tuy 細tế 且thả 以dĩ 果quả 現hiện 為vi 麁thô 耳nhĩ (# 已dĩ 上thượng )# 因nhân 果quả 相tương 望vọng 何hà 時thời 果quả 善thiện 惡ác 顕# 著trước 者giả 也dã )# 。

()#

(# 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 三tam 云vân 諸chư 法pháp 之chi 起khởi 先tiên 因nhân 後hậu 果quả 何hà 故cố 諦đế 中trung 先tiên 果quả 後hậu 因nhân 觀quán 門môn 有hữu 二nhị 一nhất 順thuận 二nhị 逆nghịch 尋tầm 因nhân 趣thú 果quả 是thị 其kỳ 順thuận 觀quán 從tùng 果quả 尋tầm 因nhân 是thị 其kỳ 逆nghịch 觀quán 今kim 依y 逆nghịch 觀quán 故cố 先tiên 明minh 果quả 後hậu 彰chương 因nhân 矣hĩ 良lương 以dĩ 果quả 麁thô 美mỹ 惡ác 顯hiển 著trứ 欣hân 猒# 義nghĩa 強cường/cưỡng 是thị 以dĩ 先tiên 明minh 因nhân 相tương/tướng 微vi 隱ẩn 欣hân 猒# 義nghĩa 微vi 是thị 以dĩ 後hậu 說thuyết (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 約ước 行hành 意ý 欤# )# 。

(# ○# 俱câu 舎# 意ý 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 次thứ 第đệ 事sự 見kiến 道đạo 從tùng 云vân 也dã 見kiến 道đạo 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 次thứ 第đệ 觀quán 故cố 內nội 梵Phạm 加gia 行hành 位vị 四Tứ 諦Đế 行hành 相tương/tướng 修tu 時thời 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 次thứ 第đệ 故cố 也dã 又hựu 內nội 凡phàm 位vị 何hà 必tất 如như 是thị 次thứ 第đệ 。 ス# ル# ヤ# ト# 云vân 當đương 分phần/phân 苦khổ 果quả 依y 身thân 苦khổ 惱não 受thọ 處xứ 解giải 脫thoát 得đắc 企xí 時thời 冣# 初sơ 先tiên 苦khổ 相tương/tướng 觀quán [打-丁+刃]# 此thử 苦khổ 何hà 以dĩ 因nhân ト# ス# ル# ノ# ト# 觀quán 時thời 即tức 集Tập 諦Đế 觀quán 又hựu 此thử 苦khổ 何hà 以dĩ 滅diệt ト# ス# ル# ソ# ト# 觀quán 時thời 即tức 滅Diệt 諦Đế 觀quán [打-丁+刃]# 此thử 苦khổ 滅diệt ス# ル# フ# 何hà 修tu 行hành 依y ル# ソ# ト# 觀quán 時thời 即tức 道Đạo 諦Đế 觀quán 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 廿# 二nhị 云vân 如như 見kiến 病bệnh 已dĩ 次thứ 尋tầm 病bệnh 因nhân 續tục 思tư 病bệnh 愈dũ 後hậu 求cầu 良lương 藥dược 故cố 良lương 醫y 經Kinh 云vân 夫phu 醫y 王vương 者giả 謂vị 具cụ 四tứ 德đức 能năng 拔bạt 毒độc 箭tiễn 一nhất 善thiện 知tri 病bệnh 狀trạng 二nhị 善thiện 知tri 病bệnh 因nhân 三tam 善thiện 知tri 病bệnh 愈dũ 四tứ 善thiện 知tri 良lương 藥dược 如Như 來Lai 亦diệc 尒# 為vi 大đại 醫y 王vương 。 如như 實thật 了liễu 知tri 。 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 故cố 加gia 行hành 位vị 如như 是thị 次thứ 第đệ 。 觀quán (# 已dĩ 上thượng 頌tụng 疏sớ/sơ )# 遁độn 麟lân 云vân 此thử 以dĩ 隨tùy 見kiến 道đạo 次thứ 第đệ 不bất 約ước 修tu 道Đạo 次thứ 第đệ 以dĩ 修tu 道Đạo 觀quán 諦đế 不bất 定định 故cố 又hựu 修tu 道Đạo 多đa 先tiên 觀quán 集tập 故cố (# 云vân 云vân )# 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 見kiến 道đạo 觀quán 果quả 因nhân 果quả 因nhân 次thứ 第đệ 也dã 修tu 道Đạo 觀quán 四Tứ 諦Đế 事sự 不bất 次thứ 第đệ 也dã 何hà 事sự 如như 此thử 修tu 道Đạo 見kiến 惑hoặc 斷đoạn 上thượng 四Tứ 諦Đế 觀quán 得đắc 心tâm 或hoặc 如như 見kiến 道đạo 觀quán 之chi 或hoặc 不bất 次thứ 第đệ 觀quán 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 出xuất 家gia 人nhân 能năng 四Tứ 諦Đế 次thứ 第đệ 解giải 了liễu ス# ヘ# キ# 事sự 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 如như 意ý 論luận 師sư 外ngoại 道đạo 四Tứ 諦Đế 次thứ 第đệ 論luận 負phụ 墮đọa 死tử 後hậu 世thế 親thân 論luận 造tạo 救cứu 事sự 徃# 見kiến )# 。

(# ○# 四Tứ 諦Đế 次thứ 第đệ 一nhất 准chuẩn ナ# ラ# サ# ル# 事sự 集tập 解giải 中trung 云vân 聲Thanh 聞Văn 根căn 鈍độn 知tri 苦khổ 等đẳng 者giả 對đối 緣Duyên 覺Giác 利lợi 先tiên 因nhân 後hậu 果quả 也dã 利lợi 則tắc 先tiên 斷đoạn 其kỳ 因nhân 苦khổ 果quả 自tự 滅diệt 鈍độn 乃nãi 知tri 苦khổ 方phương 始thỉ 斷đoạn 因nhân 何hà 者giả 以dĩ 聲Thanh 聞Văn 人nhân 要yếu 先tiên 了liễu 知tri 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 苦khổ 果quả 之chi 後hậu 始thỉ 斷đoạn 集tập 因nhân 又hựu 慕mộ 滅Diệt 諦Đế 無vô 為vi 之chi 果quả 乃nãi 修tu 道Đạo 諦đế 無vô 漏lậu 之chi 因nhân 也dã 然nhiên 此thử 且thả 約ước 聲Thanh 聞Văn 而nhi 辨biện 因nhân 果quả 前tiền 後hậu 若nhược 通thông 別biệt 圓viên 三tam 種chủng 四Tứ 諦Đế 不bất 可khả 以dĩ 此thử 。 而nhi 論luận 前tiền 後hậu 也dã 如như 玄huyền 義nghĩa 中trung 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 果quả 前tiền 因nhân 後hậu 又hựu 以dĩ 道đạo 前tiền 而nhi 滅diệt 在tại 後hậu 無vô 生sanh 無vô 量lượng 並tịnh 云vân 苦khổ 集tập 道đạo 滅diệt 無vô 作tác 四Tứ 諦Đế 集tập 苦khổ 道đạo 滅diệt 又hựu 如như 華hoa 嚴nghiêm 四Tứ 諦Đế 品phẩm 中trung 亦diệc 只chỉ 列liệt 於ư 苦Khổ 集Tập 滅Diệt 道Đạo 。 玄huyền 義nghĩa 又hựu 以dĩ 果quả 麁thô 在tại 前tiền 因nhân 細tế 在tại 後hậu 弁# 其kỳ 次thứ 第đệ 涅Niết 槃Bàn 疏sớ/sơ 云vân 鈍độn 根căn 小tiểu 乗# 望vọng 果quả 修tu 因nhân 滅diệt 前tiền 道đạo 後hậu 中trung 乗# 利lợi 根căn 道đạo 前tiền 滅diệt 後hậu (# 已dĩ 上thượng 集tập 解giải )# 玄huyền 義nghĩa 三tam 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 明minh 中trung 大đại 經kinh 引dẫn 又hựu 苦khổ 集tập 道đạo 滅diệt 次thứ 第đệ 是thị 利lợi 根căn 兼kiêm 欤# 又hựu 釋thích 籤# 四tứ 徃# 見kiến )# 。

(# ○# 三tam 藏tạng 四Tứ 諦Đế 生sanh 滅diệt 名danh 事sự 實thật 生sanh 實thật 滅diệt 義nghĩa 明minh 故cố 也dã 是thị 二nhị 義nghĩa 一nhất 世thế 出xuất 世thế 相tương 對đối 世thế 間gian 苦khổ 集tập 生sanh 出xuất 世thế 道đạo 滅diệt 滅diệt 亦diệc 道đạo 滅diệt 生sanh 苦khổ 集tập 滅diệt 也dã 二nhị 四Tứ 諦Đế 一nhất 一nhất 生sanh 滅diệt 明minh 也dã 苦Khổ 諦Đế 生sanh 異dị 滅diệt 三tam 相tương/tướng 遷thiên 移di 是thị 又hựu 大đại 生sanh 滅diệt 小tiểu 生sanh 滅diệt 二nhị 種chủng 大đại 生sanh 滅diệt 者giả 一nhất 期kỳ 生sanh 異dị 滅diệt 也dã 小tiểu 生sanh 滅diệt 者giả 念niệm 念niệm 生sanh 異dị 滅diệt 也dã 常thường 途đồ 生sanh 住trụ 異dị 滅diệt 。 四tứ 相tương/tướng 云vân 今kim 住trụ 相tương/tướng 立lập テ# サ# ル# 事sự 人nhân 多đa 住trụ 相tương/tướng 於ư 常thường 計kế 起khởi 故cố 異dị 中trung 合hợp 置trí 也dã 杒# 次thứ 集Tập 諦Đế 貪tham 瞋sân 癡si 等đẳng 。 分phần/phân 四tứ 心tâm 流lưu 動động 生sanh 滅diệt 也dã 等đẳng 分phần/phân 者giả 三tam 毒độc 同đồng 時thời 俱câu 起khởi 。 也dã 杒# 滅Diệt 諦Đế 苦khổ 集tập 滅diệt 滅Diệt 諦Đế 滅diệt 滅diệt 理lý 見kiến 前tiền 滅Diệt 諦Đế 生sanh 也dã 杒# 道Đạo 諦Đế 苦khổ 集tập 時thời 道đạo 滅diệt 苦khổ 集tập 無vô 時thời 道đạo 有hữu 生sanh 也dã 止Chỉ 觀Quán 一nhất 弘hoằng 決quyết 一nhất 有hữu (# 云vân 云vân )# 。 一nhất 義nghĩa 云vân 滅Diệt 諦Đế 生sanh 云vân 必tất 滅diệt 理lý 現hiện 前tiền 事sự 非phi 但đãn 滅diệt 無vô 德đức 生sanh 云vân 也dã (# 云vân 云vân )# 。 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 一nhất 本bổn (# 四tứ 十thập 三tam 云vân )# 故cố 生sanh 滅diệt 名danh 望vọng 大đại 以dĩ 立lập 謂vị 滅diệt 煩phiền 惱não 方phương 證chứng 涅Niết 槃Bàn 故cố 名danh 生sanh 滅diệt 惑hoặc 滅diệt 故cố 名danh 滅diệt 滅diệt 生sanh 故cố 名danh 生sanh 不bất 同đồng 通thông 教giáo 不bất 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 入nhập 涅Niết 槃Bàn 故cố 止Chỉ 觀Quán 云vân 滅diệt 則tắc 滅diệt 有hữu 還hoàn 無vô 。 弘hoằng 決quyết 云vân 滅diệt 有hữu 因nhân 果quả 還hoàn 歸quy 無vô 餘dư 故cố 亦diệc 生sanh 滅diệt 。 搜sưu 要yếu 記ký 云vân 惑hoặc 滅diệt 滅diệt 生sanh 故cố 亦diệc 生sanh 滅diệt (# 已dĩ 上thượng 真chân 記ký )# 是thị 滅Diệt 諦Đế 生sanh 滅diệt 釋thích 是thị 准chuẩn 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 名danh 事sự 後hậu 教giáo 判phán 見kiến ヘ# タ# リ# 滅diệt 非phi 真Chân 諦Đế 消tiêu 釋thích 真chân 記ký 義nghĩa 用dụng 云vân ト# モ# 此thử 解giải 釋thích 信tín 用dụng ス# ヘ# 。 問vấn 道Đạo 諦Đế 生sanh 時thời 苦khổ 集tập 未vị 不bất 滅diệt 滅Diệt 諦Đế 生sanh 至chí 方phương 始thỉ 苦khổ 集tập 滅diệt 何hà 苦khổ 集tập 滅diệt 時thời 道Đạo 諦Đế 生sanh 云vân 荅# 是thị 道Đạo 諦Đế 功công 依y 終chung 苦khổ 集tập 滅diệt 故cố 落lạc 居cư 約ước 尒# 云vân 歟# )# 。

(# ○# 四Tứ 諦Đế 真chân 俗tục 對đối 事sự 三tam 義nghĩa 一nhất 四Tứ 諦Đế 俱câu 真chân 也dã 四tứ 真Chân 諦Đế 理lý 云vân 如như 二nhị 四Tứ 諦Đế 俱câu 俗tục 也dã 皆giai 事sự 法pháp 故cố 也dã 三tam 四Tứ 諦Đế 中trung 一nhất 真chân 二nhị 俗tục 三tam 無vô 常thường 滅Diệt 諦Đế 常thường 云vân 如như 名danh 義nghĩa 四tứ 出xuất 。 私tư 云vân 此thử 三tam 義nghĩa 皆giai 大đại 小tiểu 乗# 亘tuyên 歟# 小tiểu 乗# 四Tứ 諦Đế 觀quán 依y 理lý 見kiến 故cố 四tứ 真Chân 諦Đế 理lý 云vân 大đại 乗# 而nhi 二nhị 邊biên 四Tứ 諦Đế 俱câu 俗tục 可khả 云vân 又hựu 滅Diệt 諦Đế 常thường 理lý 主chủ 付phó 事sự 四tứ 教giáo 通thông 但đãn 是thị 當đương 位vị 推thôi 度độ 也dã 能năng 是thị 按án 已dĩ 上thượng 四Tứ 諦Đế 畢tất 從tùng 此thử 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên )# 。

問vấn 緣Duyên 覺Giác 所sở 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 者giả 何hà 等đẳng 耶da 又hựu 三tam 藏tạng 教giáo 所sở 明minh 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 者giả 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 中trung 何hà 耶da 。 荅# 三tam 藏tạng 教giáo 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 者giả 。 云vân 思tư 議nghị 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 也dã 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 也dã 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 者giả 。 亦diệc 云vân 十Thập 二Nhị 緣Duyên 起Khởi 支chi 也dã 。

(# ○# 因nhân 緣duyên 二nhị 字tự 事sự 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 云vân 通thông 稱xưng 因nhân 緣duyên 者giả 是thị 十thập 二nhị 法pháp 展triển 轉chuyển 能năng 感cảm 果quả 故cố 名danh 因nhân 互hỗ 相tương 由do 藉tạ 而nhi 謂vị 之chi 緣duyên 也dã 因nhân 緣duyên 相tương 續tục 則tắc 生sanh 死tử 徃# 還hoàn 無vô 際tế 若nhược 知tri 無vô 明minh 不bất 起khởi 取thủ 有hữu 則tắc 三tam 界giới 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 生sanh 死tử 皆giai 息tức 是thị 為vi 出xuất 世thế 之chi 要yếu 術thuật 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 私tư 云vân 凡phàm 因nhân 緣duyên 云vân 語ngữ 付phó 處xứ 隨tùy 種chủng 種chủng 不bất 同đồng 。 有hữu 十thập 如như 中trung 因nhân 緣duyên 十thập 二nhị 部bộ 中trung 因nhân 緣duyên 四tứ 種chủng 釋thích 中trung 因nhân 緣duyên 等đẳng 皆giai 不bất 一nhất 准chuẩn 今kim 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 因nhân 緣duyên 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 釋thích 以dĩ 可khả 定định 准chuẩn 此thử 時thời 親thân 踈sơ 以dĩ 因nhân 緣duyên 分phần/phân 見kiến 去khứ 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 尼ni 陀đà 那na 此thử 云vân 因nhân 緣duyên 什thập 曰viết 力lực 強cường/cưỡng 為vi 因nhân 力lực 弱nhược 為vi 緣duyên 肇triệu 曰viết 前tiền 緣duyên 相tương 生sanh 因nhân 也dã 現hiện 相tướng 助trợ 成thành 緣duyên 也dã 生sanh 曰viết 因nhân 謂vị 先tiên 無vô 其kỳ 事sự 而nhi 從tùng 彼bỉ 生sanh 也dã 緣duyên 謂vị 素tố 有hữu 其kỳ 分phần/phân 而nhi 從tùng 彼bỉ 起khởi 。 也dã 故cố 因nhân 親thân 而nhi 緣duyên 跡tích 緣Duyên 覺Giác 根căn 利lợi 通thông 觀quán 三tam 世thế 有hữu 因nhân 有hữu 緣duyên 。 是thị 名danh 因nhân 緣duyên (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 因nhân 果quả 當đương 事sự 二nhị 義nghĩa 有hữu 一nhất 展triển 轉chuyển 前tiền 前tiền 因nhân 後hậu 後hậu 果quả 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 如như 二nhị 無vô 明minh 行hành 愛ái 取thủ 有hữu 因nhân 餘dư 七thất 果quả 也dã 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 因nhân 果quả 是thị 也dã 此thử 外ngoại 唯duy 識thức 論luận 第đệ 八bát 疏sớ/sơ 多đa 義nghĩa 有hữu 畧lược 之chi )# 。

(# ○# 緣duyên 起khởi 緣duyên 生sanh 事sự 本bổn 婆bà 娑sa 論luận 出xuất 玄huyền 義nghĩa 二nhị 本bổn 末mạt 并tinh 真chân 記ký 料liệu 簡giản 有hữu 諸chư 師sư 解giải 不bất 同đồng (# 云vân 云vân )# 所sở 詮thuyên 緣duyên 起khởi 緣duyên 生sanh 因nhân 果quả 當đương 事sự 從tùng 容dung 不bất 定định 共cộng 先tiên 大đại 旨chỉ 因nhân 緣duyên 起khởi 果quả 緣duyên 生sanh 可khả 心tâm 得đắc 故cố 俱câu 舎# 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 云vân 諸chư 支chi 因nhân 分phần/phân 說thuyết 名danh 緣duyên 起khởi 由do 因nhân 有hữu 緣duyên 能năng 起khởi 果quả 故cố 故cố 知tri 因nhân 分phần/phân 名danh 為vi 緣duyên 起khởi 諸chư 支chi 果quả 分phần/phân 說thuyết 緣duyên 已dĩ 生sanh 由do 果quả 皆giai 從tùng 緣duyên 所sở 生sanh 故cố 故cố 知tri 果quả 分phần/phân 名danh 緣duyên 已dĩ 生sanh (# 乃nãi 至chí )# 所sở 望vọng 不bất 同đồng 二nhị 義nghĩa 常thường 別biệt 如như 行hành 望vọng 無vô 明minh 常thường 名danh 緣duyên 已dĩ 生sanh 不bất 名danh 緣duyên 起khởi 也dã 若nhược 行hành 望vọng 識thức 常thường 名danh 緣duyên 起khởi 不bất 名danh 緣duyên 已dĩ 生sanh 也dã 故cố 躰# 雖tuy 一nhất 得đắc 成thành 二nhị 義nghĩa 如như 世thế 間gian 子tử 望vọng 父phụ 邊biên 常thường 名danh 子tử 不bất 名danh 父phụ 父phụ 望vọng 子tử 邊biên 常thường 名danh 父phụ 不bất 名danh 子tử 子tử 雖tuy 是thị 一nhất 得đắc 中trung 有hữu 二nhị 名danh 況huống 法pháp 可khả 知tri (# 已dĩ 上thượng )# 子tử 望vọng 父phụ 邊biên 者giả 此thử 譬thí 父phụ 子tử 孫tôn 三tam 人nhân 作tác 也dã 中trung 子tử 一nhất 人nhân 子tử 父phụ 云vân 也dã 其kỳ 如như 行hành 等đẳng 一nhất 物vật 因nhân 果quả 云vân 也dã 法pháp 譬thí 大đại 旨chỉ 如như 是thị )# 。

(# ○# 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 支chi 事sự 。 集tập 解giải 中trung 云vân 所sở 言ngôn 支chi 者giả 支chi 即tức 支chi 分phần/phân 支chi 派phái 義nghĩa 也dã (# 文văn )# 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 牽khiên 連liên 。 不bất 断# 絕tuyệt 故cố 也dã 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 棘cức 園viên 難nan 出xuất 離ly 故cố 。 也dã 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 重trùng 城thành 。 難nạn/nan 破phá 壞hoại 故cố 也dã 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 輪luân 旋toàn 轉chuyển 無vô 窮cùng 故cố 也dã 亦diệc 名danh 十thập 二nhị 苦khổ 事sự 。 逼bức 惱não 故cố 也dã )# 。

(# ○# 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 事sự 一nhất 思tư 議nghị 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 二nhị 思tư 議nghị 不bất 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 三tam 不bất 思tư 議nghị 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 四tứ 不bất 思tư 議nghị 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 也dã 是thị 即tức 如như 次thứ 四tứ 教giáo 當đương 藏tạng 通thông 二nhị 教giáo 凡phàm 夫phu 二nhị 乗# 思tư 慮lự 及cập 故cố 思tư 議nghị 名danh 別biệt 圓viên 二nhị 教giáo 凡phàm 小tiểu 境cảnh 界giới 非phi 不bất 思tư 議nghị 。 云vân 也dã 中trung 於ư 藏tạng 別biệt 二nhị 教giáo 事sự 相tướng 隔cách 歷lịch 明minh 生sanh 滅diệt 名danh 通thông 圓viên 二nhị 教giáo 相tương/tướng 即tức 融dung 通thông 談đàm 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 名danh ケ# タ# リ# 委ủy 事sự 玄huyền 義nghĩa 二nhị 見kiến ヘ# タ# リ# 其kỳ 付phó 圓viên 教giáo 意ý 因nhân 緣duyên 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 明minh 故cố 即tức 真chân 約ước 也dã 別biệt 教giáo 俗tục 是thị 無vô 常thường 俗tục 滅diệt 真chân 歸quy 同đồng カ# ラ# ス# 俗tục 諦đế 當đương 躰# 即tức 真chân 理lý 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 故cố 。 俗tục 諦đế 常thường 住trụ 云vân 也dã 此thử 義nghĩa 付phó 兩lưỡng 家gia 義nghĩa 各các 別biệt 也dã 知tri 禮lễ 心tâm 俗tục 相tương/tướng 常thường 任nhậm 立lập 淨tịnh 覺giác 義nghĩa 相tương/tướng 是thị 無vô 常thường 性tánh 歸quy 常thường 住trụ 也dã ト# イ# ヘ# リ# 各các 誠thành 證chứng 引dẫn 互hỗ 排bài 毀hủy (# 云vân 云vân )# 。 問vấn 知tri 禮lễ 心tâm 俗tục 相tương/tướng 常thường 住trụ 今kim 現hiện 世thế 法pháp 生sanh 滅diệt 見kiến 如như 何hà 。 荅# 此thử 是thị 妄vọng 見kiến 真chân 知tri 見kiến 非phi 酔# 人nhân 轉chuyển 日nhật 見kiến 如như 若nhược 悟ngộ 證chứng 此thử 現hiện 見kiến 俗tục 相tương/tướng 即tức 是thị 常thường 住trụ 。 不bất 滅diệt 也dã 故cố 經kinh 是thị 法pháp 住trụ 法pháp 住trụ 世thế 間gian 相tướng 常thường 住trụ 矣hĩ )# 。

一nhất 無vô 明minh 是thị 過quá 去khứ 所sở 起khởi 煩phiền 惱não 也dã 仍nhưng 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ 三tam 道đạo 中trung 煩phiền 惱não 道đạo 俱câu 舎# 云vân 宿túc 惑hoặc 位vị 無vô 明minh 。

(# ○# 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 名danh 無vô 明minh 事sự 是thị 三tam 義nghĩa 一nhất 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 云vân 過quá 去khứ 世thế 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 通thông 是thị 無vô 明minh 以dĩ 過quá 去khứ 未vị 有hữu 智trí 惠huệ 光quang 明minh 故cố 則tắc 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 得đắc 起khởi 故cố 是thị 以dĩ 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 悉tất 是thị 無vô 明minh 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 二nhị 別biệt 愚ngu 癡si 煩phiền 惱não 。 無vô 明minh 名danh 暗ám 昧muội 不bất 了liễu 故cố 也dã 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 多đa 種chủng 共cộng 勝thắng 從tùng 但đãn 無vô 明minh 舉cử 也dã 故cố 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 云vân 宿túc 惑hoặc 位vị 無vô 明minh 者giả 謂vị 過quá 去khứ 生sanh 起khởi 煩phiền 惱não 。 時thời 名danh 宿túc 惑hoặc 位vị 此thử 位vị 五ngũ 蘊uẩn 至chí 今kim 果quả 熟thục 揔# 名danh 無vô 明minh 既ký 是thị 五ngũ 蘊uẩn 獨độc 標tiêu 無vô 明minh 者giả 論luận 云vân 彼bỉ 與dữ 無vô 明minh 俱câu 時thời 行hành 故cố 由do 無vô 明minh 力lực 彼bỉ 現hiện 行hành 故cố 如như 說thuyết 王vương 行hành 非phi 無vô 導đạo 從tùng 王vương 但đãn 勝thắng 故cố 總tổng 謂vị 王vương 行hành (# 解giải 云vân 彼bỉ 者giả 彼bỉ 宿túc 惑hoặc 位vị 五ngũ 蘊uẩn 也dã 已dĩ 上thượng )# 。 三tam 惠huệ 暉huy 云vân 正chánh 理lý 問vấn 何hà 故cố 無vô 明minh 說thuyết 諸chư 煩phiền 惱não 荅# 過quá 去khứ 諸chư 煩phiền 惱não 未vị 得đắc 果quả 時thời 皆giai 明minh 利lợi 既ký 得đắc 果Quả 已dĩ 。 非phi 明minh 即tức 虧khuy 似tự 無vô 明minh 故cố 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 總tổng 名danh 無vô 明minh (# 云vân 云vân )# 遁độn 麟lân 云vân 問vấn 何hà 故cố 唯duy 宿túc 惑hoặc 名danh 無vô 明minh 現hiện 在tại 不bất 名danh 耶da 解giải 云vân 唯duy 前tiền 惑hoặc 似tự 無vô 明minh 故cố 謂vị 貪tham 等đẳng 煩phiền 惱não 未vị 得đắc 果quả 時thời 勢thế 用dụng 無vô 虧khuy 說thuyết 名danh 明minh 利lợi 若nhược 得đắc 果quả 已dĩ 取thủ 與dữ 用dụng 虧khuy 不bất 名danh 明minh 利lợi (# 已dĩ 上thượng )# 私tư 云vân 現hiện 在tại 煩phiền 惱não 。 愛ái 取thủ 名danh 別biệt 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 無vô 明minh 名danh 事sự 第đệ 三tam 義nghĩa 邊biên 可khả 心tâm 得đắc 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 六lục 云vân 言ngôn 無vô 明minh 者giả 依y 毘tỳ 曇đàm 癡si 闇ám 之chi 心tâm 躰# 無vô 惠huệ 明minh 故cố 曰viết 無vô 明minh 若nhược 依y 成thành 實thật 邪tà 心tâm 分phân 別biệt 無vô 正chánh 惠huệ 明minh 故cố 曰viết 無vô 明minh 何hà 故cố 如như 是thị 。 毘tỳ 曇đàm 正chánh 以dĩ 闇ám 惑hoặc 為vi 過quá 成thành 實thật 唯duy 以dĩ 取thủ 執chấp 為vi 患hoạn 故cố 說thuyết 不bất 同đồng 大đại 乗# 法pháp 中trung 癡si 闇ám 取thủ 執chấp 並tịnh 是thị 過quá 患hoạn 兩lưỡng 義nghĩa 兼kiêm 取thủ (# 云vân 云vân )# 彼bỉ 文văn 委ủy 悉tất 也dã 徃# 見kiến 三tam 道đạo 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 三tam 云vân 煩phiền 惱não 通thông 業nghiệp 業nghiệp 通thông 苦khổ 苦khổ 通thông 煩phiền 惱não 故cố 名danh 三tam 道đạo 文văn 付phó 三tam 障chướng 事sự 。 弘hoằng 決quyết 三tam 下hạ 云vân 能năng 蔽tế 聖thánh 道Đạo 故cố 名danh 為vi 障chướng (# 文văn )# )# 。

二nhị 行hành 是thị 依y 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 行hành 諸chư 業nghiệp 時thời 也dã 仍nhưng 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ 三tam 道đạo 中trung 業nghiệp 道đạo 也dã 俱câu 舎# 云vân 宿túc 諸chư 業nghiệp 名danh 行hành 。

(# ○# 行hành 造tạo 作tác 義nghĩa 也dã 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 從tùng 無vô 明minh 生sanh 。 業nghiệp 業nghiệp 即tức 是thị 行hành 以dĩ 善thiện 不bất 善thiện 業nghiệp 。 能năng 作tác 世thế 界giới 果quả 故cố 故cố 名danh 為vi 行hành 也dã (# 文văn )# 。 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 因nhân 煩phiền 惱não 惑hoặc 起khởi 於ư 三tam 業nghiệp 造tạo 作tác 諸chư 法pháp 故cố 名danh 為vi 行hành (# 文văn )# 付phó 之chi 現hiện 在tại 業nghiệp 行hành 不bất 名danh 但đãn 過quá 去khứ 業nghiệp 行hành 名danh 故cố 如như 何hà 云vân 過quá 去khứ 業nghiệp 已dĩ 現hiện 在tại 果quả 造tạo 作tác 行hành 相tương/tướng 圓viên 滿mãn 故cố 上thượng 行hành 名danh 得đắc 現hiện 在tại 業nghiệp 未vị 果quả 造tạo 但đãn 當đương 果quả 有hữu 分phần/phân 故cố 有hữu 名danh 也dã 通thông 麟lân 等đẳng 意ý 也dã )# 。

(# ○# 集tập 註chú 中trung 云vân 造tạo 作tác 名danh 行hành 於ư 過quá 去khứ 世thế 。 造tạo 作tác 諸chư 業nghiệp 。 也dã (# 文văn )# 是thị 果quả 造tạo 義nghĩa 非phi 業nghiệp 當đương 位vị 造tạo 義nghĩa 付phó 也dã 今kim 名danh 目mục 意ý 正chánh 此thử 意ý )# 。

(# ○# 業nghiệp 名danh 行hành 俱câu 舎# 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 業nghiệp 名danh 為vi 行hành 造tạo 作tác 義nghĩa 故cố (# 文văn )# 造tạo 作tác 業nghiệp 名danh 行hành 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 約ước 業nghiệp 躰# 業nghiệp 造tạo 作tác 法pháp 故cố 二nhị 約ước 功công 能năng 造tạo 作tác 得đắc 果quả 故cố 云vân 也dã 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 行hạnh 者giả 諸chư 業nghiệp 集tập 起khởi 名danh 之chi 為vi 行hành 集tập 起khởi 有hữu 二nhị 一nhất 就tựu 業nghiệp 躰# 緣duyên 中trung 集tập 起khởi 名danh 之chi 為vi 行hành 二nhị 就tựu 功công 能năng 集tập 起khởi 得đắc 果quả 故cố (# 文văn )# 。 惠huệ 暉huy 云vân 正chánh 理lý 云vân 何hà 緣duyên 宿túc 生sanh 諸chư 業nghiệp 名danh 行hành 荅# 名danh 隨tùy 義nghĩa 立lập 其kỳ 義nghĩa 云vân 何hà 。 造tạo 作tác 義nghĩa 名danh 行hành 造tạo 作tác 令linh 果quả 生sanh (# 文văn )# 。 集tập 解giải 云vân 二nhị 行hành 者giả 所sở 行hành 所sở 造tạo 一nhất 切thiết 諸chư 業nghiệp 。 故cố 云vân 行hành 也dã (# 文văn )# )# 。

(# ○# 唯duy 以dĩ 業nghiệp 不bất 感cảm 生sanh 事sự 俱câu 舎# 十thập 九cửu (# 隨tùy 眠miên 一nhất 云vân )# 業nghiệp 由do 隨tùy 眠miên 方phương 得đắc 生sanh 長trưởng 離ly 隨tùy 眠miên 業nghiệp 無vô 感cảm 有hữu 能năng (# 文văn )# 種chủng 子tử 有hữu 之chi 煩phiền 惱não 雨vũ 露lộ 不bất 濕thấp 生sanh 死tử 芽nha 莖hành 不bất 生sanh 也dã 又hựu 煩phiền 惱não 名danh 隨tùy 眠miên 者giả 俱câu 舎# 云vân 隨tùy 逐trục 有hữu 情tình 增tăng 昬# 滯trệ 故cố 名danh 隨tùy 眠miên (# 文văn )# 俱câu 舎# (# 界giới 早tảo 二nhị )# 云vân 造tạo 作tác 遷thiên 流lưu 二nhị 義nghĩa 名danh 行hành (# 文văn )# )# 。

(# ○# 過quá 去khứ 所sở 修tu 。 已dĩ 謝tạ 業nghiệp 至chí 現hiện 在tại 旨chỉ 趣thú 事sự 。 古cổ 鈔sao 云vân 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 。 無vô 量lượng 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 外ngoại 不bất 住trụ 也dã 過quá 去khứ 所sở 修tu 。 業nghiệp 何hà 可khả 至chí 今kim 日nhật 耶da 荅# 俱câu 舎# 所sở 談đàm 得đắc 繩thằng 法Pháp 門môn 是thị 也dã 得đắc 繩thằng ツ# ナ# イ# テ# 令linh 至chí 未vị 來lai 也dã 謂vị 善thiện 惡ác 功công 德đức 一nhất 剎sát 那na 存tồn 欲dục 謝tạ 處xứ 以dĩ 三tam 大đại 得đắc 得đắc 本bổn 法pháp 功công 德đức 也dã 是thị 初sơ 剎sát 那na 也dã 次thứ 以dĩ 三tam 小tiểu [剁-几+ㄆ]# 得đắc 得đắc 一nhất 大đại 得đắc 大đại 三tam 得đắc 三tam 三tam 九cửu 法pháp 小tiểu 得đắc 得đắc 之chi 也dã 是thị 第đệ 二nhị [剁-几+ㄆ]# 那na 也dã 次thứ 又hựu 以dĩ 大đại 三tam 得đắc 得đắc 小tiểu 一nhất 得đắc 小tiểu 九cửu 得đắc 三tam 九cửu 二nhị 十thập 七thất 大đại 得đắc 有hữu 之chi 令linh 得đắc 也dã 是thị 第đệ 三tam [剁-几+ㄆ]# 那na 也dã 仍nhưng 一nhất 期kỳ 得đắc 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 一nhất 大đại 三Tam 千Thiên 界Giới 遍biến 滿mãn 沙sa 汰# 也dã (# 文văn )# 私tư 云vân 四tứ 種chủng 得đắc 中trung 法pháp 後hậu 得đắc 也dã )# 。

(# ○# 四tứ 種chủng 得đắc 事sự 出xuất 大đại 毘tỳ 婆bà 娑sa 一nhất 百bách 五ngũ 十thập 八bát (# 云vân 云vân )# )# 。

()#

三tam 識thức 是thị 依y 過quá 去khứ 業nghiệp 煩phiền 惱não 因nhân 受thọ 今kim 生sanh 果quả 報báo 最tối 初sơ 心tâm 也dã 所sở 謂vị 母mẫu 腹phúc 宿túc 始thỉ 最tối 初sơ 心tâm 也dã 是thị 則tắc 父phụ 母mẫu 交giao 懷hoài 時thời 男nam 子tử 母mẫu 起khởi 愛ái 女nữ 子tử 父phụ 起khởi 愛ái 如như 此thử 愛ái 心tâm 計kế 入nhập 未vị 顯hiển 色sắc 身thân 故cố 云vân 識thức 也dã 俱câu 舎# 云vân 識thức 正chánh 結kết 生sanh 蘊uẩn 矣hĩ 。

(# ○# 識thức 了liễu 別biệt 義nghĩa 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 識thức 正chánh 結kết 生sanh 蘊uẩn 者giả 於ư 母mẫu 胎thai 等đẳng 正chánh 結kết 生sanh 時thời 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 位vị 五ngũ 蘊uẩn 名danh 識thức 受thọ 生sanh 識thức 強cường/cưỡng 故cố 別biệt 標tiêu 識thức (# 文văn )# 遁độn 麟lân 云vân 正chánh 理lý 云vân 此thử 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 識thức 最tối 勝thắng 故cố 此thử 唯duy 意ý 識thức 於ư 此thử 位vị 中trung 五ngũ 識thức 生sanh 緣duyên 猶do 未vị 具cụ 故cố 於ư 母mẫu 胎thai 等đẳng 者giả 舊cựu 云vân 等đẳng 取thủ 濕thấp 化hóa 二nhị 生sanh 彼bỉ 不bất 入nhập 胎thai 故cố (# 文văn )# 總tổng 中trung 有hữu 生sanh 有hữu 本bổn 有hữu 死tử 有hữu ト# テ# 四tứ 有hữu 具cụ 頌tụng 疏sớ/sơ 釋thích 今kim 識thức 支chi 中trung 有hữu 終chung 生sanh 有hữu 始thỉ 有hữu 其kỳ 次thứ 第đệ 云vân 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 倒đảo 心tâm 趣thú 欲dục 境cảnh 疏sớ/sơ 云vân 倒đảo 心tâm 者giả 此thử 明minh 中trung 有hữu 先tiên 起khởi 倒đảo 心tâm 馳trì 趣thú 欲dục 境cảnh 彼bỉ 由do 業nghiệp 力lực 所sở 起khởi 眼nhãn 根căn 雖tuy 住trụ 遠viễn 方phương 能năng 見kiến 生sanh 處xứ 父phụ 母mẫu 交giao 會hội 而nhi 起khởi 倒đảo 心tâm 若nhược 男nam 中trung 有hữu 緣duyên 母mẫu 起khởi 愛ái 生sanh 於ư 欲dục 心tâm 。 若nhược 女nữ 中trung 有hữu 緣duyên 父phụ 起khởi 愛ái 生sanh 於ư 欲dục 想tưởng 翻phiên 此thử 二nhị 緣duyên 俱câu 起khởi 瞋sân 心tâm 故cố 施thi 設thiết 論luận 云vân 時thời 健kiện 達đạt 縛phược 於ư 二nhị 心tâm 中trung 隨tùy 一nhất 現hiện 行hành 謂vị 愛ái 或hoặc 恚khuể 彼bỉ 由do 起khởi 此thử 二nhị 種chủng 倒đảo 心tâm 便tiện 謂vị 己kỷ 身thân 與dữ 所sở 愛ái 合hợp 所sở 泄tiết 不bất 淨tịnh 流lưu 至chí 胎thai 時thời 謂vị 是thị 己kỷ 有hữu 便tiện 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 此thử 心tâm 生sanh 己kỷ 中trung 有hữu 便tiện 沒một 受thọ 生sanh 有hữu 身thân (# 已dĩ 上thượng )# 健kiện 達đạt 縛phược 中trung 有hữu 。 眾chúng 生sanh 名danh 也dã 。 頌tụng 疏sớ/sơ 八bát 云vân 健kiện 達đạt 縛phược 者giả 此thử 云vân 尋tầm 香hương 中trung 有hữu 食thực 香hương 名danh 尋tầm 香hương 也dã (# 文văn )# 又hựu 九cửu 云vân 中trung 有hữu 以dĩ 香hương 為vi 食thực 由do 食thực 香hương 故cố 名danh 健kiện 達đạt 縛phược 若nhược 小tiểu 福phước 者giả 唯duy 食thực 惡ác 香hương 若nhược 多đa 福phước 者giả 妙diệu 香hương 為vi 食thực (# 文văn )# 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 翻phiên 此thử 二nhị 緣duyên 俱câu 起khởi 填điền 心tâm 者giả 慧tuệ 云vân 即tức 翻phiên 前tiền 男nam 於ư 母mẫu 起khởi 愛ái 於ư 父phụ 起khởi 恚khuể 翻phiên 女nữ 於ư 父phụ 起khởi 愛ái 於ư 母mẫu 起khởi 恚khuể 也dã (# 矣hĩ )# 女nữ 男nam 二nhị 人nhân 於ư 父phụ 母mẫu 如như 次thứ 起khởi 愛ái 翻phiên 之chi 裏lý 又hựu 互hỗ 起khởi 恚khuể 云vân 事sự 也dã 隨tùy 一nhất 現hiện 行hành 者giả 愛ái 恚khuể 二nhị 心tâm 父phụ 一nhất 母mẫu 一nhất 起khởi 愛ái 恚khuể 雙song 一nhất 人nhân 不bất 起khởi 云vân 事sự 也dã 謂vị 是thị 己kỷ 有hữu 者giả 父phụ 母mẫu 不bất 淨tịnh 。 己kỷ 不bất 淨tịnh 思tư 云vân 事sự 也dã 此thử 不bất 淨tịnh 躰# 成thành 所sở 依y 大đại 種chủng 五ngũ 根căn 出xuất 生sanh 也dã (# 已dĩ 上thượng 愚ngu 聞văn )# 所sở 詮thuyên [婬-壬+(工/山)]# 心tâm 起khởi 中trung 有hữu 也dã 此thử 中trung 有hữu 身thân 沒một 生sanh 有hữu 身thân 受thọ 最tối 初sơ 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 識thức 云vân 也dã 是thị [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 心tâm 非phi 故cố 義nghĩa 章chương 四tứ 云vân 受thọ 生sanh 心tâm 識thức 名danh 為vi 識thức 支chi 謂vị 受thọ 生sanh 時thời 最tối 初sơ 一nhất 念niệm 染nhiễm 汙ô 之chi 心tâm 於ư 彼bỉ 父phụ 母mẫu 精tinh 血huyết 等đẳng 事sự 妄vọng 總tổng 起khởi 於ư 華hoa 池trì 等đẳng 愛ái 非phi 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 愛ái (# 已dĩ 上thượng )# 。 三tam 藏tạng 義nghĩa 五ngũ (# 六lục )# 云vân 又hựu 具cụ 明minh 結kết 生sanh 相tương/tướng 者giả 論luận 第đệ 九cửu 云vân 且thả 諸chư 有hữu 情tình 若nhược 福phước 微vi 薄bạc 入nhập 母mẫu 胎thai 位vị 起khởi 倒đảo 想tưởng 解giải 見kiến 大đại 風phong 雨vũ 毒độc [烈-列+執]# 嚴nghiêm 寒hàn 或hoặc 大đại 軍quân 眾chúng 聲thanh 威uy 亂loạn 逼bức 逐trục 見kiến 自tự 入nhập 密mật 草thảo 稠trù 林lâm 葉diệp 窟quật 茅mao 蘆lô 投đầu 椾# 墻tường 下hạ 住trụ 時thời 見kiến 已dĩ 住trụ 在tại 此thử 中trung 出xuất 位vị 見kiến 身thân 從tùng 此thử 處xứ 出xuất 若nhược 福phước 增tăng 多đa 入nhập 母mẫu 胎thai 位vị 起khởi 倒đảo 想tưởng 解giải 自tự 見kiến 己kỷ 身thân 。 入nhập 妙diệu 園viên 林lâm [日/舛]# 華hoa 臺đài 殿điện 居cư 勝thắng 林lâm 等đẳng 出xuất 位vị 如như 前tiền (# 已dĩ 上thượng 俱câu 舎# )# (# 云vân 云vân )# 俱câu 舎# 本bổn 文văn 更cánh 檢kiểm 遁độn 麟lân 婆bà 娑sa 引dẫn 此thử 義nghĩa 明minh )# 。

(# ○# 邪tà 惠huệ 正chánh 惠huệ 事sự 四tứ 人nhân 不bất 同đồng 一nhất 邪tà 惠huệ 凡phàm 夫phu 入nhập 住trụ 出xuất 三tam 時thời 俱câu 顛điên 倒đảo 二nhị 輪Luân 王Vương 入nhập 知tri 住trụ 出xuất 不bất 知tri 三tam 獨Độc 覺Giác 入nhập 住trụ 知tri 出xuất 不bất 知tri 四tứ 正chánh 惠huệ 菩Bồ 薩Tát 入nhập 住trụ 出xuất 三tam 時thời 俱câu 覺giác 知tri シ# 玉ngọc フ# 也dã 。 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 有hữu )# 。

(# ○# 入nhập 胎thai 染nhiễm 垢cấu 心tâm 識thức 云vân 付phó 此thử 識thức 現hiện 在tại 五ngũ 果quả 初sơ 也dã 既ký 有hữu 部bộ 心tâm 因nhân 是thị 善thiện 惡ác 果quả 是thị 無vô 記ký 定định 然nhiên 識thức 指chỉ 果quả 云vân 無vô 記ký 非phi 云vân 難nan 有hữu 是thị 荅# 時thời 識thức 所sở 依y 命mạng 根căn 同đồng 分phần/phân 約ước 無vô 記ký 定định 也dã 惠huệ 暉huy 有hữu )# 。

(# ○# 識thức 命mạng 煖noãn 事sự 止Chỉ 觀Quán 九cửu 云vân 初sơ 托thác 胎thai 名danh 歌ca 羅la 邏la 此thử 時thời 即tức 具cụ 三tam 事sự 一nhất 命mạng 二nhị 煖noãn 三tam 識thức 是thị 中trung 有hữu 報báo 風phong 依y 風phong 名danh 為vi 命mạng 精tinh 血huyết 不bất 臭xú 不bất 爛lạn 名danh 為vi 煖noãn 是thị 中trung 心tâm 意ý 名danh 為vi 識thức (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

()#

(# 章chương (# 并tinh )# 大đại 僧Tăng 正chánh 私tư 記ký 玄huyền 義nghĩa 二nhị 真chân 記ký 末mạt (# 一nhất 十thập 一nhất )# 引dẫn 大đại 僧Tăng 正chánh 秘bí 記ký 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 識thức 者giả 了liễu 別biệt 之chi 義nghĩa 也dã 受thọ 生sanh 心tâm 識thức 名danh 為vi 識thức 支chi 謂vị 受thọ 生sanh 時thời 最tối 初sơ 一nhất 念niệm 染nhiễm 汙ô 之chi 心tâm 於ư 彼bỉ 父phụ 母mẫu 精tinh 血huyết 等đẳng 事sự 妄vọng [(打-丁+匆)/心]# 起khởi 於ư 華hoa 池trì 等đẳng 愛ái 非phi 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 愛ái (# 文văn )# )# 。

四tứ 名danh 色sắc 是thị 父phụ 母mẫu 赤xích 白bạch 二nhị 渧đế 和hòa 合hợp 宿túc 母mẫu 腹phúc 正chánh 眼nhãn 耳nhĩ 等đẳng 六lục 根căn 未vị 具cụ 足túc 只chỉ 如như 形hình 大đại 槩# 骨cốt 肉nhục 支chi 節tiết 等đẳng 計kế 出xuất 來lai 故cố 云vân 名danh 色sắc 也dã 俱câu 舎# 云vân 六lục 處xứ 前tiền 名danh 色sắc 。

(# ○# 心tâm 名danh 云vân 事sự 總tổng 五ngũ 義nghĩa 有hữu 一nhất 心tâm 境cảnh 從tùng 轉chuyển 變biến 名danh 夫phu 夫phu 隨tùy 易dị 如như 故cố 也dã 二nhị 一nhất 切thiết 法pháp 色sắc 非phi 色sắc 二nhị 類loại 不bất 過quá 尒# 四tứ 隂# 名danh 同đồng 非phi 色sắc 一nhất 類loại 名danh 類loại 似tự 故cố 心tâm 名danh 云vân 也dã 三tam 色sắc 躰# [色-巴+(鹿-比+(人*人))]# 著trước 故cố 名danh 不bất 借tá 共cộng 顕# 心tâm 微vi 細tế 必tất 名danh 依y 顕# 故cố 也dã 四tứ 心tâm 法pháp 此thử 身thân 捨xả 己kỷ 餘dư 生sanh 轉chuyển 起khởi 轉chuyển 變biến 名danh 如như 故cố 也dã 此thử 第đệ 四tứ 義nghĩa 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 不bất 同đồng 云vân 頌tụng 疏sớ/sơ 十thập 云vân 此thử 師sư 約ước 捨xả 身thân 名danh 轉chuyển 變biến 初sơ 師sư 據cứ 緣duyên 境cảnh 名danh 轉chuyển 變biến 轉chuyển 變biến 雖tuy 同đồng 二nhị 釋thích 別biệt 也dã (# 文văn )# (# 已dĩ 上thượng )# 四tứ 義nghĩa 俱câu 舎# 出xuất 第đệ 五ngũ 心tâm 但đãn 名danh 有hữu 故cố 名danh 云vân 也dã 是thị 今kim 家gia 義nghĩa 也dã 去khứ 玄huyền 義nghĩa 一nhất 云vân 心tâm 如như 幻huyễn 燄diệm 但đãn 有hữu 名danh 字tự (# 文văn )# 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 云vân 心tâm 但đãn 有hữu 名danh 故cố 曰viết 名danh 也dã )# 。

(# ○# 既ký 異dị 於ư 色sắc 而nhi 有hữu 心tâm 意ý 識thức 。 及cập 諸chư 數số 法pháp 種chủng 種chủng 之chi 別biệt 名danh 故cố 謂vị 之chi 為vi 名danh 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 云vân 有hữu 形hình 質chất 礙ngại 之chi 法pháp 名danh 為vi 色sắc (# 文văn )# 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 心tâm 從tùng 詮thuyên 目mục 故cố 號hiệu 為vi 名danh (# 文văn )# 又hựu 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 通thông 而nhi 論luận 之chi 皆giai 是thị 名danh 色sắc 色sắc 心tâm 始thỉ 具cụ 名danh 色sắc 相tướng 分phần/phân 故cố 偏thiên 為vi 名danh (# 文văn )# 六lục 根căn 具cụ 足túc 。 生sanh 前tiền 羯yết 羅la 藍lam 鉢bát 羅la 聞văn 奢xa 佉khư 迄hất 五ngũ 位vị 間gian 名danh 名danh 色sắc 云vân 意ý 也dã 。 集tập 註chú 云vân 從tùng 託thác 胎thai 後hậu 五ngũ 箇cá 七thất 日nhật 名danh 形hình 位vị 生sanh 諸chư 根căn 形hình 四tứ 支chi 差sai 別biệt 故cố 雖tuy 有hữu 身thân 根căn 及cập 意ý 根căn 未vị 有hữu 眼nhãn 等đẳng 餘dư 四tứ 根căn 故cố 六lục 處xứ 未vị 圓viên 皆giai 是thị 名danh 色sắc 攝nhiếp (# 文văn )# 。 論luận 云vân 此thử 中trung 應ưng 說thuyết 四tứ 處xứ 生sanh 別biệt 而nhi 言ngôn 六lục 者giả 據cứ 滿mãn 立lập 故cố (# 文văn )# 。 遁độn 麟lân 云vân 此thử 中trung 應ưng 說thuyết 四tứ 處xứ 生sanh 別biệt 者giả 以dĩ 身thân 意ý 二nhị 處xứ 識thức 處xứ 支chi 已dĩ 具cụ 故cố 不bất 可khả 言ngôn 別biệt 今kim 六lục 者giả 謂vị 名danh 色sắc 位vị 中trung 雖tuy 有hữu 身thân 意ý 未vị 具cụ 六lục 處xứ 故cố 言ngôn 六lục 處xứ 生sanh 別biệt (# 已dĩ 上thượng )# 先tiên 生sanh 有hữu 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 意ý 識thức 從tùng 託thác 胎thai 後hậu 第đệ 二nhị [剁-几+ㄆ]# 那na 已dĩ 後hậu 云vân 名danh 色sắc 也dã 名danh 心tâm 也dã 色sắc 身thân 也dã )# 。

五ngũ 六lục 入nhập 新tân 譯dịch 云vân 六lục 處xứ 自tự 此thử 已dĩ 六lục 根căn 具cụ 足túc 。 也dã 然nhiên 未vị 辨biện 苦khổ 樂lạc 別biệt 不bất 知tri 身thân 當đương 寒hàn [烈-列+執]# 裎# 位vị 也dã 俱câu 舎# 云vân 從tùng 生sanh 眼nhãn 等đẳng 根căn 三tam 和hòa 前tiền 六lục 處xứ 眼nhãn 等đẳng 者giả 眼nhãn 耳nhĩ 鼻tị 舌thiệt 身thân 意ý 。 也dã 三tam 和hòa 者giả 根căn 境cảnh 識thức 也dã 已dĩ 上thượng 此thử 位vị 迄hất 胎thai 內nội 成thành 就tựu 也dã 如như 此thử 六lục 根căn 成thành 就tựu 。 從tùng 胎thai 內nội 出xuất 生sanh 也dã 。

(# ○# 六lục 入nhập 事sự 。 集tập 註chú 云vân 從tùng 名danh 色sắc 後hậu 至chí 第đệ 六lục 七thất 月nguyệt 名danh 髮phát 毛mao 爪trảo 齒xỉ 。 位vị 七thất 七thất 日nhật 名danh 具cụ 根căn 位vị 五ngũ 根căn 圓viên 滿mãn 故cố 皆giai 胎thai 中trung 位vị 故cố 輔phụ 行hành 三tam 十thập 八bát 箇cá 七thất 月nguyệt 皆giai 胎thai 中trung 位vị (# 已dĩ 上thượng 集tập 註chú )# 六lục 根căn 成thành 就tựu 位vị 也dã )# 。

(# ○# 六lục 根căn 六lục 入nhập 事sự 二nhị 義nghĩa 有hữu 一nhất 六lục 塵trần 所sở 入nhập 故cố 二nhị 六lục 識thức 所sở 入nhập 故cố 也dã 總tổng 云vân 六lục 根căn 六lục 塵trần 合hợp 十thập 二nhị 入nhập 名danh 。 名danh 義nghĩa 六lục (# 三tam 十thập 九cửu )# 云vân 鉢bát 羅la 吠phệ 奢xa 此thử 云vân 入nhập 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 通thông 稱xưng 入nhập 以dĩ 涉thiệp 入nhập 為vi 義nghĩa 根căn 塵trần 相tương 對đối 則tắc 有hữu 識thức 生sanh 識thức 依y 根căn 塵trần 仍nhưng 為vi 能năng 入nhập 根căn 塵trần 即tức 是thị 所sở 入nhập 今kim 此thử 十thập 二nhị 從tùng 所sở 入nhập 受thọ 名danh 。 熏huân 聞văn 記ký 云vân 夫phu 六lục 入nhập 者giả 凡phàm 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 根căn 塵trần 互hỗ 相tương 涉thiệp 入nhập 。 二nhị 根căn 境cảnh 俱câu 為vi 識thức 之chi 所sở 入nhập 以dĩ 是thị 諸chư 經kinh 名danh 十thập 二nhị 入nhập 楞lăng 嚴nghiêm 唯duy 以dĩ 六lục 根căn 為vi 入nhập 者giả 蓋cái 根căn 有hữu 勝thắng 義nghĩa 親thân 能năng 生sanh 識thức 又hựu 根căn 受thọ 境cảnh 吸hấp ▆# 前tiền 塵trần 故cố 偏thiên 名danh 入nhập 故cố 云vân 六lục 為vi 賊tặc 媒môi 。 自tự 劫kiếp 家gia 寳# (# 已dĩ 上thượng 名danh 義nghĩa )# 今kim 正chánh 六lục 根căn 取thủ 也dã )# 。

(# ○# 新tân 譯dịch 六lục 處xứ 事sự 是thị 總tổng 十thập 二nhị 處xứ 名danh 。 名danh 義nghĩa 云vân 又hựu 十thập 二nhị 處xứ 者giả 。 百bách 法pháp 疏sớ/sơ 云vân 生sanh 長trưởng 義nghĩa 即tức 六lục 種chủng 識thức 依y 於ư 根căn 塵trần 而nhi 得đắc 生sanh 長trưởng 。 名danh 十thập 二nhị 處xứ (# 已dĩ 上thượng )# 要yếu 法pháp 文văn (# 上thượng 三tam )# 云vân 處xứ 是thị 生sanh 門môn 義nghĩa 謂vị 心tâm 心tâm 所sở 。 必tất 託thác 根căn 境cảnh 方phương 能năng 起khởi 故cố (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 六lục 根căn 事sự 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 亦diệc 名danh 根căn 者giả 根căn 以dĩ 能năng 生sanh 為vi 義nghĩa 此thử 六lục 既ký 並tịnh 有hữu 生sanh 識thức 之chi 功công 故cố 通thông 名danh 根căn 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 三tam 和hòa 事sự 根căn 境cảnh 識thức 和hòa 合hợp 也dã 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 前tiền 色sắc 增tăng 長trưởng 今kim 為vi 五ngũ 入nhập 前tiền 名danh 增tăng 長trưởng 今kim 為vi 意ý 入nhập (# 文văn )# 。 法Pháp 藏tạng 釋thích 云vân 六lục 入nhập 支chi 者giả 由do 名danh 色sắc 故cố 。 發phát 生sanh 六lục 入nhập 六lục 入nhập 者giả 六lục 根căn 通thông 生sanh 識thức 故cố 為vi 六lục 入nhập 此thử 謂vị 在tại 胎thai 內nội 百bách 日nhật 已dĩ 外ngoại 也dã [冉-工+又]# 團đoàn 之chi [冉-工+又]# 起khởi 業nghiệp 生sanh 風phong 吹xuy 團đoàn 開khai 敷phu 作tác 諸chư 根căn 相tướng 名danh 為vi 六lục 入nhập 支chi )# 。

(# ○# 就tựu 六lục 根căn 扶phù 根căn 清thanh 淨tịnh 根căn 事sự 亦diệc 名danh 浮phù 塵trần 外ngoại 根căn 勝thắng 義nghĩa 內nội 根căn 也dã 扶phù 根căn 者giả 發phát 識thức 取thủ 境cảnh 能năng 通thông 之chi 門môn 是thị 為vi 所sở 依y 見kiến 色sắc 聞văn 聲thanh 等đẳng 緣duyên 有hữu 之chi 故cố 云vân 扶phù 根căn 也dã 此thử 扶phù 根căn 五ngũ 境cảnh 中trung 色sắc 故cố 正chánh 理lý 論luận 云vân 扶phù 根căn 五ngũ 境cảnh 攝nhiếp 也dã (# 文văn )# 清thanh 淨tịnh 根căn 者giả 五ngũ 根căn 自tự 性tánh 非phi 五ngũ 根căn 五ngũ 識thức 所sở 緣duyên 境cảnh 不bất 可khả 見kiến 色sắc 法pháp 也dã 雖tuy 不bất 可khả 見kiến 有hữu 對đối 質chất 㝵# 故cố 云vân 色sắc 法pháp 也dã 只chỉ 為vì 意ý 根căn 被bị 緣duyên 其kỳ 躰# 清thanh 淨tịnh 如như 珠châu 寶bảo 光quang 故cố 名danh 清thanh 淨tịnh 根căn 也dã 俱câu 舎# 界giới 品phẩm 頌tụng 云vân 彼bỉ 識thức 依y 淨tịnh 色sắc 名danh 眼nhãn 等đẳng 五ngũ 根căn (# 文văn )# 。 頌tụng 疏sớ/sơ 釋thích 云vân 彼bỉ 識thức 所sở 依y 五ngũ 種chủng 淨tịnh 色sắc 名danh 眼nhãn 等đẳng 五ngũ 根căn 眼nhãn 等đẳng 五ngũ 根căn 躰# 清thanh 淨tịnh 故cố 如như 珠châu 寶bảo 光quang 故cố 名danh 淨tịnh 色sắc 楞lăng 嚴nghiêm 釋thích 要yếu 云vân 根căn 有hữu 二nhị 種chủng 一nhất 勝thắng 義nghĩa 根căn 即tức 清thanh 淨tịnh 四tứ 大đại 。 所sở 造tạo 屬thuộc 不bất 可khả 見kiến 有hữu 對đối 色sắc 二nhị 浮phù 塵trần 根căn 是thị 外ngoại 四tứ 大đại 所sở 造tạo 。 為vi 可khả 見kiến 有hữu 對đối 色sắc 為vi 勝thắng 義nghĩa 所sở 依y (# 文văn )# )# 。

(# ○# 眼nhãn 根căn 楞lăng 嚴nghiêm 眼nhãn 如như 滿mãn 桃đào 朵đóa 或hoặc 眼nhãn 如như 秋thu 泉tuyền 池trì 又hựu 輔phụ 正chánh 記ký 如như 頗phả 胝chi 迦ca (# 云vân 云vân )# 或hoặc 如như 葡bồ 萄đào (# 云vân 云vân )# 二nhị 耳nhĩ 根căn 楞lăng 嚴nghiêm 耳nhĩ 如như 新tân 卷quyển 葉diệp 。 或hoặc 云vân 如như 卷quyển 樺hoa 皮bì 三tam 鼻tị 根căn 楞lăng 嚴nghiêm 云vân 鼻tị 如như 雙song 垂thùy 爪trảo 。 或hoặc 云vân 鼻tị 如như 盛thịnh 針châm 箇cá 四tứ 舌thiệt 根căn 楞lăng 嚴nghiêm 舌thiệt 如như 初sơ 月nguyệt 偃yển 或hoặc 云vân 舌thiệt 如như 偃yển 月nguyệt 刀đao 輔phụ 正chánh 記ký 云vân 形hình 如như 半bán 月nguyệt 。 或hoặc 云vân 如như 蓮liên 華hoa 葉diệp (# 云vân 云vân )# 五ngũ 身thân 根căn 楞lăng 嚴nghiêm 身thân 如như 腰yêu 皷cổ 顙tảng 或hoặc 云vân 身thân 如như 立lập 戟kích 槊sóc 。 輔phụ 正chánh 記ký 云vân 身thân 根căn 極cực 微vi 遍biến 住trụ 身thân 分phần/phân 如như 身thân 形hình 量lượng 或hoặc 云vân 身thân 根căn 如như 蛇xà 倒đảo 意ý 無vô 質chất 㝵# 不bất 可khả 并tinh 形hình 量lượng (# 文văn )# 眼nhãn 等đẳng 者giả 眼nhãn 眼nhãn 根căn 等đẳng 等đẳng 取thủ 畧lược 攝nhiếp 餘dư 之chi 言ngôn 也dã 向hướng 內nội 等đẳng 向hướng 外ngoại 等đẳng 云vân 事sự 可khả 知tri 之chi 今kim 向hướng 外ngoại 等đẳng 即tức 是thị 眼nhãn 根căn 一nhất 舉cử 餘dư 耳nhĩ 鼻tị 舌thiệt 身thân 意ý 。 五ngũ 根căn 等đẳng 取thủ 也dã 六lục 根căn 相tướng 始thỉ 顕# 而nhi 根căn 境cảnh 識thức 三tam 和hòa 合hợp 無vô 位vị 六lục 處xứ 立lập ル# ソ# ト# 云vân 頌tụng 意ý 也dã 三tam 和hòa 前tiền 者giả 三tam 和hòa 合hợp 前tiền 六lục 根căn 圓viên 滿mãn 。 分phân 齊tề 六lục 處xứ 也dã )# 。

六lục 觸xúc 是thị 生sanh 後hậu 二nhị 三tam 歲tuế 時thời 也dã 其kỳ 間gian 苦khổ 樂lạc 分phân 明minh 不bất 知tri 只chỉ 荒hoang 障chướng 為vi 泣khấp 分phân 齊tề 也dã 不bất 能năng 去khứ 厄ách 害hại 位vị 也dã 厄ách 害hại 者giả 馬mã 車xa 馳trì 來lai 無vô 思tư 迯# 去khứ 事sự 也dã 俱câu 舎# 云vân 於ư 三tam 受thọ 因nhân 異dị 危nguy 未vị 了liễu 知tri 名danh 觸xúc 矣hĩ 。

(# ○# 觸xúc 事sự 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 四tứ 云vân 言ngôn 觸xúc 者giả 觸xúc 對đối 塵trần 境cảnh 日nhật 之chi 為vi 觸xúc (# 文văn )# 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 於ư 三tam 受thọ 因nhân 異dị 未vị 了liễu 知tri 名danh 觸xúc 者giả 三tam 受thọ 因nhân 者giả 謂vị 三tam 受thọ 境cảnh 境cảnh 名danh 為vi 因nhân 能năng 生sanh 受thọ 也dã 謂vị 出xuất 胎thai 後hậu 二nhị 三tam 歲tuế 來lai 根căn 境cảnh 識thức 三tam 能năng 有hữu 對đối 觸xúc 此thử 位vị 五ngũ 蘊uẩn [(打-丁+匆)/心]# 名danh 為vi 觸xúc 觸xúc 相tương/tướng 顕# 故cố 故cố 觸xúc 標tiêu 名danh 於ư 三tam 受thọ 境cảnh 未vị 能năng 了liễu 知tri 故cố 未vị 名danh 受thọ (# 已dĩ 上thượng )# 麟lân 云vân 言ngôn 三tam 受thọ 境cảnh 者giả 謂vị 違vi 順thuận 中trung 庸dong 三tam 境cảnh 即tức 火hỏa 毒độc 等đẳng 違vi 境cảnh 生sanh 苦khổ 受thọ 眾chúng 食thực 等đẳng 順thuận 境cảnh 生sanh 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 中trung 境cảnh 生sanh 捨xả 受thọ 故cố 三tam 境cảnh 是thị 三tam 受thọ 因nhân 也dã 此thử 是thị 出xuất 胎thai 已dĩ 後hậu 隨tùy 性tánh 聦# 昧muội 至chí 末mạt 了liễu 已dĩ 前tiền 名danh 之chi 為vi 觸xúc 。 不bất 可khả 定định 其kỳ 年niên 歲tuế 即tức 是thị 婆bà 娑sa 云vân 觸xúc 火hỏa 食thực 毒độc 位vị 也dã 大đại 分phần/phân 五ngũ 六lục 歲tuế 已dĩ 下hạ 去khứ (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 六lục 觸xúc 二nhị 觸xúc 八bát 觸xúc 事sự 見kiến 俱câu 舎# 十thập (# 世thế 品phẩm 第đệ 三tam 六lục )# 六lục 觸xúc 眼nhãn 等đẳng 六lục 識thức 相tương 應ứng 觸xúc 也dã 二nhị 觸xúc 一nhất 有hữu 對đối 觸xúc (# 眼nhãn 等đẳng 五ngũ 觸xúc 也dã )# 二nhị 增tăng 語ngữ 觸xúc (# 第đệ 六lục 意ý 觸xúc 也dã )# 八bát 觸xúc 一nhất 明minh 觸xúc (# 觸xúc 無vô 漏lậu 相tương 應ứng 觸xúc 也dã )# 二nhị 無vô 明minh 觸xúc (# 謂vị 染nhiễm 汙ô 相tương 應ứng 觸xúc 也dã )# 三tam 非phi 明minh 非phi 無vô 明minh 觸xúc (# 有hữu 漏lậu 善thiện 無vô 記ký 相tương 應ứng 觸xúc 也dã )# 四tứ 愛ái 觸xúc (# 謂vị 貪tham 相tương 應ứng 也dã )# 五ngũ 恚khuể 觸xúc (# 謂vị 嗔sân 相tương 應ứng 也dã )# 六lục 順thuận 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 觸xúc (# 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 相tương 應ứng 也dã )# 七thất 順thuận 苦khổ 受thọ 觸xúc (# 苦khổ 受thọ 相tương 應ứng 也dã )# 八bát 順thuận 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 受thọ 。 觸xúc (# 捨xả 受thọ 相tương 應ứng )# 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 觸xúc 六lục 三tam 和hòa 生sanh 五ngũ 相tương 應ứng 有hữu 對đối 第đệ 六lục 俱câu 增tăng ▆# 明minh 無vô 明minh 非phi 二nhị 無vô 漏lậu 染nhiễm 污ô 餘dư 愛ái 恚khuể 二nhị 相tương 應ứng 樂nhạo/nhạc/lạc 等đẳng 順thuận 三tam 受thọ (# 文văn )# 。 婆bà 娑sa 云vân 觸xúc 火hỏa 食thực 毒độc 位vị 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 此thử 諸chư 根căn 已dĩ 能năng 為vi 觸xúc 作tác 所sở 依y 未vị 別biệt 苦khổ 樂lạc 不bất 能năng 避tị 危nguy 害hại 捉tróc 火hỏa 觸xúc 毒độc 把bả 刃nhận 不bất 淨tịnh 是thị 時thời 名danh 觸xúc (# 文văn )# )# 。

七thất 受thọ 是thị 生sanh 五ngũ 六lục 歲tuế 至chí 十thập 四tứ 五ngũ 歲tuế 事sự 也dã 已dĩ 分phân 別biệt 苦khổ 樂lạc 漸tiệm 辨biện 物vật 理lý 受thọ 苦khổ 樂lạc 領lãnh 納nạp 故cố 名danh 受thọ 也dã 又hựu 漸tiệm 起khởi 貪tham 愛ái 心tâm 見kiến 嚴nghiêm 物vật 欲dục 思tư 分phân 齊tề 而nhi 起khởi 淺thiển 淺thiển 敷phu 貪tham 愛ái 未vị 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 等đẳng 深thâm 心tâm 也dã 俱câu 舎# 云vân 在tại [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 前tiền 受thọ 此thử 位vị 覺giác 三tam 受thọ 也dã 三tam 受thọ 者giả 一nhất 苦khổ 二nhị 樂nhạo/nhạc/lạc 三tam 捨xả 捨xả 者giả 非phi 苦khổ 非phi 樂nhạo/nhạc/lạc 也dã 。

(# ○# 受thọ 事sự 領lãnh 納nạp 分phân 別biệt 義nghĩa 也dã 即tức 前tiền 三tam 受thọ 因nhân 分phân 別biệt 也dã 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 在tại [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 前tiền 受thọ 者giả 謂vị 五ngũ 六lục 歲tuế 已dĩ 去khứ 十thập 四tứ 十thập 五ngũ 已dĩ 來lai 已dĩ 了liễu 三tam 受thọ 因nhân 差sai 別biệt 之chi 相tướng 。 未vị 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 貪tham 此thử 位vị 五ngũ 蘊uẩn 總tổng 名danh 為vi 受thọ (# 文văn )# 十thập 四tứ 十thập 五ngũ 已dĩ 來lai 者giả 十thập 四tứ 十thập 五ngũ 迄hất 云vân 事sự 也dã 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 從tùng 此thử 生sanh 六lục 受thọ 五ngũ 属# 身thân 餘dư 心tâm 也dã (# 文văn )# 此thử 六lục 觸xúc 各các 有hữu 三tam 受thọ 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 一nhất 云vân 領lãnh 納nạp 所sở 緣duyên 名danh 為vi 受thọ 受thọ 有hữu 六lục 種chủng 但đãn 境cảnh 既ký 有hữu 違vi 順thuận 非phi 違vi 順thuận 之chi 別biệt 故cố 六lục 受thọ 各các 有hữu 苦khổ 受thọ 樂lạc 受thọ 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 受thọ 。 (# 文văn )# 五ngũ 受thọ 者giả 苦khổ 樂lạc 憂ưu 喜hỷ 捨xả 欲dục 具cụ 知tri 之chi 見kiến 根căn 品phẩm 第đệ 一nhất (# 俱câu 舎# 第đệ 三tam )# 釋thích 五ngũ 受thọ 根căn 文văn (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 三tam 受thọ 貌mạo 事sự 遁độn 麟lân (# 俱câu 舎# 第đệ 九cửu )# 云vân 火hỏa 毒độc 等đẳng 違vi 境cảnh 生sanh 苦khổ 受thọ 眾chúng 食thực 等đẳng 順thuận 境cảnh 生sanh 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 中trung 境cảnh 生sanh 捨xả 受thọ (# 文văn )# 。 私tư 云vân 苦khổ 受thọ 樂lạc 受thọ 不bất 苦khổ 不bất 樂lạc 受thọ 。 苦khổ 受thọ 樂lạc 受thọ 捨xả 受thọ 順thuận 受thọ 違vi 受thọ 不bất 違vi 不bất 順thuận 受thọ 云vân 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 能năng 分phân 別biệt 苦khổ 樂lạc 避tị 危nguy 害hại 等đẳng 能năng 生sanh 貪tham 愛ái 不bất 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 於ư 一nhất 切thiết 物vật 。 不bất 生sanh 染nhiễm 著trước 。 是thị 時thời 名danh 受thọ (# 文văn )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 總tổng 為vi ▆# 或hoặc 分phân 為vi 二nhị 一nhất 身thân 受thọ 二nhị 心tâm 受thọ 五ngũ 識thức 相tương 應ứng 。 名danh 為vi 身thân 受thọ 第đệ 六lục 意ý 識thức 相tương 應ứng 為vi 心tâm 受thọ (# 文văn )# 此thử 外ngoại 三tam 受thọ 六lục 受thọ 等đẳng 有hữu (# 云vân 云vân )# )# 。

八bát 愛ái 是thị 十thập 四tứ 五ngũ 歲tuế 已dĩ 後hậu 求cầu 財tài 寳# 行hành [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 也dã 但đãn 猶do 未vị 強cường 盛thịnh 也dã 只chỉ 有hữu 愛ái 者giả 心tâm 也dã 俱câu 舎# 云vân 貪tham 資tư 具cụ [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 。

(# ○# 愛ái 染nhiễm 著trước 義nghĩa 也dã 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 二nhị 云vân 從tùng 受thọ 中trung 心tâm 著trước 名danh 之chi 為vi 愛ái 。 (# 云vân 云vân )# 十thập 六lục 七thất 歲tuế 時thời 由do 前tiền 領lãnh 納nạp 受thọ 生sanh 愛ái 欲dục 愛ái 著trước 六lục 塵trần 境cảnh 求cầu 財tài 寳# 起khởi [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 也dã 而nhi 未vị 強cường 盛thịnh 位vị 也dã 法Pháp 藏tạng 釋thích 云vân 愛ái 支chi 者giả 由do 受thọ 領lãnh 故cố 發phát 生sanh 於ư 愛ái 於ư 緣duyên 起khởi 染nhiễm 名danh 為vi 愛ái 此thử 謂vị 七thất 歲tuế 已dĩ 來lai 十thập 五ngũ 已dĩ 來lai 愛ái 華hoa 貪tham 菓quả 心tâm 欲dục 追truy 求cầu 名danh 之chi 為vi 愛ái (# 文văn )# 。 光quang 記ký 云vân 十thập 六lục 七thất 已dĩ 去khứ 貪tham 妙diệu 資tư 具cụ 及cập [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 現hiện 別biệt (# 文văn )# 尋tầm 云vân 七thất 歲tuế 已dĩ 去khứ 釋thích 十thập 六lục 已dĩ 去khứ 定định 相tương 違vi 如như 何hà 。 荅# 七thất 歲tuế 已dĩ 去khứ 約ước 愛ái 華hoa 貪tham 菓quả 義nghĩa 十thập 六lục 七thất 已dĩ 去khứ 約ước [婬-壬+(工/山)]# 愛ái 心tâm 是thị 故cố 非phi 相tướng 違vi 也dã 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 愛ái 者giả 染nhiễm 境cảnh 名danh 愛ái 。 問vấn 現hiện 在tại 世thế 中trung 。 煩phiền 惱não 非phi 一nhất 以dĩ 何hà 義nghĩa 故cố 。 偏thiên 名danh 為vi 愛ái 。 荅# 未vị 來lai 生sanh 死tử 。 由do 愛ái 牽khiên 起khởi 愛ái 力lực 功công 強cường/cưỡng 故cố 偏thiên 說thuyết 也dã (# 文văn )# 雖tuy 但đãn 說thuyết 愛ái 餘dư 結kết 皆giai 隨tùy 愛ái 畧lược 有hữu 二nhị 一nhất 愛ái 己kỷ 身thân 二nhị 愛ái 所sở 順thuận (# 云vân 云vân )# 。 又hựu 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 餘dư 煩phiền 惱não 了liễu 易dị 愛ái 味vị 過quá 患hoạn 極cực 了liễu 難nạn/nan 愛ái 是thị 能năng 後hậu 有hữu 感cảm 勝thắng 因nhân 也dã 故cố 佛Phật 偏thiên 說thuyết 過quá 患hoạn 令linh 知tri 給cấp 也dã 此thử 義nghĩa 正chánh 理lý 論luận 出xuất 遁độn 麟lân 引dẫn 。 付phó 五ngũ 種chủng 愛ái 事sự 釋thích 籤# 二nhị 引dẫn 論luận 文văn )# 。

九cửu 取thủ 是thị 年niên 既ký 長trưởng 大đại 。 [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 最tối 深thâm 依y 之chi 貪tham 五ngũ 欲dục 境cảnh 馳trì 求cầu 四tứ 方phương 也dã 俱câu 舎# 云vân 為vi 得đắc 諸chư 境cảnh 界giới 遍biến 馳trì 求cầu 名danh 取thủ 矣hĩ 。

(# ○# 取thủ 事sự 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 取thủ 謂vị 貪tham 也dã 年niên 既ký 長trưởng 大đại 。 貪tham 五ngũ 欲dục 境cảnh 四tứ 方phương 馳trì 求cầu 不bất 憚đạn 勞lao 倦quyện 此thử 位vị 五ngũ 蘊uẩn 總tổng 名danh 為vi 取thủ (# 文văn )# )# 。

(# ○# 愛ái 取thủ 不bất 同đồng 事sự 。 釋thích 籤# 二nhị 云vân 問vấn 愛ái 取thủ 何hà 別biệt 荅# 愛ái 增tăng 廣quảng 名danh 取thủ 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 下hạ 者giả 名danh 愛ái 上thượng 者giả 名danh 取thủ 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 愛ái 能năng 生sanh 煩phiền 惱não 。 是thị 名danh 受thọ 緣duyên 愛ái 若nhược 愛ái 能năng 生sanh 業nghiệp 是thị 名danh 為vi 取thủ 。 (# 已dĩ 上thượng )# 三tam 義nghĩa 也dã 第đệ 二nhị 義nghĩa 上thượng 下hạ 云vân ヘ# ル# ハ# 所sở 緣duyên 境cảnh 也dã 上thượng 者giả 緣duyên 取thủ 下hạ 者giả 緣duyên 愛ái 云vân 也dã 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 取thủ 者giả 前tiền 愛ái 增tăng 長trưởng 取thủ 。 著trước 境cảnh 界giới 故cố 名danh 為vi 取thủ 。 (# 文văn )# 法Pháp 藏tạng 云vân 取thủ 由do 染nhiễm 愛ái 故cố 發phát 生sanh 於ư 取thủ 於ư 緣duyên 染nhiễm 人nhân 有hữu 所sở 執chấp 故cố 名danh 之chi 為vi 取thủ 。 此thử 謂vị 十thập 五ngũ 歲tuế 已dĩ 去khứ 愛ái 心tâm 轉chuyển 強cường/cưỡng 隨tùy 其kỳ 所sở 貪tham 追truy 求cầu 取thủ 之chi 是thị 為vi 取thủ (# 文văn )# )# 。

十thập 有hữu 是thị 財tài 寳# [婬-壬+(工/山)]# 事sự 等đẳng 求cầu 東đông 西tây 問vấn 經kinh 身thân 口khẩu 意ý 作tác 種chủng 種chủng 業nghiệp 。 也dã 是thị 則tắc 當đương 來lai 作tác 可khả 得đắc 果quả 報báo 業nghiệp 因nhân 故cố 名danh 有hữu 也dã 有hữu 者giả 造tạo 義nghĩa 也dã 俱câu 舎# 云vân 有hữu 謂vị 正chánh 能năng 造tạo 牽khiên 當đương 有hữu 果quả 業nghiệp 矣hĩ 。

(# ○# 有hữu 持trì 之chi 義nghĩa 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 有hữu 謂vị 正chánh 能năng 造tạo 牽khiên 當đương 有hữu 果quả 業nghiệp 者giả 因nhân 馳trì 求cầu 故cố 積tích 集tập 能năng 牽khiên 當đương 有hữu 果quả 業nghiệp 此thử 位vị 五ngũ 蘊uẩn 總tổng 名danh 為vi 有hữu 業nghiệp 名danh 為vi 有hữu 有hữu 當đương 果quả 故cố 以dĩ 業nghiệp 勝thắng 故cố 標tiêu 以dĩ 有hữu 名danh (# 已dĩ 上thượng )# 當đương 有hữu 有hữu 有hữu 支chi 有hữu 不bất 當đương 故cố 因nhân 中trung 說thuyết 果quả 義nghĩa 不bất 可khả 作tác 又hựu 名danh 目mục 有hữu 者giả 造tạo 義nghĩa 也dã 云vân ヘ# ル# モ# 不bất 聞văn 事sự 也dã 。 問vấn 有hữu 攴phộc 已dĩ 前tiền 不bất 造tạo 業nghiệp 耶da 。 荅# 已dĩ 前tiền 業nghiệp 造tạo 云vân 共cộng 多đa 未vị 引dẫn 生sanh 業nghiệp 不bất 作tác 今kim 正chánh 感cảm 果quả 業nghiệp 作tác 故cố 得đắc 有hữu 名danh 是thị 要yếu 法pháp 文văn 意ý 也dã 依y 前tiền 愛ái 取thủ 煩phiền 惱não 受thọ 未vị 來lai 果quả 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 造tạo 作tác 云vân 有hữu 也dã 有hữu 當đương 果quả 義nghĩa 過quá 去khứ 業nghiệp 已dĩ 造tạo 作tác 果quả 名danh 行hành 現hiện 在tại 業nghiệp 未vị 得đắc 當đương 果quả 有hữu 来# 果quả 故cố 也dã 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 二nhị 云vân 因nhân 能năng 有hữu 果quả 故cố 名danh 為vi 有hữu (# 文văn )# 。 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 追truy 求cầu 之chi 時thời 起khởi 身thân 口khẩu 意ý 。 業nghiệp 是thị 時thời 名danh 有hữu (# 文văn )# 。 法Pháp 藏tạng 釋thích 云vân 有hữu 攴phộc 者giả 由do 取thủ 著trước 故cố 。 發phát 生sanh 於ư 有hữu 身thân 口khẩu 意ý 。 造tạo 作tác 能năng 招chiêu 未vị 来# 有hữu 能năng 有hữu 當đương 來lai 果quả 名danh 為vi 有hữu 攴phộc (# 文văn )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 有hữu 者giả 現hiện 在tại 行hành 業nghiệp 能năng 有hữu 當đương 果quả 故cố 名danh 為vi 有hữu 。 此thử 既ký 是thị 業nghiệp 何hà 不bất 名danh 業nghiệp 乃nãi 名danh 有hữu 耶da 荅# 當đương 果quả 未vị 有hữu 由do 業nghiệp 有hữu 之chi 故cố 隨tùy 功công 能năng 說thuyết 為vi 有hữu 耳nhĩ 論luận 其kỳ 躰# 相tương/tướng 與dữ 行hành 攴phộc 同đồng (# 文văn )# 已dĩ 上thượng 愛ái 取thủ 有hữu 三tam 現hiện 在tại 之chi 三tam 因nhân 云vân 也dã )# 。

十thập 一nhất 生sanh 依y 現hiện 在tại 作tác 煩phiền 惱não 業nghiệp 又hựu 未vị 來lai 可khả 受thọ 生sanh 事sự 治trị 定định 如như 現hiện 在tại 識thức 有hữu 未vị 來lai 云vân 生sanh 也dã 俱câu 舎# 云vân 結kết 當đương 有hữu 名danh 生sanh 矣hĩ 。

(# ○# 生sanh 事sự 現hiện 在tại 命mạng 終chung 未vị 來lai 果quả 感cảm 最tối 初sơ 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 云vân 也dã 現hiện 在tại 識thức 同đồng 。 問vấn 現hiện 在tại 識thức 名danh 未vị 來lai 生sanh 名danh 故cố 如như 何hà 。 荅# 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 當đương 來lai 生sanh 顕# 立lập 以dĩ 生sanh 名danh 現hiện 在tại 識thức 強cường/cưỡng 當đương 躰# 受thọ 称# (# 文văn )# 。 遁độn 麟lân 云vân 當đương 來lai 生sanh 顯hiển 者giả 謂vị 造tạo 業nghiệp 已dĩ 定định 感cảm 當đương 來lai 生sanh 生sanh 相tương 續tục 故cố 。 已dĩ 造tạo 業nghiệp 者giả 皆giai 未vị 來lai 當đương 生sanh 何hà 處xứ 。 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 。 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 如như 現hiện 在tại 識thức 在tại 於ư 未vị 來lai 是thị 時thời 名danh 生sanh (# 文văn )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 所sở 言ngôn 生sanh 者giả 。 來lai 報báo 始thỉ 起khởi 說thuyết 名danh 為vi 生sanh 生sanh 支chi 躰# 相tương/tướng 與dữ 識thức 支chi 中trung 受thọ 生sanh 識thức 同đồng (# 文văn )# 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 二nhị 云vân 四tứ 生sanh 六lục 道đạo 中trung 受thọ 生sanh 也dã )# 。

十thập 二nhị 老lão 死tử 俱câu 舎# 云vân 至chí 當đương 受thọ 老lão 死tử 意ý 現hiện 在tại 如như 受thọ 名danh 色sắc 六lục 入nhập 。 觸xúc 受thọ 果quả 報báo 未vị 來lai 又hựu 可khả 受thọ 六lục 入nhập 觸xúc 受thọ 。 果quả 報báo 事sự 作tác 定định 老lão 衰suy 死tử 言ngôn 老lão 死tử 也dã 已dĩ 上thượng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 次thứ 第đệ 如như 此thử 如như 此thử 流lưu 轉chuyển 事sự 如như 車xa 輪luân 無vô 始thỉ 已dĩ 來lai 。 生sanh 死tử 相tương 續tục 。 不bất 絕tuyệt 是thị 偏thiên 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 所sở 作tác 也dã 。

(# ○# 老lão 死tử 事sự 來lai 生sanh 名danh 色sắc 六lục 入nhập 。 觸xúc 受thọ 四tứ 位vị 云vân 也dã 是thị 老lão 死tử 云vân 付phó 二nhị 義nghĩa 有hữu 一nhất 改cải 反phản 義nghĩa 也dã 名danh 色sắc 等đẳng 四tứ 移di 替thế 老lão 前tiền 前tiền 滅diệt 無vô 死tử 也dã 頌tụng 疏sớ/sơ 等đẳng 意ý 也dã 二nhị 年niên 寄ký 死tử 老lão 死tử 名danh 。 集tập 解giải 云vân 形hình 既ký 生sanh 矣hĩ 老lão 必tất 死tử 焉yên (# 文văn )# 。 名danh 義nghĩa 集tập 云vân 住trụ 世thế 衰suy 反phản 故cố 名danh 為vi 老lão 。 最tối 後hậu 敗bại 壞hoại 。 故cố 名danh 為vi 死tử 。 (# 已dĩ 上thượng )# 。 問vấn 何hà 故cố 愛ái 取thủ 有hữu 三tam 攴phộc 不bất 取thủ 耶da 。 [前-刖+合]# 遁độn 麟lân 云vân 愛ái 取thủ 有hữu 三tam 攴phộc 是thị 業nghiệp 感cảm 性tánh 非phi 老lão 死tử 義nghĩa 故cố 但đãn 四tứ 攴phộc 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 名danh 目mục 可khả 受thọ 六lục 入nhập 觸xúc 受thọ 。 果quả 報báo 事sự 作tác 定định 老lão 衰suy 死tử 言ngôn 老lão 死tử 也dã 云vân ヘ# ル# 事sự 何hà ニ# ト# モ# 聞văn ヘ# ヌ# 者giả 也dã )# 。

(# ○# 病bệnh 死tử 不bất 立lập 事sự 付phó タ# リ# 老lão 死tử 合hợp 立lập 事sự 。 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 問vấn 何hà 不bất 說thuyết 病bệnh 為vi 攴phộc 。 荅# 一nhất 切thiết 時thời 一nhất 切thiết 處xứ 盡tận 有hữu 者giả 立lập 攴phộc 自tự 有hữu 人nhân 從tùng 生sanh 無vô 病bệnh 如như 薄bạc 狗cẩu 羅la 生sanh 來lai 不bất 識thức 頭đầu 痛thống 況huống 餘dư 病bệnh 是thị 故cố 不bất 立lập (# 文văn )# 。 釋thích 籤# 云vân 欲dục 界giới 眾chúng 生sanh 。 尚thượng 有hữu 如như 薄bạc 狗cẩu 羅la 者giả 況huống 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 故cố 不bất 以dĩ 病bệnh 為vi 攴phộc 准chuẩn 例lệ 老lão 亦diệc 不bất 是thị 一nhất 切thiết 常thường 有hữu 故cố 不bất 立lập 攴phộc (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 愁sầu 悲bi 苦khổ 惱não 攴phộc 不bất 立lập 事sự 新tân 婆bà 娑sa 論luận 二nhị 十thập 四tứ 云vân 復phục 次thứ 愁sầu 等đẳng 非phi 一nhất 切thiết 時thời 處xứ 。 非phi 一nhất 切thiết 有hữu 情tình 。 故cố 不bất 立lập 攴phộc (# 文văn )# 新tân 古cổ 婆bà 娑sa 更cánh 多đa 義nghĩa 真chân 記ký 引dẫn 之chi 分phần 別biệt 功công 德đức 論luận 云vân 昔tích 毘Tỳ 婆Bà 尸Thi 佛Phật 。 時thời 右hữu 一nhất 長trưởng 者giả 稟bẩm 性tánh 良lương 讓nhượng 請thỉnh 佛Phật 及cập 僧Tăng 。 九cửu 十thập 日nhật 中trung 。 四tứ 事sự 供cúng 養dường 。 有hữu 一nhất 比Bỉ 丘Khâu 。 來lai 乞khất 藥dược 長trưởng 者giả 問vấn 云vân 何hà 所sở 患hoạn 苦khổ 荅# 云vân 頭đầu 痛thống 長trưởng 者giả 思tư 惟duy 此thử 必tất 膈# 上thượng 有hữu 水thủy 仰ngưỡng 攻công 其kỳ 頭đầu 乃nãi 以dĩ 一nhất 呵ha 梨lê 勒lặc 果quả 。 令linh 其kỳ 服phục 之chi 病bệnh 即tức 除trừ 愈dũ 。 尒# 時thời 長trưởng 者giả 今kim 薄bạc 狗cẩu 羅la 是thị (# 文văn )# 補bổ 註chú 五ngũ (# 八bát 丁đinh )# 見kiến )# 。

(# ○# 以dĩ 十thập 二nhị 攴phộc 對đối 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ 事sự 。 俱câu 舎# 第đệ 九cửu 世thế 品phẩm 第đệ 二nhị 頌tụng 云vân 三tam 煩phiền 惱não 二nhị 業nghiệp 七thất 事sự 亦diệc 名danh 果quả 畧lược 果quả 及cập 畧lược 因nhân 由do 中trung 可khả 比tỉ 二nhị (# 文văn )# 。 要yếu 法pháp 文văn 云vân 前tiền 二nhị 句cú 易dị 知tri 後hậu 二nhị 句cú 意ý 云vân 未vị 來lai 三tam 攴phộc 名danh 為vi 畧lược 果quả 過quá 去khứ 二nhị 攴phộc 名danh 為vi 略lược 因nhân 應ưng 比tỉ 現hiện 五ngũ 果quả 知tri 未vị 來lai 廣quảng 果quả 亦diệc 比tỉ 現hiện 三tam 因nhân 知tri 過quá 去khứ 廣quảng 因nhân (# 文văn )# 又hựu 集tập 註chú 中trung 卷quyển 因nhân 緣duyên 觀quán 下hạ 引dẫn 此thử 頌tụng )# 。

(# ○# 有hữu 攴phộc 立lập 十thập 二nhị 不bất 說thuyết 老lão 死tử 果quả 不bất 說thuyết 無vô 明minh 因nhân 事sự 。 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 從tùng 惑hoặc 生sanh 惑hoặc 業nghiệp 從tùng 業nghiệp 生sanh 於ư 事sự 從tùng 事sự 事sự 惑hoặc 生sanh 有hữu 攴phộc 理lý 唯duy 此thử (# 文văn )# )# 。

(# ○# 流lưu 轉chuyển 分phần/phân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 事sự 法pháp 華hoa 三tam 云vân 無vô 明minh 緣duyên 行hành 。 行hành 緣duyên 識thức 識thức 緣duyên 名danh 色sắc 。 名danh 色sắc 緣duyên 六lục 入nhập 。 六lục 入nhập 緣duyên 觸xúc 。 觸xúc 緣duyên 受thọ 受thọ 緣duyên 愛ái 愛ái 緣duyên 取thủ 取thủ 緣duyên 有hữu 有hữu 緣duyên 生sanh 生sanh 緣duyên 老lão 死tử 。 憂ưu 悲bi 苦khổ 惱não 。 (# 文văn )# 又hựu 還hoàn 滅diệt 十thập 二nhị 支chi 者giả 無vô 明minh 滅diệt 則tắc 行hành 滅diệt 。 行hành 滅diệt 則tắc 識thức 滅diệt 。 識thức 滅diệt 則tắc 名danh 色sắc 滅diệt 。 名danh 色sắc 滅diệt 則tắc 六lục 入nhập 滅diệt 。 六lục 入nhập 滅diệt 則tắc 觸xúc 滅diệt 。 觸xúc 滅diệt 則tắc 受thọ 滅diệt 。 受thọ 滅diệt 則tắc 愛ái 滅diệt 。 愛ái 滅diệt 則tắc 取thủ 滅diệt 。 取thủ 滅diệt 則tắc 有hữu 滅diệt 。 有hữu 滅diệt 則tắc 生sanh 滅diệt 。 生sanh 滅diệt 則tắc 老lão 死tử 。 憂ưu 悲bi 苦khổ 惱não 滅diệt 。 (# 文văn )# )# 。

就tựu 此thử 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 配phối 立lập 有hữu 之chi 也dã 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 者giả 過quá 去khứ 無vô 明minh 行hành 二nhị 因nhân 現hiện 在tại 識thức 名danh 色sắc 六lục 入nhập 。 觸xúc 受thọ 五ngũ 果quả 是thị 一nhất 重trọng/trùng 也dã 又hựu 現hiện 在tại 愛ái 取thủ 有hữu 三tam 因nhân 未vị 來lai 生sanh 老lão 死tử 二nhị 果quả 是thị 二nhị 重trọng/trùng 也dã 是thị 言ngôn 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 是thị 常thường 配phối 立lập 也dã 俱câu 舎# 云vân 三tam 煩phiền 惱não 二nhị 業nghiệp 七thất 事sự 亦diệc 名danh 果quả 矣hĩ 。

(# ○# 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 配phối 立lập 事sự 名danh 目mục 面diện 顕# 然nhiên 也dã 即tức 上thượng 伴bạn 明minh 處xứ 義nghĩa 是thị 也dã 三tam 煩phiền 惱não 二nhị 業nghiệp 等đẳng 事sự 。 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 三tam 煩phiền 惱não 二nhị 業nghiệp 七thất 事sự 亦diệc 名danh 果quả 畧lược 果quả 及cập 略lược 因nhân 由do 中trung 可khả 比tỉ 二nhị 。 疏sớ/sơ 云vân 前tiền 兩lưỡng 句cú 正chánh 明minh 相tướng 攝nhiếp 下hạ 兩lưỡng 句cú 釋thích 妨phương 也dã 三tam 煩phiền 惱não 者giả 無vô 明minh 愛ái 取thủ 。 煩phiền 惱não 為vi 性tánh 二nhị 業nghiệp 者giả 行hành 有hữu 二nhị 攴phộc 以dĩ 業nghiệp 為vi 躰# 七thất 事sự 亦diệc 名danh 果quả 者giả 除trừ 前tiền 五ngũ 攴phộc 餘dư 識thức 等đẳng 七thất 名danh 之chi 為vi 事sự 。 是thị 煩phiền 惱não 業nghiệp 所sở 依y 事sự 故cố 。 如như 是thị 七thất 事sự 亦diệc 名danh 為vi 果quả 義nghĩa 准chuẩn 餘dư 法pháp 即tức 亦diệc 名danh 因nhân 謂vị 無vô 明minh 行hành 為vi 因nhân 識thức 等đẳng 五ngũ 為vi 果quả 愛ái 取thủ 有hữu 為vi 因nhân 生sanh 老lão 死tử 為vi 果quả 畧lược 果quả 及cập 畧lược 因nhân 者giả 此thử 舉cử 畧lược 門môn 由do 以dĩ 為vi 妨phương 後hậu 際tế 畧lược 果quả 說thuyết 二nhị 果quả 故cố 謂vị 識thức 等đẳng 五ngũ 合hợp 為vi 二nhị 果quả 是thị 畧lược 果quả 也dã 前tiền 際tế 畧lược 因nhân 惑hoặc 唯duy 一nhất 故cố 謂vị 愛ái 取thủ 二nhị 惑hoặc 為vi 無vô 明minh 一nhất 因nhân 是thị 畧lược 因nhân 也dã 而nhi 於ư 中trung 際tế 廣quảng 說thuyết 果quả 因nhân 開khai 事sự 為vi 五ngũ 謂vị 識thức 等đẳng 五ngũ 果quả 也dã 惑hoặc 為vi 二nhị 故cố 謂vị 開khai 無vô 明minh 為vi 愛ái 取thủ 二nhị 也dã 何hà 緣duyên 中trung 際tế 廣quảng 說thuyết 果quả 因nhân 前tiền 後hậu 二nhị 際tế 畧lược 因nhân 畧lược 果quả 由do 中trung 可khả 比tỉ 二nhị 者giả 釋thích 前tiền 妨phương 也dã 由do 中trung 際tế 廣quảng 可khả 以dĩ 比tỉ 度độ 前tiền 後hậu 二nhị 際tế 廣quảng 義nghĩa 已dĩ 成thành 故cố 不bất 別biệt 說thuyết 說thuyết 便tiện 無vô 用dụng (# 已dĩ 上thượng )# 。 私tư 云vân 畧lược 果quả 畧lược 因nhân 義nghĩa 付phó 俱câu 舎# 婆bà 娑sa 兩lưỡng 論luận 意ý 不bất 同đồng 也dã 俱câu 舎# 心tâm 缺khuyết 畧lược 義nghĩa 也dã 夫phu 者giả 右hữu 頌tụng 疏sớ/sơ 如như 過quá 去khứ 因nhân 畧lược 未vị 來lai 果quả 畧lược 也dã [打-丁+刃]# 婆bà 娑sa 心tâm 全toàn 畧lược 義nghĩa 也dã 夫phu 者giả 過quá 去khứ 果quả 畧lược 不bất 云vân 未vị 來lai 因nhân 畧lược 不bất 立lập 也dã 補bổ 註chú 十thập 二nhị 論luận 引dẫn 具cụ 釋thích (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 始thỉ 終chung 有hữu 不bất 事sự 始thỉ 終chung 無vô 也dã 故cố 玄huyền 義nghĩa 二nhị 云vân 無vô 明minh 有hữu 因nhân 謂vị 老lão 死tử 老lão 死tử 有hữu 果quả 謂vị 無vô 明minh 現hiện 在tại 愛ái 取thủ 是thị 過quá 去khứ 無vô 明minh 現hiện 在tại 名danh 色sắc 六lục 入nhập 。 觸xúc 受thọ 此thử 四tứ 若nhược 在tại 未vị 來lai 名danh 老lão 死tử 如như 說thuyết 受thọ 緣duyên 愛ái 當đương 知tri 說thuyết 老lão 死tử 緣duyên 無vô 明minh 也dã 猶do 如như 車xa 輪luân 。 更cánh 互hỗ 相tương 因nhân 也dã 又hựu 頌tụng 疏sớ/sơ 第đệ 九cửu 具cụ 釋thích 玄huyền 義nghĩa 二nhị 意ý 不bất 同đồng 無vô 故cố 委ủy 引dẫn 不bất 及cập 彼bỉ 結kết 文văn 云vân 謂vị 說thuyết 名danh 色sắc 生sanh 於ư 六lục 處xứ 。 受thọ 生sanh 於ư 愛ái 已dĩ 顯hiển 老lão 死tử 為vi 事sự 惑hoặc 因nhân 謂vị 名danh 色sắc 與dữ 受thọ 是thị 老lão 死tử 既ký 受thọ 生sanh 愛ái 愛ái 生sanh 於ư 取thủ 已dĩ 表biểu 無vô 明minh 為vi 事sự 惑hoặc 果quả 謂vị 愛ái 與dữ 取thủ 是thị 無vô 明minh 也dã 無vô 明minh 有hữu 因nhân 生sanh 死tử 無vô 始thỉ 老lão 死tử 有hữu 果quả 生sanh 死tử 無vô 終chung 故cố 不bất 須tu 立lập 餘dư 緣duyên 起khởi 攴phộc (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

次thứ 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 者giả 。 出xuất 大đại 集tập 經kinh 無vô 明minh 至chí 有hữu 為vi 現hiện 在tại 十thập 因nhân 生sanh 老lão 死tử 為vì 未vị 來lai 兩lưỡng 果quả 是thị 則tắc 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 配phối 立lập 也dã 。

(# ○# 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 事sự 弘hoằng 决# 七thất 云vân 現hiện 未vị 二nhị 世thế 具cụ 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 於ư 父phụ 生sanh 愛ái 於ư 母mẫu 生sanh 瞋sân 名danh 為vi 無vô 明minh 。 父phụ 遺di 躰# 時thời 謂vị 是thị 己kỷ 有hữu 名danh 之chi 為vi 行hành 從tùng 識thức 支chi 去khứ 至chí 老lão 死tử 攴phộc 與dữ 三tam 世thế 同đồng (# 已dĩ 上thượng )# 。 私tư 云vân 前tiền 十thập 因nhân 後hậu 二nhị 果quả 也dã 現hiện 未vị 二nhị 世thế 約ước 但đãn 一nhất 重trọng/trùng 因nhân 果quả 立lập 故cố 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 云vân 也dã 。 問vấn 於ư 父phụ 生sanh 愛ái 等đẳng 既ký 是thị 中trung 有hữu 位vị 也dã 何hà 現hiện 在tại 云vân 耶da 荅# 是thị 中trung 有hữu 云vân 共cộng 正chánh 結kết 生sanh 近cận 際tế 故cố 現hiện 在tại 攝nhiếp 也dã 。 問vấn 識thức 等đẳng 五ngũ 攴phộc 是thị 果quả 熟thục 也dã 何hà 十thập 因nhân 云vân 耶da 。 荅# 若nhược 過quá 去khứ 對đối 是thị 果quả 也dã 云vân 共cộng 今kim 但đãn 現hiện 未vị 二nhị 世thế 論luận 故cố 未vị 來lai 對đối 因nhân 也dã )# 。

(# ○# 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 事sự 惣# 今kim 家gia 意ý 止chỉ 七thất 四tứ 教giáo 義nghĩa 六lục 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 等đẳng 三tam 種chủng 因nhân 緣duyên 明minh 夫phu 者giả 三tam 世thế 二nhị 世thế 一nhất 念niệm 也dã 三tam 世thế 二nhị 世thế 上thượng 已dĩ 明minh 故cố 亦diệc 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 可khả 知tri 去khứ 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 次thứ 明minh 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 但đãn 約ước 一nhất 士sĩ ロ# ▆# 一nhất 念niệm 心tâm 起khởi 即tức 具cụ 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 亦diệc 出xuất 大đại 集tập 經kinh 中trung 今kim 畧lược 出xuất 經kinh 文văn 明minh 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 相tương/tướng 也dã 一nhất 無vô 明minh 因nhân 眼nhãn 見kiến 色sắc 而nhi 生sanh 愛ái 心tâm 。 即tức 是thị 無vô 明minh 。 二nhị 行hành 為vi ▆# 造tạo 業nghiệp 即tức 名danh 為vi 行hành 三tam 識thức 至chí 心tâm 專chuyên 念niệm 名danh 之chi 為vi 識thức 。 四tứ 名danh 色sắc 識thức 共cộng 色sắc 行hành 是thị 名danh 名danh 色sắc 。 五ngũ 六lục 入nhập 六lục 處xứ 生sanh 貪tham 是thị 名danh 六lục 入nhập 六lục 觸xúc 因nhân 入nhập 求cầu 受thọ 名danh 之chi 為vi 觸xúc 。 七thất 受thọ 貪tham 著trước 心tâm 者giả 名danh 之chi 為vi 受thọ 。 八bát 愛ái 經kinh 中trung 脫thoát 落lạc 不bất 釋thích 愛ái 相tương/tướng 今kim 私tư 作tác 義nghĩa 釋thích 云vân 纏triền 綿miên 不bất 捨xả 名danh 之chi 為vi 愛ái 。 九cửu 取thủ 求cầu 是thị 等đẳng 法pháp 名danh 之chi 為vi 取thủ 。 十thập 有hữu 如như 是thị 法pháp 。 生sanh 是thị 名danh 為vi 有hữu 。 十thập 一nhất 生sanh 次thứ 第đệ 不bất 断# 是thị 名danh 為vi 生sanh 。 十thập 二nhị 老lão 死tử 次thứ 第đệ 断# 故cố 名danh 之chi 為vi 死tử 。 生sanh 死tử 因nhân 緣duyên 。 眾chúng 苦khổ 所sở 逼bức 。 名danh 之chi 為vi 惱não 。 乃nãi 至chí 識thức 法pháp 因nhân 緣duyên 生sanh 貪tham 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 是thị 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 一nhất 人nhân 一nhất 念niệm 皆giai 悉tất 具cụ 足túc 。 並tịnh 出xuất 大đại 集tập 經kinh 文văn 未vị 有hữu 一nhất 句cú 私tư 語ngữ 讀đọc 者giả 善thiện 尋tầm 此thử 與dữ 常thường 所sở 說thuyết 三tam 世thế 因nhân 緣duyên 逈huýnh 異dị (# 已dĩ 上thượng )# 。 弘hoằng 八bát 云vân 言ngôn 一nhất 念niệm 者giả 非phi 謂vị 極cực 促xúc 一nhất 剎sát 那na 時thời 謂vị 善thiện 惡ác 業nghiệp 成thành 名danh 為vi 一nhất 念niệm 異dị 於ư 三tam 世thế 二nhị 世thế ▆# 縛phược 等đẳng 相tương/tướng 故cố 名danh 一nhất 念niệm (# 云vân 云vân )# 俱câu 舎# 剎sát 那na 連liên 縛phược 分phần/phân 位vị 遠viễn 續tục 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 明minh 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 委ủy 悉tất 今kim 具cụ 引dẫn 遑hoàng 非phi 彼bỉ [剁-几+ㄆ]# 那na 因nhân 緣duyên 今kim 家gia 一nhất 念niệm 因nhân 緣duyên 不bất 同đồng 彼bỉ 極cực 速tốc 一nhất 念niệm 上thượng 相tương 應ứng 俱câu 有hữu 法pháp 約ước 十thập 二nhị 功công 能năng 分phân 別biệt 今kim 家gia 極cực 速tốc 一nhất 念niệm 非phi 正chánh 大đại 集tập 經kinh 依y 一nhất 念niệm 心tâm 起khởi 善thiện 惡ác 業nghiệp 成thành 就tựu 。 間gian 一nhất 念niệm 取thủ 也dã 此thử 圖đồ 之chi )# 。

(# ○# 小tiểu 乗# 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 之chi 事sự )# 。

()#

(# 此thử 就tựu 三tam 世thế 分phân 別biệt 過quá 現hiện 未vị 相tương 對đối 兩lưỡng 重trọng/trùng 因nhân 果quả 云vân 三tam 世thế 兩lưỡng 重trọng/trùng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 也dã )# 。

(# ○# 大đại 乗# 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 有hữu 二nhị 先tiên 大đại 集tập 經kinh 次thứ 唯duy 識thức 論luận 也dã )# 。

()#

(# 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 二nhị 引dẫn 大đại 集tập 經kinh 徃# 見kiến )# 。

()#

(# 此thử 唯duy 識thức 論luận 玄huyền 義nghĩa 二nhị 真chân 記ký 末mạt 引dẫn 之chi 見kiến 彼bỉ 雖tuy 有hữu 兩lưỡng 義nghĩa 現hiện 未vị 二nhị 世thế 經kinh 一nhất 重trọng/trùng 因nhân 果quả 立lập 云vân 二nhị 世thế 一nhất 重trọng/trùng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 也dã )# 。

()#

(# ○# 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 事sự 。 亦diệc 出xuất 大đại 集tập 經kinh 見kiến 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 第đệ 二nhị 終chung (# 云vân 云vân )# 。 弘hoằng 決quyết 八bát 云vân 言ngôn 一nhất 念niệm 者giả 非phi 謂vị 極cực 促xúc 一nhất [剁-几+ㄆ]# 那na 時thời 謂vị 善thiện 惡ác 業nghiệp ▆# 名danh 為vi ▆# 念niệm 異dị 於ư 三tam 世thế 二nhị 世thế 連liên 縛phược 等đẳng 相tương/tướng 故cố 名danh 一nhất 念niệm (# 文văn )# )# 。

(# ○# 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 事sự 。 俱câu 舎# 第đệ 九cửu (# 世thế 品phẩm 十thập 七thất )# 二nhị 往vãng 見kiến (# 云vân 云vân )# )# 。

-(# 一nhất 剎sát 那na 緣duyên 起khởi 。 謂vị 一nhất 剎sát 那na 十thập 二nhị 攴phộc )# 。

-(# 二nhị 連liên 縛phược 緣duyên 起khởi 。 因nhân 果quả 無vô 間gian 相tương 連liên 起khởi )# 。

-(# 三tam 分phần/phân 位vị 緣duyên 起khởi 。 三tam 世thế 十thập 二nhị 支chi 五ngũ 蘊uẩn 分phần/phân 位vị 也dã )# 。

-(# 四tứ 遠viễn 續tục 緣duyên 起khởi 。 隔cách 歷lịch 多đa 生sanh 遠viễn 續tục 因nhân 果quả )# 。

凡phàm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 中trung 言ngôn 胎thai 內nội 五ngũ 位vị 事sự 有hữu 之chi 也dã 五ngũ 位vị 者giả 。 最tối 初sơ 羯yết 剌lạt 藍lam 是thị 梵Phạn 語ngữ 此thử 翻phiên 凝ngưng 滑hoạt 亦diệc 言ngôn 和hòa 合hợp 也dã 父phụ 母mẫu 和hòa 合hợp 時thời 。 起khởi 愛ái 即tức 生sanh 也dã 女nữ 父phụ 起khởi 愛ái 故cố 母mẫu 胎thai 中trung 右hữu 脇hiếp 向hướng 外ngoại 也dã 男nam 母mẫu 起khởi 愛ái 故cố 母mẫu 腹phúc 左tả 向hướng 內nội 宿túc 也dã 。

(# ○# 第đệ 一nhất 羯yết 剌lạt 藍lam 事sự 。 名danh 義nghĩa 集tập 六lục 云vân 歌ca 羅la 邏la 或hoặc 羯yết 邏la 藍lam 此thử 云vân 凝ngưng 滑hoạt 又hựu 云vân 雜tạp 穢uế 狀trạng 如như 凝ngưng 酥tô 胎thai 中trung 五ngũ 位vị 此thử 初sơ 七thất 日nhật (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 羯yết 剌lạt 藍lam 者giả 初sơ 七thất 日nhật 也dã 凝ngưng 滑hoạt 者giả 是thị 父phụ 母mẫu 交giao 會hội 不bất 淨tịnh 處xứ 心tâm 神thần 副phó 付phó 有hữu 位vị 也dã 其kỳ 不bất 淨tịnh 貌mạo 凝ngưng 滑hoạt 和hòa 合hợp 云vân 也dã 又hựu 雜tạp 穢uế 云vân 也dã 形hình 如như 薄bạc 酪lạc 酪lạc 味vị 飴di 樣# 物vật 也dã 此thử 薄bạc 貌mạo 薄bạc 酪lạc 云vân 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 胎thai 中trung 男nam 女nữ 居cư 住trụ 左tả 右hữu 異dị 說thuyết 事sự 。 弘hoằng 決quyết 四tứ 未vị 引dẫn 阿A 難Nan 問vấn 經Kinh 云vân 男nam 居cư 母mẫu 左tả 女nữ 居cư 母mẫu 右hữu 男nam 面diện 向hướng 內nội 女nữ 面diện 向hướng 外ngoại 皆giai 手thủ 掩yểm 面diện 蹲tồn 踞cứ 而nhi 坐tọa (# 已dĩ 上thượng )# 今kim 名danh 目mục 意ý 正chánh 此thử 義nghĩa 也dã 又hựu 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 云vân 若nhược 男nam 處xứ 胎thai 依y 母mẫu 右hữu 脇hiếp 向hướng 背bối/bội 蹲tồn 坐tọa 若nhược 女nữ 處xứ 胎thai 依y 母mẫu 左tả 脇hiếp 向hướng 腹phúc 而nhi 住trụ (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 弘hoằng 決quyết 文văn 不bất 同đồng 也dã 玄huyền 賛# 云vân 父phụ 母mẫu 不bất 淨tịnh 。 共cộng 和hòa 名danh 雜tạp 深thâm 可khả 猒# 惡ác 名danh 穢uế (# 文văn )# 大đại 集tập 經Kinh 云vân 歌ca 羅la 邏la 時thời 節tiết 有hữu 三tam 事sự 一nhất 命mạng 二nhị 煖noãn 三tam 識thức 也dã (# 文văn )# )# 。

次thứ 生sanh 頞át 部bộ 曇đàm 梵Phạn 語ngữ 也dã 此thử 翻phiên 疱pháo 此thử 父phụ 母mẫu [婬-壬+(工/山)]# 凝ngưng 血huyết 欲dục 成thành 肉nhục 也dã 。

(# ○# 第đệ 二nhị 頞át 部bộ 曇đàm 事sự 。 名danh 義nghĩa 集tập 六lục 云vân 頞át 部bộ 曇đàm 或hoặc 遏át 蒲bồ 曇đàm 或hoặc 頞át 浮phù 陀đà 此thử 云vân 疱pháo 狀trạng 如như 瘡sang 疱pháo 胎thai 二nhị 七thất 日nhật (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 形hình 如như 厚hậu 酪lạc 酪lạc 味vị 堅kiên 云vân 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 二nhị 玄huyền 賛# 云vân 此thử 云vân 疱pháo 猶do 如như 葵quỳ 豆đậu 瘡sang 疱pháo 之chi 形hình 表biểu 裏lý 如như 酪lạc 未vị 至chí 肉nhục 故cố (# 文văn )# )# 。

從tùng 此thử 生sanh 閉bế 尸thi 梵Phạn 語ngữ 也dã 此thử 翻phiên 血huyết 肉nhục 此thử 已dĩ 成thành 肉nhục 也dã 。

(# ○# 第đệ 三tam 閉bế 尸thi 事sự 。 名danh 義nghĩa 集tập 云vân 蔽tế 尸thi 或hoặc 閉bế 尸thi 或hoặc 伽già 那na 此thử 云vân 凝ngưng 結kết 狀trạng 如như 就tựu 血huyết 或hoặc 云vân 聚tụ 血huyết 或hoặc 云vân 耎nhuyễn 肉nhục 胎thai 三tam ▆# 時thời (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 血huyết 肉nhục 者giả 又hựu 云vân 燸nhu 肉nhục 也dã 。 玄huyền 賛# 云vân 若nhược 已dĩ 成thành 肉nhục 仍nhưng 極cực 柔nhu 耎nhuyễn )# 。

閉bế 尸thi 生sanh 健kiện 南nam 梵Phạn 語ngữ 此thử 翻phiên 堅kiên 肉nhục 也dã 。

(# 第đệ 四tứ 健kiện 南nam 事sự 。 名danh 義nghĩa 集tập 云vân 健kiện 男nam 或hoặc 羯yết 南nam 此thử 云vân 凝ngưng 厚hậu 漸tiệm 堅kiên 硬ngạnh 故cố 亦diệc 云vân 硬ngạnh 肉nhục 胎thai 四tứ 七thất 日nhật (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 堅kiên 肉nhục 者giả 前tiền 血huyết 肉nhục 位vị 異dị 肉nhục 堅kiên 故cố 云vân 尒# 也dã 形hình 如như 燸nhu 石thạch (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

次thứ 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 梵Phạn 語ngữ 也dã 此thử 翻phiên 支chi 節tiết 也dã 髮phát 毛mao 爪trảo 等đẳng 及cập 色sắc 根căn 形hình 相tướng 漸tiệm 次thứ 而nhi 轉chuyển 增tăng 也dã 。

(# ○# 第đệ 五ngũ 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 事sự 。 名danh 義nghĩa 集tập 云vân 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 此thử 云vân 行hành 位vị 四tứ 攴phộc 差sai 別biệt (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 攴phộc 節tiết 者giả 手thủ 足túc 等đẳng 形hình 出xuất 生sanh 故cố 云vân 尒# 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 位vị 付phó 三tam 說thuyết 一nhất 但đãn 第đệ 五ngũ 七thất 日nhật 。 此thử 形hình 位vị 名danh 。 名danh 義nghĩa 集tập 云vân 俱câu 舎# 以dĩ 此thử 胎thai 五ngũ 七thất 日nhật 名danh 胎thai 中trung 五ngũ 位vị 六lục 七thất 日nhật 名danh 髮phát 毛mao 爪trảo 齒xỉ 。 位vị 七thất 七thất 日nhật 名danh 具cụ 根căn 位vị 五ngũ 根căn 圓viên 滿mãn 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 。 要yếu 覽lãm 中trung 瑜du 伽già 論luận 引dẫn 胎thai 藏tạng 八bát 位vị 明minh 中trung 第đệ 五ngũ 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 名danh 第đệ 六lục 毛mao 髮phát 爪trảo 位vị 名danh 第đệ 七thất 根căn 位vị 名danh 第đệ 八bát 形hình 位vị 名danh 此thử 時thời 第đệ 五ngũ 七thất 日nhật 。 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 義nghĩa 也dã 二nhị 第đệ 五ngũ 七thất 日nhật 。 後hậu 三tam 七thất 日nhật 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 名danh 遁độn 麟lân 云vân 胎thai 中trung 五ngũ 位vị 四tứ 十thập 九cửu 日nhật 。 已dĩ 來lai 五ngũ 分phần/phân 律luật 名danh 似tự 人nhân 也dã 前tiền 之chi 四tứ 位vị 如như 次thứ 即tức 四tứ 七thất 日nhật 次thứ 三tam 七thất 日nhật 共cộng 為vi 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 第đệ 五ngũ 七thất 日nhật 。 有hữu 形hình 相tướng 第đệ 六lục 七thất 日nhật 。 生sanh 眼nhãn 等đẳng 第đệ 七thất 七thất 日nhật 。 生sanh 髮phát 毛mao 等đẳng (# 已dĩ 上thượng )# 三tam 第đệ 五ngũ 七thất 日nhật 。 已dĩ 下hạ 三tam 十thập 四tứ 箇cá 七thất 日nhật 總tổng 鉢bát 羅la 奢xa 佉khư 名danh 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 髮phát 等đẳng 總tổng 是thị 第đệ 五ngũ 位vị (# 文văn )# 。 惠huệ 暉huy 云vân 第đệ 五ngũ 位vị 有hữu 三tam 十thập 四tứ 七thất 日nhật 前tiền 四tứ 位vị 各các 七thất 日nhật 五ngũ 位vị 共cộng 三tam 十thập 八bát 七thất 日nhật 。 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 弘hoằng 決quyết 四tứ 經kinh 引dẫn 具cụ 三tam 十thập 八bát 箇cá 七thất 日nhật 相tướng 貌mạo 出xuất 其kỳ 文văn 云vân 初sơ 七thất 名danh 柯kha 羅la 邏la 如như 薄bạc 酪lạc (# 乃nãi 至chí )# 三tam 十thập 一nhất 七thất 至chí 三tam 十thập 五ngũ 七thất 人nhân 相tướng 具cụ 足túc 。 三tam 十thập 六lục 七thất 生sanh 猒# 離ly 心tâm 不bất 樂nhạo 三tam 十thập 七thất 七thất 生sanh 穢uế 獄ngục 想tưởng 三tam 十thập 八bát 七thất 風phong 力lực 所sở 轉chuyển 。 頭đầu 向hướng 產sản 門môn 。 申thân 兩lưỡng 臂tý 出xuất 產sản 門môn 每mỗi 於ư 一nhất 七thất 各các 有hữu 一nhất 風phong 吹xuy 令linh 變biến 異dị 風phong 各các 有hữu 名danh 具cụ 如như 彼bỉ 經kinh 生sanh 已dĩ 八bát 萬vạn 尸thi 虫trùng 從tùng 身thân 而nhi 生sanh 縱tung 橫hoành 飲ẩm 噉đạm 左tả 右hữu 各các 五ngũ 百bách 諸chư 節tiết 各các 有hữu 若nhược 于vu 虫trùng 戶hộ 長trường/trưởng 大đại 衰suy 老lão 常thường 與dữ 虫trùng 居cư (# 已dĩ 上thượng )# 。 (# 止chỉ 四tứ )# 真chân 記ký 云vân 生sanh 猒# 離ly 心tâm 不bất 樂nhạo 者giả 問vấn 出xuất 胎thai 已dĩ 後hậu 尚thượng 不bất 弁# 苦khổ 樂lạc 何hà 况# 在tại 胎thai 豈khởi 生sanh 欣hân 厭yếm 荅# 出xuất 胎thai 之chi 時thời 受thọ 猛mãnh 利lợi 苦khổ 謂vị 之chi 生sanh 苦khổ 其kỳ 時thời 乱# 心tâm 無vô 分phân 別biệt 。 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 五ngũ 根căn 出xuất 生sanh 時thời 何hà 根căn 始thỉ 出xuất 來lai 耶da 事sự 鼻tị 根căn 一nhất 番phiên 生sanh 後hậu 眼nhãn 耳nhĩ 等đẳng 出xuất 來lai 也dã 故cố 六lục 根căn 內nội 鼻tị 始thỉ 生sanh 云vân 心tâm 鼻tị 字tự 初sơ 讀đọc 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 本bổn 說thuyết 可khả 尋tầm 之chi )# 。

(# ○# 胎thai 中trung 月nguyệt 月nguyệt 數số 事sự 。 弘hoằng 決quyết 四tứ 云vân 是thị 則tắc 三tam 十thập 八bát 七thất 計kế 日nhật 成thành 二nhị 百bách 六lục 十thập 六lục 計kế 月nguyệt 成thành 九cửu 月nguyệt 所sở 以dĩ 少thiểu 四tứ 以dĩ 半bán 小tiểu 故cố 問vấn 世thế 教giáo 及cập 經kinh 並tịnh 云vân 十thập 月nguyệt 何hà 故cố 唯duy 九cửu 。 荅# 九cửu 即tức 十thập 也dã 何hà 者giả 經kinh 涉thiệp 十thập 故cố 如như 月nguyệt 初sơ 一nhất 月nguyệt 受thọ 胎thai 者giả 則tắc 定định 唯duy 九cửu 月nguyệt 二nhị 日nhật 已dĩ 云vân 日nhật 數số 滿mãn 時thời 即tức 跨khóa 至chí 十thập 人nhân 數số 雖tuy 尒# 又hựu 有hữu 羅la 云vân 六lục 年niên 脇hiếp 尊tôn 六lục 十thập 亦diệc 有hữu 滅diệt 者giả 乃nãi 至chí 五ngũ 月nguyệt (# 已dĩ 上thượng )# 九cửu 箇cá 月nguyệt 三tam 九cửu 二nhị 十thập 七thất 二nhị 百bách 七thất 十thập 日nhật 也dã 此thử 內nội 大đại 小tiểu 月nguyệt 不bất 同đồng 有hữu 六lục 十thập 六lục 日nhật 也dã 是thị 則tắc 三tam 十thập 八bát 箇cá 七thất 日nhật 也dã )# 。

(# ○# 胎thai 外ngoại 五ngũ 位vị 事sự 。 頌tụng 疏sớ/sơ 八bát 云vân 一nhất 嬰anh [歹*亥]# 二nhị 童đồng 子tử 二nhị 少thiếu 年niên 四tứ 盛thịnh 年niên 五ngũ 老lão 年niên 也dã (# 文văn )# 要yếu 覽lãm 中trung 同đồng 之chi 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 嬰anh [歹*亥]# 者giả 生sanh 落lạc 當đương 歲tuế 子tử 也dã 童đồng 子tử 者giả 二nhị 三tam 歲tuế 比tỉ 也dã 少thiếu 年niên 者giả 十thập 七thất 八bát 歲tuế 也dã 盛thịnh 年niên 者giả 三tam 十thập 歲tuế 也dã 老lão 年niên 者giả 五ngũ 十thập 歲tuế 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 又hựu 古cổ 鈔sao 云vân 嬰anh [歹*亥]# 者giả 從tùng 一nhất 歲tuế 至chí 七thất 歲tuế 童đồng 子tử 者giả 從tùng 八bát 歲tuế 至chí 十thập 五ngũ 少thiếu 年niên 者giả 從tùng 十thập 六lục 至chí 三tam 十thập 盛thịnh 年niên 從tùng 三tam 十thập 一nhất 至chí 四tứ 十thập 老lão 年niên 從tùng 四tứ 十thập 一nhất 以dĩ 後hậu 也dã (# 云vân 云vân )# )# 。

問vấn 三tam 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 所sở 修tu 。 事sự 六Lục 度Độ 者giả 何hà 等đẳng 耶da 。 荅# 六Lục 度Độ 者giả 一nhất 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 。 是thị 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 布bố 施thí 也dã 。

(# ○# 事sự 六Lục 度Độ 事sự 集tập 註chú 上thượng 云vân 事sự 六Lục 度Độ 三tam 藏tạng 教giáo 實thật 有hữu 談đàm 事sự 不bất 即tức 理lý 故cố (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 事sự 梵Phạm 譯dịch 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 也dã 新tân 譯dịch 多đa 字tự 加gia 波Ba 羅La 蜜Mật 多Đa 。 云vân 是thị 翻phiên 三tam 名danh 一nhất 事sự 究cứu 意ý 翻phiên 謂vị 此thử 六lục 法pháp 修tu 自tự 行hành 化hóa 他tha 事sự 滿mãn 足túc 究cứu 故cố 也dã 二nhị 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 翻phiên 此thử 六lục 法pháp 乗# 生sanh 死tử 此thử 岸ngạn 煩phiền 惱não 中trung 流lưu 度độ 涅Niết 槃Bàn 彼bỉ 岸ngạn 。 到đáo 故cố 也dã 三tam 度Độ 無Vô 極Cực 翻phiên 此thử 六lục 法pháp 因nhân 能năng 事sự 理lý 二nhị 法pháp 矌# 遠viễn 無vô 極cực 重trọng 至chí 故cố 無vô 極cực 度độ 云vân 意ý 度Độ 無Vô 極Cực 云vân 也dã 然nhiên 常thường 途đồ 六Lục 度Độ 呼hô 事sự 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 義nghĩa 取thủ 也dã 故cố 。 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 度độ 生sanh 死tử 流lưu 。 登đăng 涅Niết 槃Bàn 岸ngạn 。 故cố 曰viết 六Lục 度Độ 也dã (# 文văn )# 。 要yếu 法pháp 文văn 上thượng 云vân 言ngôn 波Ba 羅La 蜜Mật 者giả 。 是thị 天Thiên 竺Trúc 語ngữ 此thử 云vân 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 亦diệc 名danh 為vi 度độ (# 已dĩ 上thượng )# 。 私tư 云vân 六Lục 度Độ 云vân 語ngữ 度Độ 無Vô 極Cực 義nghĩa 可khả 兼kiêm 歟# 思tư 之chi 杒# 此thử 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 等đẳng 義nghĩa 正chánh 第đệ 六lục 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 有hữu 前tiền 五ngũ 度độ 以dĩ 智trí 助trợ 成thành 故cố 正chánh 助trợ 共cộng 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 等đẳng 云vân 也dã 此thử 三tam 種chủng 翻phiên 名danh 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 下hạ 出xuất 。 集tập 解giải 中trung 云vân 問vấn 此thử 事sự 六Lục 度Độ 既ký 未vị 断# 惑hoặc 豈khởi 可khả 得đắc 名danh 波Ba 羅La 蜜Mật 。 耶da 荅# 雖tuy 未vị 断# 惑hoặc 因nhân 中trung 說thuyết 果quả 豈khởi 不bất 得đắc 云vân 波Ba 羅La 蜜Mật 哉tai (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 第đệ 。 檀đàn 度độ 事sự 具cụ 檀đàn 那na 名danh 秦tần 布bố 施thí 翻phiên 布bố 者giả 散tán 也dã 陳trần 也dã 內nội 信tín 心tâm 有hữu 外ngoại 福phước 田điền 有hữu 中trung 財tài 物vật 有hữu 此thử 三tam 事sự 和hòa 合hợp 。 時thời 心tâm 施thí 思tư 捨xả 布bố 施thí 名danh 是thị 慳san 貪tham 破phá 也dã 付phó 之chi 二nhị 種chủng 有hữu 一nhất 財tài 施thí 二nhị 法Pháp 施thí 也dã 財tài 施thí 者giả 飲ẩm 食thực 衣y 服phục 。 田điền 宅trạch 六lục 畜súc 奴nô 婢tỳ 珍trân 寳# 一nhất 切thiết 己kỷ 所sở 有hữu 資tư 身thân 之chi 具cụ 。 妻thê 子tử 乃nãi 至chí 身thân 命mạng 。 施thí 云vân 也dã 法Pháp 施thí 者giả 世thế 出xuất 世thế 善thiện 。 法pháp 清thanh 淨tịnh 心tâm 以dĩ 人nhân 說thuyết 聞văn 云vân 也dã 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 有hữu )# 。

(# ○# 四tứ 種chủng 施thí 事sự 是thị 前tiền 財tài 法pháp 二nhị 施thí 配phối 立lập 少thiểu 異dị 也dã 一nhất 外ngoại 施thí 金kim 銀ngân 七thất 寳# 等đẳng 施thí 事sự 也dã 二nhị 內nội 施thí 頭đầu 目mục 身thân 肉nhục 等đẳng 施thí 云vân 也dã 三tam 無vô 畏úy 施thí 攝nhiếp 論luận 云vân 謂vị 止chỉ 損tổn 害hại 濟tế 拔bạt 驚kinh 怖bố (# 文văn )# 鹿lộc 苑uyển 因nhân 緣duyên 思tư 之chi 四tứ 法Pháp 施thí 如như 前tiền (# 云vân 云vân )# 上thượng 財tài 法pháp 二nhị 施thí 開khai 但đãn 無vô 畏úy 施thí 一nhất 加gia 四tứ 種chủng 菩Bồ 提Đề 資tư 糧lương 。 論luận 一nhất 云vân 若nhược 施thí 自tự 身thân 攴phộc 節tiết 若nhược 全toàn 身thân 施thí 是thị 內nội 施thí 若nhược 施thí 男nam 女nữ 妻thê 妾thiếp 及cập 二nhị 足túc 四tứ 足túc 。 等đẳng 為vi 外ngoại 施thí (# 文văn )# 圓viên 教giáo 意ý 財tài 施thí 即tức 法Pháp 施thí 名danh 事sự 有hữu 夫phu 者giả 身thân 命mạng 財tài 即tức 是thị 實thật 相tướng 。 涅Niết 槃Bàn 見kiến 是thị 法Pháp 施thí 也dã 故cố 淨tịnh 名danh 畧lược 疏sớ/sơ 六lục (# 卅# 一nhất )# 云vân 經kinh 論luận 多đa 明minh 施thí 財tài 為vi 財tài 施thí 說thuyết 法Pháp 為vi 法Pháp 施thí 此thử 是thị 通thông 從tùng 四tứ 教giáo 二nhị 施thí 今kim 不bất 思tư 議nghị 圓viên 通thông 之chi 道đạo 非phi 但đãn 說thuyết 法Pháp 以dĩ 為vi 法Pháp 施thí 財tài 中trung 具cụ 足túc 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 以dĩ 施thí 眾chúng 生sanh 。 此thử 財tài 施thí 時thời 即tức 是thị 法Pháp 施thí 如như 無vô 盡tận 意ý 解giải 頸cảnh 瓔anh 珞lạc 施thí 觀quán 世thế 音âm 即tức 云vân 當đương 受thọ 此thử 法Pháp 。 施thí 珎# 寳# 瓔anh 珞lạc 但đãn 施thí 瓔anh 珞lạc 而nhi 言ngôn 法Pháp 施thí 者giả 即tức 瓔anh 珞lạc 中trung 具cụ 足túc 佛Phật 法Pháp 。 施thí 瓔anh 珞lạc 時thời 即tức 是thị 法Pháp 施thí (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 檀đàn 有hữu 十thập 利lợi (# 并tinh )# 四tứ 事sự 修tu 檀đàn 事sự 見kiến 文văn 句cú 八bát 提đề 婆bà 品phẩm 下hạ )# 。

(# ○# 依y 內nội 施thí 得đắc 三tam 堅kiên 報báo 事sự 。 淨tịnh 名danh 疏sớ/sơ 云vân (# 并tinh )# 為vi 眾chúng 生sanh 為vi 佛Phật 法Pháp 不bất 惜tích 命mạng 無vô 所sở 惜tích 者giả 華hoa 報báo 世thế 間gian 三tam 堅kiên 後hậu 成thành 佛Phật 果Quả 。 方phương 得đắc 三tam 堅kiên (# 文văn )# 三tam 堅kiên 者giả 身thân 命mạng 財tài 也dã )# 。

(# ○# 施thí 三tam 論luận 事sự 施thí 者giả 受thọ 者giả 。 所sở 施thí 之chi 物vật 。 謂vị 之chi 三tam 輪luân 。 筆bút 削tước 記ký 五ngũ (# 六lục 十thập 六lục )# 云vân 果quả 證chứng 菩Bồ 提Đề 有hữu 運vận 轉chuyển 義nghĩa 故cố 名danh 為vi 輪luân 後hậu 能năng 摧tồi [怡-台+(展-卄+(一/卄))]# 一nhất 切thiết 惑hoặc 障chướng 有hữu 摧tồi [怡-台+(展-卄+(一/卄))]# 義nghĩa 號hiệu 為vi 輪luân 也dã )# 。

(# ○# 法Pháp 施thí 功công 德đức 深thâm 重trọng 事sự 。 大đại 論luận 十thập 一nhất 云vân 財tài 施thí 有hữu 量lượng 法Pháp 施thí 無vô 量lượng 財tài 施thí 有hữu 盡tận 法Pháp 施thí 無vô 盡tận (# 文văn )# )# 。

(# ○# 善thiện 生sanh 經Kinh 云vân 自tự 施thí 不bất 成thành 施thí 自tự 慳san 即tức 成thành 慳san (# 文văn )# 。 筆bút 削tước 記ký 五ngũ 輟chuyết 己kỷ 惠huệ 人nhân 名danh 之chi 為vi 施thí 但đãn 順thuận 無vô 慳san 以dĩ 此thử 亦diệc 順thuận 無vô 貪tham 之chi 義nghĩa 何hà 則tắc 己kỷ 物vật 尚thượng 與dữ 他tha 人nhân 他tha 物vật 固cố 應ưng 不bất 取thủ 。 天thiên 親thân 云vân 資tư 生sanh 但đãn 一nhất 布bố 施thí 無vô 畏úy 有hữu 二nhị 謂vị 持trì 戒giới 忍nhẫn 辱nhục 。 於ư 惡ác 不bất 怖bố 故cố 法pháp 有hữu 三tam 謂vị 精tinh 進tấn 等đẳng 不bất 倦quyện 善thiện 知tri 心tâm 如như 實thật 說thuyết 故cố (# 文văn )# )# 。

(# ○# 三tam 種chủng 施thí 事sự 。 補bổ 註chú 二nhị (# 三tam 十thập 一nhất )# 云vân 清thanh 凉# 觀quán 師sư 引dẫn 攝nhiếp 論luận 中trung 無vô 性tánh 釋thích 云vân 以dĩ 無vô 染nhiễm 心tâm 。 如như 實thật 宣tuyên 說thuyết 。 契Khế 經Kinh 等đẳng 法Pháp 。 名danh 為vi 法Pháp 施thí 以dĩ 無vô 染nhiễm 心tâm 。 施thí 資tư 生sanh 具cụ 名danh 為vi 財tài 施thí 無vô 畏úy 施thí 者giả 謂vị 己kỷ 損tổn 害hại 濟tế 拔bạt 驚kinh 怖bố 又hựu 引dẫn 瑜du 伽già 財tài 法pháp 無vô 畏úy 各các 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 清thanh 淨tịnh 如như 法Pháp 物vật 二nhị 調điều 伏phục 慳san 悋lận 。 三tam 調điều 伏phục 藏tạng 積tích 格cách 此thử 財tài 三tam 也dã 無vô 畏úy 三tam 者giả 一nhất 拔bạt 師sư 子tử 虎hổ 狼lang 。 等đẳng 畏úy 二nhị 王vương 賊tặc 等đẳng 畏úy 三tam 水thủy 火hỏa 等đẳng 畏úy 法pháp 有hữu 三tam 者giả 一nhất 無vô 倒đảo 說thuyết 法Pháp 二nhị 稱xưng 理lý 說thuyết 三tam 勸khuyến 修tu 學học 今kim 謂vị 無vô 著trước 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 論luận 云vân 布bố 施thí 有hữu 三tam 一nhất 資tư 生sanh 即tức 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 。 二nhị 無vô 畏úy 施thí 即tức 持trì 戒giới 忍nhẫn 辱nhục 。 二nhị 法Pháp 施thí 即tức 精tinh 進tấn 禪thiền 定định 智trí 惠huệ 也dã 。 私tư 云vân 布bố 施thí 力lực 能năng 宮cung 殿điện 樓lâu 閣các 。 妻thê 子tử 珍trân 寳# 等đẳng 皆giai 檀đàn 用dụng 也dã )# 。

二nhị 尸Thi 羅La 波Ba 羅La 蜜Mật 。 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 戒giới 也dã 。

(# ○# 尸thi 羅la 此thử 云vân 好hảo/hiếu 善thiện 見kiến 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 又hựu 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 尸thi 羅la 此thử 云vân 清thanh 凉# 大đại 論luận 云vân 秦tần 言ngôn 性tánh 善thiện 好hiếu 行hành 善thiện 道đạo 不bất 自tự 放phóng 逸dật 。 是thị 名danh 尸thi 羅la 經kinh 音âm 義nghĩa 云vân 此thử 義nghĩa 翻phiên 也dã 正chánh 翻phiên 止chỉ 得đắc 謂vị 止chỉ 惡ác 得đắc 善thiện 也dã 又hựu 古cổ 師sư 翻phiên 戒giới 以dĩ 防phòng 止chỉ 為vi 義nghĩa 能năng 防phòng 惡ác 律luật 儀nghi 無vô 作tác 逸dật 非phi 止chỉ 三tam 業nghiệp 所sở 起khởi 之chi 惡ác 故cố 名danh 防phòng 止chỉ (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 十Thập 善Thiện 戒giới 事sự 身thân 三tam 種chủng 善thiện 有hữu 不bất 殺sát 生sanh 不bất 偷thâu 盜đạo 不bất 邪tà [婬-壬+(工/山)]# 也dã 口khẩu 四tứ 種chủng 善thiện 有hữu 不bất 妄vọng 語ngữ 不bất 兩lưỡng 舌thiệt 不bất 惡ác 口khẩu 不bất 綺ỷ 語ngữ 也dã 意ý 三tam 種chủng 善thiện 有hữu 不bất 貪tham 欲dục 不bất 瞋sân 恚khuể 不bất 邪tà [婬-壬+(工/山)]# 也dã 一nhất 一nhất 止chỉ 善thiện 行hành 善thiện 有hữu 具cụ 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 如như 是thị 佛Phật 出xuất 世thế 已dĩ 前tiền 有hữu 故cố 世thế 間gian 舊cựu 善thiện 名danh )# 。

(# ○# 三Tam 歸Quy 戒giới 事sự 一nhất 歸quy 依y 佛Phật 二nhị 歸quy 依y 法pháp 三Tam 歸Quy 依Y 僧Tăng 也dã 。 要yếu 覽lãm 上thượng 云vân 歸quy 者giả 趣thú 也dã 依y 者giả 投đầu 也dã (# 文văn )# 一nhất 一nhất 歸quy 依y 貌mạo 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 有hữu 又hựu 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 四tứ 徃# 見kiến 此thử 三Tam 歸Quy 戒giới 佛Phật 初sơ 成thành 道Đạo 砌# 提đề 謂vị 長trưởng 者giả 為vi 開khai 授thọ シ# 玉ngọc ヘ# リ# 薩tát 婆bà 多đa 論luận 云vân 問vấn 若nhược 不bất 受thọ 三Tam 歸Quy 。 依y 者giả 得đắc 受thọ 五ngũ 戒giới 。 否phủ/bĩ 荅# 不bất 得đắc 要yếu 先tiên 受thọ 三Tam 歸Quy 。 方phương 得đắc 五Ngũ 戒Giới (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 小tiểu 乗# 戒giới 付phó 先tiên 四tứ 眾chúng 七thất 眾chúng 不bất 同đồng 有hữu 四tứ 眾chúng 者giả 比Bỉ 丘Khâu 。 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 。 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 優Ưu 婆Bà 夷Di 也dã 。 七thất 眾chúng 者giả 四tứ 眾chúng 上thượng 沙sa 弥# 沙sa 弥# 尼ni 式Thức 叉Xoa 摩Ma 那Na 。 加gia 也dã 比Bỉ 丘Khâu 怖bố 魔ma 破phá 惡ác 乞khất 士sĩ 云vân 也dã 具cụ 文văn 句cú 一nhất 有hữu 尼ni 者giả 女nữ 也dã 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 優Ưu 婆Bà 夷Di 此thử 近cận 事sự 男nam 近cận 士sĩ 女nữ 云vân 也dã 。 名danh 義nghĩa 集tập 一nhất 云vân 親thân 近cận 承thừa 事sự 。 諸chư 佛Phật 法Pháp 故cố 。 (# 文văn )# 沙sa 弥# 者giả 南nam 山sơn 沙sa 弥# 別biệt 行hành 篇thiên 云vân 此thử 翻phiên 息tức 慈từ 謂vị 息tức 世thế 染nhiễm 之chi 情tình 以dĩ 慈từ 濟tế 羣quần 生sanh 也dã 又hựu 云vân 初sơ 入nhập 佛Phật 法Pháp 多đa 存tồn 俗tục 情tình 故cố 須tu 息tức 惡ác 行hành 慈từ 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 普phổ 賢hiền 記ký 下hạ 云vân 沙sa 弥# 此thử 云vân 求cầu 寂tịch (# 云vân 云vân )# 式Thức 叉Xoa 摩Ma 那Na 者giả 。 名danh 義nghĩa 集tập 一nhất 云vân 此thử 云vân 學học 法pháp 女nữ 四tứ 分phần/phân 十thập 八bát 童đồng 女nữ 應ưng 二nhị 年niên 學học 戒giới 又hựu 云vân 小tiểu 年niên 曾tằng 嫁giá 年niên 十thập 歲tuế 者giả 與dữ 六lục 法pháp (# 已dĩ 上thượng 名danh 義nghĩa )# 戒giới 疏sớ/sơ 上thượng 云vân 式Thức 叉Xoa 摩Ma 那Na 。 此thử 云vân 學học 法pháp 女nữ 已dĩ 受thọ 十thập 戒giới 在tại 沙sa 弥# 上thượng 。 大đại 論luận 云vân 佛Phật 在tại 世thế 時thời 。 有hữu 一nhất 長trưởng 者giả 。 婦phụ 不bất 覺giác 懷hoài 妊nhâm 出xuất 家gia 受thọ 具Cụ 足Túc 戒Giới 。 其kỳ 後hậu 身thân 大đại 長trưởng 者giả 譏cơ 嫌hiềm 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 因nhân 此thử 制chế 二nhị 歲tuế 學học 戒giới 受thọ 六lục 法pháp 後hậu 受thọ 具Cụ 足Túc 戒Giới 。 (# 已dĩ 上thượng 云vân 云vân )# 六lục 法pháp 次thứ 可khả 示thị )# 。

(# ○# 五Ngũ 戒Giới 事sự 是thị 在tại 家gia 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 優Ưu 婆Bà 夷Di 戒giới 。 也dã 不bất 殺sát 生sanh 不bất 偷thâu 盜đạo 不bất 邪tà [婬-壬+(工/山)]# 不bất 妄vọng 語ngữ 不bất 飲ẩm 酒tửu 也dã 大đại 論luận 十thập 二nhị 十thập 三tam 廣quảng 釋thích 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 畧lược 明minh 付phó 五ngũ 常thường 五Ngũ 戒Giới 名danh 異dị 義nghĩa 同đồng 事sự 。 法pháp 苑uyển 珠châu 林lâm 八bát 十thập 八bát 云vân 夫phu 世thế 俗tục 所sở 尚thượng 仁nhân 義nghĩa 禮lễ 智trí 信tín 也dã 含hàm 識thức 所sở 資tư 殺sát 盜đạo [婬-壬+(工/山)]# 妄vọng 酒tửu 也dã 道đạo 俗tục 相tương/tướng 乖quai 漸tiệm 教giáo 通thông 也dã 故cố 本bổn 於ư 仁nhân 者giả 則tắc 不bất 殺sát 奉phụng 於ư 義nghĩa 者giả 則tắc 不bất [婬-壬+(工/山)]# 守thủ 於ư 信tín 者giả 則tắc 不bất 妄vọng 師sư 於ư 智trí 者giả 則tắc 不bất 飲ẩm 酒tửu 期kỳ 蓋cái [打-丁+妄]# 化hóa 一nhất 時thời 也dã (# 云vân 云vân )# 費phí 長trường/trưởng 房phòng 開khai 皇hoàng 三tam 寳# 錄lục 五Ngũ 戒Giới 以dĩ 天thiên 下hạ 治trị 旨chỉ 記ký )# 。

(# ○# 八bát 齊tề 戒giới 事sự 是thị 在tại 家gia 戒giới 也dã 即tức 前tiền 五Ngũ 戒Giới 第đệ 六lục 不bất 坐tọa 高cao 廣quảng 大đại 牀sàng 第đệ 七thất 不bất 著trước 華hoa 鬘man 瓔anh 珞lạc 。 不bất 用dụng 香hương 油du 塗đồ 身thân 。 熏huân 衣y 第đệ 八bát 不bất 自tự 歌ca 舞vũ 不bất 得đắc 輙triếp 徃# 視thị 聽thính )# 。

(# ○# 又hựu 俱câu 舎# 第đệ 六lục 不bất 塗đồ 香hương 鬘man 歌ca 舞vũ 視thị 聽thính 第đệ 七thất 眠miên 坐tọa 高cao 廣quảng 嚴nghiêm 麗lệ 。 床sàng 坐tọa 第đệ 八bát 不bất 非phi 時thời 食thực (# 云vân 云vân )# 見kiến 天thiên 台thai 觀quán 經kinh 疏sớ/sơ 判phán 此thử 同đồng 異dị (# 云vân 云vân )# 毗tỳ 婆bà 娑sa 論luận 云vân 夫phu 齊tề 者giả 以dĩ 過quá 中trung 不bất 食thực 為vi 躰# 以dĩ 八bát 事sự 助trợ 成thành (# 文văn )# 。 要yếu 覽lãm 云vân 此thử 戒giới 俗tục 入nhập 受thọ 從tùng 今kim 且thả 至chí 明minh 且thả 不bất 犯phạm 為vi 要yếu 期kỳ 也dã (# 文văn )# 。 報báo 恩ân 經Kinh 云vân 以dĩ 無vô 終chung 身thân 戒giới 。 不bất 名danh 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 但đãn 名danh 中trung 間gian 人nhân 。 (# 文văn )# 七thất 眾chúng 下hạ 不bất 受thọ 戒giới 俗tục 人nhân 上thượng 有hữu 。 大đại 論luận 云vân 問vấn 何hà 故cố 六lục 齊tề 日nhật 受thọ 八bát 戒giới 修tu 福phước 德đức 荅# 是thị 日nhật 惡ác 鬼quỷ 逐trục 人nhân 欲dục 奪đoạt 人nhân 命mạng 疾tật 病bệnh 凶hung 衰suy 令linh 人nhân 不bất 吉cát 是thị 故cố 卻khước 初sơ 聖thánh 人nhân 教giáo 人nhân 持trì 齊tề 修tu 善thiện 作tác 福phước 以dĩ 避tị 凶hung 衰suy 是thị 時thời 齊tề 法pháp 不bất 受thọ 八bát 戒giới 直trực 以dĩ 一nhất 日nhật 不bất 食thực 為vi 齊tề 後hậu 佛Phật 出xuất 世thế 教giáo 語ngữ 之chi 言ngôn 汝nhữ 當đương 一nhất 日nhật 一nhất 夜dạ 。 如như 諸chư 佛Phật 持trì 八bát 戒giới 不bất 過quá 中trung 食thực 。 (# 云vân 云vân )# 四Tứ 天Thiên 王Vương 經kinh 說thuyết 是thị 異dị 也dã 具cụ 名danh 義nghĩa 集tập 七thất 六lục 齊tề 日nhật 者giả 八bát 日nhật 十thập 四tứ 日nhật 十thập 五ngũ 日nhật 。 廿# 三tam 日nhật 廿# 九cửu 日nhật 晦hối 日nhật 也dã 綂# 紀kỷ 卅# 四tứ 九cửu 可khả 有hữu 此thử 日nhật 八bát 戒giới 受thọ 故cố 八bát 齊tề 戒giới 云vân 也dã 。 請thỉnh 觀quán 音âm 經kinh 疏sớ/sơ 云vân 齊tề 者giả 齊tề 也dã 齊tề 身thân 口khẩu 業nghiệp 也dã (# 文văn )# 第đệ 六lục 不bất 坐tọa 高cao 廣quảng 大đại 狀trạng 云vân 高cao 六lục 尺xích 廣quảng 四tứ 尺xích 長trường/trưởng 八bát 尺xích 高cao 廣quảng 大đại 非phi 此thử 量lượng 過quá 高cao 廣quảng 大đại 云vân 阿a 含hàm 經kinh 出xuất 中trung 後hậu 不bất 食thực 得đắc 五ngũ 福phước 事sự 要yếu 覽lãm 上thượng (# 七thất 十thập 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 十thập 戒giới 事sự 是thị 沙sa 弥# 沙sa 弥# 尼ni 戒giới 也dã 即tức 前tiền 八bát 戒giới 上thượng 第đệ 九cửu 不bất 畜súc 金kim 銀ngân 錢tiền 寳# 第đệ 十thập 不bất 非phi 時thời 食thực 加gia 是thị 僧Tăng 祇kỳ 律luật 意ý 也dã 俱câu 舎# 第đệ 十thập 四tứ 意ý 是thị 異dị 也dã (# 云vân 云vân )# 加gia 第đệ 九cửu 不bất 提đề 金kim 銀ngân 生sanh 像tượng 第đệ 十thập 不bất 過quá 中trung 食thực 。 也dã 沙sa 弥# 沙sa 弥# 尼ni 翻phiên 息tức 慈từ )# 。

(# ○# 式Thức 叉Xoa 摩Ma 尼Ni 。 六lục 法Pháp 戒giới 事sự 一nhất 染nhiễm 心tâm 相tương 觸xúc 二nhị 盜đạo 入nhập 四tứ 錢tiền 三tam 断# 畜súc 生sanh 命mạng 四tứ 小tiểu 妄vọng 語ngữ 五ngũ 非phi 時thời 食thực 六lục 飲ẩm 酒tửu 也dã 學học 此thử 六lục 法pháp 故cố 云vân 學học 法pháp 女nữ 式Thức 叉Xoa 摩Ma 尼Ni 。 反phản 學học 法pháp 女nữ 二nhị 年niên 學học 六lục 法pháp 也dã 。 頌tụng 曰viết 染nhiễm 心tâm 相tương 觸xúc 盜đạo 四tứ 錢tiền 断# 畜súc 生sanh 命mạng 小tiểu 妄vọng 語ngữ 戒giới 非phi 時thời 食thực 及cập 飲ẩm 酒tửu 是thị 名danh 式thức 叉xoa 學học 六lục 法pháp 矣hĩ 。 名danh 義nghĩa 集tập 一nhất 云vân 事sự 鈔sao 云vân 式thức 叉xoa 尼ni 具cụ 學học 三tam 法pháp 一nhất 學học 根căn 本bổn 謂vị 四tứ 重trọng/trùng 是thị 二nhị 學học 六lục 法pháp )# 。

(# ○# 三tam 學học 行hành 法pháp 謂vị 一nhất 切thiết 大đại 尼ni 戒giới 行hạnh 並tịnh 須tu 學học 之chi 若nhược 學học 法pháp 中trung 犯phạm 者giả 更cánh 與dữ 二nhị 年niên 羯yết 磨ma 僧Tăng 祇kỳ 云vân 在tại 大đại 尼ni 下hạ 沙sa 弥# 尼ni 上thượng 坐tọa (# 已dĩ 上thượng 名danh 義nghĩa )# 羯yết 磨ma 業nghiệp 所sở 作tác 翻phiên 也dã )# 。

(# ○# 比Bỉ 丘Khâu 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 戒giới 。 事sự 是thị 具cụ 足túc 戒giới 名danh 委ủy 四tứ 分phần/phân 律luật 出xuất 夫phu 者giả 殺sát 盜đạo [婬-壬+(工/山)]# 妄vọng 四tứ 重trọng 禁cấm 十thập 三tam 僧Tăng 殘tàn 。 二nhị 不bất 定định 三tam 十thập 捨xả 墮đọa 九cửu 十thập 單đơn 提đề 四tứ 提đề 舎# 尼ni 百bách 眾chúng 學học 七thất 滅diệt 諍tranh 也dã 。 頌tụng 曰viết 四tứ 重trọng/trùng 十thập 三tam 二nhị 不bất 定định 三tam 十thập 九cửu 十thập 四tứ 提đề 尼ni 一nhất 百bách 眾chúng 學học 七thất 滅diệt 諍tranh 總tổng 論luận 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 戒giới 。 (# 矣hĩ )# )# 。

(# ○# 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 三tam 百bách 四tứ 十thập 八bát 戒giới 五ngũ 百bách 戒giới 事sự 。 南nam 山sơn 行hành 事sự 鈔sao 等đẳng 皆giai 尼ni 三tam 百bách 四tứ 十thập 八bát 戒giới 有hữu (# 矣hĩ )# 故cố 四tứ 分phần/phân 東đông 塔tháp 疏sớ/sơ 五ngũ 云vân 初sơ 門môn 大đại 僧Tăng 四tứ 戒giới 尼ni 八bát 戒giới 為vi 初sơ 犯phạm 僧Tăng 十thập 三tam 僧Tăng 殘tàn 。 尼ni 十thập 七thất 為vi 第đệ 二nhị 犯phạm 僧Tăng 三tam 十thập 捨xả 墮đọa 九cửu 十thập 單đơn 提đề 合hợp 百bách 二nhị 十thập 尼ni 三tam 十thập 捨xả 墮đọa 一nhất 百bách 七thất 十thập 八bát 單đơn 提đề 合hợp 二nhị 百bách 八bát 為vi 第đệ 三tam 犯phạm 僧Tăng 四tứ 提đề 尼ni 八bát 為vi 第đệ 四tứ 犯phạm 僧Tăng 百bách 眾chúng 學học 及cập 七thất 滅diệt 尼ni 但đãn 眾chúng 學học 為vi 第đệ 五ngũ 犯phạm (# 云vân 云vân )# 。 要yếu 覽lãm 上thượng (# 五ngũ 十thập )# 同đồng 之chi 然nhiên 本bổn 願nguyện 藥dược 師sư 經kinh 并tinh 大đại 論luận 皆giai 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 五ngũ 百bách 戒giới 云vân 此thử 相tương 違vi 如như 何hà 云vân 普phổ 賢hiền 記ký 釋thích 云vân 今kim 推thôi 唐đường 方phương 所sở 傳truyền 律luật 文văn 止chỉ 未vị 有hữu 具cụ 列liệt 尼ni 五ngũ 百bách 戒giới 事sự 若nhược 准chuẩn 比Bỉ 丘Khâu 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 戒giới 。 既ký 已dĩ 滿mãn 足túc 尼ni 五ngũ 百bách 戒giới 何hà 不bất 具cụ 足túc 戒giới 可khả 律luật 文văn 來lai 傳truyền 未vị 足túc 但đãn 三tam 百bách 四tứ 十thập 八bát 戒giới 為vi 定định 不bất 見kiến 律luật 來lai 未vị 書thư 之chi 詞từ 故cố 今kim 且thả 依y 唐đường 解giải (# 已dĩ 上thượng )# 。 古cổ 鈔sao 云vân 女nữ 人nhân 謟siểm 曲khúc 故cố 一nhất 倍bội 戒giới 數số 多đa (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 五ngũ 篇thiên 七thất 聚tụ 。 事sự 五ngũ 篇thiên 者giả 。 波ba 羅la 夷di (# 四tứ 重trọng 禁cấm 也dã )# 二nhị 僧Tăng 伽già 婆bà 尸thi 沙sa (# 十thập 三tam 僧Tăng 殘tàn 。 )# 三tam 波ba 逸dật 提đề (# 三tam 十thập 捨xả 墮đọa 九cửu 十thập 單đơn 提đề )# 四tứ 波ba 羅la 提đề 提đề 舎# 尼ni (# 四tứ 提đề 舎# 尼ni )# 五ngũ 突đột 吉cát 羅la (# 百bách 眾chúng 學học 二nhị 不bất 定định 七thất 滅diệt 諍tranh )# )# 。

(# ○# 七thất 聚tụ 者giả 一nhất 波ba 羅la 夷di (# 如như 前tiền )# 二nhị 僧Tăng 殘tàn (# 如như 前tiền )# 三tam 偷thâu 蘭lan 遮già (# 是thị 重trọng 罪tội 之chi 近cận 方phương 便tiện 也dã 如như 期kỳ 一nhất 行hành [婬-壬+(工/山)]# 至chí 彼bỉ 摩ma 觸xúc )# 四tứ 波ba 逸dật 提đề (# 如như 前tiền )# 五ngũ 提đề 舎# 尼ni (# 如như 前tiền )# 六lục 突đột 吉cát 羅la 七thất 惡ác 說thuyết (# 分phần/phân 五ngũ 篇thiên 中trung 突đột 吉cát 羅la ヲ# 今kim 為vi 第đệ 六lục 第đệ 七thất 一nhất 聚tụ )# 此thử 五ngũ 篇thiên 七thất 聚tụ 。 名danh 義nghĩa 具cụ 補bổ 註chú 十thập 二nhị 名danh 義nghĩa 集tập 第đệ 七thất 要yếu 覽lãm 上thượng 要yếu 法pháp 文văn 下hạ 等đẳng 出xuất 煩phiền 故cố 畧lược 之chi 又hựu 偷thâu 蘭lan 遮già 事sự 委ủy 補bổ 註chú 十thập 二nhị 徃# 見kiến )# 。

(# ○# 三tam 千thiên 威uy 儀nghi 。 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 律luật 儀nghi 事sự 。 纂toản 要yếu 云vân 約ước 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 戒giới 。 各các 有hữu 四tứ 威uy 儀nghi 合hợp 為vi 一nhất 千thiên 循tuần 三tam 世thế 轉chuyển 為vi 三tam 千thiên 將tương 三tam 千thiên 威uy 儀nghi 。 分phần/phân 配phối 身thân 口khẩu 七thất 攴phộc 為vi 三tam 萬vạn 一nhất 千thiên 復phục 約ước 對đối 治trị 三tam 毒độc 及cập 等đẳng 分phần/phân 成thành 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 (# 已dĩ 上thượng )# 。 左tả 傳truyền 云vân 何hà 謂vị 威uy 儀nghi 對đối 曰viết 有hữu 威uy 而nhi 可khả 畏úy 謂vị 之chi 威uy 有hữu 儀nghi 而nhi 可khả 象tượng 謂vị 之chi 儀nghi (# 文văn )# )# 。

(# ○# 性tánh 戒giới 遮già 戒giới 事sự 且thả 五Ngũ 戒Giới 中trung 四tứ 性tánh 一nhất 遮già 也dã 酒tửu 是thị 遮già 制chế 餘dư 性tánh 是thị 惡ác 也dã 大đại 小tiểu 乗# 禁cấm 戒giới 是thị 根căn 本bổn 。 止Chỉ 觀Quán 四tứ 云vân 性tánh 戒giới 者giả 莫mạc 問vấn 受thọ 與dữ 不bất 受thọ 。 犯phạm 即tức 是thị 罪tội 受thọ 與dữ 不bất 受thọ 。 持trì 即tức 是thị 善thiện 若nhược 受thọ 戒giới 持trì 生sanh 福phước 犯phạm 獲hoạch 罪tội 不bất 受thọ 無vô 福phước 不bất 受thọ 犯phạm 無vô 罪tội (# 文văn )# 弘hoằng 決quyết 四tứ 上thượng 云vân 所sở 言ngôn 性tánh 者giả 即tức 舊cựu 戒giới 也dã 不bất 待đãi 佛Phật 制chế 性tánh 是thị 善thiện 惡ác 故cố 名danh 為vi 性tánh (# 文văn )# 性tánh 戒giới 輪Luân 王Vương 用dụng 之chi 遮già 戒giới 如Như 來Lai 所sở 制chế 也dã 具cụ 補bổ 註chú 二nhị (# 十thập 六lục )# 徃# 見kiến 又hựu 飲ẩm 酒tửu 亦diệc 性tánh 戒giới 名danh 事sự 又hựu 五Ngũ 戒Giới 八Bát 戒Giới 。 亦diệc 舊cựu 戒giới 名danh 事sự 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 四tứ 有hữu )# 。

(# ○# 大đại 乗# 十thập 重trọng 禁cấm 四tứ 十thập 八bát 輕khinh 戒giới 事sự 。 殺sát 戒giới 不bất 與dữ 取thủ 戒giới [婬-壬+(工/山)]# 不bất 妄vọng 語ngữ 戒giới 。 酤cô 酒tửu 戒giới 說thuyết 四tứ 眾chúng 過quá 戒giới 自tự 讃# 毀hủy 慳san 憎tăng 加gia 毀hủy 戒giới 瞋sân 心tâm 不bất 受thọ 悔hối 戒giới 謗báng 三tam 寳# 戒giới )# 。

(# ○# )# 。

(# 不bất 敬kính 師sư 長trưởng )# 。 (# 飲ẩm 酒tửu 食thực 肉nhục )# 。 (# 食thực 五ngũ 辛tân 戒giới )# 。 (# 不bất 舉cử 教giáo 懺sám )# 。 (# 住trụ 不bất 請thỉnh 法pháp )# 。 (# 不bất 能năng 遊du 學học )# 。 (# 背bội 正chánh 向hướng 戒giới )# 。 (# 不bất 瞻chiêm 病bệnh 苦khổ )# 。

(# 畜súc 殺sát 生sanh 具cụ )# 。 (# 通thông 國quốc 使sử 命mệnh )# 。 (# 惱não 他tha 敗bại 賣mại )# 。 (# 無vô 根căn 謗báng 毀hủy )# 。 (# 放phóng 火hỏa 損tổn 生sanh )# 。 (# 法pháp 化hóa 違vi 宗tông )# 。 (# 貪tham 財tài 惜tích 法pháp )# 。 (# 依y 勢thế 惡ác 求cầu )# 。

(# 虛hư 偽ngụy 作tác 師sư )# 。 (# 闘# 諍tranh 兩lưỡng 頭đầu )# 。 (# 不bất 救cứu 存tồn 亡vong )# 。 (# 不bất 忍nhẫn 違vi 犯phạm )# 。 (# 慢mạn 人nhân 輕khinh 法pháp )# 。 (# 輕khinh 蔑miệt 新tân 學học )# 。 (# 怖bố 勝thắng 順thuận 劣liệt )# 。 (# 為vi 生sanh 失thất 儀nghi )# 。

(# 領lãnh 賔# 違vi 式thức )# 。 (# 受thọ 他tha 別biệt 請thỉnh )# 。 (# 自tự 別biệt 請thỉnh 僧Tăng )# 。 (# 邪tà 命mạng 養dưỡng 身thân )# 。 (# 詐trá 新tân 害hại 生sanh )# 。 (# 不bất 救cứu 尊tôn 危nguy )# 。 (# 橫hoạnh/hoành 取thủ 他tha 財tài )# 。 (# 虛hư 作tác 無vô 義nghĩa )# 。

(# 退thoái 菩Bồ 提Đề 心tâm )# 。 (# 不bất 發phát 願nguyện 戒giới )# 。 (# 不bất 生sanh 自tự 要yếu )# 。 (# 故cố 入nhập 難nạn 處xứ )# 。 (# 坐tọa 無vô 次thứ 第đệ )# 。 (# 不bất 行hành 利lợi 樂lạc )# 。 (# 攝nhiếp 化hóa 漏lậu 失thất )# 。 (# 惡ác 求cầu 弟đệ 子tử )# 。

(# 非phi 處xứ 說thuyết 戒giới )# 。 (# 故cố 違vi 聖thánh 禁cấm )# 。 (# 不bất 重trọng/trùng 輕khinh 律luật )# 。 (# 不bất 化hóa 有hữu 情tình )# 。 (# 說thuyết 法Pháp 乖quai 儀nghi )# 。 (# 非phi 法pháp 立lập 制chế )# 。 (# 自tự 破phá 內nội 法pháp )# 。 (# 是thị 六lục 八bát 戒giới )# 。

(# 梵Phạm 網võng 古cổ 迹tích 等đẳng 有hữu 。 在tại 家gia 出xuất 家gia 。 [婬-壬+(工/山)]# 男nam [婬-壬+(工/山)]# 女nữ 及cập 鬼quỷ 神thần 等đẳng 悉tất 皆giai 受thọ 之chi 。 具cụ 梵Phạm 網võng 經kinh 有hữu )# 。

(# ○# 大đại 論luận 十thập 戒giới 大đại 經kinh 五ngũ 攴phộc 十thập 戒giới 具cụ 玄huyền 籤# 第đệ 四tứ 及cập 備bị 撿kiểm 有hữu )# 。

(# ○# 方Phương 等Đẳng 二nhị 十thập 四tứ 戒giới 事sự 。 補bổ 注chú 十thập 一nhất (# 四tứ 十thập 四tứ 丁đinh )# )# 。

(# ○# 顯hiển 戒giới 論luận 大đại 乗# 戒giới 二nhị 種chủng 分phần/phân 一nhất 梵Phạm 網võng 經kinh 大đại 乗# 戒giới 二nhị 普phổ 賢hiền 經kinh 大đại 乗# 戒giới 也dã 小tiểu 乗# 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 戒giới 。 等đẳng 民dân 戒giới 梵Phạm 網võng 經Kinh 戒giới 臣thần 戒giới 普phổ 賢hiền 經Kinh 戒giới 大đại 王vương 戒giới 也dã 即tức 法pháp 華hoa 迹tích 門môn 戒giới 有hữu 也dã (# 是thị 日nhật 蓮liên 書thư 心tâm 也dã 合hợp 家gia 心tâm 梵Phạm 網võng 經Kinh 戒giới 此thử 經Kinh 戒giới 一nhất 躰# 無vô 二nhị 也dã 是thị 則tắc 圓viên 歟# 戒giới 也dã 顕# 戒giới 論luận 心tâm 尒# 也dã )# )# 。

(# ○# 自tự 誓thệ 受thọ 戒giới 事sự 。 梵Phạm 網võng 義nghĩa 記ký 等đẳng 見kiến 千thiên 里lý 內nội 戒giới 師sư 無vô 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 像tượng 前tiền 在tại 好hảo 相tướng 見kiến 受thọ 戒giới 也dã 若nhược 普phổ 賢hiền 經Kinh 戒giới 一nhất 向hướng 自tự 誓thệ 受thọ 戒giới 也dã 又hựu 小tiểu 乗# 戒giới 必tất 師sư 資tư 相tương/tướng 承thừa 也dã )# 。

(# ○# 三Tam 聚Tụ 淨Tịnh 戒Giới 。 事sự 是thị 純thuần 大đại 乗# 戒giới 也dã 一nhất 攝nhiếp 律luật 儀nghi 戒giới 。 謂vị 一nhất 切thiết 惡ác 離ly 是thị 断# 德đức 因nhân 也dã 二nhị 攝nhiếp 善thiện 法Pháp 戒giới 。 謂vị 一nhất 切thiết 萬vạn 善thiện 修tu 是thị 智trí 德đức 因nhân 也dã 三tam 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 戒giới 。 又hựu 饒nhiêu 益ích 有hữu 情tình 戒giới 。 名danh 謂vị 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 度độ 也dã 可khả 見kiến 古cổ 迹tích 下hạ 卷quyển 三tam 要yếu 覽lãm (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 通thông 受thọ 戒giới 事sự 小tiểu 乗# 戒giới 受thọ 威uy 儀nghi 正chánh 大đại 乗# 戒giới 受thọ 成thành 佛Phật 期kỳ 大đại 小tiểu 戒giới 兼kiêm 受thọ 通thông 受thọ 戒giới 名danh )# 。

(# ○# 戒giới 躰# 事sự 大đại 小tiểu 乗# 不bất 同đồng 也dã 戒giới 疏sớ/sơ 并tinh 與dữ 咸hàm 注chú 委ủy 也dã (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 今kim 尸Thi 羅La 波Ba 羅La 蜜Mật 。 正chánh 小tiểu 乗# 戒giới 共cộng 便tiện 總tổng 大đại 小tiểu 諸chư 戒giới 名danh 目mục 出xuất 可khả 得đắc 心tâm )# 。

(# ○# 大đại 乗# 以dĩ 殺sát 生sanh 戒giới 為vi 初sơ 小tiểu 乗# 以dĩ 邪tà [婬-壬+(工/山)]# 戒giới 為vi 初sơ 事sự 。 瑜du 伽già 論luận 云vân 若nhược 問vấn 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 何hà 為vi 躰# 應ưng 正chánh 荅# 云vân 大đại 悲bi 為vi 躰# 由do 此thử 最tối 初sơ 制chế 此thử 戒giới 也dã 猶do 如như 聲Thanh 聞Văn 出xuất 苦khổ 為vi 先tiên 初sơ 制chế 欲dục 貪tham 最tối 為vi 重trọng 戒giới (# 文văn )# 。 釋thích 要yếu 云vân 先tiên 明minh [婬-壬+(工/山)]# 者giả 約ước 自tự 行hành 說thuyết 故cố 欲dục 在tại 初sơ 以dĩ 是thị 三tam 界giới 生sanh 死tử 。 本bổn 故cố 故cố 諸chư 行hành 者giả 不bất 得đắc 不bất 慎thận 也dã 菩Bồ 薩Tát 利lợi 他tha 為vi 重trọng/trùng 故cố 戒giới 殺sát 為vi 先tiên 也dã (# 文văn )# 。 智trí 論luận 十thập 三tam 云vân 一nhất 切thiết 寳# 中trung 人nhân 命mạng 第đệ 一nhất 人nhân 為vì 命mạng 故cố 求cầu 。 財tài 不bất 為vi 財tài 求cầu 命mạng 以dĩ 是thị 故cố 佛Phật 說thuyết 。 十thập 六lục 善thiện 道đạo 中trung 殺sát 最tối 在tại 初sơ 五Ngũ 戒Giới 中trung 亦diệc 在tại 初sơ (# 文văn )# 。 大đại 論luận 四tứ 十thập 六lục 云vân [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 雖tuy 不bất 惱não 眾chúng 生sanh 心tâm 。 繫hệ 縛phược 故cố 為vi 大đại 罪tội 以dĩ 是thị 故cố 戒giới 律luật 中trung [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 為vi 初sơ 文văn 。 古cổ 迹tích 云vân 生sanh 死tử 牢lao 獄ngục 。 [婬-壬+(工/山)]# 為vi 枷già 鎻# 深thâm 縛phược 有hữu 情tình 難nan 出xuất 離ly 故cố (# 文văn )# 。 瑜du 伽già 論luận 云vân 諸chư 愛ái 之chi 中trung 欲dục 愛ái 為vi 最tối 若nhược 能năng 治trị 彼bỉ 餘dư 自tự 然nhiên 伏phục (# 文văn )# 。 菩Bồ 薩Tát 藏tạng 第đệ 十thập 云vân 習tập 進tiến 欲dục 時thời 無vô 惡ác 不bất 造tạo 。 受thọ 彼bỉ 果quả 時thời 無vô 苦khổ 不bất 受thọ (# 文văn )# 。 俱câu 舎# 第đệ 八bát (# 終chung )# 頌tụng 云vân 遮già 中trung 唯duy 離ly 酒tửu 為vi 護hộ 餘dư 律luật 儀nghi (# 文văn )# 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 性tánh 罪tội 相tương/tướng 唯duy 染nhiễm 心tâm 行hành 療liệu 病bệnh 飲ẩm 酒tửu 不bất 為vi 醉túy 亂loạn 許hứa 無vô 染nhiễm 心tâm 故cố 非phi 性tánh 罪tội (# 文văn )# )# 。

(# ○# 戒giới 有hữu 十thập 利lợi 事sự 提đề 婆bà 品phẩm 下hạ 疏sớ/sơ 見kiến 。 大đại 論luận 十thập 三tam 云vân 戒giới 為vi 一nhất 切thiết 善thiện 法Pháp 。 住trú 處xứ (# 文văn )# 。 古cổ 迹tích 云vân 戒giới 為vi 萬vạn 善thiện 之chi 基cơ 諸chư 佛Phật 本bổn 原nguyên (# 文văn )# )# 。

(# ○# 小tiểu 乗# 制chế 身thân 口khẩu 大đại 乗# 制chế 意ý 地địa 事sự 。 弘hoằng 決quyết 二nhị 云vân 世thế 云vân 小tiểu 乗# 制chế 身thân 口khẩu 大đại 乗# 制chế 意ý 者giả 不bất 必tất 全toàn 尒# 應ưng 知tri 大đại 小tiểu 兩lưỡng 乗# 若nhược 結kết 罪tội 邊biên 咸hàm 從tùng 身thân 口khẩu 遠viễn 方phương 便tiện 邊biên 並tịnh 防phòng 於ư 意ý 故cố 知tri 大đại 小tiểu 兩lưỡng 乗# 若nhược 制chế 止chỉ 邊biên 並tịnh 防phòng 意ý 地địa (# 文văn )# 。 玄huyền 義nghĩa 六lục 云vân 小tiểu 乗# 明minh 心tâm 起khởi 未vị 動động 身thân 口khẩu 不bất 名danh 為vi 業nghiệp 大đại 乗# 明minh [剁-几+ㄆ]# 那na 造tạo 罪tội 殃ương 墮đọa 無vô 間gian (# 文văn )# 。 釋thích 籤# 六lục 云vân 凡phàm 一nhất 切thiết 重trọng 罪tội 。 皆giai 由do [剁-几+ㄆ]# 那na 故cố [剁-几+ㄆ]# 那na 若nhược 起khởi 已dĩ 含hàm 因nhân 果quả 故cố 大đại 乗# 觀quán 之chi 已dĩ 成thành 重trọng 罪tội (# 文văn )# )# 。

(# ○# 制chế 身thân 口khẩu 意ý 。 業nghiệp 自tự 入nhập 善thiện 事sự 大đại 論luận 十thập 四tứ 云vân 身thân 口khẩu 業nghiệp 善thiện 意ý 業nghiệp 自tự 入nhập 善thiện (# 文văn )# )# 。

(# ○# 大đại 乗# 尸thi 羅la 五ngũ 心tâm 事sự 亦diệc 如như 法Pháp 界giới 次thứ 第đệ )# 。

三tam 羼Sằn 提Đề 波Ba 羅La 蜜Mật 。 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 忍nhẫn 辱nhục 也dã 。

(# ○# 羼sằn 提đề 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 安an 忍nhẫn 亦diệc 云vân 忍nhẫn 辱nhục 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 十thập 三tam 云vân 能năng 安an 忍nhẫn 外ngoại 所sở 辱nhục 境cảnh 故cố 名danh 忍nhẫn 辱nhục (# 文văn )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 言ngôn 羼sằn 提đề 者giả 此thử 名danh 忍nhẫn 辱nhục 他tha 人nhân 加gia 毀hủy 名danh 之chi 為vi 辱nhục 於ư 辱nhục 能năng 安an 目mục 之chi 為vi 忍nhẫn (# 文văn )# )# 。

(# ○# 忍nhẫn 辱nhục 有hữu 二nhị 種chủng 事sự 。 生sanh 忍Nhẫn 法Pháp 忍nhẫn 也dã 生sanh 忍nhẫn 亦diệc 二nhị 種chủng 恭cung 敬kính 等đẳng 嗔sân 罵mạ 等đẳng 也dã 法Pháp 忍Nhẫn 亦diệc 二nhị 種chủng 有hữu 一nhất 非phi 心tâm 法Pháp 忍Nhẫn 謂vị 寒hàn 熱nhiệt 風phong 雨vũ 。 飢cơ 渴khát 老lão 病bệnh 死tử 等đẳng 。 也dã 二nhị 心tâm 法Pháp 忍Nhẫn 謂vị 嗔sân 恚khuể 憂ưu 愁sầu 癡si [婬-壬+(工/山)]# 欲dục 憍kiêu 慢mạn 諸chư 邪tà 見kiến 。 等đẳng 菩Bồ 薩Tát 於ư 此thử 。 二nhị 法pháp 能năng 忍nhẫn 不bất 動động 是thị 名danh 法Pháp 忍Nhẫn 。 (# 已dĩ 上thượng )# 見kiến 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 下hạ 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 有hữu 又hựu 釋thích 籤# 四tứ 云vân 能năng 忍nhẫn 身thân 苦khổ 名danh 為vi 生sanh 忍nhẫn 忍nhẫn 心tâm 違vi 順thuận 名danh 為vi 法Pháp 忍Nhẫn (# 云vân 云vân )# 是thị 少thiểu 異dị 欤# 。 記ký 六lục 云vân 忍nhẫn 有hữu 情tình 惱não 名danh 為vi 生sanh 忍nhẫn 忍nhẫn 無vô 情tình 惱não 名danh 為vi 法Pháp 忍Nhẫn (# 云vân 云vân )# 寒hàn 熱nhiệt 風phong 雨vũ 。 等đẳng 屬thuộc 法pháp 故cố 也dã 。 文văn 句cú 真chân 記ký 六lục 云vân 生sanh 法pháp 之chi 義nghĩa 不bất 定định 故cố 望vọng 有hữu 情tình 以dĩ 無vô 情tình 為vi 法pháp 矣hĩ (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 生sanh 法pháp 二nhị 忍nhẫn 大đại 小tiểu 不bất 同đồng 也dã 故cố 記ký 三tam 中trung 云vân 三tam 藏tạng 中trung 生sanh 滅diệt 事sự 忍nhẫn 為vi 生sanh 忍nhẫn 衍diễn 門môn 中trung 生sanh 忍Nhẫn 法Pháp 忍nhẫn 永vĩnh 異dị 三tam 藏tạng (# 云vân 云vân )# 。 弘hoằng 決quyết 七thất 云vân 一nhất 切thiết 行hành 中trung 。 嗔sân 害hại 尤vưu 甚thậm 故cố 忍nhẫn 最tối 難nạn/nan 。 大đại 論luận 云vân 如như 天thiên 帝đế 問vấn 佛Phật 若nhược 行hành 忍nhẫn 者giả 唯duy 有hữu 一nhất 事sự 最tối 不bất 可khả 耐nại 小tiểu 人nhân 輕khinh 慢mạn 謂vị 為vi 怖bố 畏úy 故cố 不bất 應ưng 忍nhẫn 佛Phật 言ngôn 若nhược 以dĩ 小tiểu 人nhân 輕khinh 慢mạn 謂vị 為vi 怖bố 畏úy 欲dục 可khả 忍nhẫn 者giả 不bất 忍nhẫn 之chi 罪tội 甚thậm 於ư 此thử 何hà 以dĩ 故cố 。 不bất 忍nhẫn 之chi 人nhân 。 賢hiền 聖thánh 善thiện 人nhân 所sở 輕khinh 慢mạn 忍nhẫn 辱nhục 之chi 人nhân 而nhi 為vi 小tiểu 人nhân 所sở 輕khinh 慢mạn 二nhị 輕khinh 之chi 中trung 寧ninh 為vi 小tiểu 人nhân 之chi 所sở 輕khinh 不bất 為vi 賢hiền 聖thánh 之chi 所sở 賤tiện 何hà 以dĩ 故cố 無vô 智trí 之chi 人nhân 。 輕khinh 於ư 不bất 可khả 輕khinh 賢hiền 聖thánh 之chi 人nhân 。 賤tiện 於ư 可khả 賤tiện 為vi 是thị 義nghĩa 故cố 。 弥# 須tu 行hành 忍nhẫn 如như 富Phú 樓Lâu 那Na 等đẳng 。 者giả 增tăng 一nhất 云vân 其kỳ 成thành 道Đạo 已dĩ 欲dục 還hoàn 本bổn 國quốc 。 利lợi 益ích 村thôn 人nhân 佛Phật 言ngôn 彼bỉ 國quốc 土độ 中trung 人nhân 多đa 蔽tế 惡ác 於ư 汝nhữ 云vân 何hà 荅# 言ngôn 我ngã 當đương 修tu 忍nhẫn 若nhược 毀hủy 辱nhục 我ngã 我ngã 當đương 自tự 幸hạnh 不bất 得đắc 拳quyền 歐âu 拳quyền 歐âu 時thời 自tự 幸hạnh 不bất 得đắc 木mộc 杖trượng 得đắc 木mộc 杖trượng 時thời 自tự 幸hạnh 不bất 得đắc 刀đao 刃nhận 得đắc 刀đao 刃nhận 時thời 幸hạnh 早tảo 離ly 五ngũ 隂# 毒độc 身thân 佛Phật 言ngôn 若nhược 如như 此thử 者giả 。 乃nãi 得đắc 利lợi 益ích 可khả 還hoàn 本bổn 國quốc (# 文văn )# 。 文văn 句cú 八bát 云vân 忍nhẫn 有hữu 十thập 利lợi 火hỏa 刀đao 毒độc 水thủy 。 皆giai 不bất 得đắc 害hại 非phi 人nhân 所sở 護hộ 身thân 相tướng 莊trang 嚴nghiêm 閉bế 惡ác 道đạo 生sanh 梵Phạm 大đại 晝trú 夜dạ 常thường 安an 身thân 不bất 離ly 喜hỷ 樂lạc (# 文văn )# 又hựu 云vân 四tứ 事sự 應ưng 修tu 忍nhẫn 修tu 忍nhẫn 尒# 不bất 忍nhẫn 莊trang 嚴nghiêm 菩Bồ 提Đề 。 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 彼bỉ 此thử 離ly 怖bố 畏úy 後hậu 生sanh 無vô 瞋sân 眷quyến 屬thuộc 不bất 壞hoại 。 不bất 受thọ 苦khổ 惱não 。 得đắc 入nhập 天thiên 涅Niết 槃Bàn 樂nhạo/nhạc/lạc (# 文văn )# 。 記ký 三tam 中trung 云vân 力lực 者giả 阿a 含hàm 云vân 力lực 有hữu 六lục 種chủng 小tiểu 兒nhi 啼đề 為vi 力lực 女nữ 人nhân 嗔sân 為vi 力lực 國quốc 王vương 憍kiêu 為vi 力lực 羅La 漢Hán 進tiến 為vi 力lực 諸chư 佛Phật 悲bi 為vi 力lực 比Bỉ 丘Khâu 忍nhẫn 為vi 力lực (# 文văn )# 。 空không 也dã 上thượng 人nhân 持trì 言ngôn 云vân 忍nhẫn 辱nhục 衣y 厚hậu 杖trượng 木mộc 瓦ngõa 石thạch 。 不bất 痛thống 慈từ 悲bi 室thất 深thâm 誹phỉ 謗báng 罵mạ 詈lị 。 不bất 聞văn 若nhược 人nhân 不bất 瞋sân 折chiết 以dĩ 何hà 行hành 忍nhẫn 辱nhục 瞋sân 打đả 我ngã 如như 識thức 彼bỉ 瞋sân 我ngã 忍nhẫn 故cố 也dã 論luận 語ngữ 八bát (# 衛vệ 靈linh 公công 第đệ 十thập 五ngũ )# 小tiểu 不bất 忍nhẫn 亂loạn 大đại 謀mưu )# 。

四tứ 毘Tỳ 梨Lê 耶Da 波Ba 羅La 蜜Mật 。 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 精tinh 進tấn 也dã 。

(# 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 欲dục 樂lạc 勤cần 行hành 善thiện 法Pháp 不bất 自tự 放phóng 逸dật 。 謂vị 之chi 精tinh 進tấn (# 文văn )# 精tinh 進tấn 有hữu 二nhị 種chủng 事sự 。 身thân 精tinh 進tấn 心tâm 精tinh 進tấn 也dã 此thử 亦diệc 有hữu 二nhị 意ý 也dã 如như 法Pháp 界giới 次thứ 第đệ (# 云vân 云vân )# 。 弘hoằng 決quyết 二nhị 云vân 於ư 法pháp 無vô 染nhiễm 曰viết 精tinh 念niệm 念niệm 趣thú 求cầu 為vi 進tiến (# 文văn )# 。 弘hoằng 決quyết 七thất 云vân 無vô 雜tạp 故cố 精tinh 無vô 間gian 故cố 進tiến (# 文văn )# 。 釋thích 籤# 一nhất 云vân 無vô 事sự 間gian 雜tạp 故cố 云vân 精tinh 進tấn (# 文văn )# 記ký 一nhất 云vân 無vô 間gian 曰viết 精tinh 趣thú 入nhập 曰viết 進tiến (# 文văn )# 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 十thập 二nhị 云vân 練luyện 心tâm 於ư 法pháp 故cố 說thuyết 為vi 精tinh 精tinh 心tâm 務vụ 達đạt 故cố 稱xưng 為vi 進tiến (# 文văn )# 。 筆bút 削tước 記ký 五ngũ (# 終chung )# 云vân 精tinh 謂vị 精tinh 純thuần 一nhất 心tâm 無vô 雜tạp 進tiến 謂vị 進tiến 趣thú 勇dũng 猛mãnh 不bất 退thoái 。 即tức 離ly 懈giải 怠đãi (# 文văn )# )# 。

(# ○# 精tinh 進tấn 有hữu 別biệt 躰# 否phủ/bĩ 事sự 舊cựu 師sư 別biệt 躰# 無vô 云vân 義nghĩa 推thôi 亦diệc 別biệt 躰# 可khả 有hữu 夫phu 者giả 晝trú 夜dạ 不bất 怠đãi 誦tụng 經Kinh 看khán 經kinh 是thị 既ký 禪thiền 惠huệ 非phi 故cố 精tinh 進tấn 別biệt 躰# 云vân 止Chỉ 觀Quán 二nhị 弘hoằng 決quyết 二nhị 名danh 義nghĩa 集tập 出xuất 之chi 。 記ký 七thất 云vân 藥dược 草thảo 喻dụ 品phẩm 五ngũ 中trung 為vi 是thị 義nghĩa 故cố 。 舉cử 進tiến 攝nhiếp 六lục (# 文văn )# 又hựu 大đại 施thí 抒trữ 海hải 及cập 七thất 日nhật 讃# 底để 沙sa (# 云vân 云vân )# 下hạ 既ký 云vân 行hành 精tinh 進tấn 定định 。 於ư 六Lục 度Độ 中trung 精tinh 進tấn 為vi 最tối 故cố 大đại 論luận 云vân 施thí 戒giới 忍nhẫn 世thế 間gian 常thường 法pháp 欲dục 修tu 定định 惠huệ 必tất 須tu 精tinh 進tấn 況huống 復phục 通thông 進tiến 遍biến 入nhập )# 。

(# ○# 精tinh 進tấn [月*亍]# 心tâm 事sự 。 弘hoằng 決quyết 七thất 云vân 凡phàm 所sở 修tu 立lập 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。 若nhược 無vô 精tinh 進tấn 事sự 必tất 不bất 成thành 遺di 教giáo 云vân 若nhược 勤cần 精tinh 進tấn 。 則tắc 事sự 無vô 難nạn 者giả 。 是thị 故cố 汝nhữ 等đẳng 。 當đương 精tinh 進tấn 譬thí 如như 小tiểu 水thủy 常thường 流lưu 則tắc 能năng 穿xuyên 石thạch 。 若nhược 行hành 者giả 之chi 心tâm 。 數sác 數sác 懈giải 癈phế 鑽toàn 火hỏa 如như 未vị 熱nhiệt 而nhi 息tức 。 雖tuy 欲dục 得đắc 火hỏa 。 火hỏa 難nan 可khả 得đắc 。 是thị 名danh 精tinh 進tấn (# 文văn )# 。 日nhật 藏tạng 云vân 若nhược 不bất 勇dũng 猛mãnh 勤cần 精tinh 進tấn 流lưu 轉chuyển 苦khổ 海hải 無vô 出xuất 期kỳ (# 文văn )# 。 大đại 論luận 五ngũ 十thập 四tứ 云vân 諸chư 法pháp 無vô 礙ngại 初sơ 心tâm 後hậu 心tâm 無vô 有hữu 異dị 。 相tương/tướng 但đãn 勤cần 精tinh 進tấn 。 則tắc 成thành 佛Phật 道Đạo 。 (# 付phó )# )# 。

(# ○# 無vô 興hưng 寺tự 明minh 全toàn 事sự 見kiến 元nguyên 亨# 釋thích 書thư 第đệ 二nhị (# 十thập 九cửu 云vân 云vân )# 賛# 云vân 學học 貴quý 勤cần 勵lệ 不bất 在tại 鈍độn 利lợi 苟cẩu 無vô 激kích 志chí 道đạo 不bất 至chí 也dã (# 文văn )# )# 。

(# ○# 八bát 精tinh 進tấn 八bát 懈giải 怠đãi 事sự 。 弘hoằng 決quyết 七thất 引dẫn 長trường/trưởng 阿a 含hàm 經kinh 釋thích (# 一nhất )# 乞khất 食thực (# 二nhị )# 執chấp 作tác (# 三tam )# 行hành 李# (# 四tứ )# 病bệnh 患hoạn 四tứ 種chủng 事sự 前tiền 後hậu 各các 生sanh 進tiến 怠đãi 謂vị 之chi 八bát 精tinh 進tấn 八bát 懈giải 怠đãi 也dã 。 弘hoằng 決quyết 七thất 云vân 若nhược 得đắc 重trọng 病bệnh 當đương 念niệm 命mạng 終chung 若nhược 少thiểu 病bệnh 患hoạn 或hoặc 恐khủng 更cánh 增tăng (# 文văn )# )# 。

(# ○# 進tiến 有hữu 十thập 利lợi 四tứ 事sự 修tu 精tinh 進tấn 事sự 見kiến 文văn 句cú 八bát 提đề 婆bà 品phẩm 下hạ )# 。

五ngũ 禪Thiền 波Ba 羅La 蜜Mật 。 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 禪thiền 定định 也dã 。

(# 梵Phạm 漢hán 兼kiêm 稱xưng 也dã 故cố 備bị 釋thích 云vân 梵Phạn 語ngữ 具cụ 云vân 禪thiền 那na 此thử 翻phiên 定định (# 云vân 云vân )# 是thị 義nghĩa 翻phiên 欤# 定định 云vân 心tâm 一nhất 境cảnh 留lưu 散tán 乱# 無vô 云vân 也dã 亦diệc 靜tĩnh 慮lự 翻phiên 定định 品phẩm 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 名danh 之chi 為vi 定định (# 乃nãi 至chí )# 問vấn 何hà 等đẳng 名danh 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 荅# 謂vị 能năng 令linh 心tâm 專chuyên 注chú 一nhất 所sở 緣duyên 問vấn 何hà 等đẳng 名danh 靜tĩnh 慮lự 荅# 由do 定định 寂tịch 靜tĩnh 能năng 審thẩm 慮lự 故cố 慮lự 躰# 是thị 惠huệ 定định 有hữu 靜tĩnh 用dụng 及cập 生sanh 惠huệ 慮lự 故cố 名danh 靜tĩnh 慮lự (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 定định 名danh 色sắc 無vô 色sắc 二nhị 定định 通thông 靜tĩnh 慮lự 名danh 色sắc 定định 限hạn 事sự 色sắc 定định 定định 惠huệ 均quân 行hành 能năng 審thẩm 慮lự 故cố 也dã 無vô 色sắc 定định 定định 多đa 惠huệ 少thiểu 靜tĩnh 慮lự 不bất 名danh 頌tụng 疏sớ/sơ 更cánh 多đa 義nghĩa 有hữu (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 禪thiền 亦diệc 思tư 惟duy 修tu 棄khí 惡ác 翻phiên 事sự 是thị 皆giai 因nhân 約ước 也dã 。 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 淨tịnh 名danh 疏sớ/sơ 云vân 佛Phật 心tâm 智trí 鑑giám 圓viên 明minh 豈khởi 煩phiền 思tư 惟duy 究cứu 竟cánh 無Vô 學Học 豈khởi 得đắc 言ngôn 修tu 又hựu 翻phiên 棄khí 惡ác 如Như 來Lai 純thuần 淨tịnh 之chi 智trí 何hà 惡ác 可khả 棄khí 故cố 思tư 惟duy 等đẳng 義nghĩa 皆giai 是thị 因nhân 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 禪thiền 定định 多đa 種chủng 事sự 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 禪thiền 有hữu 二nhị 種chủng 一nhất 者giả 世thế 間gian 禪thiền 二nhị 者giả 出xuất 世thế 間gian 禪thiền 世thế 間gian 禪thiền 根căn 本bổn 四tứ 禪thiền 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 四tứ 無vô 色sắc 定định 。 即tức 是thị 凡phàm 夫phu 所sở 行hành 禪thiền 出xuất 世thế 間gian 禪thiền 復phục 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 出xuất 世thế 間gian 禪thiền 二nhị 出xuất 世thế 間gian 上thượng 上thượng 。 禪thiền 出xuất 世thế 間gian 者giả 。 謂vị 六lục 妙diệu 門môn 十thập 六lục 特đặc 勝thắng 通thông 明minh 九cửu 想tưởng 八bát 念niệm 十thập 想tưởng 八bát 背bối/bội 捨xả 八bát 勝thắng 處xứ 十thập 一nhất 切thiết 處xứ 練luyện 禪thiền 十thập 四tứ 變biến 化hóa 願nguyện 智trí 頂đảnh 禪thiền 無Vô 諍Tranh 三Tam 昧Muội 。 三tam 三tam 昧muội 師sư 子tử 奮phấn 迅tấn 。 超siêu 越việt 三tam 昧muội 乃nãi 至chí 三Tam 明Minh 六Lục 通Thông 。 如như 是thị 等đẳng 禪thiền 皆giai 是thị 出xuất 世thế 。 間gian 禪thiền 亦diệc 名danh 二nhị 乗# 共cộng 禪thiền 二nhị 出xuất 世thế 間gian 上thượng 上thượng 。 禪thiền 者giả 謂vị 自tự 性tánh 等đẳng 九cửu 種chủng 大đại 禪thiền 其kỳ 楞lăng 嚴nghiêm 等đẳng 百bách 八bát 三tam 昧muội 諸chư 佛Phật 不bất 動động 等đẳng 百bách 二nhị 十thập 三tam 昧muội 皆giai 是thị 出xuất 世thế 。 間gian 上thượng 上thượng 禪thiền 亦diệc 名danh 不bất 共cộng 禪thiền 不bất 與dữ 凡phàm 夫phu 二nhị 乗# 共cộng 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 二nhị 相tướng 貌mạo 委ủy 諸chư 文văn 有hữu 爰viên 盡tận 事sự 非phi 此thử 中trung 不bất 共cộng 禪thiền 大đại 乗# 禪thiền 也dã 。 大đại 乗# 義nghĩa 章chương 云vân 復phục 生sanh 諸chư 德đức 故cố 復phục 說thuyết 為vi 功công 德đức 聚tụ 林lâm (# 文văn )# )# 。

(# ○# 四tứ 種chủng 禪thiền 事sự 如như 名danh 義nghĩa 集tập 頌tụng 云vân 凡phàm 夫phu 所sở 行hành 禪thiền 觀quán 察sát 相tương/tướng 義nghĩa 禪thiền 攀phàn 緣duyên 如như 實thật 禪thiền 如Như 來Lai 清thanh 淨tịnh 。 禪thiền (# 文văn )# )# 。

(# ○# 禪thiền 有hữu 十thập 種chủng (# 并tinh )# 四tứ 事sự 修tu 禪thiền 見kiến 文văn 句cú 八bát )# 。

六lục 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 梵Phạn 語ngữ 此thử 云vân 智trí 慧tuệ 也dã 。

(# ○# 般Bát 若Nhã 此thử 翻phiên 智trí 惠huệ 智trí 惠huệ 即tức 明minh 明minh 離ly 愚ngu 癡si 無vô 明minh 也dã 不bất 翻phiên 智trí 惠huệ 云vân 般Bát 若Nhã 者giả 大đại 論luận 文văn 名danh 義nghĩa 集tập 引dẫn 云vân 般Bát 若Nhã 定định 實thật 相tướng 甚thậm 深thâm 極cực 重trọng 智trí 惠huệ 輕khinh 薄bạc 是thị 故cố 不bất 能năng 。 稱xưng 此thử 生sanh 善thiện 故cố 不bất 翻phiên (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 土thổ/độ 周chu 孔khổng 五ngũ 常thường 中trung 智trí 惠huệ 云vân 物vật 有hữu 故cố 是thị 等đẳng 揀giản 異dị 理lý 照chiếu 般Bát 若Nhã 梵Phạm 音âm 存tồn 也dã 是thị 則tắc 人nhân 信tín 生sanh せ# シ# メ# ン# 為vi 也dã 然nhiên 共cộng 實thật 般Bát 若Nhã 智trí 惠huệ 事sự 也dã 故cố 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 般Bát 若Nhã 秦tần 言ngôn 智trí 惠huệ 照chiếu 了liễu 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。 皆giai 不bất 可khả 得đắc 。 而nhi 能năng 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 。 無vô 礙ngại 名danh 為vi 智trí 惠huệ )# 。

(# ○# 智trí 惠huệ 多đa 種chủng 事sự 二nhị 智trí 分phần/phân 時thời 一nhất 俗tục 智trí 是thị 事sự 法pháp 差sai 別biệt 知tri 智trí 也dã 二nhị 真chân 智trí 是thị 真Chân 諦Đế 實thật 理lý 照chiếu 智trí 也dã 或hoặc 權quyền 實thật 二nhị 智trí 或hoặc 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 。 二nhị 智trí 共cộng 或hoặc 自tự 行hành 化hóa 他tha 二nhị 智trí 共cộng 云vân 也dã 又hựu 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 三tam 種chủng 智trí 惠huệ 明minh 一nhất 聲Thanh 聞Văn 智trí 惠huệ 是thị 七thất 賢hiền 七thất 聖thánh 智trí 惠huệ 也dã 二nhị 緣Duyên 覺Giác 智trí 惠huệ 是thị 攴phộc 佛Phật 諸chư 智trí 惠huệ 也dã 聲Thanh 聞Văn 少thiểu 勝thắng 尋tầm 佛Phật 道Đạo 求cầu 智trí 惠huệ 是thị 菩Bồ 薩Tát 初sơ 發phát 。 心tâm 佛Phật 果Quả 至chí ル# ア# テ# 智trí 惠huệ 也dã 如như 此thử 三tam 種chủng 智trí 惠huệ 合hợp 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 名danh 又hựu 要yếu 法pháp 文văn 下hạ 四Tứ 智Trí 十thập 智trí 等đẳng 差sai 別biệt 出xuất 中trung 於ư 大đại 小tiểu 乗# 異dị 有hữu (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 五ngũ 心tâm 事sự 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 若nhược 菩Bồ 薩Tát 於ư 檀đàn 中trung 能năng 具cụ 修tu 五ngũ 種chủng 心tâm 者giả 是thị 時thời 布bố 施thí 名danh 波Ba 羅La 蜜Mật 。 何hà 等đẳng 為vi 五ngũ 。 一nhất 者giả 知tri 施thí 實thật 相tướng 二nhị 者giả 起khởi 慈từ 悲bi 心tâm 。 三tam 者giả 發phát 願nguyện 四tứ 回hồi 向hướng 五ngũ 具cụ 足túc 方phương 便tiện 。 一nhất 云vân 何hà 名danh 知tri 施thí 實thật 相tướng 若nhược 施thí 人nhân 受thọ 人nhân 及cập 財tài 物vật 三tam 事sự 皆giai 空không 不bất 可khả 得đắc 入nhập 實thật 相tướng 止Chỉ 觀Quán 以dĩ 無vô 所sở 捨xả 法pháp 而nhi 隨tùy 他tha 有hữu 所sở 須tu 能năng 捨xả 不bất 恡lận 是thị 為vi 知tri 施thí 實thật 相tướng 二nhị 云vân 何hà 名danh 起khởi 慈từ 悲bi 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 雖tuy 知tri 布bố 施thí 實thật 相tướng 無vô 所sở 有hữu 而nhi 起khởi 大đại 慈từ 。 大đại 悲bi 欲dục 因nhân 此thử 施thí 與dữ 一nhất 切thiết 。 樂nhạo/nhạc/lạc 拔bạt 一nhất 切thiết 苦khổ 。 是thị 為vi 起khởi 慈từ 悲bi 心tâm 。 三tam 云vân 何hà 名danh 發phát 願nguyện 施thí 時thời 願nguyện 因nhân 此thử 施thí 得đắc 無vô 上thượng 佛Phật 果Quả 不bất 求cầu 凡phàm 夫phu 二nhị 乗# 果quả 報báo 是thị 為vi 發phát 願nguyện 四tứ 云vân 何hà 名danh 回hồi 向hướng 隨tùy 所sở 施thí 時thời 回hồi 此thử 施thi 功công 德đức 向hướng 薩Tát 婆Bà 若Nhã 。 及cập 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 是thị 為vi 回hồi 向hướng 五ngũ 云vân 何hà 名danh 具cụ 足túc 方phương 便tiện 。 所sở 謂vị 能năng 於ư 布bố 施thí 一nhất 法Pháp 施thí 轉chuyển 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 。 佛Phật 法Pháp 遍biến 修tu 諸chư 行hành 是thị 為vi 具cụ 足túc 方phương 便tiện 。 菩Bồ 薩Tát 若nhược 能năng 。 具cụ 足túc 此thử 五ngũ 心tâm 者giả 是thị 時thời 隨tùy 有hữu 所sở 施thí 因nhân 中trung 說thuyết 果quả 亦diệc 名danh 事sự 究cứu 竟cánh 亦diệc 名danh 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 亦diệc 名danh 度Độ 無Vô 極Cực 也dã 。 若nhược 至chí 無vô 上thượng 佛Phật 果Quả 方phương 是thị 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 。 具cụ 足túc 成thành 就tựu 。 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 檀đàn 度độ 既ký 尒# 餘dư 戒giới 忍nhẫn 進tiến 禪thiền 惠huệ 五ngũ 度độ 各các 五ngũ 心tâm 明minh 夫phu 者giả 戒giới 等đẳng 實thật 相tướng 不bất 可khả 得đắc 也dã 。 知tri 第đệ 一nhất 心tâm 也dã 餘dư 四tứ 心tâm 檀đàn 度độ 准chuẩn 例lệ 知tri 此thử 五ngũ 心tâm 大đại 乗# 約ước 見kiến ヘ# タ# リ# 小tiểu 乗# 事sự 度độ 第đệ 一nhất 知tri 實thật 相tướng 義nghĩa 不bất 可khả 有hữu 更cánh 詳tường )# 。

(# ○# 菩Bồ 薩Tát 善thiện 戒giới 經kinh 十thập 云vân 六Lục 度Độ 有hữu 三tam 種chủng 四tứ 五ngũ 餘dư 經kinh 也dã )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 所sở 破phá 事sự (# 慳san 惡ác 真chân 。 怠đãi 亂loạn 。 癡si 。 六lục 弊tệ 如như 次thứ 六Lục 度Độ 所sở 對đối 治trị 也dã 此thử 六lục 弊tệ 云vân 事sự 真chân 理lý 障chướng 故cố 也dã (# 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ )# )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 次thứ 第đệ 事sự (# 謂vị 相tương 生sanh 捨xả 家gia 持trì 戒giới 遇ngộ 辱nhục 須tu 忍nhẫn 忍nhẫn 已dĩ 精tinh 進tấn 。 精tinh 進tấn 已dĩ 得đắc 禪thiền 知tri 理lý 也dã 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 果quả 報báo 事sự (# 施thí 報báo 富phú 戒giới 報báo 善thiện 道đạo 忍nhẫn 報báo 端đoan 正chánh 進tiến 報báo 神thần 通thông 禪thiền 報báo 生sanh 天thiên 智trí 報báo 破phá 煩phiền 惱não 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 互hỗ 攝nhiếp 事sự (# 彌Di 勒Lặc 頌tụng 云vân 檀đàn 義nghĩa 攝nhiếp 於ư 六lục 資tư 生sanh 無vô 畏úy 法pháp 是thị 中trung 一nhất 二nhị 三tam 名danh 為vi 修tu 行hành 住trụ 檀đàn 攝nhiếp 六lục 也dã )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 譬thí 喻dụ 事sự (# 華hoa 嚴nghiêm 云vân 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 般Bát 若Nhã 為vi 母mẫu 差sai 巧xảo 為vi 父phụ 檀đàn 為vi 乳nhũ 戒giới 養dưỡng 母mẫu 忍nhẫn 莊trang 嚴nghiêm 進tiến 養dưỡng 育dục 禪thiền 為vi 浣hoán 濯trạc 人nhân 五ngũ 義nghĩa 名danh 義nghĩa 集tập 委ủy ○# 般Bát 若Nhã 有hữu 十thập 利lợi (# 并tinh )# 四tứ 事sự 修tu 般Bát 若Nhã (# 文văn 句cú 第đệ 八bát )# ○# 六Lục 度Độ 法pháp 相tướng 引dẫn 經kinh 論luận 以dĩ 并tinh 其kỳ 相tương/tướng 立lập 五ngũ 義nghĩa 事sự 文văn 句cú 第đệ 八bát (# 提đề 婆bà 品phẩm 下hạ 見kiến )# 名danh 義nghĩa 集tập 第đệ 四tứ ○# 六Lục 度Độ 成thành 滿mãn 事sự (# 至chí 下hạ 明minh 之chi )# ○# 三tam 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 別biệt 六Lục 度Độ 菩Bồ 薩Tát 云vân 事sự 初sơ 發phát 心tâm 三tam 祇kỳ 間gian 但đãn 專chuyên 六Lục 度Độ 行hành 修tu 故cố 也dã 餘dư 教giáo 不bất 尒# (# 云vân 云vân )# ○# 十thập 度độ 事sự 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 六Lục 度Độ 通thông 大đại 小tiểu 十thập 度độ 唯duy 在tại 大đại 一nhất 徃# 亦diệc 通thông 藏tạng 通thông 兩lưỡng 教giáo 以dĩ 權quyền 立lập 三tam 智trí 故cố 定định 十thập 度độ 者giả 於ư 禪thiền 中trung 願nguyện 智trí 力lực 有hữu 故cố 開khai 願nguyện 度độ 有hữu 神thần 通thông 智trí 開khai 神thần 通thông 度độ 根căn 本bổn 定định 守thủ 禪thiền 度độ 名danh 般Bát 若Nhã 中trung 有hữu 道đạo 種chủng 智trí 開khai 出xuất 方phương 便tiện 度độ 有hữu 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 開khai 出xuất 智Trí 度Độ 一Nhất 切Thiết 智Trí 守thủ 本bổn 般Bát 若Nhã 名danh (# 已dĩ 上thượng )# 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 七thất 徃# 見kiến )# )# 。

()#

(# ○# 以dĩ 六Lục 度Độ 治trị 六lục 弊tệ 事sự )# 。

()#

(# ○# 以dĩ 六Lục 度Độ 破phá 六lục 道đạo 事sự )# 。

()#

(# 菩Bồ 薩Tát 戒giới 義nghĩa 記ký 上thượng 四tứ 云vân 從tùng 初sơ 發phát 心tâm 。 起khởi 慈từ 悲bi 誓thệ 願nguyện 觀quán 察sát 四Tứ 諦Đế 以dĩ 道Đạo 諦Đế 為vi 初sơ 門môn 專chuyên 修tu 六Lục 度Độ 檀đàn 破phá 餓ngạ 鬼quỷ 尸thi 救cứu 地địa 獄ngục 忍nhẫn 濟tế 畜súc 生sanh 進tiến 拔bạt 脩tu 羅la 禪thiền 靜tĩnh 人nhân 中trung 惠huệ 照chiếu 天thiên 眾chúng (# 文văn )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 中trung 檀đàn 置trí 初sơ 意ý 趣thú 。 弘hoằng 決quyết 二nhị 下hạ 云vân 引dẫn 大đại 論luận 八bát 十thập 三tam 云vân 攝nhiếp 生sanh 便tiện 故cố 貴quý 賤tiện 乃nãi 至chí 畜súc 檀đàn 能năng 攝nhiếp 之chi 乃nãi 至chí 怨oán 轉chuyển 為vi 親thân 諸chư 佛Phật 相tướng 好hảo 。 皆giai 從tùng 施thí 生sanh (# 文văn )# )# 。

(# ○# 六Lục 度Độ 開khai 為vi 萬vạn 行hạnh 事sự 高cao 僧Tăng 傳truyền 云vân 一nhất 心tâm 者giả 萬vạn 法pháp 總tổng 躰# 分phân 為vi 戒giới 定định 惠huệ 開khai 為vi 六Lục 度Độ 散tán 為vi 萬vạn 行hạnh (# 文văn )# )# 。

問vấn 三tam 藏tạng 教giáo 意ý 能năng 入nhập 門môn 有hữu 幾kỷ 不bất 同đồng 耶da 。 荅# 凡phàm 四tứ 教giáo 各các 有hữu 四tứ 門môn 。 不bất 同đồng 故cố 三tam 藏tạng 教giáo 意ý 立lập 四tứ 門môn 不bất 同đồng 也dã 一nhất 有hữu 門môn 明minh 見kiến 有hữu 得đắc 道Đạo 只chỉ 觀quán 諸chư 法pháp 實thật 有hữu 。 開khai 悟ngộ 也dã 是thị 則tắc 毗tỳ 曇đàm 論luận 家gia 所sở 明minh 有hữu 門môn 得đắc 道Đạo 也dã 。

(# ○# 三tam 藏tạng 四tứ 門môn 一nhất 有hữu 門môn 者giả 外ngoại 道đạo 生sanh 死tử 法pháp 或hoặc 自tự 在tại 天thiên 生sanh 計kế 或hoặc 世thế 性tánh 微vi 塵trần 父phụ 母mẫu 所sở 作tác 也dã 計kế 是thị 皆giai 邪tà 因nhân 緣duyên 生sanh 也dã 然nhiên 毘tỳ 曇đàm 有hữu 門môn 意ý 六lục 道đạo 生sanh 死tử 法pháp 煩phiền 惱não 業nghiệp 因nhân 緣duyên 依y 生sanh 明minh 是thị 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 法pháp 。 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 實thật 有hữu 也dã 此thử 有hữu 為vi 法pháp 。 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 觀quán 三Tam 十Thập 七Thất 品Phẩm 。 修tu 真chân 修tu 道Đạo 用dụng 能năng 治trị 道Đạo 諦Đế 實thật 有hữu 也dã 亦diệc 子tử 縛phược 果quả 縛phược 滅diệt 有hữu 餘dư 無vô 餘dư 二nhị 涅Niết 槃Bàn 得đắc 滅diệt 因nhân 真chân 理lý 會hội 真chân 理lý 實thật 有hữu 也dã 是thị 有hữu 門môn 毘tỳ 曇đàm 心tâm 也dã )# 。

(# ○# 世thế 性tánh 微vi 塵trần 父phụ 母mẫu 等đẳng 者giả 世thế 性tánh 亦diệc 名danh 冥minh 初sơ 八bát 萬vạn 劫kiếp 前tiền 。 冥minh 然nhiên 不bất 知tri 是thị 世thế 間gian 本bổn 性tánh 也dã 眾chúng 生sanh 皆giai 計kế 依y 此thử 冥minh 初sơ 有hữu 即tức 二nhị 十thập 五ngũ 諦đế 第đệ 一nhất 也dã 。 次thứ 微vi 塵trần 聚tụ 集tập 成thành 諸chư 法pháp 計kế 也dã 毘tỳ 曇đàm 不bất 同đồng 立lập 極cực 微vi 如như 前tiền 折chiết 空không 觀quán 中trung 。 次thứ 父phụ 母mẫu 者giả 玄huyền 義nghĩa 要yếu 決quyết 二nhị 云vân 外ngoại 道đạo 或hoặc 計kế 父phụ 母mẫu 生sanh 本bổn 不bất 知tri 業nghiệp 因nhân 緣duyên (# 云vân 云vân )# 此thử 等đẳng 見kiến 計kế 皆giai 邪tà 因nhân 緣duyên 也dã 或hoặc 又hựu 諸chư 法pháp 自tự 然nhiên 。 法pháp 尒# 在tại 豈khởi 無vô 誰thùy 作tác 者giả 計kế 外ngoại 道đạo 有hữu 之chi 是thị 無vô 因nhân 緣duyên 也dã 俱câu 以dĩ 正chánh 因nhân 緣duyên 破phá 也dã )# 。

(# ○# 四tứ 門môn 立lập 處xứ 之chi 事sự 見kiến 大đại 本bổn 四tứ 教giáo 第đệ 三tam 最tối 初sơ 止Chỉ 觀Quán 六lục 弘hoằng 決quyết 集tập 解giải 等đẳng )# 。

(# ○# 四tứ 門môn 起khởi 之chi 事sự 幽u 微vi 之chi 理lý 非phi 門môn 不bất 能năng 契khế 之chi 以dĩ 故cố 佛Phật 明minh 鑒giám 通thông 理lý 之chi 門môn 於ư 無vô 言ngôn 之chi 理lý 赴phó 緣duyên 設thiết 教giáo 為vi 門môn 是thị 以dĩ 眾chúng 生sanh 稟bẩm 教giáo 修tu 四tứ 門môn 觀quán 契khế 理lý 故cố 法pháp 華hoa 云vân 以dĩ 佛Phật 教giáo 門môn 。 出xuất 三tam 界giới 苦khổ 。 玄huyền 義nghĩa 八bát 云vân 夫phu 實thật 相tướng 幽u 微vi 其kỳ 理lý 淵uyên 奥# 如như 登đăng 絕tuyệt 壑hác 必tất 假giả 教giáo 梯thê 欲dục 契khế 真chân 源nguyên 要yếu 因nhân 教giáo 行hành 故cố 以dĩ 教giáo 行hành 為vi 門môn 下hạ 文văn 云vân 以dĩ 佛Phật 教giáo 門môn 。 出xuất 三tam 界giới 苦khổ 。 佛Phật 子tử 行hành 道Đạo 已dĩ 。 来# 世thế 得đắc 作tác 佛Phật (# 文văn )# )# 。

(# ○# 四tứ 門môn 名danh 義nghĩa 。 禪thiền 。 空không 。 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 。 非phi 有hữu 非phi 空không 。 兩lưỡng 單đơn 雙song 亦diệc 雙song 非phi 四tứ 句cú 之chi 法pháp 此thử 為vi 四tứ 也dã 通thông 名danh 門môn 者giả 門môn 能năng 通thông 義nghĩa 也dã 因nhân 有hữu 等đẳng 四tứ 句cú 教giáo 法pháp 能năng 通thông 至chí 觀quán 理lý 故cố 云vân 也dã 。 玄huyền 義nghĩa 八bát 云vân 門môn 名danh 能năng 通thông (# 文văn )# )# 。

(# ○# 王vương 城thành 四tứ 門môn 左tả 青thanh 龍long 右hữu 虎hổ 前tiền 朱chu 雀tước 後hậu 其kỳ 蝮phúc 立lập 處xứ 可khả 尋tầm 。 四tứ 教giáo 義nghĩa 云vân 門môn 以dĩ 能năng 通thông 為vi 義nghĩa 佛Phật 教giáo 所sở 詮thuyên 正chánh 四tứ 句cú 法pháp 也dã 通thông 行hành 人nhân 至Chí 真Chân 性tánh 實thật 相tướng 之chi 理lý 故cố 名danh 為vi 門môn (# 文văn )# 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 夫phu 見kiến 思tư 兩lưỡng 惑hoặc 障chướng 通thông 別biệt 二nhị 理lý 若nhược 破phá 障chướng 顕# 理lý 非phi 門môn 不bất 通thông 委ủy 見kiến 四tứ 教giáo 義nghĩa (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 通thông 四tứ 教giáo 各các 有hữu 四tứ 門môn 。 別biệt 以dĩ 有hữu 等đẳng 如như 次thứ ▆# 四tứ 教giáo 事sự 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ (# 一nhất 丁đinh )# 云vân 若nhược 是thị 三tam 藏tạng 教giáo 四tứ 門môn 雖tuy 俱câu 得đắc 入nhập 道đạo 而nhi 諸chư 經kinh 論luận 多đa 用dụng 有hữu 門môn 通thông 教giáo 四tứ 門môn 雖tuy 俱câu 得đắc 通thông 而nhi 諸chư 經kinh 論luận 多đa 用dụng 空không 門môn 別biệt 教giáo 四tứ 門môn 雖tuy 俱câu 得đắc 入nhập 道đạo 而nhi 諸chư 經kinh 論luận 多đa 用dụng 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 門môn 圓viên 教giáo 四tứ 門môn 雖tuy 俱câu 得đắc 入nhập 道đạo 而nhi 諸chư 經kinh 論luận 多đa 用dụng 非phi 有hữu 非phi 空không 。 門môn (# 文văn )# 。 集tập 註chú 中trung 此thử 四tứ 教giáo 義nghĩa 文văn 引dẫn 二nhị 四tứ 卷quyển 調điều 卷quyển 時thời 欤# 今kim 十thập 二nhị 卷quyển 第đệ 四tứ 也dã 處xứ 處xứ 引dẫn 准chuẩn 之chi 。 惠huệ 心tâm 畧lược 頌tụng 云vân 各các 具cụ 四tứ 門môn 謂vị 有hữu 空không 非phi 有hữu 非phi 空không 。 亦diệc 有hữu 空không 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 毘tỳ 勒lặc 論luận 非phi 有hữu 非phi 空không 。 迦ca 旃chiên 經kinh (# 文văn )# )# 。

(# ○# 有hữu 門môn 明minh 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 滅diệt 有hữu 法pháp 悉tất 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 因nhân 有hữu 見kiến 真chân 故cố 云vân 有hữu 門môn 此thử 有hữu 門môn 只chỉ 明minh 生sanh 空không 不bất 空không 法pháp 空không 明minh 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 如như 亀# 毛mao 兔thố 角giác 求cầu 不bất 可khả 得đắc 。 唯duy 有hữu 實thật 法pháp 迷mê 此thử 實thật 法pháp 起khởi 見kiến 思tư 煩phiền 惱não 流lưu 轉chuyển 生sanh 死tử 。 見kiến 思tư 無vô 常thường 實thật 法pháp 遷thiên 流lưu 分phần 分phần 生sanh 滅diệt 觀quán 得đắc 道Đạo 云vân 也dã 陳trần 如như 比Bỉ 丘Khâu 并tinh 千thiên 二nhị 百bách 阿A 羅La 漢Hán 。 等đẳng 多đa 有hữu 門môn 得đắc 道Đạo 也dã 此thử 有hữu 門môn 阿a 毘tỳ 曇đàm 論luận 家gia 所sở 申thân 也dã 附phụ )# 。

(# ○# 生sanh 空không 法pháp 空không 事sự 。 空không 我ngã 入nhập 眾chúng 生sanh 生sanh 空không 云vân 空không 隂# 入nhập 實thật 法pháp 法pháp 空không 云vân 也dã 此thử 小tiểu 乗# 空không 有hữu 二nhị 門môn 相tương 對đối 二nhị 空không 也dã 此thử 外ngoại 有hữu 三tam 種chủng 都đô 有hữu 四tứ 重trọng/trùng 義nghĩa 見kiến 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 第đệ 八bát 弘hoằng 決quyết 六lục 云vân 空không 於ư 我ngã 所sở 名danh 為vi 法pháp 空không 空không 於ư 我ngã 人nhân 名danh 眾chúng 生sanh 空không (# 文văn )# )# 。

(# ○# 四tứ 門môn 說thuyết 不bất 可khả 偏thiên 執chấp (# 付phó )# 玄huyền 義nghĩa 八bát 云vân 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 譬thí 如như 大đại 火hỏa 炎diễm 。 四tứ 邊biên 不bất 可khả 取thủ 邪tà 見kiến 火hỏa 燒thiêu 故cố 若nhược 不bất 觸xúc 火hỏa 溫ôn 身thân 熟thục 食thực 若nhược 觸xúc 火hỏa 者giả 則tắc 燒thiêu 身thân 身thân 既ký 被bị 燒thiêu 溫ôn 食thực 無vô 用dụng 事sự )# 。

(# ○# 貝bối [米*朱]# 雪tuyết 鵠hộc 譬thí 事sự 弘hoằng 決quyết 一nhất 中trung 玄huyền 義nghĩa 八bát )# 。

二nhị 空không 門môn 明minh 見kiến 空không 得đắc 道Đạo 意ý 觀quán 諸chư 法pháp 空không 。 旨chỉ 開khai 悟ngộ 是thị 則tắc 成thành 論luận 所sở 明minh 空không 門môn 得đắc 道Đạo 也dã 。

(# ○# 二nhị 空không 門môn 者giả 三tam 假giả 浮phù 虛hư 觀quán 以dĩ 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 折chiết 破phá 空không 平bình 等đẳng 入nhập 真chân 無vô 漏lậu 發phát 空không 依y 真chân 見kiến 故cố 為vi 空không 入nhập 理lý 門môn 也dã 是thị 成thành 論luận 心tâm 也dã 須Tu 菩Bồ 提Đề 空không 門môn 得đắc 道Đạo 人nhân 也dã )# 。

(# ○# 三tam 假giả 浮phù 虛hư 事sự 雖tuy 上thượng 出xuất 破phá 法pháp 篇thiên 文văn 引dẫn 止Chỉ 觀Quán 五ngũ 云vân 又hựu 於ư 二nhị 假giả 中trung 復phục 有hữu 三tam 假giả 謂vị 因nhân 成thành 假giả 相tương 續tục 假giả 相tương 待đãi 假giả 法pháp 塵trần 對đối 意ý 根căn 生sanh 一nhất 念niệm 心tâm 起khởi 即tức 因nhân 成thành 假giả 前tiền 念niệm 後hậu 念niệm 次thứ 第đệ 不bất 判phán 即tức 相tương 續tục 假giả 待đãi 餘dư 無vô 心tâm 知tri 有hữu 此thử 心tâm 即tức 相tương 待đãi 假giả 上thượng 因nhân 成thành 約ước 外ngoại 塵trần 內nội 根căn 相tướng 續tục 但đãn 約ước 內nội 根căn 相tướng 待đãi 竪thụ 待đãi 滅diệt 無vô 無vô 又hựu 橫hoạnh/hoành 待đãi 三tam 無vô 為vi 之chi 無vô 心tâm 也dã (# 文văn )# 。 弘hoằng 五ngũ 云vân 因nhân 內nội 因nhân 外ngoại 和hòa 合hợp 方phương 成thành 故cố 所sở 生sanh 法pháp 名danh 因nhân 成thành 假giả 念niệm 不bất 實thật 故cố 前tiền 念niệm 滅diệt 已dĩ 復phục 生sanh 。 生sanh 者giả 必tất 滅diệt 計kế 能năng 相tương 續tục 名danh 相tướng 續tục 假giả 他tha 待đãi 於ư 己kỷ 假giả 立lập 他tha 名danh 己kỷ 待đãi 於ư 他tha 假giả 立lập 於ư 己kỷ 相tương 待đãi 不bất 實thật 名danh 相tướng 待đãi 假giả (# 文văn )# 。 成thành 論luận 云vân 假giả 浮phù 虛hư 者giả 如như 煙yên 雲vân 塵trần 霧vụ 。 也dã 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 又hựu 記ký 八bát 有hữu 三tam 假giả 釋thích (# 云vân 云vân )# 成thành 論luận 云vân 我ngã 今kim 正chánh 欲dục 明minh 三tam 藏tạng 中trung 實thật 義nghĩa 義nghĩa 者giả 空không 是thị (# 文văn )# )# 。

三tam 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 門môn 明minh 見kiến 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 得đắc 道Đạo 此thử 有hữu 門môn 空không 門môn 之chi 二nhị 理lý 相tương/tướng 兼kiêm 學học 也dã 此thử 旨chỉ 明minh 昆côn 勒lặc 論luận 也dã 。

(# ○# 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 者giả 無vô 明minh 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 法pháp 。 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 觀quán 有hữu 無vô 偏thiên 執chấp 見kiến 破phá 真chân 無vô 漏lậu 發phát 上thượng 有hữu 空không 雙song 用dụng 入nhập 理lý 門môn 也dã 迦ca 旃chiên 延diên 因nhân 此thử 門môn 得đắc 道Đạo 昆côn 勒lặc 論luận 申thân 此thử 門môn 也dã )# 。

四tứ 非phi 有hữu 非phi 空không 。 門môn 明minh 見kiến 非phi 有hữu 非phi 空không 。 開khai 悟ngộ 則tắc 迦ca 旃chiên 延diên 經kinh 明minh 之chi 也dã 。

(# ○# 非phi 有hữu 非phi 空không 。 明minh 正chánh 因nhân 緣duyên 所sở 生sanh 。 非phi 有hữu 非phi 空không 。 之chi 理lý 故cố 云vân 非phi 有hữu 非phi 空không 。 門môn 也dã 能năng 破phá 有hữu 無vô 邊biên 邪tà 執chấp 見kiến 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 發phát 真chân 無vô 漏lậu 惡ác 口khẩu 車Xa 匿Nặc 因nhân 此thử 入nhập 道đạo 未vị 見kiến 論luận 渡độ 犢độc 子tử 阿a 毘tỳ 曇đàm 申thân 此thử 意ý 也dã 又hựu 那na 陀đà 迦ca 旃chiên 延diên 經kinh 說thuyết 也dã )# 。

(# ○# 能năng 入nhập 有hữu 四tứ 門môn 不bất 同đồng 所sở 入nhập 只chỉ 一nhất 理lý 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 四tứ 門môn 觀quán 別biệt 見kiến 真Chân 諦Đế 同đồng 如như 城thành 有hữu 四tứ 門môn 。 會hội 通thông 不bất 異dị (# 文văn )# )# 。

(# ○# 通thông 別biệt 圓viên 四tứ 門môn 相tương/tướng 准chuẩn 三tam 藏tạng 可khả 得đắc 心tâm 也dã 欲dục 知tri 之chi 具cụ 見kiến 玄huyền 義nghĩa 八bát 止Chỉ 觀Quán 六lục 四tứ 教giáo 義nghĩa 第đệ 三tam (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 世thế 性tánh 微vi 塵trần 父phụ 母mẫu 等đẳng 事sự 世thế 性tánh 亦diệc 冥minh 初sơ 名danh 八bát 萬vạn 劫kiếp 前tiền 。 冥minh 然nhiên 不bất 知tri 是thị 世thế 間gian 本bổn 性tánh 也dã 眾chúng 生sanh 皆giai 此thử 冥minh 初sơ 依y 有hữu 計kế 即tức 二nhị 十thập 五ngũ 諦đế 第đệ 一nhất 也dã 補bổ 註chú 一nhất 有hữu 次thứ 微vi 塵trần 者giả 微vi 塵trần 聚tụ 集tập 諸chư 法pháp 成thành 計kế 也dã 毘tỳ 曇đàm 極cực 微vi 立lập 不bất 同đồng 前tiền 折chiết 空không 觀quán 中trung 示thị 如như 次thứ 父phụ 母mẫu 者giả 玄huyền 要yếu 釋thích 二nhị 云vân 外ngoại 道đạo 或hoặc 計kế 父phụ 母mẫu 生sanh 本bổn 不bất 知tri 業nghiệp 因nhân 緣duyên (# 云vân 云vân )# 父phụ 母mẫu 前tiền 不bất 知tri 聞văn 此thử 等đẳng 見kiến 計kế 皆giai 邪tà 因nhân 緣duyên 也dã 或hoặc 又hựu 諸chư 法pháp 自tự 然nhiên 。 法pháp 尒# 有hữu 誰thùy 作tác 者giả 無vô 計kế 外ngoại 入nhập 有hữu 是thị 無vô 因nhân 緣duyên 也dã 俱câu 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 以dĩ 破phá 也dã 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 五ngũ 隂# 實thật 法pháp 有hữu 無vô 以dĩ 四tứ 門môn 分phân 別biệt 是thị 極cực 約ước 也dã 先tiên 諸chư 法pháp 實thật 有hữu 。 立lập 杒# 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 假giả 和hòa 合hợp 諸chư 法pháp 。 折chiết 破phá 最tối 極cực 實thật 法pháp 計kế 有hữu 此thử 實thật 法pháp 實thật 有hữu 處xứ 入nhập 理lý 有hữu 門môn 也dã 又hựu 成thành 論luận 實thật 法pháp 空không 處xứ 入nhập 理lý 空không 門môn 也dã 實thật 法pháp 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 觀quán 定định 相tương 離ly 兩lưỡng 亦diệc 門môn 也dã 實thật 法pháp 有hữu 無vô 捨xả 離ly 理lý 入nhập 非phi 有hữu 非phi 空không 門môn 也dã )# 。

(# ○# 有hữu 門môn 又hựu 無vô 常thường 門môn 名danh 實thật 有hữu 上thượng 無vô 常thường 故cố 也dã 空không 門môn 亦diệc 平bình 等đẳng 門môn 名danh 假giả 法pháp 實thật 法pháp 俱câu 平bình 等đẳng 空không 也dã 准chuẩn 之chi 有hữu 門môn 不bất 平bình 等đẳng 門môn 也dã 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 門môn 又hựu 縱túng/tung 用dụng 門môn 名danh 有hữu 空không 斥xích 不bất 落lạc 緩hoãn 不bất 定định 用dụng 故cố 也dã 非phi 有hữu 非phi 空không 。 門môn 双# 非phi 門môn 名danh 上thượng 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 双# 非phi 也dã 止Chỉ 觀Quán 六lục 見kiến )# 。

(# ○# 有hữu 門môn 毘tỳ 曇đàm 極cực 微vi 實thật 有hữu 立lập 何hà 空không 觀quán 成thành 耶da 事sự 前tiền 示thị 畧lược )# 。

(# ○# 四tứ 門môn 得đắc 道Đạo 入nhập 事sự 有hữu 門môn 陳trần 如như 空không 門môn 善thiện 吉cát 第đệ 三tam 迦ca 旃chiên 第đệ 四tứ 車Xa 匿Nặc 也dã 玄huyền 義nghĩa 八bát 止Chỉ 觀Quán 六lục (# 云vân 云vân )# 付phó 三tam 藏tạng 有hữu 門môn 得đắc 道Đạo 正chánh 意ý 事sự 諸chư 阿a 含hàm 中trung 多đa 有hữu 門môn 明minh 空không 門môn 不bất 說thuyết 但đãn 雜tạp 阿a 含hàm 大đại 空không 經kinh 畧lược 空không 義nghĩa 明minh 。 文văn 句cú 四tứ 云vân 初sơ 為vi 五ngũ 人nhân 說thuyết 無vô 常thường 法Pháp 門môn (# 文văn )# 。 止Chỉ 觀Quán 二nhị 云vân 鹿lộc 苑uyển 諸chư 教giáo 不bất 作tác 空không 說thuyết (# 文văn )# 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 毘tỳ 曇đàm 有hữu 門môn 鹿lộc 苑uyển 初sơ 開khai (# 云vân 云vân )# 故cố 五ngũ 比Bỉ 丘Khâu 千thiên 二nhị 百bách 。 聲Thanh 聞Văn 等đẳng 多đa 是thị 有hữu 門môn 得đắc 道Đạo 人nhân 也dã 故cố 解giải 深thâm 密mật 經kinh 阿a 含hàm 以dĩ 有hữu 教giáo 名danh )# 。

(# ○# 能năng 入nhập 門môn 不bất 門môn 所sở 入nhập 理lý 一nhất 事sự 玄huyền 義nghĩa 八bát 云vân 能năng 通thông 教giáo 門môn 大đại 為vi 十thập 六lục 所sở 通thông 之chi 理lý 但đãn 是thị 偏thiên 圓viên 兩lưỡng 真chân (# 文văn )# 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 四tứ 門môn 觀quán 別biệt 見kiến 真Chân 諦Đế 同đồng 如như 城thành 有hữu 四tứ 門môn 。 會hội 通thông 不bất 異dị (# 云vân 云vân )# )# 。

私tư 云vân 昆côn 勒lặc 論luận 與dữ 迦ca 旃chiên 延diên 經kinh 自tự 天Thiên 竺Trúc 未vị 渡độ 此thử 土thổ/độ 也dã 頌tụng 云vân 各các 具cụ 四tứ 門môn 謂vị 有hữu 空không 非phi 有hữu 非phi 空không 。 亦diệc 有hữu 空không 亦diệc 有hữu 亦diệc 空không 昆côn 勒lặc 論luận 非phi 有hữu 非phi 空không 。 迦ca 旃chiên 經kinh 矣hĩ 。 問vấn 何hà 必tất 立lập 四tứ 門môn 不bất 同đồng 耶da 又hựu 依y 能năng 入nhập 四tứ 門môn 不bất 同đồng 所sở 入nhập 理lý 有hữu 不bất 同đồng 耶da 。 荅# 行hành 者giả 根căn 性tánh 不bất 同đồng 故cố 能năng 入nhập 門môn 有hữu 四tứ 門môn 不bất 同đồng 也dã 次thứ 能năng 入nhập 門môn 雖tuy 有hữu 不bất 同đồng 於ư 所sở 入nhập 一nhất 理lý 全toàn 不bất 可khả 有hữu 不bất 同đồng 從tùng 有hữu 門môn 入nhập 從tùng 空không 門môn 入nhập 入nhập 畢tất 所sở 悟ngộ 理lý 只chỉ 真chân 實thật 一nhất 理lý 也dã 譬thí 王vương 宮cung 四tứ 方phương 門môn 不bất 同đồng 也dã 然nhiên 人nhân 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 不bất 同đồng 有hữu 自tự 南nam 門môn 入nhập 者giả 自tự 西tây 門môn 入nhập 者giả 有hữu 之chi 如như 此thử 入nhập 門môn 雖tuy 不bất 同đồng 入nhập 畢tất 所sở 見kiến 國quốc 王vương 只chỉ 一nhất 王vương 也dã 以dĩ 此thử 譬thí 所sở 入nhập 一nhất 理lý 可khả 知tri 無vô 不bất 同đồng 也dã 如như 此thử 三tam 藏tạng 教giáo 通thông 教giáo 別biệt 教giáo 圓viên 教giáo 三tam 教giáo 又hựu 可khả 有hữu 四tứ 門môn 不bất 同đồng 也dã 。

(# ○# 四tứ 門môn 事sự 上thượng 三tam 藏tạng 四tứ 門môn 皆giai 色sắc 滅diệt 空không 入nhập 也dã 實thật 人nhân 頭đầu 等đẳng 六lục 分phần 折chiết 人nhân 求cầu 不bất 得đắc 空không 名danh 如như 今kim 通thông 教giáo 四tứ 門môn 皆giai 色sắc 即tức 是thị 空không 。 也dã 鏡kính 像tượng 六lục 分phần 觀quán 即tức 空không 折chiết 盡tận 空không 事sự 待đãi 如như 諸chư 法pháp 皆giai 幻huyễn 化hóa 水thủy 月nguyệt 鏡kính 像tượng 如như 此thử 幻huyễn 化hóa 約ước 即tức 四tứ 門môn 判phán 。 大đại 論luận 云vân 一nhất 切thiết 實thật 一nhất 切thiết 不bất 實thật 一nhất 切thiết 亦diệc 實thật 亦diệc 不bất 實thật 一nhất 切thiết 非phi 實thật 非phi 不bất 實thật 。 (# 文văn )# 一nhất 切thiết 實thật 有hữu 門môn 也dã 若nhược 業nghiệp 若nhược 果quả 善thiện 惡ác 等đẳng 法pháp 乃nãi 至chí 涅Niết 槃Bàn 。 皆giai 幻huyễn 化hóa 如như 實thật 性tánh 雖tuy 無vô 而nhi 假giả 有hữu 故cố 有hữu 門môn 也dã 一nhất 切thiết 不bất 實thật 空không 門môn 也dã 諸chư 法pháp 乃nãi 至chí 涅Niết 槃Bàn 。 幻huyễn 化hóa 如như 實thật 躰# 無vô 實thật 躰# 無vô 故cố 空không 門môn 也dã 次thứ 句cú 刃nhận 亦diệc 門môn 也dã 諸chư 法pháp 既ký 幻huyễn 如như 有hữu 故cố 亦diệc 有hữu 也dã 幻huyễn 化hóa 不bất 可khả 得đắc 也dã 。 故cố 亦diệc 空không 也dã 第đệ 四tứ 句cú 双# 非phi 門môn 也dã 幻huyễn 有hữu 幻huyễn 空không 俱câu 不bất 可khả 得đắc 。 也dã 即tức 是thị 兩lưỡng 捨xả 門môn 已dĩ 上thượng 通thông 教giáo 即tức 空không 之chi 四tứ 門môn 也dã 大đại 論luận 四tứ 句cú 四tứ 教giáo 通thông 也dã )# 。

(# ○# 別biệt 教giáo 四tứ 門môn 事sự 是thị 大đại 經kinh 出xuất 文văn 云vân 佛Phật 性tánh 如như 乳nhũ 有hữu 酪lạc 石thạch 中trung 有hữu 金kim 力lực 士sĩ 額ngạch 珠châu 是thị 有hữu 門môn 也dã 又hựu 石thạch 金kim 性tánh 無vô 乳nhũ 酪lạc 性tánh 無vô 如như 眾chúng 生sanh 佛Phật 性tánh 。 虛hư 空không 如như 不bất 可khả 見kiến 明minh 空không 門môn 也dã 。 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 涅Niết 槃Bàn 非phi 色sắc 非phi 聲thanh 云vân 何hà 而nhi 言ngôn 。 可khả 得đắc 見kiến 聞văn 即tức 是thị 空không 門môn (# 已dĩ 上thượng )# 又hựu 佛Phật 性tánh 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 。 也dã 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 佛Phật 性tánh 有hữu 故cố 有hữu 善thiện 方phương 便tiện 。 有hữu 佛Phật 性tánh 見kiến 善thiện 方phương 便tiện 無vô 佛Phật 性tánh 不bất 見kiến 故cố 無vô 譬thí 乳nhũ 中trung 亦diệc 酪lạc 性tánh 有hữu 亦diệc 酪lạc 性tánh 無vô 如như 即tức 是thị 双# 亦diệc 門môn 也dã 又hựu 佛Phật 性tánh 即tức 是thị 中trung 道đạo 双# 非phi 兩lưỡng 遣khiển 譬thí 乳nhũ 中trung 酪lạc 性tánh 有hữu 非phi 酪lạc 性tánh 無vô 非phi 如như 即tức 是thị 双# 非phi 門môn 也dã 已dĩ 上thượng 別biệt 教giáo 四tứ 門môn 也dã 大đại 經kinh 文văn 或hoặc 圓viên 教giáo 通thông )# 。

(# ○# 圓viên 教giáo 四tứ 門môn 事sự 上thượng 別biệt 教giáo 四tứ 門môn 名danh 義nghĩa 是thị 同đồng 但đãn 融dung 不bất 融dung 相tương/tướng 即tức 不bất 相tương 即tức 以dĩ 異dị 也dã 圓viên 四tứ 門môn 一nhất 門môn 即tức 三tam 門môn 三tam 門môn 即tức 一nhất 門môn 有hữu 云vân 共cộng 無vô 隔cách 無vô 說thuyết 共cộng 即tức 有hữu 也dã 具cụ 止Chỉ 觀Quán 六lục 有hữu 。 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát 云vân 圓viên 教giáo 佛Phật 果Quả 空không 而nhi 非phi 空không 故cố 具cụ 萬vạn 德đức 非phi 空không 而nhi 空không 故cố 名danh 真chân 空không 不bất 可khả 思tư 議nghị 故cố 。 有hữu 四tứ 門môn 說thuyết 為vi 破phá 空không 執chấp 故cố 說thuyết 不bất 空không 若nhược 破phá 有hữu 執chấp 亦diệc 說thuyết 真chân 空không (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 教giáo 四tứ 門môn 觀quán 四tứ 門môn 并tinh 回hồi 轉chuyển 相tương/tướng 資tư 事sự 教giáo 四tứ 門môn 者giả 教giáo 依y 真chân 理lý 悟ngộ 也dã 即tức 教giáo 以dĩ 門môn 譬thí 快khoái 馬mã 鞭tiên 影ảnh 見kiến 即tức 正chánh 路lộ 入nhập 如như 觀quán 修tu 事sự 不bất 用dụng 是thị 信tín 行hành 名danh 觀quán 四tứ 門môn 者giả 教giáo 受thọ 觀quán 修tu 觀quán 依y 真chân 理lý 悟ngộ 也dã 則tắc 行hành 以dĩ 門môn 是thị 法pháp 行hành 名danh 回hồi 轉chuyển 者giả 若nhược 教giáo 聞văn 悟ngộ 是thị 法pháp 行hành 轉chuyển 信tín 行hành 也dã 相tương/tướng 資tư 者giả 教giáo 觀quán 相tương/tướng 資tư 理lý 入nhập 也dã 四tứ 教giáo 各các 教giáo 觀quán 四tứ 門môn 有hữu 合hợp 三tam 十thập 二nhị 門môn 也dã 是thị 猶do 大đại 數số 也dã 委ủy 論luận 無vô 量lượng 門môn 有hữu 喜hỷ 見kiến 城thành 千thiên 二nhị 百bách 門môn 有hữu 如như 玄huyền 義nghĩa 八bát 有hữu )# 。

(# ○# 四tứ 教giáo 四tứ 門môn 說thuyết 皆giai 與dữ 實thật 理lý 相tương 應ứng 耶da 事sự 是thị 宗tông 要yếu 一nhất 箇cá 論luận 題đề 也dã 今kim 畧lược 是thị 述thuật 問vấn 界giới 內nội 界giới 外ngoại 教giáo 各các 但đãn 一nhất 理lý 詮thuyên 如như 何hà 教giáo 教giáo 四tứ 門môn 水thủy 火hỏa 如như 不bất 同đồng 而nhi 一nhất 理lý 入nhập 藏tạng 通thông 但đãn 空không 理lý 詮thuyên 空không 門môn 理lý 入nhập 何hà 有hữu 門môn 等đẳng 用dụng 又hựu 別biệt 圓viên 中trung 道đạo 詮thuyên 有hữu 門môn 空không 門môn 不bất 可khả 用dụng 如như 何hà 荅# 大đại 小tiểu 二nhị 理lý 實thật 皆giai 言ngôn 說thuyết 離ly 但đãn 機cơ 緣duyên 赴phó 四tứ 門môn 說thuyết 有hữu 故cố 止Chỉ 觀Quán 六lục 云vân 真Chân 諦Đế 寂tịch 寥liêu 實thật 非phi 一nhất 口khẩu 身thân 子tử 曰viết 吾ngô 聞văn 解giải 脫thoát 無vô 有hữu 言ngôn 說thuyết 。 (# 云vân 云vân )# 譬thí 乳nhũ 色sắc 不bất 了liễu 者giả 為vi 教giáo 貝bối 株chu 鸖# 雪tuyết 如như 說thuyết 意ý 不bất 得đắc 皆giai 乳nhũ 色sắc 不bất 順thuận 互hỗ 強cường/cưỡng 軟nhuyễn 諍tranh 若nhược 意ý 得đắc 俱câu 乳nhũ 色sắc 順thuận 如như 佛Phật 教giáo 。 四tứ 門môn 亦diệc 尒# 也dã 實thật 理lý 幽u 玄huyền 不bất 證chứng 難nan 知tri 但đãn 機cơ 根căn 為vi 有hữu 無vô 等đẳng 說thuyết 有hữu 若nhược 意ý 得đắc 皆giai 能năng 正chánh 理lý 通thông 故cố 跋bạt 摩ma 云vân 諸chư 論luận 各các 異dị 端đoan 修tu 行hành 理lý 無vô 二nhị 偏thiên 執chấp 有hữu 是thị 非phi 達đạt 者giả 無vô 違vi 諍tranh (# 云vân 云vân )# 問vấn 若nhược 真chân 理lý 寂tịch 絕tuyệt 言ngôn 說thuyết 離ly 毘tỳ 曇đàm 有hữu 說thuyết 成thành 實thật 空không 說thuyết ▆# 真chân 理lý 可khả 違vi 何hà 理lý 入nhập 荅# 理lý 有hữu 無vô 非phi 言ngôn 語ngữ 道đạo 断# 有hữu 無vô 非phi 共cộng 而nhi 有hữu 無vô 背bối/bội 譬thí 鏡kính 中trung 像tượng 有hữu 無vô 非phi 共cộng 亦diệc 有hữu 無vô 不bất 背bối/bội 如như 故cố 有hữu 空không 等đẳng 門môn 依y 皆giai 理lý 入nhập 也dã 問vấn 若nhược 有hữu 無vô 說thuyết 皆giai 不bất 相tương 違vi 何hà 故cố 毘tỳ 曇đàm 成thành 論luận 互hỗ 諍tranh 耶da 荅# 是thị 但đãn 互hỗ 門môn 諍tranh 也dã 門môn 不bất 同đồng 故cố 也dã 門môn 不bất 同đồng 共cộng 法pháp 躰# 一nhất 也dã 譬thí 鏡kính 像tượng 躰# 但đãn 一nhất 或hoặc 判phán 鏡kính 像tượng 實thật 有hữu 或hoặc 又hựu 像tượng 實thật 有hữu 非phi 明minh 是thị 鏡kính 像tượng 於ư 有hữu 二nhị 義nghĩa 故cố 互hỗ 有hữu 無vô 論luận 有hữu 無vô 論luận 皆giai 像tượng 躰# 不bất 違vi 如như 實thật 理lý 有hữu 無vô 是thị 類loại 知tri 然nhiên 四tứ 教giáo 中trung 藏tạng 別biệt 二nhị 教giáo 隔cách 別biệt 談đàm 故cố 四tứ 門môn 互hỗ 諍tranh 理lý 一nhất 也dã 通thông 圓viên 二nhị 教giáo 相tương/tướng 即tức 談đàm 故cố 四tứ 門môn 互hỗ 融dung 理lý 亦diệc 一nhất 也dã 問vấn 若nhược 真chân 理lý 言ngôn 說thuyết 離ly 何hà 故cố 藏tạng 通thông 理lý 但đãn 空không 名danh 別biệt 圓viên 理lý 中trung 道đạo 名danh 荅# 理lý 但đãn 空không 但đãn 中trung 義nghĩa 無vô 然nhiên 藏tạng 通thông 凡phàm 夫phu 有hữu 對đối 空không 名danh 別biệt 圓viên 已dĩ 凡phàm 夫phu 有hữu 二nhị 乗# 空không 超siêu 故cố 中trung 道đạo 名danh 已dĩ 上thượng 玄huyền 義nghĩa 真chân 記ký 八bát 有hữu 問vấn 毘tỳ 曇đàm 成thành 論luận 以dĩ 鏡kính 像tượng 有hữu 無vô 譬thí 大đại 乗# 躰# 空không 何hà 異dị 有hữu 耶da 荅# 一nhất 法pháp 於ư 有hữu 無vô 二nhị 義nghĩa 有hữu 故cố 以dĩ 鏡kính 像tượng 譬thí 也dã 大đại 乗# 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 義nghĩa 不bất 同đồng )# 。

(# ○# 四tứ 教giáo 四tứ 門môn 親thân 踈sơ 事sự 弘hoằng 決quyết 六lục 本bổn 云vân 教giáo 教giáo 雖tuy 四tứ 隨tùy 教giáo 曲khúc 論luận 一nhất 一nhất 教giáo 中trung 初sơ 入nhập 復phục 別biệt 故cố 四tứ 念niệm 處xứ 云vân 藏tạng 多đa 用dụng 有hữu 通thông 多đa 用dụng 空không 別biệt 教giáo 多đa 用dụng 亦diệc 空không 亦diệc 有hữu 圓viên 教giáo 多đa 用dụng 非phi 空không 非phi 有hữu 。 又hựu 但đãn 以dĩ 空không 有hữu 相tương 對đối 說thuyết 者giả 藏tạng 別biệt 兩lưỡng 教giáo 多đa 依y 有hữu 門môn 通thông 圓viên 兩lưỡng 教giáo 多đa 依y 空không 門môn 但đãn 須tu 分phân 別biệt 界giới 內nội 界giới 外ngoại (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

問vấn 聲Thanh 聞Văn 所sở 經kinh 位vị 有hữu 幾kỷ 耶da 。 荅# 論luận 家gia 說thuyết 不bất 同đồng 也dã 毗tỳ 曇đàm 有hữu 門môn 意ý 立lập 七thất 賢hiền 七thất 聖thánh 位vị 成thành 實thật 論luận 意ý 明minh 二nhị 十thập 七thất 賢hiền 聖thánh 也dã 頌tụng 云vân 有hữu 門môn 毗tỳ 曇đàm 七thất 賢hiền 聖thánh 空không 門môn 成thành 實thật 二nhị 十thập 七thất 矣hĩ 。

(# ○# 位vị 之chi 事sự 集tập 解giải 上thượng 云vân 位vị 者giả 列liệt 也dã 易dị 云vân 聖thánh 人nhân 大đại 寳# 曰viết 位vị 是thị 則tắc 位vị 者giả 所sở 列liệt 之chi 位vị 有hữu 賢hiền 聖thánh 因nhân 果quả 之chi 等đẳng 階giai 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 疏sớ/sơ 論luận 語ngữ 云vân 若nhược 有hữu 德đức 無vô 位vị 既ký 非phi 天thiên 下hạ 之chi 主chủ 而nhi 天thiên 下hạ 不bất 畏úy (# 云vân 云vân )# 私tư 云vân 位vị 聖thánh 人nhân 大đại 寳# 云vân 事sự 以dĩ 之chi 可khả 知tri 又hựu 等đẳng 階giai 者giả 等đẳng 等đẳng 次thứ 義nghĩa 也dã 平bình 等đẳng 等đẳng 非phi 階giai 品phẩm 也dã 進tiến 其kỳ 梯thê 共cộng 登đăng 共cộng 讀đọc 也dã )# 。

(# ○# [(打-丁+匆)/心]# 位vị 立lập 二nhị 所sở 以dĩ 有hữu 事sự 。 玄huyền 義nghĩa 四tứ 云vân 為vi 破phá 行hành 人nhân 增tăng 上thượng 慢mạn 心tâm 又hựu 為vi 消tiêu 經kinh 文văn 引dẫn 物vật 希hy 向hướng (# 文văn )# 。 釋thích 籤# 四tứ 云vân 若nhược 無vô 位vị 次thứ 將tương 何hà 以dĩ 為vi 見kiến 賢hiền 思tư 齊tề 將tương 何hà 以dĩ 越việt 增tăng 上thượng 慢mạn 罪tội (# 文văn )# )# 。

(# ○# 毘tỳ 曇đàm 七thất 賢hiền 聖thánh 成thành 實thật 二nhị 十thập 七thất 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 真chân 記ký 三tam 云vân 問vấn 毘tỳ 曇đàm 亦diệc 明minh 二nhị 十thập 七thất 賢hiền 聖thánh 何hà 獨độc 成thành 論luận 荅# 成thành 論luận 但đãn 列liệt 二nhị 十thập 七thất 賢hiền 聖thánh 不bất 明minh 賢hiền 賢hiền 七thất 聖thánh 毘tỳ 曇đàm 廣quảng 明minh 七thất 賢hiền 七thất 聖thánh 義nghĩa 便tiện 少thiểu 明minh 二nhị 十thập 七thất 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 七thất 賢hiền 七thất 聖thánh 事sự 下hạ 文văn 自tự 列liệt 二nhị 十thập 七thất 賢hiền 聖thánh 者giả 學học 人nhân 十thập 八bát 無Vô 學Học 九cửu 也dã 學học 人nhân 十thập 八bát 者giả 信tín 行hành 法Pháp 行hành 。 信tín 解giải 見kiến 得đắc 身thân 證chứng 家gia 家gia 一nhất 種chủng 子tử 向hướng 初sơ 果quả 向hướng 二nhị 果quả 二nhị 果quả 向hướng 三tam 果quả 三tam 果quả 中trung 般bát 生sanh 般bát 有hữu 行hành 般bát 無vô 行hành 般bát 上thượng 流lưu 般bát 也dã 無Vô 學Học 九cửu 者giả 退thoái 思tư 護hộ 住trụ 進tiến 不bất 動động 不bất 退thoái 。 惠huệ 解giải 脫thoát 俱câu 解giải 脫thoát 也dã 釋thích 籤# 四tứ 弘hoằng 決quyết 三tam 等đẳng 出xuất 又hựu 補bổ 註chú 見kiến )# 。

問vấn 毘tỳ 曇đàm 論luận 家gia 所sở 立lập 七thất 賢hiền 七thất 聖thánh 位vị 者giả 何hà 等đẳng 耶da 。 荅# 七thất 賢hiền 者giả 三tam 賢hiền 四tứ 善thiện 根căn 也dã 三tam 賢hiền 者giả 是thị 外ngoại 凡phàm 四tứ 善thiện 根căn 是thị 內nội 凡phàm 也dã 此thử 三tam 賢hiền 四tứ 善thiện 根căn 又hựu 云vân 七thất 加gia 行hành 亦diệc 云vân 七thất 方phương 便tiện 也dã 。

(# ○# 今kim 家gia 毘tỳ 曇đàm 事sự 集tập 註chú 中trung 云vân 今kim 依y 有hữu 門môn 明minh 聲Thanh 聞Văn 位vị 者giả 有hữu 三tam 意ý 一nhất 凡phàm 聖thánh 位vị 定định 二nhị 佛Phật 法Pháp 根căn 本bổn 三tam 符phù 順thuận 教giáo 旨chỉ 佛Phật 法Pháp 根căn 本bổn 者giả 有hữu 門môn 所sở 說thuyết 世thế 間gian 諸chư 法pháp 。 乃nãi 是thị 無vô 明minh 。 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 不bất 同đồng 外ngoại 道đạo 邪tà 無vô 因nhân 緣duyên 生sanh 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 正chánh 因nhân 緣duyên 生sanh 義nghĩa 正chánh 毘tỳ 曇đàm 明minh 見kiến 又hựu 毘tỳ 曇đàm 有hữu 門môn 說thuyết 三tam 藏tạng 教giáo 旨chỉ 符phù 順thuận 也dã )# 。

(# ○# 賢hiền 字tự 事sự 惣# 三tam 義nghĩa 有hữu 一nhất 他tha 師sư 隣lân 聖thánh 曰viết 賢hiền 云vân 付phó 之chi 今kim 家gia 用dụng 不bất 用dụng 二nhị 義nghĩa 有hữu 用dụng 玄huyền 義nghĩa 有hữu 不bất 用dụng 四tứ 念niệm 處xứ 有hữu 四tứ 善thiện 根căn 賢hiền 云vân 隣lân 聖thánh 邊biên 用dụng 杒# 三tam 賢hiền 不bất 隣lân 聖thánh 故cố 不bất 用dụng 也dã 二nhị 賢hiền 者giả 和hòa 義nghĩa 也dã 是thị 俱câu 舎# 出xuất 總tổng 和hòa 付phó 事sự 和hòa 理lý 和hòa 云vân 事sự 有hữu 。 名danh 義nghĩa 集tập 一nhất 云vân 律luật 抄sao 曰viết 和hòa 合hợp 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 理lý 和hòa 謂vị 同đồng 證chứng 擇trạch 滅diệt 故cố 二nhị 事sự 和hòa 別biệt 有hữu 六lục 義nghĩa 戒giới 和hòa 同đồng 修tu 見kiến 和hòa 同đồng 解giải 身thân 和hòa 同đồng 住trụ 利lợi 和hòa 同đồng 均quân 口khẩu 和hòa 無vô 諍tranh 意ý 和hòa 同đồng 恱# (# 云vân 云vân )# 要yếu 覽lãm 上thượng 同đồng 之chi 今kim 賢hiền 和hòa 義nghĩa 正chánh 事sự 和hòa 也dã 故cố 惠huệ 暉huy 云vân 賢hiền 和hòa 者giả 即tức 事sự 和hòa (# 文văn )# 亦diệc 理lý 和hòa 通thông 義nghĩa 有hữu 夫phu 者giả 文văn 句cú 一nhất 云vân 事sự 和hòa 無vô 別biệt 眾chúng 法pháp 和hòa 無vô 別biệt 理lý (# 文văn )# )# 。

(# ○# 俱câu 舎# 云vân 賢hiền 謂vị 賢hiền 和hòa 聖thánh 謂vị 聖thánh 正chánh (# 文văn )# )# 。

(# ○# 輔phụ 正chánh 記ký 云vân 法pháp 和hòa 無vô 別biệt 理lý 者giả 問vấn 今kim 時thời 初sơ 心tâm 即tức 得đắc 名danh 與dữ 法pháp 和hòa 為vi 後hậu 心tâm 方phương 得đắc 耶da 荅# 初sơ 心tâm 念niệm 念niệm 唯duy 為vi 解giải 脫thoát 即tức 得đắc 名danh 與dữ 法pháp (# 云vân 云vân )# 故cố 初sơ 心tâm 上thượng 理lý 和hòa 義nghĩa 有hữu 又hựu 菩Bồ 薩Tát 上thượng 六lục 和hòa 論luận 事sự 有hữu 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 下hạ 出xuất 三tam 賢hiền 者giả 直trực 善thiện 義nghĩa 也dã 是thị 今kim 家gia 正chánh 義nghĩa 也dã 外ngoại 道đạo 凡phàm 夫phu 。 一nhất 性tánh 善thiện 修tu 云vân 凡phàm 夫phu 愛ái 著trước 心tâm 外ngoại 道đạo 邪tà 見kiến 。 心tâm 修tu 故cố 直trực 義nghĩa 無vô 然nhiên 七thất 賢hiền 行hành 人nhân 分phân 明minh 四Tứ 諦Đế 理lý 知tri 愛ái 見kiến 心tâm 離ly 正chánh 直trực 心tâm 以dĩ 修tu 善thiện 故cố 直trực 義nghĩa 義nghĩa 以dĩ 賢hiền 云vân 也dã 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 見kiến 又hựu 四tứ 念niệm 處xứ 一nhất 四tứ 句cú 分phân 別biệt 有hữu 一nhất 非phi 直trực 非phi 善thiện 是thị 愛ái 見kiến 隨tùy 戒giới 破phá 心tâm 亂loạn 者giả 也dã 二nhị 善thiện 而nhi 非phi 直trực 是thị 戒giới 持trì 禪thiền 修tu 而nhi 邪tà 見kiến 生sanh 者giả 也dã 三tam 直trực 而nhi 非phi 善thiện 是thị 信tín 心tâm 正chánh 見kiến 戒giới 破phá 心tâm 乱# 者giả 也dã 四tứ 亦diệc 直trực 亦diệc 善thiện 是thị 信tín 解giải 正chánh 智trí 佛Phật 教giáo 意ý 正chánh 持trì 戒giới 清thanh 淨tịnh 。 不bất 淨tịnh 觀quán 等đẳng 修tu 者giả 也dã 此thử 第đệ 四tứ 人nhân 賢hiền 名danh 餘dư 三tam 賢hiền 非phi 也dã )# 。

(# ○# 聖thánh 字tự 事sự 聖thánh 者giả 正chánh 也dã 惠huệ 暉huy 云vân 聖thánh 正chánh 者giả 即tức 涅Niết 槃Bàn 理lý 聖thánh 於ư 此thử 正chánh 得đắc 決quyết 定định 不bất 虛hư 故cố (# 文văn )# 是thị 所sở 證chứng 理lý 名danh 以dĩ 能năng 證chứng 入nhập 。 名danh 義nghĩa 也dã )# 。

(# ○# 世thế 間gian 出xuất 世thế 聖thánh 不bất 同đồng 事sự 先tiên 世thế 間gian 聖thánh 人nhân 云vân 聖thánh 者giả 聲thanh 也dã 聲Thanh 聞Văn 情tình 知tri 天thiên 地địa 萬vạn 物vật 。 通thông 達đạt 也dã 次thứ 出xuất 世thế 聖thánh 人nhân 云vân 聲Thanh 聞Văn サ# レ# ト# モ# 九cửu 界giới 情tình 知tri 諦đế 理lý 通thông 眾chúng 機cơ 契khế 也dã 。 弘hoằng 決quyết 一nhất 下hạ 云vân 是thị 正chánh 實thật 教giáo 聖thánh 人nhân 約ước 云vân 也dã 小tiểu 乗# 聖thánh 人nhân 一nhất 分phần/phân 此thử 義nghĩa 可khả 云vân )# 。

(# ○# 七thất 賢hiền 中trung 初sơ 三tam 賢hiền 名danh 後hậu 四tứ 善thiện 根căn 名danh 所sở 以dĩ 事sự 七thất 聖thánh 對đối 俱câu 賢hiền 位vị 名danh 共cộng 其kỳ 中trung 燸nhu 等đẳng 四tứ 位vị 聖thánh 位vị 近cận 方phương 便tiện 勝thắng 善thiện 根căn 故cố 。 別biệt 四tứ 善thiện 根căn 名danh 也dã 或hoặc 見kiến 道đạo 善thiện 法Pháp 根căn 本bổn 故cố 也dã )# 。

(# ○# 內nội 凡phàm 外ngoại 凡phàm 事sự 相tướng 似tự 理lý 見kiến 行hành 者giả 心tâm 理lý 內nội 遊du 位vị 內nội 凡phàm 名danh 曾tằng 理lý 不bất 見kiến 心tâm 理lý 外ngoại 遊du 位vị 外ngoại 凡phàm 云vân 也dã 集tập 註chú 中trung 云vân 分phần/phân 內nội 外ngoại 者giả 相tương 似tự 見kiến 理lý 名danh 內nội 未vị 得đắc 似tự 解giải 名danh 外ngoại (# 文văn )# 付phó 凡phàm 字tự 事sự 。 弘hoằng 決quyết 一nhất 云vân 凡phàm 者giả 常thường 也dã 亦diệc 非phi 一nhất 也dã 庶thứ 品phẩm 多đa 故cố (# 已dĩ 上thượng )# 凡phàm 夫phu 云vân 時thời 夫phu 士sĩ 夫phu 義nghĩa ナ# ル# ヘ# シ# )# 。

(# ○# 七thất 加gia 行hành 云vân 事sự 加gia 助trợ 加gia 義nghĩa 也dã 此thử 七thất 位vị 皆giai 聖thánh 道Đạo 助trợ 成thành 故cố 也dã 四tứ 善thiện 根căn 加gia 行hành 。 云vân 同đồng カ# ラ# ス# 彼bỉ 增tăng 加gia 義nghĩa 也dã )# 。

(# ○# 七thất 方phương 便tiện 事sự 方phương 便tiện 進tiến 趣thú 義nghĩa 也dã 聖thánh 位vị 進tiến 趣thú 行hành 修tu 七thất 方phương 便tiện 名danh 也dã 集tập 解giải 有hữu 方phương 便tiện 進tiến 趣thú 義nghĩa 云vân 地địa 盤bàn 法pháp 用dụng 義nghĩa 可khả 取thủ )# 。

問vấn 三tam 賢hiền 位vị 者giả 何hà 等đẳng 耶da 。 荅# 一nhất 五ngũ 停đình 心tâm 二nhị 別biệt 總tổng 念niệm 處xứ 三tam 總tổng 想tưởng 念niệm 處xứ 位vị 也dã 。 私tư 云vân 定định 心tâm 持trì 心tâm 心tâm 留lưu 一nhất 境cảnh 修tu 觀quán 故cố 云vân 停đình 心tâm 也dã 。

(# ○# 五ngũ 停đình 心tâm 名danh 義nghĩa 事sự 五ngũ 者giả 能năng 治trị 所sở 治trị 。 共cộng 五ngũ 有hữu 故cố 也dã 具cụ 云vân 能năng 治trị 十thập 五ngũ 所sở 治trị 十thập 五ngũ 共cộng 總tổng 合hợp 但đãn 五ngũ 云vân 也dã 補bổ 註chú 十thập 四tứ 禪thiền 門môn 引dẫn 於ư 五ngũ 停đình 門môn 各các 開khai 為vi 三tam 成thành 十thập 五ngũ 禪Thiền 波Ba 羅La 蜜Mật 。 前tiền 方phương 便tiện 中trung 明minh 其kỳ 五ngũ 種chủng 一nhất 覺giác 觀quán 二nhị 貪tham 欲dục 三tam 嗔sân 恚khuể 四tứ 愚ngu 癡si 五ngũ 惡ác 業nghiệp 此thử 五ngũ 各các 三tam 有hữu 以dĩ 成thành 十thập 五ngũ 初sơ 之chi 三tam 者giả 一nhất 明minh 利lợi 心tâm 覺giác 觀quán 二nhị 半bán 明minh 半bán 昬# 心tâm 覺giác 觀quán 三tam 一nhất 句cú 昬# 迷mê 心tâm 覺giác 觀quán 第đệ 二nhị 三tam 者giả 一nhất 外ngoại 貪tham 欲dục 二nhị 內nội 貪tham 欲dục 三tam 徧biến 一nhất 切thiết 處xứ 。 貪tham 欲dục 第đệ 三tam 三tam 一nhất 非phi 理lý 嗔sân 二nhị 順thuận 理lý 嗔sân 三tam 諍tranh 論luận 嗔sân 第đệ 四tứ 三tam 者giả 一nhất 計kế 断# 常thường 二nhị 計kế 有hữu 無vô 三tam 計kế 世thế 性tánh 第đệ 五ngũ 三tam 者giả 一nhất 昬# 沉trầm 闇ám 弊tệ 障chướng 二nhị 惡ác 念niệm 思tư 惟duy 障chướng 三tam 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 治trị 此thử 五ngũ 三tam 又hựu 有hữu 十thập 五ngũ 能năng 所sở 具cụ 停đình 心tâm 者giả 二nhị 義nghĩa 一nhất 玄huyền 義nghĩa 三tam 云vân 有hữu 定định 故cố 言ngôn 停đình 有hữu 惠huệ 故cố 言ngôn 觀quán (# 文văn )# 二nhị 集tập 解giải 云vân 四tứ 念niệm 處xứ 云vân 停đình 名danh 停đình 住trụ 淨tịnh 名danh 玄huyền 云vân 停đình 名danh 停đình 止chỉ 斯tư 乃nãi 即tức 是thị 修tu 於ư 五ngũ 法pháp 止chỉ 住trụ 五ngũ 過quá (# 已dĩ 上thượng )# 心tâm 者giả 四tứ 心tâm 中trung 慮lự 知tri 心tâm 也dã 心tâm 有hữu 四tứ 種chủng 者giả 。 一nhất 草thảo 木mộc 心tâm (# 梵Phạm 云vân 十thập 栗lật 馱đà 也dã )# 二nhị 肉nhục 團đoàn 心tâm (# 心tâm 臟tạng 也dã 方phương 寸thốn 也dã 其kỳ 色sắc 赤xích 一nhất 形hình 如như 蓮liên 華hoa 。 上thượng 有hữu 十thập 葉diệp )# 三tam 積tích 聚tụ 精tinh 要yếu 心tâm 梵Phạm 云vân 矣hĩ 栗lật 駄đà 也dã 取thủ 積tích 聚tụ 中trung 躰# 名danh 心tâm 如như 本bổn 迹tích 二nhị 門môn 名danh 文văn 心tâm 四tứ 慮lự 智trí 心tâm (# 六lục 識thức 心tâm 也dã )# 名danh 義nghĩa 集tập 六lục 筆bút 削tước 記ký (# 云vân 云vân )# 。 集tập 註chú 云vân 或hoặc 云vân 五ngũ 停đình 心tâm 觀quán 則tắc 從tùng 惠huệ 或hoặc 云vân 五ngũ 門môn 禪thiền 則tắc 從tùng 定định 定định 惠huệ 調điều 適thích 故cố 名danh 停đình 心tâm (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 最tối 初sơ 五ngũ 停đình 心tâm 修tu 所sở 以dĩ 事sự 。 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 云vân 若nhược 人nhân 歸quy 依y 。 三tam 寳# 受thọ 佛Phật 戒giới 法pháp 名danh 佛Phật 四tứ 眾chúng 弟đệ 子tử 若nhược 聞văn 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 之chi 教giáo 因nhân 此thử 發phát 聲Thanh 聞Văn 心tâm 。 欲dục 觀quán 四Tứ 諦Đế 離ly 生sanh 死tử 苦khổ 。 求cầu 涅Niết 槃Bàn 樂nhạo/nhạc/lạc 但đãn 此thử 以dĩ 五ngũ 種chủng 煩phiền 惱não 。 散tán 動động 不bất 定định 如như 風phong 中trung 燈đăng 。 當đương 修tu 五ngũ 種chủng 觀quán 法pháp (# 文văn )# 四Tứ 諦Đế 惠huệ 解giải 燈đăng 如như 五ngũ 種chủng 煩phiền 惱não 風phong 如như )# 。

(# ○# 最tối 初sơ 發phát 心tâm 。 停đình 心tâm 內nội 歟# 外ngoại 歟# 事sự 。 俱câu 舎# 愚ngu 聞văn 云vân 最tối 初sơ 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 三tam 賢hiền 內nội 取thủ 歟# 又hựu 三tam 賢hiền 以dĩ 前tiền 取thủ 欤# 事sự 取thủ 不bất 取thủ 兩lưỡng 義nghĩa 也dã 併tinh 出xuất 離ly 生sanh 死tử 。 發phát 心tâm 尤vưu [月*亍]# 要yếu 七thất 方phương 便tiện 最tối 初sơ 可khả 取thủ 云vân 義nghĩa ▆# 可khả 然nhiên 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 私tư 云vân 最tối 初sơ 發phát 心tâm 。 停đình 心tâm 前tiền 可khả 有hữu 上thượng 四tứ 教giáo 義nghĩa 又hựu 思tư 之chi )# 。

(# ○# 五ngũ 停đình 心tâm 列liệt 次thứ 諸chư 文văn 不bất 同đồng 事sự 。 集tập 註chú 中trung 圖đồ 有hữu 其kỳ 已dĩ 今kim 名danh 目mục 次thứ 第đệ 四tứ 教giáo 義nghĩa 順thuận 然nhiên 諸chư 文văn 不bất 同đồng 共cộng 但đãn 不bất 淨tịnh 數sổ 息tức 二nhị 觀quán 最tối 初sơ 置trí 餘dư 三tam 初sơ 不bất 置trí 。 俱câu 舎# 頌tụng 云vân 入nhập 修tu 要yếu 二nhị 門môn 不bất 止Chỉ 觀Quán 息tức 念niệm 也dã (# 文văn )# 行hành 者giả 多đa 分phần 最tối 初sơ 此thử 二nhị 觀quán 修tu 故cố 也dã 此thử 二nhị 觀quán ▆# 又hựu 前tiền 後hậu 不bất 同đồng 事sự 行hành 入nhập 病bệnh 依y 也dã 四tứ 教giáo 義nghĩa 見kiến )# 。

(# ○# 總tổng 廣quảng 畧lược 要yếu 三tam 門môn 事sự 眾chúng 機cơ 無vô 量lượng 行hành 又hựu 無vô 量lượng 廣quảng 也dã 五ngũ 停đình 心tâm 畧lược 也dã 數sổ 息tức 不bất 淨tịnh 要yếu 也dã 故cố 遁độn 麟lân 云vân 以dĩ 有hữu 情tình 類loại 。 行hành 別biệt 眾chúng 多đa 故cố 入nhập 修tu 門môn 亦diệc 有hữu 多đa 種chủng 廣quảng 即tức 眾chúng 多đa 畧lược 即tức 有hữu 五ngũ 然nhiên 就tựu 多đa 分phần 最tối 畧lược 要yếu 門môn 自tự 此thử 二nhị 種chủng (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 五ngũ 停đình 心tâm 云vân 人nhân 為vi 欤# 五ngũ 人nhân 為vi 欤# 事sự 。 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 云vân 問vấn 曰viết 此thử 五ngũ 種chủng 觀quán 法pháp 為vi 對đối 五ngũ 人nhân 為vi 對đối 一nhất 人nhân [前-刖+合]# 曰viết 橫hoạnh/hoành 對đối 五ngũ 人nhân 竪thụ 對đối 一nhất 人nhân 一nhất 人nhân 隨tùy 病bệnh 多đa 少thiểu 對đối 不bất 定định 也dã 此thử 在tại 一nhất 觀quán 用dụng 後hậu 位vị 進tiến 者giả 有hữu 是thị 橫hoạnh/hoành 義nghĩa 也dã 或hoặc 一nhất 人nhân 遍biến 五ngũ 觀quán ▆# 或hoặc 二nhị 三tam 四tứ 。 觀quán ▆# 者giả 有hữu 是thị 竪thụ 義nghĩa 也dã )# 。

(# ○# 五ngũ 停đình 心tâm 四tứ 教giáo 通thông 事sự 集tập 註chú 如như )# 。

問vấn 若nhược 爾nhĩ 者giả 五ngũ 停đình 心tâm 者giả 何hà 等đẳng 耶da 。 荅# 一nhất 數sổ 息tức 觀quán 梵Phạn 語ngữ 云vân 阿a 那na 波ba 那na 。 眾chúng 生sanh 心tâm 散tán 亂loạn 麁thô 動động 故cố 為vi 坐tọa 禪thiền 入nhập 定định 。 數số 我ngã 出xuất 入nhập 息tức 靜tĩnh 心tâm 云vân 數sổ 息tức 觀quán 也dã 依y 之chi 大đại 論luận 云vân 阿a 那na 波ba 那na 。 是thị 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 。 入nhập 定định 初sơ 門môn 也dã 矣hĩ 。

(# ○# 數sổ 息tức 觀quán 梵Phạn 語ngữ 翻phiên 名danh 事sự 。 頌tụng 疏sớ/sơ 二nhị 十thập 二nhị 云vân 經kinh 言ngôn 阿a 那na 阿a 婆bà 那na 念niệm 阿a 那na 者giả 此thử 云vân 遣khiển 来# 謂vị 持trì 息tức 入nhập 是thị 引dẫn 外ngoại 風phong 令linh 入nhập 身thân 義nghĩa 阿a 婆bà 那na 者giả 此thử 云vân 遣khiển 去khứ 謂vị 持trì 息tức 出xuất 是thị 引dẫn 內nội 風phong 令linh 出xuất 身thân 義nghĩa (# 已dĩ 上thượng )# 。 愚ngu 聞văn 記ký 云vân 遣khiển 來lai 遣khiển 去khứ 事sự 古cổ 來lai 遣khiển 字tự 遣khiển 讀đọc 也dã 是thị 惡ác 也dã 遣khiển 訓huấn 字tự 也dã 故cố 外ngoại 風phong 腹phúc 中trung 入nhập 遣khiển 來lai 云vân 內nội 息tức 外ngoại 出xuất 遣khiển 去khứ 云vân 也dã (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 息tức 四tứ 種chủng 有hữu 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 八bát 云vân 有hữu 聲thanh 曰viết 風phong 守thủ 之chi 則tắc 散tán 結kết 滯trệ 曰viết 氣khí 守thủ 之chi 則tắc 結kết 出xuất 入nhập 不bất 盡tận 曰viết 喘suyễn 守thủ 之chi 則tắc 勞lao 不bất 聲thanh 不bất 滯trệ 出xuất 入nhập 俱câu 盡tận 曰viết 息tức 守thủ 之chi 則tắc 定định (# 文văn )# 此thử 中trung 第đệ 四tứ 出xuất 入nhập 俱câu 盡tận 息tức 數số 也dã )# 。

(# ○# 數số 相tương/tướng 并tinh 三tam 失thất 事sự 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 數số 者giả 謂vị 繫hệ 心tâm 緣duyên 出xuất 入nhập 息tức 從tùng 一nhất 至chí 十thập 。 此thử 有hữu 三tam 失thất 一nhất 數số 減giảm 失thất 於ư 二nhị 謂vị 一nhất 二nhị 數số 增tăng 失thất 於ư 一nhất 謂vị 二nhị 三tam 雜tạp 乱# 失thất 於ư 入nhập 謂vị 出xuất 於ư 出xuất 謂vị 入nhập 離ly 此thử 三tam 失thất 是thị 名danh 正chánh 數số 中trung 間gian 錯thác 乱# 復phục 應ưng 從tùng 一nhất 次thứ 第đệ 數số 之chi 終chung 而nhi 復phục 始thỉ 。 乃nãi 至chí 得đắc 定định (# 已dĩ 上thượng )# 一nhất 十thập 數số 亦diệc 取thủ 返phản 一nhất 十thập 數số 也dã 中trung 裎# 失thất 出xuất 來lai 夫phu 捨xả 亦diệc 一nhất 始thỉ 十thập 數số 定định 心tâm 成thành 迄hất 幾kỷ 度độ 數số 也dã )# 。

(# ○# 所sở 數sổ 息tức 付phó 諸chư 師sư 意ý 不bất 同đồng 事sự 先tiên 禪thiền 門môn 第đệ 五ngũ 四tứ 師sư 出xuất 一nhất 師sư 出xuất 息tức 數số 氣khí 急cấp 身thân 張trương 滿mãn 身thân 心tâm 輕khinh 利lợi 三tam 昧muội 入nhập 易dị 故cố 也dã 又hựu 一nhất 師sư 入nhập 息tức 數sổ 息tức 內nội 斂liểm 隨tùy 定định 入nhập 易dị 故cố 也dã 又hựu 一nhất 師sư 出xuất 入nhập 無vô 在tại 便tiện 冝# 隨tùy 何hà 成thành 共cộng 數số 也dã 又hựu 一nhất 師sư 春xuân 夏hạ 秋thu 冬đông 四tứ 時thời 依y 出xuất 入nhập 息tức 數số 也dã 此thử 中trung 於ư 今kim 家gia 正chánh 第đệ 三tam 師sư 依y 用dụng 給cấp 也dã 何hà 出xuất 入nhập 俱câu 數số 事sự 不bất 許hứa 勞lao 病bệnh 生sanh 恐khủng 故cố 也dã 又hựu 惠huệ 暉huy 云vân 出xuất 入nhập 相tương/tướng 兼kiêm 數số 共cộng 成thành 十thập 也dã (# 文văn )# 是thị 出xuất 入nhập 合hợp 一nhất 息tức 數số 義nghĩa 也dã 又hựu 遁độn 麟lân 云vân 准chuẩn 正chánh 理lý 入nhập 出xuất 別biệt 數số 合hợp 而nhi 為vi 十thập (# 文văn )# 是thị 入nhập 息tức 五ngũ 出xuất 息tức 五ngũ 數số 義nghĩa 也dã 遁độn 麟lân 又hựu 云vân 凡phàm 數sổ 息tức 時thời 應ưng 先tiên 數số 入nhập 以dĩ 初sơ 生sanh 位vị 入nhập 息tức 在tại 先tiên 乃nãi 至chí 死tử 時thời 出xuất 息tức 最tối 後hậu 如như 是thị 覺giác 察sát 。 死tử 生sanh 位vị 故cố 於ư 無vô 常thường 想tưởng 漸tiệm 能năng 修tu 習tập (# 已dĩ 上thượng )# 。 二nhị 藏tạng 義nghĩa 一nhất 云vân 入nhập 息tức 為vi 一nhất 出xuất 息tức 為vi 二nhị 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 出xuất 息tức 為vi 十thập 所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 生sanh 始thỉ 是thị 入nhập 死tử 終chung 是thị 出xuất 故cố 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 麟lân 同đồng 義nghĩa 也dã 又hựu 義nghĩa 云vân 若nhược 時thời 生sanh 息tức 數số 老lão 時thời 死tử 息tức 數số 若nhược 時thời 內nội 入nhập 息tức 強cường/cưỡng 故cố 是thị 取thủ 觀quán 修tu 也dã 又hựu 義nghĩa 云vân 入nhập 息tức 生sanh 出xuất 息tức 死tử 也dã 故cố 断# 惑hoặc 表biểu 死tử 息tức 數số (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 散tán 乱# 尋tầm 伺tứ 覺giác 觀quán 名danh 事sự 。 尋tầm 伺tứ 云vân 新tân 譯dịch 覺giác 觀quán 云vân 舊cựu 譯dịch 也dã 綱cương 目mục 抄sao 見kiến ヘ# タ# リ# 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 云vân 藏tạng 疏sớ/sơ 云vân 尋tầm 謂vị 尋tầm 求cầu 伺tứ 謂vị 伺tứ 察sát 也dã 心tâm 之chi 麁thô 性tánh 名danh 之chi 為vi 尋tầm 心tâm 之chi 細tế 性tánh 名danh 之chi 為vi 伺tứ )# 。

(# ○# 尋tầm 伺tứ 亦diệc 名danh 覺giác 觀quán 智trí 論luận 問vấn 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 為vi 一nhất 法pháp 為vì 是thị 二nhị 法pháp 。 耶da 荅# 二nhị 法pháp 麁thô 心tâm 初sơ 念niệm 是thị 名danh 為vi 覺giác 。 細tế 心tâm 分phân 別biệt 是thị 名danh 為vi 觀quán 。 譬thí 如như 撞chàng 鐘chung 初sơ 聲thanh 大đại 時thời 名danh 為vi 覺giác 後hậu 聲thanh 微vi 細tế 名danh 為vi 觀quán (# 已dĩ 上thượng )# 。 解giải 脫thoát 道đạo 論luận 云vân 猶do 如như 打đả 鈴linh 初sơ 聲thanh 為vi 覺giác 後hậu 声# 為vi 觀quán (# 文văn )# 是thị 即tức 數sổ 息tức 觀quán 所sở 治trị 也dã 具cụ 所sở 治trị 散tán 乱# 明minh 利lợi 心tâm 覺giác 觀quán 半bán 明minh 半bán 昬# 心tâm 中trung 覺giác 觀quán 一nhất 向hướng 昬# 迷mê 心tâm 覺giác 觀quán 三tam 止chỉ 次thứ 如như 數sổ 息tức 觀quán 息tức 隨tùy 息tức 三tam 以dĩ 對đối 治trị 也dã 止Chỉ 觀Quán 八bát 見kiến 惣# 數số 隨tùy 止Chỉ 觀Quán 。 還hoàn 淨tịnh 六lục 妙diệu 門môn 云vân 事sự 有hữu 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 并tinh 頌tụng 疏sớ/sơ 二nhị 十thập 二nhị 等đẳng 出xuất 廣quảng 故cố 畧lược 之chi 今kim 小tiểu 乗# 聲Thanh 聞Văn 助trợ 道đạo 但đãn 數sổ 息tức 一nhất 明minh 也dã )# 。

二nhị 不bất 淨tịnh 觀quán 是thị 觀quán 身thân 不bất 淨tịnh 。 離ly 貪tham 著trước 也dã 此thử 數sổ 息tức 不bất 淨tịnh 二nhị 觀quán 入nhập 聖thánh 道Đạo 最tối 初sơ 要yếu 觀quán 有hữu 之chi 也dã 俱câu 舎# 云vân 入nhập 修tu 要yếu 二nhị 門môn 不bất 淨tịnh 觀quán 息tức 念niệm 貪tham 尋tầm 增tăng 上thượng 者giả 如như 次thứ 第đệ 應ưng 修tu 矣hĩ 。

(# ○# 不bất 淨tịnh 觀quán 所sở 治trị 付phó 四tứ 種chủng 貪tham 欲dục 事sự 頌tụng 疏sớ/sơ 二nhị 十thập 二nhị 明minh 之chi 一nhất 顕# 色sắc 貪tham 是thị 青thanh 黃hoàng 等đẳng 色sắc 貪tham 云vân 也dã 二nhị 形hình 色sắc 貪tham 遁độn 麟lân 云vân 謂vị 好hảo/hiếu 形hình 狀trạng 等đẳng (# 文văn )# 拆# 玄huyền 云vân 長trường 短đoản 等đẳng 形hình (# 文văn )# 故cố 有hữu 情tình 非phi 情tình 亘tuyên 見kiến 三tam 妙diệu 觸xúc 貪tham 是thị 身thân 分phần/phân 細tế 軟nhuyễn 貪tham 云vân 也dã 四tứ 供cung 奉phụng 貪tham 是thị 起khởi 踞cứ 屈khuất 申thân 俯phủ [仁-二+印]# 禮lễ 儀nghi 為vi 貪tham 云vân 也dã 是thị 二nhị 義nghĩa 有hữu 惠huệ 暉huy 云vân 供cung 奉phụng 謂vị 折chiết 旋toàn 俯phủ [仁-二+印]# 即tức 自tự 身thân 供cung 奉phụng 他tha 人nhân 有hữu 人nhân 傳truyền 謂vị 他tha 人nhân 供cung 奉phụng 自tự 身thân (# 云vân 云vân )# 思tư 之chi 此thử 四tứ 種chủng 貪tham 治trị 能năng 破phá 觀quán 付phó 亦diệc 四tứ 種chủng 有hữu 一nhất 青thanh 瘀ứ 等đẳng 境cảnh 緣duyên 顕# 色sắc 貪tham 破phá 二nhị 我ngã 狼lang 等đẳng 食thực 緣duyên 形hình 色sắc 貪tham 破phá 拆# 玄huyền 壞hoại 爛lạn 想tưởng 成thành 有hữu 三tam 虫trùng 蛆thư 等đẳng 緣duyên 妙diệu 觸xúc 貪tham 破phá 四tứ 屍thi 動động 緣duyên 供cung 奉phụng 貪tham 治trị 也dã 遁độn 麟lân 意ý 也dã 如như 此thử 四tứ 種chủng 。 觀quán 以dĩ 四tứ 貪tham 治trị 別biệt 治trị 也dã 通thông 治trị 時thời 骨cốt 鏁tỏa 觀quán 一nhất 以dĩ 通thông 四tứ 貪tham 治trị 也dã 骨cốt 鏁tỏa 觀quán 者giả 當đương 分phần/phân 存tồn 命mạng 人nhân 終chung 骨cốt 鏁tỏa 可khả 成thành 觀quán 也dã 。 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 若nhược 緣duyên 骨cốt 鏁tỏa 修tu 不bất 淨tịnh 觀quán 。 通thông 治trị 四tứ 貪tham 以dĩ 骨cốt 鏁tỏa 中trung 無vô 四tứ 貪tham 境cảnh 故cố (# 云vân 云vân )# 彼bỉ 全toàn 文văn 徃# 見kiến 。 集tập 解giải 中trung 六lục 種chủng 貪tham 釋thích 彼bỉ 文văn 云vân 如như 貪tham 女nữ 色sắc 作tác 蟲trùng 膿nùng 想tưởng 貪tham [婬-壬+(工/山)]# 不bất 息tức 作tác 虵xà 口khẩu 想tưởng 貪tham 可khả 食thực 物vật 作tác 於ư 蟲trùng 想tưởng 貪tham 好hảo/hiếu 美mỹ 羹# 作tác 穢uế 汁trấp 想tưởng 貪tham 乳nhũ 酪lạc 等đẳng 作tác 髓tủy 腦não 想tưởng 貪tham 所sở 著trước 衣y 作tác 於ư 皮bì 想tưởng (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 根căn 本bổn 涅Niết 槃Bàn 經kinh 十thập 三tam 有hữu )# 。

(# ○# 三tam 種chủng 貪tham 事sự 禪thiền 門môn 第đệ 四tứ 明minh 之chi 一nhất 外ngoại 貪tham 是thị 他tha 身thân 貪tham 男nam 女nữ 身thân 分phần/phân 互hỗ 貪tham 著trước 云vân 也dã 九cửu 想tưởng 觀quán 以dĩ 是thị 治trị 二nhị 內nội 外ngoại 貪tham 是thị 已dĩ 他tha 身thân 於ư 俱câu 貪tham 云vân 也dã 八bát 背bối/bội 捨xả 以dĩ 是thị 治trị 三tam 遍biến 一nhất 切thiết 處xứ 。 貪tham 是thị 資tư 生sanh 五ngũ 塵trần 等đẳng 至chí 迄hất 貪tham 云vân 也dã 八bát 勝thắng 處xứ 以dĩ 是thị 治trị 也dã 八bát 背bối/bội 捨xả 八bát 勝thắng 處xứ 事sự 具cụ 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 中trung 等đẳng 有hữu 廣quảng 故cố 畧lược 之chi 今kim 五ngũ 停đình 心tâm 中trung 不bất 淨tịnh 觀quán 小tiểu 乗# 聲Thanh 聞Văn 助trợ 道đạo 故cố 正chánh 但đãn 九cửu 想tưởng 觀quán 修tu 見kiến )# 。

(# ○# 九cửu 想tưởng 觀quán 事sự 一nhất 脹trướng 想tưởng 入nhập 死tử 野dã 捨xả 顏nhan 色sắc 黮đạm 黑hắc 身thân 躰# 膖phùng 脹trướng 囊nang 風phong 入nhập 如như 云vân 也dã 二nhị 壞hoại 想tưởng 脹trướng 屍thi 風phong 吹xuy 日nhật 曝bộc 身thân 肉nhục 破phá 壞hoại 云vân 也dã 三tam 血huyết 塗đồ 漫mạn 想tưởng 膿nùng 血huyết 流lưu 出xuất 。 塗đồ 漫mạn 也dã 四tứ 膿nùng 爛lạn 想tưởng 虫trùng 膿nùng 流lưu 出xuất 地địa 有hữu 云vân 也dã 五ngũ 青thanh 瘀ứ 想tưởng 餘dư 殘tàn 皮bì 肉nhục 見kiến 風phong 日nhật 乾can/kiền/càn 灸# 半bán 青thanh 半bán 瘀ứ 色sắc 色sắc 云vân 也dã 六lục 噉đạm 想tưởng 狐hồ 狼lang 鵄si 鷲thứu 來lai 眼nhãn ク# ジ# リ# 肉nhục 食thực 云vân 也dã 七thất 散tán 想tưởng 禽cầm 獸thú 分phân 裂liệt 身thân 形hình 破phá 散tán 云vân 也dã 八bát 骨cốt 想tưởng 皮bì 肉nhục 已dĩ 盡tận 但đãn 骨cốt 有hữu 云vân 也dã 九cửu 燒thiêu 想tưởng 火hỏa 以dĩ 燒thiêu 煙yên 臭xú 形hình 盡tận 灰hôi 上thượng 同đồng 縱túng/tung 不bất 燒thiêu 共cộng 亦diệc 磨ma 滅diệt 歸quy 觀quán 是thị 燒thiêu 想tưởng 名danh 也dã 止Chỉ 觀Quán 九cửu 等đẳng 有hữu 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 云vân 此thử 九cửu 通thông 名danh 想tưởng 者giả 能năng 轉chuyển 心tâm 轉chuyển 想tưởng 故cố 名danh 為vi 想tưởng 所sở 謂vị 能năng 轉chuyển 不bất 淨tịnh 顛điên 倒đảo 想tưởng 故cố 此thử 九cửu 法pháp 皆giai 言ngôn 想tưởng 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 。 止Chỉ 觀Quán 七thất 云vân 若nhược 緣duyên 女nữ 色sắc 耽đam 湎miện 在tại 懷hoài 惑hoặc 著trước 不bất 離ly 當đương 用dụng 不bất 淨tịnh 觀quán 為vi 治trị 觀quán 所sở 愛ái 人nhân 初sơ 死tử 之chi 相tướng 言ngôn 語ngữ 適thích 尒# 也dã 奄yểm 便tiện 那na 去khứ 身thân 令linh 色sắc 變biến 虫trùng 膿nùng 流lưu 出xuất 不bất 淨tịnh 。 臭xú 處xứ 穢uế 惡ác 充sung 滿mãn 。 捐quyên 棄khí 塚trủng 間gian 。 如như 朽hủ 敗bại 木mộc 。 昔tích 所sở 愛ái 重trọng 今kim 何hà 可khả 見kiến 是thị 為vi 惡ác 物vật 令linh 我ngã 憂ưu 勞lao 既ký 識thức 欲dục 過quá 淫dâm 心tâm 即tức 息tức 餘dư 八bát 想tưởng 亦diệc 治trị 淫dâm 欲dục (# 已dĩ 上thượng )# 凡phàm 經kinh 諸chư 苦khổ 所sở 因nhân 。 貪tham 欲dục 為vi 本bổn 。 說thuyết 佛Phật 家gia 入nhập 一nhất 大đại 事sự 期kỳ 輩bối 先tiên 愛ái 欲dục 杒# 切thiết 縱túng/tung 高cao 眉mi 翠thúy 眼nhãn 皓hạo 齒xỉ [舟-(白-日)]# 唇thần 共cộng 一nhất 聚tụ 屎thỉ 粉phấn 其kỳ 上thượng 覆phú 如như 觀quán 爛lạn 屍thi 假giả 繒tăng 彩thải 著trước 如như 觀quán )# 。

(# ○# 今kim 不bất 淨tịnh 觀quán 四tứ 念niệm 處xứ 中trung 不bất 淨tịnh 觀quán 不bất 同đồng 事sự 。 集tập 註chú 云vân 此thử 不bất 淨tịnh 觀quán 與dữ 念niệm 處xứ 觀quán 身thân 有hữu 異dị 一nhất 正chánh 助trợ 不bất 同đồng 彼bỉ 正chánh 此thử 助trợ 二nhị 自tự 他tha 境cảnh 別biệt 彼bỉ 觀quán 自tự 身thân 此thử 觀quán 他tha 境cảnh 三tam 假giả 實thật 觀quán 異dị 彼bỉ 是thị 實thật 境cảnh 此thử 是thị 假giả 想tưởng (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

(# ○# 貪tham 尋tầm 增tăng 長trưởng 者giả 如như 次thứ 第đệ 應ưng 修tu 者giả 貪tham 不bất 淨tịnh 觀quán 所sở 治trị 貪tham 欲dục 也dã 尋tầm 數sổ 息tức 觀quán 所sở 治trị 尋tầm 伺tứ 也dã )# 。

(# ○# 五ngũ 種chủng 不bất 淨tịnh 事sự 一nhất 種chủng 子tử 不bất 淨tịnh (# 赤xích 白bạch 二nhị 渧đế 和hòa 合hợp )# 二nhị 住trú 處xứ 不bất 淨tịnh (# 處xứ 生sanh 熟thục 二nhị 臟tạng 間gian 從tùng 大đại 小tiểu 便tiện 道đạo 。 出xuất )# 三tam 自tự 相tương/tướng 不bất 淨tịnh (# 九cửu 穴huyệt 出xuất 不bất 淨tịnh 况# 諸chư 瘡sang 等đẳng 也dã )# 四tứ 自tự 性tánh 不bất 淨tịnh (# 骨cốt 肉nhục 膿nùng 血huyết 。 三tam 十thập 六lục 物vật 。 )# 五ngũ 究cứu 竟cánh 不bất 淨tịnh (# 一nhất 期kỳ 終chung 也dã )# )# 。

()#

(# 以dĩ 骨cốt 鎻# 觀quán 通thông 治trị 顕# 色sắc 形hình 色sắc 妙diệu 觸xúc 供cung 奉phụng )# 。

(# ○# 骨cốt 鏁tỏa 觀quán 有hữu 三tam 位vị 事sự )# 。

(# ○# 俱câu 舎# 廿# 二nhị (# 云vân 云vân )# 一nhất 初sơ 習tập 業nghiệp 位vị 二nhị 已dĩ 熟thục 修tu 位vị 三tam 超siêu 作tác 意ý 位vị (# 云vân 云vân )# )# 。

()#

(# ○# 洗tẩy 衣y 子tử 教giáo 不bất 淨tịnh 觀quán 金kim 師sư 子tử 教giáo 數sổ 息tức 觀quán 事sự 。 弘hoằng 決quyết 五ngũ 中trung 云vân 補bổ 注chú 一nhất 引dẫn 之chi 為vi 浣hoán 衣y 子tử 教giáo 不bất 淨tịnh 觀quán 是thị 假giả 想tưởng 觀quán 也dã 能năng 治trị 貪tham 故cố 為vi 金kim 師sư 子tử 教giáo 數sổ 息tức 觀quán 是thị 真chân 實thật 觀quán 也dã 能năng 治trị 亂loạn 尋tầm 也dã )# 。

三tam 慈từ 心tâm 觀quán 是thị 起khởi 慈từ 悲bi 隣lân 眾chúng 生sanh 故cố 治trị 嗔sân 煩phiền 惱não 也dã 。

(# ○# 嗔sân 恚khuể 重trọng 障chướng 事sự 三tam 毒độc 中trung 嗔sân 恚khuể 一nhất 向hướng 物vật 破phá 心tâm 殊thù 更cánh 罪tội 深thâm 過quá 去khứ 現hiện 在tại 。 善thiện 根căn 滅diệt 事sự 嗔sân 恚khuể 根căn 本bổn 去khứ 一nhất 念niệm 嗔sân 恚khuể 百bách 千thiên 障chướng 門môn 開khai 功công 德đức 劫kiếp 賊tặc 嗔sân 恚khuể 過quá 無vô 一nhất 切thiết 有hữu 情tình 。 非phi 情tình 對đối 都đô 嗔sân 恚khuể 不bất 可khả 起khởi 縱túng/tung 父phụ 母mẫu 兄huynh 弟đệ 妻thê 子tử 。 殺sát 人nhân 有hữu 共cộng 嗔sân 害hại 以dĩ 彼bỉ 怨oán 不bất 可khả 報báo 俗tục 禮lễ 中trung 君quân 父phụ 怨oán 報báo 以dĩ 孝hiếu 是thị 油du 以dĩ 火hỏa 如như 消tiêu 出xuất 世thế 勝thắng 義nghĩa 孝hiếu 道đạo 云vân 慈từ 悲bi 以dĩ 怨oán 報báo 是thị 水thủy 以dĩ 火hỏa 如như 消tiêu 昔tích 一nhất 念niệm 瞋sân 恚khuể 。 依y 毒độc 虵xà ト# ナ# レ# ル# 事sự 有hữu 看khán 病bệnh 者giả 病bệnh 中trung 扇thiên/phiến 面diện 落lạc 懸huyền 故cố 也dã 經kinh 論luận 中trung 加gia 樣# 因nhân 緣duyên 多đa 長trường/trưởng 阿a 含hàm 經kinh 沙Sa 門Môn 德đức 說thuyết 云vân 慈từ 心tâm 一nhất 切thiết 。 無vô 所sở 傷thương 害hại 。 逢phùng 苦khổ 不bất 戚thích 遇ngộ 樂nhạo/nhạc/lạc 不bất 忻hãn 能năng 忍nhẫn 如như 地địa (# 云vân 云vân )# 故cố 慈từ 悲bi 觀quán 隨tùy 一nhất 也dã )# 。

(# ○# 慈từ 悲bi 二nhị 字tự 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 云vân 能năng 與dữ 他tha 樂nhạo/nhạc/lạc 之chi 心tâm 名danh 之chi 為vi 慈từ 能năng 拔bạt 他tha 苦khổ 之chi 心tâm 名danh 之chi 為vi 悲bi (# 云vân 云vân )# 慈từ 慈từ 愛ái 也dã 愛ái 讀đọc 悲bi 悲bi 愍mẫn 也dã 悲bi 訓huấn )# 。

(# ○# 慈từ 悲bi 次thứ 第đệ 事sự 問vấn 先tiên 拔bạt 苦khổ 次thứ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố 悲bi 慈từ 次thứ 第đệ 何hà 翻phiên 轉chuyển 慈từ 悲bi 列liệt 荅# 二nhị 義nghĩa 有hữu 一nhất 名danh 便tiện 從tùng 慈từ 悲bi 云vân 也dã 故cố 弘hoằng 決quyết 五ngũ 中trung 云vân 若nhược 從tùng 名danh 便tiện 應ưng 先tiên 慈từ 次thứ 悲bi 今kim 從tùng 行hành 便tiện 故cố 先tiên 悲bi 次thứ 慈từ 必tất 先tiên 離ly 苦khổ 方phương 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố (# 云vân 云vân )# 。 觀quán 音âm 玄huyền 三tam 云vân 若nhược 就tựu 言ngôn 說thuyết 為vi 便tiện 初sơ 慈từ 後hậu 悲bi (# 文văn )# 二nhị 菩Bồ 薩Tát 本bổn 意ý 約ước 慈từ 悲bi 列liệt 。 觀quán 音âm 玄huyền 云vân 亦diệc 是thị 就tựu 菩Bồ 薩Tát 本bổn 懷hoài 欲dục 大đại 慈từ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 既ký 不bất 得đắc 樂lạc 次thứ 大đại 悲bi 拔bạt 苦khổ 故cố 初sơ 慈từ 後hậu 悲bi 若nhược 從tùng 用dụng 次thứ 第đệ 者giả 初sơ 以dĩ 大đại 悲bi 拔bạt 苦khổ 後hậu 方phương 以dĩ 大đại 慈từ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 就tựu 行hành 者giả 先tiên 脫thoát 苦khổ 後hậu 蒙mông 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố 先tiên 悲bi 後hậu 慈từ (# 已dĩ 上thượng )# 。 觀quán 音âm 玄huyền 九cửu 云vân 悲bi 名danh 愍mẫn 傷thương 慈từ 名danh 愛ái 念niệm 愍mẫn 故cố 拔bạt 苦khổ 念niệm 故cố 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc (# 文văn )# )# 。

(# ○# 慈từ 悲bi 次thứ 第đệ 各các 有hữu 二nhị 意ý 都đô 四tứ 意ý 也dã 一nhất 從tùng 名danh 便tiện 二nhị 就tựu 菩Bồ 薩Tát 本bổn 懷hoài 亦diệc 慈từ 悲bi 三tam 從tùng 用dụng 次thứ 第đệ 四tứ 就tựu 行hành 者giả 也dã 名danh 義nghĩa 集tập 四tứ 有hữu (# 云vân 云vân )# )# 。

(# ○# 三tam 種chủng 瞋sân 恚khuể 三tam 種chủng 慈từ 悲bi 治trị 之chi 集tập 註chú 集tập 解giải 見kiến )# 。

()#

(# 三tam 種chủng 慈từ 悲bi 事sự 涅Niết 槃Bàn 經kinh 大đại 論luận 止Chỉ 觀Quán 弘hoằng 決quyết 六lục 末mạt (# 云vân 云vân )# 名danh 義nghĩa 集tập 第đệ 四tứ 見kiến 弥# 羅la 下hạ 弥# 羅la 慈từ 梵Phạn 語ngữ 迦ca 樓lâu 那na 悲bi 梵Phạn 語ngữ 也dã )# 。

(# ○# 所sở 破phá 瞋sân 恚khuể 能năng 破phá 慈từ 悲bi 俱câu 三tam 種chủng 有hữu 事sự 禪thiền 門môn 第đệ 四tứ 明minh 之chi 三tam 種chủng 瞋sân 恚khuể 一nhất 非phi 理lý 瞋sân 道Đạo 理lý 非phi 云vân 二nhị 順thuận 理lý 瞋sân 道Đạo 理lý 當đương 瞋sân 三tam 諍tranh 論luận 瞋sân 見kiến 計kế 於ư 我ngã 所sở 解giải 是thị 也dã 他tha 所sở 解giải 非phi 也dã 執chấp 瞋sân 也dã 外ngoại 道đạo 等đẳng 推thôi 見kiến 也dã 三tam 種chủng 慈từ 悲bi 者giả 一nhất 眾chúng 生sanh 緣duyên 是thị 眾chúng 生sanh 。 我ngã 父phụ 母mẫu 兄huynh 弟đệ 。 如như 思tư 遍biến 拔bạt 苦khổ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 慈từ 悲bi 非phi 理lý 瞋sân 治trị 二nhị 法pháp 緣duyên 是thị 諸chư 法pháp 皆giai 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 實thật 空không 無vô 相tướng 達đạt 因nhân 緣duyên 假giả 和hòa 合hợp 法pháp 緣duyên 拔bạt 苦khổ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 思tư 慈từ 悲bi 也dã 順thuận 理lý 瞋sân 治trị 三tam 無vô 緣duyên 慈từ 悲bi 。 是thị 二nhị 義nghĩa 有hữu 一nhất 上thượng 眾chúng 生sanh 相tương 及cập 法pháp 相tướng 緣duyên 而nhi 無vô 邊biên 處xứ 云vân 是thị 大đại 經kinh 心tâm 也dã 二nhị 諸chư 佛Phật 心tâm 所sở 緣duyên 無vô 實thật 相tướng 眾chúng 生sanh 得đắc 思tư 召triệu 慈từ 悲bi 也dã 大đại 論luận 心tâm 也dã 此thử 無vô 緣duyên 慈từ 諍tranh 論luận 瞋sân 治trị (# 已dĩ 上thượng )# 三tam 種chủng 中trung 前tiền 二nhị 小tiểu 通thông 後hậu 一nhất 大đại 心tâm 眾chúng 生sanh 。 緣duyên 三tam 藏tạng 法pháp 緣duyên 通thông 教giáo 當đương 或hoặc 三tam 藏tạng 羅La 漢Hán 我ngã 相tương/tướng 人nhân 相tương 離ly 因nhân 緣duyên 生sanh 法pháp 。 達đạt 上thượng 有hữu 法pháp 緣duyên 慈từ 云vân 或hoặc 又hựu 眾chúng 生sanh 緣duyên 假giả 慈từ 法pháp 緣duyên 空không 無vô 緣duyên 中trung 道đạo 配phối 事sự (# 云vân 云vân )# 問vấn 今kim 五ngũ 停đình 心tâm 慈từ 心tâm 觀quán 三tam 種chủng 中trung 何hà 荅# 第đệ 一nhất 眾chúng 生sanh 緣duyên 慈từ 修tu 也dã 故cố 集tập 註chú 云vân 今kim 是thị 小tiểu 乗# 助trợ 觀quán 當đương 彼bỉ 第đệ 一nhất 眾chúng 生sanh 緣duyên 慈từ (# 文văn )# 慈từ 悲bi 義nghĩa 泛phiếm 三tam 乗# 四tứ 教giáo 通thông 故cố 便tiện 三tam 種chủng 相tương/tướng 出xuất )# 。

(# ○# 聲Thanh 聞Văn 助trợ 道đạo 慈từ 悲bi 觀quán 菩Bồ 薩Tát 慈từ 悲bi 。 不bất 同đồng 事sự 菩Bồ 薩Tát 慈từ 悲bi 。 廣quảng 聲Thanh 聞Văn 當đương 分phần/phân 淺thiển 劣liệt )# 。

(# ○# 具cụ 慈từ 悲bi 喜hỷ 捨xả 。 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 修tu 事sự 願nguyện 諸chư 有hữu 情tình 如như 是thị 樂nhạo/nhạc/lạc 得đắc 思tư 惟duy 慈từ 也dã 願nguyện 諸chư 有hữu 情tình 如như 是thị 苦khổ 離ly 思tư 悲bi 也dã 諸chư 有hữu 情tình 苦khổ 。 離ly 樂nhạo/nhạc/lạc 得đắc 不bất 快khoái 耶da 思tư 喜hỷ 也dã 諸chư 有hữu 情tình 於ư 平bình 等đẳng 怨oán 親thân 無vô 捨xả 云vân 也dã 此thử 四tứ 無vô 量lượng 云vân 事sự 三tam 義nghĩa 有hữu 一nhất 無vô 量lượng 眾chúng 生sanh 。 所sở 緣duyên 境cảnh ト# ス# ル# カ# 故cố 也dã 二nhị 此thử 四tứ 修tu 自tự 身thân 無vô 量lượng 福phước 因nhân 。 得đắc 故cố 三tam 此thử 四tứ 心tâm 依y 未vị 来# 無vô 量lượng 果quả 感cảm ス# ル# カ# 故cố 是thị 等đẳng 義nghĩa 皆giai 定định 品phẩm 頌tụng 疏sớ/sơ 并tinh 遁độn 麟lân 出xuất 又hựu 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 釋thích 大đại 旨chỉ 同đồng 之chi 問vấn 今kim 五ngũ 停đình 心tâm 中trung 慈từ 悲bi 觀quán 具cụ 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 修tu 不bất 荅# 此thử 義nghĩa 未vị 詳tường 然nhiên 集tập 註chú 云vân 若nhược 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 則tắc 具cụ 明minh 慈từ 悲bi 喜hỷ 捨xả 。 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 今kim 但đãn 慈từ 悲bi (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 文văn 准chuẩn 但đãn 慈từ 悲bi 計kế 修tu 欤# 追truy 明minh )# 。

(# ○# 七thất 境cảnh 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 事sự 七thất 境cảnh 者giả 上thượng 親thân 中trung 親thân 下hạ 親thân 中trung 人nhân 下hạ 怨oán 中trung 怨oán 上thượng 怨oán 也dã 。 集tập 解giải 云vân 問vấn 怨oán 親thân 中trung 人nhân 指chỉ 何hà 人nhân 耶da 荅# 上thượng 親thân 父phụ 母mẫu 上thượng 怨oán 害hại 父phụ 母mẫu 也dã 中trung 親thân 兄huynh 弟đệ 中trung 怨oán 害hại 兄huynh 弟đệ 也dã 下hạ 親thân 眷quyến 属# 下hạ 怨oán 害hại 眷quyến 属# 也dã 中trung 人nhân 謂vị 泛phiếm 常thường 明minh 友hữu 不bất 怨oán 不bất 親thân 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 此thử 七thất 境cảnh 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 與dữ 思tư 也dã 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 者giả 上thượng 中trung 下hạ 也dã 或hoặc 第đệ 三tam 禪thiền 樂nhạo/nhạc/lạc 或hoặc 衣y 服phục 臥ngọa 具cụ 。 飲ẩm 食thực 醫y 藥dược 。 四tứ 事sự 或hoặc 昔tích 經kinh 行hành 處xứ 樂nhạo/nhạc/lạc 與dữ 思tư 集tập 註chú 三tam 禪thiền 四tứ 事sự 經kinh 行hành 處xứ 三tam 次thứ 如như 上thượng 中trung 下hạ 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 真chân 記ký 婆bà 娑sa 引dẫn 三tam 禪thiền 四tứ 與dữ 云vân 正chánh 義nghĩa 非phi 評bình 委ủy 弘hoằng 決quyết 九cửu 末mạt 出xuất )# 。

(# ○# 拆# 玄huyền 七thất 周chu 輔phụ 行hành 九cửu 周chu 事sự 。 集tập 註chú 圖đồ 可khả 見kiến )# 。

(# ○# 實thật 拔bạt 苦khổ 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc ス# ル# ヤ# ノ# 事sự 但đãn 障chướng ▆# せ# ン# カ# 為vi 心tâm 運vận 計kế 前tiền 人nhân 實thật 離ly 苦khổ 得đắc 樂lạc 。 ス# ル# ニ# ハ# 非phi 故cố 定định 品phẩm 頌tụng 疏sớ/sơ 云vân 謂vị 先tiên 思tư 惟duy 自tự 所sở 受thọ 樂lạc 便tiện 作tác 此thử 念niệm 。 願nguyện 諸chư 有hữu 情tình 一nhất 切thiết 等đẳng 受thọ 如như 是thị 快khoái 樂lạc 。 (# 云vân 云vân )# 一nhất 拆# 玄huyền 上thượng 云vân 問vấn 自tự 身thân 有hữu 樂nhạo/nhạc/lạc 可khả 施thí 於ư 他tha 怱thông 若nhược 自tự 身thân 無vô 樂nhạo/nhạc/lạc 將tương 何hà 施thí 與dữ 荅# 自tự 身thân 若nhược 無vô 樂nhạo/nhạc/lạc 可khả 施thí 即tức 運vận 心tâm 將tương 餘dư 諸chư 天thiên 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 樂nhạo/nhạc/lạc 而nhi 惠huệ 施thí 之chi 。 願nguyện 彼bỉ 怨oán 親thân 平bình 等đẳng 。 眾chúng 生sanh 得đắc 受thọ 。 如như 是thị 等đẳng 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố (# 已dĩ 上thượng )# )# 。

四tứ 因nhân 緣duyên 觀quán 是thị 眾chúng 生sanh 。 不bất 知tri 流lưu 轉chuyển 生sanh 死tử 。 理lý 故cố 為vi 令linh 知tri 之chi 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 等đẳng 理lý 覺giác 知tri 因nhân 果quả 道Đạo 理lý 故cố 治trị 癡si 煩phiền 惱não 也dã 此thử 不bất 淨tịnh 慈từ 心tâm 因nhân 緣duyên 。 三tam 觀quán 如như 次thứ 治trị 貪tham 瞋sân 癡si 三tam 毒độc 也dã 。

(# ○# 所sở 破phá 愚ngu 癡si 事sự 牛ngưu 羊dương 等đẳng 方phương 隅ngung 不bất 知tri 如như 愚ngu 癡si 非phi 佛Phật 道Đạo 求cầu 欲dục 初sơ 心tâm 種chủng 種chủng 邪tà 見kiến 。 生sanh 愚ngu 癡si 云vân 也dã 大đại 論luận 意ý 也dã 禪thiền 門môn 云vân 聰thông 明minh 利lợi 根căn 。 分phân 別biệt 籌trù 量lượng 不bất 得đắc 正chánh 惠huệ 邪tà 心tâm 取thủ 理lý 名danh 為vi 愚ngu 癡si (# 文văn )# )# 。

(# ○# 所sở 破phá 能năng 破phá 俱câu 三tam 種chủng 事sự 先tiên 所sở 破phá 邪tà 見kiến 付phó 断# 常thường 著trước 我ngã 性tánh 實thật 三tam 有hữu 初sơ 断# 常thường 者giả 我ngã 躰# 於ư 三tam 世thế 断# 無vô 三tam 世thế 常thường 住trụ 計kế 是thị 断# 常thường 二nhị 見kiến 云vân 也dã 次thứ 著trước 我ngã 者giả 我ngã 云vân 麻ma 豆đậu 及cập 母mẫu 指chỉ 等đẳng 如như 物vật 有hữu 計kế 也dã 弘hoằng 決quyết 五ngũ 有hữu 次thứ 性tánh 實thật 者giả 亦diệc 世thế 性tánh 冥minh 初sơ 名danh 前tiền 略lược 示thị 如như 。 補bổ 注chú 一nhất 云vân 冥minh 初sơ 生sanh 覺giác 亦diệc 云vân 世thế 性tánh 謂vị 世thế 間gian 眾chúng 生sanh 。 由do 冥minh 初sơ 而nhi 有hữu 即tức 世thế 間gian 本bổn 性tánh 從tùng 此thử 生sanh 覺giác (# 云vân 云vân )# 總tổng 二nhị 十thập 五ngũ 諦đế 立lập 世thế 間gian 諸chư 法pháp 。 判phán 其kỳ 第đệ 一nhất 冥minh 諦đế 名danh 即tức 世thế 性tánh 也dã 天thiên 地địa 未vị 分phần/phân レ# サ# ル# 前tiền 吉cát 凶hung 禍họa 福phước 。 預dự 見kiến 聞văn 覺giác 知tri 。 及cập 事sự 無vô 名danh 字tự 付phó 難nạn/nan 云vân 共cộng 強cường/cưỡng 冥minh 諦đế 號hiệu 是thị 常thường 住trụ 生sanh 住trụ 異dị 滅diệt 。 不bất 被bị 移di 計kế 是thị 性tánh 實thật 見kiến 云vân 也dã 第đệ 二nhị 十thập 五ngũ 。 神thần 我ngã 諦đế 名danh 是thị 常thường 住trụ 計kế 其kỳ 中trung 間gian 二nhị 十thập 三tam 諦đế 覺giác 心tâm 我ngã 心tâm 五ngũ 塵trần 五ngũ 大đại 等đẳng 也dã 即tức 世thế 間gian 吉cát 凶hung 禍họa 福phước 。 等đẳng 諸chư 轉chuyển 反phản 相tương 也dã 是thị 計kế 有hữu 為vi 法pháp 即tức 我ngã 所sở 也dã 神thần 我ngã 若nhược 吉cát 凶hung 禍họa 福phước 。 情tình 起khởi 冥minh 諦đế 變biến 其kỳ 相tương/tướng 成thành 神thần 我ngã 若nhược 長trường 短đoản 方phương 圓viên 想tưởng 生sanh 冥minh 諦đế 轉chuyển 其kỳ 形hình 形hình 然nhiên 則tắc 世thế 間gian 有hữu 為vi 。 轉chuyển 反phản 事sự 偏thiên 神thần 我ngã 情tình 生sanh 依y 神thần 我ngã 若nhược 一nhất 切thiết 情tình 生sanh 冥minh 諦đế 歸quy 有hữu 為vi 轉chuyển 反phản 永vĩnh 止chỉ 無vô 為vi 常thường 住trụ 歸quy 云vân ヘ# リ# 是thị 性tánh 執chấp 名danh 如như 是thị 断# 常thường 著trước 我ngã 性tánh 執chấp 二nhị 種chủng 愚ngu 癡si 破phá せ# カ# 為vi 三tam 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 觀quán 也dã 夫phu 者giả 三tam 世thế 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 破phá 断# 常thường 見kiến 破phá 。 弘hoằng 決quyết 七thất 云vân 三tam 世thế 破phá 断# 常thường 者giả 三tam 世thế 相tương 續tục ス# ル# カ# 故cố 不bất 断# 三tam 世thế 迭điệt 謝tạ 故cố 不bất 常thường 又hựu 過quá 去khứ 破phá 常thường 未vị 来# 破phá 断# 現hiện 在tại 双# 破phá 断# 常thường (# 云vân 云vân )# 次thứ 二nhị 世thế 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 觀quán 著trước 我ngã 見kiến 破phá 現hiện 未vị 二nhị 世thế 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 相tương/tướng 觀quán 察sát 只chỉ 是thị 因nhân 緣duyên 所sở 生sanh 。 全toàn 我ngã 躰# 無vô 次thứ 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 觀quán 性tánh 實thật 見kiến 破phá 既ký 一nhất 念niệm 間gian 十thập 二nhị 轉chuyển 反phản 有hữu 無vô 常thường 也dã 何hà 世thế 性tánh 實thật 常thường 住trụ 耶da 。 弘hoằng 決quyết 八bát 云vân 皆giai 是thị 無vô 常thường 。 故cố 無vô 性tánh 實thật (# 文văn )# 已dĩ 上thượng 三tam 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 義nghĩa 。 上thượng 已dĩ 具cụ 示thị 故cố 此thử 中trung 畧lược 也dã 問vấn 何hà 必tất 二nhị 世thế 因nhân 緣duyên 以dĩ 著trước 我ngã 破phá 耶da 荅# 三tam 世thế 以dĩ 断# 常thường 破phá 一nhất 念niệm 以dĩ 性tánh 執chấp 破phá 事sự 其kỳ 義nghĩa 既ký 顕# 著trước 也dã 故cố 只chỉ 是thị 二nhị 世thế 以dĩ 著trước 我ngã 對đối 當đương 耳nhĩ 更cánh 詳tường )# 。

(# ○# 此thử 因nhân 緣duyên 觀quán 攴phộc 佛Phật 所sở 觀quán 因nhân 緣duyên 不bất 同đồng 事sự 。 集tập 解giải 云vân 此thử 中trung 但đãn 是thị 助trợ 道đạo 之chi 觀quán 支chi 佛Phật 乃nãi 是thị 正chánh 觀quán 因nhân 緣duyên 也dã 又hựu 此thử 為vi 治trị 愚ngu 癡si 畧lược 觀quán 三tam 世thế 因nhân 緣duyên 支chi 佛Phật 利lợi 智trí 觀quán 逆nghịch 等đẳng 百bách 千thiên 萬vạn 世thế 因nhân 緣duyên )# 。

()#

(# ○# 三tam 毒độc 事sự 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 云vân 通thông 名danh 毒độc 者giả 毒độc 以dĩ 鴆chậm 毒độc 為vi 義nghĩa 惱não 壞hoại 之chi 甚thậm 故cố 云vân 鴆chậm 毒độc 以dĩ 其kỳ 能năng 惱não 壞hoại 出xuất 世thế 善thiện 心tâm 故cố 名danh 為vi 毒độc 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 鴆chậm 毒độc 者giả 弘hoằng 決quyết 八bát 云vân 郭quách 注chú 山sơn 海hải 經kinh 及cập 廣quảng 雅nhã 云vân 其kỳ 鳥điểu 身thân 有hữu 毒độc 大đại 如như 鴞# 紫tử 綠lục 色sắc 頸cảnh 長trường/trưởng 觜tủy 赤xích 長trường/trưởng 七thất 八bát 寸thốn 而nhi 食thực 虵xà 雄hùng 名danh 運vận 日nhật 䳄# 名danh 隂# 諧hài 以dĩ 其kỳ 尾vĩ 歷lịch 食thực 食thực 則tắc 沒một 人nhân 也dã )# 。

五ngũ 界giới 方phương 便tiện 是thị 觀quán 士sĩ 夫phu 六lục 界giới 空không 旨chỉ 也dã 士sĩ 夫phu 六lục 界giới 者giả 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 空không 。 識thức 也dã 地địa 者giả 人nhân 肉nhục 身thân 水thủy 人nhân 血huyết 火hỏa 人nhân 煗noãn 氣khí 風phong 人nhân 息tức 空không 鼻tị 穴huyệt 識thức 心tâm 也dã 仍nhưng 人nhân 身thân 云vân 物vật 無vô 此thử 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 空không 。 識thức 可khả 無vô 正chánh 體thể 物vật 此thử 世thế 間gian 士sĩ 夫phu 六lục 界giới 作tác 之chi 也dã 已dĩ 上thượng 是thị 云vân 五ngũ 停đình 心tâm 也dã 。

(# ○# 界giới 方phương 便tiện 名danh 義nghĩa 事sự 界giới 者giả 士sĩ 夫phu 六lục 界giới 也dã 大đại 旨chỉ 名danh 目mục 如như 士sĩ 夫phu 名danh 本bổn 外ngoại 道đạo 出xuất 。 頌tụng 疏sớ/sơ 九cửu 云vân 外ngoại 道đạo 執chấp 我ngã 名danh 為vi 士sĩ 夫phu 文văn 同đồng 抄sao 云vân 士sĩ 夫phu 者giả 農nông 人nhân 也dã 譬thí 農nông 人nhân 種chủng 種chủng 作tác 成thành 草thảo 木mộc 生sanh せ# シ# ム# ル# 如như 身thân 內nội 我ngã 云vân 物vật 有hữu 諸chư 法pháp 令linh 生sanh 立lập 也dã 是thị 外ngoại 道đạo 見kiến 計kế 也dã (# 云vân 云vân )# 佛Phật 家gia 心tâm 依y 報báo 正chánh 報báo 作tác 故cố 士sĩ 夫phu 譬thí 士sĩ 夫phu 六lục 界giới 名danh 是thị 則tắc 外ngoại 道đạo 對đối 破phá 為vi 也dã 例lệ 折chiết 空không 觀quán 如như 尒# 五ngũ 隂# 身thân 六lục 界giới 假giả 和hòa 合hợp 也dã 觀quán ス# ル# ヲ# 界giới 方phương 便tiện 觀quán 名danh 方phương 便tiện 云vân 事sự 此thử 觀quán 聖thánh 道Đạo 方phương 便tiện 成thành 故cố 也dã 問vấn 五ngũ 停đình 心tâm 惣# 七thất 賢hiền 何hà 聖thánh 道Đạo 方phương 便tiện 別biệt 界giới 方phương 便tiện 名danh 所sở 以dĩ 如như 何hà 荅# 通thông 七thất 方phương 便tiện 共cộng 別biệt 六lục 界giới 假giả 和hòa 合hợp 觀quán ス# ル# カ# 聖thánh 道Đạo 空không 親thân 故cố 尒# 名danh 也dã 問vấn 何hà 經kinh 論luận 依y 界giới 方phương 便tiện 觀quán 立lập 耶da 又hựu 此thử 觀quán 所sở 破phá 如như 何hà 荅# 毘tỳ 曇đàm 大đại 經kinh 依y 此thử 觀quán 立lập 也dã 所sở 破phá 是thị 著trước 我ngã 也dã 愚ngu 夫phu 眾chúng 緣duyên 和hòa 合hợp 。 義nghĩa 不bất 知tri 妄vọng 我ngã 見kiến 起khởi 故cố 地địa 等đẳng 六lục 界giới 眾chúng 緣duyên 假giả 和hòa 合hợp 旨chỉ 觀quán 著trước 我ngã 破phá 也dã 具cụ 弘hoằng 決quyết 七thất 有hữu 問vấn 前tiền 因nhân 緣duyên 觀quán 中trung 著trước 我ngã 破phá ス# ル# ト# 何hà 異dị 有hữu 耶da 荅# 只chỉ 是thị 因nhân 緣duyên 觀quán 開khai 界giới 方phương 便tiện 出xuất 也dã )# 。

但đãn 除trừ 第đệ 五ngũ 界giới 方phương 便tiện 加gia 念niệm 佛Phật 停đình 心tâm 有hữu 之chi 。

(# ○# 方phương 便tiện 念niệm 佛Phật 觀quán 存tồn 沒một 事sự 。 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 云vân 界giới 方phương 便tiện 與dữ 小tiểu 乗# 念niệm 諸chư 佛Phật 相tương/tướng 同đồng 亦diệc 破phá 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 也dã (# 文văn )# 此thử 文văn 心tâm 得đắc 付phó 集tập 註chú 真chân 記ký 不bất 同đồng 也dã 集tập 註chú 意ý 界giới 方phương 便tiện 能năng 破phá 相tương/tướng 念niệm 佛Phật 所sở 破phá 相tương/tướng 同đồng 皆giai 六lục 界giới 十thập 八bát 界giới 不phủ 。 出xuất 故cố 念niệm 佛Phật 觀quán 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 破phá 界giới 方phương 便tiện 亦diệc 即tức 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 破phá 是thị 故cố 互hỗ 存tồn 沒một 云vân ヘ# リ# 又hựu 四tứ 教giáo 真chân 記ký 意ý 念niệm 佛Phật 觀quán 佛Phật 諸chư 根căn 相tướng 好hảo 。 觀quán ス# ル# カ# 故cố 界giới 方phương 便tiện 觀quán 十thập 八bát 界giới 。 等đẳng 觀quán ス# ル# ニ# 同đồng 是thị 故cố 互hỗ 存tồn 沒một 也dã 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 破phá 事sự 但đãn 念niệm 佛Phật 觀quán 有hữu 界giới 方phương 便tiện 逼bức 迫bách 障chướng 破phá せ# ス# ト# 云vân ヘ# リ# 此thử 真chân 記ký 心tâm 所sở 破phá 各các 別biệt 共cộng 能năng 破phá 相tương/tướng 同đồng 故cố 存tồn 沒một 也dã 集tập 註chú 心tâm 界giới 方phương 便tiện 境cảnh 界giới 。 觀quán ス# ル# カ# 故cố 自tự 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 破phá 義nghĩa 有hữu 成thành 。 私tư 云vân 集tập 註chú 義nghĩa 強cường/cưỡng 四tứ 教giáo 義nghĩa ▆# 能năng 相tương/tướng 叶# ヘ# リ# 思tư 之chi )# 。

(# ○# 五ngũ 度độ 門môn 六Lục 度Độ 門môn 事sự 。 四tứ 念niệm 處xứ 一nhất 云vân 問vấn 此thử 中trung 何hà 不bất 云vân 念niệm 佛Phật 停đình 心tâm 荅# 作tác 五ngũ 度độ 門môn 則tắc 不bất 用dụng 作tác 六Lục 度Độ 門môn 則tắc 須tu 用dụng (# 云vân 云vân )# 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 有hữu 人nhân 義nghĩa 如như 此thử 釋thích 其kỳ 文văn 四tứ 念niệm 處xứ 同đồng 所sở 詮thuyên 五ngũ 度độ 門môn 云vân 五ngũ 停đình 心tâm 事sự 也dã 故cố 四tứ 教giáo 義nghĩa 云vân 此thử 五ngũ 通thông 言ngôn 停đình 心tâm 者giả 停đình 以dĩ 停đình 止chỉ 為vi 義nghĩa 亦diệc 名danh 五ngũ 度độ 門môn 觀quán (# 已dĩ 上thượng )# 六Lục 度Độ 門môn 時thời 界giới 方phương 便tiện 上thượng 念niệm 佛Phật 加gia 見kiến ヘ# タ# リ# 。 綱cương 目mục 抄sao 云vân 六Lục 度Độ 門môn 時thời 第đệ 五ngũ 念niệm 佛Phật 門môn 第đệ 六lục 界giới 方phương 便tiện 門môn 也dã (# 云vân 云vân )# 是thị 存tồn 沒một 義nghĩa 不bất 同đồng 也dã )# 。

()#

(# 問vấn 曰viết 此thử 五ngũ 種chủng 觀quán 法pháp 為vi 對đối 五ngũ 人nhân 為vi 對đối 一nhất 人nhân 荅# 曰viết 橫hoạnh/hoành 對đối 五ngũ 人nhân 竪thụ 對đối 一nhất 人nhân 隨tùy 病bệnh 多đa 少thiểu 對đối 不bất 定định 也dã (# 已dĩ 上thượng )# 四tứ 教giáo 義nghĩa 四tứ 卷quyển 見kiến )# 。

念niệm 佛Phật 停đình 心tâm 者giả 念niệm 佛Phật 六lục 根căn 六lục 境cảnh 。 六lục 識thức 功công 德đức 不bất 起khởi 愛ái 心tâm 也dã 。

(# ○# 念niệm 佛Phật 觀quán 能năng 治trị 所sở 治trị 。 各các 三tam 種chủng 有hữu 事sự )# 。

(# ○# 禪thiền 門môn 出xuất 一nhất 昬# 沉trầm 闇ám 塞tắc 障chướng 是thị 昬# 睡thụy 無vô 記ký 也dã 應ưng 身thân 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 念niệm 治trị 二nhị 惡ác 念niệm 思tư 惟duy 障chướng 是thị 五ngũ 逆nghịch 十thập 惡ác 。 等đẳng 罪tội 業nghiệp 作tác 思tư 惡ác 念niệm 發phát 事sự 也dã 是thị 報báo 身thân 功công 德đức 念niệm 治trị 也dã 三tam 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 是thị 補bổ 註chú 十thập 四tứ 云vân 修tu 定định 之chi 時thời 身thân 或hoặc 卒thốt 痛thống 見kiến 諸chư 外ngoại 境cảnh 無vô 頭đầu 手thủ 足túc 衣y 裳thường 破phá 壞hoại 或hoặc 陷hãm 入nhập 於ư 地địa 。 或hoặc 火hỏa 来# 燒thiêu 身thân 或hoặc 見kiến 高cao 崖nhai 而nhi 復phục 墮đọa 落lạc 如như 是thị 等đẳng 障chướng 逼bức 迫bách 行hành 人nhân (# 已dĩ 上thượng )# 是thị 法Pháp 身thân 空không 寂tịch 無vô 為vi 。 念niệm 治trị 也dã 問vấn 今kim 停đình 心tâm 中trung 念niệm 佛Phật 觀quán 件# 三tam 種chủng 具cụ 荅# 不bất 尒# 彼bỉ 禪thiền 門môn 大đại 乗# 義nghĩa 通thông 今kim 但đãn 第đệ 三tam 一nhất 種chủng 用dụng 也dã 故cố 集tập 註chú 云vân 今kim 明minh 小tiểu 乗# 助trợ 道đạo 據cứ 四tứ 教giáo 義nghĩa 云vân 破phá 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 合hợp 念niệm 真chân 空không 法Pháp 身thân (# 已dĩ 上thượng )# 又hựu 四tứ 教giáo 義nghĩa 真chân 記ký 應ưng 身thân 相tướng 好hảo/hiếu 念niệm 境cảnh 界giới 逼bức 迫bách 障chướng 治trị ス# ヘ# キ# 旨chỉ 有hữu 故cố 一nhất 概khái 不bất 可khả 心tâm 得đắc 今kim 名danh 目mục 心tâm 報báo 應ứng 二nhị 身thân 念niệm 惡ác 念niệm 思tư 惟duy 障chướng 治trị 義nghĩa 見kiến ヘ# タ# リ# )# 。

()#

六lục 境cảnh 者giả 一nhất 色sắc 境cảnh 二nhị 聲thanh 境cảnh 三tam 香hương 境cảnh 四tứ 味vị 境cảnh 五ngũ 觸xúc 境cảnh 六lục 法pháp 境cảnh 是thị 所sở 緣duyên 境cảnh 也dã 。 六lục 識thức 者giả 一nhất 眼nhãn 識thức 二nhị 耳nhĩ 識thức 三tam 鼻tị 識thức 四tứ 舌thiệt 識thức 五ngũ 身thân 識thức 六lục 意ý 識thức 此thử 六lục 根căn 六lục 境cảnh 。 相tương 應ứng 起khởi 心tâm 云vân 識thức 也dã 六lục 根căn 者giả 一nhất 眼nhãn 根căn 二nhị 耳nhĩ 根căn 三tam 鼻tị 根căn 四tứ 舌thiệt 根căn 五ngũ 身thân 根căn 六lục 意ý 根căn 。

(# ○# 六lục 根căn 六lục 境cảnh 六lục 識thức 事sự 。 法Pháp 界Giới 次thứ 第đệ 上thượng 俱câu 舎# 界giới 品phẩm 等đẳng (# 云vân 云vân )# 是thị 云vân 三tam 六lục 十thập 八bát 界giới 也dã 通thông 界giới 名danh 事sự 界giới 以dĩ 界giới 別biệt 為vi 義nghĩa 此thử 十thập 八bát 法pháp 各các 有hữu 別biệt 躰# 義nghĩa 無vô 渾hồn 濫lạm 故cố 通thông 受thọ 界giới 名danh 也dã 識thức 者giả 同đồng 又hựu 云vân 若nhược 根căn 塵trần 相tương 對đối 即tức 有hữu 識thức 生sanh 識thức 以dĩ 識thức 別biệt 為vi 義nghĩa 識thức 依y 於ư 根căn 能năng 別biệt 於ư 塵trần 故cố 此thử 六Lục 通Thông 名danh 識thức 也dã 。 根căn 者giả 同đồng 又hựu 云vân 根căn 以dĩ 能năng 生sanh 為vi 義nghĩa 此thử 六lục 既ký 並tịnh 有hữu 生sanh 識thức 之chi 功công 故cố 通thông 名danh 根căn 也dã 六lục 境cảnh 者giả 亦diệc 名danh 六lục 塵trần 以dĩ 坌bộn 汙ô 心tâm 識thức 故cố 約ước 凡phàm 夫phu 名danh 尒# 。 境cảnh 者giả 此thử 通thông 凡phàm 聖thánh 今kim 約ước 佛Phật 躰# 故cố 云vân 境cảnh 也dã )# 。

(# ○# 六lục 種chủng 治trị 事sự 。 止Chỉ 觀Quán 八bát 云vân 煩phiền 惱não 境cảnh 中trung 。 明minh 之chi 一nhất 對đối 治trị 是thị 上thượng 明minh 如như 數sổ 息tức 散tán 乱# 對đối 乃nãi 至chí 念niệm 佛Phật 。 多đa 障chướng 對đối 一nhất 藥dược 一nhất 病bệnh 相tương 對đối 治trị 也dã 二nhị 轉chuyển 治trị 是thị 又hựu 二nhị 有hữu 一nhất 病bệnh 轉chuyển せ# サ# ル# ニ# 藥dược 轉chuyển 謂vị 多đa 貪tham 人nhân 慈từ 悲bi 觀quán 修tu せ# シ# メ# 多đa 嗔sân 人nhân 不bất 淨tịnh 觀quán 修tu せ# シ# ム# ル# 等đẳng 也dã 二nhị 病bệnh 轉chuyển 藥dược 轉chuyển 謂vị 貪tham 病bệnh 不bất 淨tịnh 以dĩ 己kỷ 治trị 又hựu 嗔sân 病bệnh 起khởi 則tắc 轉chuyển 慈từ 悲bi 以dĩ 治trị 等đẳng 也dã 三tam 不bất 轉chuyển 治trị 是thị 又hựu 二nhị 有hữu 一nhất 病bệnh 轉chuyển 共cộng 法pháp 轉chuyển せ# ス# 謂vị 不bất 淨tịnh 觀quán 修tu 貪tham 欲dục 治trị ス# ル# ニ# 又hựu 轉chuyển 嗔sân 恚khuể 生sanh ス# レ# ト# モ# 但đãn 常thường 不bất 淨tịnh 觀quán 以dĩ 治trị 等đẳng 也dã 二nhị 病bệnh 轉chuyển 法pháp 轉chuyển 謂vị 貪tham 欲dục 不bất 淨tịnh 以dĩ 治trị ス# ル# ニ# 貪tham 欲dục 若nhược 不bất 止chỉ 更cánh 大đại 不bất 淨tịnh 觀quán 以dĩ 治trị 等đẳng 也dã 是thị 禪thiền 門môn 出xuất 。 二nhị 藏tạng 義nghĩa 一nhất 云vân 又hựu 有hữu 大đại 不bất 淨tịnh 觀quán 謂vị 觀quán 依y 報báo 國quốc 土độ 聚tụ 落lạc 等đẳng 皆giai 悉tất 不bất 淨tịnh 。 又hựu 四tứ 兼kiêm 治trị 是thị 貪tham 嗔sân 兼kiêm 起khởi 則tắc 不bất 淨tịnh 慈từ 悲bi 兼kiêm 修tu 治trị 等đẳng 也dã 五ngũ 具cụ 治trị 是thị 具cụ 五ngũ 種chủng 觀quán 藥dược 修tu 何hà レ# ナ# リ# 共cộng 一nhất 病bệnh 治trị 也dã 六lục 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 治trị 是thị 但đãn 法pháp 性tánh 實thật 相tướng 觀quán 遍biến 一nhất 切thiết 諸chư 病bệnh 。 治trị 也dã 一nhất 阿a 伽già 陀đà 藥dược 。 以dĩ 悉tất 眾chúng 病bệnh 除trừ 如như 此thử 六lục 種chủng 中trung 前tiền 五ngũ 小tiểu 乗# 有hữu 後hậu 一nhất 大đại 乗# 意ý 也dã 。 一nhất 對đối 治trị 謂vị 境cảnh 觀quán 相tương 對đối 。 二nhị 轉chuyển 治trị 又hựu 二nhị 。 (# 一nhất 病bệnh 轉chuyển 法pháp 轉chuyển 二nhị 病bệnh 不bất 轉chuyển 藥dược 轉chuyển )# 。 三tam 不bất 轉chuyển 治trị 二nhị (# 一nhất 病bệnh 不bất 轉chuyển 法pháp 不bất 轉chuyển 二nhị 病bệnh 轉chuyển 法pháp 不bất 轉chuyển )# 。 四tứ 兼kiêm 治trị 。 五ngũ 具cụ 治trị 。 六lục 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 治trị 加gia 也dã )# 。

(# 已dĩ 上thượng 五ngũ 停đình 心tâm 畢tất )# 。

西tây 谷cốc 名danh 目mục 句cú 解giải 卷quyển 二nhị 終chung

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.