法Pháp 華Hoa 經Kinh 玄Huyền 籤 備Bị 撿Kiểm
Quyển 0002
宋Tống 有Hữu 嚴Nghiêm 述Thuật

玄Huyền 籤# 備Bị 撿Kiểm 卷quyển 第đệ 二nhị

丹đan 丘khâu 沙Sa 門Môn 。 有hữu 嚴nghiêm 。 注chú 。

釋thích 籤# 卷quyển 第đệ 四tứ (# 六lục 紙chỉ 玄huyền 三tam 十thập 九cửu )# 。

亦diệc 須tu 徧biến 集tập

集tập 應ưng 作tác 習tập 。

具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 記ký 料liệu 簡giản 同đồng 異dị

記ký 引dẫn 大đại 論luận 云vân 下hạ 地địa 諸chư 惑hoặc 因Nhân 地Địa 未vị 斷đoạn 至chí 樹thụ 下hạ 時thời 以dĩ 九cửu 無vô 礙ngại 九cửu 解giải 脫thoát 合hợp 為vi 十thập 八bát 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 合hợp 為vi 十thập 六lục 為vi 三tam 十thập 四tứ 心tâm 是thị 俱câu 舍xá 頓đốn 斷đoạn 之chi 意ý 也dã 婆bà 沙sa 云vân 下hạ 八bát 地địa 惑hoặc 初sơ 修tu 禪thiền 時thời 已dĩ 斷đoạn 唯duy 非phi 想tưởng 地địa 九cửu 品phẩm 全toàn 在tại (# 云vân 云vân )# 俱câu 舍xá 龍long 樹thụ 俱câu 不bất 應ưng 誤ngộ 俱câu 舍xá 取thủ 修tu 禪thiền 時thời 已dĩ 斷đoạn 惑hoặc 竟cánh 不bất 復phục 更cánh 斷đoạn 智trí 論luận 依y 餘dư 部bộ 雖tuy 有hữu 漏lậu 斷đoạn 未vị 名danh 為vi 斷đoạn 至chí 樹thụ 下hạ 時thời 俱câu 斷đoạn 非phi 想tưởng 八bát 地địa 俱câu 得đắc 名danh 為vi 無vô 漏lậu 也dã 。

如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 五ngũ 記ký

只chỉ 是thị 化hóa 他tha 境cảnh 中trung 四tứ 悉tất 檀đàn 各các 破phá 四tứ 性tánh 之chi 文văn 耳nhĩ 如như 世thế 界giới 中trung 。 破phá 性tánh 者giả 彼bỉ 云vân 或hoặc 說thuyết 心tâm 具cụ 一nhất 切thiết 法pháp 。 如như 云vân 三tam 界giới 無vô 別biệt 法pháp 唯duy 是thị 一nhất 心tâm 作tác 或hoặc 說thuyết 緣duyên 生sanh 一nhất 切thiết 法pháp 如như 。 云vân 善Thiện 知Tri 識Thức 者giả 。 是thị 大đại 因nhân 緣duyên 。 所sở 謂vị 化hóa 導đạo 。 或hoặc 說thuyết 因nhân 緣duyên 共cộng 生sanh 一nhất 切thiết 法pháp 如như 。 云vân 水thủy 銀ngân 和hòa 真chân 金kim 能năng 塗đồ 諸chư 色sắc 像tượng 或hoặc 言ngôn 離ly 生sanh 一nhất 切thiết 法pháp 者giả 。 如như 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 非phi 佛Phật 所sở 作tác 等đẳng 其kỳ 性tánh 自tự 爾nhĩ 餘dư 三tam 悉tất 檀đàn 各các 破phá 亦diệc 爾nhĩ 。

但đãn 緣duyên 六lục 道đạo 中trung 可khả 愛ái 十thập 如như 等đẳng

六lục 道đạo 中trung 且thả 如như 三tam 塗đồ 以dĩ 表biểu 苦khổ 為vi 相tương/tướng 惡ác 報báo 為vi 性tánh 摧tồi 折chiết 色sắc 心tâm 為vi 體thể 登đăng 刀đao 入nhập 鑊hoạch 為vi 力lực 此thử 皆giai 苦khổ 耳nhĩ 又hựu 可khả 名danh 愛ái 耶da 今kim 言ngôn 可khả 愛ái 者giả 只chỉ 是thị 貪tham 愛ái 五ngũ 塵trần 能năng 招chiêu 三tam 途đồ 之chi 果quả 果quả 中trung 說thuyết 因nhân 故cố 云vân 可khả 愛ái 也dã 言ngôn 可khả 憎tăng 者giả 嫌hiềm 惡ác 五ngũ 塵trần 起khởi 嗔sân 恚khuể 心tâm 亦diệc 招chiêu 惡ác 果quả 此thử 亦diệc 果quả 中trung 語ngữ 因nhân 耳nhĩ 。

故cố 斥xích 通thông 無vô

偏thiên 教giáo 無vô 諦đế 是thị 權quyền 故cố 無vô 。

超siêu 越việt 三tam 昧muội

能năng 超siêu 諸chư 地địa 自tự 在tại 入nhập 出xuất 一nhất 超siêu 入nhập 三tam 昧muội 離ly 諸chư 欲dục 惡ác 。 入nhập 初sơ 禪thiền 從tùng 初sơ 禪thiền 超siêu 入nhập 非phi 非phi 想tưởng 從tùng 非Phi 有Hữu 想Tưởng 非Phi 無Vô 想Tưởng 處Xứ 。 起khởi 入nhập 滅diệt 受thọ 想tưởng 從tùng 滅diệt 受thọ 想tưởng 起khởi 還hoàn 入nhập 初sơ 禪thiền 入nhập 二nhị 三tam 四tứ 禪thiền 亦diệc 如như 是thị 。 二nhị 超siêu 出xuất 三tam 昧muội 次thứ 第đệ 亦diệc 爾nhĩ 。

初sơ 二nhị 文văn 者giả

多đa 二nhị 字tự 。

若nhược 不bất 轉chuyển 麤thô 成thành 妙diệu

多đa 不bất 字tự 。

化hóa 他tha 之chi 權quyền 。 意ý 亦diệc 如như 是thị

雖tuy 云vân 我ngã 亦diệc 如như 然nhiên 化hóa 他tha 之chi 權quyền 終chung 非phi 自tự 行hành 之chi 權quyền 。

震chấn 地địa 逸dật 敷phu

雷lôi 聲thanh 震chấn 地địa 而nhi 不bất 聞văn 錦cẩm 繡tú 逸dật 敷phu 而nhi 不bất 見kiến 。

【# 玄Huyền 】# 通Thông 經Kinh 之Chi 論Luận 豈Khởi 得Đắc 為Vi 妙Diệu

下hạ 文văn 指chỉ 中trung 論luận 兼kiêm 別biệt 含hàm 通thông 故cố 為vi 麤thô 。

權quyền 實thật 俱câu 立lập

既ký 云vân 施thí 權quyền 故cố 立lập 則tắc 。 化hóa 他tha 之chi 權quyền 及cập 化hóa 他tha 之chi 實thật 二nhị 俱câu 立lập 也dã 俱câu 破phá 者giả 化hóa 他tha 權quyền 實thật 並tịnh 為vi 所sở 廢phế 故cố 。

若nhược 開khai 若nhược 會hội

約ước 理lý 則tắc 權quyền 實thật 俱câu 開khai 約ước 行hành 則tắc 權quyền 實thật 俱câu 會hội 。

煩phiền 惱não 障chướng 及cập 智trí 障chướng 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 六lục

彼bỉ 云vân 空không 假giả 二nhị 觀quán 當đương 彼bỉ 破phá 惑hoặc 名danh 之chi 為vi 智trí 。 今kim 望vọng 中trung 道đạo 智trí 還hoàn 成thành 惑hoặc 此thử 惑hoặc 是thị 中trung 智trí 家gia 障chướng 故cố 名danh 智trí 障chướng 又hựu 中trung 智trí 不bất 廢phế 故cố 名danh 智trí 障chướng 耳nhĩ 。

六lục 界giới 十thập 如như 結kết 攝nhiếp 一nhất 切thiết 異dị 名danh

如như 是thị 相tương/tướng 攝nhiếp 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 中trung 行hành 有hữu 如như 是thị 性tánh 攝nhiếp 無vô 明minh 愛ái 取thủ 。 如như 是thị 體thể 攝nhiếp 名danh 色sắc 乃nãi 至chí 老lão 死tử 。 如như 是thị 力lực 攝nhiếp 無vô 明minh 愛ái 取thủ 。 能năng 生sanh 業nghiệp 力lực 如như 是thị 作tác 行hành 。 有hữu 能năng 為vi 苦khổ 作tác 業nghiệp 乃nãi 至chí 如như 是thị 。 報báo 攝nhiếp 行hành 有hữu 招chiêu 名danh 色sắc 報báo 攝nhiếp 四Tứ 諦Đế 者giả 相tương/tướng 性tánh 攝nhiếp 集tập 體thể 攝nhiếp 苦khổ 作tác 力lực 因nhân 緣duyên 又hựu 攝nhiếp 果quả 報báo 及cập 苦khổ 攝nhiếp 二nhị 諦đế 者giả 六lục 道đạo 十thập 如như 攝nhiếp 四tứ 教giáo 之chi 俗tục 等đẳng 具cụ 如như 下hạ 文văn 諸chư 境cảnh 開khai 合hợp 。

【# 玄huyền 】# 圓viên 權quyền 則tắc 通thông

照chiếu 不bất 思tư 議nghị 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 生sanh 是thị 俗tục 照chiếu 不bất 思tư 議nghị 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 滅diệt 是thị 真chân 真chân 俗tục 不bất 二nhị 生sanh 滅diệt 同đồng 時thời 耳nhĩ 。

於ư 一nhất 一nhất 大đại 開khai 為vi 四tứ 句cú

若nhược 謂vị 地địa 是thị 有hữu 有hữu 即tức 實thật 實thật 是thị 堅kiên 義nghĩa 若nhược 謂vị 地địa 是thị 無vô 是thị 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 。 是thị 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 皆giai 是thị 堅kiên 義nghĩa 今kim 明minh 畢tất 竟cánh 不bất 可khả 得đắc 。 亡vong 是thị 堅kiên 性tánh 也dã 水thủy 性tánh 不bất 住trụ 謂vị 水thủy 為vi 有hữu 有hữu 即tức 是thị 住trụ 乃nãi 至chí 謂vị 水thủy 是thị 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 亦diệc 即tức 是thị 住trụ 今kim 不bất 住trụ 有hữu 四tứ 句cú 亦diệc 不bất 住trụ 無vô 。 四tứ 句cú 風phong 性tánh 無vô 礙ngại 謂vị 有hữu 四tứ 句cú 是thị 礙ngại 火hỏa 大đại 不bất 實thật 火hỏa 不bất 從tùng 自tự 生sanh 。 乃nãi 至chí 不bất 無vô 因nhân 生sanh 本bổn 無vô 自tự 性tánh 。 賴lại 緣duyên 而nhi 有hữu 故cố 言ngôn 不bất 實thật 觀quán 色sắc 既ký 爾nhĩ 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 一nhất 一nhất 入nhập 於ư 如như 實thật 之chi 際tế 。

遇ngộ 善Thiện 知Tri 識Thức 。 受thọ 如như 法Pháp 教giáo

二nhị 句cú 下hạ 各các 有hữu 一nhất 難nạn/nan 字tự 。

無vô 盡tận 轉chuyển 解giải 脫thoát 火hỏa

轉chuyển 字tự 誤ngộ 應ưng 作tác 輪luân 彼bỉ 經Kinh 云vân 婆Bà 羅La 門Môn 告cáo 善Thiện 財Tài 言ngôn 。 善thiện 男nam 子tử 我ngã 唯duy 得đắc 此thử 。 菩Bồ 薩Tát 無vô 盡tận 輪luân 解giải 脫thoát 如như 諸chư 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 大đại 功công 德đức 燄diệm 能năng 燒thiêu 一nhất 切thiết 。 眾chúng 生sanh 見kiến 惑hoặc 令linh 無vô 有hữu 餘dư 。 必tất 不bất 退thoái 轉chuyển 。 而nhi 我ngã 云vân 何hà 。 能năng 知tri 能năng 說thuyết 。 又hựu 云vân 修tu 學học 書thư 算toán 即tức 事sự 法pháp 即tức 得đắc 悟ngộ 入nhập 一nhất 切thiết 功công 巧xảo 神thần 通thông 智trí 法Pháp 門môn (# 云vân 云vân )# 印ấn 等đẳng 法pháp 下hạ 經kinh 中trung 無vô 門môn 字tự 。

一nhất 百bách 落lạc 叉xoa

十thập 千thiên 為vi 萬vạn 十thập 萬vạn 為vi 一nhất 落lạc 叉xoa 。

內nội 外ngoại 顆khỏa 粒lạp

經kinh 作tác 其kỳ 內nội 顆khỏa 粒lạp 。

知tri 眾chúng 生sanh 數số 至chí 如Như 來Lai 名danh 數số

經Kinh 云vân 能năng 知tri 眾chúng 生sanh 。 數số 能năng 知tri 諸chư 法pháp 。 品phẩm 類loại 數số 能năng 知tri 諸chư 法pháp 。 差sai 別biệt 數số 能năng 知tri 一nhất 切thiết 。 三tam 世thế 數số 能năng 知tri 一nhất 切thiết 。 眾chúng 生sanh 名danh 數số 能năng 知tri 諸chư 法pháp 。 名danh 數số 能năng 知tri 一nhất 切thiết 。 諸chư 如Như 來Lai 名danh 。 數số 等đẳng 經kinh 之chi 法pháp 名danh 數số 下hạ 多đa 一nhất 法pháp 字tự 。

黶yểm

於ư 琰diêm 反phản 面diện 上thượng 黑hắc 子tử 也dã 。

為vi 取thủ 十thập 乘thừa 觀quán 法pháp

增tăng 數số 至chí 十thập 與dữ 十thập 乘thừa 數số 齊tề 未vị 必tất 從tùng 增tăng 三tam 已dĩ 去khứ 全toàn 同đồng 發phát 心tâm 破phá 徧biến 等đẳng 也dã 意ý 謂vị 修tu 二nhị 法pháp 又hựu 入nhập 增tăng 修tu 三tam 法pháp 修tu 三tam 不bất 入nhập 增tăng 修tu 四tứ 法pháp 等đẳng 自tự 少thiểu 至chí 多đa 故cố 云vân 始thỉ 終chung 無vô 謂vị 十thập 數số 與dữ 止Chỉ 觀Quán 十thập 乘thừa 名danh 別biệt 義nghĩa 同đồng 臆ức 說thuyết 令linh 齊tề 況huống 復phục 四tứ 至chí 八bát 只chỉ 是thị 道Đạo 品Phẩm 耳nhĩ 。

餘dư 行hành 是thị 當đương 門môn 得đắc 益ích 而nhi 為vi 始thỉ 終chung

如như 三tam 法pháp 中trung 聞văn 思tư 修tu 有hữu 三tam 謂vị 三tam 慧tuệ 體thể 三tam 慧tuệ 行hành 三tam 慧tuệ 果quả 三tam 慧tuệ 用dụng 等đẳng 餘dư 行hành 例lệ 說thuyết 可khả 知tri 。

初sơ 一nhất 行hành 中trung 若nhược 始thỉ 終chung 論luận 亦diệc 須tu 具cụ 十thập

始thỉ 不bất 思tư 議nghị 境cảnh 終chung 離ly 法pháp 愛ái 。

釋thích 繫hệ 緣duyên 義nghĩa

文văn 云vân 繫hệ 緣duyên 是thị 止chỉ 一nhất 念niệm 是thị 觀quán 。

初sơ 四tứ 念niệm 處xứ

初sơ 字tự 誤ngộ 應ưng 云vân 因nhân 四tứ 念niệm 處xứ 。

結kết 成thành 雙song 非phi

淨tịnh 名danh 疏sớ/sơ 云vân 諸chư 法pháp 畢tất 竟cánh 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 是thị 無vô 常thường 義nghĩa 。 者giả 三tam 藏tạng 明minh 麤thô 細tế 生sanh 滅diệt 無vô 常thường 是thị 無vô 常thường 非phi 無vô 常thường 義nghĩa 若nhược 了liễu 諸chư 法pháp 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 。 橫hoạnh/hoành 計kế 生sanh 滅diệt 故cố 以dĩ 四tứ 句cú 撿kiểm 生sanh 叵phả 得đắc 即tức 無vô 有hữu 滅diệt 是thị 則tắc 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 即tức 無vô 常thường 義nghĩa 五ngũ 受thọ 陰ấm 洞đỗng 達đạt 。 空không 無vô 所sở 起khởi 是thị 苦khổ 義nghĩa 者giả 三tam 藏tạng 明minh 麤thô 細tế 五ngũ 陰ấm 此thử 是thị 苦khổ 非phi 苦khổ 義nghĩa 衍diễn 門môn 體thể 達đạt 本bổn 無vô 麤thô 細tế 之chi 苦khổ 妄vọng 見kiến 故cố 有hữu 體thể 有hữu 即tức 空không 不bất 見kiến 苦khổ 相tương/tướng 名danh 無vô 所sở 起khởi 即tức 是thị 苦khổ 義nghĩa 諸chư 法pháp 究cứu 竟cánh 無vô 所sở 有hữu 。 是thị 空không 義nghĩa 者giả 三tam 藏tạng 所sở 明minh 生sanh 法pháp 二nhị 空không 此thử 只chỉ 是thị 空không 非phi 空không 。 義nghĩa 行hành 中trung 體thể 此thử 諸chư 法pháp 即tức 真Chân 如Như 實thật 相tướng 。 真chân 空không 本bổn 來lai 無vô 有hữu 。 我ngã 與dữ 無vô 我ngã 妄vọng 計kế 有hữu 故cố 說thuyết 於ư 無vô 我ngã 若nhược 不bất 得đắc 。 我ngã 亦diệc 無vô 無vô 我ngã 。 我ngã 與dữ 無vô 我ngã 本bổn 來lai 無vô 二nhị 無vô 二nhị 者giả 即tức 無vô 性tánh 無vô 性tánh 之chi 性tánh 即tức 真chân 無vô 我ngã 義nghĩa 也dã 法pháp 本bổn 不bất 生sanh 。 今kim 則tắc 無vô 滅diệt 。 是thị 寂tịch 滅diệt 者giả 三tam 藏tạng 所sở 明minh 以dĩ 有hữu 還hoàn 無vô 。 名danh 寂tịch 滅diệt 涅Niết 槃Bàn 。 此thử 只chỉ 是thị 寂tịch 滅diệt 非phi 寂tịch 滅diệt 義nghĩa 衍diễn 門môn 明minh 諸chư 法pháp 從tùng 本bổn 來lai 。 常thường 自tự 寂tịch 滅diệt 相tướng 。 即tức 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 可khả 復phục 滅diệt 即tức 真chân 滅diệt 義nghĩa 也dã 乃nãi 至chí 云vân 通thông 途đồ 釋thích 衍diễn 中trung 五ngũ 義nghĩa 亦diệc 得đắc 即tức 是thị 圓viên 五ngũ 義nghĩa 。

陰ấm 等đẳng 十thập 境cảnh 唯duy 在tại 三tam 教giáo

人nhân 見kiến 斯tư 文văn 便tiện 謂vị 圓viên 教giáo 不bất 立lập 陰ấm 境cảnh 意ý 云vân 理lý 淨tịnh 無vô 染nhiễm 有hữu 何hà 陰ấm 乎hồ 遂toại 為vi 之chi 臆ức 說thuyết 多đa 矣hĩ 今kim 詳tường 斯tư 文văn 是thị 開khai 權quyền 之chi 義nghĩa 耳nhĩ 指chỉ 前tiền 三tam 教giáo 不bất 即tức 之chi 陰ấm 是thị 圓viên 性tánh 陰ấm 同đồng 在tại 一nhất 念niệm 念niệm 體thể 即tức 是thị 而nhi 為vi 圓viên 人nhân 初sơ 心tâm 觀quán 境cảnh 今kim 試thí 引dẫn 文văn 述thuật 義nghĩa 而nhi 質chất 之chi 云vân 且thả 如như 瓔anh 珞lạc 經kinh 中trung 所sở 談đàm 自tự 有hữu 佛Phật 土độ 純thuần 說thuyết 圓viên 教giáo 無vô 三tam 教giáo 名danh 若nhược 純thuần 說thuyết 圓viên 圓viên 初sơ 心tâm 人nhân 既ký 無vô 陰ấm 境cảnh 如như 何hà 發phát 軫# 而nhi 觀quán 心tâm 耶da 又hựu 涅Niết 槃Bàn 經kinh 中trung 說thuyết 法Pháp 性tánh 五ngũ 陰ấm 云vân 色sắc 是thị 佛Phật 性tánh 者giả 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 如Như 來Lai 常thường 身thân 常thường 不bất 改cải 故cố 是thị 故cố 說thuyết 色sắc 名danh 為vi 佛Phật 性tánh 受thọ 是thị 佛Phật 性tánh 者giả 如Như 來Lai 真chân 實thật 之chi 樂lạc 謂vị 畢tất 竟cánh 受thọ 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 受thọ 是thị 如Như 來Lai 常thường 受thọ 想tưởng 是thị 佛Phật 性tánh 者giả 如Như 來Lai 真chân 實thật 之chi 想tưởng 名danh 無vô 想tưởng 想tưởng 無vô 想tưởng 想tưởng 者giả 非phi 眾chúng 生sanh 男nam 女nữ 想tưởng 是thị 如Như 來Lai 常thường 想tưởng 行hành 是thị 佛Phật 性tánh 者giả 行hành 名danh 壽thọ 命mạng 行hành 因nhân 緣duyên 故cố 獲hoạch 得đắc 如Như 來Lai 。 常thường 住trụ 壽thọ 命mạng 識thức 為vi 佛Phật 性tánh 者giả 乃nãi 是thị 如Như 來Lai 。 平bình 等đẳng 之chi 心tâm 。 又hựu 云vân 因nhân 滅diệt 是thị 色sắc 獲hoạch 得đắc 常thường 色sắc 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 五ngũ 陰ấm 常thường 住trụ 諸chư 大Đại 乘Thừa 經Kinh 無vô 不bất 備bị 載tái 又hựu 今kim 玄huyền 文văn 示thị 三tam 諦đế 境cảnh 中trung 初sơ 俗tục 諦đế 引dẫn 大đại 品phẩm 云vân 眾chúng 生sanh 色sắc 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 又hựu 云vân 無vô 等đẳng 等đẳng 色sắc 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 記ký 主chủ 云vân 五ngũ 陰ấm 即tức 是thị 俗tục 諦đế 陰ấm 既ký 至chí 佛Phật 當đương 知tri 俗tục 諦đế 亦diệc 通thông 至chí 佛Phật 若nhược 曰viết 無vô 陰ấm 圓viên 但đãn 真chân 中trung 欠khiếm 俗tục 諦đế 也dã 又hựu 云vân 前tiền 之chi 三tam 教giáo 初sơ 心tâm 滅diệt 陰ấm 圓viên 教giáo 初sơ 心tâm 一nhất 陰ấm 一nhất 切thiết 陰ấm 謂vị 百bách 界giới 五ngũ 陰ấm 咸hàm 空không 假giả 中trung 之chi 謂vị 也dã 又hựu 文văn 句cú 記ký 亦diệc 云vân 二nhị 教giáo 初sơ 心tâm 皆giai 滅diệt 陰ấm 入nhập 別biệt 教giáo 初sơ 心tâm 亦diệc 且thả 破phá 陰ấm 唯duy 圓viên 即tức 觀quán 一nhất 念niệm 三tam 千thiên 三tam 諦đế 具cụ 足túc 是thị 則tắc 一nhất 心tâm 一nhất 切thiết 心tâm 一nhất 身thân 一nhất 切thiết 身thân 一nhất 土thổ/độ 一nhất 切thiết 土thổ/độ 既ký 云vân 身thân 心tâm 何hà 嘗thường 無vô 陰ấm 又hựu 既ký 云vân 三tam 千thiên 三tam 諦đế 具cụ 足túc 若nhược 不bất 立lập 陰ấm 只chỉ 合hợp 談đàm 二nhị 千thiên 耳nhĩ 仁nhân 王vương 經Kinh 云vân 法pháp 性tánh 色sắc 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 此thử 實thật 智trí 真chân 身thân 亦diệc 有hữu 五ngũ 陰ấm 應ứng 化hóa 因nhân 緣duyên 亦diệc 有hữu 五ngũ 陰ấm 眾chúng 生sanh 性tánh 德đức 之chi 理lý 亦diệc 有hữu 五ngũ 陰ấm 又hựu 智trí 論luận 云vân 菩Bồ 薩Tát 不bất 應ưng 。 作tác 是thị 念niệm 我ngã 以dĩ 真chân 智trí 慧tuệ 令linh 色sắc 等đẳng 諸chư 法pháp 清thanh 淨tịnh 。 而nhi 住trụ 其kỳ 中trung 。 何hà 以dĩ 故cố 法pháp 無vô 住trú 處xứ 如như 地địa 住trụ 水thủy 水thủy 住trụ 於ư 風phong 風phong 住trụ 空không 空không 無vô 所sở 住trụ 。 本bổn 無vô 住trụ 等đẳng 前tiền 際tế 是thị 生sanh 死tử 後hậu 際tế 是thị 涅Niết 槃Bàn 俱câu 不bất 可khả 得đắc 。 是thị 無vô 陰ấm 也dã 俗tục 諦đế 是thị 事sự 若nhược 大đại 品phẩm 云vân 一nhất 切thiết 法pháp 。 趣thú 色sắc 是thị 趣thú 不bất 過quá 色sắc 是thị 法Pháp 界Giới 大đại 都đô 者giả 則tắc 有hữu 陰ấm 三tam 諦đế 本bổn 一nhất 有hữu 無vô 體thể 同đồng 名danh 為vi 性tánh 陰ấm 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 以dĩ 由do 眾chúng 生sanh 迷mê 此thử 性tánh 陰ấm 而nhi 起khởi 事sự 陰ấm 故cố 止Chỉ 觀Quán 中trung 令linh 觀quán 事sự 陰ấm 顯hiển 乎hồ 性tánh 陰ấm 破phá 穢uế 污ô 陰ấm 已dĩ 住trụ 實thật 相tướng 陰ấm 中trung 故cố 曰viết 如Như 來Lai 。 妙diệu 色sắc 身thân 等đẳng 予# 不bất 肖tiếu 敢cảm 當đương 反phản 說thuyết 何hà 者giả 藏tạng 通thông 真chân 理lý 如như 雲vân 外ngoại 月nguyệt 是thị 不bất 說thuyết 有hữu 陰ấm 也dã 別biệt 教giáo 談đàm 中trung 理lý 不bất 具cụ 陰ấm 而nhi 理lý 在tại 陰ấm 外ngoại 待đãi 破phá 九cửu 界giới 陰ấm 已dĩ 方phương 得đắc 顯hiển 中trung 若nhược 爾nhĩ 是thị 前tiền 三tam 教giáo 不bất 立lập 陰ấm 圓viên 教giáo 立lập 陰ấm 明minh 矣hĩ 今kim 寄ký 語ngữ 晚vãn 秀tú 孰thục 為vi 思tư 之chi 無vô 謂vị 圓viên 教giáo 無vô 陰ấm 而nhi 為vi 教giáo 旨chỉ 。

前tiền 四tứ 中trung 圓viên

約ước 四tứ 教giáo 判phán 淺thiển 深thâm 中trung 文văn 。

故cố 重trọng/trùng 別biệt 辨biện

應ưng 云vân 辨biện 別biệt 。

根căn 本bổn 先tiên 壞hoại

標tiêu 四tứ 夷di 也dã 。

大đại 妄vọng 居cư 首thủ

釋thích 根căn 本bổn 妄vọng 也dã 謂vị 我ngã 得đắc 上thượng 人nhân 。 法pháp 我ngã 已dĩ 入nhập 聖thánh 智trí 聖thánh 法pháp 等đẳng 四tứ 分phần/phân 十thập 誦tụng 從tùng 不bất 淨tịnh 觀quán 已dĩ 上thượng 至chí 四Tứ 果Quả 來lai 若nhược 云vân 我ngã 得đắc 皆giai 犯phạm 重trọng/trùng 又hựu 自tự 說thuyết 有hữu 信tín 戒giới 施thí 聞văn 智trí 辨biện 無vô 漏lậu 信tín 生sanh 法pháp 二nhị 空không 智trí 天thiên 龍long 鬼quỷ 神thần 。 來lai 供cung 我ngã 四tứ 禪thiền 四tứ 空không 定định 等đẳng 皆giai 犯phạm 今kim 之chi 世thế 無vô 教giáo 眼nhãn 瞑minh 昧muội 之chi 徒đồ 皆giai 稱xưng 悟ngộ 者giả 誠thành 大đại 妄vọng 也dã 。

三Tam 寶Bảo 交giao 互hỗ

盜đạo 戒giới 也dã 盜đạo 錢tiền 滿mãn 五ngũ 犯phạm 重trọng/trùng 盜đạo 境cảnh 甚thậm 多đa 且thả 語ngữ 三Tam 寶Bảo 言ngôn 交giao 互hỗ 者giả 有hữu 二nhị 種chủng 一nhất 三Tam 寶Bảo 互hỗ 二nhị 當đương 分phần/phân 互hỗ 交giao 者giả 謂vị 知tri 事sự 取thủ 僧Tăng 糧lương 食thực 器khí 具cụ 及cập 以dĩ 牛ngưu 馬mã 為vi 佛Phật 像tượng 並tịnh 得đắc 正chánh 重trọng/trùng 將tương 佛Phật 法Pháp 物vật 僧Tăng 用dụng 亦diệc 爾nhĩ 若nhược 佛Phật 塔tháp 有hữu 物vật 乃nãi 至chí 一nhất 錢tiền 以dĩ 施thí 主chủ 重trọng/trùng 心tâm 故cố 捨xả 諸chư 天thiên 及cập 人nhân 。 於ư 此thử 物vật 中trung 。 應ưng 生sanh 佛Phật 想tưởng 。 塔tháp 想tưởng 乃nãi 至chí 風phong 吹xuy 雨vũ 爛lạn 不bất 得đắc [卯/貝]# 寶bảo 供cúng 養dường 以dĩ 如Như 來Lai 塔tháp 物vật 無vô 人nhân 作tác 價giá 故cố 又hựu 律luật 云vân 佛Phật 殿điện 塔tháp 上thượng 翎# 毛mao 落lạc 地địa 亦diệc 不bất 得đắc 用dụng 。 以dĩ 諸chư 天thiên 皆giai 作tác 佛Phật 想tưởng 故cố 當đương 體thể 互hỗ 者giả 謂vị 本bổn 造tạo 釋Thích 迦Ca 改cải 作tác 彌di 陀đà 本bổn 作tác 大đại 品phẩm 改cải 作tác 涅Niết 槃Bàn 本bổn 作tác 僧Tăng 房phòng 改cải 充sung 車xa 乘thừa 皆giai 望vọng 前tiền 境cảnh 理lý 義nghĩa 可khả 通thông 但đãn 違vi 施thí 主chủ 心tâm 得đắc 互hỗ 用dụng 罪tội 今kim 之chi 主chủ 教giáo 者giả 多đa 有hữu 強cường/cưỡng 索sách 常thường 住trụ 飲ẩm 食thực 米mễ 麵miến 有hữu 取thủ 殿điện 堂đường 香hương 油du 錢tiền 燭chúc 輙triếp 自tự 私tư 用dụng 雖tuy 資tư 身thân 於ư 一nhất 朝triêu 當đương 陷hãm 苦khổ 於ư 千thiên 劫kiếp 使sử 有hữu 識thức 者giả 見kiến 之chi 得đắc 不bất 為vi 寒hàn 心tâm 哉tai 。

未vị 善thiện 媒môi

媒môi 人nhân 戒giới 也dã 持trì 男nam 意ý 語ngữ 女nữ 持trì 女nữ 意ý 語ngữ 男nam 成thành 婦phụ 私tư 通thông 皆giai 殘tàn 罪tội 律luật 文văn 要yếu 三tam 時thời 具cụ 者giả 方phương 結kết 殘tàn 一nhất 謂vị 受thọ 語ngữ 二nhị 往vãng 陳trần 說thuyết 三tam 還hoàn 報báo 知tri 若nhược 具cụ 二nhị 結kết 蘭lan 具cụ 一nhất 者giả 結kết 吉cát 僧Tăng 祇kỳ 勸khuyến 歸quy 婦phụ 早tảo 還hoàn 者giả 犯phạm 蘭lan 又hựu 云vân 為vi 他tha 求cầu 好hảo/hiếu 馬mã 種chủng 和hòa 合hợp 故cố 亦diệc 犯phạm 蘭lan 。

房phòng

房phòng 戒giới 有hữu 二nhị 一nhất 者giả 無vô 主chủ 僧Tăng 不bất 處xứ 分phần/phân 過quá 量lượng 房phòng 戒giới 二nhị 者giả 有hữu 主chủ 僧Tăng 不bất 處xứ 分phần/phân 房phòng 戒giới 無vô 主chủ 房phòng 戒giới 者giả 具cụ 有hữu 五ngũ 一nhất 須tu 人nhân 經kinh 營doanh 妨phương 修tu 道Đạo 業nghiệp 。 二nhị 多đa 論luận 云vân 長trường/trưởng 己kỷ 貪tham 結kết 壞hoại 少thiểu 欲dục 知tri 足túc 。 故cố 三tam 處xứ 處xứ 乞khất 覔# 惱não 亂loạn 人nhân 非phi 人nhân 。 趣thú 不bất 生sanh 信tín 敬kính 壞hoại 滅diệt 正Chánh 法Pháp 。 令linh 不bất 久cửu 住trụ 故cố 。 四tứ 專chuyên 任nhậm 自tự 由do 不bất 乞khất 處xứ 分phần/phân 容dung 障chướng 僧Tăng 事sự 多đa 惱não 亂loạn 故cố 五Ngũ 戒Giới 自tự 損tổn 行hành 違vi 其kỳ 慈từ 道đạo 壞hoại 梵Phạm 行hạnh 故cố 六lục 緣duyên 成thành 犯phạm 一nhất 無vô 主chủ 二nhị 為vì 己kỷ 三tam 自tự 乞khất 求cầu 四tứ 過quá 量lượng 不bất 處xứ 分phần/phân 五ngũ 過quá 量lượng 不bất 處xứ 分phần/phân 想tưởng 六lục 房phòng 成thành 結kết 犯phạm 殘tàn 罪tội 言ngôn 重trọng/trùng 者giả 四tứ 分phần/phân 云vân 長trường/trưởng 佛Phật 十thập 二nhị 搩kiệt 手thủ 廣quảng 七thất 搩kiệt 手thủ 準chuẩn 五ngũ 分phần/phân 佛Phật 搩kiệt 手thủ 長trường/trưởng 二nhị 尺xích 若nhược 爾nhĩ 是thị 廣quảng 二nhị 丈trượng 四tứ 尺xích 長trường 一nhất 丈trượng 四tứ 尺xích 。 難nạn 處xứ 者giả 中trung 有hữu 虎hổ 狼lang 蟻nghĩ 子tử 處xứ 也dã 又hựu 四tứ 衢cù 道đạo 中trung 。 多đa 人nhân 聚tụ 戲hí 婬dâm 女nữ 市thị 肆tứ 放phóng 牧mục 惡ác 獸thú 等đẳng 皆giai 難nạn 處xứ 也dã 妨phương 處xứ 者giả 律luật 云vân 乃nãi 至chí 不bất 容dung 草thảo 車xa 迴hồi 轉chuyển 又hựu 是thị 人nhân 田điền 園viên 并tinh 官quan 地địa 居cư 士sĩ 外ngoại 道đạo 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 地địa 並tịnh 是thị 妨phương 處xứ 也dã 有hữu 主chủ 房phòng 戒giới 者giả 律luật 云vân 此thử 房phòng 屬thuộc 己kỷ 身thân 若nhược 死tử 遠viễn 去khứ 不bất 還hoàn 隨tùy 意ý 分phần/phân 處xứ 若nhược 與dữ 三Tam 寶Bảo 親thân 友hữu 白bạch 衣y 自tự 賣mại 取thủ 錢tiền 隨tùy 心tâm 自tự 在tại 。 唯duy 不bất 得đắc 賣mại 地địa 記ký 云vân 來lai 善thiện 今kim 注chú 者giả 欲dục 人nhân 善thiện 之chi 。

安an 疑nghi 衣y

三tam 衣y 一nhất 鉢bát 入nhập 道đạo 之chi 標tiêu 幟xí 也dã 衣y 須tu 應ưng 量lượng 染nhiễm 作tác 青thanh 黑hắc 木mộc 蘭lan 色sắc 量lượng 是thị 色sắc 是thị 然nhiên 後hậu 加gia 法pháp 護hộ 明minh 相tướng 等đẳng 不bất 然nhiên 一nhất 生sanh 無vô 衣y 若nhược 受thọ 人nhân 信tín 施thí 。 則tắc 為vi 施thí 所sở 墮đọa 。

鉢bát

須tu 鐵thiết 瓦ngõa 作tác 之chi 應ưng 量lượng 熏huân 已dĩ 加gia 法pháp 受thọ 持trì 等đẳng 五ngũ 分phần/phân 云vân 畜súc 木mộc 鉢bát 者giả 犯phạm 偷thâu 蘭lan 僧Tăng 祇kỳ 云vân 畜súc 木mộc 鉢bát 者giả 是thị 外ngoại 道đạo 標tiêu 故cố 義nghĩa 須tu 毀hủy 之chi 南nam 山sơn 云vân 學học 大Đại 乘Thừa 語ngữ 者giả 媒môi 房phòng 非phi 法pháp 尚thượng 自tự 不bất 知tri 。 又hựu 豈khởi 知tri 衣y 鉢bát 。

受thọ 食thực

資tư 身thân 之chi 物vật 受thọ 須tu 有hữu 益ích 不bất 思tư 方phương 法pháp 食thực 則tắc 得đắc 罪tội 律luật 制chế 多đa 法pháp 一nhất 制chế 受thọ 意ý 為vi 斷đoạn 竊thiết 盜đạo 二nhị 能năng 受thọ 人nhân 為vi 具cụ 戒giới 比Bỉ 丘Khâu 。 清thanh 淨tịnh 持trì 戒giới 。 無vô 毀hủy 故cố 三tam 所sở 對đối 境cảnh 比Bỉ 丘Khâu 不bất 得đắc 自tự 取thủ 食thực 若nhược 無vô 淨tịnh 人nhân 處xứ 自tự 燒thiêu 器khí 安an 水thủy 淨tịnh 人nhân 下hạ 米mễ 自tự 煑chử 若nhược 熟thục 從tùng 他tha 受thọ 乃nãi 至chí 受thọ 食thực 法pháp 有hữu 六lục 僧Tăng 祇kỳ 中trung 只chỉ 加gia 三tam 受thọ 舉cử 要yếu 言ngôn 之chi 。 凡phàm 食thực 麨xiểu 餅bính 羮# 果quả 一nhất 切thiết 可khả 食thực 物vật 並tịnh 須tu 從tùng 淨tịnh 人nhân 邊biên 受thọ 縱túng/tung 雪tuyết 雹bạc 無vô 淨tịnh 人nhân 處xứ 聽thính 自tự 取thủ 食thực 有hữu 者giả 應ưng 受thọ 不bất 爾nhĩ 者giả 犯phạm 盜đạo 世thế 多đa 禪thiền 徒đồ 益ích 食thực 謂vị 之chi 營doanh 福phước 而nhi 不bất 知tri 自tự 犯phạm 惡ác 觸xúc 又hựu 使sử 受thọ 食thực 者giả 死tử 墮đọa 餓ngạ 鬼quỷ 中trung 。 及cập 諸chư 惡ác 報báo 蓋cái 不bất 曾tằng 聽thính 學học 迷mê 教giáo 故cố 也dã 。

受thọ 藥dược

藥dược 有hữu 四tứ 種chủng 一nhất 者giả 時thời 藥dược 謂vị 麨xiểu 飯phạn 乾can/kiền/càn 飯phạn 華hoa 果quả 細tế 末mạt 磨ma 食thực 藕ngẫu 蘿# 蔔bặc 米mễ 汁trấp 乳nhũ 酪lạc 等đẳng 從tùng 旦đán 至chí 中trung 聖thánh 教giáo 聽thính 服phục 二nhị 者giả 非phi 時thời 藥dược 謂vị 酥tô 油du 蜜mật 石thạch 蜜mật 生sanh 果quả 汁trấp 要yếu 以dĩ 水thủy 淨tịnh 聽thính 飲ẩm 三tam 者giả 七thất 日nhật 藥dược 謂vị 糖đường 漿tương 生sanh 酥tô 熟thục 酥tô 五ngũ 種chủng 脂chi 受thọ 者giả 聽thính 以dĩ 水thủy 淨tịnh 得đắc 飲ẩm 四tứ 者giả 盡tận 形hình 藥dược 謂vị 胡hồ 椒tiêu 畢tất 茇bát 訶ha 梨lê 勒lặc 此thử 藥dược 不bất 任nhậm 為vi 食thực 名danh 盡tận 形hình 藥dược 體thể 聽thính 久cửu 服phục 方phương 能năng 除trừ 患hoạn 形hình 有hữu 三tam 種chủng 一nhất 盡tận 藥dược 形hình 二nhị 盡tận 病bệnh 形hình 三tam 盡tận 報báo 形hình 已dĩ 上thượng 等đẳng 藥dược 並tịnh 須tu 從tùng 淨tịnh 人nhân 邊biên 受thọ 已dĩ 對đối 首thủ 加gia 法pháp 方phương 可khả 服phục 用dụng 唯duy 除trừ 時thời 藥dược 不bất 須tu 加gia 法pháp 受thọ 法pháp 如như 律luật 中trung 。

屏bính 坐tọa

屏bính 處xứ 與dữ 女nữ 人nhân 坐tọa 戒giới 謂vị 可khả 作tác 婬dâm 處xứ 也dã 多đa 論luận 閉bế 戶hộ 無vô 人nhân 犯phạm 墮đọa 戶hộ 外ngoại 有hữu 人nhân 吉cát 若nhược 與dữ 姉# 妹muội 若nhược 淨tịnh 人nhân 睡thụy 眠miên 癡si 狂cuồng 嬰anh 兒nhi 雖tuy 有hữu 是thị 人nhân 亦diệc 則tắc 名danh 犯phạm 。

露lộ 坐tọa

與dữ 女nữ 人nhân 露lộ 坐tọa 戒giới 十thập 誦tụng 與dữ 女nữ 人nhân 露lộ 地địa 坐tọa 隨tùy 起khởi 隨tùy 坐tọa 隨tùy 爾nhĩ 數số 墮đọa 若nhược 坐tọa 時thời 相tương/tướng 去khứ 一nhất 尋tầm 墮đọa 一nhất 尋tầm 半bán 吉cát 二nhị 尋tầm 無vô 犯phạm 。

說thuyết 法Pháp 豈khởi 求cầu 男nam 子tử

與dữ 女nữ 說thuyết 法Pháp 過quá 限hạn 戒giới 也dã 律luật 云vân 若nhược 不bất 請thỉnh 者giả 聽thính 齊tề 五ngũ 六lục 語ngữ 若nhược 請thỉnh 說thuyết 者giả 若nhược 問vấn 義nghĩa 隨tùy 多đa 少thiểu 五ngũ 分phần/phân 律luật 由do 五ngũ 六lục 語ngữ 便tiện 得đắc 解giải 便tiện 制chế 戒giới 四tứ 分phần/phân 云vân 五ngũ 語ngữ 者giả 色sắc 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 無vô 我ngã 也dã 六lục 語ngữ 者giả 眼nhãn 耳nhĩ 鼻tị 舌thiệt 身thân 意ý 。 無vô 常thường 也dã 為vì 女nữ 說thuyết 法Pháp 。 須tu 男nam 子tử 者giả 有hữu 智trí 男nam 子tử 解giải 人nhân 情tình 語ngữ 可khả 作tác 證chứng 明minh 乃nãi 俗tục 男nam 子tử 也dã 不bất 求cầu 別biệt 女nữ 人nhân 證chứng 明minh 者giả 女nữ 人nhân 情tình 欲dục 同đồng 。

宿túc

與dữ 女nữ 人nhân 同đồng 室thất 宿túc 戒giới 也dã 比Bỉ 丘Khâu 與dữ 女nữ 同đồng 宿túc 或hoặc 女nữ 後hậu 至chí 或hoặc 比Bỉ 丘Khâu 後hậu 至chí 二nhị 人nhân 俱câu 至chí 若nhược 亞# 臥ngọa 隨tùy 脇hiếp 轉chuyển 側trắc 一nhất 一nhất 犯phạm 提đề 與dữ 大đại 母mẫu 畜súc 生sanh 若nhược 人nhân 黃hoàng 門môn 二nhị 根căn 。 人nhân 宿túc 若nhược 比Bỉ 丘Khâu 日nhật 晝trú 臥ngọa 女nữ 人nhân 立lập 者giả 亦diệc 犯phạm 。

載tái

與dữ 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 。 同đồng 船thuyền 戒giới 也dã 俗tục 女nữ 共cộng 船thuyền 亦diệc 犯phạm 律luật 中trung 除trừ 直trực 度độ 并tinh 船thuyền 師sư 失thất 濟tế 上thượng 下hạ 水thủy 者giả 不bất 犯phạm 。

【# 玄huyền 】# 偷thâu 蘭lan 遮già

此thử 翻phiên 大đại 障chướng 謂vị 犯phạm 之chi 者giả 能năng 障chướng 善thiện 道đạo 此thử 乃nãi 犯phạm 戒giới 之chi 方phương 便tiện 也dã 明minh 了liễu 論luận 云vân 是thị 重trọng 罪tội 方phương 便tiện 律luật 中trung 或hoặc 次thứ 僧Tăng 殘tàn 後hậu 者giả 由do 是thị 戒giới 分phần/phân 所sở 收thu 罪tội 名danh 重trọng/trùng 也dã 如như 初sơ 二nhị 篇thiên 遠viễn 近cận 方phương 便tiện 及cập 獨độc 頭đầu 正chánh 罪tội 破phá 僧Tăng 盜đạo 四tứ 錢tiền 之chi 類loại 或hoặc 提đề 舍xá 尼ni 下hạ 者giả 則tắc 威uy 儀nghi 所sở 收thu 名danh 輕khinh 律luật 中trung 多đa 義nghĩa 蘭lan 名danh 不bất 一nhất 謂vị 因nhân 果quả 輕khinh 重trọng 獨độc 頭đầu 等đẳng 其kỳ 相tương/tướng 如như 何hà 如như 欲dục 趣thú 婬dâm 境cảnh 初sơ 起khởi 心tâm 時thời 結kết 吉cát 羅la 若nhược 身thân 心tâm 進tiến 趣thú 時thời 則tắc 結kết 輕khinh 蘭lan 至chí 彼bỉ 摩ma 觸xúc 則tắc 結kết 重trọng/trùng 蘭lan 餘dư 三tam 夷di 前tiền 方phương 便tiện 皆giai 爾nhĩ 成thành 事sự 則tắc 結kết 夷di 罪tội 也dã 後hậu 起khởi 慶khánh 快khoái 心tâm 亦diệc 結kết 吉cát 下hạ 篇thiên 唯duy 二nhị 方phương 便tiện 謂vị 輕khinh 吉cát 重trọng/trùng 吉cát 果quả 蘭lan 亦diệc 名danh 獨độc 頭đầu 謂vị 用dụng 人nhân 皮bì 石thạch 鉢bát 灌quán 下hạ 部bộ 若nhược 因nhân 蘭lan 者giả 謂vị 婬dâm 前tiền 方phương 便tiện 若nhược 輕khinh 蘭lan 者giả 謂vị 瞋sân 心tâm 裂liệt 破phá 三tam 衣y 若nhược 重trọng/trùng 蘭lan 者giả 謂vị 破phá 僧Tăng 等đẳng 今kim 云vân 前tiền 眷quyến 屬thuộc 者giả 語ngữ 內nội 蘭lan 耳nhĩ 果quả 蘭lan 更cánh 分phần/phân 三tam 品phẩm 上thượng 品phẩm 者giả 如như 破phá 轉chuyển 法Pháp 輪luân 僧Tăng 盜đạo 四tứ 錢tiền 盜đạo 僧Tăng 食thực 其kỳ 謂vị 十thập 方phương 常thường 住trụ 物vật 及cập 十thập 方phương 現hiện 前tiền 亡vong 五ngũ 眾chúng 物vật 但đãn 無vô 滿mãn 五ngũ 之chi 義nghĩa 并tinh 婬dâm 非phi 道đạo 及cập 盜đạo 非phi 人nhân 等đẳng 並tịnh 上thượng 品phẩm 攝nhiếp 也dã 中trung 品phẩm 者giả 如như 破phá 羯yết 磨ma 僧Tăng 盜đạo 三tam 錢tiền 作tác 僧Tăng 殘tàn 境cảnh 僧Tăng 殘tàn 境cảnh 者giả 為vi 他tha 出xuất 不bất 淨tịnh 并tinh 觸xúc 二nhị 形hình 人nhân 及cập 黃hoàng 門môn 人nhân 髮phát 爪trảo 相tương 觸xúc 等đẳng 並tịnh 中trung 品phẩm 攝nhiếp 也dã 下hạ 品phẩm 者giả 惡ác 心tâm 罵mạ 僧Tăng 盜đạo 一nhất 錢tiền 用dụng 人nhân 髮phát 食thực 生sanh 肉nhục 剃thế 三tam 處xứ 毛mao 三tam 處xứ 者giả 謂vị 腋dịch 下hạ 及cập 大đại 小tiểu 便tiện 道đạo 。 也dã 又hựu 以dĩ 酥tô 蜜mật 灌quán 下hạ 分phần/phân 向hướng 謂vị 下hạ 部bộ 也dã 。

又hựu 畜súc 石thạch 鉢bát 及cập 裸lõa 形hình 露lộ 身thân 行hành 著trước 外ngoại 道đạo 衣y 。 鳥điểu 毛mao 衣y 皮bì 衣y 餐xan 風phong 服phục 氣khí 並tịnh 外ngoại 道đạo 法pháp 如như 此thử 者giả 並tịnh 下hạ 品phẩm 攝nhiếp 也dã 據cứ 目Mục 連Liên 問vấn 罪tội 報báo 經kinh 一nhất 犯phạm 蘭lan 罪tội 墮đọa 泥nê 犂lê 中trung 經kinh 人nhân 問vấn 歲tuế 數số 五ngũ 十thập 億ức 六lục 十thập 年niên 。

捨Xả 墮Đọa 已Dĩ 下Hạ 及Cập 諸Chư 經Kinh 所Sở 制Chế 皆Giai 名Danh 為Vi 餘Dư

梵Phạn 語ngữ 尼ni 薩tát 耆kỳ 波ba 逸dật 提đề 此thử 云vân 捨xả 墮đọa 玄huyền 從tùng 十thập 三tam 僧Tăng 殘tàn 。 已dĩ 下hạ 名danh 後hậu 眷quyến 屬thuộc 非phi 律luật 出xuất 者giả 名danh 餘dư 籤# 從tùng 捨xả 墮đọa 已dĩ 下hạ 并tinh 諸chư 經kinh 所sở 出xuất 者giả 名danh 餘dư 玄huyền 籤# 二nhị 說thuyết 進tiến 否phủ/bĩ 不bất 同đồng 玄huyền 從tùng 僧Tăng 殘tàn 已dĩ 下hạ 名danh 後hậu 眷quyến 屬thuộc 籤# 從tùng 捨xả 墮đọa 已dĩ 下hạ 名danh 後hậu 眷quyến 屬thuộc 一nhất 不bất 同đồng 也dã 又hựu 玄huyền 以dĩ 二nhị 十thập 四tứ 戒giới 名danh 餘dư 籤# 以dĩ 捨xả 墮đọa 已dĩ 下hạ 名danh 餘dư 者giả 或hoặc 恐khủng 記ký 主chủ 謂vị 捨xả 墮đọa 是thị 根căn 本bổn 僧Tăng 殘tàn 之chi 餘dư 或hoặc 文văn 誤ngộ 學học 者giả 詳tường 之chi 。

【# 玄huyền 】# 方Phương 等Đẳng 二nhị 十thập 四tứ 戒giới

經kinh 中trung 云vân 若nhược 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 見kiến 飢cơ 餓ngạ 眾chúng 生sanh 。 來lai 求cầu 飲ẩm 食thực 不bất 與dữ 者giả 犯phạm 第đệ 一nhất 戒giới 婬dâm 欲dục 無vô 度độ 。 不bất 擇trạch 禽cầm 獸thú 。 者giả 犯phạm 第đệ 二nhị 戒giới 見kiến 比Bỉ 丘Khâu 畜súc 妻thê 子tử 說thuyết 其kỳ 過quá 者giả 犯phạm 第đệ 三tam 戒giới 見kiến 人nhân 憂ưu 愁sầu 不bất 樂lạc 。 更cánh 增tăng 他tha 嗔sân 者giả 犯phạm 第đệ 四tứ 戒giới 於ư 曠khoáng 路lộ 值trị 財tài 輙triếp 取thủ 者giả 犯phạm 第đệ 五Ngũ 戒Giới 餘dư 戒giới (# 云vân 云vân )# 。

從tùng 受thọ 得đắc 邊biên

得đắc 正Chánh 法Pháp 戒giới 本bổn 是thị 發phát 得đắc 今kim 云vân 受thọ 者giả 恐khủng 因nhân 受thọ 而nhi 發phát 或hoặc 恐khủng 誤ngộ 。

非phi 諸chư 惡ác 覺giác

涅Niết 槃Bàn 疏sớ/sơ 云vân 離ly 八bát 惡ác 覺giác 一nhất 欲dục 二nhị 恚khuể 三tam 惱não 四tứ 親thân 里lý 五ngũ 國quốc 土độ 六lục 不bất 死tử 七thất 輕khinh 慢mạn 八bát 族tộc 姓tánh 。

利lợi 衰suy 等đẳng 八bát

得đắc 利lợi 便tiện 悅duyệt 衰suy 惱não 便tiện 憂ưu 毀hủy 辱nhục 即tức 嗔sân 稱xưng 譽dự 即tức 喜hỷ 稱xưng 贊tán 情tình 悅duyệt 譏cơ 刺thứ 便tiện 恨hận 逢phùng 苦khổ 懷hoài 感cảm 遇ngộ 樂nhạo 生sanh 逸dật 。

屠đồ 兒nhi 伽già 吒tra 緣duyên

阿A 闍Xà 世Thế 王Vương 。 害hại 父phụ 命mạng 已dĩ 而nhi 登đăng 王vương 位vị 屠đồ 兒nhi 伽già 吒tra 來lai 謂vị 王vương 言ngôn 善thiện 惡ác 諸chư 業nghiệp 。 悉tất 無vô 果quả 報báo 何hà 以dĩ 知tri 之chi 。 我ngã 憶ức 七thất 世thế 生sanh 人nhân 天thiên 上thượng 。 惡ác 若nhược 招chiêu 報báo 何hà 以dĩ 生sanh 人nhân 天thiên 耶da 因nhân 疑nghi 此thử 事sự 乃nãi 往vãng 問vấn 佛Phật 佛Phật 言ngôn 汝nhữ 因nhân 過quá 去khứ 施thí 辟Bích 支Chi 佛Phật 。 食thực 發phát 於ư 邪tà 願nguyện 我ngã 常thường 殺sát 牛ngưu 羊dương 為vi 業nghiệp 故cố 七thất 生sanh 人nhân 中trung 。 七thất 生sanh 天thiên 上thượng 。

【# 玄huyền 】# 不bất 動động 不bất 退thoái 等đẳng

經Kinh 云vân 不bất 為vi 色sắc 聲thanh 所sở 動động 不bất 墮đọa 三tam 惡ác 不bất 退thoái 為vi 二Nhị 乘Thừa 不bất 為vi 異dị 見kiến 邪tà 風phong 所sở 動động 。

【# 玄huyền 】# 是thị 名danh 善thiện 解giải

淨tịnh 名danh 經Kinh 云vân 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 生sanh 。 不bất 住trụ 乃nãi 至chí 一nhất 念niệm 不bất 住trụ 。 如như 夢mộng 如như 燄diệm 其kỳ 知tri 此thử 者giả 。 是thị 名danh 奉phụng 律luật 。 是thị 名danh 善thiện 解giải 。

【# 玄huyền 】# 應ưng 別biệt 有hữu 菩Bồ 薩Tát 眾chúng

若nhược 開khai 權quyền 已dĩ 同đồng 圓viên 梵Phạm 網võng 無vô 別biệt 藏tạng 通thông 佛Phật 及cập 三tam 乘thừa 之chi 人nhân 四tứ 分phân 別biệt 脫thoát 戒giới 也dã 。

小tiểu 吉cát 與dữ 僧Tăng 殘tàn 共cộng 篇thiên

小tiểu 吉cát 者giả 在tại 五ngũ 篇thiên 之chi 末mạt 故cố 名danh 也dã 梵Phạn 語ngữ 突đột 吉cát 羅la 此thử 云vân 惡ác 作tác 律luật 分phân 為vi 二nhị 在tại 身thân 名danh 惡ác 作tác 在tại 口khẩu 名danh 惡ác 說thuyết 吉cát 相tương/tướng 如như 何hà 乃nãi 諸chư 篇thiên 之chi 方phương 便tiện 也dã 仍nhưng 有hữu 故cố 誤ngộ 且thả 如như 婬dâm 戒giới 發phát 心tâm 欲dục 起khởi 而nhi 未vị 動động 方phương 便tiện 若nhược 發phát 不bất 善thiện 心tâm 欲dục 動động 身thân 口khẩu 並tịnh 入nhập 故cố 作tác 攝nhiếp 也dã 若nhược 心tâm 不bất 正chánh 。 念niệm 戲hí 笑tiếu 妄vọng 語ngữ 乃nãi 至chí 衣y 鉢bát 飲ẩm 食thực 服phục 藥dược 大đại 小tiểu 便tiện 利lợi 。 坐tọa 臥ngọa 語ngữ 默mặc 常thường 爾nhĩ 一nhất 心tâm 若nhược 違vi 者giả 誤ngộ 作tác 也dã 若nhược 懺sám 悔hối 者giả 罪tội 有hữu 輕khinh 重trọng 。 重trọng/trùng 則tắc 對đối 首thủ 輕khinh 則tắc 責trách 心tâm 言ngôn 僧Tăng 殘tàn 者giả 即tức 十thập 三tam 僧Tăng 伽già 婆bà 尸thi 沙sa 犯phạm 此thử 戒giới 者giả 毗Tỳ 尼Ni 母mẫu 云vân 如như 人nhân 為vi 他tha 所sở 斫chước 殘tàn 有hữu 咽yết 喉hầu 在tại 故cố 名danh 也dã 若nhược 懺sám 悔hối 者giả 有hữu 四tứ 種chủng 法Pháp 。 一nhất 治trị 覆phú 藏tàng 情tình 過quá 二nhị 治trị 覆phú 藏tàng 罪tội 三tam 治trị 殘tàn 情tình 過quá 即tức 六lục 夜dạ 摩ma 那na 埵đóa 也dã 四tứ 治trị 殘tàn 罪tội 即tức 二nhị 十thập 僧Tăng 出xuất 罪tội 此thử 並tịnh 律luật 中trung 殘tàn 吉cát 懺sám 法pháp 名danh 別biệt 之chi 相tướng 也dã 今kim 言ngôn 一nhất 槩# 對đối 首thủ 何hà 以dĩ 知tri 然nhiên 。 四tứ 分phần/phân 往vãng 來lai 媒môi 嫁giá 即tức 梵Phạm 網võng 交giao 會hội 婬dâm 色sắc 也dã 又hựu 四tứ 分phần/phân 假giả 根căn 謗báng 即tức 梵Phạm 網võng 無vô 事sự 謗báng 他tha 。 良lương 善thiện 人nhân 也dã 又hựu 四tứ 分phần/phân 受thọ 壞hoại 僧Tăng 法pháp 即tức 梵Phạm 網võng 破phá 羯yết 磨ma 轉chuyển 法Pháp 輪luân 僧Tăng 。 也dã 經Kinh 云vân 若nhược 犯phạm 四tứ 十thập 八bát 輕khinh 者giả 對đối 首thủ 懺sám 悔hối 罪tội 便tiện 得đắc 滅diệt 當đương 知tri 僧Tăng 殘tàn 在tại 大Đại 乘Thừa 中trung 並tịnh 輕khinh 垢cấu 攝nhiếp 。

六lục 夷di

沽cô 酒tửu 說thuyết 人nhân 過quá 自tự 讚tán 毀hủy 他tha 。 慳san 謗báng 三Tam 寶Bảo 。

式thức 叉xoa

此thử 云vân 學học 法pháp 女nữ 居cư 大đại 尼ni 之chi 下hạ 在tại 沙Sa 彌Di 尼ni 之chi 上thượng 受thọ 六lục 法pháp 練luyện 心tâm 已dĩ 方phương 受thọ 尼ni 戒giới 六lục 法pháp 者giả 謂vị 染nhiễm 心tâm 相tương 觸xúc 盜đạo 人nhân 四tứ 錢tiền 斷đoạn 畜súc 生sanh 命mạng 小tiểu 妄vọng 語ngữ 非phi 時thời 食thực 飲ẩm 酒tửu 四tứ 分phần/phân 云vân 十thập 八bát 童đồng 女nữ 應ưng 二nhị 歲tuế 學học 戒giới 又hựu 云vân 小tiểu 年niên 曾tằng 嫁giá 年niên 十thập 歲tuế 者giả 與dữ 六lục 法pháp 十thập 誦tụng 云vân 二nhị 年niên 者giả 練luyện 身thân 六lục 法pháp 者giả 練luyện 心tâm 。

【# 玄huyền 】# 地địa 地địa 生sanh 愛ái 味vị

大đại 論luận 云vân 初sơ 得đắc 禪thiền 定định 一nhất 心tâm 。 愛ái 著trước 是thị 名danh 為vi 味vị 問vấn 曰viết 一nhất 切thiết 煩phiền 惱não 。 皆giai 能năng 深thâm 著trước 何hà 以dĩ 但đãn 名danh 愛ái 為vi 味vị 答đáp 愛ái 與dữ 禪thiền 相tương 似tự 何hà 以dĩ 故cố 禪thiền 先tiên 攝nhiếp 心tâm 堅kiên 住trụ 愛ái 亦diệc 專chuyên 著trước 難nan 捨xả 耳nhĩ 。

次thứ 文văn 言ngôn 禪thiền

次thứ 應ưng 作tác 初sơ 。

具cụ 在tại 修tu 證chứng 中trung

禪Thiền 波Ba 羅La 蜜Mật 。 有hữu 十thập 大đại 章chương 第đệ 七thất 修tu 證chứng 章chương 中trung 具cụ 辨biện 根căn 本bổn 至chí 無vô 漏lậu 各các 有hữu 修tu 證chứng 相tương/tướng 。

【# 玄huyền 】# 麤thô 細tế 住trụ

若nhược 身thân 端đoan 心tâm 攝nhiếp 氣khí 息tức 調điều 和hòa 。 覺giác 此thử 心tâm 路lộ 泯mẫn 然nhiên 澄trừng 靜tĩnh 怗# 怗# 安an 穩ổn 躡niếp 躡niếp 而nhi 入nhập 其kỳ 心tâm 在tại 緣duyên 而nhi 不bất 馳trì 散tán 者giả 此thử 名danh 麤thô 住trụ 從tùng 此thử 心tâm 後hậu 怗# 怗# 勝thắng 前tiền 名danh 為vi 細tế 住trụ 。

【# 玄huyền 】# 持trì 身thân 法pháp 起khởi

麤thô 細tế 住trụ 時thời 自tự 然nhiên 身thân 體thể 正chánh 直trực 。 不bất 疲bì 不bất 痛thống 如như 似tự 有hữu 物vật 扶phù 持trì 身thân 力lực 。

【# 玄huyền 】# 欲dục 界giới 定định

麤thô 細tế 住trụ 後hậu 或hoặc 一nhất 兩lưỡng 日nhật 或hoặc 一nhất 兩lưỡng 月nguyệt 稍sảo 覺giác 深thâm 細tế 豁hoát 爾nhĩ 心tâm 地địa 作tác 一nhất 分phần/phân 開khai 明minh 身thân 如như 雲vân 如như 影ảnh 定định 法pháp 持trì 心tâm 而nhi 不bất 動động 亂loạn 雖tuy 復phục 空không 淨tịnh 而nhi 猶do 見kiến 有hữu 身thân 心tâm 之chi 相tướng 未vị 有hữu 支chi 林lâm 功công 德đức 此thử 名danh 欲dục 界giới 定định 。

【# 玄huyền 】# 八bát 觸xúc

謂vị 動động 癢dạng 輕khinh 重trọng 冷lãnh 煖noãn 澁sáp 滑hoạt 八bát 觸xúc 是thị 四tứ 大đại 動động 輕khinh 是thị 風phong 癢dạng 煖noãn 是thị 火hỏa 冷lãnh 滑hoạt 是thị 水thủy 重trọng/trùng 澁sáp 是thị 地địa 。

【# 玄huyền 】# 六lục 行hành 觀quán

因nhân 果quả 合hợp 論luận 共cộng 十thập 二nhị 行hành 初sơ 欲dục 界giới 果quả 明minh 苦khổ 麤thô 障chướng 者giả 行hành 人nhân 厭yếm 欲dục 界giới 底để 下hạ 色sắc 心tâm 飢cơ 渴khát 寒hàn 熱nhiệt 。 刀đao 杖trượng 所sở 逼bức 名danh 苦khổ 此thử 身thân 三tam 十thập 六lục 物vật 。 屎thỉ 尿niệu 臭xú 穢uế 名danh 麤thô 此thử 身thân 質chất 礙ngại 為vi 山sơn 川xuyên 石thạch 壁bích 所sở 隔cách 名danh 障chướng 次thứ 色sắc 界giới 果quả 者giả 攀phàn 上thượng 淨tịnh 妙diệu 出xuất 色sắc 界giới 樂nhạo/nhạc/lạc 上thượng 故cố 名danh 勝thắng 身thân 如như 鏡kính 像tượng 故cố 名danh 妙diệu 獲hoạch 五ngũ 神thần 通thông 。 山sơn 壁bích 無vô 礙ngại 名danh 出xuất 名danh 為vi 六lục 果quả 更cánh 有hữu 六lục 因nhân 具cụ 如như 禪thiền 門môn 中trung 。

【# 玄huyền 】# 八bát 聖thánh 種chủng

疾tật 病bệnh 等đẳng 四tứ 及cập 無vô 常thường 四tứ 前tiền 四tứ 對đối 治trị 方phương 法pháp 是thị 事sự 觀quán 後hậu 四tứ 緣duyên 是thị 緣duyên 諦đế 觀quán 行hành 修tu 行hành 此thử 觀quán 法pháp 有hữu 總tổng 有hữu 別biệt 總tổng 者giả 謂vị 以dĩ 八bát 觀quán 觀quán 彼bỉ 四tứ 陰ấm 和hòa 合hợp 不bất 實thật 別biệt 者giả 前tiền 之chi 四tứ 除trừ 治trị 四tứ 陰ấm 事sự 受thọ 如như 病bệnh 想tưởng 如như 廱# 行hành 如như 瘡sang 識thức 如như 刺thứ 以dĩ 無vô 常thường 等đẳng 治trị 於ư 四tứ 陰ấm 無vô 常thường 觀quán 識thức 苦khổ 觀quán 於ư 受thọ 空không 觀quán 於ư 想tưởng 無vô 我ngã 觀quán 行hành 以dĩ 有hữu 此thử 八bát 易dị 生sanh 厭yếm 離ly 修tu 習tập 無vô 漏lậu 今kim 玄huyền 文văn 中trung 以dĩ 不bất 列liệt 名danh 故cố 出xuất 之chi 。

即tức 以dĩ 四tứ 句cú 撿kiểm 之chi 名danh 為vi 析tích 破phá

第đệ 三tam 既ký 云vân 觀quán 析tích 應ưng 云vân 心tâm 動động 亂loạn 者giả 四tứ 句cú 撿kiểm 之chi 為vi 因nhân 二nhị 法pháp 故cố 動động 為vi 不bất 因nhân 二nhị 法pháp 故cố 動động 為vi 共cộng 為vi 無vô 因nhân 等đẳng 如như 止Chỉ 觀Quán 中trung 於ư 世thế 禪thiền 中trung 一nhất 一nhất 四tứ 句cú 推thôi 撿kiểm 謂vị 內nội 婬dâm 法pháp 塵trần 與dữ 意ý 根căn 合hợp 自tự 他tha 共cộng 等đẳng 若nhược 不bất 推thôi 撿kiểm 隨tùy 禪thiền 受thọ 生sanh 修tu 有hữu 漏lậu 禪thiền 者giả 禪thiền 門môn 中trung 問vấn 云vân 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 應ưng 說thuyết 諸chư 法Pháp 。 實thật 相tướng 甚thậm 深thâm 空không 定định 何hà 故cố 說thuyết 於ư 凡phàm 夫phu 四tứ 禪thiền 世thế 間gian 有hữu 漏lậu 生sanh 死tử 虗hư 誑cuống 之chi 法pháp 答đáp 不bất 然nhiên 菩Bồ 薩Tát 知tri 五ngũ 欲dục 五ngũ 蓋cái 從tùng 因nhân 緣duyên 生sanh 。 無vô 有hữu 自tự 性tánh 。 空không 無vô 所sở 有hữu 。 捨xả 之chi 甚thậm 易dị 眾chúng 生sanh 顛điên 倒đảo 。 著trước 此thử 欲dục 事sự 貪tham 少thiểu 弊tệ 樂nhạo/nhạc/lạc 而nhi 離ly 禪thiền 中trung 深thâm 妙diệu 定định 樂nhạo/nhạc/lạc 菩Bồ 薩Tát 為vi 度độ 是thị 眾chúng 生sanh 故cố 起khởi 慈từ 悲bi 心tâm 。 修tu 行hành 禪thiền 定định 。 離ly 五ngũ 欲dục 五ngũ 蓋cái 入nhập 初sơ 禪thiền 次thứ 第đệ 入nhập 二nhị 三tam 四tứ 禪thiền 故cố 以dĩ 禪thiền 法pháp 教giáo 化hóa 眾chúng 生sanh 。 不bất 令linh 損tổn 失thất 法Pháp 身thân 慧tuệ 命mạng 。

【# 玄huyền 】# 捨xả 念niệm 及cập 方phương 便tiện

禪thiền 門môn 第đệ 五ngũ 云vân 觀quán 修tu 六lục 行hành 者giả 於ư 初sơ 禪thiền 第đệ 六lục 默mặc 然nhiên 心tâm 中trung 厭yếm 離ly 覺giác 觀quán 初sơ 禪thiền 為vi 下hạ 若nhược 知tri 二nhị 法pháp 動động 亂loạn 逼bức 惱não 定định 心tâm 故cố 為vi 苦khổ 從tùng 覺giác 觀quán 生sanh 喜hỷ 樂lạc 定định 為vi 麤thô 此thử 覺giác 觀quán 法pháp 障chướng 二nhị 禪thiền 內nội 淨tịnh 名danh 障chướng 攀phàn 上thượng 勝thắng 者giả 二nhị 禪thiền 內nội 淨tịnh 安an 穩ổn 名danh 勝thắng 喜hỷ 因nhân 內nội 淨tịnh 而nhi 發phát 名danh 妙diệu 若nhược 得đắc 二nhị 禪thiền 即tức 心tâm 得đắc 出xuất 離ly 今kim 欲dục 遠viễn 離ly 二nhị 禪thiền 依y 三tam 種chủng 方phương 便tiện 一nhất 不bất 受thọ 不bất 著trước 故cố 得đắc 離ly 二nhị 訶ha 責trách 故cố 得đắc 離ly 三tam 觀quán 析tích 故cố 得đắc 離ly 廣quảng 如như 禪thiền 門môn 。

【# 玄huyền 】# 分phân 別biệt 邪tà 正chánh

止Chỉ 觀Quán 第đệ 九cửu 云vân 若nhược 心tâm 緣duyên 眾chúng 生sanh 決quyết 定định 。 得đắc 樂lạc 想tưởng 心tâm 甚thậm 分phân 明minh 而nhi 所sở 緣duyên 處xứ 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 得đắc 樂lạc 是thị 內nội 不bất 隱ẩn 沒một 而nhi 外ngoại 隱ẩn 沒một 或hoặc 有hữu 內nội 心tâm 明minh 淨tịnh 外ngoại 見kiến 眾chúng 生sanh 得đắc 樂lạc 是thị 內nội 外ngoại 俱câu 不bất 隱ẩn 沒một 隱ẩn 沒một 者giả 邪tà 不bất 隱ẩn 沒một 者giả 正chánh 又hựu 四tứ 無vô 量lượng 禪thiền 依y 根căn 本bổn 發phát 是thị 有hữu 漏lậu 依y 不bất 淨tịnh 等đẳng 發phát 是thị 無vô 漏lậu 有hữu 漏lậu 者giả 邪tà 無vô 漏lậu 者giả 正chánh 。

【# 玄huyền 】# 訶ha 下hạ 攀phàn 上thượng 皆giai 有hữu 方phương 便tiện

今kim 立lập 引dẫn 禪thiền 門môn 第đệ 六lục 空không 處xứ 一nhất 方phương 便tiện 為vi 例lệ 訶ha 下hạ 者giả 行hành 人nhân 欲dục 修tu 空không 處xứ 定định 深thâm 思tư 色sắc 法pháp 過quá 罪tội 所sở 謂vị 若nhược 有hữu 。 色sắc 身thân 則tắc 內nội 有hữu 飢cơ 渴khát 疾tật 病bệnh 大đại 小tiểu 便tiện 利lợi 。 等đẳng 苦khổ 外ngoại 受thọ 寒hàn 熱nhiệt 刀đao 杖trượng 刑hình 罸# 等đẳng 苦khổ 又hựu 一nhất 切thiết 色sắc 法pháp 。 繫hệ 縛phược 於ư 心tâm 不bất 得đắc 自tự 在tại 。 即tức 心tâm 之chi 牢lao 獄ngục 令linh 人nhân 受thọ 惱não 此thử 略lược 說thuyết 色sắc 過quá 之chi 相tướng 攀phàn 上thượng 者giả 讚tán 歎thán 虗hư 空không 無vô 色sắc 則tắc 無vô 此thử 過quá 此thử 處xứ 寂tịch 靜tĩnh 無vô 眾chúng 惱não 患hoạn 所sở 以dĩ 明minh 訶ha 責trách 者giả 即tức 是thị 習tập 六lục 行hành 觀quán 之chi 相tướng 耳nhĩ 。

【# 玄huyền 】# 若nhược 作tác 對đối 治trị 則tắc 復phục 別biệt 途đồ

六lục 妙diệu 特đặc 勝thắng 通thông 明minh 慧tuệ 性tánh 多đa 少thiểu 等đẳng 禪thiền 門môn 云vân 此thử 是thị 隨tùy 機cơ 之chi 說thuyết 若nhược 隨tùy 對đối 治trị 則tắc 與dữ 此thử 相tương 違vi 具cụ 如như 前tiền 五ngũ 門môn 中trung 意ý 五ngũ 門môn 意ý 者giả 禪thiền 定định 對đối 治trị 四tứ 分phần/phân 煩phiền 惱não 出xuất 生sanh 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 塵trần 勞lao 又hựu 復phục 五ngũ 門môn 次thứ 第đệ 淺thiển 深thâm 不bất 同đồng 初sơ 息tức 門môn 即tức 是thị 世thế 間gian 。 凡phàm 夫phu 禪thiền 次thứ 不bất 淨tịnh 門môn 即tức 是thị 出xuất 世thế 間gian 。 禪thiền 諸chư 聲Thanh 聞Văn 人nhân 。 所sở 行hành 也dã 次thứ 慈từ 心tâm 門môn 即tức 是thị 凡phàm 聖thánh 二nhị 人nhân 為vi 大đại 福phước 德đức 修tu 慈từ 入nhập 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 次thứ 因nhân 緣duyên 門môn 即tức 是thị 辟Bích 支Chi 佛Phật 人nhân 。 所sở 行hành 次thứ 念niệm 佛Phật 門môn 即tức 是thị 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 之chi 所sở 行hành 也dã 。

大đại 小tiểu 偏thiên 圓viên 皆giai 習tập 此thử 定định

且thả 如như 六lục 妙diệu 門môn 大đại 小tiểu 等đẳng 者giả 禪thiền 門môn 云vân 菩Bồ 薩Tát 從tùng 假giả 入nhập 空không 觀quán 名danh 為vi 觀quán 從tùng 空không 入nhập 假giả 觀quán 名danh 為vi 還hoàn 空không 假giả 一nhất 心tâm 觀quán 名danh 為vi 淨tịnh 若nhược 能năng 如như 是thị 。 修tu 者giả 當đương 知tri 六lục 妙diệu 門môn 即tức 是thị 摩Ma 訶Ha 衍Diên 。 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 。 入nhập 道đạo 之chi 初sơ 門môn 小tiểu 則tắc 是thị 藏tạng 通thông 入nhập 道đạo 方phương 便tiện 耳nhĩ 通thông 明minh 特đặc 勝thắng 準chuẩn 知tri 。

但đãn 方phương 便tiện 各các 別biệt 期kỳ 心tâm 不bất 同đồng

六lục 妙diệu 門môn 特đặc 勝thắng 通thông 明minh 皆giai 先tiên 修tu 二nhị 十thập 五ngũ 方phương 便tiện 此thử 三tam 種chủng 禪thiền 通thông 世thế 出xuất 世thế 期kỳ 心tâm 不bất 同đồng 者giả 若nhược 求cầu 生sanh 天thiên 得đắc 有hữu 漏lậu 報báo 若nhược 求cầu 涅Niết 槃Bàn 證chứng 解giải 脫thoát 果quả 。

次thứ 第đệ 亦diệc 別biệt

禪thiền 門môn 第đệ 七thất 云vân 十thập 六lục 特đặc 勝thắng 有hữu 定định 有hữu 觀quán 能năng 發phát 無vô 漏lậu 不bất 隨tùy 二nhị 邊biên 故cố 名danh 特đặc 勝thắng 問vấn 若nhược 爾nhĩ 應ưng 在tại 觀quán 禪thiền 後hậu 說thuyết 淨tịnh 禪thiền 行hành 法pháp 既ký 勝thắng 亦diệc 應ưng 在tại 後hậu 答đáp 今kim 明minh 禪thiền 定định 力lực 用dụng 淺thiển 深thâm 之chi 相tướng 非phi 是thị 對đối 緣duyên 利lợi 物vật 之chi 時thời 所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 背bối/bội 捨xả 勝thắng 處xứ 悉tất 是thị 得đắc 解giải 之chi 觀quán 力lực 用dụng 既ký 大đại 斷đoạn 結kết 義nghĩa 強cường/cưỡng 今kim 此thử 特đặc 勝thắng 唯duy 是thị 實thật 觀quán 能năng 見kiến 身thân 內nội 三tam 十thập 六lục 物vật 。 其kỳ 用dụng 劣liệt 弱nhược 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 故cố 前tiền 說thuyết 。

【# 玄huyền 】# 佛Phật 言ngôn 遊du 止chỉ 三tam 四tứ 。 出xuất 生sanh 十thập 二nhị

遊du 止chỉ 二nhị 句cú 出xuất 瑞thụy 應ứng 經kinh 今kim 銷tiêu 遊du 止chỉ 者giả 以dĩ 心tâm 詣nghệ 息tức 止chỉ 於ư 散tán 亂loạn 故cố 也dã 言ngôn 三tam 四tứ 者giả 六lục 妙diệu 門môn 云vân 因nhân 數sổ 息tức 故cố 出xuất 生sanh 四tứ 禪thiền 四tứ 無vô 量lượng 四tứ 無vô 色sắc 定định 。 十thập 二nhị 者giả 有hữu 二nhị 不bất 同đồng 一nhất 者giả 修tu 四tứ 禪thiền 等đẳng 因nhân 隨tùy 禪thiền 受thọ 生sanh 十thập 二nhị 處xứ 為vi 果quả 二nhị 者giả 今kim 文văn 云vân 修tu 證chứng 合hợp 論luận 乃nãi 修tu 六lục 證chứng 六lục 也dã 修tu 數số 者giả 調điều 和hòa 氣khí 息tức 從tùng 一nhất 至chí 十thập 。 攝nhiếp 心tâm 在tại 數số 證chứng 數số 者giả 覺giác 心tâm 任nhậm 運vận 從tùng 一nhất 至chí 十thập 。 不bất 加gia 功công 力lực 。 修tu 隨tùy 者giả 捨xả 前tiền 數số 法pháp 一nhất 心tâm 依y 隨tùy 知tri 息tức 出xuất 入nhập 無vô 分phần/phân 故cố 意ý 證chứng 隨tùy 者giả 心tâm 既ký 微vi 細tế 安an 靜tĩnh 不bất 亂loạn 覺giác 息tức 長trường 短đoản 徧biến 身thân 出xuất 入nhập 修tu 止chỉ 者giả 息tức 諸chư 緣duyên 慮lự 不bất 念niệm 數số 隨tùy 疑nghi 寂tịch 其kỳ 心tâm 證chứng 止chỉ 者giả 身thân 心tâm 泯mẫn 然nhiên 入nhập 定định 不bất 見kiến 內nội 外ngoại 相tướng 貌mạo 修tu 觀quán 者giả 於ư 定định 心tâm 中trung 以dĩ 慧tuệ 分phân 別biệt 。 出xuất 入nhập 息tức 相tương/tướng 如như 空không 中trung 風phong 。 身thân 受thọ 心tâm 法pháp 。 皆giai 無vô 自tự 性tánh 。 證chứng 觀quán 心tâm 眼nhãn 開khai 明minh 徹triệt 見kiến 三tam 十thập 六lục 物vật 。 及cập 諸chư 尸thi 蟲trùng 破phá 四tứ 顛điên 倒đảo 修tu 還hoàn 者giả 反phản 觀quán 觀quán 心tâm 從tùng 何hà 而nhi 生sanh 。 為vi 從tùng 觀quán 心tâm 生sanh 為vi 非phi 觀quán 心tâm 生sanh 證chứng 還hoàn 者giả 心tâm 眼nhãn 開khai 發phát 反phản 本bổn 還hoàn 源nguyên 修tu 淨tịnh 者giả 知tri 五ngũ 陰ấm 淨tịnh 無vô 妄vọng 分phân 別biệt 證chứng 淨tịnh 者giả 三tam 昧muội 正chánh 受thọ 。 心tâm 無vô 依y 倚ỷ 已dĩ 上thượng 並tịnh 禪thiền 門môn 文văn 。

婆bà 沙sa 中trung 至chí 六lục 事sự 不bất 同đồng

論luận 云vân 此thử 持trì 息tức 念niệm 由do 六lục 因nhân 故cố 應ưng 知tri 其kỳ 相tướng 。 一nhất 數số 二nhị 隨tùy 。 三tam 止chỉ 乃nãi 至chí 六lục 淨tịnh 。

數số 有hữu 五ngũ

撿kiểm 論luận 校giáo 之chi 而nhi 見kiến 同đồng 異dị 。

一nhất 滿mãn 數số 從tùng 一nhất 至chí 十thập

與dữ 論luận 全toàn 同đồng 。

二nhị 減giảm 數số 從tùng 三tam 至chí 一nhất

與dữ 論luận 半bán 異dị 論luận 云vân 於ư 二nhị 等đẳng 為vi 一nhất 等đẳng 今kim 云vân 三tam 非phi 也dã 。

三tam 增tăng 數số 從tùng 一nhất 至chí 三tam

亦diệc 半bán 異dị 論luận 云vân 於ư 一nhất 等đẳng 為vi 二nhị 等đẳng 今kim 云vân 為vi 三tam 非phi 。

四tứ 聚tụ 數số 出xuất 入nhập 各các 六lục

此thử 全toàn 異dị 也dã 論luận 云vân 亂loạn 數số 謂vị 數số 過quá 十thập 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 於ư 入nhập 謂vị 出xuất 於ư 出xuất 謂vị 入nhập 名danh 為vi 亂loạn 數số 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 數số 無vô 次thứ 第đệ (# 已dĩ 上thượng 正chánh 文văn )# 。

釋thích 籤# 文văn 云vân 聚tụ 各các 六lục 未vị 知tri 記ký 主chủ 據cứ 何hà 處xứ 文văn 亦diệc 未vị 可khả 以dĩ 為vi 全toàn 非phi 。

五ngũ 淨tịnh 數số 出xuất 入nhập 各các 五ngũ

論luận 云vân 於ư 五ngũ 入nhập 息tức 數số 為vi 五ngũ 入nhập 於ư 五ngũ 出xuất 息tức 數số 為vi 五ngũ 出xuất 。

先tiên 數số 入nhập 息tức

南nam 山sơn 云vân 老lão 人nhân 氣khí 虗hư 宜nghi 先tiên 數số 出xuất 息tức 後hậu 數số 入nhập 息tức 此thử 亦diệc 隨tùy 便tiện 宜nghi 。

心tâm 皆giai 隨tùy 至chí

論luận 作tác 隨tùy 逐trục 至chí 逐trục 義nghĩa 同đồng 。

亦diệc 觀quán 四tứ 大đại 。 差sai 別biệt 之chi 相tướng

論luận 云vân 觀quán 息tức 風phong 已dĩ 復phục 作tác 是thị 念niệm 。 此thử 風phong 聚tụ 中trung 有hữu 四tứ 大đại 種chủng 此thử 四tứ 大đại 種chủng 生sanh 諸chư 造tạo 色sắc 此thử 所sở 造tạo 色sắc 是thị 心tâm 心tâm 所sở 依y 止chỉ 處xứ 故cố 也dã 。

都đô 觀quán 五ngũ 陰ấm 五ngũ 相tương/tướng

下hạ 一nhất 五ngũ 字tự 恐khủng 是thị 之chi 字tự 耳nhĩ 論luận 云vân 行hành 者giả 觀quán 息tức 為vi 先tiên 展triển 轉chuyển 徧biến 能năng 觀quán 五ngũ 取thủ 蘊uẩn 。

起khởi 念niệm 處xứ 觀quán 乃nãi 至chí 世thế 第đệ 一nhất

論luận 云vân 轉chuyển 此thử 入nhập 出xuất 息tức 觀quán 起khởi 身thân 念niệm 住trụ 乃nãi 至chí 法pháp 念niệm 住trụ 。

淨tịnh 者giả 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 去khứ

論luận 云vân 淨tịnh 者giả 從tùng 煖noãn 乃nãi 至chí 無Vô 學Học 。 有hữu 說thuyết 四tứ 種chủng 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 亦diệc 是thị 轉chuyển 攝nhiếp 淨tịnh 者giả 謂vị 從tùng 苦khổ 法pháp 智trí 忍nhẫn 乃nãi 至chí 無Vô 學Học 。 有hữu 說thuyết 從tùng 四tứ 念niệm 住trụ 乃nãi 至chí 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 皆giai 是thị 轉chuyển 攝nhiếp 有hữu 煩phiền 惱não 故cố 未vị 名danh 為vi 淨tịnh 盡tận 智trí 起khởi 後hậu 方phương 名danh 為vi 淨tịnh 也dã 。

屬thuộc 慧tuệ 性tánh

論luận 問vấn 云vân 此thử 持trì 息tức 念niệm 自tự 性tánh 是thị 何hà 答đáp 慧tuệ 為vi 自tự 性tánh 然nhiên 此thử 聚tụ 中trung 念niệm 力lực 增tăng 故cố 說thuyết 名danh 為vi 念niệm 如như 四tứ 念niệm 住trụ 本bổn 性tánh 生sanh 念niệm 慧tuệ 為vi 自tự 性tánh 。

依y 欲dục 界giới 身thân 通thông 三tam 禪thiền

論luận 云vân 有hữu 出xuất 入nhập 息tức 。 有hữu 入nhập 出xuất 息tức 地địa 入nhập 出xuất 息tức 地địa 者giả 謂vị 欲dục 界giới 及cập 下hạ 三tam 靜tĩnh 慮lự 無vô 出xuất 入nhập 息tức 。 地địa 者giả 謂vị 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự (# 云vân 云vân )# 論luận 文văn 甚thậm 廣quảng 舉cử 要yếu 言ngôn 之chi 。 行hành 者giả 觀quán 欲dục 界giới 身thân 入nhập 出xuất 息tức 初sơ 禪thiền 入nhập 出xuất 息tức 乃nãi 至chí 第đệ 三tam 禪thiền 入nhập 出xuất 息tức 皆giai 苦khổ 空không 無vô 常thường 無vô 我ngã 。 如như 病bệnh 如như 癰ung 如như 箭tiễn 等đẳng 。

三tam 未vị 至chí

禪thiền 門môn 云vân 初sơ 禪thiền 前tiền 有hữu 未vị 到đáo 今kim 二nhị 禪thiền 何hà 故cố 復phục 說thuyết 。 未vị 到đáo 地địa 答đáp 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 毗tỳ 曇đàm 說thuyết 有hữu 四tứ 未vị 到đáo 四tứ 中trung 間gian 禪thiền 今kim 由do 此thử 義nghĩa 故cố 。 更cánh 說thuyết 有hữu 未vị 到đáo 及cập 中trung 間gian 也dã 二nhị 禪thiền 中trung 間gian 者giả 行hành 者giả 既ký 能năng 深thâm 心tâm 訶ha 責trách 初sơ 禪thiền 覺giác 觀quán 覺giác 觀quán 既ký 滅diệt 五ngũ 枝chi 及cập 默mặc 然nhiên 悉tất 謝tạ 已dĩ 離ly 初sơ 禪thiền 二nhị 禪thiền 未vị 至chí 於ư 其kỳ 中trung 間gian 。 亦diệc 有hữu 定định 法pháp 亦diệc 得đắc 名danh 禪thiền 但đãn 不bất 牢lao 固cố 無vô 支chi 林lâm 等đẳng 扶phù 助trợ 之chi 法pháp 其kỳ 心tâm 篾miệt 篾miệt 屑tiết 屑tiết 此thử 是thị 二nhị 禪thiền 未vị 到đáo 之chi 相tướng 餘dư 三tam 四tứ 禪thiền 未vị 至chí 之chi 相tướng 準chuẩn 說thuyết 可khả 見kiến 。

隨tùy 止chỉ 可khả 見kiến

舊cựu 人nhân 云vân 文văn 誤ngộ 應ưng 云vân 隨tùy 淨tịnh 今kim 謂vị 非phi 誤ngộ 也dã 以dĩ 數số 隨tùy 止chỉ 三tam 乃nãi 是thị 止chỉ 法pháp 餘dư 三tam 屬thuộc 觀quán 玄huyền 文văn 但đãn 釋thích 數số 不bất 釋thích 隨tùy 止chỉ 故cố 曰viết 可khả 見kiến 轉chuyển 淨tịnh 屬thuộc 觀quán 故cố 云vân 略lược 無vô 。

【# 玄huyền 】# 知tri 息tức 長trường 短đoản 。 對đối 欲dục 界giới 定định

息tức 觀quán 調điều 心tâm 心tâm 既ký 靜tĩnh 細tế 則tắc 能năng 照chiếu 了liễu 麤thô 住trụ 細tế 住trụ 及cập 欲dục 界giới 定định 。

【# 玄huyền 】# 知tri 息tức 徧biến 身thân 對đối 未vị 到đáo 定định

從tùng 欲dục 界giới 定định 入nhập 未vị 到đáo 地địa 定định 知tri 覺giác 定định 身thân 及cập 定định 法pháp 悉tất 皆giai 虗hư 假giả 息tức 之chi 出xuất 入nhập 徧biến 身thân 微vi 微vi 如như 有hữu 如như 無vô 。 照chiếu 了liễu 分phân 明minh 染nhiễm 著trước 心tâm 薄bạc 。

【# 玄huyền 】# 除trừ 諸chư 身thân 行hành 對đối 初sơ 禪thiền

從tùng 未vị 到đáo 地địa 定định 入nhập 初sơ 禪thiền 時thời 身thân 心tâm 明minh 朗lãng 修tu 禪thiền 之chi 身thân 後hậu 當đương 壞hoại 滅diệt 故cố 名danh 除trừ 諸chư 身thân 。

【# 玄huyền 】# 對đối 四tứ 念niệm 處xứ

止Chỉ 觀Quán 云vân 見kiến 息tức 出xuất 入nhập 已dĩ 次thứ 見kiến 身thân 中trung 三tam 十thập 六lục 物vật 。 若nhược 對đối 道Đạo 品Phẩm 是thị 身thân 念niệm 處xứ 心tâm 受thọ 喜hỷ 受thọ 樂lạc 受thọ 諸chư 心tâm 行hành 是thị 受thọ 念niệm 處xứ 心tâm 作tác 喜hỷ 心tâm 作tác 解giải 脫thoát 是thị 心tâm 念niệm 處xứ 從tùng 觀quán 無vô 常thường 至chí 棄khí 捨xả 是thị 法pháp 念niệm 處xứ 。

聲thanh 非phi 報báo 法pháp

俱câu 舍xá 云vân 聲thanh 非phi 報báo 疏sớ/sơ 釋thích 聲thanh 云vân 何hà 不bất 從tùng 果quả 報báo 生sanh 隨tùy 欲dục 生sanh 故cố 若nhược 爾nhĩ 於ư 假giả 名danh 論luận 中trung 云vân 何hà 說thuyết 由do 永vĩnh 離ly 惡ác 口khẩu 修tu 不bất 惡ác 口khẩu 戒giới 故cố 得đắc 大đại 人nhân 梵Phạm 音âm 相tương 生sanh 餘dư 師sư 說thuyết 聲thanh 從tùng 第đệ 三tam 傳truyền 從tùng 業nghiệp 生sanh 聲thanh 霜sương 佉khư 四tứ 大đại 從tùng 霜sương 佉khư 四tứ 大đại 生sanh 聲thanh 餘dư 師sư 說thuyết 第đệ 五ngũ 轉chuyển 從tùng 業nghiệp 生sanh 聲thanh 果quả 報báo 四tứ 大đại 生sanh 聲thanh 增tăng 長trưởng 四tứ 大đại 從tùng 長trường/trưởng 四tứ 大đại 生sanh 聲thanh 等đẳng 流lưu 四tứ 大đại 從tùng 等đẳng 流lưu 四tứ 大đại 生sanh 聲thanh 。

【# 玄huyền 】# 兩lưỡng 勝thắng 處xứ 位vị 在tại 初sơ 禪thiền

一nhất 內nội 有hữu 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 少thiểu 二nhị 內nội 有hữu 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 多đa 初sơ 禪thiền 尚thượng 淺thiển 故cố 有hữu 色sắc 。

【# 玄huyền 】# 三tam 四tứ 勝thắng 處xứ 位vị 在tại 二nhị 禪thiền

三tam 內nội 無vô 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 少thiểu 四tứ 內nội 無vô 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 多đa 二nhị 禪thiền 漸tiệm 深thâm 故cố 說thuyết 無vô 色sắc 。

【# 玄huyền 】# 後hậu 四tứ 勝thắng 處xứ 位vị 在tại 四tứ 禪thiền

大đại 論luận 以dĩ 青thanh 黃hoàng 赤xích 白bạch 。 為vi 四tứ 勝thắng 處xứ 。

【# 玄huyền 】# 十thập 一nhất 切thiết 處xứ 以dĩ 八bát 色sắc 兩lưỡng 心tâm 更cánh 相tương 淡đạm 入nhập

淡đạm 去khứ 聲thanh 呼hô 如như 畫họa 師sư 淡đạm 色sắc 也dã 八bát 色sắc 者giả 青thanh 黃hoàng 赤xích 白bạch 。 地địa 水thủy 火hỏa 風phong 也dã 。 兩lưỡng 心tâm 者giả 空không 識thức 也dã 淡đạm 色sắc 者giả 取thủ 少thiểu 青thanh 色sắc 使sử 一nhất 切thiết 處xứ 皆giai 青thanh 等đẳng 淡đạm 心tâm 者giả 一nhất 心tâm 緣duyên 無vô 邊biên 虗hư 空không 而nhi 入nhập 此thử 定định 依y 陰ấm 界giới 入nhập 苦khổ 空không 無vô 常thường 。 心tâm 生sanh 厭yếm 離ly 。 又hựu 一nhất 心tâm 緣duyên 識thức 處xứ 準chuẩn 說thuyết 。

【# 玄huyền 】# 間gian 穬quáng

間gian 去khứ 聲thanh 呼hô 穬quáng 古cổ 猛mãnh 切thiết 稻đạo 芒mang 也dã 恐khủng 非phi 此thử 義nghĩa 應ưng 作tác 礦quáng 礦quáng 金kim 璞# 也dã 不bất 淳thuần 一nhất 之chi 義nghĩa 謂vị 間gian 且thả 雜tạp 耳nhĩ 。

勝thắng 處xứ 但đãn 在tại 第đệ 三tam 背bối/bội 捨xả

一nhất 內nội 有hữu 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 少thiểu 二nhị 內nội 有hữu 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 多đa 三tam 內nội 無vô 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 少thiểu 四tứ 內nội 無vô 色sắc 相tướng 外ngoại 觀quán 色sắc 多đa 并tinh 青thanh 黃hoàng 赤xích 白bạch 。 並tịnh 在tại 第đệ 三tam 淨tịnh 背bối/bội 中trung 練luyện 八bát 色sắc 光quang 明minh 受thọ 三tam 禪thiền 徧biến 身thân 之chi 樂lạc 也dã 。

一nhất 切thiết 處xứ 但đãn 在tại 第đệ 三tam 四tứ 五ngũ 背bối/bội 捨xả

以dĩ 未vị 能năng 滅diệt 受thọ 想tưởng 故cố 攝nhiếp 屬thuộc 第đệ 三tam 四tứ 五ngũ 也dã 所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 三tam 淨tịnh 背bối/bội 捨xả 中trung 練luyện 八bát 色sắc 故cố 四tứ 虗hư 空không 背bối/bội 捨xả 中trung 滅diệt 根căn 本bổn 四tứ 禪thiền 及cập 滅diệt 三tam 背bối/bội 捨xả 并tinh 四tứ 勝thắng 處xứ 八bát 一nhất 切thiết 處xứ 中trung 色sắc 故cố 五ngũ 識thức 處xứ 背bối/bội 捨xả 捨xả 虗hư 空không 緣duyên 識thức 故cố 故cố 知tri 一nhất 切thiết 處xứ 無vô 出xuất 此thử 三tam 四tứ 五ngũ 也dã 。

唯duy 背bối/bội 捨xả 禪thiền 過quá 非phi 想tưởng 處xứ 至chí 滅diệt 受thọ 想tưởng

第đệ 八bát 名danh 受thọ 想tưởng 背bối/bội 捨xả 以dĩ 修tu 此thử 禪thiền 者giả 能năng 滅diệt 受thọ 想tưởng 諸chư 心tâm 數số 法pháp 。 故cố 所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 以dĩ 佛Phật 弟đệ 子tử 厭yếm 患hoạn 。 散tán 亂loạn 之chi 心tâm 欲dục 入nhập 定định 休hưu 息tức 而nhi 以dĩ 涅Niết 槃Bàn 法pháp 安an 著trước 身thân 中trung 故cố 云vân 身thân 證chứng 而nhi 受thọ 想tưởng 滅diệt 。

滅diệt 受thọ 想tưởng

止Chỉ 觀Quán 云vân 滅diệt 非phi 想tưởng 非phi 非phi 想tưởng 。 三tam 種chủng 受thọ 想tưởng 而nhi 身thân 證chứng 滅diệt 受thọ 之chi 法pháp 以dĩ 成thành 解giải 脫thoát 記ký 釋thích 云vân 滅diệt 非phi 想tưởng 三tam 種chủng 受thọ 想tưởng 者giả 若nhược 法Pháp 行hành 比Bỉ 丘Khâu 。 作tác 是thị 思tư 惟duy 。 若nhược 有hữu 識thức 想tưởng 觸xúc 想tưởng 及cập 虗hư 空không 想tưởng 若nhược 修tu 無vô 想tưởng 永vĩnh 滅diệt 此thử 想tưởng 想tưởng 雖tuy 有hữu 三tam 並tịnh 是thị 所sở 滅diệt 又hựu 滅diệt 大đại 地địa 通thông 心tâm 所sở 中trung 受thọ 想tưởng 心tâm 所sở 是thị 故cố 通thông 名danh 滅diệt 受thọ 想tưởng 也dã 婆bà 沙sa 云vân 是thị 定định 亦diệc 滅diệt 餘dư 心tâm 所sở 法pháp 何hà 故cố 但đãn 云vân 滅diệt 受thọ 想tưởng 耶da 答đáp 有hữu 云vân 唯duy 滅diệt 此thử 二nhị 有hữu 云vân 此thử 二nhị 勝thắng 故cố 有hữu 云vân 亦diệc 滅diệt 餘dư 心tâm 所sở 且thả 從tùng 勝thắng 說thuyết (# 云vân 云vân )# 又hựu 問vấn 此thử 定định 為vi 是thị 有hữu 心tâm 為vi 是thị 無vô 心tâm 答đáp 尊tôn 者giả 陀đà 提đề 婆bà 說thuyết 云vân 有hữu 心tâm 若nhược 無vô 心tâm 者giả 云vân 何hà 說thuyết 從tùng 彼bỉ 定định 起khởi 。 名danh 死tử 耶da 如như 有hữu 比Bỉ 丘Khâu 。 於ư 日nhật 初sơ 分phân 。 欲dục 乞khất 食thực 去khứ 時thời 天thiên 大đại 雨vũ 恐khủng 損tổn 衣y 色sắc 立lập 誓thệ 入nhập 滅diệt 定định 乃nãi 雨vũ 止chỉ 雨vũ 經kinh 兩lưỡng 月nguyệt 乃nãi 止chỉ 比Bỉ 丘Khâu 定định 起khởi 即tức 死tử 色sắc 界giới 不bất 須tu 段đoạn 食thực 入nhập 則tắc 經kinh 久cửu 問vấn 滅diệt 定định 何hà 別biệt 答đáp 滅diệt 是thị 一nhất 剎sát 那na 定định 是thị 久cửu 相tương 續tục 問vấn 心tâm 不bất 動động 名danh 定định 此thử 定định 無vô 心tâm 云vân 何hà 不bất 動động 答đáp 雖tuy 無vô 心tâm 不bất 動động 有hữu 四tứ 大đại 相tương 續tục 耳nhĩ 。

【# 玄huyền 】# 色sắc 是thị 無vô 教giáo 法pháp

成thành 論luận 云vân 教giáo 無vô 教giáo 新tân 名danh 表biểu 無vô 表biểu 即tức 無vô 表biểu 色sắc 也dã 。

【# 玄huyền 】# 大đại 經Kinh 云vân 無vô 色sắc 界giới 色sắc 非phi 諸chư 聲Thanh 聞Văn 所sở 知tri

聲Thanh 聞Văn 得đắc 天thiên 眼nhãn 何hà 以dĩ 不bất 知tri 無vô 色sắc 界giới 色sắc 有hữu 人nhân 云vân 是thị 如Như 來Lai 藏tạng 。 色sắc 故cố 不bất 知tri 今kim 難nạn/nan 如Như 來Lai 藏tạng 色sắc 豈khởi 局cục 無vô 色sắc 耶da 須tu 知tri 聲Thanh 聞Văn 隨tùy 所sở 修tu 禪thiền 報báo 得đắc 天thiên 眼nhãn 。 有hữu 下hạ 不bất 知tri 上thượng 之chi 義nghĩa 也dã 涅Niết 槃Bàn 云vân 二Nhị 乘Thừa 所sở 得đắc 清thanh 淨tịnh 天thiên 眼nhãn 。 若nhược 依y 欲dục 界giới 四tứ 大đại 眼nhãn 根căn 不bất 見kiến 初sơ 禪thiền 若nhược 依y 初sơ 禪thiền 不bất 見kiến 上thượng 地địa 等đẳng 今kim 為vi 引dẫn 經kinh 以dĩ 明minh 例lệ 義nghĩa 迦Ca 葉Diếp 品phẩm 問vấn 云vân 涅Niết 槃Bàn 之chi 義nghĩa 為vi 色sắc 非phi 色sắc 如Như 來Lai 例lệ 云vân 如như 非Phi 非Phi 想Tưởng 天Thiên 。 亦diệc 色sắc 非phi 色sắc 若nhược 非phi 色sắc 者giả 云vân 何hà 得đắc 住trụ 去khứ 來lai 進tiến 止chỉ 。 如như 是thị 之chi 義nghĩa 。 諸chư 佛Phật 境cảnh 界giới 。 非phi 二Nhị 乘Thừa 所sở 知tri 。 今kim 釋thích 其kỳ 義nghĩa 經kinh 中trung 如Như 來Lai 既ký 以dĩ 無vô 色sắc 天thiên 色sắc 例lệ 於ư 涅Niết 槃Bàn 以dĩ 答đáp 迦Ca 葉Diếp 當đương 知tri 。 二Nhị 乘Thừa 涅Niết 槃Bàn 解giải 脫thoát 者giả 真chân 空không 無vô 相tướng 也dã 是thị 故cố 非phi 色sắc 如Như 來Lai 涅Niết 槃Bàn 。 解giải 脫thoát 者giả 顯hiển 法pháp 性tánh 陰ấm 也dã 是thị 故cố 亦diệc 色sắc 非Phi 非Phi 想Tưởng 天Thiên 。 亦diệc 色sắc 非phi 色sắc 如như 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 色sắc 非phi 色sắc 非phi 聲Thanh 聞Văn 所sở 知tri 。 者giả 語ngữ 勢thế 指chỉ 佛Phật 境cảnh 界giới 對đối 。

【# 玄huyền 】# 位vị 為vi 言ngôn 念niệm 處xứ 無vô 後hậu 品phẩm

對đối 位vị 道Đạo 品Phẩm 四tứ 念niệm 處xử 在tại 外ngoại 凡phàm 若nhược 有hữu 修tu 念niệm 處xứ 得đắc 入nhập 位vị 者giả 是thị 無vô 正chánh 勤cần 等đẳng 後hậu 諸chư 品phẩm 也dã 。

彼bỉ 文văn 六Lục 度Độ 一nhất 一nhất 皆giai 九cửu 名danh 字tự 並tịnh 同đồng 如như 云vân 自tự 性tánh 施thí

論luận 云vân 自tự 性tánh 施thí 者giả 謂vị 菩Bồ 薩Tát 思tư 願nguyện 與dữ 無vô 貪tham 俱câu 不bất 於ư 身thân 起khởi 身thân 口khẩu 業nghiệp 於ư 法Pháp 財tài 施thí 正chánh 律luật 儀nghi 處xứ 二nhị 一nhất 切thiết 施thí 者giả 謂vị 捨xả 身thân 名danh 內nội 施thí 捨xả 樂nhạc 具cụ 名danh 外ngoại 施thí 凡phàm 一nhất 切thiết 物vật 未vị 有hữu 不bất 捨xả 者giả 三tam 難nạn/nan 施thí 者giả 謂vị 菩Bồ 薩Tát 有hữu 少thiểu 財tài 物vật 自tự 忍nhẫn 貧bần 苦khổ 施thí 與dữ 他tha 人nhân 四tứ 一nhất 切thiết 門môn 施thí 者giả 謂vị 自tự 物vật 若nhược 勸khuyến 他tha 得đắc 物vật 若nhược 自tự 集tập 布bố 施thí 若nhược 父phụ 母mẫu 妻thê 子tử 。 若nhược 善thiện 友hữu 大đại 臣thần 親thân 屬thuộc 悉tất 皆giai 施thí 與dữ 。 五ngũ 善thiện 人nhân 施thí 者giả 謂vị 信tín 心tâm 布bố 施thí 恭cung 敬kính 布bố 施thí 自tự 手thủ 施thí 時thời 不bất 侵xâm 他tha 施thí 六lục 一nhất 功công 行hành 施thí 者giả 謂vị 無vô 依y 施thí 廣quảng 施thí 歡hoan 喜hỷ 常thường 施thí 器khí 施thí 無vô 非phi 施thí 七thất 除trừ 惱não 施thí 者giả 謂vị 須tu 貪tham 乘thừa 施thí 乘thừa 乃nãi 至chí 所sở 須tu 。 皆giai 悉tất 施thí 與dữ 。 八bát 此thử 世thế 他tha 世thế 。 施thí 者giả 謂vị 施thí 財tài 施thí 法pháp 無vô 畏úy 令linh 諸chư 眾chúng 生sanh 。 今kim 世thế 後hậu 世thế 。 安an 樂lạc 九cửu 清thanh 淨tịnh 施thí 者giả 謂vị 不bất 留lưu 難nạn 不bất 異dị 見kiến 乃nãi 至chí 不bất 背bối/bội 而nhi 不bất 求cầu 恩ân 不bất 求cầu 報báo 論luận 文văn 甚thậm 廣quảng 。

釋Thích 籤# 卷quyển 第đệ 五ngũ (# 一nhất 紙chỉ 玄huyền 四tứ 七thất )#

變biến 為vi 無vô 緣duyên 一nhất 切thiết 法pháp 想tưởng

前tiền 三tam 教giáo 六Lục 度Độ 皆giai 成thành 無vô 作tác 前tiền 三tam 慈từ 悲bi 皆giai 無vô 緣duyên 慈từ 悲bi 。 具cụ 道Đạo 品Phẩm 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 離ly 五ngũ 怖bố 畏úy 具cụ 二nhị 十thập 五ngũ 三tam 昧muội 。

【# 玄huyền 】# 三tam 品phẩm 十thập 惡ác

大đại 經kinh 明minh 殺sát 有hữu 三tam 若nhược 殺sát 蟻nghĩ 子tử 并tinh 畜súc 生sanh 名danh 下hạ 殺sát 若nhược 殺sát 凡phàm 夫phu 至chí 阿A 那Na 含Hàm 。 名danh 中trung 殺sát 若nhược 殺sát 父phụ 母mẫu 。 阿A 羅La 漢Hán 者giả 。 名danh 上thượng 殺sát 餘dư 惡ác 可khả 例lệ 之chi 若nhược 準chuẩn 未vị 曾tằng 有hữu 經kinh 以dĩ 十Thập 善Thiện 分phần/phân 三tam 品phẩm 謂vị 下hạ 品phẩm 十Thập 善Thiện 是thị 一nhất 念niệm 頃khoảnh 中trung 品phẩm 十Thập 善Thiện 是thị 一nhất 食thực 頃khoảnh 上thượng 品phẩm 十Thập 善Thiện 是thị 從tùng 旦đán 至chí 午ngọ 反phản 此thử 者giả 是thị 三tam 品phẩm 十thập 惡ác 也dã 據cứ 此thử 亦diệc 可khả 義nghĩa 分phần/phân 一nhất 日nhật 一nhất 月nguyệt 。 一nhất 年niên 等đẳng 三tam 也dã 大đại 經kinh 約ước 境cảnh 未vị 曾tằng 經kinh 是thị 約ước 時thời 。

【# 玄huyền 】# 行hành 類loại 相tướng 貌mạo

大đại 論luận 釋thích 云vân 行hành 是thị 菩Bồ 薩Tát 三tam 乘thừa 異dị 於ư 他tha 人nhân 以dĩ 行hành 表biểu 知tri 也dã 類loại 者giả 分phân 別biệt 諸chư 菩Bồ 薩Tát 是thị 退thoái 是thị 不bất 退thoái 相tướng 貌mạo 者giả 以dĩ 行hành 類loại 種chủng 種chủng 因nhân 緣duyên 。 得đắc 知tri 不bất 退thoái 菩Bồ 薩Tát 相tương/tướng 也dã 。

遮già 流lưu 約ước 智trí 用dụng 亡vong 照chiếu 約ước 智trí 體thể

若nhược 順thuận 玄huyền 文văn 中trung 道đạo 雙song 遮già 雙song 亡vong 為vi 體thể 雙song 流lưu 雙song 照chiếu 為vi 用dụng 雖tuy 無vô 心tâm 亡vong 二nhị 照chiếu 二nhị 亦diệc 任nhậm 運vận 寂tịch 知tri 中trung 道đạo 此thử 與dữ 常thường 途đồ 中trung 道đạo 以dĩ 雙song 遮già 為vi 體thể 雙song 照chiếu 為vi 用dụng 其kỳ 義nghĩa 大đại 同đồng 若nhược 據cứ 此thử 義nghĩa 應ưng 亡vong 遮già 亡vong 約ước 智trí 體thể 流lưu 照chiếu 約ước 智trí 用dụng 也dã 今kim 記ký 云vân 以dĩ 即tức 等đẳng 而nhi 流lưu 為vi 用dụng 即tức 亡vong 而nhi 照chiếu 為vi 體thể 見kiến 體thể 用dụng 平bình 遮già 或hoặc 寫tả 誤ngộ 學học 者giả 詳tường 之chi 。

【# 玄huyền 】# 徧biến 捨xả 十thập 法Pháp 界Giới 名danh 檀đàn

皆giai 如như 幻huyễn 不bất 可khả 取thủ 。

心tâm 無vô 所sở 下hạ

不bất 自tự 高cao 而nhi 下hạ 於ư 人nhân 。

六lục 及cập 十thập 八bát

六lục 謂vị 動động 起khởi 涌dũng 震chấn 吼hống 覺giác 又hựu 一nhất 一nhất 各các 三tam 謂vị 動động 徧biến 動động 等đẳng 徧biến 動động 直trực 動động 為vi 動động 四tứ 天thiên 下hạ 動động 為vi 徧biến 動động 大Đại 千Thiên 動động 為vi 等đẳng 徧biến 動động 餘dư 五ngũ 亦diệc 爾nhĩ 為vi 十thập 八bát 。

覺giác 力lực 者giả 善thiện 不bất 善thiện

第đệ 二nhị 十thập 六lục 。 云vân 成thành 就tựu 四tứ 力lực 離ly 五ngũ 怖bố 畏úy 五ngũ 者giả 謂vị 不bất 活hoạt 惡ác 名danh 眾chúng 中trung 死tử 惡ác 趣thú 是thị 為vi 五ngũ 怖bố 畏úy 何hà 等đẳng 為vi 覺giác 力lực 於ư 善thiện 不bất 善thiện 。 法pháp 如như 實thật 知tri 有hữu 罪tội 無vô 罪tội 。 習tập 近cận 不bất 習tập 近cận 卑ty 法pháp 勝thắng 法Pháp 黑hắc 法pháp 白bạch 法Pháp 。 有hữu 分phân 別biệt 法pháp 無vô 分phân 別biệt 。 法pháp 緣duyên 起khởi 法pháp 非phi 緣duyên 起khởi 法pháp 如như 實thật 知tri 是thị 名danh 覺giác 力lực 何hà 等đẳng 為vi 精tinh 進tấn 力lực 。 謂vị 四tứ 正chánh 勤cần 何hà 等đẳng 為vi 無vô 罪tội 謂vị 無vô 身thân 口khẩu 意ý 之chi 罪tội 何hà 等đẳng 為vi 攝nhiếp 力lực 為vi 四tứ 攝nhiếp 事sự 惠huệ 施thí 愛ái 語ngữ 利lợi 行hành 同đồng 事sự 。 不bất 習tập 近cận 者giả 謂vị 不bất 善thiện 法Pháp 不bất 應ưng 親thân 近cận 。 勝thắng 法Pháp 者giả 四tứ 攝nhiếp 中trung 惠huệ 施thí 則tắc 法Pháp 施thí 最tối 勝thắng 。 愛ái 語ngữ 中trung 應ứng 時thời 說thuyết 法Pháp 。 利lợi 行hành 中trung 令linh 不bất 信tín 者giả 生sanh 信tín 。 同đồng 事sự 中trung 阿A 羅La 漢Hán 乃nãi 至chí 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 。 各các 以dĩ 果quả 授thọ 淨tịnh 戒giới 者giả 以dĩ 戒giới 授thọ 皆giai 同đồng 事sự 中trung 最tối 勝thắng 白bạch 法Pháp 者giả 十Thập 善Thiện 法pháp 餘dư 諸chư 經kinh 中trung 不bất 釋thích 今kim 謂vị 道Đạo 品Phẩm 分phân 別biệt 三tam 無vô 為vì 無vô 分phân 別biệt 。 果quả 向hướng 是thị 緣duyên 起khởi 真Chân 諦Đế 非phi 緣duyên 起khởi 餘dư 有hữu 罪tội 黑hắc 法pháp 等đẳng 反phản 顯hiển 可khả 知tri 也dã 。

寬khoan 狹hiệp 巧xảo 拙chuyết 長trường 短đoản 曲khúc 直trực

大đại 至chí 變biến 易dị 故cố 寬khoan 小tiểu 出xuất 分phân 段đoạn 故cố 狹hiệp 大đại 化hóa 他tha 故cố 巧xảo 小tiểu 自tự 調điều 故cố 拙chuyết 斷đoạn 無vô 明minh 故cố 。 長trường/trưởng 斷đoạn 通thông 惑hoặc 故cố 短đoản 析tích 色sắc 故cố 曲khúc 即tức 中trung 故cố 直trực 一nhất 一nhất 以dĩ 小tiểu 大đại 釋thích 四tứ 雙song 之chi 相tướng 仍nhưng 須tu 分phân 別biệt 兩lưỡng 經kinh 四tứ 力lực 有hữu 異dị 。

廣quảng 發phát 諸chư 願nguyện

經Kinh 云vân 此thử 歡Hoan 喜Hỷ 地Địa 發phát 大đại 誓thệ 願nguyện 。 願nguyện 受thọ 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 輪luân 願nguyện 一nhất 切thiết 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 願nguyện 護hộ 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 教giáo 。 願nguyện 持trì 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 法Pháp 。 廣quảng 大đại 如như 法Pháp 界Giới 。 究cứu 竟cánh 如như 虗hư 空không 又hựu 發phát 願nguyện 云vân 願nguyện 一nhất 切thiết 世thế 界giới 佛Phật 。 興hưng 于vu 世thế 從tùng 兜Đâu 率Suất 天Thiên 。 沒một 入nhập 胎thai 等đẳng (# 云vân 云vân )# 廣quảng 大đại 如như 法Pháp 界Giới 。 究cứu 竟cánh 如như 虗hư 空không 又hựu 願nguyện 云vân 願nguyện 一nhất 切thiết 菩Bồ 薩Tát 。 理lý 行hạnh 願nguyện 廣quảng 大đại 。 無vô 量lượng 又hựu 願nguyện 三tam 界giới 六lục 趣thú 一nhất 切thiết 生sanh 處xứ 。 我ngã 皆giai 教giáo 化hóa 又hựu 願nguyện 一nhất 切thiết 。 世thế 界giới 如như 帝đế 網võng 差sai 別biệt 。 種chủng 種chủng 不bất 同đồng 。 知tri 皆giai 明minh 了liễu 現hiện 前tiền 。 知tri 見kiến 已dĩ 上thượng 諸chư 願nguyện 皆giai 結kết 句cú 云vân 廣quảng 大đại 如như 法Pháp 界Giới 。 究cứu 竟cánh 如như 虗hư 空không 。

國quốc 土độ 身thân

經Kinh 云vân 國quốc 土độ 身thân 小tiểu 相tương/tướng 大đại 相tương/tướng 無vô 量lượng 相tương/tướng 垢cấu 相tương/tướng 淨tịnh 相tương/tướng 廣quảng 相tương/tướng 亂loạn 住trụ 相tương/tướng 倒đảo 住trụ 相tương/tướng 平bình 正chánh 相tương/tướng 方phương 網võng 差sai 別biệt 相tướng 。 天thiên 親thân 十Thập 地Địa 論luận 釋thích 云vân 國quốc 土độ 身thân 者giả 千thiên 等đẳng 世thế 界giới 差sai 別biệt 。 應ưng 知tri 淨tịnh 不bất 淨tịnh 世thế 界giới 。 差sai 別biệt 廣quảng 等đẳng 世thế 界giới 差sai 別biệt 。 皆giai 善thiện 分phân 別biệt 之chi 。

智trí 身thân

經Kinh 云vân 是thị 菩Bồ 薩Tát 善thiện 知tri 。 智trí 身thân 善thiện 思tư 量lượng 相tương/tướng 善thiện 知tri 實thật 觀quán 相tương/tướng 果quả 行hành 所sở 攝nhiếp 相tương/tướng 世thế 間gian 出xuất 世thế 間gian 差sai 別biệt 相tướng 。 三tam 乘thừa 差sai 別biệt 。 共cộng 不bất 共cộng 相tướng 。 乘thừa 不bất 乘thừa 相tương/tướng 學học 無Vô 學Học 相tương/tướng 論luận 云vân 聞văn 思tư 修tu 差sai 別biệt 果quả 行hành 智trí 世thế 間gian 出xuất 世thế 間gian 。 差sai 別biệt 皆giai 如như 實thật 知tri 。

法Pháp 身thân

經Kinh 云vân 是thị 菩Bồ 薩Tát 知tri 。 法Pháp 身thân 平bình 等đẳng 。 相tương 知tri 不bất 壞hoại 相tương 知tri 轉chuyển 時thời 假giả 名danh 差sai 別biệt 。 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 非phi 眾chúng 生sanh 。 相tương/tướng 法pháp 差sai 別biệt 相tương 知tri 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 法pháp 差sai 別biệt 相tương/tướng 論luận 云vân 知tri 法Pháp 身thân 平bình 等đẳng 。 相tương/tướng 者giả 無vô 量lượng 法Pháp 門môn 。 平bình 等đẳng 一nhất 法Pháp 身thân 故cố 如như 聞văn 取thủ 故cố 隨tùy 所sở 化hóa 眾chúng 生sanh 。 根căn 性tánh 相tướng 應ứng 時thời 說thuyết 差sai 別biệt 故cố 有hữu 根căn 無vô 相tướng 差sai 別biệt 相tương/tướng 故cố 知tri 一nhất 相tương/tướng 差sai 別biệt 皆giai 悉tất 應ưng 知tri 。

虗hư 空không 身thân

經Kinh 云vân 知tri 虗hư 空không 身thân 無vô 量lượng 相tương/tướng 周chu 徧biến 相tương/tướng 無vô 形hình 相tướng 不bất 異dị 相tướng 無vô 邊biên 相tương 知tri 顯hiển 色sắc 身thân 別biệt 異dị 。 相tương/tướng 論luận 云vân 知tri 虗hư 空không 相tướng 者giả 知tri 無vô 盡tận 相tương/tướng 徧biến 相tương/tướng 不bất 可khả 見kiến 相tướng 。 無vô 障chướng 礙ngại 相tương/tướng 無vô 為vi 相tương/tướng 能năng 通thông 受thọ 色sắc 相tướng 因nhân 色sắc 分phân 別biệt 皆giai 悉tất 能năng 知tri 。 此thử 四tứ 身thân 者giả 人nhân 或hoặc 迷mê 之chi 往vãng 往vãng 臆ức 說thuyết 今kim 節tiết 經kinh 論luận 以dĩ 示thị 之chi 其kỳ 餘dư 六lục 身thân 稍sảo 似tự 可khả 識thức 故cố 置trí 而nhi 不bất 節tiết 。

因nhân 緣duyên 三tam 有hữu

攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 談đàm 七thất 種chủng 生sanh 死tử 一nhất 分phân 段đoạn 謂vị 三tam 界giới 果quả 報báo 。 二nhị 流lưu 來lai 謂vị 迷mê 真chân 之chi 初sơ 三tam 反phản 出xuất 謂vị 背bối/bội 妄vọng 之chi 始thỉ 四tứ 方phương 便tiện 謂vị 入nhập 滅diệt 二Nhị 乘Thừa 五ngũ 因nhân 緣duyên 謂vị 初Sơ 地Địa 已dĩ 上thượng 六lục 後hậu 有hữu 謂vị 第đệ 十Thập 地Địa 七thất 無vô 後hậu 謂vị 金kim 剛cang 心tâm 耳nhĩ 。

既ký 三tam 諦đế 常thường 破phá 於ư 三tam 常thường

識thức 處xứ 定định 謂vị 識thức 相tương 續tục 不bất 斷đoạn 。 為vi 常thường 此thử 乃nãi 見kiến 思tư 常thường 塵trần 沙sa 常thường 無vô 明minh 常thường 三tam 諦đế 破phá 者giả 玄huyền 文văn 云vân 非phi 三tam 無vô 為vi 常thường 化hóa 用dụng 常thường 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 常thường 。

即tức 最tối 後hậu 文văn 是thị

彼bỉ 文văn 五ngũ 嬰anh 兒nhi 最tối 後hậu 者giả 是thị 圓viên 嬰anh 兒nhi 也dã 。

疏sớ/sơ 釋thích 意ý 同đồng

疏sớ/sơ 云vân 徧biến 行hành 嬰anh 兒nhi 文văn 為vi 五ngũ 一nhất 大đại 字tự 嬰anh 兒nhi 二nhị 無vô 智trí 嬰anh 兒nhi 三tam 不bất 作tác 嬰anh 兒nhi 四tứ 黃hoàng 葉diệp 嬰anh 兒nhi 以dĩ 此thử 五ngũ 嬰anh 兒nhi 對đối 釋thích 今kim 文văn 藏tạng 通thông 等đẳng 五ngũ 。

又hựu 嬰anh 兒nhi 者giả 厭yếm 生sanh 死tử 苦khổ 等đẳng

欣hân 厭yếm 嬰anh 兒nhi 經kinh 中trung 有hữu 廣quảng 略lược 二nhị 釋thích 初sơ 略lược 釋thích 者giả 知tri 生sanh 死tử 過quá 。 是thị 識thức 苦khổ 集tập 見kiến 涅Niết 槃Bàn 樂nhạo/nhạc/lạc 是thị 識thức 道đạo 滅diệt 次thứ 廣quảng 釋thích 者giả 有hữu 斷đoạn 不bất 斷đoạn 此thử 約ước 集Tập 諦Đế 正chánh 使sử 有hữu 斷đoạn 習tập 氣khí 不bất 斷đoạn 習tập 氣khí 有hữu 真chân 不bất 真chân 此thử 約ước 苦Khổ 諦Đế 生sanh 死tử 中trung 無vô 涅Niết 槃Bàn 則tắc 不bất 真chân 離ly 生sanh 死tử 有hữu 涅Niết 槃Bàn 此thử 則tắc 有hữu 真chân 有hữu 修tu 不bất 修tu 此thử 約ước 道Đạo 諦Đế 四tứ 倒đảo 惑hoặc 等đẳng 是thị 不bất 修tu 四Tứ 念Niệm 處Xứ 。 等đẳng 是thị 修tu 有hữu 得đắc 不bất 得đắc 此thử 約ước 滅Diệt 諦Đế 利lợi 使sử 鈍độn 使sử 名danh 不bất 得đắc 見kiến 道đạo 修tu 道Đạo 名danh 寫tả 得đắc 已dĩ 上thượng 斷đoạn 真chân 修tu 得đắc 並tịnh 是thị 經Kinh 文văn 章chương 安an 節tiết 釋thích 耳nhĩ 。

後hậu 文văn 無vô 譬thí

玄huyền 中trung 所sở 引dẫn 經kinh 文văn 前tiền 文văn 有hữu 譬thí 後hậu 文văn 無vô 譬thí 其kỳ 文văn 如như 何hà 能năng 說thuyết 大đại 字tự 不bất 見kiến 晝trú 夜dạ 不bất 造tạo 作tác 大đại 小tiểu 事sự 楊dương 樹thụ 黃hoàng 葉diệp 此thử 四tứ 是thị 有hữu 譬thí 也dã 又hựu 云vân 非phi 道đạo 為vi 道đạo 以dĩ 能năng 生sanh 道đạo 微vi 因nhân 緣duyên 故cố 即tức 同đồng 二Nhị 乘Thừa 嬰anh 兒nhi 此thử 是thị 無vô 譬thí 又hựu 經kinh 中trung 譬thí 後hậu 復phục 云vân 若nhược 有hữu 眾chúng 生sanh 。 厭yếm 生sanh 死tử 時thời 如Như 來Lai 則tắc 為vi 。 說thuyết 於ư 二Nhị 乘Thừa 此thử 又hựu 是thị 經Kinh 中trung 後hậu 文văn 無vô 譬thí 也dã 。

【# 玄huyền 】# 非phi 道đạo 為vi 道đạo

經Kinh 云vân 若nhược 有hữu 眾chúng 生sanh 。 於ư 非phi 道đạo 中trung 作tác 真chân 道đạo 想tưởng 如Như 來Lai 亦diệc 說thuyết 。 非phi 道đạo 為vi 道đạo 非phi 道đạo 之chi 中trung 實thật 無vô 有hữu 道đạo 以dĩ 能năng 生sanh 道đạo 微vi 因nhân 緣duyên 故cố 說thuyết 非phi 道đạo 為vi 道đạo 疏sớ/sơ 釋thích 金kim 譬thí 妄vọng 淨tịnh 木mộc 牛ngưu 譬thí 妄vọng 樂nhạo/nhạc/lạc 非phi 道đạo 譬thí 妄vọng 常thường 木mộc 男nam 女nữ 譬thí 妄vọng 我ngã 。

【# 玄Huyền 】# 不Bất 能Năng 起Khởi 住Trụ 來Lai 去Khứ 語Ngữ 言Ngôn 如Như 經Kinh

經Kinh 云vân 如Như 來Lai 亦diệc 爾nhĩ 。 不bất 能năng 起khởi 者giả 如Như 來Lai 終chung 不phủ 。 起khởi 諸chư 法pháp 相tướng 不bất 能năng 住trụ 者giả 如Như 來Lai 不bất 著trước 一nhất 切thiết 。 諸chư 法pháp 不bất 能năng 來lai 者giả 如Như 來Lai 身thân 行hành 無vô 有hữu 動động 搖dao 不bất 能năng 去khứ 者giả 如Như 來Lai 已dĩ 到đáo 大đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 能năng 語ngữ 者giả 如Như 來Lai 雖tuy 為vì 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 演diễn 說thuyết 諸chư 法pháp 。 實thật 無vô 所sở 說thuyết 疏sớ/sơ 釋thích 云vân 不bất 起khởi 譬thí 常thường 不bất 起khởi 邊biên 中trung 諸chư 法pháp 之chi 相tướng 。 不bất 住trụ 譬thí 淨tịnh 不bất 著trước 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 來lai 譬thí 我ngã 不bất 從tùng 淺thiển 至chí 深thâm 動động 搖dao 彼bỉ 此thử 不bất 語ngữ 譬thí 樂nhạo/nhạc/lạc 寂tịch 滅diệt 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 可khả 言ngôn 說thuyết 。

彼bỉ 文văn 具cụ 釋thích 三tam 障chướng

經Kinh 云vân 煩phiền 惱não 障chướng 者giả 貪tham 欲dục 愚ngu 癡si 瞋sân 恚khuể 。 等đẳng 業nghiệp 障chướng 者giả 五ngũ 無vô 間gián 罪tội 。 重trọng 惡ác 之chi 病bệnh 報báo 障chướng 者giả 地địa 獄ngục 畜súc 生sanh 。 餓ngạ 鬼quỷ 誹phỉ 謗báng 正Chánh 法Pháp 。 及cập 一nhất 闡xiển 提đề 。 如như 是thị 三tam 障chướng 名danh 為vi 大đại 病bệnh 。

已dĩ 上thượng 是thị 象tượng

從tùng 凡phàm 野dã 二nhị 四tứ 牙nha 已dĩ 下hạ 是thị 象tượng 若nhược 大đại 小tiểu 等đẳng 乃nãi 牛ngưu 耳nhĩ 經Kinh 云vân 如như 十thập 小tiểu 牛ngưu 不bất 如như 一nhất 大đại 牛ngưu 十thập 大đại 牛ngưu 不bất 如như 一nhất 青thanh 牛ngưu 等đẳng 。

鉢bát 揵kiền 提đề

此thử 云vân 堅kiên 固cố 。

那Na 羅La 延Diên

此thử 云vân 金kim 剛cang 亦diệc 云vân 鈎câu 鏁tỏa 力lực 士sĩ 。

聖thánh 兒nhi 行hành 同đồng

聖thánh 應ưng 作tác 嬰anh 。

【# 玄huyền 】# 寒hàn 風phong 索sách 衣y

嘗thường 一nhất 日nhật 洌# 寒hàn 爆bộc 竹trúc 如Như 來Lai 索sách 三tam 衣y 覆phú 體thể 大đại 論luận 九cửu 惱não 。

興Hưng 起Khởi 行Hành 經Kinh 七Thất 惱Não

具cụ 如như 箋# 難nạn/nan 中trung 備bị 引dẫn 。

戒giới 聖thánh 行hành 文văn 末mạt 證chứng 。 初sơ 不Bất 動Động 地Địa

十thập 一nhất 云vân 菩Bồ 薩Tát 修tu 治trị 如như 是thị 清thanh 淨tịnh 。 戒giới 時thời 即tức 得đắc 住trụ 於ư 。 初sơ 不Bất 動Động 地Địa 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 不bất 動động 是thị 不bất 動động 。 地địa 中trung 不bất 為vị 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 。 所sở 動động 不bất 墮đọa 地địa 獄ngục 。 餓ngạ 鬼quỷ 畜súc 生sanh 。 不bất 退thoái 聲Thanh 聞Văn 辟Bích 支Chi 佛Phật 地Địa 。 乃nãi 至chí 云vân 不bất 為vị 四tứ 魔ma 所sở 動động 。

定định 聖thánh 行hành 文văn 末mạt 證chứng 堪kham 忍nhẫn 地địa

十thập 一nhất 云vân 菩Bồ 薩Tát 觀quán 身thân 。 有hữu 三tam 十thập 六lục 物vật 。 四tứ 大đại 虗hư 假giả 作tác 是thị 觀quán 已dĩ 。 得đắc 四tứ 念niệm 處xứ 得đắc 念niệm 處xứ 已dĩ 則tắc 得đắc 住trụ 於ư 堪kham 忍nhẫn 地địa 中trung 菩Bồ 薩Tát 住trụ 於ư 。 地địa 中trung 則tắc 能năng 堪kham 忍nhẫn 。 貪tham 欲dục 恚khuể 癡si 。 寒hàn 熱nhiệt 飢cơ 渴khát 。 蚊văn 虻manh 蚤tảo 虱sắt 乃nãi 至chí 罵mạ 詈lị 楚sở 撻thát 。 一nhất 切thiết 苦khổ 惱não 。

慧tuệ 聖thánh 行hành 文văn 末mạt 證chứng 。 無vô 所sở 畏úy 地Địa

十thập 三tam 云vân 菩Bồ 薩Tát 得đắc 是thị 。 行hành 已dĩ 則tắc 得đắc 住trụ 於ư 無vô 所sở 畏úy 地Địa 。 菩Bồ 薩Tát 住trụ 是thị 地Địa 。 則tắc 不bất 復phục 畏úy 貪tham 恚khuể 愚ngu 癡si 。 生sanh 老lão 病bệnh 死tử 。 亦diệc 復phục 不bất 畏úy 。 三tam 惡ác 道đạo 苦khổ 。 乃nãi 至chí 亦diệc 復phục 不bất 畏úy 。 受thọ 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 生sanh 菩Bồ 薩Tát 住trụ 是thị 地Địa 中trung 。 不bất 復phục 畏úy 墮đọa 如như 是thị 惡ác 中trung 亦diệc 復phục 不bất 畏úy 。 沙Sa 門Môn 婆Bà 羅La 門Môn 等đẳng 。

慈từ 悲bi 喜hỷ 文văn 末mạt 一nhất 子tử 地địa

經Kinh 云vân 菩Bồ 薩Tát 修tu 慈từ 悲bi 喜hỷ 已dĩ 得đắc 住trụ 極cực 愛ái 一nhất 子tử 之chi 地địa 譬thí 如như 父phụ 母mẫu 。 見kiến 守thủ 安an 穩ổn 心tâm 大đại 歡hoan 喜hỷ 。 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 爾nhĩ 。 視thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 同đồng 於ư 一nhất 子tử 見kiến 修tu 善thiện 者giả 。 生sanh 大đại 歡hoan 喜hỷ 。 又hựu 如như 父phụ 母mẫu 見kiến 子tử 遇ngộ 患hoạn 心tâm 生sanh 苦khổ 惱não 。 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 爾nhĩ 。 見kiến 眾chúng 生sanh 為vị 煩phiền 惱não 病bệnh 。 之chi 所sở 纏triền 切thiết 心tâm 生sanh 愁sầu 惱não 。 憂ưu 念niệm 如như 子tử 身thân 諸chư 毛mao 孔khổng 。 血huyết 皆giai 流lưu 出xuất 。

捨xả 文văn 末mạt 證chứng 空không 平bình 等đẳng 地địa

經Kinh 云vân 菩Bồ 薩Tát 修tu 捨xả 心tâm 時thời 得đắc 住trụ 空không 平bình 等đẳng 地địa 空không 平bình 等đẳng 者giả 。 不bất 見kiến 父phụ 母mẫu 。 兄huynh 弟đệ 怨oán 等đẳng 云vân 何hà 名danh 空không 所sở 謂vị 內nội 空không (# 真Chân 諦Đế 空không )# 外ngoại 空không (# 俗tục 諦đế 空không )# 內nội 外ngoại 空không (# 二nhị 俱câu 空không )# 有hữu 為vi 空không (# 生sanh 死tử )# 無vô 為vi 空không (# 涅Niết 槃Bàn )# 無vô 始thỉ 空không (# 三tam 諦đế 相tướng 即tức 不bất 見kiến 無vô 始thỉ )# 性tánh 空không (# 三tam 諦đế 體thể 性tánh )# 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 空không 。 (# 真chân 中trung 體thể 即tức )# 空không 空không (# 一nhất 切thiết 空không )# 大đại 空không (# 三tam 諦đế 相tướng 即tức )# 菩Bồ 薩Tát 得đắc 如như 是thị 。 空không 門môn 則tắc 得đắc 住trụ 於ư 空không 平bình 等đẳng 地địa 也dã 。

前tiền 三tam 是thị 事sự

疏sớ/sơ 云vân 今kim 亦diệc 一nhất 往vãng 別biệt 圓viên 兩lưỡng 判phán 別biệt 判phán 者giả 即tức 理lý 而nhi 事sự 慈từ 悲bi 喜hỷ 與dữ 愛ái 相tương 扶phù 故cố 制chế 一nhất 果quả 捨xả 心tâm 扶phù 空không 故cố 獨độc 一nhất 果quả 若nhược 圓viên 判phán 者giả 上thượng 明minh 一nhất 慈từ 即tức 悲bi 喜hỷ 捨xả 慈từ 即tức 徧biến 攝nhiếp 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 無vô 。 法pháp 不bất 收thu 果quả 豈khởi 隔cách 別biệt 特đặc 是thị 文văn 略lược 亦diệc 是thị 互hỗ 現hiện 耳nhĩ 。

未vị 若nhược 初Sơ 地Địa 與dữ 無vô 畏úy 同đồng 結kết

即tức 指chỉ 玄huyền 文văn 登đăng 地địa 時thời 不bất 為vi 二nhị 邊biên 所sở 動động 乃nãi 至chí 云vân 俱câu 得đắc 自tự 在tại 名danh 無vô 畏úy 地địa 之chi 文văn 也dã 。

狙# 公công

司ty 馬mã 彪# 云vân 典điển 狙# 官quan 。

【# 玄huyền 】# 大đại 品phẩm 云vân 從tùng 初sơ 發phát 心tâm 行hành 生sanh 修tu

大đại 論luận 八bát 十thập 三tam 卷quyển 中trung 解giải 釋thích 籤# 引dẫn 經Kinh 云vân 色sắc 是thị 寂tịch 滅diệt 故cố 色sắc 是thị 虗hư 誑cuống 故cố 色sắc 不bất 實thật 故cố 此thử 乃nãi 是thị 經Kinh 中trung 釋thích 行hành 之chi 一nhất 義nghĩa 也dã 若nhược 生sanh 修tu 者giả 經Kinh 云vân 云vân 何hà 生sanh 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 虗hư 空không 故cố 應ưng 生sanh 云vân 何hà 修tu 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 諸chư 法pháp 破phá 壞hoại 故cố 應ưng 修tu (# 已dĩ 上thượng 並tịnh 是thị 經Kinh 文văn )# 。

論luận 釋thích 云vân 色sắc 是thị 寂tịch 滅diệt 者giả 佛Phật 答đáp 五ngũ 眾chúng 是thị 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 心tâm 所sở 行hành 結kết 縛phược 處xứ 涅Niết 槃Bàn 是thị 寂tịch 滅diệt 相tương/tướng 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 般Bát 若Nhã 利lợi 智trí 慧tuệ 力lực 能năng 破phá 五ngũ 眾chúng 通thông 達đạt 令linh 空không 即tức 是thị 涅Niết 槃Bàn 。 寂tịch 滅diệt 相tương/tướng 出xuất 住trụ 六lục 情tình 中trung 還hoàn 念niệm 寂tịch 滅diệt 相tương 知tri 世thế 間gian 諸chư 法pháp 。 皆giai 是thị 虗hư 誑cuống 不bất 實thật 是thị 名danh 行hành 般Bát 若Nhã 無vô 定định 相tướng 不bất 可khả 得đắc 。 說thuyết 言ngôn 語ngữ 道đạo 斷đoạn 。 如như 虗hư 空không 故cố 言ngôn 生sanh 又hựu 虗hư 空không 中trung 無vô 有hữu 法pháp 生sanh 。 虗hư 空không 亦diệc 不bất 能năng 有hữu 所sở 生sanh 故cố 名danh 生sanh 菩Bồ 薩Tát 得đắc 般Bát 若Nhã 已dĩ 入nhập 深thâm 禪thiền 定định 。 觀quán 諸chư 禪thiền 定định 及cập 禪thiền 定định 緣duyên 皆giai 破phá 壞hoại 何hà 以dĩ 故cố 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 捨xả 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 著trước 相tướng 故cố 。 是thị 名danh 修tu 又hựu 云vân 一nhất 彈đàn 頃khoảnh 六lục 十thập 念niệm 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 云vân 何hà 一nhất 心tâm 常thường 念niệm 薩Tát 婆Bà 若Nhã 不bất 令linh 餘dư 念niệm 得đắc 入nhập 答đáp 心tâm 有hữu 二nhị 種chủng 一nhất 者giả 念niệm 念niệm 生sanh 滅diệt 。 心tâm 二nhị 者giả 相tương 續tục 次thứ 第đệ 生sanh 總tổng 名danh 一nhất 心tâm 是thị 時thời 不bất 令linh 貪tham 恚khuể 等đẳng 心tâm 久cửu 住trụ 以dĩ 能năng 障chướng 般Bát 若Nhã 故cố 念niệm 少thiểu 則tắc 不bất 能năng 為vi 害hại 。 此thử 為vi 初sơ 心tâm 菩Bồ 薩Tát 故cố 說thuyết 大đại 菩Bồ 薩Tát 則tắc 行hành 餘dư 善thiện 法Pháp 皆giai 與dữ 般Bát 若Nhã 和hòa 合hợp 餘dư 心tâm 不bất 可khả 入nhập 等đẳng 籤# 引dẫn 釋thích 云vân 行hành 在tại 乾can/kiền/càn 慧tuệ 地địa 等đẳng 是thị 論luận 中trung 引dẫn 古cổ 人nhân 釋thích 耳nhĩ 今kim 具cụ 引dẫn 論luận 文văn 使sử 學học 者giả 識thức 行hành 生sanh 修tu 之chi 相tướng 。

說thuyết 極cực 惡ác

涅Niết 槃Bàn 病bệnh 行hành 中trung 現hiện 極cực 惡ác 身thân 如như 聾lung 如như 瘂á 說thuyết 極cực 惡ác 法pháp 如như 狂cuồng 如như 癡si 籤# 又hựu 云vân 嬰anh 兒nhi 行hành 後hậu 無vô 病bệnh 行hành 自tự 古cổ 諸chư 師sư 指chỉ 前tiền 第đệ 十thập 現hiện 病bệnh 品phẩm 為vi 病bệnh 行hành 品phẩm 撿kiểm 此thử 品phẩm 中trung 不bất 見kiến 極cực 惡ác 等đẳng 言ngôn 。

【# 玄huyền 】# 木mộc 牛ngưu 楊dương 葉diệp

疏sớ/sơ 云vân 楊dương 樹thụ 喻dụ 妄vọng 常thường 黃hoàng 葉diệp 喻dụ 妄vọng 淨tịnh 木mộc 牛ngưu 木mộc 馬mã 喻dụ 妄vọng 樂nhạo/nhạc/lạc 木mộc 男nam 木mộc 女nữ 喻dụ 妄vọng 我ngã 。

應ưng 釋thích 出xuất 所sở 以dĩ

文văn 句cú 記ký 云vân 三tam 番phiên 皆giai 自tự 行hành 初sơ 以dĩ 雙song 非phi 為vi 入nhập 雙song 照chiếu 為vi 出xuất 次thứ 番phiên 出xuất 入nhập 相tương 對đối 本bổn 相tương/tướng 即tức 故cố 出xuất 入nhập 之chi 名danh 亦diệc 更cánh 互hỗ 得đắc 此thử 兩lưỡng 番phiên 約ước 三tam 諦đế 說thuyết 次thứ 無vô 量lượng 去khứ 約ước 二nhị 諦đế 說thuyết 。

【# 玄huyền 】# 慈từ 七thất 善thiện

只chỉ 是thị 十thập 真chân 之chi 理lý 善thiện 耳nhĩ 慈từ 心tâm 能năng 與dữ 修tu 七thất 真chân 者giả 之chi 樂lạc 故cố 也dã 。

三tam 摩ma 跋bạt 提đề

或hoặc 云vân 三Tam 摩Ma 提Đề 此thử 翻phiên 正chánh 心tâm 行hành 處xứ 。

得đắc 法Pháp 華hoa 意ý 初sơ 後hậu 俱câu 頓đốn

成thành 圓viên 五ngũ 行hành 也dã 初sơ 以dĩ 圓viên 心tâm 修tu 聖thánh 行hành 等đẳng 自tự 行hành 化hóa 他tha 一nhất 切thiết 皆giai 頓đốn 終chung 不bất 一nhất 向hướng 尚thượng 理lý 尚thượng 事sự 故cố 云vân 於ư 涅Niết 槃Bàn 不bất 用dụng 此thử 次thứ 第đệ 意ý 耳nhĩ 。

行hành 宗tông 智trí 用dụng

若nhược 智trí 前tiền 行hành 後hậu 文văn 義nghĩa 俱câu 便tiện 前tiền 文văn 云vân 智trí 是thị 三tam 德đức 之chi 解giải 行hành 是thị 三tam 德đức 之chi 觀quán 又hựu 云vân 智trí 是thị 般Bát 若Nhã 行hạnh 。 是thị 解giải 脫thoát 又hựu 云vân 智trí 即tức 名danh 字tự 行hành 即tức 觀quán 行hành 相tương 似tự 等đẳng 若nhược 據cứ 此thử 文văn 須tu 云vân 智trí 宗tông 行hành 用dụng 若nhược 欲dục 曲khúc 銷tiêu 亦diệc 有hữu 義nghĩa 也dã 但đãn 不bất 與dữ 常thường 途đồ 三tam 德đức 及cập 前tiền 文văn 相tương/tướng 符phù 學học 者giả 自tự 詳tường 。

以dĩ 祭tế 四tứ 海hải

禮lễ 記ký 十thập 四tứ 祭tế 法pháp 曰viết 燔phần (# 音âm 煩phiền )# 柴sài 於ư 泰thái 壇đàn 祭tế 天thiên 也dã 瘞ế (# 於ư 滯trệ 反phản )# 埋mai 於ư 泰thái 折chiết (# 之chi 設thiết 反phản )# 祭tế 地địa 也dã 用dụng 騂# (# 私tư 官quan 反phản )# 犢độc 埋mai 少thiểu 牢lao 於ư 泰thái 昭chiêu 祭tế 時thời 也dã 相tương/tướng (# 如như 羊dương 反phản )# 近cận (# 巨cự 依y 反phản )# 於ư 炊xuy 壇đàn 祭tế 寒hàn 暑thử 也dã 又hựu 祭tế 日nhật 月nguyệt 星tinh 等đẳng 尚thượng 書thư 云vân 望vọng 于vu 山sơn 川xuyên 徧biến 于vu 群quần 神thần 注chú 云vân 九cửu 州châu 大đại 川xuyên 五ngũ 岳nhạc 四tứ 瀆độc 之chi 屬thuộc 一nhất 一nhất 望vọng 祭tế 之chi 羣quần 神thần 謂vị 丘khâu 陵lăng 墳phần 衍diễn 古cổ 之chi 聖thánh 賢hiền 皆giai 祭tế 也dã 。

神thần 寶bảo 自tự 應ưng

寶bảo 有hữu 七thất 謂vị 輪luân 象tượng 馬mã 珠châu 女nữ 并tinh 藏tạng 臣thần 兵binh 臣thần 。

【# 玄huyền 】# 髮phát

備bị 音âm 。

愛ái 見kiến 皆giai 屬thuộc 於ư 見kiến

八bát 十thập 八bát 使sử 中trung 十thập 使sử 下hạ 五ngũ 利lợi 五ngũ 鈍độn 鈍độn 者giả 屬thuộc 愛ái 三tam 界giới 合hợp 論luận 有hữu 五ngũ 十thập 二nhị 使sử 屬thuộc 思tư 此thử 見kiến 惑hoặc 上thượng 之chi 思tư 耳nhĩ 。

【# 玄huyền 】# 定định 邪tà 聚tụ

謂vị 邪tà 定định 聚tụ 。

應ưng 不bất 至chí 堋#

音âm 朋bằng 射xạ 埒# 也dã 即tức 垛# 。

七thất 戒giới

身thân 三tam 口khẩu 四tứ 。

【# 玄huyền 】# 性tánh 念niệm 處xứ

毗tỳ 曇đàm 中trung 有hữu 人nhân 釋thích 云vân 觀quán 無vô 生sanh 淺thiển 名danh 為vi 相tương/tướng 深thâm 觀quán 無vô 生sanh 見kiến 細tế 法pháp 皆giai 生sanh 死tử 苦Khổ 諦Đế 名danh 性tánh 念niệm 處xứ 有hữu 人nhân 專chuyên 用dụng 慧tuệ 數số 緣duyên 無vô 生sanh 空không 理lý 破phá 邪tà 因nhân 緣duyên 無vô 因nhân 緣duyên 顛điên 倒đảo 執chấp 性tánh 一Nhất 切Thiết 智Trí 外ngoại 道đạo 也dã 。

共cộng 念niệm 處xứ

以dĩ 禪thiền 定định 助trợ 道đạo 正chánh 助trợ 合hợp 修tu 亦diệc 名danh 事sự 理lý 共cộng 觀quán 經Kinh 云vân 亦diệc 當đương 念niệm 空không 法pháp 修tu 心tâm 觀quán 不bất 淨tịnh 毗tỳ 曇đàm 云vân 觀quán 生sanh 空không 名danh 為vi 空không 法pháp 修tu 心tâm 不bất 淨tịnh 從tùng 不bất 壞hoại 內nội 外ngoại 色sắc 以dĩ 不bất 淨tịnh 心tâm 觀quán 之chi 名danh 初sơ 背bối/bội 捨xả 又hựu 以dĩ 不bất 淨tịnh 心tâm 觀quán 外ngoại 色sắc 乃nãi 至chí 超siêu 越việt 三tam 昧muội 以dĩ 禪thiền 定định 破phá 身thân 淨tịnh 受thọ 樂lạc 心tâm 常thường 法pháp 我ngã 之chi 顛điên 倒đảo 以dĩ 事sự 助trợ 道đạo 名danh 共cộng 念niệm 處xứ 。

緣duyên 念niệm 處xứ

緣duyên 佛Phật 三tam 藏tạng 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 文văn 言ngôn 及cập 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 名danh 字tự 又hựu 大đại 論luận 釋thích 四tứ 境cảnh 云vân 一nhất 切thiết 色sắc 法pháp 。 名danh 身thân 十thập 入nhập 及cập 一nhất 入nhập 少thiểu 分phần 是thị 色sắc 色sắc 屬thuộc 身thân 六lục 入nhập 為vi 受thọ 六lục 識thức 為vi 心tâm 想tưởng 行hành 名danh 法pháp 通thông 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 。 皆giai 名danh 緣duyên 念niệm 處xứ 有hữu 人nhân 言ngôn 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 境cảnh 慈từ 悲bi 皆giai 名danh 緣duyên 念niệm 處xứ 等đẳng 。

皆giai 屬thuộc 於ư 見kiến

十thập 使sử 下hạ 五ngũ 利lợi 見kiến 五ngũ 鈍độn 愛ái 雖tuy 八bát 十thập 八bát 使sử 中trung 有hữu 五ngũ 十thập 思tư 並tịnh 屬thuộc 於ư 見kiến 非phi 九cửu 地địa 障chướng 事sự 思tư 也dã 。

四tứ 觀quán 通thông 觀quán 四tứ 境cảnh

謂vị 觀quán 身thân 不bất 淨tịnh 。 受thọ 心tâm 法pháp 皆giai 不bất 淨tịnh 皆giai 苦khổ 皆giai 無vô 常thường 皆giai 無vô 我ngã 等đẳng 。

境cảnh 別biệt 觀quán 總tổng 境cảnh 總tổng 觀quán 別biệt

若nhược 此thử 圓viên 照chiếu 之chi 境cảnh 別biệt 觀quán 總tổng 應ưng 云vân 一nhất 一nhất 觀quán 總tổng 觀quán 四tứ 境cảnh 境cảnh 總tổng 觀quán 別biệt 應ưng 云vân 一nhất 一nhất 境cảnh 四tứ 觀quán 觀quán 之chi 更cánh 詳tường 。

二nhị 三tam 類loại 知tri

二nhị 者giả 二nhị 二nhị 合hợp 觀quán 有hữu 十thập 二nhị 謂vị 身thân 受thọ 合hợp 身thân 心tâm 合hợp 身thân 法pháp 合hợp 又hựu 受thọ 身thân 合hợp 受thọ 心tâm 合hợp 受thọ 法pháp 合hợp 又hựu 法pháp 心tâm 合hợp 法pháp 受thọ 合hợp 法Pháp 身thân 合hợp 又hựu 心tâm 法pháp 合hợp 心tâm 受thọ 合hợp 心tâm 身thân 合hợp 三tam 者giả 三tam 三tam 合hợp 觀quán 有hữu 八bát 謂vị 身thân 受thọ 心tâm 合hợp 身thân 受thọ 法pháp 合hợp 受thọ 身thân 心tâm 合hợp 受thọ 身thân 法pháp 合hợp 心tâm 身thân 受thọ 合hợp 心tâm 受thọ 法pháp 合hợp 法Pháp 身thân 受thọ 合hợp 法pháp 受thọ 心tâm 合hợp 。

【# 玄huyền 】# 三tam 結kết

謂vị 身thân 見kiến 戒giới 取thủ 疑nghi 身thân 見kiến 生sanh 六lục 十thập 二nhị 見kiến 。 戒giới 取thủ 則tắc 生sanh 一nhất 切thiết 苦khổ 行hạnh 。 疑nghi 則tắc 於ư 過quá 去khứ 一nhất 切thiết 。 處xử 生sanh 猶do 預dự 。

掉trạo 慢mạn 無vô 明minh 色sắc 染nhiễm 無vô 色sắc 染nhiễm

俱câu 舍xá 頌tụng 曰viết 色sắc 無vô 色sắc 二nhị 貪tham 掉trạo 舉cử 慢mạn 無vô 明minh 釋thích 云vân 一nhất 色sắc 貪tham 二nhị 無vô 色sắc 貪tham 三tam 上thượng 二nhị 界giới 掉trạo 舉cử 四tứ 二nhị 界giới 慢mạn 五ngũ 二nhị 界giới 無vô 明minh 由do 此thử 五ngũ 種chủng 能năng 令linh 有hữu 情tình 。 不bất 起khởi 上thượng 界giới 名danh 順thuận 上thượng 結kết 分phần/phân 以dĩ 貪tham 過quá 重trọng/trùng 故cố 兩lưỡng 界giới 別biệt 論luận 掉trạo 舉cử 說thuyết 高cao 舉cử 也dã 是thị 貪tham 家gia 等đẳng 流lưu 果quả 。

由do 二nhị 不bất 超siêu 欲dục 由do 三tam 復phục 三tam 復phục 還hoàn 下hạ

疏sớ/sơ 釋thích 云vân 由do 貪tham 嗔sân 二nhị 不bất 超siêu 欲dục 界giới 設thiết 有hữu 能năng 上thượng 至chí 有Hữu 頂Đảnh 。 由do 身thân 見kiến 等đẳng 三tam 還hoàn 生sanh 欲dục 界giới 故cố 說thuyết 貪tham 嗔sân 如như 守thủ 獄ngục 卒tốt 身thân 見kiến 等đẳng 三tam 如như 防phòng 羅la 人nhân 故cố 名danh 順thuận 下hạ 分phần/phân 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 下hạ 謂vị 有hữu 情tình 界giới 生sanh 也dã 及cập 取thủ 下hạ 界giới 謂vị 欲dục 界giới 也dã 問vấn 預dự 流lưu 果quả 云vân 何hà 說thuyết 斷đoạn 三tam 結kết 答đáp 頌tụng 曰viết 攝nhiếp 根căn 門môn 故cố 三tam 言ngôn 攝nhiếp 門môn 者giả 謂vị 身thân 見kiến 即tức 苦khổ 門môn 戒giới 禁cấm 取thủ 即tức 苦khổ 道đạo 二nhị 門môn 疑nghi 通thông 四tứ 門môn 謂vị 四Tứ 諦Đế 也dã 攝nhiếp 根căn 者giả 邊biên 見kiến 依y 身thân 見kiến 轉chuyển 取thủ 身thân 依y 戒giới 禁cấm 取thủ 轉chuyển 邪tà 見kiến 依y 疑nghi 轉chuyển 。

【# 玄huyền 】# 一nhất 種chủng 子tử

斷đoạn 欲dục 惑hoặc 第đệ 七thất 品phẩm 至chí 第đệ 八bát 品phẩm 名danh 阿a 含hàm 向hướng 超siêu 斷đoạn 至chí 第đệ 八bát 品phẩm 名danh 一nhất 種chủng 子tử 九cửu 品phẩm 盡tận 名danh 果quả 。

四Tứ 雙Song 八Bát 輩Bối

論luận 謂vị 四tứ 向hướng 四Tứ 果Quả 。

乏phạp 道đạo

十thập 大đại 經kinh 釋thích 云vân 沙Sa 門Môn 名danh 乏phạp 那na 名danh 道đạo 如như 是thị 道đạo 者giả 斷đoạn 一nhất 切thiết 乏phạp 修tu 一nhất 切thiết 道Đạo 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 名danh 八bát 正Chánh 道Đạo 為vi 沙Sa 門Môn 那na 從tùng 是thị 道đạo 中trung 獲hoạch 得đắc 果quả 故cố 名danh 沙Sa 門Môn 果quả 。

利lợi 鈍độn 菩Bồ 薩Tát 所sở 見kiến 不bất 同đồng

利lợi 根căn 受thọ 接tiếp 者giả 見kiến 佛Phật 常thường 住trụ 鈍độn 及cập 二Nhị 乘Thừa 見kiến 佛Phật 滅diệt 度độ 。 分phần/phân 舍xá 利lợi 等đẳng 。

【# 玄huyền 】# 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 若nhược 智trí 若nhược 斷đoạn 。 皆giai 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 無Vô 生Sanh 法Pháp 忍Nhẫn

止Chỉ 觀Quán 第đệ 六lục 問vấn 云vân 三tam 乘thừa 智trí 斷đoạn 既ký 齊tề 何hà 故cố 二Nhị 乘Thừa 名danh 智trí 斷đoạn 菩Bồ 薩Tát 名danh 法Pháp 忍Nhẫn 答đáp 忍nhẫn 因nhân 智trí 果quả 故cố 十thập 五ngũ 心tâm 名danh 忍nhẫn 十thập 六lục 心tâm 名danh 智trí 又hựu 二Nhị 乘Thừa 取thủ 證chứng 宜nghi 智trí 斷đoạn 為vi 名danh 菩Bồ 薩Tát 一nhất 分phần/phân 思tư 盡tận 一nhất 分phần/phân 自tự 在tại 生sanh 故cố 品phẩm 品phẩm 死tử 品phẩm 品phẩm 生sanh 能năng 忍nhẫn 生sanh 死tử 勞lao 苦khổ 不bất 入nhập 涅Niết 槃Bàn 名danh 忍nhẫn 耳nhĩ 。

當đương 知tri 如như 佛Phật 地địa

智trí 論luận 云vân 菩Bồ 薩Tát 坐tọa 七thất 寶bảo 菩Bồ 提Đề 樹thụ 。 下hạ 入nhập 第đệ 十Thập 地Địa 名danh 為vi 法Pháp 雲Vân 。 十thập 方phương 諸chư 佛Phật 。 唱xướng 言ngôn 某mỗ 方phương 某mỗ 國quốc 某mỗ 甲giáp 菩Bồ 薩Tát 坐tọa 道Đạo 場Tràng 成thành 佛Phật 是thị 名danh 十Thập 地Địa 當đương 知tri 如như 佛Phật 。

此thử 中trung 問vấn 意ý 與dữ 止Chỉ 觀Quán 稍sảo 似tự 有hữu 殊thù

止Chỉ 觀Quán 問vấn 云vân 三tam 乘thừa 共cộng 斷đoạn 其kỳ 義nghĩa 已dĩ 顯hiển 用dụng 何hà 為vi 據cứ 更cánh 獨độc 開khai 菩Bồ 薩Tát 地địa 答đáp 大đại 論luận 三tam 處xứ 判phán 焦tiêu 炷chú 三tam 處xứ 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 惑hoặc 乾can/kiền/càn 慧tuệ 是thị 伏phục 惑hoặc 尚thượng 得đắc 為vi 初sơ 焰diễm 今kim 取thủ 八bát 人nhân 真Chân 諦Đế 為vi 初sơ 焰diễm 有hữu 何hà 不bất 可khả 。 輔phụ 行hành 六lục 云vân 大đại 論luận 七thất 十thập 五ngũ 燈đăng 炷chú 品phẩm 云vân 十Thập 地Địa 有hữu 二nhị 一nhất 菩Bồ 薩Tát 初Sơ 地Địa 為vi 初sơ 焰diễm 二nhị 聲Thanh 聞Văn 見kiến 地địa 為vi 初sơ 燄diệm 若nhược 獨độc 菩Bồ 薩Tát 地địa 即tức 歡Hoan 喜Hỷ 地Địa 為vi 初sơ 焰diễm 論luận 文văn 既ký 以dĩ 菩Bồ 薩Tát 初Sơ 地Địa 而nhi 為vi 初sơ 燄diệm 故cố 今kim 取thủ 之chi 以dĩ 為vi 況huống 釋thích 於ư 共cộng 伏phục 道đạo 尚thượng 得đắc 以dĩ 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 初sơ 燄diệm 今kim 但đãn 退thoái 取thủ 共cộng 斷đoạn 位vị 者giả 為vi 獨độc 菩Bồ 薩Tát 初sơ 燄diệm 有hữu 何hà 不bất 可khả 。 故cố 知tri 此thử 文văn 別biệt 判phán 通thông 教giáo 菩Bồ 薩Tát 位vị 也dã 。

焦tiêu 炷chú

大đại 品phẩm 有hữu 燈đăng 炷chú 品phẩm 論luận 釋thích 燈đăng 喻dụ 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 炷chú 喻dụ 無vô 明minh 等đẳng 煩phiền 惱não 。 炎diễm 如như 初Sơ 地Địa 相tương 應ứng 智trí 慧tuệ 。 乃nãi 至chí 云vân 金Kim 剛Cang 三Tam 昧Muội 。 相tương 應ứng 智trí 慧tuệ 。 焦tiêu 無vô 明minh 等đẳng 煩phiền 惱não 炷chú 。

【# 玄huyền 】# 五ngũ 行hành 十thập 功công 德đức

十thập 功công 德đức 文văn 在tại 高cao 貴quý 德đức 王vương 菩Bồ 薩Tát 品phẩm 中trung 涉thiệp 經kinh 文văn 五ngũ 卷quyển 解giải 釋thích 甚thậm 廣quảng 今kim 錄lục 示thị 十thập 德đức 之chi 名danh 云vân 。

○# 一nhất 者giả 有hữu 五ngũ 一nhất 不bất 聞văn 者giả 聞văn 二nhị 聞văn 已dĩ 能năng 為vi 利lợi 益ích 三tam 能năng 斷đoạn 疑nghi 惑hoặc 。 心tâm 四tứ 慧tuệ 心tâm 正chánh 直trực 無vô 曲khúc 五ngũ 能năng 知tri 如Như 來Lai 密mật 藏tạng 。

○# 二nhị 者giả 修tu 大đại 涅Niết 槃Bàn 昔tích 不bất 得đắc 而nhi 今kim 得đắc 昔tích 不bất 見kiến 而nhi 今kim 見kiến 昔tích 不bất 聞văn 而nhi 今kim 聞văn 昔tích 不bất 知tri 而nhi 今kim 知tri 。

○# 三tam 者giả 捨xả 慈từ 得đắc 慈từ 得đắc 無vô 緣duyên 慈từ 。

○# 四tứ 者giả 根căn 深thâm 難nạn/nan 拔bạt 自tự 身thân 生sanh 決quyết 定định 想tưởng 不bất 觀quán 福phước 田điền 及cập 非phi 福phước 田điền 。 修tu 淨tịnh 佛Phật 土độ 滅diệt 除trừ 諸chư 有hữu 斷đoạn 除trừ 業nghiệp 緣duyên 修tu 清thanh 淨tịnh 身thân 了liễu 知tri 諸chư 緣duyên 離ly 諸chư 怨oán 敵địch 斷đoạn 除trừ 二nhị 邊biên 是thị 名danh 十thập 事sự 。 第đệ 四tứ 者giả 唯duy 修tu 九cửu 事sự 不bất 修tu 淨tịnh 土độ 。

○# 五ngũ 者giả 諸chư 根căn 完hoàn 具cụ 。 不bất 生sanh 邊biên 地địa 。 諸chư 天thiên 愛ái 念niệm 常thường 為vi 天thiên 魔ma 沙Sa 門Môn 剎sát 利lợi 等đẳng 守thủ 護hộ 。 得đắc 宿Túc 命Mạng 智Trí 。

○# 六lục 者giả 得đắc 金Kim 剛Cang 三Tam 昧Muội 。 悉tất 能năng 破phá 壞hoại 。 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。

○# 七thất 者giả 有hữu 四tứ 法pháp 為vi 涅Niết 槃Bàn 近cận 因nhân 謂vị 親thân 善thiện 友hữu 專chuyên 心tâm 聽thính 法Pháp 繫hệ 念niệm 思tư 惟duy 。 如như 法Pháp 修tu 行hành 。

○# 八bát 者giả 斷đoạn 除trừ 五ngũ 事sự 所sở 謂vị 五ngũ 陰ấm 。 成thành 就tựu 六lục 事sự 所sở 謂vị 六lục 念niệm 心tâm 善thiện 解giải 脫thoát 。 慧tuệ 善thiện 解giải 脫thoát 。

○# 九cửu 者giả 初sơ 發phát 五ngũ 事sự 謂vị 信tín 及cập 直trực 心tâm 并tinh 戒giới 親thân 近cận 善thiện 友hữu 洎kịp 多đa 聞văn 。

○# 十thập 者giả 修tu 習tập 三Tam 十Thập 七Thất 道Đạo 品Phẩm 。 入nhập 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 常thường 樂lạc 我ngã 淨tịnh 。 為vì 諸chư 眾chúng 生sanh 。 分phân 別biệt 演diễn 說thuyết 。 大đại 涅Niết 槃Bàn 經kinh 顯hiển 示thị 佛Phật 性tánh 等đẳng 輔phụ 行hành 云vân 五ngũ 行hành 文văn 末mạt 雖tuy 再tái 釋thích 初Sơ 地Địa 功công 德đức 之chi 相tướng 。 以dĩ 十thập 功công 德đức 對đối 於ư 十Thập 地Địa 文văn 相tương/tướng 宛uyển 然nhiên 。

六lục 住trụ

地địa 持trì 云vân 從tùng 初sơ 發phát 心tâm 。 住trụ 至chí 十Thập 地Địa 束thúc 為vi 六lục 住trụ 一nhất 性tánh 種chủng 住trụ 二nhị 解giải 行hành 住trụ 三tam 淨tịnh 心tâm 住trụ 四tứ 行hành 道Đạo 跡tích 住trụ 五ngũ 決quyết 定định 住trụ 六lục 究cứu 竟cánh 住trụ 解giải 行hành 住trụ 是thị 初Sơ 地Địa 方phương 便tiện 淨tịnh 心tâm 住trụ 是thị 入nhập 初Sơ 地Địa 乃nãi 至chí 究cứu 竟cánh 。 住trụ 是thị 第đệ 十Thập 地Địa 止Chỉ 觀Quán 釋Thích 種chủng 性tánh 住trụ 云vân 若nhược 人nhân 無vô 有hữu 種chủng 性tánh 雖tuy 生sanh 善thiện 道đạo 數số 退thoái 數số 進tiến 不bất 得đắc 在tại 菩Bồ 薩Tát 六lục 人nhân 數số 中trung 若nhược 種chủng 性tánh 處xứ 成thành 就tựu 無vô 有hữu 退thoái 失thất 。 數sác 數sác 增tăng 進tiến 得đắc 是thị 一nhất 人nhân 也dã 淨tịnh 心tâm 入nhập 初Sơ 地Địa 者giả 得đắc 出xuất 世thế 間gian 心tâm 。 離ly 凡phàm 夫phu 我ngã 障chướng 故cố 行hành 道Đạo 跡tích 住trụ 從tùng 二nhị 地địa 至chí 七thất 地địa 住trụ 修tu 道Đạo 也dã 決quyết 定định 住trụ 者giả 八bát 地địa 九cửu 地địa 報báo 行hành 不bất 退thoái 也dã 究cứu 竟cánh 住trụ 十Thập 地Địa 者giả 。 學học 行hành 窮cùng 滿mãn 。

【# 玄huyền 】# 地địa 持trì 九cửu 種chủng 戒giới 定định 慧tuệ

只chỉ 是thị 六Lục 度Độ 皆giai 九cửu 中trung 義nghĩa 也dã 九cửu 戒giới 者giả 謂vị 一nhất 自tự 性tánh 戒giới 二nhị 一nhất 切thiết 戒giới 三tam 難nạn/nan 戒giới 四tứ 一nhất 切thiết 門môn 戒giới 五ngũ 善thiện 人nhân 戒giới 六lục 一nhất 切thiết 行hành 戒giới 七thất 除trừ 惱não 戒giới 八bát 此thử 世thế 他tha 世thế 。 戒giới 九cửu 清thanh 淨tịnh 戒giới 九cửu 定định 者giả 一nhất 自tự 性tánh 禪thiền 二nhị 一nhất 切thiết 禪thiền 三tam 難nạn/nan 禪thiền 四tứ 一nhất 切thiết 門môn 禪thiền 五ngũ 善thiện 人nhân 禪thiền 六lục 一nhất 切thiết 行hành 禪thiền 七thất 除trừ 惱não 禪thiền 八bát 此thử 世thế 他tha 世thế 。 禪thiền 九cửu 清thanh 淨tịnh 禪thiền 九cửu 慧tuệ 者giả 名danh 亦diệc 同đồng 耳nhĩ 。

與dữ 大đại 論luận 中trung 因nhân 中trung 總tổng 別biệt 果quả 上thượng 總tổng 別biệt

論luận 釋thích 四Tứ 智Trí 云vân 或hoặc 言ngôn 因nhân 中trung 權quyền 實thật 故cố 言ngôn 道đạo 慧tuệ 道đạo 種chủng 慧tuệ 入nhập 空không 為vi 實thật 慧tuệ 入nhập 假giả 為vi 權quyền 慧tuệ 或hoặc 言ngôn 果quả 上thượng 權quyền 實thật 故cố 言ngôn 一nhất 切thiết 。 智trí 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 直trực 緣duyên 中trung 道đạo 名danh 多đa 一Nhất 切Thiết 智Trí 雙song 照chiếu 二nhị 諦đế 名danh 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 或hoặc 言ngôn 因nhân 中trung 總tổng 別biệt 果quả 上thượng 總tổng 別biệt 直trực 言ngôn 道đạo 慧tuệ 一Nhất 切Thiết 智Trí 名danh 。 總tổng 各các 加gia 種chủng 者giả 故cố 名danh 別biệt 也dã 。

玄Huyền 籤# 備Bị 撿Kiểm 卷quyển 第đệ 二nhị