金Kim 剛Cang 經Kinh 訂 義Nghĩa

清Thanh 俞 樾 著Trước

金Kim 剛Cang 經Kinh 訂# 義Nghĩa

德đức 清thanh 。 俞# 樾# 。

其kỳ 一nhất

第đệ 二nhị 分phần 云vân 。 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 應ưng 云vân 何hà 住trụ 。 云vân 何hà 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 按án 。 心tâm 即tức 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 住trụ 者giả 住trụ 此thử 心tâm 也dã 。 降hàng 伏phục 者giả 降hàng 伏phục 此thử 心tâm 也dã 。 俗tục 解giải 謂vị 真chân 心tâm 當đương 住trụ 。 使sử 之chi 不bất 退thoái 轉chuyển 。 妄vọng 心tâm 當đương 降hàng 伏phục 。 使sử 之chi 不bất 擾nhiễu 亂loạn 。 分phân 別biệt 為vi 二nhị 。 殊thù 失thất 語ngữ 氣khí 。 且thả 非phi 如Như 來Lai 立lập 教giáo 之chi 旨chỉ 也dã 。 下hạ 文văn 佛Phật 言ngôn 應ưng 如như 是thị 住trụ 。 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 然nhiên 詳tường 通thông 篇thiên 所sở 言ngôn 。 言ngôn 住trụ 者giả 多đa 。 言ngôn 降hàng 伏phục 者giả 少thiểu 。 蓋cái 所sở 謂vị 不bất 住trụ 色sắc 布bố 施thí 。 不bất 住trụ 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp 布bố 施thí 。 皆giai 以dĩ 不bất 住trụ 為vi 住trụ 。 以dĩ 不bất 住trụ 為vi 住trụ 。 則tắc 即tức 住trụ 即tức 降hàng 伏phục 矣hĩ 。 其kỳ 義nghĩa 莫mạc 明minh 於ư 第đệ 十thập 七thất 分phần 所sở 言ngôn 。 此thử 一nhất 分phần/phân 。 本bổn 是thị 申thân 說thuyết 前tiền 義nghĩa 。 語ngữ 較giảo 簡giản 而nhi 意ý 轉chuyển 明minh 也dã 。 其kỳ 文văn 曰viết 。

爾nhĩ 時thời 須Tu 菩Bồ 提Đề 白bạch 佛Phật 言ngôn 。

世Thế 尊Tôn 。 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 云vân 何hà 應ưng 住trụ 。 云vân 何hà 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 當đương 生sanh 如như 是thị 心tâm 。 我ngã 應ưng 滅diệt 度độ 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 滅diệt 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 已dĩ 。 而nhi 無vô 有hữu 一nhất 眾chúng 生sanh 。 實thật 滅diệt 度độ 者giả 。 按án 。 我ngã 應ưng 滅diệt 度độ 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 住trụ 也dã 。 滅diệt 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 已dĩ 。 而nhi 無vô 有hữu 一nhất 眾chúng 生sanh 。 實thật 滅diệt 度độ 者giả 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 也dã 。 得đắc 此thử 數số 語ngữ 。 覆phú 讀đọc 第đệ 三tam 分phần/phân 。 則tắc 文văn 義nghĩa 了liễu 然nhiên 矣hĩ 。 故cố 第đệ 四tứ 分phần/phân 末mạt 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 無vô 住trụ 相tướng 布bố 施thí 。 又hựu 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 但đãn 應ưng 如như 所sở 教giáo 住trụ 。 上thượng 文văn 住trụ 為vi 一nhất 義nghĩa 。 降hàng 伏phục 為vi 一nhất 義nghĩa 。 而nhi 此thử 文văn 不bất 及cập 降hàng 伏phục 。 蓋cái 言ngôn 但đãn 應ưng 如như 所sở 教giáo 住trụ 。 則tắc 即tức 住trụ 即tức 降hàng 伏phục 矣hĩ 。 俗tục 解giải 不bất 知tri 。 謂vị 此thử 住trụ 字tự 作tác 止chỉ 字tự 解giải 不phủ 。 住trụ 之chi 住trụ 作tác 染nhiễm 著trước 解giải 。 殊thù 失thất 其kỳ 旨chỉ 。 今kim 以dĩ 儒nho 理lý 言ngôn 之chi 。 子tử 貢cống 問vấn 曰viết 。 有hữu 一nhất 言ngôn 而nhi 可khả 以dĩ 終chung 身thân 行hành 之chi 者giả 乎hồ 。 子tử 曰viết 。 其kỳ 恕thứ 乎hồ 。 己kỷ 所sở 不bất 欲dục 。 勿vật 施thí 於ư 人nhân 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 住trụ 也dã 。 子tử 貢cống 曰viết 。 我ngã 不bất 欲dục 人nhân 之chi 加gia 諸chư 我ngã 也dã 。 我ngã 亦diệc 欲dục 無vô 加gia 諸chư 人nhân 。 子tử 曰viết 。 賜tứ 也dã 。 非phi 爾nhĩ 所sở 及cập 也dã 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 也dã 。 子tử 曰viết 。 衣y 敝tệ 縕# 袍bào 。 與dữ 衣y 狐hồ 貉# 者giả 立lập 。 而nhi 不bất 恥sỉ 者giả 。 其kỳ 由do 也dã 與dữ 。 不bất 忮# 不bất 求cầu 。 何hà 用dụng 不bất 臧tang 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 住trụ 也dã 。 子tử 路lộ 終chung 身thân 誦tụng 之chi 。 子tử 曰viết 。 是thị 道đạo 也dã 。 何hà 足túc 以dĩ 臧tang 。 即tức 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 也dã 。 蓋cái 儒nho 者giả 之chi 言ngôn 曰viết 實thật 若nhược 虗hư 。 而nhi 此thử 經Kinh 亦diệc 言ngôn 無vô 實thật 無vô 虗hư 。 若nhược 無vô 所sở 住trụ 。 則tắc 涉thiệp 於ư 虗hư 矣hĩ 。 而nhi 有hữu 所sở 住trụ 。 則tắc 又hựu 滯trệ 於ư 實thật 矣hĩ 。 故cố 應ưng 如như 是thị 住trụ 。 又hựu 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 儒nho 理lý 佛Phật 理lý 。 一nhất 以dĩ 貫quán 之chi 。

其kỳ 二nhị

第đệ 八bát 分phần/phân 云vân 。 若nhược 人nhân 滿mãn 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 七thất 寶bảo 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 是thị 人nhân 所sở 得đắc 福phước 德đức 。 寧ninh 為vi 多đa 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 甚thậm 多đa 。

何hà 以dĩ 故cố 。 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 性tánh 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 多đa 。 按án 。 性tánh 字tự 疑nghi 衍diễn 文văn 也dã 。 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 。 乃nãi 無vô 實thật 無vô 虗hư 之chi 義nghĩa 。 第đệ 十thập 九cửu 分phần/phân 云vân 。 若nhược 有hữu 人nhân 滿mãn 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 七thất 寶bảo 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 是thị 人nhân 以dĩ 是thị 因nhân 緣duyên 。 得đắc 福phước 多đa 不phủ 。 如như 是thị 世Thế 尊Tôn 。 此thử 人nhân 以dĩ 是thị 因nhân 緣duyên 。 得đắc 福phước 甚thậm 多đa 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 福phước 德đức 有hữu 實thật 。 (# 當đương 作tác 實thật 有hữu 傳truyền 寫tả 倒đảo 也dã )# 如Như 來Lai 不bất 說thuyết 得đắc 福phước 多đa 。 以dĩ 福phước 德đức 無vô 故cố 。 如Như 來Lai 說thuyết 得đắc 福phước 德đức 多đa 。 兩lưỡng 文văn 語ngữ 意ý 相tương 近cận 。 可khả 以dĩ 發phát 明minh 。 此thử 云vân 是thị 福phước 德đức 。 即tức 彼bỉ 所sở 云vân 福phước 德đức 實thật 有hữu 也dã 。 此thử 云vân 非phi 福phước 德đức 。 即tức 彼bỉ 所sở 云vân 福phước 德đức 無vô 也dã 。 此thử 云vân 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 多đa 。 彼bỉ 云vân 若nhược 福phước 德đức 實thật 有hữu 。 如Như 來Lai 不bất 說thuyết 得đắc 福phước 德đức 多đa 。 以dĩ 福phước 德đức 無vô 故cố 。 如Như 來Lai 說thuyết 得đắc 福phước 德đức 多đa 。 語ngữ 有hữu 繁phồn 簡giản 。 意ý 則tắc 一nhất 也dã 。 今kim 衍diễn 性tánh 字tự 。 則tắc 福phước 德đức 與dữ 福phước 性tánh 。 區khu 而nhi 為vi 二nhị 矣hĩ 。 福phước 德đức 在tại 外ngoại 。 福phước 德đức 性tánh 在tại 內nội 。 既ký 有hữu 內nội 外ngoại 之chi 分phần 。 自tự 有hữu 是thị 非phi 之chi 判phán 。 凡phàm 夫phu 皆giai 能năng 言ngôn 之chi 。 豈khởi 得đắc 為vi 如Như 來Lai 無vô 上thượng 。 甚thậm 深thâm 之chi 妙diệu 旨chỉ 哉tai 。 俗tục 解giải 云vân 。 此thử 等đẳng 福phước 德đức 。 是thị 身thân 外ngoại 享hưởng 用dụng 。 與dữ 我ngã 真chân 性tánh 。 全toàn 不bất 相tương 關quan 。 即tức 非phi 福phước 德đức 。 出xuất 於ư 性tánh 中trung 者giả 。 以dĩ 是thị 為vi 解giải 。 失thất 之chi 淺thiển 矣hĩ 。 今kim 以dĩ 全toàn 經kinh 體thể 例lệ 求cầu 之chi 。 第đệ 五ngũ 分phần/phân 云vân 。 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 身thân 相tướng 。 即tức 非phi 身thân 相tướng 。 豈khởi 有hữu 兩lưỡng 身thân 相tướng 邪tà 。 第đệ 八bát 分phần/phân 云vân 。 所sở 謂vị 佛Phật 法Pháp 者giả 。 即tức 非phi 佛Phật 法Pháp 。 豈khởi 有hữu 兩lưỡng 佛Phật 法Pháp 邪tà 。 十thập 三tam 分phần/phân 云vân 。 佛Phật 說thuyết 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 即tức 非phi 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 豈khởi 有hữu 兩lưỡng 般ban 若nhược 波Ba 羅La 蜜Mật 邪tà 。 推thôi 之chi 。 十thập 四tứ 分phần/phân 云vân 。 是thị 實thật 相tướng 者giả 。 即tức 非phi 實thật 相tướng 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 名danh 實thật 相tướng 。 十thập 七thất 分phần 云vân 。 所sở 言ngôn 一nhất 切thiết 法pháp 者giả 。 即tức 非phi 一nhất 切thiết 法pháp 。 是thị 故cố 名danh 一nhất 切thiết 法pháp 。 第đệ 十thập 八bát 分phần/phân 云vân 。 如Như 來Lai 說thuyết 諸chư 心tâm 。 者giả 皆giai 為vi 非phi 心tâm 。 是thị 名danh 為vi 心tâm 。 第đệ 二nhị 十thập 分phần/phân 云vân 。 如Như 來Lai 說thuyết 具cụ 足túc 色sắc 身thân 。 即tức 非phi 具cụ 足túc 色sắc 身thân 。 是thị 名danh 具cụ 足túc 色sắc 身thân 。 二nhị 十thập 三tam 分phần/phân 云vân 。 所sở 言ngôn 善thiện 法Pháp 者giả 。 如Như 來Lai 說thuyết 非phi 善thiện 法Pháp 。 是thị 名danh 善thiện 法Pháp 。 第đệ 三tam 十thập 分phần/phân 云vân 。 如Như 來Lai 說thuyết 一nhất 合hợp 相tướng 。 即tức 非phi 一nhất 合hợp 相tướng 。 是thị 名danh 一nhất 合hợp 相tướng 。 三tam 十thập 一nhất 分phần/phân 云vân 。 所sở 言ngôn 法pháp 相tướng 者giả 。 如Như 來Lai 說thuyết 即tức 非phi 法pháp 相tướng 。 是thị 名danh 法pháp 相tướng 。 全toàn 經kinh 中trung 。 如như 此thử 者giả 甚thậm 多đa 。 並tịnh 與dữ 此thử 文văn 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 多đa 。 文văn 義nghĩa 一nhất 律luật 。 足túc 證chứng 性tánh 字tự 之chi 衍diễn 矣hĩ 。 而nhi 尤vưu 有hữu 可khả 切thiết 證chứng 者giả 。 第đệ 三tam 十thập 分phần/phân 云vân 。 若nhược 是thị 微vi 塵trần 眾chúng 實thật 有hữu 者giả 。 佛Phật 則tắc 不bất 說thuyết 。 是thị 微vi 塵trần 眾chúng 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 佛Phật 說thuyết 微vi 塵trần 眾chúng 。 即tức 非phi 微vi 塵trần 眾chúng 。 是thị 名danh 微vi 塵trần 眾chúng 。 以dĩ 是thị 言ngôn 之chi 。 微vi 塵trần 眾chúng 非phi 實thật 有hữu 。 故cố 非phi 微vi 塵trần 。 然nhiên 則tắc 福phước 德đức 亦diệc 非phi 實thật 有hữu 。 故cố 非phi 福phước 德đức 。 愚ngu 以dĩ 第đệ 十thập 九cửu 分phần/phân 所sở 云vân 若nhược 福phước 德đức 實thật 有hữu 。 如Như 來Lai 不bất 說thuyết 得đắc 福phước 德đức 多đa 。 證chứng 此thử 文văn 所sở 云vân 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 多đa 。 以dĩ 經kinh 解giải 經kinh 。 塙# 有hữu 明minh 證chứng 矣hĩ 。 蓋cái 此thử 經Kinh 大đại 旨chỉ 。 在tại 於ư 無vô 實thật 無vô 虗hư 。 惟duy 其kỳ 無vô 實thật 無vô 虗hư 。 是thị 以dĩ 即tức 非phi 即tức 是thị 。 所sở 謂vị 應ưng 如như 是thị 住trụ 。 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 也dã 。 俗tục 解giải 謂vị 住trụ 者giả 住trụ 其kỳ 真chân 心tâm 。 降hàng 伏phục 者giả 降hàng 伏phục 其kỳ 妄vọng 心tâm 。 故cố 於ư 此thử 文văn 。 福phước 德đức 下hạ 增tăng 性tánh 字tự 見kiến 。 福phước 德đức 是thị 妄vọng 。 福phước 德đức 性tánh 是thị 真chân 。 理lý 雖tuy 可khả 通thông 。 而nhi 於ư 全toàn 經kinh 語ngữ 意ý 。 殊thù 不bất 一nhất 律luật 。 徒đồ 生sanh 葛cát 藤đằng 。 無vô 當đương 經kinh 義nghĩa 。

其kỳ 三tam

第đệ 十thập 四tứ 分phần/phân 云vân 。 如Như 來Lai 是thị 真chân 語ngữ 者giả 。 實thật 語ngữ 者giả 。 如như 語ngữ 者giả 。 不bất 誑cuống 語ngữ 者giả 。 不bất 異dị 語ngữ 者giả 。 按án 真chân 語ngữ 實thật 語ngữ 不bất 誑cuống 。 語ngữ 不bất 異dị 語ngữ 。 皆giai 易dị 解giải 說thuyết 。 獨độc 所sở 謂vị 如như 語ngữ 者giả 。 不bất 易dị 解giải 說thuyết 。 俗tục 解giải 云vân 。 默mặc 契khế 真Chân 如Như 之chi 語ngữ 。 苟cẩu 為vi 推thôi 美mỹ 。 未vị 合hợp 經kinh 義nghĩa 。 愚ngu 謂vị 如như 語ngữ 即tức 真chân 語ngữ 實thật 語ngữ 。 亦diệc 即tức 不bất 誑cuống 語ngữ 不bất 異dị 語ngữ 也dã 。 如như 者giả 如như 其kỳ 真chân 。 如như 其kỳ 實thật 也dã 。 如như 其kỳ 真chân 。 如như 其kỳ 實thật 。 則tắc 不bất 誑cuống 矣hĩ 。 真chân 無vô 二nhị 真chân 。 實thật 無vô 二nhị 實thật 。 則tắc 不bất 異dị 矣hĩ 。 今kim 淺thiển 言ngôn 之chi 。 一nhất 則tắc 曰viết 一nhất 。 二nhị 則tắc 曰viết 二nhị 。 不bất 增tăng 不bất 減giảm 。 所sở 謂vị 如như 也dã 。 一nhất 則tắc 真chân 一nhất 。 二nhị 則tắc 真chân 二nhị 。 是thị 謂vị 之chi 真chân 。 一nhất 實thật 有hữu 一nhất 。 二nhị 實thật 有hữu 二nhị 。 是thị 謂vị 之chi 實thật 。 是thị 故cố 如như 語ngữ 。 即tức 真chân 語ngữ 實thật 語ngữ 也dã 。 增tăng 一nhất 為vi 二nhị 。 減giảm 二nhị 為vi 一nhất 。 是thị 謂vị 之chi 誑cuống 。 可khả 增tăng 為vi 二nhị 。 即tức 可khả 減giảm 為vi 一nhất 。 可khả 減giảm 為vi 一nhất 。 即tức 可khả 增tăng 為vi 二nhị 。 是thị 謂vị 之chi 異dị 。 是thị 故cố 如như 語ngữ 即tức 不bất 誑cuống 語ngữ 不bất 異dị 語ngữ 也dã 。 然nhiên 則tắc 真chân 語ngữ 實thật 語ngữ 不bất 誑cuống 。 語ngữ 不bất 異dị 語ngữ 。 實thật 不bất 外ngoại 乎hồ 如như 語ngữ 而nhi 已dĩ 矣hĩ 。 推thôi 而nhi 言ngôn 之chi 。 如Như 來Lai 之chi 名danh 。 即tức 由do 於ư 此thử 。 第đệ 十thập 七thất 分phần 云vân 。 如Như 來Lai 者giả 即tức 諸chư 法pháp 如như 義nghĩa 。 所sở 謂vị 如như 義nghĩa 者giả 。 如như 其kỳ 義nghĩa 而nhi 止chỉ 。 不bất 增tăng 不bất 減giảm 也dã 。 此thử 如Như 來Lai 之chi 所sở 。 以dĩ 為vi 如như 也dã 。 然nhiên 則tắc 何hà 以dĩ 言ngôn 如Như 來Lai 。 第đệ 二nhị 十thập 九cửu 分phần/phân 云vân 。 若nhược 有hữu 人nhân 言ngôn 。 如Như 來Lai 若nhược 來lai 若nhược 去khứ 。 若nhược 坐tọa 若nhược 臥ngọa 。 是thị 人nhân 不bất 解giải 。 我ngã 所sở 說thuyết 義nghĩa 。

何hà 以dĩ 故cố 。 如Như 來Lai 者giả 。 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 亦diệc 無vô 所sở 去khứ 。 故cố 名danh 如Như 來Lai 。 以dĩ 是thị 言ngôn 之chi 。 如Như 來Lai 者giả 實thật 無vô 所sở 有hữu 。 故cố 來lai 去khứ 坐tọa 臥ngọa 。 皆giai 不bất 足túc 見kiến 如Như 來Lai 。 欲dục 見kiến 如Như 來Lai 。 當đương 於ư 無vô 來lai 無vô 去khứ 見kiến 之chi 。 無vô 來lai 無vô 去khứ 。 則tắc 無vô 有hữu 也dã 。 既ký 無vô 有hữu 矣hĩ 。 安an 有hữu 如Như 來Lai 。 所sở 謂vị 如Như 來Lai 者giả 。 就tựu 來lai 者giả 言ngôn 耳nhĩ 。 譬thí 如như 空không 室thất 之chi 中trung 。 縣huyện 一nhất 明minh 鏡kính 。 其kỳ 中trung 無vô 有hữu 也dã 。 而nhi 人nhân 之chi 來lai 者giả 見kiến 為vi 人nhân 。 物vật 之chi 來lai 者giả 見kiến 為vi 物vật 。 各các 如như 其kỳ 來lai 者giả 而nhi 已dĩ 矣hĩ 。 此thử 所sở 謂vị 如Như 來Lai 也dã 。 雖tuy 然nhiên 。 此thử 非phi 獨độc 佛Phật 理lý 如như 是thị 。 雖tuy 儒nho 理lý 亦diệc 然nhiên 。 故cố 易dị 大đại 傳truyền 曰viết 。 仁nhân 者giả 見kiến 之chi 謂vị 之chi 仁nhân 。 知tri 者giả 見kiến 之chi 謂vị 之chi 知tri 。 百bá 姓tánh 日nhật 用dụng 而nhi 不bất 知tri 。 昔tích 顏nhan 淵uyên 從tùng 夫phu 子tử 游du 出xuất 。 而nhi 告cáo 人nhân 曰viết 。 吾ngô 有hữu 得đắc 於ư 夫phu 子tử 矣hĩ 。 宰tể 我ngã 子tử 貢cống 有hữu 若nhược 從tùng 夫phu 子tử 游du 出xuất 。 而nhi 告cáo 人nhân 曰viết 。 吾ngô 有hữu 得đắc 於ư 夫phu 子tử 矣hĩ 。 夫phu 子tử 之chi 道đạo 一nhất 也dã 。 而nhi 顏nhan 淵uyên 得đắc 之chi 。 以dĩ 為vi 顏nhan 淵uyên 。 宰tể 我ngã 子tử 貢cống 有hữu 若nhược 得đắc 之chi 。 以dĩ 為vi 宰tể 我ngã 子tử 貢cống 有hữu 若nhược 。 而nhi 夫phu 子tử 不bất 知tri 也dã 。 然nhiên 則tắc 孔khổng 子tử 亦diệc 如Như 來Lai 也dã 。

其kỳ 四tứ

第đệ 二nhị 十thập 六lục 分phần/phân 云vân 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 觀quán 如Như 來Lai 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 如như 是thị 如như 是thị 。 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 觀quán 如Như 來Lai 。 按án 。 第đệ 十thập 三tam 分phần/phân 云vân 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。 不bất 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 。 是thị 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 已dĩ 知tri 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 之chi 不bất 足túc 以dĩ 見kiến 如Như 來Lai 矣hĩ 。 何hà 以dĩ 至chí 此thử 又hựu 言ngôn 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 觀quán 如Như 來Lai 邪tà 。 世thế 有hữu 為vi 之chi 說thuyết 者giả 曰viết 。 其kỳ 言ngôn 不bất 可khả 以dĩ 相tương 見kiến 者giả 。 謂vị 色sắc 即tức 是thị 空không 也dã 。 言ngôn 可khả 以dĩ 相tương/tướng 觀quán 者giả 。 謂vị 空không 即tức 是thị 色sắc 也dã 。 愚ngu 按án 。 此thử 說thuyết 美mỹ 矣hĩ 。 而nhi 有hữu 未vị 盡tận 須Tu 菩Bồ 提Đề 之chi 意ý 。 蓋cái 以dĩ 見kiến 與dữ 觀quán 不bất 同đồng 。 見kiến 者giả 彼bỉ 與dữ 我ngã 見kiến 也dã 。 觀quán 者giả 以dĩ 我ngã 觀quán 彼bỉ 也dã 。 如Như 來Lai 為vi 希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 。 宜nghi 示thị 我ngã 最tối 上thượng 第đệ 一nhất 。 希hy 有hữu 之chi 法Pháp 。 豈khởi 徒đồ 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 示thị 我ngã 哉tai 。 故cố 不bất 可khả 以dĩ 相tương 見kiến 也dã 。 若nhược 以dĩ 我ngã 觀quán 如Như 來Lai 。 則tắc 所sở 謂vị 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 亦diệc 無vô 所sở 去khứ 者giả 。 我ngã 何hà 從tùng 知tri 之chi 。 得đắc 其kỳ 相tương/tướng 而nhi 觀quán 之chi 。 是thị 亦diệc 足túc 矣hĩ 。 故cố 欲dục 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 觀quán 如Như 來Lai 也dã 。 子tử 貢cống 曰viết 。 夫phu 子tử 之chi 文văn 章chương 。 可khả 得đắc 而nhi 聞văn 也dã 。 夫phu 子tử 之chi 言ngôn 性tánh 與dữ 天thiên 道đạo 。 不bất 可khả 得đắc 而nhi 聞văn 也dã 。 是thị 孔khổng 氏thị 之chi 徒đồ 。 亦diệc 知tri 夫phu 子tử 之chi 道đạo 。 非phi 徒đồ 以dĩ 文văn 章chương 見kiến 矣hĩ 。 即tức 須Tu 菩Bồ 提Đề 所sở 謂vị 不bất 可khả 。 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 也dã 。 而nhi 鄉hương 黨đảng 一nhất 篇thiên 。 備bị 記ký 孔khổng 子tử 飲ẩm 食thực 居cư 處xứ 衣y 服phục 之chi 制chế 。 以dĩ 示thị 後hậu 世thế 。 則tắc 又hựu 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 所sở 謂vị 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 觀quán 如Như 來Lai 矣hĩ 。 佛Phật 言ngôn 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 觀quán 如Như 來Lai 。 轉Chuyển 輪Luân 聖Thánh 王Vương 。 則tắc 是thị 如Như 來Lai 。 又hựu 說thuyết 偈kệ 言ngôn 。 若nhược 以dĩ 色sắc 見kiến 我ngã 。 以dĩ 音âm 聲thanh 求cầu 我ngã 。 是thị 人nhân 行hành 邪tà 道đạo 。 不bất 能năng 見kiến 如Như 來Lai 。 蓋cái 如Như 來Lai 所sở 與dữ 人nhân 見kiến 者giả 。 不bất 在tại 此thử 。 則tắc 人nhân 之chi 觀quán 如Như 來Lai 者giả 。 亦diệc 當đương 不bất 在tại 此thử 。 而nhi 在tại 須Tu 菩Bồ 提Đề 之chi 意ý 。 則tắc 固cố 非phi 前tiền 後hậu 兩lưỡng 歧kỳ 也dã 。

其kỳ 五ngũ

第đệ 二nhị 十thập 七thất 分phần/phân 云vân 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 汝nhữ 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 如Như 來Lai 不bất 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 莫mạc 作tác 是thị 念niệm 。 如Như 來Lai 不bất 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 汝nhữ 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 說thuyết 諸chư 法pháp 斷đoạn 滅diệt 。 莫mạc 作tác 是thị 念niệm 。

何hà 以dĩ 故cố 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 於ư 法pháp 不bất 說thuyết 斷đoạn 滅diệt 相tướng 。 按án 。 自tự 第đệ 三tam 分phần/phân 云vân 。 有hữu 我ngã 相tương/tướng 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 則tắc 非phi 菩Bồ 薩Tát 。 自tự 此thử 以dĩ 下hạ 。 皆giai 說thuyết 無vô 相tướng 之chi 義nghĩa 。 至chí 上thượng 第đệ 二nhị 十thập 六lục 分phần/phân 云vân 。 若nhược 以dĩ 色sắc 見kiến 我ngã 。 以dĩ 言ngôn 聲thanh 求cầu 我ngã 。 是thị 人nhân 行hành 邪tà 道đạo 。 不bất 能năng 見kiến 如Như 來Lai 。 則tắc 不bất 啻# 大đại 聲thanh 而nhi 疾tật 呼hô 矣hĩ 。 乃nãi 按án 此thử 分phần/phân 又hựu 言ngôn 。 如Như 來Lai 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 又hựu 言ngôn 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 於ư 法pháp 不bất 說thuyết 斷đoạn 滅diệt 相tướng 。 則tắc 與dữ 第đệ 十thập 四tứ 分phần/phân 所sở 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 應ưng 離ly 一nhất 切thiết 相tướng 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 大đại 相tương 背bội 謬mậu 矣hĩ 。 解giải 者giả 云vân 。 佛Phật 恐khủng 人nhân 執chấp 無vô 棄khí 有hữu 。 令linh 後hậu 人nhân 入nhập 道đạo 無vô 門môn 故cố 。 又hựu 有hữu 此thử 言ngôn 。 蓋cái 相tương/tướng 不bất 可khả 執chấp 。 亦diệc 不bất 可khả 毀hủy 也dã 。 其kỳ 說thuyết 固cố 亦diệc 有hữu 見kiến 。 然nhiên 如như 第đệ 十thập 四tứ 分phần/phân 云vân 。 信tín 心tâm 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 生sanh 實thật 相tướng 。 是thị 實thật 相tướng 者giả 。 即tức 是thị 非phi 相tướng 。 固cố 已dĩ 舉cử 即tức 色sắc 即tức 空không 之chi 旨chỉ 。 明minh 以dĩ 示thị 人nhân 。 諸chư 分phần/phân 中trung 。 發phát 明minh 此thử 義nghĩa 者giả 。 不bất 一nhất 而nhi 足túc 。 何hà 必tất 又hựu 贅# 此thử 數số 語ngữ 邪tà 。 若nhược 謂vị 自tự 此thử 以dĩ 上thượng 。 明minh 相tướng 之chi 不bất 可khả 有hữu 。 自tự 此thử 以dĩ 下hạ 。 明minh 相tướng 之chi 不bất 可khả 無vô 。 然nhiên 至chí 三tam 十thập 一nhất 分phần/phân 仍nhưng 云vân 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 。 應ưng 如như 是thị 知tri 。 如như 是thị 見kiến 如như 是thị 信tín 解giải 。 不bất 生sanh 法pháp 相tướng 。 至chí 三tam 十thập 二nhị 分phần 。 又hựu 以dĩ 不bất 取thủ 於ư 相tướng 四tứ 字tự 。 總tổng 結kết 全toàn 經kinh 。 是thị 此thử 經Kinh 首thủ 尾vĩ 。 無vô 非phi 發phát 明minh 無vô 相tướng 之chi 義nghĩa 。 獨độc 此thử 數số 言ngôn 為vi 歧kỳ 出xuất 矣hĩ 。 愚ngu 反phản 復phục 推thôi 求cầu 。 而nhi 知tri 此thử 文văn 之chi 有hữu 衍diễn 字tự 也dã 。 蓋cái 莫mạc 作tác 是thị 念niệm 。 如Như 來Lai 不bất 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 此thử 兩lưỡng 句cú 中trung 。 衍diễn 不bất 字tự 。

何hà 以dĩ 故cố 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 此thử 兩lưỡng 句cú 中trung 。 衍diễn 何hà 以dĩ 故cố 三tam 字tự 。 經Kinh 云vân 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 汝nhữ 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 如Như 來Lai 不bất 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 此thử 正chánh 言ngôn 之chi 也dã 。 又hựu 云vân 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 莫mạc 作tác 是thị 念niệm 。 如Như 來Lai 以dĩ 具cụ 足túc 相tướng 故cố 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 此thử 反phản 言ngôn 之chi 也dã 。 云vân 須Tu 菩Bồ 提Đề 汝nhữ 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 者giả 。 說thuyết 諸chư 法pháp 斷đoạn 滅diệt 。 此thử 正chánh 言ngôn 之chi 也dã 。 又hựu 云vân 。 莫mạc 作tác 是thị 念niệm 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 於ư 法pháp 不bất 說thuyết 斷đoạn 滅diệt 相tướng 。 此thử 反phản 言ngôn 之chi 也dã 。 反phản 復phục 相tương/tướng 明minh 。 無vô 非phi 發phát 明minh 無vô 相tướng 之chi 義nghĩa 。 因nhân 誤ngộ 衍diễn 四tứ 字tự 。 遂toại 與dữ 經kinh 義nghĩa 乖quai 違vi 。 學học 者giả 所sở 宜nghi 訂# 正chánh 。 不bất 可khả 曲khúc 為vi 之chi 說thuyết 也dã 。

金Kim 剛Cang 經Kinh 訂# 義Nghĩa (# 終Chung )#