閑Nhàn 居Cư 編Biên
Quyển 0009
宋Tống 智Trí 圓Viên 著Trước

閑nhàn 居cư 編biên 第đệ 九cửu

宋tống 孤cô 山sơn 沙Sa 門Môn 。 智trí 圓viên 。 著trước 。

書Thư 文Văn 殊Thù 般Bát 若Nhã 經Kinh 疏Sớ/sơ 後Hậu 序Tự

吾ngô 養dưỡng 疾tật 於ư 錢tiền 唐đường 孤cô 山sơn 之chi 明minh 年niên 秋thu 八bát 月nguyệt 七thất 日nhật 同đồng 郡quận 大đại 中trung 祥tường 符phù 寺tự 沙Sa 門Môn 曰viết 可khả 孜tư 者giả 走tẩu 法pháp 孫tôn 清thanh 月nguyệt 詣nghệ 吾ngô 以dĩ 此thử 經Kinh 為vi 贊tán 且thả 言ngôn 孜tư 疇trù 昔tích 嘗thường 埽# 灑sái 于vu 經kinh 藏tạng 見kiến 一nhất 函hàm 獨độc 開khai 遂toại 進tiến 而nhi 闔hạp 之chi 偶ngẫu 闚khuy 其kỳ 題đề 而nhi 有hữu 文Văn 殊Thù 說thuyết 般Bát 若Nhã 之chi 號hiệu 孜tư 駭hãi 其kỳ 生sanh 平bình 之chi 未vị 聞văn 見kiến 遂toại 盥quán 掌chưởng 發phát 而nhi 讀đọc 之chi 且thả 領lãnh 其kỳ 旨chỉ 因nhân 以dĩ 其kỳ 文văn 示thị 同đồng 道đạo 智trí 海hải 公công 海hải 如như 孜tư 之chi 領lãnh 共cộng 嗟ta 世thế 之chi 不bất 傳truyền 人nhân 之chi 罕# 聞văn 孜tư 乃nãi 圖đồ 剞# 劂# 以dĩ 廣quảng 其kỳ 流lưu 通thông 今kim 所sở 以dĩ 遺di 吾ngô 者giả 亦diệc 冀ký 吾ngô 覽lãm 之chi 或hoặc 有hữu 述thuật 焉yên 吾ngô 是thị 時thời 故cố 疾tật 發phát 者giả 旬tuần 浹# 矣hĩ 乃nãi 憑bằng 几kỉ 整chỉnh 服phục 而nhi 俯phủ 讀đọc 之chi 既ký 微vi 識thức 其kỳ 旨chỉ 因nhân 分phần/phân 文văn 以dĩ 為vi 章chương 節tiết 四tứ 日nhật 而nhi 成thành 又hựu 筆bút 其kỳ 義nghĩa 以dĩ 為vi 疏sớ/sơ 旬tuần 有hữu 二nhị 日nhật 而nhi 成thành 用dụng 紙chỉ 一nhất 百bách 幅# 分phân 為vi 二nhị 卷quyển 因nhân 自tự 顧cố 曰viết 爾nhĩ 本bổn 生sanh 死tử 下hạ 劣liệt 之chi 人nhân 。 而nhi 遇ngộ 般Bát 若Nhã 尊tôn 妙diệu 之chi 法Pháp 。 以dĩ 淺thiển 識thức 而nhi 酌chước 深thâm 趣thú 以dĩ 鄙bỉ 語ngữ 而nhi 釋thích 格cách 言ngôn 而nhi 不bất 詒# 幽u 責trách 逮đãi 乎hồ 速tốc 成thành 者giả 非phi 聖thánh 有hữu 冥minh 加gia 之chi 力lực 耶da 非phi 孜tư 啟khải 發phát 之chi 心tâm 之chi 至chí 耶da 乃nãi 馨hinh 鑪lư 齊tề 莊trang 以dĩ 矢thỉ 之chi 曰viết 吾ngô 之chi 述thuật 苟cẩu 少thiểu 裨bì 於ư 化hóa 源nguyên 者giả 亦diệc 冀ký 傳truyền 之chi 於ư 後hậu 厥quyết 或hoặc 後hậu 之chi 人nhân 有hữu 聖thánh 如như 智trí 者giả 者giả 疏sớ/sơ 之chi 則tắc 吾ngô 之chi 言ngôn 期kỳ 灰hôi 滅diệt 無vô 惑hoặc 於ư 眾chúng 聽thính 也dã 如như 其kỳ 不bất 爾nhĩ 幸hạnh 少thiểu 留lưu 之chi 以dĩ 彌di 縫phùng 其kỳ 闕khuyết 知tri 我ngã 者giả 其kỳ 佛Phật 乎hồ 噫# 百bách 世thế 之chi 下hạ 如như 斯tư 文văn 之chi 不bất 墜trụy 後hậu 之chi 人nhân 受thọ 江giang 漢hán 之chi 浸tẩm 膏cao 澤trạch 之chi 潤nhuận 者giả 庶thứ 知tri 其kỳ 濫lạm 觴thương 觸xúc 石thạch 其kỳ 在tại 於ư 孜tư 公công 乎hồ 時thời 聖thánh 宋tống 天thiên 禧# 改cải 元nguyên 之chi 歲tuế 也dã 。

律luật 鈔sao 義nghĩa 苑uyển 後hậu 序tự

錢tiền 唐đường 大đại 律luật 師sư 擇trạch 梧# 者giả 字tự 元nguyên 羽vũ 德đức 高cao 而nhi 名danh 著trước 辯biện 博bác 而nhi 識thức 達đạt 嘗thường 撰soạn 義nghĩa 苑uyển 七thất 軸trục 蓋cái 解giải 事sự 鈔sao 而nhi 作tác 也dã 文văn 約ước 而nhi 理lý 備bị 詞từ 明minh 而nhi 義nghĩa 顯hiển 俾tỉ 來lai 學học 得đắc 其kỳ 門môn 而nhi 入nhập 見kiến 刪san 補bổ 之chi 富phú 止chỉ 作tác 之chi 美mỹ 者giả 繄# 斯tư 文văn 是thị 賴lại 至chí 若nhược 比tỉ 之chi 舊cựu 章chương 較giảo 之chi 眾chúng 說thuyết 鉤câu 深thâm 之chi 是thị 非phi 解giải 紛phân 之chi 去khứ 就tựu 覽lãm 者giả 別biệt 矣hĩ 不bất 在tại 談đàm 悉tất 於ư 戲hí 郢# 歌ca 既ký 發phát 擊kích 節tiết 而nhi 和hòa 者giả 往vãng 往vãng 有hữu 之chi 台thai 崖nhai 開Khai 士Sĩ 紫tử 其kỳ 服phục 者giả 曰viết 某mỗ 公công 業nghiệp 精tinh 三tam 學học 名danh 擅thiện 二nhị 科khoa 尊tôn 賢hiền 謀mưu 道đạo 有hữu 古cổ 人nhân 之chi 風phong 繇# 是thị 踐tiễn 朝triêu 聞văn 之chi 言ngôn 致trí 前tiền 席tịch 之chi 禮lễ 登đăng 律luật 師sư 之chi 堂đường 請thỉnh 益ích 而nhi 求cầu 異dị 焉yên 後hậu 學học 輩bối 聞văn 其kỳ 風phong 則tắc 怠đãi 者giả 勤cần 畫họa 者giả 進tiến 不bất 言ngôn 之chi 化hóa 豈khởi 家gia 至chí 而nhi 日nhật 見kiến 與dữ 嘗thường 謂vị 斯tư 文văn 也dã 指chỉ 南nam 羣quần 惑hoặc 垂thùy 裕# 來lai 裔duệ 為vi 不bất 俟sĩ 矣hĩ 且thả 患hoạn 夫phu 後hậu 學học 勞lao 於ư 繕thiện 寫tả 而nhi 損tổn 於ư 學học 功công 損tổn 學học 功công 則tắc 壅ủng 於ư 流lưu 通thông 矣hĩ 豈khởi 若nhược 刻khắc 板bản 摸mạc 印ấn 以dĩ 廣quảng 其kỳ 道đạo 哉tai 乃nãi 矢thỉ 厥quyết 謀mưu 於ư 律luật 師sư 稽khể 首thủ 以dĩ 請thỉnh 律luật 師sư 三tam 讓nhượng 而nhi 後hậu 從tùng 禮lễ 也dã 爰viên 有hữu 智trí 海hải 可khả 孜tư 二nhị 上thượng 人nhân 禪thiền 門môn 之chi 先tiên 覺giác 也dã 以dĩ 隨tùy 喜hỷ 之chi 心tâm 專chuyên 掌chưởng 其kỳ 事sự 於ư 是thị 筆bút 札# 得đắc 其kỳ 妙diệu 者giả 雕điêu 鏤lũ 得đắc 其kỳ 良lương 者giả 不bất 期kỳ 月nguyệt 而nhi 成thành 厥quyết 功công 美mỹ 矣hĩ 哉tai 同đồng 聲thanh 相tương 應ứng 也dã 如như 此thử 噫# 道đạo 患hoạn 乎hồ 不bất 行hành 既ký 行hành 則tắc 速tốc 若nhược 置trí 郵bưu 事sự 患hoạn 乎hồ 不bất 立lập 既ký 立lập 則tắc 勢thế 同đồng 破phá 竹trúc 夫phu 如như 是thị 則tắc 千thiên 世thế 之chi 下hạ 無vô 窮cùng 之chi 機cơ 彼bỉ 文văn 受thọ 賜tứ 而nhi 復phục 於ư 聖thánh 道Đạo 矣hĩ 何hà 止chỉ 夫phu 名danh 垂thùy 不bất 朽hủ 而nhi 已dĩ 哉tai 愚ngu 講giảng 科khoa 之chi 務vụ 文văn 學học 無vô 功công 庶thứ 覩đổ 律luật 師sư 之chi 行hành 道Đạo 某mỗ 公công 之chi 立lập 事sự 仰ngưỡng 止chỉ 之chi 極cực 輒triếp 為vi 後hậu 序tự 繫hệ 于vu 篇thiên 之chi 末mạt 云vân 時thời 聖thánh 宋tống 三tam 乘thừa 天thiên 王vương 有hữu 事sự 于vu 汾# 睢# 之chi 歲tuế 歲tuế 在tại 辛tân 亥hợi 六lục 月nguyệt 既ký 望vọng 錢tiền 唐đường 沙Sa 門Môn 釋thích 智trí 圓viên 序tự 。

詳Tường 勘Khám 金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 印Ấn 板Bản 後Hậu 序Tự

金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 經kinh 譯dịch 梵Phạm 成thành 華hoa 者giả 眾chúng 矣hĩ 盛thịnh 行hành 乎hồ 中trung 夏hạ 者giả 唯duy 後hậu 秦tần 羅la 什thập 所sở 翻phiên 之chi 本bổn 耳nhĩ 但đãn 年niên 祀tự 浸tẩm 遠viễn 舛suyễn 誤ngộ 實thật 多đa 好hảo/hiếu 異dị 之chi 徒đồ 不bất 無vô 添# 糅nhữu 或hoặc 節tiết 為vi 章chương 分phần/phân 或hoặc 間gian 以dĩ 頌tụng 文văn 或hoặc 前tiền 陳trần 啟khải 請thỉnh 或hoặc 中trung 加gia 別biệt 譯dịch 或hoặc 增tăng 其kỳ 字tự 句cú 古cổ 今kim 識thức 者giả 雖tuy 患hoạn 煩phiền 辭từ 而nhi 莫mạc 肯khẳng 芟# 夷di 乃nãi 曰viết 貴quý 流lưu 俗tục 之chi 生sanh 善thiện 也dã 遂toại 使sử 淳thuần 正chánh 之chi 法pháp 日nhật 就tựu 澆kiêu 漓# 失thất 真chân 道đạo 味vị 生sanh 善thiện 之chi 說thuyết 其kỳ 未vị 至chí 也dã 涅Niết 槃Bàn 所sở 謂vị 加gia 水thủy 之chi 乳nhũ 可khả 不bất 是thị 乎hồ 吾ngô 嗟ta 歎thán 久cửu 之chi 會hội 信tín 士sĩ 某mỗ 將tương 圖đồ 開khai 勒lặc 再tái 拜bái 稽khể 首thủ 欲dục 吾ngô 詳tường 定định 者giả 至chí 于vu 再tái 三tam 。 吾ngô 復phục 思tư 之chi 黜truất 訛ngoa 從tùng 正chánh 去khứ 濫lạm 傳truyền 真chân 吾ngô 之chi 職chức 也dã 豈khởi 得đắc 辭từ 其kỳ 勞lao 而nhi 固cố 讓nhượng 之chi 耶da 遂toại 然nhiên 其kỳ 請thỉnh 乃nãi 徧biến 搜sưu 古cổ 本bổn 及cập 考khảo 論luận 疏sớ/sơ 紕# 謬mậu 者giả 則tắc 正chánh 定định 之chi 妄vọng 加gia 者giả 則tắc 刪san 削tước 之chi 即tức 啟khải 請thỉnh 頌tụng 文văn 章chương 分phần/phân 增tăng 句cú 之chi 例lệ 也dã 其kỳ 慧Tuệ 命mạng 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 一nhất 章chương 乃nãi 魏ngụy 世thế 菩Bồ 提Đề 流lưu 支chi 所sở 譯dịch 之chi 本bổn 則tắc 有hữu 之chi 矣hĩ 後hậu 人nhân 橫hoạnh/hoành 議nghị 寫tả 入nhập 秦tần 經kinh 世thế 謂vị 幽u 冥minh 禪thiền 師sư 所sở 加gia 六lục 十thập 二nhị 字tự 者giả 是thị 也dã 既ký 傳truyền 秦tần 本bổn 亦diệc 宜nghi 除trừ 削tước 此thử 既ký 正chánh 譯dịch 流lưu 行hành 又hựu 久cửu 故cố 且thả 存tồn 之chi 俾tỉ 好hảo/hiếu 真chân 者giả 知tri 之chi 而nhi 勿vật 誦tụng 多đa 愛ái 者giả 讀đọc 之chi 而nhi 順thuận 懷hoài 經Kinh 云vân 阿A 那Na 含Hàm 名danh 為vi 不Bất 來Lai 。 而nhi 實thật 無vô 來lai 準chuẩn 義nghĩa 合hợp 云vân 無vô 不bất 來lai 又hựu 三tam 數sác 處xử 唯duy 言ngôn 發phát 菩Bồ 提Đề 準chuẩn 義nghĩa 合hợp 有hữu 心tâm 字tự 或hoặc 古cổ 本bổn 闕khuyết 文văn 或hoặc 聖thánh 言ngôn 互hỗ 略lược 並tịnh 依y 而nhi 傳truyền 寫tả 弗phất 敢cảm 加gia 之chi 其kỳ 猶do 春xuân 秋thu 夏hạ 五ngũ 杜đỗ 鄭trịnh 服phục 虔kiền 皆giai 云vân 闕khuyết 文văn 不bất 加gia 月nguyệt 字tự 吾ngô 竊thiết 韙# 之chi 或hoặc 曰viết 經kinh 前tiền 啟khải 請thỉnh 俗tục 云vân 八bát 神thần 有hữu 加gia 護hộ 之chi 功công 何hà 除trừ 削tước 邪tà 答đáp 曰viết 佛Phật 以dĩ 金kim 剛cang 之chi 寶bảo 堅kiên 利lợi 以dĩ 喻dụ 般Bát 若Nhã 體thể 用dụng 也dã 此thử 由do 世thế 人nhân 不bất 曉hiểu 真Chân 諦Đế 記ký 中trung 六lục 色sắc 金kim 剛cang 之chi 寶bảo 輙triếp 加gia 二nhị 種chủng 便tiện 作tác 神thần 名danh (# 八bát 金kim 剛cang 也dã )# 神thần 名danh 既ký 誤ngộ 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 非phi (# 四tứ 菩Bồ 薩Tát 也dã )# 風phong 俗tục 濫lạm 傳truyền 何hà 足túc 言ngôn 也dã 又hựu 此thử 經Kinh 所sở 在tại 。 則tắc 為vi 有hữu 佛Phật 。 豈khởi 假giả 八bát 神thần 獲hoạch 利lợi 益ích 請thỉnh 思tư 法pháp 喻dụ 自tự 曉hiểu 是thị 非phi (# 以dĩ 金kim 剛cang 之chi 寶bảo 喻dụ 般Bát 若Nhã 之chi 法pháp 非phi 是thị 執chấp 金kim 剛cang 神thần 。 也dã )# 或hoặc 者giả 曰viết 啟khải 請thỉnh 可khả 削tước 其kỳ 實thật 然nhiên 也dã 且thả 頌tụng 文văn 是thị 古cổ 德đức 所sở 唱xướng 分phần/phân 章chương 亦diệc 疏sớ/sơ 義nghĩa 所sở 存tồn 存tồn 之chi 生sanh 善thiện 豈khởi 損tổn 大đại 猷# 答đáp 曰viết 若nhược 以dĩ 古cổ 德đức 所sở 唱xướng 疏sớ/sơ 義nghĩa 所sở 存tồn 則tắc 可khả 添# 糅nhữu 經kinh 文văn 者giả 且thả 釋thích 經kinh 之chi 要yếu 豈khởi 踰du 無vô 著trước 天thiên 親thân 二nhị 論luận 耶da 則tắc 亦diệc 可khả 添# 糅nhữu 經kinh 中trung 矣hĩ 故cố 知tri 任nhậm 意ý 增tăng 加gia 雜tạp 乎hồ 佛Phật 語ngữ 無vô 乃nãi 不bất 可khả 乎hồ 咨tư 爾nhĩ 有hữu 識thức 試thí 為vi 思tư 之chi 且thả 徧biến 誦tụng 諸chư 段đoạn 雜tạp 語ngữ 已dĩ 廢phế 讀đọc 半bán 卷quyển 真chân 文văn 何hà 如như 捨xả 雜tạp 誦tụng 真chân 使sử 心tâm 無vô 間gián 斷đoạn 。 縱túng/tung 未vị 能năng 即tức 言ngôn 體thể 道đạo 且thả 為vi 乘thừa 種chủng 亦diệc 已dĩ 深thâm 矣hĩ 嗚ô 呼hô 末mạt 世thế 任nhậm 情tình 滋tư 甚thậm 夫phu 雜tạp 金kim 以dĩ 鍮thâu 豈khởi 益ích 金kim 之chi 貴quý 加gia 絲ti 以dĩ 麻ma 豈khởi 助trợ 絲ti 之chi 美mỹ 乎hồ 又hựu 自tự 古cổ 書thư 經kinh 行hành 以dĩ 一nhất 十thập 七thất 字tự 為vi 準chuẩn 故cố 古cổ 疏sớ/sơ 分phần/phân 釋thích 諸chư 經kinh 咸hàm 以dĩ 行hành 數số 為vi 計kế 以dĩ 行hành 約ước 數số 亦diệc 可khả 知tri 故cố 皇hoàng 朝triêu 策sách 試thí 之chi 式thức 計kế 其kỳ 紙chỉ 數số 葢# 以dĩ 十thập 七thất 字tự 為vi 行hành 二nhị 十thập 五ngũ 行hạnh 。 為vi 紙chỉ 也dã 近cận 世thế 變biến 亂loạn 制chế 度độ 或hoặc 大đại 書thư 則tắc 行hành 止chỉ 三tam 五ngũ 或hoặc 小tiểu 書thư 則tắc 字tự 數số 至chí 多đa 大đại 書thư 則tắc 曰viết 便tiện 於ư 耆kỳ 年niên 披phi 讀đọc 小tiểu 書thư 則tắc 曰viết 利lợi 於ư 遠viễn 行hành 負phụ 荷hà 吁hu 可khả 怪quái 也dã 吾ngô 覩đổ 耆kỳ 年niên 者giả 得đắc 小tiểu 書thư 家gia 書thư 不bất 倦quyện 委ủy 讀đọc 遠viễn 行hành 者giả 負phụ 重trọng 大đại 資tư 貨hóa 未vị 聞văn 告cáo 勞lao 忍nhẫn 於ư 般Bát 若Nhã 至chí 言ngôn 反phản 生sanh 懈giải 慢mạn 變biến 其kỳ 法pháp 式thức 隨tùy 我ngã 凡phàm 情tình 我ngã 好hảo/hiếu 大đại 則tắc 大đại 書thư 我ngã 好hảo/hiếu 小tiểu 則tắc 小tiểu 寫tả 少thiểu 能năng 務vụ 本bổn 多đa 見kiến 隨tùy 流lưu 如như 此thử 通thông 經kinh 或hoặc 當đương 損tổn 法pháp 事sự 猶do 未vị 正chánh 於ư 理lý 如như 何hà 夫phu 子tử 有hữu 言ngôn 中trung 庸dong 之chi 德đức 民dân 鮮tiên 久cửu 矣hĩ 今kim 所sở 印ấn 本bổn 循tuần 乎hồ 古cổ 制chế 以dĩ 十thập 七thất 字tự 為vi 行hành 庶thứ 使sử 真chân 法pháp 流lưu 通thông 永vĩnh 永vĩnh 作tác 則tắc 同đồng 見kiến 同đồng 行hành 。 察sát 我ngã 志chí 乎hồ 恐khủng 來lai 者giả 不bất 知tri 故cố 直trực 書thư 以dĩ 見kiến 其kỳ 意ý 時thời 大đại 宋tống 天thiên 禧# 元nguyên 年niên 丁đinh 巳tị 歲tuế 秋thu 七thất 月nguyệt 二nhị 十thập 五ngũ 日nhật 於ư 錢tiền 唐đường 瑪mã 瑙não 院viện 講giảng 堂đường 序tự 。

閑nhàn 居cư 編biên 第đệ 九cửu