性Tánh 善Thiện 惡Ác 論Luận
Quyển 0002
明Minh 傳Truyền 燈Đăng 註Chú

性tánh 善thiện 惡ác 論luận 卷quyển 之chi 二nhị

天thiên 台thai 山sơn 幽u 谿khê 沙Sa 門Môn 傳truyền 燈đăng 著trước

客khách 曰viết 。 十thập 界giới 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 事sự 。 已dĩ 聞văn 教giáo 矣hĩ 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 無vô 差sai 而nhi 差sai 門môn 。 余dư 曰viết 。 上thượng 文văn 所sở 明minh 。 十thập 界giới 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 門môn 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 遂toại 分phần/phân 十thập 法Pháp 界Giới 。 此thử 中trung 宜nghi 確xác 論luận 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 。 與dữ 夫phu 修tu 善thiện 修tu 惡ác 之chi 旨chỉ 。 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 者giả 。 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 修tu 善thiện 修tu 惡ác 者giả 。 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 用dụng 也dã 。 正chánh 以dĩ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 具cụ 善thiện 惡ác 二nhị 性tánh 。 故cố 隨tùy 緣duyên 時thời 。 有hữu 善thiện 惡ác 之chi 用dụng 。 是thị 則tắc 能năng 隨tùy 之chi 性tánh 。 名danh 曰viết 善thiện 惡ác 。 所sở 隨tùy 之chi 緣duyên 。 名danh 曰viết 染nhiễm 淨tịnh 。 十thập 界giới 善thiện 惡ác 之chi 性tánh 。 具cụ 足túc 五ngũ 陰ấm 實thật 法pháp 。 名danh 為vi 正chánh 報báo 。 具cụ 足túc 國quốc 土độ 實thật 法pháp 。 名danh 為vi 依y 報báo 。 天thiên 台thai 大đại 師sư 。 於ư 此thử 具cụ 明minh 十thập 界giới 十thập 如như 。 一nhất 界giới 有hữu 十thập 如như 。 則tắc 十thập 界giới 有hữu 百bách 如như 。 十thập 界giới 各các 各các 互hỗ 具cụ 。 成thành 百bách 法Pháp 界Giới 。 百bách 法Pháp 界Giới 互hỗ 具cụ 。 則tắc 千thiên 如như 是thị 具cụ 。 論luận 實thật 法pháp 一nhất 千thiên 。 國quốc 土độ 一nhất 千thiên 。 假giả 名danh 一nhất 千thiên 。 如như 是thị 三tam 千thiên 。 於ư 真Chân 如Như 性tánh 中trung 。 無vô 不bất 具cụ 足túc 。 惟duy 其kỳ 性tánh 本bổn 具cụ 足túc 故cố 。 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 時thời 。 有hữu 正chánh 報báo 依y 報báo 三tam 千thiên 之chi 事sự 。 乃nãi 全toàn 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 而nhi 為vi 隨tùy 緣duyên 之chi 用dụng 。 以dĩ 無vô 差sai 別biệt 。 而nhi 為vi 差sai 別biệt 。 如như 是thị 等đẳng 義nghĩa 。 具cụ 在tại 諸chư 大Đại 乘Thừa 圓viên 頓đốn 經kinh 中trung 。 若nhược 顯hiển 示thị 其kỳ 相tương/tướng 。 則tắc 莫mạc 過quá 楞lăng 嚴nghiêm 。 彼bỉ 於ư 七thất 大đại 文văn 中trung 。 而nhi 具cụ 明minh 性tánh 色sắc 真chân 空không 等đẳng 義nghĩa 。 并tinh 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 。 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 空không 五ngũ 大đại 。 乃nãi 十thập 界giới 之chi 依y 報báo 也dã 。 見kiến 識thức 二nhị 大đại 。 乃nãi 十thập 界giới 之chi 正chánh 報báo 也dã 。 今kim 為vi 具cụ 引dẫn 以dĩ 發phát 明minh 之chi 。 使sử 深thâm 信tín 此thử 宗tông 者giả 。 有hữu 所sở 依y 憑bằng 。 亦diệc 以dĩ 知tri 台thai 宗tông 所sở 立lập 。 深thâm 契khế 合hợp 乎hồ 佛Phật 旨chỉ 也dã 。

先tiên 明minh 地địa 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 如Như 來Lai 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 之chi 云vân 。 汝nhữ 觀quán 地địa 性tánh 。 粗thô 為vi 大đại 地địa 。 細tế 為vi 微vi 塵trần 。 至chí 鄰lân 虗hư 塵trần 。 柝# 彼bỉ 極cực 微vi 色sắc 邊biên 際tế 相tướng 。 七thất 分phần 所sở 成thành 。 更cánh 柝# 鄰lân 虗hư 。 即tức 實thật 空không 性tánh 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。

阿A 難Nan 。 若nhược 此thử 鄰lân 虗hư 柝# 成thành 虗hư 空không 。 當đương 知tri 虗hư 空không 。 出xuất 生sanh 色sắc 相tướng 。 汝nhữ 今kim 問vấn 言ngôn 。 由do 和hòa 合hợp 故cố 。 出xuất 生sanh 世thế 間gian 。 諸chư 變biến 化hóa 相tướng 。 汝nhữ 且thả 觀quán 此thử 。 一nhất 鄰lân 虗hư 塵trần 。 用dụng 幾kỷ 虗hư 空không 。 和hòa 合hợp 而nhi 有hữu 。 不bất 應ưng 隣lân 虗hư 合hợp 成thành 鄰lân 虗hư 。 又hựu 鄰lân 虗hư 塵trần 柝# 入nhập 空không 者giả 。 用dụng 幾kỷ 色sắc 相tướng 。 合hợp 成thành 虗hư 空không 。 若nhược 合hợp 色sắc 時thời 。 合hợp 色sắc 非phi 空không 。 若nhược 空không 合hợp 時thời 。 合hợp 空không 非phi 色sắc 。 色sắc 猶do 可khả 柝# 。 空không 云vân 何hà 合hợp 。 三Tam 明Minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 元nguyên 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 色sắc 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 色sắc 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 即tức 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 色sắc 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 色sắc 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 地địa 大đại 。 所sở 對đối 一nhất 分phần/phân 空không 大đại 者giả 為vi 言ngôn 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 對đối 相tương/tướng 而nhi 言ngôn 。 蓋cái 有hữu 性tánh 色sắc 。 有hữu 相tương/tướng 色sắc 。 有hữu 性tánh 空không 。 有hữu 相tương/tướng 空không 。 相tương/tướng 色sắc 相tướng 空không 。 乃nãi 十thập 法Pháp 界Giới 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 造tạo 成thành 色sắc 之chi 與dữ 空không 。 即tức 修tu 善thiện 修tu 惡ác 也dã 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 之chi 色sắc 空không 。 而nhi 此thử 色sắc 空không 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 之chi 性tánh 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 無vô 有hữu 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 清thanh 淨tịnh 。 本bổn 然nhiên 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 地địa 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 地địa 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 地địa 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 四tứ 明minh 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 與dữ 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 義nghĩa 同đồng 。 所sở 隨tùy 之chi 緣duyên 。 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 善thiện 惡ác 二nhị 業nghiệp 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 真Chân 如Như 不bất 變biến 佛Phật 界giới 性tánh 善thiện 之chi 體thể 。 能năng 隨tùy 佛Phật 界giới 淨tịnh 心tâm 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 色sắc 。 約ước 其kỳ 人nhân 。 則tắc 持Trì 地Địa 菩Bồ 薩Tát 是thị 也dã 。 約ước 正chánh 報báo 。 即tức 法Pháp 身thân 報báo 身thân 應ưng 身thân 微vi 塵trần 相tương/tướng 海hải 。 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 相tướng 好hảo 。 八bát 十thập 種chủng 好hảo 。 之chi 色sắc 是thị 也dã 。 約ước 依y 報báo 。 即tức 常thường 寂tịch 光quang 實thật 報báo 無vô 障chướng 礙ngại 土thổ/độ 之chi 色sắc 是thị 也dã 。 又hựu 真Chân 如Như 不bất 變biến 九cửu 界giới 性tánh 惡ác 之chi 體thể 。 能năng 隨tùy 九cửu 界giới 染nhiễm 心tâm 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 色sắc 。 約ước 正chánh 報báo 。 即tức 三tam 聖thánh 變biến 易dị 生sanh 死tử 之chi 色sắc 。 六lục 道đạo 分phân 段đoạn 生sanh 死tử 之chi 色sắc 是thị 也dã 。 約ước 依y 報báo 。 即tức 寔thật 報báo 無vô 障chướng 礙ngại 土thổ/độ 。 方phương 便tiện 有hữu 餘dư 土thổ/độ 。 凡phàm 聖thánh 同đồng 居cư 土thổ/độ 之chi 色sắc 是thị 也dã 。 至chí 於ư 極cực 惡ác 。 則tắc 阿A 鼻Tỳ 地Địa 獄Ngục 。 依y 報báo 正chánh 報báo 。 莫mạc 非phi 其kỳ 相tương/tướng 。 是thị 則tắc 今kim 人nhân 道đạo 中trung 。 所sở 有hữu 正chánh 報báo 六lục 尺xích 之chi 軀khu 。 所sở 稟bẩm 地địa 大đại 之chi 相tướng 。 依y 報báo 山sơn 河hà 國quốc 土thổ 。 凡phàm 有hữu 質chất 礙ngại 之chi 色sắc 。 英anh 非phi 從tùng 真Chân 如Như 不bất 變biến 所sở 具cụ 性tánh 惡ác 之chi 色sắc 。 自tự 無vô 始thỉ 隨tùy 無vô 明minh 塵trần 沙sa 見kiến 思tư 三tam 惑hoặc 染nhiễm 心tâm 。 造tạo 人nhân 天thiên 惡ác 業nghiệp 之chi 所sở 招chiêu 報báo 。 故cố 曰viết 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 心tâm 即tức 華hoa 嚴nghiêm 所sở 謂vị 染nhiễm 心tâm 之chi 緣duyên 。 業nghiệp 即tức 人nhân 天thiên 所sở 造tạo 五Ngũ 戒Giới 十Thập 善Thiện 之chi 業nghiệp 。 此thử 之chi 心tâm 業nghiệp 。 比tỉ 三tam 途đồ 惡ác 道đạo 。 名danh 為vi 淨tịnh 心tâm 善thiện 業nghiệp 。 若nhược 望vọng 出xuất 世thế 間gian 四Tứ 諦Đế 。 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 皆giai 染nhiễm 心tâm 惡ác 業nghiệp 。 矧# 佛Phật 法Pháp 界giới 三tam 智trí 淨tịnh 心tâm 。 六Lục 度Độ 善thiện 業nghiệp 哉tai 。

次thứ 明minh 火hỏa 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 如Như 來Lai 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 云vân 。 火hỏa 性tánh 無vô 我ngã 。 寄ký 於ư 諸chư 緣duyên 。 汝nhữ 觀quán 城thành 中trung 。 未vị 食thực 之chi 家gia 。 欲dục 炊xuy 爨thoán 時thời 。 手thủ 執chấp 陽dương 燧toại 。 日nhật 前tiền 求cầu 火hỏa 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 其kỳ 體thể 本bổn 虗hư 云vân 。

阿A 難Nan 。 名danh 和hòa 合hợp 者giả 。 如như 我ngã 與dữ 汝nhữ 。 一nhất 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 比Bỉ 丘Khâu 。 今kim 為vi 一nhất 眾chúng 。 眾chúng 雖tuy 為vi 一nhất 。 詰cật 其kỳ 根căn 本bổn 。 各các 各các 有hữu 身thân 。 皆giai 有hữu 所sở 生sanh 。 氏thị 族tộc 名danh 字tự 。 如như 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 婆Bà 羅La 門Môn 種chủng 。 優ưu 樓lâu 頻tần 羅la 。 迦Ca 葉Diếp 波Ba 種chủng 。 乃nãi 至chí 阿A 難Nan 。 瞿Cù 曇Đàm 種chủng 姓tánh 。

阿A 難Nan 。 若nhược 此thử 火hỏa 性tánh 。 因nhân 和hòa 合hợp 有hữu 。 彼bỉ 手thủ 執chấp 鏡kính 。 於ư 日nhật 求cầu 火hỏa 。 此thử 火hỏa 為vi 從tùng 。 鏡kính 中trung 而nhi 出xuất 。 為vi 從tùng 艾ngải 出xuất 。 為vi 從tùng 日nhật 來lai 。

阿A 難Nan 。 若nhược 日nhật 來lai 者giả 。 自tự 能năng 燒thiêu 汝nhữ 。 手thủ 中trung 之chi 艾ngải 。 來lai 處xứ 林lâm 木mộc 。 皆giai 應ưng 受thọ 焚phần 。 若nhược 鏡kính 中trung 出xuất 。 自tự 能năng 於ư 鏡kính 。 出xuất 然nhiên 於ư 艾ngải 。 鏡kính 何hà 不bất 鎔dong 。 紆hu 汝nhữ 手thủ 執chấp 。 尚thượng 無vô 熱nhiệt 相tướng 。 云vân 何hà 融dung 泮phấn 。 若nhược 生sanh 於ư 艾ngải 。 何hà 藉tạ 日nhật 鏡kính 。 光quang 明minh 相tướng 接tiếp 。 然nhiên 後hậu 火hỏa 生sanh 。 汝nhữ 又hựu 諦đế 觀quán 。 鏡kính 因nhân 手thủ 執chấp 。 日nhật 從tùng 天thiên 來lai 。 艾ngải 本bổn 地địa 生sanh 。 火hỏa 從tùng 何hà 方phương 。 遊du 歷lịch 於ư 此thử 。 日nhật 鏡kính 相tương 遠viễn 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 不bất 應ứng 火hỏa 光quang 。 無vô 從tùng 自tự 有hữu 。 三Tam 明Minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 猶do 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 火hỏa 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 火hỏa 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 即tức 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 火hỏa 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 火hỏa 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 火hỏa 大đại 。 所sở 對đối 一nhất 分phần/phân 空không 大đại 者giả 為vi 言ngôn 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 亦diệc 對đối 相tương/tướng 而nhi 說thuyết 。 盖# 有hữu 性tánh 火hỏa 。 有hữu 相tương/tướng 火hỏa 。 有hữu 性tánh 空không 。 有hữu 相tương/tướng 空không 。 相tương/tướng 大đại 相tương/tướng 空không 。 乃nãi 十thập 法Pháp 界Giới 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 造tạo 成thành 空không 之chi 與dữ 火hỏa 。 即tức 修tu 善thiện 修tu 惡ác 也dã 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 火hỏa 之chi 與dữ 空không 。 此thử 火hỏa 即tức 真chân 空không 。 此thử 空không 即tức 真chân 火hỏa 。 是thị 則tắc 性tánh 火hỏa 即tức 真chân 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 火hỏa 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 。 而nhi 曰viết 性tánh 火hỏa 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 火hỏa 。 而nhi 此thử 空không 火hỏa 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 火hỏa 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 火hỏa 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 火hỏa 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 曰viết 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 此thử 火hỏa 大đại 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 者giả 也dã 。 既ký 曰viết 本bổn 然nhiên 。 則tắc 此thử 火hỏa 大đại 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 本bổn 非phi 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 既ký 曰viết 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 則tắc 此thử 火hỏa 大đại 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 四tứ 明minh 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 與dữ 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 義nghĩa 同đồng 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 一nhất 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 。 善thiện 惡ác 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 真Chân 如Như 不bất 變biến 佛Phật 界giới 性tánh 善thiện 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 善thiện 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 火hỏa 。 約ước 其kỳ 人nhân 則tắc 。 烏Ô 芻Sô 瑟Sắt 摩Ma 是thị 也dã 。 約ước 正chánh 報báo 則tắc 。 佛Phật 之chi 慧tuệ 日nhật 。 光quang 明minh 圓viên 照chiếu 。 法Pháp 界Giới 。 日nhật 月nguyệt 諸chư 天thiên 。 戢tập 歛liễm 重trọng/trùng 曜diệu 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 無vô 量lượng 香hương 雲vân 。 為vi 光quang 明minh 臺đài 。 七thất 寶bảo 樓lâu 閤các 。 常thường 有hữu 光quang 明minh 。 皆giai 其kỳ 事sự 也dã 。 又hựu 真Chân 如Như 不bất 變biến 九cửu 界giới 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 心tâm 惡ác 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 火hỏa 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 身thân 中trung 諸chư 冷lãnh 暖noãn 氣khí 。 發phát 而nhi 為vị 煩phiền 惱não 火hỏa 。 氣khí 息tức 如như 烟yên 為vi 障chướng 熱nhiệt 為vi 痟tiêu 渴khát 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 日nhật 月nguyệt 光quang 明minh 。 林lâm 木mộc 烟yên 燄diệm 。 至chí 於ư 修tu 惡ác 之chi 極cực 。 則tắc 火hỏa 龍long 火hỏa 蛇xà 。 火hỏa 麟lân 火hỏa 鼠thử 。 諸chư 餓ngạ 鬼quỷ 等đẳng 。 受thọ 氣khí 猛mãnh 火hỏa 。 常thường 被bị 燒thiêu 然nhiên 。 至chí 於ư 八bát 熱nhiệt 地địa 獄ngục 。 上thượng 火hỏa 徹triệt 下hạ 。 下hạ 火hỏa 徹triệt 上thượng 。 東đông 西tây 交giao 徹triệt 。 歷lịch 劫kiếp 燒thiêu 然nhiên 。 依y 報báo 則tắc 極cực 至chí 於ư 。 劫kiếp 火hỏa 所sở 燒thiêu 。 上thượng 至chí 初sơ 禪thiền 。 世thế 界giới 所sở 有hữu 。 悉tất 為vi 煨ổi 燼tẫn 。 莫mạc 非phi 如Như 來Lai 藏tạng 。 真Chân 如Như 不bất 變biến 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 所sở 造tạo 之chi 火hỏa 。 故cố 曰viết 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 單đơn 心tâm 不bất 立lập 。 獨độc 業nghiệp 難nạn/nan 成thành 。 既ký 有hữu 染nhiễm 淨tịnh 心tâm 。 必tất 有hữu 善thiện 惡ác 業nghiệp 。 故cố 曰viết 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。

三Tam 明Minh 水thủy 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 之chi 云vân 。

阿A 難Nan 。 水thủy 性tánh 不bất 定định 。 流lưu 息tức 無vô 恆hằng 。 如như 室Thất 羅La 城Thành 。 迦ca 毗tỳ 羅la 仙tiên 。 斫Chước 迦Ca 羅La 仙Tiên 。 及cập 鉢bát 頭đầu 摩ma 訶Ha 薩Tát 多Đa 等đẳng 。 諸chư 大đại 幻huyễn 師sư 。 求cầu 太thái 陰âm 精tinh 。 用dụng 和hòa 幻huyễn 藥dược 。 是thị 諸chư 師sư 等đẳng 。 於ư 白bạch 月nguyệt 畫họa 。 手thủ 執chấp 方phương 諸chư 。 承thừa 月nguyệt 中trung 水thủy 。 二nhị 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。

阿A 難Nan 。 此thử 水thủy 為vi 復phục 。 從tùng 珠châu 中trung 出xuất 。 空không 中trung 自tự 有hữu 。 為vi 從tùng 月nguyệt 來lai 。

阿A 難Nan 。 若nhược 從tùng 月nguyệt 來lai 。 尚thượng 能năng 遠viễn 方phương 。 令linh 珠châu 出xuất 水thủy 。 所sở 經kinh 林lâm 木mộc 。 皆giai 應ưng 吐thổ 流lưu 。 流lưu 則tắc 何hà 待đãi 。 方phương 諸chư 所sở 出xuất 。 不bất 流lưu 明minh 水thủy 。 非phi 從tùng 月nguyệt 降giáng 。 若nhược 從tùng 珠châu 出xuất 。 則tắc 此thử 珠châu 中trung 。 常thường 應ưng 流lưu 水thủy 。 何hà 待đãi 中trung 宵tiêu 。 承thừa 白bạch 月nguyệt 晝trú 。 若nhược 從tùng 空không 生sanh 。 空không 性tánh 無vô 邊biên 。 水thủy 當đương 無vô 際tế 。 從tùng 人nhân 洎kịp 天thiên 。 皆giai 同đồng 滔thao 溺nịch 。 云vân 何hà 復phục 有hữu 。 水thủy 陸lục 空không 行hành 。 汝nhữ 更cánh 諦đế 觀quán 。 月nguyệt 從tùng 天thiên 陟trắc 。 珠châu 因nhân 手thủ 執chấp 。 承thừa 珠châu 水thủy 盤bàn 。 本bổn 人nhân 敷phu 設thiết 。 水thủy 自tự 何hà 方phương 。 流lưu 注chú 於ư 此thử 。 月nguyệt 珠châu 相tương 遠viễn 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 不bất 應ứng 水thủy 精tinh 。 無vô 從tùng 自tự 有hữu 。 三Tam 明Minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 尚thượng 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 水thủy 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 水thủy 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 即tức 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 水thủy 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 水thủy 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 水thủy 大đại 。 所sở 對đối 一nhất 分phần/phân 空không 大đại 者giả 為vi 言ngôn 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 亦diệc 對đối 相tương/tướng 而nhi 說thuyết 。 蓋cái 有hữu 性tánh 水thủy 相tương/tướng 水thủy 。 性tánh 空không 相tướng 空không 。 相tương/tướng 水thủy 相tương/tướng 空không 。 乃nãi 十thập 法Pháp 界Giới 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 造tạo 成thành 空không 之chi 與dữ 水thủy 。 即tức 修tu 善thiện 修tu 惡ác 也dã 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 空không 水thủy 。 此thử 水thủy 乃nãi 真chân 水thủy 。 此thử 空không 乃nãi 真chân 空không 。 是thị 則tắc 性tánh 水thủy 即tức 真chân 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 水thủy 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 。 而nhi 曰viết 性tánh 水thủy 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 水thủy 。 而nhi 此thử 空không 水thủy 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 水thủy 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 水thủy 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 水thủy 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 云vân 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 此thử 水thủy 大đại 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 者giả 也dã 。 既ký 云vân 本bổn 然nhiên 。 則tắc 此thử 水thủy 大đại 本bổn 無vô 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 既ký 云vân 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 則tắc 此thử 水thủy 大đại 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 四tứ 明minh 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 與dữ 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 義nghĩa 同đồng 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 。 善thiện 惡ác 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 真Chân 如Như 不bất 變biến 佛Phật 界giới 性tánh 善thiện 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 善thiện 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 水thủy 。 約ước 其kỳ 人nhân 。 則tắc 水thủy 天thiên 如Như 來Lai 月Nguyệt 光Quang 童Đồng 子Tử 是thị 也dã 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 入nhập 地địa 如như 水thủy 。 履lý 水thủy 如như 地địa 。 咽yết 喉hầu 津tân 液dịch 得đắc 味vị 中trung 上thượng 味vị 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 也dã 流lưu 入nhập 德đức 具cụ 七thất 寶bảo 色sắc 。 皆giai 悉tất 柔nhu 軟nhuyễn 。 澡táo 浴dục 清thanh 淨tịnh 。 隨tùy 意ý 淺thiển 深thâm 。 水thủy 流lưu 光quang 明minh 。 常thường 演diễn 妙diệu 法Pháp 。 鳧phù 鴈nhạn 鴛uyên 鴦ương 。 和hòa 鳴minh 哀ai 雅nhã 。 四tứ 院viện 繞nhiễu 梁lương 。 宣tuyên 暢sướng 大Đại 乘Thừa 。 又hựu 真Chân 如Như 不bất 變biến 九cửu 界giới 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 心tâm 惡ác 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 水thủy 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 大đại 小tiểu 便tiện 利lợi 。 膿nùng 血huyết 津tân 液dịch 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 雨vũ 露lộ 霜sương 雪tuyết 。 江giang 河hà 淮hoài 海hải 。 溪khê 澗giản 溝câu 壑hác 。 一nhất 切thiết 諸chư 水thủy 。 至chí 於ư 極cực 惡ác 。 則tắc 地địa 獄ngục 中trung 。 灰hôi 河hà 血huyết 池trì 。 八bát 寒hàn 凍đống 裂liệt 。 又hựu 至chí 於ư 極cực 惡ác 。 則tắc 世thế 界giới 將tương 壞hoại 。 水thủy 灾# 難nạn/nan 起khởi 。 浩hạo 浩hạo 漾dạng 漾dạng 。 齊tề 於ư 二nhị 禪thiền 。 孟# 子tử 曰viết 。 人nhân 性tánh 之chi 善thiện 也dã 。 猶do 水thủy 之chi 就tựu □# 下hạ 也dã 。 人nhân 無vô 有hữu 不bất 善thiện 。 水thủy 無vô 有hữu 不bất 下hạ 。 孟# 子tử 此thử 說thuyết 。 但đãn 知tri 水thủy 之chi 相tướng 也dã 。 未vị 知tri 水thủy 之chi 性tánh 也dã 。 但đãn 知tri 水thủy 之chi 修tu 惡ác 也dã 。 而nhi 未vị 知tri 水thủy 之chi 修tu 善thiện 也dã 。 曷hạt 為vi 水thủy 之chi 性tánh 。 如như 經kinh 所sở 謂vị 。 (# 〔# 性tánh 水thủy 〕# )# 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 水thủy 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 當đương 其kỳ 水thủy 之chi 在tại 性tánh 也dã 如như 此thử 。 則tắc 何hà 分phần/phân 上thượng 下hạ 之chi 與dữ 東đông 西tây 。 如như 目mục 為vi 太thái 陰ấm 之chi 精tinh 。 當đương 月nguyệt 之chi 光quang 明minh 。 行hành 於ư 太thái 空không 之chi 時thời 。 則tắc 自tự 西tây 自tự 東đông 。 自tự 南nam 自tự 北bắc 。 自tự 上thượng 自tự 下hạ 。 無vô 斯tư 而nhi 不bất 在tại 求cầu 水thủy 者giả 。 手thủ 執chấp 方phương 諸chư 。 承thừa 月nguyệt 中trung 水thủy 。 一nhất 處xứ 執chấp 珠châu 。 一nhất 處xứ 水thủy 出xuất 。 遍biến 法Pháp 界Giới 執chấp 。 遍biến 法Pháp 界Giới 生sanh 。 生sanh 滿mãn 世thế 間gian 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 然nhiên 則tắc 水thủy 之chi 為vi 性tánh 。 豈khởi 必tất 流lưu 於ư 下hạ 乎hồ 。 曷hạt 為vi 水thủy 之chi 修tu 善thiện 。 如như 安An 養Dưỡng 世Thế 界Giới 。 七thất 寶bảo 池trì 中trung 之chi 水thủy 。 從tùng 如như 意ý 珠châu 王vương 。 之chi 所sở 湧dũng 出xuất 。 自tự 下hạ 而nhi 上thượng 。 流lưu 淚lệ 花hoa 間gian 。 尋tầm 樹thụ 上thượng 下hạ 。 分phần/phân 一nhất 四tứ 支chi 。 此thử 豈khởi 孟# 子tử 激kích 而nhi 行hành 之chi 。 可khả 使sử 在tại 山sơn 者giả 乎hồ 。 又hựu 如như 彌Di 勒Lặc 內nội 院viện 。 八bát 功công 德đức 水thủy 。 亦diệc 自tự 下hạ 而nhi 上thượng 。 繞nhiễu 於ư 梁lương 間gian 。 宣tuyên 說thuyết 甚thậm 深thâm 妙diệu 法Pháp 。 亦diệc 非phi 激kích 之chi 而nhi 使sử 乎hồ 上thượng 也dã 。 要yếu 知tri 世thế 間gian 水thủy 之chi 流lưu 下hạ 。 修tu 惡ác 中trung 所sở 有hữu 水thủy 相tương/tướng 也dã 。 既ký 水thủy 之chi 修tu 相tương/tướng 。 可khả 以dĩ 為vi 上thượng 。 而nhi 可khả 以dĩ 為vi 下hạ 。 則tắc 水thủy 之chi 為vi 性tánh 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 性tánh 具cụ 善thiện 惡ác 明minh 矣hĩ 。 又hựu 孟# 子tử 謂vị 吾ngô 善thiện 養dưỡng 吾ngô 浩hạo 然nhiên 之chi 氣khí 。 此thử 氣khí 充sung 塞tắc 於ư 兩lưỡng 間gian 。 為vi 地địa 耶da 。 水thủy 耶da 火hỏa 耶da 。 風phong 耶da 空không 耶da 。 獨độc 然nhiên 耶da 。 雜tạp 然nhiên 耶da 。 謂vị 之chi 為vi 氣khí 。 宜nghi 其kỳ 為vi 五ngũ 大đại 之chi 餘dư 燄diệm 也dã 。 然nhiên 今kim 經kinh 之chi 取thủ 其kỳ 易dị 見kiến 之chi 七thất 大đại 。 先tiên 發phát 明minh 者giả 。 猶do 是thị 修tu 善thiện 修tu 惡ác 中trung 之chi 事sự 。 非phi 所sở 謂vị 性tánh 善thiện 惡ác 也dã 。 若nhược 夫phu 性tánh 色sắc 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 色sắc 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 者giả 。 必tất 非phi 直trực 兩lưỡng 間gian 六lục 合hợp 而nhi 已dĩ 矣hĩ 。 水thủy 大đại 如như 此thử 。 餘dư 大đại 皆giai 然nhiên 。 是thị 則tắc 依y 報báo 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 空không 之chi 性tánh 。 莫mạc 不bất 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 而nhi 已dĩ 。 具cụ 乎hồ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 矣hĩ 。 況huống 人nhân 身thân 之chi 六lục 根căn 。 與dữ 夫phu 六lục 識thức 心tâm 性tánh 。 而nhi 不bất 具cụ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 乎hồ 。 第đệ 性tánh 之chi 善thiện 惡ác 。 與dữ 修tu 不bất 同đồng 。 修tu 之chi 善thiện 惡ác 。 則tắc 確xác 然nhiên 有hữu 昇thăng 沉trầm 苦khổ 樂lạc 之chi 異dị 。 若nhược 夫phu 性tánh 之chi 善thiện 惡ác 。 體thể 具cụ 三tam 德đức 。 皆giai 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 。 二nhị 而nhi 不bất 二nhị 。 何hà 昇thăng 沈trầm 苦khổ 樂lạc 之chi 殊thù 哉tai 。

四tứ 明minh 風phong 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 之chi 云vân 。 風phong 性tánh 無vô 體thể 。 動động 靜tĩnh 不bất 常thường 。 汝nhữ 常thường 整chỉnh 衣y 。 入nhập 於ư 大đại 眾chúng 。 僧tăng 伽già 黎lê 角giác 。 動động 及cập 傍bàng 人nhân 。 則tắc 有hữu 微vi 風phong 。 拂phất 彼bỉ 人nhân 面diện 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。 此thử 風phong 為vi 復phục 。 出xuất 袈ca 裟sa 角giác 。 發phát 於ư 虗hư 空không 。 生sanh 彼bỉ 人nhân 面diện 。

阿A 難Nan 。 此thử 風phong 若nhược 復phục 。 出xuất 袈ca 裟sa 角giác 。 汝nhữ 乃nãi 披phi 風phong 。 其kỳ 衣y 飛phi 揚dương 。 應ưng 離ly 汝nhữ 體thể 。 我ngã 今kim 說thuyết 法Pháp 。 會hội 中trung 垂thùy 衣y 。 汝nhữ 看khán 我ngã 衣y 。 風phong 何hà 所sở 在tại 。 不bất 應ưng 衣y 中trung 。 有hữu 藏tàng 風phong 地địa 。 若nhược 生sanh 虗hư 空không 。 汝nhữ 衣y 不bất 動động 。 何hà 因nhân 無vô 拂phất 。 空không 性tánh 常thường 住trụ 。 風phong 應ưng 常thường 生sanh 。 若nhược 無vô 風phong 時thời 。 虗hư 空không 當đương 滅diệt 。 滅diệt 風phong 可khả 見kiến 。 滅diệt 空không 何hà 狀trạng 。 若nhược 有hữu 生sanh 滅diệt 。 不bất 名danh 虗hư 空không 。 名danh 為vi 虗hư 空không 。 云vân 何hà 風phong 出xuất 。 若nhược 風phong 自tự 生sanh 。 被bị 拂phất 之chi 面diện 。 從tùng 彼bỉ 面diện 生sanh 。 當đương 應ưng 拂phất 汝nhữ 。 汝nhữ 自tự 整chỉnh 衣y 。 云vân 何hà 倒đảo 拂phất 。 汝nhữ 審thẩm 諦đế 觀quán 。 整chỉnh 衣y 在tại 汝nhữ 。 面diện 屬thuộc 彼bỉ 人nhân 。 虗hư 空không 寂tịch 然nhiên 。 不bất 參tham 流lưu 動động 。 風phong 自tự 誰thùy 方phương 。 鼓cổ 動động 來lai 此thử 。 風phong 空không 性tánh 隔cách 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 不bất 應ưng 風phong 性tánh 。 無vô 從tùng 自tự 有hữu 。 三Tam 明Minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 宛uyển 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 風phong 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 風phong 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 風phong 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 風phong 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 風phong 大đại 。 所sở 對đối 一nhất 分phần/phân 空không 大đại 者giả 為vi 言ngôn 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 亦diệc 對đối 相tương/tướng 而nhi 說thuyết 。 蓋cái 有hữu 性tánh 風phong 相tương/tướng 風phong 。 性tánh 空không 相tướng 空không 。 相tương/tướng 風phong 相tương/tướng 空không 。 乃nãi 十thập 界giới 真Chân 如Như 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 造tạo 成thành 空không 之chi 與dữ 風phong 。 即tức 修tu 善thiện 修tu 惡ác 也dã 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 之chi 風phong 。 此thử 風phong 乃nãi 真chân 空không 。 此thử 空không 乃nãi 真chân 風phong 。 是thị 則tắc 性tánh 風phong 即tức 真chân 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 風phong 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 。 而nhi 曰viết 性tánh 風phong 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 風phong 。 而nhi 此thử 風phong 空không 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 清thanh 淨tịnh 。 本bổn 然nhiên 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 風phong 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 風phong 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 風phong 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 云vân 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 此thử 風phong 大đại 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 者giả 也dã 。 既ký 云vân 本bổn 然nhiên 。 則tắc 此thử 風phong 大đại 本bổn 無vô 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 既ký 云vân 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 則tắc 此thử 風phong 大đại 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 四tứ 明minh 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 與dữ 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 義nghĩa 同đồng 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 順thuận 逆nghịch 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 真Chân 如Như 不bất 變biến 佛Phật 界giới 性tánh 善thiện 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 順thuận 行hành 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 風phong 。 約ước 其kỳ 人nhân 。 則tắc 然Nhiên 燈Đăng 如Như 來Lai 。 流lưu □# 元nguyên 法Pháp 王Vương 子Tử 是thị 也dã 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 道đạo 風phong 德đức 風phong 周chu 流lưu 法Pháp 界Giới 。 去khứ 來lai 坐tọa 立lập 。 終chung 無vô 疲bì 厭yếm 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 八bát 種chủng 清thanh 風phong 。 快khoái 悅duyệt 和hòa 暢sướng 。 吹xuy 諸chư 寶bảo 網võng 及cập 以dĩ 寶bảo 樹thụ 。 出xuất 微vi 妙diệu 音âm 。 譬thí 如như 百bách 千thiên 種chủng 樂nhạc 。 同đồng 時thời 俱câu 作tác 。 聞văn 是thị 音âm 者giả 。 自tự 然nhiên 皆giai 生sanh 念niệm 佛Phật 。 念niệm 法pháp 念niệm 僧Tăng 之chi 心tâm 。 九cửu 界giới 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 心tâm 惡ác 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 風phong 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 觔# 轉chuyển 脉mạch 搖dao 。 血huyết 行hành 氣khí 運vận 。 行hành 住trụ 坐tọa 臥ngọa 。 相tương 待đãi 而nhi 居cư 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 春xuân 和hòa 夏hạ 熱nhiệt 。 秋thu 肅túc 冬đông 寒hàn 。 倒đảo 嶽nhạc 旋toàn 嵐lam 。 日nhật 往vãng 月nguyệt 諸chư 。 又hựu 極cực 惡ác 者giả 。 地địa 獄ngục 惡ác 風phong 。 吹xuy 壞hoại 國quốc 土độ 。 亡vong 者giả 神thần 識thức 。 飛phi 墜trụy 乘thừa 空không 。 寒hàn 風phong 凍đống 裂liệt 。 諸chư 罪tội 人nhân 體thể 。 成thành 青thanh 白bạch 蓮liên 華hoa 。 又hựu 極cực 至chí 於ư 大đại 惡ác 者giả 。 則tắc 劫kiếp 數số 盡tận 時thời 。 毗tỳ 藍lam 風phong 起khởi 。 大đại 地địa 吹xuy 之chi 粉phấn 碎toái 。 須Tu 彌Di 化hóa 作tác 微vi 塵trần 。 上thượng 至chí 三tam 禪thiền 天thiên 中trung 。 未vị 免miễn 風phong 灾# 所sở 壞hoại 。 須tu 知tri 。 諸chư 力lực 之chi 中trung 。 風phong 力lực 最tối 大đại 。 世thế 界giới 成thành 住trụ 壞hoại 空không 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 莫mạc 能năng 主chủ 維duy 。 大đại 地địa 浮phù 幢tràng 王vương 剎sát 。 非phi 風phong 輪luân 而nhi 莫mạc 能năng 執chấp 持trì 。 日nhật 往vãng 月nguyệt 來lai 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 莫mạc 能năng 運vận 行hành 。 春xuân 夏hạ 秋thu 冬đông 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 莫mạc 能năng 生sanh 殺sát 。 行hành 住trụ 坐tọa 臥ngọa 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 莫mạc 能năng 折chiết 旋toàn 。 語ngữ 言ngôn 談đàm 笑tiếu 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 。 莫mạc 能năng 說thuyết 默mặc 。 思tư 惟duy 擬nghĩ 議nghị 。 非phi 風phong 力lực 而nhi 莫mạc 能năng 使sử 然nhiên 。 是thị 皆giai 性tánh 惡ác 之chi 能năng 事sự 。 修tu 惡ác 之chi 發phát 越việt 也dã 。 若nhược 夫phu 性tánh 善thiện 修tu 善thiện 之chi 風phong 。 則tắc 常thường 住trụ 妙diệu 明minh 。 不bất 動động 周chu 圓viên 。 既ký 無vô 有hữu 生sanh 。 而nhi 又hựu 何hà 滅diệt 。 既ký 無vô 所sở 住trụ 。 而nhi 亦diệc 何hà 遷thiên 。 正chánh 所sở 謂vị 稱xưng 性tánh 而nhi 修tu 。 絕tuyệt 待đãi 而nhi 證chứng 者giả 也dã 。

五ngũ 明minh 空không 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 之chi 云vân 。 空không 性tánh 無vô 形hình 。 因nhân 色sắc 顯hiển 發phát 。 如như 室Thất 羅La 城Thành 。 去khứ 河hà 遙diêu 遠viễn 。 諸chư 剎sát 利lợi 種chủng 。 及cập 婆Bà 羅La 門Môn 。 毗tỳ 舍xá 首thủ 陀đà 。 兼kiêm 頗pha 羅la 墮đọa 。 旃chiên 陀đà 羅la 等đẳng 。 新tân 立lập 安an 居cư 。 鑿tạc 井tỉnh 求cầu 水thủy 。 出xuất 土thổ 一nhất 尺xích 。 於ư 中trung 則tắc 有hữu 。 一nhất 尺xích 虗hư 空không 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 出xuất 土thổ 一nhất 丈trượng 。 中trung 間gian 還hoàn 得đắc 。 一nhất 丈trượng 虗hư 空không 。 虗hư 空không 淺thiển 深thâm 。 隨tùy 出xuất 多đa 少thiểu 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。 此thử 空không 為vi 當đương 。 因nhân 土thổ 所sở 出xuất 。 因nhân 鑿tạc 所sở 有hữu 。 無vô 因nhân 自tự 生sanh 。

阿A 難Nan 。 若nhược 復phục 此thử 空không 。 無vô 因nhân 自tự 生sanh 。 未vị 鑿tạc 土thổ 前tiền 。 何hà 不bất 無vô 礙ngại 。 唯duy 見kiến 大đại 地địa 。 逈huýnh 無vô 通thông 達đạt 。 若nhược 因nhân 土thổ 出xuất 。 則tắc 土thổ 出xuất 時thời 。 應ưng 見kiến 空không 入nhập 。 若nhược 土thổ 先tiên 出xuất 。 無vô 空không 入nhập 者giả 。 云vân 何hà 虗hư 空không 。 因nhân 土thổ 而nhi 出xuất 。 若nhược 無vô 出xuất 入nhập 。 則tắc 應ưng 空không 土thổ 。 元nguyên 無vô 異dị 因nhân 。 無vô 異dị 則tắc 同đồng 。 則tắc 土thổ 出xuất 時thời 。 空không 何hà 不bất 出xuất 。 若nhược 因nhân 鑿tạc 出xuất 。 則tắc 鑿tạc 出xuất 空không 。 應ưng 非phi 出xuất 土thổ 。 不bất 因nhân 鑿tạc 出xuất 。 鑿tạc 自tự 出xuất 土thổ 。 云vân 何hà 見kiến 空không 。 汝nhữ 更cánh 審thẩm 諦đế 。 諦đế 審thẩm 諦đế 觀quán 。 鑿tạc 從tùng 人nhân 手thủ 。 隨tùy 方phương 轉chuyển 運vận 。 土thổ 因nhân 地địa 移di 。 如như 是thị 虗hư 空không 。 因nhân 何hà 所sở 出xuất 。 鑿tạc 空không 虗hư 實thật 。 不bất 相tương 為vi 用dụng 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 不bất 應ưng 虗hư 空không 。 無vô 從tùng 自tự 出xuất 。 三tam 結kết 成thành 空không 大đại 。 以dĩ 均quân 前tiền 之chi 四tứ 大đại 云vân 。 若nhược 此thử 虗hư 空không 。 性tánh 圓viên 周chu 遍biến 。 本bổn 不bất 動động 搖dao 。 當đương 知tri 現hiện 前tiền 。 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 。 均quân 名danh 五ngũ 大đại 。 性tánh 真chân 圓viên 融dung 。 皆giai 如Như 來Lai 藏tạng 。 本bổn 無vô 生sanh 滅diệt 。

阿A 難Nan 。 汝nhữ 心tâm 昏hôn 迷mê 。 不bất 悟ngộ 四tứ 大đại 。 元nguyên 如Như 來Lai 藏tạng 。 當đương 觀quán 虗hư 空không 。 為vi 出xuất 為vi 入nhập 。 為vi 非phi 出xuất 入nhập 。 四tứ 明minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 全toàn 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 覺giác 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 覺giác 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 覺giác 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 覺giác 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 空không 大đại 。 與dữ 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 覺giác 大đại 。 以dĩ 和hòa 會hội 之chi 。 覺giác 大đại 約ước 而nhi 言ngôn 之chi 。 即tức 根căn 與dữ 識thức 也dã 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 亦diệc 對đối 相tương/tướng 為vi 言ngôn 。 蓋cái 有hữu 性tánh 空không 相tướng 空không 。 性tánh 覺giác 相tương/tướng 覺giác 。 相tương/tướng 空không 相tướng 覺giác 。 乃nãi 十thập 界giới 真Chân 如Như 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 造tạo 成thành 空không 之chi 與dữ 覺giác 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 之chi 空không 覺giác 。 此thử 空không 乃nãi 真chân 空không 。 此thử 覺giác 乃nãi 真chân 覺giác 。 是thị 則tắc 性tánh 覺giác 。 即tức 真chân 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 覺giác 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 曰viết 。 性tánh 覺giác 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 覺giác 。 而nhi 此thử 空không 覺giác 。 在tại 於ư 一nhất 性tánh 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 空không 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 空không 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 空không 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 云vân 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 此thử 虗hư 空không 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 者giả (# 也dã 。 本bổn 然nhiên 則tắc 此thử 空không 大đại 本bổn 無vô 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 周chu 遍biến 則tắc 此thử 空không 大đại 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 〔# 立lập 〕# 明minh 〔# 下hạ 〕# 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。

阿A 難Nan 。 )# 如như 一nhất 井tỉnh 空không 。 空không 生sanh 一nhất 井tỉnh 。 十thập 方phương 虗hư 空không 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 圓viên 滿mãn 十thập 方phương 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 即tức 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 順thuận 逆nghịch 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 佛Phật 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 善thiện 性tánh 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 順thuận 行hành 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 空không 。 約ước 其kỳ 人nhân 。 則tắc 空không 王vương 如Như 來Lai 虗hư 空không 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 是thị 也dã 。 約ước 正chánh 報báo 。 則tắc 清thanh 淨tịnh 法Pháp 身thân 。 寶bảo 覺giác 真chân 空không 。 約ước 依y 報báo 。 則tắc 虗hư 空không 為vi 座tòa 。 常thường 寂tịch 光quang 土thổ/độ 。 此thử 身thân 即tức 土thổ/độ 。 此thử 土thổ/độ 即tức 身thân 。 雖tuy 曰viết 修tu 成thành 。 其kỳ 實thật 全toàn 修tu 證chứng 性tánh 。 與dữ 性tánh 覺giác 真chân 空không 。 性tánh 空không 真chân 覺giác 。 其kỳ 體thể 冥minh 合hợp 。 又hựu 九cửu 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 心tâm 逆nghịch 行hành 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 空không 。 約ước 菩Bồ 薩Tát 。 則tắc 為vi 但đãn 中trung 之chi 空không 。 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 則tắc 為vi 偏thiên 真chân 但đãn 空không 。 約ước 世thế 間gian 禪thiền 。 則tắc 非phi 非phi 想tưởng 處xứ 之chi 空không 。 約ước 外ngoại 道đạo 。 則tắc 為vi 四tứ 禪thiền 無vô 想tưởng 之chi 空không 。 約ước 無vô 為vi 教giáo 。 則tắc 為vi 晦hối 昧muội 之chi 空không 。 約ước 闡xiển 提đề 。 則tắc 為vi 不bất 信tín 。 三tam 世thế 因nhân 果quả 。 謂vị 人nhân 死tử 如như 燈đăng 滅diệt 。 撥bát 無vô 罪tội 福phước 之chi 空không 。 以dĩ 至chí 外ngoại 道đạo 六lục 十thập 二nhị 見kiến 之chi 空không 。 斯tư 人nhân 因nhân 心tâm 。 雖tuy 邪tà 執chấp 為vi 空không 。 死tử 後hậu 果quả 報báo 。 焉yên 能năng 得đắc 空không 。 三tam 途đồ 惡ác 道đạo 。 如như 遊du 園viên 觀quán 。 駝đà 驢lư 猪trư 狗cẩu 是thị 其kỳ 行hành 處xứ 也dã 。

六lục 明minh 見kiến 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 云vân 之chi 云vân 。

阿A 難Nan 。 見kiến 覺giác 無vô 知tri 。 因nhân 色sắc 空không 有hữu 。 如như 汝nhữ 今kim 者giả 。 在tại 祇Kỳ 陀Đà 林Lâm 。 朝triêu 明minh 夕tịch 昏hôn 。 設thiết 居cư 中trung 宵tiêu 。 白bạch 月nguyệt 則tắc 光quang 。 黑hắc 月nguyệt 便tiện 暗ám 。 則tắc 明minh 暗ám 等đẳng 。 因nhân 見kiến 分phân 析tích 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。 此thử 見kiến 為vi 復phục 。 與dữ 明minh 與dữ 暗ám 。 并tinh 太thái 虗hư 空không 。 為vi 同đồng 一nhất 體thể 。 為vi 非phi 一nhất 體thể 。 或hoặc 同đồng 非phi 同đồng 。 或hoặc 異dị 非phi 異dị 。

阿A 難Nan 。 此thử 見kiến 若nhược 復phục 。 與dữ 明minh 與dữ 暗ám 。 及cập 與dữ 虗hư 空không 。 元nguyên 一nhất 體thể 者giả 。 則tắc 明minh 與dữ 暗ám 。 二nhị 體thể 相tướng 亡vong 。 暗ám 時thời 無vô 明minh 。 明minh 時thời 無vô 暗ám 。 若nhược 與dữ 暗ám 一nhất 。 明minh 則tắc 見kiến 亡vong 。 必tất 一nhất 於ư 明minh 。 暗ám 時thời 當đương 滅diệt 。 滅diệt 則tắc 云vân 何hà 。 見kiến 明minh 見kiến 暗ám 。 若nhược 明minh 暗ám 殊thù 。 見kiến 無vô 生sanh 滅diệt 。 一nhất 云vân 何hà 成thành 。 若nhược 此thử 見kiến 精tinh 。 與dữ 暗ám 與dữ 明minh 。 非phi 一nhất 體thể 者giả 。 汝nhữ 離ly 明minh 暗ám 。 及cập 與dữ 虗hư 空không 。 分phân 析tích 見kiến 元nguyên 。 作tác 何hà 形hình 相tướng 。 離ly 明minh 離ly 暗ám 。 及cập 離ly 虗hư 空không 。 是thị 見kiến 元nguyên 同đồng 。 龜quy 毛mao 兔thố 角giác 。 明minh 暗ám 虗hư 空không 。 三tam 事sự 俱câu 異dị 。 從tùng 何hà 立lập 見kiến 。 明minh 暗ám 相tương 背bội 。 云vân 何hà 或hoặc 同đồng 。 離ly 三tam 元nguyên 無vô 。 云vân 何hà 或hoặc 異dị 。 分phân 空không 分phân 見kiến 。 本bổn 無vô 邊biên 畔bạn 。 云vân 何hà 非phi 同đồng 。 見kiến 暗ám 見kiến 明minh 。 性tánh 非phi 遷thiên 改cải 。 云vân 何hà 非phi 異dị 。 汝nhữ 更cánh 細tế 審thẩm 。 微vi 細tế 審thẩm 詳tường 。 審thẩm 諦đế 密mật 觀quán 。 明minh 從tùng 太thái 陽dương 。 暗ám 從tùng 黑hắc 月nguyệt 。 通thông 屬thuộc 虗hư 空không 。 壅ủng 歸quy 大đại 地địa 。 如như 是thị 見kiến 精tinh 。 因nhân 何hà 所sở 出xuất 。 見kiến 覺giác 空không 頑ngoan 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 不bất 應ưng 見kiến 精tinh 。 無vô 從tùng 自tự 出xuất 。 三tam 結kết 成thành 見kiến 大đại 。 以dĩ 均quân 前tiền 之chi 四tứ 大đại 云vân 。 若nhược 見kiến 聞văn 知tri 。 性tánh 圓viên 周chu 遍biến 。 本bổn 不bất 動động 搖dao 。 當đương 知tri 無vô 邊biên 。 不bất 動động 虗hư 空không 。 并tinh 其kỳ 動động 搖dao 。 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 。 均quân 名danh 六lục 大đại 。 性tánh 真chân 圓viên 融dung 。 皆giai 如Như 來Lai 藏tạng 。 本bổn 無vô 生sanh 滅diệt 。

阿A 難Nan 。 汝nhữ 性tánh 沈trầm 淪luân 。 不bất 悟ngộ 汝nhữ 之chi 。 見kiến 聞văn 覺giác 知tri 。 本bổn 如Như 來Lai 藏tạng 。 汝nhữ 當đương 觀quán 此thử 。 見kiến 聞văn 覺giác 知tri 。 為vi 生sanh 為vi 滅diệt 。 為vi 同đồng 為vi 異dị 。 為vi 非phi 生sanh 滅diệt 。 為vi 非phi 同đồng 異dị 。 四tứ 明minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 曾tằng 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 見kiến 覺giác 明minh 。 覺giác 精tinh 明minh 見kiến 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 如Như 來Lai 藏tạng 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 見kiến 覺giác 明minh 。 覺giác 精tinh 明minh 見kiến 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 見kiến 大đại 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 識thức 大đại 。 以dĩ 和hòa 會hội 之chi 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 乃nãi 對đối 相tương/tướng 為vi 言ngôn 。 蓋cái 有hữu 性tánh 見kiến 相tương 見kiến 。 性tánh 覺giác 相tương/tướng 覺giác 。 相tương 見kiến 相tương/tướng 覺giác 。 乃nãi 十thập 界giới 真Chân 如Như 之chi 性tánh 。 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 造tạo 成thành 見kiến 之chi 與dữ 覺giác 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 之chi 見kiến 覺giác 。 此thử 見kiến 乃nãi 真chân 見kiến 。 此thử 覺giác 乃nãi 真chân 覺giác 。 是thị 則tắc 性tánh 見kiến 即tức 覺giác 明minh 。 覺giác 精tinh 即tức 明minh 見kiến 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 曰viết 。 性tánh 見kiến 覺giác 明minh 。 覺giác 精tinh 明minh 見kiến 。 而nhi 此thử 見kiến 覺giác 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 。 體thể 亦diệc 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 清thanh 淨tịnh 。 本bổn 然nhiên 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 清thanh 淨tịnh 即tức 見kiến 大đại 中trung 般Bát 若Nhã 德đức 。 亦diệc 名danh 真Chân 諦Đế 。 本bổn 然nhiên 即tức 見kiến 大đại 中trung 解giải 脫thoát 德đức 。 亦diệc 名danh 俗tục 諦đế 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 即tức 見kiến 大đại 中trung 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 云vân 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 此thử 六lục 根căn 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 者giả 也dã 。 既ký 云vân 本bổn 然nhiên 。 則tắc 此thử 六lục 根căn 本bổn 非phi 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 既ký 云vân 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 則tắc 此thử 六lục 根căn 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 五ngũ 明minh 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 如như 一nhất 見kiến 根căn 。 見kiến 周chu 法Pháp 界Giới 。 聽thính 齅khứu 。 嘗thường 觸xúc 。 覺giác 觸xúc 。 覺giác 知tri 。 妙diệu 德đức 瑩oánh 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 圓viên 滿mãn 十thập 虗hư 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 與dữ 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 義nghĩa 同đồng 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 逆nghịch 順thuận 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 行hành 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 行hành 謂vị 佛Phật 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 善thiện 性tánh 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 順thuận 行hành 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 見kiến 。 約ước 果quả 人nhân 。 則tắc 十thập 方phương 如Như 來Lai 。 窮cùng 盡tận 微vi 塵trần 。 清thanh 淨tịnh 國quốc 土độ 。 無vô 所sở 不bất 矚chú 。 又hựu 九cửu 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 。 隨tùy 染nhiễm 心tâm 逆nghịch 行hành 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 修tu 惡ác 之chi 見kiến 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。 見kiến 百bách 千thiên 界giới 。 而nhi 阿A 那Na 律Luật 。 見kiến 閻Diêm 浮Phù 提Đề 。 如như 觀quan 掌chưởng 中trung 。 菴am 摩ma 羅la 果quả 。 阿A 難Nan 尊Tôn 者Giả 。 承thừa 佛Phật 神thần 力lực 。 見kiến 於ư 初sơ 禪thiền 。 得đắc 無vô 障chướng 礙ngại 。 眾chúng 生sanh 洞đỗng 視thị 。 不bất 過quá 分phần 寸thốn 。 若nhược 自tự 其kỳ 善thiện 惡ác 極cực 者giả 為vi 言ngôn 。 則tắc 慈từ 眼nhãn 視thị 眾chúng 生sanh 。 福phước 聚tụ 海hải 無vô 量lượng 。 如như 怖bố 鴿cáp 入nhập 於ư 佛Phật 眼nhãn 。 安an 然nhiên 不bất 怖bố 。 如như 入nhập 三tam 禪thiền 。 初sơ 入nhập 身thân 子tử 之chi 影ảnh 。 猶do 然nhiên 驚kinh 怖bố 。 戰chiến 慓phiêu 不bất 安an 。 非phi 以dĩ 聲Thanh 聞Văn 無vô 明minh 猶do 在tại 。 殺sát 心tâm 未vị 盡tận 耶da 。 又hựu 如như 龍long 子tử 受thọ 經kinh 。 於ư 羅La 漢Hán 。 不bất 令linh 正chánh 視thị 於ư 師sư 者giả 。 以dĩ 其kỳ 有hữu 見kiến 毒độc 在tại 。 一nhất 視thị 於ư 人nhân 。 毒độc 氣khí 攻công 人nhân 肌cơ 膚phu 。 為vi 之chi 銷tiêu 爍thước 故cố 也dã 。

七thất 明minh 識thức 大đại

不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 中trung 。 先tiên 約ước 現hiện 前tiền 可khả 見kiến 易dị 明minh 之chi 事sự 。 而nhi 開khai 示thị 之chi 云vân 。

阿A 難Nan 。 識thức 性tánh 無vô 源nguyên 。 因nhân 於ư 六lục 種chủng 。 根căn 塵trần 妄vọng 出xuất 。 汝nhữ 今kim 觀quán 見kiến 。 此thử 會hội 聖thánh 眾chúng 。 用dụng 目mục 循tuần 歷lịch 。 其kỳ 目mục 周chu 視thị 。 但đãn 如như 鏡kính 中trung 。 無vô 別biệt 分phân 析tích 。 汝nhữ 識thức 於ư 中trung 。 次thứ 第đệ 標tiêu 指chỉ 。 此thử 是thị 文Văn 殊Thù 。 此thử 富Phú 樓Lâu 那Na 。 此thử 目Mục 犍Kiền 連Liên 。 此thử 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 此thử 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 次thứ 明minh 隨tùy 緣duyên 體thể 虗hư 云vân 。 此thử 識thức 了liễu 知tri 。 為vi 生sanh 於ư 見kiến 。 為vi 生sanh 於ư 相tướng 。 為vi 生sanh 虗hư 空không 。 為vi 無vô 所sở 因nhân 。 突đột 然nhiên 而nhi 出xuất 。

阿A 難Nan 。 若nhược 汝nhữ 識thức 性tánh 。 生sanh 於ư 見kiến 中trung 。 如như 無vô 明minh 暗ám 。 及cập 與dữ 虗hư 空không 。 四tứ 種chủng 必tất 無vô 。 元nguyên 無vô 汝nhữ 見kiến 。 見kiến 性tánh 尚thượng 無vô 。 從tùng 何hà 發phát 識thức 。 若nhược 汝nhữ 識thức 性tánh 。 生sanh 於ư 相tướng 中trung 。 不bất 從tùng 見kiến 生sanh 。 既ký 不bất 見kiến 明minh 。 亦diệc 不bất 見kiến 暗ám 。 明minh 暗ám 不bất 矚chú 。 即tức 無vô 色sắc 空không 。 彼bỉ 相tướng 尚thượng 無vô 。 識thức 從tùng 何hà 發phát 。 若nhược 生sanh 於ư 空không 。 非phi 相tướng 非phi 見kiến 。 非phi 見kiến 無vô 辨biện 。 自tự 不bất 能năng 知tri 。 明minh 暗ám 色sắc 空không 。 非phi 相tướng 滅diệt 緣duyên 。 見kiến 聞văn 覺giác 知tri 。 無vô 處xứ 安an 立lập 。 處xử 此thử 二nhị 非phi 。 空không 則tắc 同đồng 無vô 。 有hữu 非phi 同đồng 物vật 。 縱túng 發phát 汝nhữ 識thức 。 欲dục 何hà 分phân 別biệt 。 若nhược 無vô 所sở 因nhân 。 突đột 然nhiên 而nhi 出xuất 。 何hà 不bất 日nhật 中trung 。 別biệt 識thức 明minh 月nguyệt 。 汝nhữ 更cánh 審thẩm 諦đế 。 微vi 細tế 詳tường 審thẩm 。 見kiến 託thác 汝nhữ 睛tình 。 相tướng 推thôi 前tiền 境cảnh 。 可khả 狀trạng 成thành 有hữu 。 不bất 相tương 成thành 無vô 。 如như 是thị 識thức 緣duyên 。 因nhân 何hà 所sở 出xuất 。 識thức 動động 見kiến 澄trừng 。 非phi 和hòa 非phi 合hợp 。 聞văn 聽thính 覺giác 知tri 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 不bất 應ứng 識thức 緣duyên 。 無vô 從tùng 自tự 出xuất 。 三tam 結kết 成thành 識thức 大đại 以dĩ 均quân 前tiền 之chi 六lục 大đại 云vân 。 若nhược 此thử 識thức 心tâm 。 本bổn 無vô 所sở 從tùng 。 當đương 知tri 了liễu 別biệt 。 見kiến 聞văn 覺giác 知tri 。 圓viên 滿mãn 湛trạm 然nhiên 。 性tánh 非phi 從tùng 所sở 。 兼kiêm 彼bỉ 虗hư 空không 。 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 。 均quân 名danh 七thất 大đại 。 性tánh 真chân 圓viên 融dung 。 皆giai 如Như 來Lai 藏tạng 。

阿A 難Nan 。 汝nhữ 心tâm 麤thô 浮phù 。 不bất 悟ngộ 見kiến 聞văn 。 發phát 明minh 了liễu 知tri 。 本bổn 如Như 來Lai 藏tạng 。 汝nhữ 應ưng 觀quán 此thử 。 六lục 處xứ 識thức 心tâm 。 為vi 同đồng 為vi 異dị 。 為vi 空không 為vi 有hữu 。 為vi 非phi 同đồng 異dị 。 為vi 非phi 空không 有hữu 。 四tứ 明minh 真Chân 如Như 性tánh 具cụ 之chi 理lý 云vân 。 汝nhữ 元nguyên 不bất 知tri 。 如Như 來Lai 藏tạng 中trung 。 性tánh 識thức 明minh 知tri 。 覺giác 明minh 真chân 識thức 。 妙diệu 覺giác 湛trạm 然nhiên 。 遍biến 周chu 法Pháp 界Giới 。 含hàm 吐thổ 十thập 虗hư 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 如Như 來Lai 藏tạng 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 也dã 。 性tánh 識thức 明minh 知tri 。 覺giác 明minh 真chân 識thức 。 此thử 指chỉ 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 。 所sở 具cụ 一nhất 分phần/phân 識thức 大đại 。 對đối 明minh 知tri 覺giác 明minh 。 以dĩ 和hòa 會hội 之chi 。 文văn 言ngôn 性tánh 者giả 。 亦diệc 對đối 相tương/tướng 為vi 言ngôn 。 蓋cái 有hữu 性tánh 識thức 性tánh 覺giác 。 相tương/tướng 識thức 相tương/tướng 覺giác 。 相tương/tướng 識thức 相tương/tướng 覺giác 乃nãi 十thập 界giới 真Chân 如Như 之chi 性tánh 。 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 造tạo 成thành 識thức 之chi 與dữ 覺giác 。 今kim 指chỉ 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 之chi 識thức 覺giác 。 此thử 識thức 乃nãi 明minh 知tri 。 此thử 覺giác 乃nãi 真chân 覺giác 。 故cố 往vãng 復phục 言ngôn 之chi 曰viết 。 性tánh 識thức 明minh 知tri 。 覺giác 明minh 真chân 識thức 。 而nhi 此thử 識thức 覺giác 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 性tánh 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 與dữ 所sở 具cụ 三tam 德đức 之chi 性tánh 。 體thể 恆hằng 不bất 二nhị 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 故cố 曰viết 妙diệu 覺giác 湛trạm 然nhiên 。 遍biến 周chu 法Pháp 界Giới 。 含hàm 吐thổ 十thập 方phương 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 妙diệu 覺giác 湛trạm 然nhiên 。 即tức 識thức 大đại 上thượng 。 兼kiêm 有hữu 般Bát 若Nhã 解giải 脫thoát 。 二nhị 德đức 。 亦diệc 名danh 真chân 俗tục 二nhị 諦đế 。 遍biến 周chu 法Pháp 界Giới 。 即tức 識thức 大đại 上thượng 法Pháp 身thân 德đức 。 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 。 既ký 云vân 妙diệu 覺giác 湛trạm 然nhiên 。 則tắc 此thử 六lục 識thức 。 本bổn 無vô 汙ô 染nhiễm 造tạo 作tác 者giả 也dã 。 既ký 云vân 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 則tắc 此thử 六lục 識thức 。 本bổn 來lai 絕tuyệt 待đãi 者giả 也dã 。 五ngũ 明minh 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 云vân 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 心tâm 。 應ưng 所sở 知tri 量lương 。 循tuần 業nghiệp 發phát 現hiện 。 即tức 華hoa 嚴nghiêm 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 。 所sở 隨tùy 有hữu 心tâm 有hữu 業nghiệp 。 心tâm 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 心tâm 。 業nghiệp 即tức 十thập 法Pháp 界Giới 。 逆nghịch 順thuận 二nhị 行hành 。 佛Phật 界giới 三tam 智trí 之chi 心tâm 名danh 淨tịnh 心tâm 。 九cửu 界giới 三tam 惑hoặc 之chi 心tâm 名danh 染nhiễm 心tâm 。 佛Phật 界giới 順thuận 性tánh 之chi 行hành 名danh 善thiện 業nghiệp 。 九cửu 界giới 逆nghịch 性tánh 之chi 行hành 名danh 惡ác 業nghiệp 。 謂vị 佛Phật 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 性tánh 善thiện 。 能năng 隨tùy 淨tịnh 心tâm 善thiện 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 佛Phật 界giới 修tu 善thiện 之chi 識thức 。 即tức 菴am 摩ma 羅la 識thức 。 大Đại 圓Viên 鏡Kính 智Trí 。 妙Diệu 觀Quán 察Sát 智Trí 。 平Bình 等Đẳng 性Tánh 智Trí 。 成Thành 所Sở 作Tác 智Trí 是thị 也dã 。 又hựu 九cửu 界giới 真Chân 如Như 不bất 變biến 性tánh 惡ác 。 能năng 隨tùy 染nhiễm 心tâm 惡ác 業nghiệp 之chi 緣duyên 。 造tạo 九cửu 界giới 眾chúng 生sanh 之chi 識thức 。 約ước 菩Bồ 薩Tát 。 未vị 斷đoạn 無vô 明minh 。 則tắc 尚thượng 居cư 八bát 識thức 。 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 無vô 明minh 全toàn 在tại 。 正chánh 在tại 八bát 識thức 。 約ước 六lục 道đạo 凡phàm 夫phu 。 則tắc 八bát 識thức 七thất 識thức 六lục 識thức 五ngũ 識thức 全toàn 在tại 。

已dĩ 上thượng 所sở 引dẫn 。 楞lăng 嚴nghiêm 經kinh 七thất 大đại 之chi 文văn 。 皆giai 名danh 真Chân 如Như 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 之chi 旨chỉ 。 自tự 是thị 如Như 來Lai 金kim 口khẩu 誠thành 言ngôn 。 非phi 是thị 天thiên 台thai 故cố 為vi 臆ức 說thuyết 。 信tín 如Như 來Lai 則tắc 信tín 天thiên 台thai 。 信tín 天thiên 台thai 方phương 信tín 如Như 來Lai 也dã 。

客khách 曰viết 。 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 無vô 差sai 而nhi 差sai 之chi 旨chỉ 。 已dĩ 聞văn 教giáo 矣hĩ 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 余dư 曰viết 。 君quân 果quả 能năng 信tín 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 豈khởi 不bất 能năng 信tín 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 第đệ 膚phu 說thuyết 易dị 曉hiểu 。 髓tủy 旨chỉ 難nạn/nan 明minh 。 欲dục 深thâm 是thị 義nghĩa 。 先tiên 須tu 了liễu 向hướng 所sở 引dẫn 。 真Chân 如Như 一nhất 性tánh 之chi 中trung 。 已dĩ 具cụ 無vô 差sai 而nhi 差sai 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 。 蓋cái 以dĩ 如Như 來Lai 。 藏tạng 一nhất 性tánh 言ngôn 之chi 。 尚thượng 何hà 差sai 別biệt 之chi 有hữu 。 然nhiên 而nhi 藏tạng 性tánh 之chi 中trung 。 既ký 具cụ 七thất 大đại 之chi 性tánh 。 各các 各các 不bất 同đồng 。 能năng 為vi 善thiện 不bất 善thiện 因nhân 。 則tắc 無vô 差sai 而nhi 差sai 之chi 義nghĩa 見kiến 矣hĩ 。 雖tuy 復phục 七thất 大đại 自tự 性tánh 有hữu 異dị 。 其kỳ 實thật 同đồng 居cư 一nhất 性tánh 之chi 中trung 。 此thử 則tắc 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 見kiến 矣hĩ 。 惟duy 其kỳ 一nhất 性tánh 。 已dĩ 具cụ 斯tư 旨chỉ 。 是thị 故cố 能năng 隨tùy 染nhiễm 淨tịnh 緣duyên 。 具cụ 造tạo 十thập 法Pháp 界Giới 時thời 。 則tắc 染nhiễm 淨tịnh 雖tuy 異dị 。 而nhi 善thiện 惡ác 攸du 分phần/phân 。 其kỳ 實thật 從tùng 真Chân 如Như 不bất 變biến 體thể 中trung 無vô 差sai 。 而nhi 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 。 以dĩ 此thử 謂vị 之chi 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 既ký 不bất 變biến 而nhi 隨tùy 緣duyên 。 必tất 隨tùy 緣duyên 而nhi 不bất 變biến 。 是thị 故cố 隨tùy 緣duyên 造tạo 十thập 界giới 時thời 。 謂vị 之chi 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 今kim 具cụ 以dĩ 經kinh 中trung 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 。 重trọng/trùng 論luận 於ư 君quân 。 如như 火hỏa 大đại 中trung 明minh 。 未vị 食thực 之chi 家gia 。 欲dục 炊xuy 爨thoán 時thời 。 手thủ 執chấp 陽dương 燧toại 。 日nhật 前tiền 求cầu 火hỏa 。 一nhất 處xứ 執chấp 鏡kính 。 一nhất 處xứ 火hỏa 生sanh 。 遍biến 法Pháp 界Giới 執chấp 。 滿mãn 世thế 開khai 起khởi 。 起khởi 遍biến 世thế 間gian 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 然nhiên 而nhi 六lục 合hợp 之chi 內nội 。 同đồng 一nhất 日nhật 光quang 。 獨độc 不bất 得đắc 言ngôn 火hỏa 性tánh 之chi 無vô 差sai 乎hồ 。 遍biến 世thế 界giới 執chấp 。 滿mãn 世thế 間gian 起khởi 。 獨độc 不bất 得đắc 言ngôn 無vô 差sai 而nhi 差sai 乎hồ 。 然nhiên 則tắc 千thiên 處xứ 萬vạn 處xứ 。 均quân 此thử 一nhất 火hỏa 。 獨độc 不bất 得đắc 言ngôn 差sai 而nhi 無vô 差sai 乎hồ 。 然nhiên 而nhi 火hỏa 以dĩ 暖noãn 為vi 性tánh 。 冬đông 至chí 陽dương 生sanh 井tỉnh 泉tuyền 生sanh 暖noãn 者giả 火hỏa 也dã 。 春xuân 來lai 大đại 地địa 萬vạn 彚# 生sanh 機cơ 者giả 火hỏa 也dã 。 摩ma 頂đảnh 至chí 踵chủng 。 暖noãn 氣khí 周chu 遊du 者giả 火hỏa 也dã 。 眼nhãn 見kiến 生sanh 光quang 。 鼻tị 騰đằng 烟yên 燄diệm 者giả 火hỏa 也dã 。 第đệ 世thế 人nhân 著trước 相tương/tướng 火hỏa 而nhi 迷mê 性tánh 火hỏa 。 自tự 於ư 依y 正chánh 。 妄vọng 生sanh 差sai 別biệt 。 起khởi 染nhiễm 汙ô 意ý 。 而nhi 分phân 別biệt 是thị 非phi 。 或hoặc 得đắc 此thử 而nhi 失thất 彼bỉ 。 守thủ 一nhất 而nhi 忘vong 諸chư 。 彼bỉ 之chi 性tánh 火hỏa 即tức 真chân 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 火hỏa 。 清thanh 淨tịnh 本bổn 然nhiên 。 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 者giả 。 當đương 體thể 照chiếu 明minh 。 湛trạm 然nhiên 清thanh 淨tịnh 。 本bổn 來lai 成thành 規quy 。 毫hào 無vô 造tạo 作tác 。 即tức 遮già 那na 體thể 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 者giả 。 豈khởi 受thọ 汝nhữ 汙ô 染nhiễm 造tạo 作tác 。 而nhi 有hữu 方phương 所sở 哉tai 。 火hỏa 大đại 如như 是thị 。 餘dư 大đại 可khả 知tri 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 。 盡tận 於ư 是thị 矣hĩ 。 客khách 曰viết 。 妙diệu 法Pháp 之chi 義nghĩa 已dĩ 領lãnh 旨chỉ 矣hĩ 。 假giả 以dĩ 譬thí 喻dụ 。 可khả 得đắc 聞văn 乎hồ 。 余dư 曰viết 。 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 之chi 喻dụ 。 如Như 來Lai 於ư 七thất 大đại 文văn 首thủ 。 先tiên 總tổng 示thị 之chi 矣hĩ 。 今kim 君quân 欲dục 因nhân 喻dụ 明minh 。 余dư 當đương 依y 經kinh 氷băng 水thủy 之chi 喻dụ 。 約ước 九cửu 喻dụ 以dĩ 行hành 之chi 共cộng 為vi 十thập 喻dụ 。 一nhất 氷băng 水thủy 喻dụ 。 二nhị 器khí 空không 喻dụ 。 三tam 波ba 水thủy 喻dụ 。 四tứ 漚âu 海hải 喻dụ 。 五ngũ 月nguyệt 水thủy 喻dụ 。 六lục 日nhật 火hỏa 喻dụ 。 七thất 風phong 空không 喻dụ 。 八bát 色sắc 空không 喻dụ 。 九cửu 金kim 器khí 喻dụ 。 十thập 陽dương 春xuân 喻dụ 。

一nhất 氷băng 水thủy 喻dụ 者giả

如Như 來Lai 因nhân 阿A 難Nan 。 疑nghi 佛Phật 常thường 說thuyết 和hòa 合hợp 因nhân 緣duyên 。 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 種chủng 種chủng 變biến 化hóa 。 皆giai 因nhân 四tứ 大đại 。 和hòa 合hợp 發phát 明minh 。 云vân 何hà 如Như 來Lai 。 因nhân 緣duyên 自tự 然nhiên 。 二nhị 俱câu 排bài 擯bấn 。 佛Phật 則tắc 示thị 以dĩ 非phi 和hòa 不bất 和hòa 之chi 義nghĩa 。 初sơ 示thị 非phi 和hòa 合hợp 不bất 可khả 云vân 。 若nhược 彼bỉ 大đại 性tánh 。 體thể 非phi 和hòa 合hợp 。 則tắc 不bất 能năng 與dữ 。 諸chư 大đại 雜tạp 和hòa 。 猶do 如như 虗hư 空không 。 不bất 和hòa 諸chư 色sắc 。 古cổ 人nhân 云vân 。 此thử 約ước 真Chân 如Như 隨tùy 緣duyên 。 不bất 同đồng 頑ngoan 空không 之chi 性tánh 也dã 。 次thứ 示thị 和hòa 合hợp 不bất 可khả 云vân 。 若nhược 和hòa 合hợp 者giả 。 同đồng 於ư 變biến 化hóa 。 始thỉ 終chung 相tương 成thành 。 生sanh 滅diệt 相tương 續tục 。 生sanh 死tử 死tử 生sanh 。 生sanh 生sanh 死tử 死tử 。 如như 旋toàn 火hỏa 輪luân 。 未vị 有hữu 休hưu 息tức 。 古cổ 人nhân 云vân 。 此thử 約ước 真Chân 如Như 不bất 變biến 。 不bất 同đồng 變biến 化hóa 等đẳng 相tương/tướng 也dã 。 非phi 不bất 和hòa 合hợp 既ký 不bất 可khả 。 和hòa 合hợp 又hựu 不bất 可khả 。 此thử 理lý 幽u 玄huyền 。 卒tuất 難nan 開khai 示thị 。 故cố 示thị 之chi 譬thí 喻dụ 云vân 。 如như 水thủy 成thành 氷băng 。 氷băng 還hoàn 成thành 水thủy 。 此thử 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 也dã 。 蓋cái 水thủy 之chi 成thành 氷băng 。 嚴nghiêm 塞tắc 使sử 之chi 然nhiên 也dã 。 氷băng 之chi 成thành 水thủy 。 陽dương 春xuân 使sử 之chi 然nhiên 也dã 。 若nhược 非phi 和hòa 合hợp 者giả 。 水thủy 何hà 因nhân 而nhi 成thành 氷băng 。 氷băng 何hà 因nhân 而nhi 成thành 水thủy 。 若nhược 和hòa 合hợp 者giả 。 水thủy 何hà 和hòa 而nhi 成thành 氷băng 。 氷băng 何hà 和hòa 而nhi 成thành 水thủy 。 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 如như 斯tư 而nhi 已dĩ 。 此thử 喻dụ 應ưng 取thủ 濕thấp 性tánh 。 喻dụ 七thất 大đại 真Chân 如Như 之chi 性tánh 。 水thủy 喻dụ 佛Phật 法Pháp 界giới 隨tùy 緣duyên 之chi 相tướng 。 氷băng 喻dụ 九cửu 法Pháp 界Giới 隨tùy 緣duyên 之chi 相tướng 。 嚴nghiêm 寒hàn 喻dụ 染nhiễm 緣duyên 。 陽dương 春xuân 喻dụ 淨tịnh 緣duyên 。 隨tùy 嚴nghiêm 塞tắc 以dĩ 成thành 氷băng 。 而nhi 濕thấp 既ký 無vô 虧khuy 。 隨tùy 陽dương 春xuân 以dĩ 成thành 水thủy 。 而nhi 濕thấp 亦diệc 不bất 改cải 。 喻dụ 隨tùy 染nhiễm 緣duyên 以dĩ 為vi 九cửu 。 而nhi 真Chân 如Như 之chi 性tánh 不bất 減giảm 。 隨tùy 淨tịnh 緣duyên 以dĩ 成thành 佛Phật 。 而nhi 真Chân 如Như 之chi 性tánh 不bất 增tăng 。 下hạ 文văn 廣quảng 明minh 七thất 大đại 。 無vô 非phi 發phát 明minh 此thử 理lý 。 以dĩ 喻dụ 合hợp 法pháp 。 以dĩ 法pháp 合hợp 喻dụ 。 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 義nghĩa 成thành 矣hĩ 。

二nhị 器khí 空không 喻dụ 者giả

文văn 亦diệc 出xuất 於ư 本bổn 經kinh 義nghĩa 。 稍sảo 殊thù 於ư 今kim 義nghĩa 。 經kinh 義nghĩa 因nhân 阿A 難Nan 疑nghi 見kiến 性tánh 有hữu 舒thư 有hữu 卷quyển 。 故cố 如Như 來Lai 破phá 云vân 。 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 大đại 小tiểu 內nội 外ngoại 。 諸chư 所sở 事sự 業nghiệp 。 各các 屬thuộc 前tiền 塵trần 。 不bất 應ưng 說thuyết 言ngôn 。 見kiến 有hữu 舒thư 縮súc 。 譬thí 如như 方phương 器khí 。 中trung 見kiến 方phương 空không 。 吾ngô 復phục 問vấn 汝nhữ 。 此thử 方phương 器khí 中trung 。 所sở 見kiến 方phương 空không 。 為vi 復phục 定định 方phương 。 為vi 不bất 定định 方phương 。 若nhược 定định 方phương 者giả 。 別biệt 安an 圓viên 器khí 。 空không 不bất 應ưng 圓viên 。 若nhược 不bất 定định 者giả 。 在tại 方phương 器khí 中trung 。 應ưng 無vô 方phương 空không 。 汝nhữ 言ngôn 不bất 知tri 。 斯tư 義nghĩa 所sở 在tại 。 義nghĩa 性tánh 如như 是thị 。 云vân 何hà 為vi 在tại 。

阿A 難Nan 。 若nhược 復phục 欲dục 令linh 。 入nhập 無vô 方phương 圓viên 。 但đãn 除trừ 器khí 方phương 。 空không 體thể 無vô 方phương 。 不bất 應ưng 說thuyết 言ngôn 。 更cánh 除trừ 虗hư 空không 。 方phương 相tướng 所sở 在tại 。 經kinh 義nghĩa 以dĩ 虗hư 空không 喻dụ 見kiến 性tánh 。 以dĩ 器khí 喻dụ 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 大đại 小tiểu 諸chư 塵trần 事sự 業nghiệp 。 今kim 則tắc 借tá 虗hư 空không 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 無vô 差sai 之chi 體thể 。 借tá 方phương 圓viên 群quần 器khí 。 喻dụ 十thập 界giới 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 用dụng 。 如như 虗hư 空không 雖tuy 無vô 大đại 小tiểu 方phương 圓viên 。 不bất 妨phương 隨tùy 器khí 不bất 同đồng 以dĩ 成thành 乎hồ 。 大đại 小tiểu 方phương 圓viên 之chi 空không 。 在tại 虗hư 空không 固cố 無vô 差sai 也dã 。 在tại 群quần 器khí 故cố 有hữu 差sai 也dã 。 然nhiên 而nhi 在tại 虗hư 空không 同đồng 此thử 空không 也dã 。 在tại 群quần 器khí 亦diệc 同đồng 此thử 空không 也dã 。 可khả 喻dụ 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 差sai 而nhi 無vô 差sai 也dã 。 是thị 則tắc 終chung 日nhật 不bất 變biến 無vô 差sai 。 而nhi 不bất 妨phương 乎hồ 隨tùy 緣duyên 之chi 差sai 。 終chung 日nhật 隨tùy 緣duyên 之chi 差sai 。 不bất 妨phương 乎hồ 不bất 變biến 無vô 差sai 。 不bất 變biến 隨tùy 差sai 。 體thể 用dụng 而nhi 恆hằng 即tức 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 一nhất 異dị 而nhi 常thường 同đồng 。 善thiện 觀quán 喻dụ 者giả 。 性tánh 善thiện 性tánh 惡ác 。 修tu 善thiện 修tu 惡ác 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 得đắc 矣hĩ 。

三tam 波ba 水thủy 喻dụ 者giả

譬thí 如như 世thế 間gian 。 無vô 有hữu 不bất 波ba 之chi 水thủy 。 亦diệc 無vô 不bất 濕thấp 之chi 波ba 。 在tại 水thủy 自tự 分phần/phân 乎hồ 動động 靜tĩnh 之chi 殊thù 。 在tại 濕thấp 固cố 無vô 有hữu 波ba 水thủy 之chi 異dị 。 以dĩ 濕thấp 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 無vô 差sai 之chi 性tánh 。 以dĩ 水thủy 喻dụ 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 用dụng 。 知tri 水thủy 處xứ 波ba 處xứ 之chi 濕thấp 性tánh 無vô 殊thù 。 可khả 以dĩ 悟ngộ 修tu 善thiện 修tu 惡ác 之chi 真Chân 如Như 不bất 異dị 。 斯tư 則tắc 豈khởi 惟duy 體thể 用dụng 之chi 性tánh 恆hằng 同đồng 。 亦diệc 以dĩ 見kiến 修tu 門môn 之chi 大đại 體thể 不bất 異dị 。 淨tịnh 名danh 之chi 生sanh 死tử 即tức 涅Niết 槃Bàn 。 煩phiền 惱não 即tức 菩Bồ 提Đề 。 之chi 理lý 得đắc 矣hĩ 。

四tứ 漚âu 海hải 喻dụ 者giả

經kinh 中trung 斥xích 迷mê 己kỷ 為vi 物vật 云vân 。 譬thí 如như 百bách 千thiên 。 澄trừng 清thanh 大đại 海hải 棄khí 之chi 。 惟duy 認nhận 一nhất 浮phù 漚âu 體thể 。 目mục 為vi 全toàn 潮triều 。 窮cùng 盡tận 瀛doanh 渤bột 。 然nhiên 而nhi 漚âu 果quả 非phi 海hải 乎hồ 。 漚âu 果quả 異dị 海hải 乎hồ 。 經kinh 但đãn 斥xích 人nhân 。 認nhận 物vật 為vi 己kỷ 。 以dĩ 小tiểu 為vi 大đại 。 若nhược 會hội 萬vạn 物vật 以dĩ 為vi 也dã 。 轉chuyển 物vật 同đồng 如Như 來Lai 者giả 。 知tri 全toàn 海hải 以dĩ 為vi 漚âu 。 漚âu 還hoàn 匝táp 海hải 。 悟ngộ 全toàn 漚âu 以dĩ 即tức 海hải 。 海hải 不bất 離ly 漚âu 。 蓋cái 以dĩ 漚âu 相tương/tướng 而nhi 言ngôn 之chi 。 持trì 一nhất 浮phù 泡bào 而nhi 已dĩ 。 方phương 彼bỉ 大đại 海hải 。 不bất 啻# 毛mao 剎sát 之chi 相tướng 懸huyền 。 能năng 觀quán 漚âu 體thể 者giả 。 漚âu 相tương/tướng 雖tuy 小tiểu 。 漚âu 體thể 則tắc 寬khoan 。 故cố 諸chư 如Như 來Lai 。 於ư 一nhất 毛mao 端đoan 。 現hiện 寶bảo 王vương 剎sát 。 坐tọa 微vi 塵trần 裏lý 。 轉chuyển 大đại 法Pháp 輪luân 。 蓋cái 得đắc 乎hồ 此thử 。 是thị 則tắc 海hải 喻dụ 真Chân 如Như 之chi 體thể 。 漚âu 喻dụ 隨tùy 緣duyên 之chi 用dụng 。 全toàn 海hải 以dĩ 為vi 漚âu 。 可khả 喻dụ 全toàn 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 以dĩ 隨tùy 緣duyên 。 全toàn 漚âu 而nhi 在tại 海hải 。 可khả 喻dụ 全toàn 隨tùy 緣duyên 之chi 用dụng 而nhi 在tại 體thể 。 千thiên 漚âu 兢căng 起khởi 。 不bất 妨phương 無vô 差sai 處xứ 以dĩ 為vi 差sai 。 一nhất 海hải 恬điềm 然nhiên 。 不bất 妨phương 隨tùy 緣duyên 而nhi 不bất 變biến 。 能năng 了liễu 漚âu 海hải 之chi 喻dụ 。 則tắc 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 。 思tư 過quá 半bán 矣hĩ 。

五ngũ 月nguyệt 水thủy 喻dụ 者giả

此thử 下hạ 四tứ 喻dụ 出xuất 於ư 楞lăng 嚴nghiêm 。 本bổn 是thị 於ư 法pháp 。 今kim 借tá 之chi 為ví 喻dụ 。 以dĩ 顯hiển 乎hồ 法pháp 。 蓋cái 經kinh 文văn 所sở 說thuyết 。 乃nãi 是thị 用dụng 修tu 惡ác 近cận 淺thiển 之chi 事sự 。 以dĩ 明minh 性tánh 水thủy 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 。 今kim 約ước 喻dụ 言ngôn 。 故cố 無vô 咎cữu 也dã 。 如như 經Kinh 云vân 。 水thủy 性tánh 不bất 定định 。 流lưu 息tức 無vô 恆hằng 。 如như 室Thất 羅La 城Thành 。 迦ca 毗tỳ 羅la 仙tiên 。 斫Chước 迦Ca 羅La 仙Tiên 。 及cập 鉢bát 頭đầu 摩Ma 訶Ha 薩Tát 等đẳng 。 諸chư 大đại 幻huyễn 師sư 。 求cầu 太thái 陰âm 精tinh 。 用dụng 和hòa 幻huyễn 藥dược 。 是thị 諸chư 師sư 等đẳng 。 於ư 白bạch 月nguyệt 晝trú 。 手thủ 執chấp 方phương 諸chư 。 承thừa 月nguyệt 中trung 水thủy 。 一nhất 處xứ 執chấp 珠châu 。 一nhất 處xứ 水thủy 出xuất 。 遍biến 法Pháp 界Giới 執chấp 。 滿mãn 法Pháp 界Giới 生sanh 。 生sanh 滿mãn 世thế 間gian 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 今kim 以dĩ 空không 中trung 之chi 月nguyệt 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 所sở 取thủ 之chi 水thủy 。 以dĩ 喻dụ 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 用dụng 。 空không 中trung 月nguyệt 色sắc 。 不bất 妨phương 終chung 日nhật 不bất 變biến 以dĩ 隨tùy 緣duyên 。 手thủ 中trung 之chi 水thủy 。 不bất 妨phương 終chung 日nhật 隨tùy 緣duyên 而nhi 不bất 變biến 。 是thị 故cố 於ư 空không 水thủy 之chi 喻dụ 。 能năng 了liễu 達đạt 者giả 。 則tắc 於ư 真chân 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 之chi 旨chỉ 得đắc 矣hĩ 。

六lục 日nhật 火hỏa 喻dụ

經Kinh 云vân 。 汝nhữ 觀quán 城thành 中trung 。 未vị 食thực 之chi 家gia 。 欲dục 炊xuy 爨thoán 時thời 。 手thủ 執chấp 陽dương 燧toại 。 日nhật 前tiền 求cầu 火hỏa 。 當đương 知tri 世thế 人nhân 。 一nhất 處xứ 執chấp 鏡kính 。 一nhất 處xứ 生sanh 火hỏa 。 遍biến 法Pháp 界Giới 執chấp 。 滿mãn 世thế 間gian 起khởi 。 起khởi 遍biến 世thế 間gian 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 今kim 以dĩ 空không 中trung 之chi 日nhật 。 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 滿mãn 世thế 間gian 火hỏa 。 喻dụ 隨tùy 緣duyên 差sai 別biệt 之chi 用dụng 。 空không 中trung 之chi 火hỏa 。 不bất 異dị 手thủ 中trung 之chi 火hỏa 。 手thủ 中trung 之chi 火hỏa 。 不bất 異dị 空không 中trung 之chi 火hỏa 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 性tánh 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 隨tùy 縱túng/tung 變biến 造tạo 之chi 用dụng 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 其kỳ 旨chỉ 甚thậm 明minh 。

七thất 風phong 空không 喻dụ 者giả

經Kinh 云vân 。 風phong 性tánh 無vô 體thể 。 動động 靜tĩnh 不bất 常thường 。 汝nhữ 常thường 整chỉnh 衣y 。 入nhập 於ư 大đại 眾chúng 。 僧tăng 伽già 黎lê 角giác 。 動động 及cập 傍bàng 人nhân 。 則tắc 有hữu 微vi 風phong 。 拂phất 彼bỉ 人nhân 面diện 。 如như 汝nhữ 一nhất 人nhân 。 微vi 動động 服phục 衣y 。 有hữu 微vi 風phong 出xuất 。 遍biến 法Pháp 界Giới 拂phất 。 滿mãn 國quốc 土độ 生sanh 。 周chu 遍biến 世thế 界giới 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 今kim 以dĩ 虗hư 空không 。 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 風phong 喻dụ 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 之chi 用dụng 。 空không 中trung 之chi 風phong 。 不bất 異dị 拂phất 面diện 之chi 風phong 。 拂phất 面diện 之chi 風phong 。 不bất 異dị 空không 中trung 之chi 風phong 。 空không 中trung 之chi 風phong 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 拂phất 面diện 之chi 風phong 。 以dĩ 喻dụ 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 之chi 用dụng 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 厥quyết 義nghĩa 甚thậm 明minh 。

八bát 色sắc 空không 喻dụ 者giả

經Kinh 云vân 。

阿A 難Nan 。 空không 性tánh 無vô 形hình 。 因nhân 色sắc 顯hiển 發phát 。 如như 室Thất 羅La 城Thành 。 去khứ 河hà 遙diêu 處xứ 。 諸chư 剎sát 利lợi 等đẳng 。 新tân 立lập 安an 居cư 。 鑿tạc 井tỉnh 求cầu 水thủy 。 出xuất 土thổ 一nhất 尺xích 。 於ư 中trung 則tắc 有hữu 。 一nhất 尺xích 虗hư 空không 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 出xuất 土thổ 一nhất 丈trượng 。 中trung 間gian 還hoàn 得đắc 。 一nhất 丈trượng 虗hư 空không 。 虗hư 空không 淺thiển 深thâm 。 隨tùy 出xuất 多đa 少thiểu 。 如như 一nhất 井tỉnh 空không 。 空không 生sanh 一nhất 井tỉnh 。 十thập 方phương 虗hư 空không 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 圓viên 滿mãn 十thập 方phương 。 寧ninh 有hữu 方phương 所sở 。 此thử 文văn 廣quảng 辨biện 空không 土thổ/độ 。 元nguyên 無vô 異dị 因nhân 。 與dữ 前tiền 性tánh 色sắc 即tức 直trực 空không 。 性tánh 空không 即tức 真chân 色sắc 同đồng 旨chỉ 。 是thị 則tắc 出xuất 土thổ/độ 得đắc 空không 。 空không 色sắc 元nguyên 同đồng 一nhất 體thể 。 空không 中trung 之chi 空không 。 即tức 土thổ/độ 中trung 之chi 空không 。 土thổ/độ 中trung 之chi 空không 。 即tức 空không 中trung 之chi 空không 。 空không 中trung 之chi 空không 不bất 變biến 。 土thổ/độ 中trung 之chi 空không 亦diệc 不bất 變biến 。 空không 中trung 之chi 空không 。 既ký 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 能năng 為vi 土thổ/độ 中trung 之chi 空không 。 則tắc 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 井tỉnh 中trung 之chi 空không 。 雖tuy 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 。 其kỳ 實thật 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 亦diệc 甚thậm 分phân 明minh 。

九cửu 金kim 器khí 喻dụ 者giả

此thử 取thủ 出xuất 鑛khoáng 之chi 金kim 。 不bất 取thủ 在tại 鑛khoáng 之chi 金kim 。 若nhược 取thủ 在tại 鑛khoáng 之chi 金kim 。 此thử 則tắc 濫lạm 同đồng 別biệt 教giáo 但đãn 中trung 佛Phật 性tánh 。 煩phiền 惱não 異dị 菩Bồ 提Đề 。 真Chân 如Như 隨tùy 緣duyên 猶do 為vi 其kỳ 變biến 。 今kim 取thủ 出xuất 鑛khoáng 之chi 金kim 。 正chánh 如như 君quân 子tử 不bất 器khí 。 善thiện 惡ác 皆giai 能năng 。 但đãn 彰chương 己kỷ 能năng 。 何hà 過quá 之chi 有hữu 。 故cố 金kim 之chi 為vi 眾chúng 器khí 也dã 。 雖tuy 有hữu 佛Phật 像tượng 生sanh 像tượng 。 瓶bình 盤bàn 釵thoa 釧xuyến 之chi 殊thù 。 自tự 其kỳ 金kim 體thể 觀quán 之chi 。 則tắc 一nhất 而nhi 無vô 二nhị 。 金kim 體thể 不bất 二nhị 。 可khả 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 眾chúng 器khí 差sai 別biệt 。 可khả 喻dụ 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 之chi 用dụng 。 真chân 金kim 不bất 礙ngại 眾chúng 器khí 。 眾chúng 器khí 不bất 失thất 黃hoàng 金kim 。 則tắc 真Chân 如Như 不bất 變biến 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 隨tùy 緣duyên 變biến 造tạo 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 成thành 矣hĩ 。

十thập 陽dương 春xuân 喻dụ 者giả

比tỉ 陽dương 春xuân 之chi 發phát 生sanh 萬vạn 物vật 已dĩ 。 實thật 寂tịch 然nhiên 而nhi 不bất 動động 。 遇ngộ 有hữu 感cảm 而nhi 遂toại 通thông 。 是thị 以dĩ 卉hủy 木mộc 叢tùng 林lâm 。 觸xúc 之chi 即tức 發phát 。 如như 桃đào 李# 梅mai 柳liễu 。 感cảm 之chi 即tức 芳phương 。 陽dương 春xuân 遍biến 於ư 萬vạn 彚# 。 不bất 妨phương 無vô 差sai 以dĩ 為vi 差sai 。 物vật 物vật 皆giai 具cụ 陽dương 春xuân 。 不bất 妨phương 差sai 別biệt 以dĩ 無vô 差sai 。 以dĩ 喻dụ 真Chân 如Như 不bất 變biến 而nhi 隨tùy 緣duyên 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 之chi 旨chỉ 了liễu 然nhiên 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 義nghĩa 不bất 忒thất 矣hĩ 。

客khách 曰viết 。 真Chân 如Như 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 之chi 旨chỉ 。 聞văn 前tiền 法pháp 喻dụ 已dĩ 曉hiểu 然nhiên 矣hĩ 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 因nhân 心tâm 本bổn 具cụ 。 毫hào 無vô 虧khuy 欠khiếm 門môn 。 余dư 曰viết 。 因nhân 心tâm 者giả 。 指chỉ 今kim 在tại 凡phàm 夫phu 地địa 。 慕mộ 佛Phật 果Quả 以dĩ 修tu 因nhân 之chi 心tâm 也dã 。 發phát 心tâm 雖tuy 然nhiên 廣quảng 大đại 。 約ước 境cảnh 猶do 居cư 陰ấm 中trung 。 即tức 以dĩ 日nhật 用dụng 根căn 塵trần 相tương 對đối 。 隨tùy 起khởi 一nhất 念niệm 。 或hoặc 善thiện 。 或hoặc 惡ác 。 或hoặc 無vô 記ký 。 或hoặc 世thế 間gian 心tâm 。 出xuất 世thế 間gian 心tâm 。 即tức 以dĩ 此thử 念niệm 。 而nhi 為vi 所sở 觀quán 之chi 境cảnh 。 如như 此thử 之chi 心tâm 。 屬thuộc 第đệ 六lục 識thức 。 名danh 為vi 陰ấm 心tâm 。 亦diệc 名danh 人nhân 心tâm 。 言ngôn 本bổn 具cụ 者giả 。 正chánh 以dĩ 此thử 心tâm 。 於ư 十thập 界giới 中trung 必tất 屬thuộc 一nhất 界giới 。 若nhược 起khởi 三tam 綱cương 五ngũ 常thường 之chi 心tâm 。 即tức 是thị 人nhân 界giới 。 若nhược 此thử 一nhất 界giới 現hiện 起khởi 。 名danh 為vi 事sự 造tạo 。 則tắc 九cửu 界giới 冥minh 伏phục 。 於ư 一nhất 性tánh 之chi 中trung 名danh 為vi 理lý 具cụ 。 而nhi 此thử 一nhất 界giới 具cụ 十thập 如như 是thị 。 謂vị 據cứ 外ngoại 攬lãm 而nhi 可khả 別biệt 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 相tương/tướng 。 據cứ 內nội 自tự 性tánh 不bất 改cải 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 性tánh 。 人nhân 界giới 主chủ 質chất 。 名danh 為vi 如như 是thị 體thể 。 能năng 修tu 戒giới 善thiện 功công 能năng 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 力lực 。 構# 造tạo 綱cương 常thường 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 作tác 。

時thời 習tập 成thành 種chủng 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 因nhân 。 助trợ 善thiện 具cụ 度độ 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 緣duyên 。 表biểu 表biểu 威uy 儀nghi 丈trượng 夫phu 可khả 敬kính 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 果quả 。 招chiêu 生sanh 中trung 國quốc 富phú 貴quý 王vương 侯hầu 。 名danh 為vi 人nhân 界giới 如như 是thị 報báo 。 初sơ 相tương/tướng 為vi 本bổn 。 終chung 窮cùng 為vi 末mạt 。 如như 此thử 十thập 如như 。 促xúc 居cư 一nhất 念niệm 。 了liễu 不bất 可khả 得đắc 。 即tức 是thị 無vô 諦đế 。 雖tuy 不bất 可khả 得đắc 。 十thập 法pháp 宛uyển 然nhiên 。 即tức 是thị 有hữu 諦đế 。 皆giai 是thị 佛Phật 性tánh 。 一nhất 一nhất 真chân 常thường 。 即tức 是thị 中trung 諦đế 。 名danh 為vi 如như 是thị 本bổn 末mạt 究cứu 竟cánh 等đẳng 。 然nhiên 又hựu 具cụ 五ngũ 陰ấm 十thập 種chủng 如như 是thị 。 國quốc 土độ 十thập 種chủng 如như 是thị 。 假giả 名danh 十thập 種chủng 如như 是thị 。 成thành 三tam 十thập 如như 是thị 。 如như 此thử 一nhất 界giới 。 在tại 一nhất 性tánh 中trung 。 與dữ 九cửu 法Pháp 界Giới 。 性tánh 體thể 融dung 通thông 。 各các 各các 互hỗ 具cụ 。 是thị 則tắc 每mỗi 一nhất 界giới 具cụ 十thập 法Pháp 界Giới 。 成thành 百bách 法Pháp 界Giới 。 一nhất 界giới 十thập 如như 是thị 。 百bách 界giới 則tắc 千thiên 如như 是thị 。 歷lịch 假giả 名danh 五ngũ 陰ấm 國quốc 土độ 。 成thành 三tam 千thiên 如như 是thị 。 如như 此thử 三tam 千thiên 。 但đãn 約ước 一nhất 番phiên 互hỗ 具cụ 而nhi 論luận 。 若nhược 番phiên 番phiên 互hỗ 具cụ 。 則tắc 萬vạn 億ức 兆triệu 媛viện 。 不bất 可khả 以dĩ 頭đầu 數số 而nhi 枚mai 舉cử 也dã 。 既ký 性tánh 是thị 三tam 諦đế 三tam 德đức 。 則tắc 此thử 一nhất 念niệm 三tam 千thiên 之chi 法pháp 。 體thể 是thị 法Pháp 身thân 。 一nhất 一nhất 周chu 遍biến 法Pháp 界Giới 。 故cố 性tánh 是thị 般Bát 若Nhã 。 一nhất 一nhất 照chiếu 明minh 如như 大đại 明minh 在tại 天thiên 。 無vô 幽u 不bất 燭chúc 。 了liễu 無vô 煩phiền 惱não 。 故cố 常thường 處xứ 解giải 脫thoát 。 蕭tiêu 然nhiên 累lũy/lụy/luy 表biểu 。 了liễu 無vô 生sanh 死tử 繫hệ 縛phược 。 故cố 如như 是thị 人nhân 心tâm 。 而nhi 與dữ 佛Phật 性tánh 。 無vô 二nhị 無vô 別biệt 。 如như 是thị 解giải 了liễu 。 名danh 為vi 見kiến 性tánh 。 如như 是thị 照chiếu 見kiến 。 名danh 為vi 成thành 佛Phật 。 天thiên 台thai 之chi 言ngôn 。 直trực 指chỉ 人nhân 心tâm 見kiến 性tánh 成thành 佛Phật 者giả 。 蓋cái 見kiến 乎hồ 此thử 成thành 乎hồ 此thử 也dã 。 如như 是thị 說thuyết 者giả 。 名danh 為vi 即tức 修tu 論luận 性tánh 。 非phi 即tức 性tánh 成thành 性tánh 。 若nhược 即tức 性tánh 論luận 性tánh 。 已dĩ 如như 前tiền 第đệ 一nhất 真Chân 如Như 不bất 變biến 十thập 界giới 冥minh 伏phục 門môn 中trung 說thuyết 竟cánh 。 雖tuy 即tức 修tu 論luận 性tánh 。 與dữ 前tiền 第đệ 一nhất 門môn 大đại 體thể 。 無vô 二nhị 無vô 別biệt 。 但đãn 前tiền 即tức 性tánh 論luận 性tánh 。 如như 即tức 海hải 論luận 海hải 。 今kim 此thử 門môn 中trung 。 即tức 修tu 論luận 性tánh 。 如như 指chỉ 漚âu 而nhi 即tức 海hải 也dã 。 良lương 由do 真Chân 如Như 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 造tạo 此thử 一nhất 念niệm 。 既ký 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 故cố 此thử 隨tùy 緣duyên 一nhất 念niệm 。 當đương 體thể 不bất 變biến 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 。 有hữu 界giới 千thiên 如như 三tam 千thiên 性tánh 相tướng 。 即tức 法Pháp 身thân 即tức 般Bát 若Nhã 即tức 解giải 脫thoát 。 如như 剖phẫu 栴chiên 檀đàn 片phiến 片phiến 皆giai 香hương 。 如như 碎toái 白bạch 璧bích 分phần 分phần 皆giai 真chân 。 如như 搗đảo 萬vạn 種chủng 香hương 為vi 丸hoàn 。 若nhược 燒thiêu 一nhất 塵trần 。 具cụ 足túc 眾chúng 氣khí 。 如như 人nhân 入nhập 大đại 海hải 浴dục 。 已dĩ 用dụng 諸chư 河hà 之chi 水thủy 。 又hựu 合hợp 前tiền 十thập 喻dụ 。 則tắc 如như 水thủy 之chi 為vi 氷băng 。 氷băng 還hoàn 即tức 水thủy 。 如như 空không 之chi 投đầu 器khí 。 器khí 不bất 異dị 空không 。 如như 水thủy 之chi 為vi 波ba 。 波ba 仍nhưng 是thị 水thủy 。 如như 海hải 之chi 起khởi 漚âu 。 漚âu 體thể 全toàn 海hải 。 乃nãi 至chí 如như 月nguyệt 水thủy 。 如như 日nhật 火hỏa 。 如như 風phong 空không 。 如như 空không 色sắc 。 如như 金kim 器khí 。 如như 陽dương 春xuân 。 悉tất 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 。 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 無vô 差sai 而nhi 差sai 。 差sai 而nhi 無vô 差sai 者giả 也dã 。

客khách 又hựu 問vấn 曰viết 。 前tiền 真Chân 如Như 不bất 變biến 隨tùy 緣duyên 門môn 。 既ký 具cụ 論luận 十thập 界giới 依y 正chánh 二nhị 報báo 。 是thị 則tắc 身thân 色sắc 依y 正chánh 。 無vô 非phi 性tánh 具cụ 。 則tắc 隨tùy 緣duyên 時thời 無vô 不bất 遍biến 造tạo 。 皆giai 可khả 論luận 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 之chi 旨chỉ 。 今kim 但đãn 云vân 因nhân 心tâm 本bổn 具cụ 。 惟duy 約ước 心tâm 言ngôn 。 而nhi 身thân 色sắc 依y 正chánh 不bất 言ngôn 何hà 也dã 。 余dư 對đối 曰viết 。 今kim 天thiên 台thai 家gia 性tánh 具cụ 圓viên 宗tông 。 正chánh 約ước 色sắc 心tâm 依y 正chánh 皆giai 性tánh 具cụ 故cố 。 則tắc 隨tùy 緣duyên 時thời 。 無vô 不bất 遍biến 造tạo 。 所sở 造tạo 色sắc 心tâm 依y 正chánh 。 無vô 不bất 當đương 體thể 隨tùy 緣duyên 不bất 變biến 。 故cố 四tứ 明minh 祖tổ 師sư 云vân 。 又hựu 應ưng 了liễu 知tri 。 法Pháp 界Giới 圓viên 融dung 不bất 思tư 議nghị 體thể 。 作tác 我ngã 一nhất 念niệm 之chi 心tâm 。 亦diệc 復phục 舉cử 體thể 。 作tác 生sanh 作tác 佛Phật 。 作tác 依y 作tác 正chánh 。 作tác 根căn 作tác 境cảnh 。 一nhất 心tâm 一nhất 塵trần 。 至chí 一nhất 極cực 微vi 。 無vô 非phi 全toàn 體thể 而nhi 作tác 。 既ký 一nhất 一nhất 法pháp 全toàn 法Pháp 界Giới 作tác 故cố 。 趣thú 舉cử 一nhất 法pháp 。 即tức 是thị 圓viên 融dung 法Pháp 界Giới 全toàn 分phần/phân 。 既ký 全toàn 法Pháp 界Giới 。 有hữu 何hà 一nhất 法pháp 不bất 具cụ 諸chư 法pháp 。 故cố 知tri 法Pháp 界Giới 三tam 德đức 。 不bất 大đại 。 一nhất 念niệm 三tam 德đức 不bất 小tiểu 。 剎sát 海hải 三tam 德đức 不bất 多đa 。 一nhất 塵trần 三tam 德đức 不bất 少thiểu 。 故cố 華hoa 嚴nghiêm 云vân 。 心tâm 如như 工công 畵họa 師sư 。 造tạo 種chủng 種chủng 五ngũ 陰ấm 。 一nhất 切thiết 世thế 間gian 中trung 。 無vô 不bất 從tùng 心tâm 造tạo 。 如như 心tâm 佛Phật 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 佛Phật 眾chúng 生sanh 然nhiên 。 心tâm 佛Phật 及cập 眾chúng 生sanh 。 是thị 三tam 無vô 差sai 別biệt 。 今kim 宗tông 正chánh 約ước 此thử 旨chỉ 。 以dĩ 釋thích 法pháp 華hoa 經kinh 題đề 之chi 妙diệu 法Pháp 。 謂vị 法pháp 者giả 。 心tâm 佛Phật 眾chúng 生sanh 之chi 三tam 法pháp 也dã 。 妙diệu 者giả 三tam 無vô 差sai 別biệt 也dã 。 然nhiên 雖tuy 三tam 皆giai 無vô 差sai 。 若nhược 約ước 近cận 要yếu 。 又hựu 莫mạc 要yếu 於ư 心tâm 。 故cố 天thiên 台thai 大đại 師sư 云vân 。 佛Phật 法Pháp 太thái 高cao 。 眾chúng 生sanh 太thái 廣quảng 。 初sơ 心tâm 為vi 難nạn/nan 。 三tam 無vô 差sai 別biệt 。 觀quán 心tâm 則tắc 易dị 。 今kim 約ước 世thế 人nhân 近cận 要yếu 者giả 為vi 言ngôn 。 故cố 獨độc 指chỉ 心tâm 法pháp 。 非phi 身thân 色sắc 依y 正chánh 。 而nhi 不bất 具cụ 論luận 。 故cố 知tri 眾chúng 生sanh 色sắc 心tâm 依y 正chánh 。 一nhất 念niệm 一nhất 塵trần 。 與dữ 真Chân 如Như 不bất 變biến 之chi 體thể 。 毫hào 無vô 虧khuy 欠khiếm 也dã 。

性tánh 善thiện 惡ác 論luận 卷quyển 之chi 二nhị