金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 疏Sớ
Quyển 2
隋Tùy 吉Cát 藏Tạng 撰Soạn

金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 義Nghĩa 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 二nhị

胡hồ 吉cát 藏tạng 法Pháp 師sư 撰soạn

與dữ 大đại 比Bỉ 丘Khâu 眾chúng 者giả 。 此thử 是thị 第đệ 六lục 。 明minh 同đồng 聞văn 眾chúng 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 要yếu 須tu 六lục 事sự 。 答đáp 具cụ 足túc 六lục 事sự 義nghĩa 乃nãi 圓viên 足túc 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 如như 是thị 即tức 所sở 聞văn 之chi 法pháp 。 我ngã 聞văn 是thị 能năng 聞văn 之chi 人nhân 。 一nhất 時thời 是thị 說thuyết 經Kinh 之chi 時thời 。 佛Phật 是thị 演diễn 教giáo 之chi 主chủ 。 祇Kỳ 洹Hoàn 為vi 說thuyết 教giáo 之chi 處xứ 。 今kim 是thị 同đồng 聞văn 之chi 眾chúng 。 亦diệc 是thị 教giáo 所sở 為vi 人nhân 。 竝tịnh 此thử 亦diệc 得đắc 是thị 證chứng 經kinh 人nhân 。 亦diệc 得đắc 是thị 聽thính 經Kinh 人nhân 。 若nhược 取thủ 釋Thích 迦Ca 同đồng 行hành 宿túc 世thế 善thiện 友hữu 。 多đa 是thị 證chứng 經kinh 之chi 人nhân 。 證chứng 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 可khả 信tín 。 證chứng 阿A 難Nan 所sở 聞văn 無vô 僻tích 。 若nhược 是thị 聽thính 經Kinh 之chi 人nhân 多đa 是thị 實thật 行hạnh 也dã 。 問vấn 大đại 智trí 論luận 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 經kinh 初sơ 有hữu 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 有hữu 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。 聲Thanh 聞Văn 經kinh 初sơ 但đãn 有hữu 聲Thanh 聞Văn 無vô 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。 若nhược 爾nhĩ 今kim 是thị 大Đại 乘Thừa 經Kinh 。 何hà 故cố 有hữu 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 無vô 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。

答đáp 曰viết 。

具cụ 撿kiểm 大Đại 乘Thừa 經Kinh 有hữu 四tứ 句cú 不bất 同đồng 。 一nhất 者giả 大Đại 乘Thừa 經Kinh 初sơ 但đãn 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 眾chúng 無vô 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 。 即tức 如như 華hoa 嚴nghiêm 七thất 處xứ 八bát 會hội 。 二nhị 者giả 大Đại 乘Thừa 經Kinh 初sơ 但đãn 有hữu 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 無vô 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。 即tức 是thị 此thử 經Kinh 。 三tam 者giả 大Đại 乘Thừa 經Kinh 初sơ 具cụ 有hữu 大đại 小tiểu 兩lưỡng 眾chúng 。 即tức 如như 涅Niết 槃Bàn 大đại 品phẩm 。 四tứ 者giả 大Đại 乘Thừa 經Kinh 初sơ 俱câu 無vô 兩lưỡng 眾chúng 。 則tắc 如như 金kim 光quang 明minh 及cập 勝thắng 鬘man 等đẳng 經kinh 也dã 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 此thử 大Đại 乘Thừa 經Kinh 。 但đãn 有hữu 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 。

答đáp 曰viết 。

今kim 此thử 經Kinh 中trung 實thật 具cụ 兩lưỡng 眾chúng 。 何hà 以dĩ 知tri 之chi 。 下hạ 流lưu 通thông 文văn 廣quảng 列liệt 眾chúng 故cố 。 今kim 但đãn 列liệt 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 者giả 。 示thị 以dĩ 此thử 般Bát 若Nhã 要yếu 略lược 門môn 故cố 。 又hựu 應ưng 具cụ 四tứ 眾chúng 。 今kim 但đãn 列liệt 比Bỉ 丘Khâu 者giả 。 一nhất 者giả 釋Thích 迦Ca 出xuất 世thế 。 比Bỉ 丘Khâu 最tối 在tại 前tiền 入nhập 道đạo 故cố 。 二nhị 者giả 心tâm 形hình 兩lưỡng 勝thắng 故cố 。 形hình 則tắc 勝thắng 於ư 在tại 俗tục 。 心tâm 則tắc 勝thắng 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 。 是thị 故cố 偏thiên 列liệt 。 又hựu 此thử 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 是thị 如Như 來Lai 內nội 眷quyến 屬thuộc 。 與dữ 佛Phật 共cộng 住trú 常thường 在tại 佛Phật 邊biên 。 餘dư 三tam 眾chúng 不bất 爾nhĩ 。 又hựu 比Bỉ 丘Khâu 眾chúng 能năng 受thọ 正Chánh 法Pháp 。 能năng 說thuyết 正Chánh 法Pháp 。 助trợ 佛Phật 揚dương 化hóa 。 是thị 故cố 偏thiên 列liệt 。 所sở 以dĩ 不bất 列liệt 菩Bồ 薩Tát 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 是thị 客khách 來lai 故cố 。 所sở 以dĩ 不bất 列liệt 。 聲Thanh 聞Văn 舊cựu 眾chúng 故cố 。 所sở 以dĩ 偏thiên 列liệt 之chi 。 又hựu 顯hiển 示thị 教giáo 中trung 聲Thanh 聞Văn 威uy 儀nghi 勝thắng 於ư 菩Bồ 薩Tát 。 菩Bồ 薩Tát 形hình 無vô 定định 方phương 反phản 常thường 而nhi 化hóa 。 又hựu 今kim 正chánh 欲dục 破phá 聲Thanh 聞Văn 人nhân 邪tà 曲khúc 之chi 見kiến 令linh 信tín 受thọ 般Bát 若Nhã 。 是thị 故cố 偏thiên 列liệt 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 爾nhĩ 。 所sở 以dĩ 不bất 列liệt 。 言ngôn 大đại 比Bỉ 丘Khâu 僧Tăng 者giả 。 外ngoại 國quốc 應ưng 云vân 摩ma 訶ha 比Bỉ 丘Khâu 僧Tăng 。 摩ma 訶ha 者giả 或hoặc 大đại 或hoặc 勝thắng 或hoặc 多đa 。 言ngôn 大đại 者giả 具cụ 大đại 戒giới 故cố 具cụ 大đại 德đức 故cố 大đại 名danh 聞văn 故cố 。 言ngôn 多đa 者giả 數số 至chí 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 故cố 。 言ngôn 勝thắng 者giả 諸chư 眾chúng 中trung 最tối 勝thắng 故cố 。 論luận 議nghị 能năng 勝thắng 九cửu 十thập 六lục 種chủng 外ngoại 道đạo 故cố 。 比Bỉ 丘Khâu 名danh 乞khất 士sĩ 。 從tùng 俗tục 人nhân 乞khất 食thực 以dĩ 資tư 身thân 。 從tùng 諸chư 佛Phật 乞khất 法pháp 以dĩ 練luyện 神thần 也dã 。 言ngôn 僧Tăng 者giả 。 福phước 田điền 經kinh 說thuyết 。 諸chư 有hữu 五ngũ 淨tịnh 德đức 。 名danh 曰viết 福phước 田điền 。 一nhất 者giả 發phát 心tâm 離ly 俗tục 。 懷hoài 珮bội 道đạo 故cố 。 二nhị 毀hủy 於ư 形hình 好hảo/hiếu 。 應ưng 法Pháp 服phục 故cố 。 三tam 者giả 永vĩnh 割cát 親thân 愛ái 。 無vô 的đích 漠mạc 故cố 。 四tứ 者giả 委ủy 棄khí 軀khu 命mạng 。 集tập 善thiện 法Pháp 故cố 。 五ngũ 者giả 志chí 求cầu 大Đại 乘Thừa 。 欲dục 度độ 人nhân 故cố 。 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 者giả 。 佛Phật 初sơ 成thành 道Đạo 前tiền 度độ 五ngũ 人nhân 。 次thứ 度độ 優Ưu 樓Lâu 頻Tần 螺Loa 迦Ca 葉Diếp 。 摩Ma 訶Ha 迦Ca 葉Diếp 。 得đắc 五ngũ 百bách 人nhân 。 次thứ 度độ 那Na 提Đề 迦Ca 葉Diếp 。 伽Già 耶Da 迦Ca 葉Diếp 。 兄huynh 弟đệ 二nhị 人nhân 。 各các 有hữu 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 弟đệ 子tử 。 合hợp 成thành 千thiên 人nhân 。 次thứ 度độ 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 目Mục 連Liên 復phục 得đắc 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 。 合hợp 有hữu 一nhất 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 五ngũ 人nhân 。 今kim 但đãn 舉cử 其kỳ 大đại 數số 取thủ 有hữu 名danh 聞văn 者giả 。 正chánh 云vân 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 也dã 。

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn 下hạ 。 第đệ 二nhị 別biệt 序tự 。 就tựu 別biệt 序tự 中trung 大đại 開khai 為vi 二nhị 。 第đệ 一nhất 明minh 如Như 來Lai 塗đồ 行hành 乞khất 食thực 。 第đệ 二nhị 明minh 如Như 來Lai 敷phu 座tòa 而nhi 坐tọa 。 入nhập 于vu 三tam 昧muội 。 就tựu 此thử 二nhị 章chương 各các 開khai 兩lưỡng 段đoạn 。 初sơ 章chương 二nhị 者giả 。 一nhất 明minh 往vãng 事sự 。 二nhị 明minh 還hoàn 事sự 。 後hậu 章chương 二nhị 者giả 。 一nhất 明minh 敷phu 座tòa 。 即tức 入nhập 定định 前tiền 方phương 便tiện 。 二nhị 而nhi 坐tọa 一nhất 句cú 。 第đệ 二nhị 正chánh 入nhập 三tam 昧muội 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 前tiền 明minh 乞khất 食thực 後hậu 入nhập 三tam 昧muội 。

答đáp 曰viết 。

欲dục 令linh 眾chúng 生sanh 。 生sanh 福phước 德đức 故cố 。 所sở 以dĩ 前tiền 明minh 乞khất 食thực 。 欲dục 令linh 眾chúng 生sanh 。 生sanh 智trí 慧tuệ 故cố 。 入nhập 三tam 昧muội 後hậu 說thuyết 法Pháp 。

復phục 次thứ 前tiền 利lợi 益ích 在tại 家gia 眾chúng 生sanh 故cố 。 後hậu 通thông 利lợi 益ích 出xuất 家gia 在tại 家gia 。 諸chư 大đại 眾chúng 故cố 。 亦diệc 云vân 前tiền 益ích 白bạch 衣y 則tắc 別biệt 益ích 。 何hà 故cố 。 唯duy 就tựu 白bạch 衣y 乞khất 食thực 不bất 就tựu 比Bỉ 丘Khâu 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 乞khất 食thực 。 故cố 稱xưng 別biệt 後hậu 為vì 四tứ 眾chúng 說thuyết 法Pháp 。 則tắc 通thông 利lợi 益ích 。

復phục 次thứ 前tiền 與dữ 眾chúng 生sanh 世thế 間gian 利lợi 。 後hậu 與dữ 眾chúng 生sanh 出xuất 世thế 間gian 利lợi 故cố 。

復phục 次thứ 前tiền 示thị 為vi 福phước 田điền 。 顯hiển 如Như 來Lai 是thị 應Ứng 供Cúng 故cố 。 後hậu 明minh 佛Phật 為vi 施thí 主chủ 。 以dĩ 般Bát 若Nhã 法Pháp 施thí 眾chúng 生sanh 。 即tức 是thị 釋Thích 迦Ca 如Như 來Lai 。 正chánh 遍biến 知tri 義nghĩa 。

復phục 次thứ 初sơ 是thị 中trung 前tiền 。 利lợi 益ích 眾chúng 生sanh 。 後hậu 是thị 中trung 後hậu 。 利lợi 益ích 眾chúng 生sanh 故cố 。

復phục 次thứ 前tiền 是thị 身thân 業nghiệp 益ích 物vật 。 後hậu 入nhập 三tam 昧muội 是thị 意ý 業nghiệp 益ích 物vật 。 次thứ 說thuyết 般Bát 若Nhã 是thị 口khẩu 業nghiệp 益ích 物vật 也dã 。

復phục 次thứ 前tiền 欲dục 令linh 生sanh 身thân 久cửu 住trụ 故cố 。 後hậu 欲dục 令linh 法Pháp 身thân 久cửu 住trụ 故cố 。 欲dục 令linh 生sanh 身thân 久cửu 住trụ 乞khất 食thực 資tư 於ư 生sanh 身thân 。 後hậu 說thuyết 般Bát 若Nhã 即tức 是thị 益ích 於ư 法Pháp 身thân 。 以dĩ 有hữu 此thử 兩lưỡng 住trụ 令linh 眾chúng 生sanh 得đắc 。 二nhị 身thân 之chi 益ích 也dã 。 又hựu 乞khất 食thực 示thị 如Như 來Lai 少thiểu 欲dục 知tri 足túc 之chi 行hành 。 說thuyết 法Pháp 顯hiển 如Như 來Lai 微vi 妙diệu 之chi 解giải 。 又hựu 乞khất 食thực 明minh 佛Phật 慈từ 悲bi 。 說thuyết 法Pháp 明minh 佛Phật 智trí 慧tuệ 。 又hựu 乞khất 食thực 示thị 末mạt 世thế 眾chúng 生sanh 身thân 軌quỹ 。 說thuyết 法Pháp 示thị 末mạt 世thế 眾chúng 生sanh 心tâm 軌quỹ 。 合hợp 令linh 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 心tâm 依y 般Bát 若Nhã 也dã 。 又hựu 令linh 弟đệ 子tử 從tùng 俗tục 人nhân 乞khất 食thực 以dĩ 資tư 身thân 。 從tùng 如Như 來Lai 受thọ 般Bát 若Nhã 以dĩ 練luyện 神thần 。 二nhị 事sự 便tiện 足túc 。 又hựu 乞khất 食thực 破phá 憍kiêu 慢mạn 心tâm 。 說thuyết 般Bát 若Nhã 破phá 愚ngu 癡si 心tâm 。 問vấn 大đại 經kinh 因nhân 食thực 開khai 涅Niết 槃Bàn 與dữ 此thử 經Kinh 何hà 異dị 。 答đáp 彼bỉ 經kinh 因nhân 食thực 開khai 如Như 來Lai 法Pháp 身thân 常thường 。 身thân 非phi 雜tạp 食thực 身thân 。 此thử 經Kinh 因nhân 乞khất 食thực 明minh 有hữu 上thượng 來lai 諸chư 義nghĩa 也dã 。 又hựu 二nhị 經kinh 亦diệc 同đồng 。 初sơ 乞khất 食thực 明minh 與dữ 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 同đồng 。 次thứ 說thuyết 法Pháp 明minh 不bất 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 。 故cố 如Như 來Lai 身thân 非phi 是thị 食thực 身thân 。 論luận 云vân 。 三tam 相tương/tướng 異dị 體thể 故cố 離ly 彼bỉ 是thị 如Như 來Lai 。 要yếu 須tu 先tiên 同đồng 而nhi 後hậu 異dị 。 此thử 即tức 欲dục 令linh 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 。 皆giai 發phát 心tâm 求cầu 佛Phật 身thân 也dã 。 問vấn 今kim 說thuyết 般Bát 若Nhã 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 前tiền 明minh 乞khất 食thực 。 答đáp 云vân 。 至chí 人nhân 動động 無vô 非phi 時thời 。 諸chư 有hữu 所sở 作tác 。 悉tất 皆giai 益ích 物vật 。 故cố 不bất 應ưng 責trách 所sở 由do 。

復phục 次thứ 以dĩ 近cận 顯hiển 遠viễn 。 故cố 將tương 說thuyết 般Bát 若Nhã 前tiền 明minh 乞khất 食thực 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 世thế 間gian 飲ẩm 食thực 。 本bổn 以dĩ 資tư 身thân 養dưỡng 命mạng 。 般Bát 若Nhã 法pháp 食thực 資tư 法Pháp 身thân 養dưỡng 於ư 慧tuệ 命mạng 。

復phục 次thứ 乞khất 食thực 是thị 四tứ 聖thánh 之chi 種chủng 。 般Bát 若Nhã 是thị 眾chúng 聖thánh 之chi 本bổn 。

復phục 次thứ 道đạo 遠viễn 乎hồ 哉tai 。 體thể 之chi 即tức 神thần 。 是thị 故cố 飲ẩm 食thực 不bất 離ly 般Bát 若Nhã 。 若nhược 能năng 了liễu 食thực 清thanh 淨tịnh 即tức 是thị 般Bát 若Nhã 也dã 。 就tựu 經kinh 文văn 中trung 凡phàm 有hữu 五ngũ 句cú 。 一nhất 標tiêu 福phước 物vật 之chi 人nhân 。 二nhị 明minh 乞khất 食thực 之chi 時thời 節tiết 。 三tam 辨biện 乞khất 食thực 儀nghi 容dung 。 四tứ 明minh 乞khất 食thực 之chi 處xứ 所sở 。 五ngũ 明minh 乞khất 食thực 方phương 法pháp 。

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn 者giả 。 此thử 即tức 是thị 第đệ 一nhất 標tiêu 福phước 物vật 之chi 人nhân 。 成thành 實thật 論luận 云vân 。 具cụ 上thượng 九cửu 號hiệu 故cố 名danh 世Thế 尊Tôn 。 食thực 時thời 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 乞khất 食thực 之chi 時thời 。 此thử 乃nãi 是thị 世thế 間gian 。 麁thô 事sự 而nhi 遠viễn 表biểu 佛Phật 法Pháp 兩lưỡng 益ích 。 而nhi 自tự 他tha 無vô 惱não 。 然nhiên 世thế 間gian 居cư 士sĩ 食thực 有hữu 定định 時thời 。 初sơ 旦đán 則tắc 始thỉ 營doanh 未vị 辦biện 。 晚vãn 日nhật 噉đạm 食thực 既ký 訖ngật 。 今kim 是thị 營doanh 食thực 初sơ 熟thục 之chi 時thời 。 於ư 是thị 行hành 詣nghệ 。 可khả 謂vị 得đắc 時thời 。 聖thánh 人nhân 心tâm 雖tuy 存tồn 道đạo 。 身thân 託thác 有hữu 資tư 。 今kim 內nội 無vô 積tích 畜súc 之chi 累lũy/lụy/luy 。 外ngoại 有hữu 福phước 物vật 之chi 功công 。 乞khất 若nhược 得đắc 時thời 彼bỉ 我ngã 兼kiêm 益ích 。 乞khất 若nhược 失thất 時thời 則tắc 自tự 他tha 兩lưỡng 惱não 。 故cố 云vân 食thực 時thời 。 以dĩ 知tri 時thời 故cố 名danh 大đại 法Pháp 師sư 。 信tín 哉tai 誠thành 說thuyết 。 著trước 衣y 持trì 鉢bát 下hạ 。 第đệ 三Tam 明Minh 整chỉnh 。 於ư 容dung 儀nghi 明minh 衣y 有hữu 三tam 種chủng 。 著trước 亦diệc 三tam 時thời 。 若nhược 平bình 常thường 臥ngọa 起khởi 著trước 於ư 五ngũ 條điều 。 名danh 安an 陀đà 衛vệ 。 此thử 云vân 下hạ 品phẩm 衣y 亦diệc 云vân 內nội 著trước 衣y 。 若nhược 入nhập 眾chúng 法pháp 事sự 著trước 於ư 七thất 條điều 。 名danh 欝uất 多đa 羅la 僧tăng 。 此thử 云vân 中trung 品phẩm 衣y 。 若nhược 入nhập 聚tụ 落lạc 見kiến 國quốc 王vương 長trưởng 者giả 。 著trước 僧tăng 伽già 梨lê 。 此thử 云vân 大đại 衣y 亦diệc 云vân 正chánh 著trước 衣y 。 從tùng 九cửu 條điều 已dĩ 上thượng 至chí 二nhị 十thập 五ngũ 條điều 略lược 為vi 三tam 品phẩm 。 品phẩm 中trung 有hữu 三tam 合hợp 成thành 九cửu 種chủng 。 下hạ 品phẩm 三tam 者giả 九cửu 條điều 十thập 一nhất 十thập 三tam 條điều 也dã 。 中trung 品phẩm 三tam 者giả 十thập 五ngũ 十thập 七thất 十thập 九cửu 條điều 也dã 。 上thượng 品phẩm 三tam 者giả 二nhị 十thập 一nhất 二nhị 十thập 三tam 二nhị 十thập 五ngũ 條điều 也dã 。 此thử 隨tùy 形hình 大đại 小tiểu 故cố 制chế 條điều 葉diệp 多đa 少thiểu 。 佛Phật 身thân 丈trượng 六lục 。 可khả 著trước 二nhị 十thập 五ngũ 條điều 。 今kim 人nhân 唯duy 可khả 十thập 五ngũ 條điều 而nhi 已dĩ 。 外ngoại 國quốc 通thông 稱xưng 袈ca 裟sa 。 此thử 云vân 離ly 塵trần 服phục 。 若nhược 紅hồng 紫tử 相tương/tướng 糅nhữu 則tắc 增tăng 物vật 染nhiễm 心tâm 。 今kim 三tam 種chủng 壞hoại 色sắc 則tắc 貪tham 心tâm 不bất 起khởi 。 二nhị 云vân 消tiêu 瘦sấu 衣y 。 入nhập 道Đạo 之chi 人nhân 。 身thân 被bị 此thử 服phục 則tắc 煩phiền 惱não 折chiết 落lạc 。 三tam 者giả 云vân 蓮liên 華hoa 服phục 。 此thử 借tá 喻dụ 為vi 名danh 。 體thể 淨tịnh 離ly 垢cấu 有hữu 類loại 芙phù 蕖cừ 。 四tứ 者giả 云vân 間gian 色sắc 衣y 。 三tam 色sắc 相tướng 間gian 共cộng 成thành 一nhất 衣y 。 真Chân 諦Đế 三tam 藏tạng 云vân 赤xích 血huyết 色sắc 衣y 。 外ngoại 國quốc 袈ca 裟sa 雖tuy 復phục 五ngũ 部bộ 不bất 同đồng 。 同đồng 皆giai 赤xích 色sắc 。 問vấn 常thường 云vân 三tam 種chủng 壞hoại 色sắc 。 云vân 何hà 言ngôn 竝tịnh 赤xích 色sắc 。 答đáp 常thường 解giải 云vân 。 新tân 衣y 前tiền 取thủ 青thanh 染nhiễm 。 次thứ 則tắc 入nhập 泥nê 。 次thứ 樹thụ 汁trấp 度độ 之chi 名danh 為vi 木mộc 蘭lan 。 故cố 云vân 若nhược 青thanh 若nhược 泥nê 若nhược 木mộc 蘭lan 。 三tam 藏tạng 云vân 。 預dự 是thị 中trung 國quốc 人nhân 都đô 無vô 此thử 法pháp 。 言ngôn 三tam 種chủng 壞hoại 色sắc 者giả 。 三tam 色sắc 之chi 中trung 隨tùy 用dụng 一nhất 色sắc 以dĩ 點điểm 印ấn 之chi 。 若nhược 有hữu 青thanh 處xứ 即tức 用dụng 青thanh 點điểm 。 若nhược 無vô 有hữu 青thanh 處xứ 用dụng 泥nê 為vi 點điểm 。 無vô 泥nê 處xứ 可khả 磨ma 鐵thiết 汁trấp 點điểm 之chi 。 竝tịnh 但đãn 應ưng 取thủ 一nhất 色sắc 便tiện 足túc 。 但đãn 為vi 時thời 處xứ 各các 異dị 一nhất 色sắc 不bất 恆hằng 。 恐khủng 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 生sanh 於ư 疑nghi 悔hối 故cố 言ngôn 於ư 三tam 種chủng 隨tùy 取thủ 一nhất 色sắc 。 十thập 八bát 部bộ 義nghĩa 雖tuy 異dị 衣y 色sắc 是thị 一nhất 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 。 見kiến 我ngã 弟đệ 子tử 著trước 赤xích 色sắc 衣y 謂vị 呼hô 是thị 血huyết 。 但đãn 點điểm 不bất 同đồng 故cố 有hữu 諸chư 部bộ 為vi 異dị 。 若nhược 薩tát 婆bà 多đa 部bộ 點điểm 顯hiển 現hiện 處xứ 。 上thượng 座tòa 部bộ 則tắc 節tiết 節tiết 皆giai 點điểm 。 若nhược 正chánh 量lượng 部bộ 但đãn 點điểm 四tứ 角giác 也dã 。 三tam 藏tạng 又hựu 云vân 。 外ngoại 國quốc 亦diệc 無vô 五ngũ 部bộ 著trước 五ngũ 種chủng 衣y 。 但đãn 佛Phật 為vì 波Ba 斯Tư 匿Nặc 王vương 解giải 夢mộng 。 玄huyền 記ký 末mạt 世thế 有hữu 惡ác 比Bỉ 丘Khâu 。 破phá 我ngã 法pháp 者giả 分phân 為vi 五ngũ 部bộ 。 彼bỉ 土độ 俗tục 人nhân 有hữu 五ngũ 性tánh 故cố 著trước 五ngũ 色sắc 衣y 。 為vi 表biểu 五ngũ 種chủng 神thần 異dị 故cố 也dã 。 問vấn 佛Phật 入nhập 涅Niết 槃Bàn 之chi 時thời 。 三tam 衣y 為vi 在tại 何hà 處xứ 。 答đáp 說thuyết 處xứ 不bất 同đồng 。 若nhược 依y 胎thai 經Kinh 云vân 。 佛Phật 將tương 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 手thủ 自tự 牒điệp 三tam 衣y 置trí 金kim 棺quan 中trung 以dĩ 儭thân 佛Phật 身thân 。 若nhược 依y 摩ma 耶da 經kinh 說thuyết 。 摩ma 耶da 從tùng 忉Đao 利Lợi 天Thiên 。 下hạ 不bất 復phục 見kiến 佛Phật 。 唯duy 見kiến 佛Phật 僧tăng 伽già 梨lê 及cập 錫tích 杖trượng 。 而nhi 自tự 悲bi 歎thán 云vân 。 我ngã 子tử 在tại 世thế 著trước 執chấp 此thử 物vật 以dĩ 用dụng 度độ 人nhân 。 今kim 空không 無vô 主chủ 。 以dĩ 此thử 而nhi 推thôi 三tam 衣y 猶do 在tại 。 三tam 藏tạng 云vân 。 佛Phật 五ngũ 條điều 即tức 在tại 。 彌Di 梯Thê 羅La 國Quốc 。 七thất 條điều 在tại 半bán 遮già 尸thi 國quốc 。 大đại 衣y 及cập 錫tích 杖trượng 在tại 罽kế 賓tân 國quốc 。 尼ni 師sư 檀đàn 在tại 。 迦Ca 毘Tỳ 羅La 國Quốc 。 持trì 鉢bát 者giả 。 一nhất 隨tùy 順thuận 三tam 世thế 佛Phật 法Pháp 。 二nhị 者giả 為vi 破phá 外ngoại 道đạo 手thủ 自tự 捧phủng 食thực 。 三tam 顯hiển 威uy 儀nghi 利lợi 物vật 不bất 同đồng 下hạ 賤tiện 乞khất 人nhân 。 四tứ 為vi 示thị 永vĩnh 功công 德đức 器khí 。 無Vô 量Lượng 壽Thọ 經Kinh 。 云vân 貯trữ 功công 德đức 示thị 福phước 田điền 。 著trước 袈ca 裟sa 示thị 福phước 田điền 。 律luật 中trung 云vân 。 佛Phật 將tương 阿A 難Nan 。 往vãng 南nam 山sơn 國quốc 。 彼bỉ 土độ 多đa 有hữu 良lương 田điền 。 隣lân 壟# 可khả 愛ái 。 仍nhưng 令linh 傳truyền 像tượng 之chi 以dĩ 製chế 衣y 。 表biểu 出xuất 家gia 之chi 人nhân 。 為vi 世thế 福phước 田điền 。 能năng 令linh 施thí 心tâm 種chủng 子tử 。 獲hoạch 無vô 量lượng 報báo 。 有hữu 散tán 種chủng 良lương 田điền 收thu 功công 而nhi 萬vạn 倍bội 故cố 。 衣y 之chi 條điều 葉diệp 擬nghĩ 似tự 田điền 之chi 壟# 畔bạn 。 所sở 以dĩ 經Kinh 云vân 示thị 福phước 田điền 也dã 。 鉢bát 姼# 羅la 此thử 云vân 應ưng 量lượng 器khí 。 即tức 表biểu 出xuất 家gia 人nhân 體thể 具cụ 智trí 斷đoạn 內nội 外ngoại 相tương 應ứng 。 即tức 是thị 應ưng 受thọ 人nhân 天thiên 供cung 。 養dưỡng 之chi 器khí 也dã 。 佛Phật 初sơ 受thọ 二nhị 女nữ 乳nhũ 糜mi 。 即tức 是thị 金kim 器khí 盛thịnh 之chi 。 廣quảng 於ư 一nhất 尋tầm 。 此thử 是thị 未vị 成thành 道Đạo 時thời 食thực 器khí 也dã 。 至chí 成thành 道Đạo 竟cánh 次thứ 受thọ 提đề 謂vị 波ba 利lợi 長trưởng 者giả 所sở 施thí 菓quả 。 或hoặc 言ngôn 是thị 麨xiểu 。

爾nhĩ 時thời 未vị 有hữu 鉢bát 。 自tự 念niệm 。 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 。 無vô 有hữu 手thủ 捧phủng 食thực 法pháp 。 是thị 以dĩ 四tứ 王vương 奉phụng 以dĩ 四tứ 鉢bát 。 佛Phật 以dĩ 手thủ 案án 之chi 。 合hợp 成thành 一nhất 鉢bát 。 而nhi 四tứ 重trọng/trùng 文văn 現hiện 。 又hựu 三tam 藏tạng 云vân 。 淨tịnh 居cư 天thiên 還hoàn 將tương 過quá 去khứ 四tứ 王vương 石thạch 鉢bát 以dĩ 付phó 四tứ 王vương 。 四tứ 王vương 各các 用dụng 奉phụng 佛Phật 。 此thử 鉢bát 今kim 在tại 罽kế 賓tân 國quốc 。 有hữu 塔tháp 盛thịnh 之chi 。 至chí 像tượng 法pháp 滅diệt 四tứ 王vương 還hoàn 將tương 付phó 淨tịnh 居cư 天thiên 。 淨tịnh 居cư 天thiên 待đãi 彌Di 勒Lặc 出xuất 令linh 四tứ 王vương 送tống 與dữ 彌Di 勒Lặc 。 然nhiên 鉢bát 之chi 大đại 小tiểu 三tam 品phẩm 不bất 同đồng 。 上thượng 品phẩm 容dung 三tam 鉢bát 他tha 飯phạn 。 一nhất 鉢bát 他tha 羹# 。 餘dư 可khả 食thực 物vật 者giả 半bán 羹# 下hạ 品phẩm 則tắc 容dung 一nhất 鉢bát 他tha 飯phạn 。 半bán 鉢bát 他tha 羹# 。 餘dư 可khả 食thực 物vật 半bán 羹# 。 若nhược 大đại 於ư 少thiểu 少thiểu 於ư 大đại 是thị 為vi 中trung 品phẩm 鉢bát 。 鉢bát 他tha 是thị 外ngoại 國quốc 六lục 舛suyễn 器khí 。 上thượng 品phẩm 鉢bát 則tắc 容dung 三tam 斗đẩu 。 可khả 盛thịnh 二nhị 斗đẩu 七thất 舛suyễn 食thực 。 須tu 空không 上thượng 三tam 舛suyễn 。 以dĩ 示thị 少thiểu 欲dục 。 下hạ 品phẩm 鉢bát 容dung 一nhất 斗đẩu 半bán 。 可khả 盛thịnh 一nhất 斗đẩu 二nhị 舛suyễn 食thực 。 須tu 空không 上thượng 三tam 舛suyễn 。 則tắc 是thị 一nhất 斗đẩu 二nhị 舛suyễn 。 兩lưỡng 盈doanh 之chi 間gian 名danh 中trung 品phẩm 鉢bát 也dã 。 大đại 智trí 論luận 云vân 。 明minh 鉢bát 有hữu 八bát 種chủng 。 不bất 許hứa 弟đệ 子tử 畜súc 金kim 銀ngân 鉢bát 。 恐khủng 生sanh 貪tham 故cố 。 不bất 許hứa 畜súc 木mộc 鉢bát 。 受thọ 垢cấu 故cố 。 但đãn 許hứa 畜súc 二nhị 種chủng 。 謂vị 鐵thiết 瓦ngõa 等đẳng 也dã 。 佛Phật 畜súc 石thạch 鉢bát 也dã 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 有hữu 佛Phật 不bất 著trước 袈ca 裟sa 不bất 用dụng 鉢bát 不phủ 耶da 。 答đáp 有hữu 。 大đại 論luận 云vân 。 天thiên 王vương 佛Phật 作tác 白bạch 衣y 威uy 儀nghi 也dã 。 入nhập 舍Xá 衛Vệ 大Đại 城Thành 乞khất 食thực 下hạ 。 第đệ 四tứ 明minh 乞khất 食thực 之chi 處xứ 所sở 。 舊cựu 解giải 云vân 。 園viên 去khứ 城thành 有hữu 千thiên 二nhị 百bách 步bộ 。 或hoặc 有hữu 言ngôn 四tứ 里lý 。 如Như 來Lai 受thọ 食thực 其kỳ 法pháp 有hữu 三tam 。 一nhất 坐tọa 待đãi 日nhật 時thời 。 名danh 膳thiện 自tự 至chí 。 二nhị 則tắc 外ngoại 來lai 請thỉnh 佛Phật 。 請thỉnh 佛Phật 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 佛Phật 與dữ 眾chúng 僧Tăng 俱câu 去khứ 。 二nhị 者giả 僧Tăng 去khứ 而nhi 佛Phật 不bất 去khứ 。 遣khiển 人nhân 請thỉnh 食thực 。 所sở 以dĩ 不bất 去khứ 者giả 凡phàm 為vi 五ngũ 事sự 。 一nhất 為vi 入nhập 定định 。 二nhị 為vì 諸chư 天thiên 說thuyết 法pháp 。 三tam 為vi 看khán 病bệnh 比Bỉ 丘Khâu 。 四tứ 為vi 案án 行hành 房phòng 舍xá 。 五ngũ 為vi 欲dục 制chế 戒giới 也dã 。 三tam 者giả 如Như 來Lai 自tự 行hành 乞khất 食thực 。 行hành 法pháp 有hữu 三tam 。 一nhất 則tắc 飛phi 空không 而nhi 去khứ 。 二nhị 者giả 足túc 離ly 地địa 四tứ 寸thốn 。 而nhi 印ấn 文văn 現hiện 地địa 。 三tam 者giả 足túc 踐tiễn 蓮liên 華hoa 而nhi 蓮liên 華hoa 動động 而nhi 足túc 不bất 動động 。 佛Phật 所sở 以dĩ 塗đồ 步bộ 乞khất 食thực 者giả 。 依y 瓔anh 珞lạc 女nữ 經kinh 凡phàm 有hữu 十thập 事sự 。 一nhất 者giả 如Như 來Lai 入nhập 城thành 乞khất 食thực 。 眾chúng 生sanh 見kiến 佛Phật 。 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 如như 須Tu 彌Di 山Sơn 王Vương 。 故cố 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 必tất 求cầu 如Như 來Lai 身thân 也dã 。 二nhị 者giả 城thành 中trung 有hữu 盲manh 聾lung 疾tật 病bệnh 等đẳng 人nhân 乃nãi 至chí 百bách 苦khổ 。 不bất 能năng 得đắc 至chí 如Như 來Lai 所sở 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 。 入nhập 城thành 放phóng 光quang 照chiếu 之chi 。 眾chúng 苦khổ 休hưu 息tức 。 便tiện 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 三tam 者giả 為vi 剎sát 利lợi 婆Bà 羅La 門Môn 。 豪hào 貴quý 長trưởng 者giả 。 自tự 恃thị 種chủng 性tánh 。 不bất 生sanh 敬kính 心tâm 。 見kiến 如Như 來Lai 威uy 德đức 。 嚴nghiêm 儀nghi 挺đĩnh 特đặc 有hữu 異dị 於ư 世thế 故cố 憍kiêu 慢mạn 心tâm 息tức 。 故cố 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 四tứ 者giả 為vi 守thủ 護hộ 女nữ 人nhân 有hữu 三tam 監giám 五ngũ 礙ngại 故cố 。 不bất 得đắc 見kiến 佛Phật 。 又hựu 為vi 懈giải 怠đãi 者giả 。 雖tuy 與dữ 如Như 來Lai 鄰lân 住trụ 。 而nhi 不bất 能năng 往vãng 。 故cố 佛Phật 今kim 入nhập 城thành 令linh 其kỳ 因nhân 得đắc 。 禮lễ 拜bái 問vấn 訊tấn 。 故cố 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 也dã 。 五ngũ 者giả 如Như 來Lai 入nhập 城thành 四tứ 王vương 八bát 部bộ 。 皆giai 悉tất 導đạo 從tùng 。 各các 齎tê 華hoa 香hương 。 歌ca 詠vịnh 供cúng 養dường 。 城thành 中trung 人nhân 見kiến 即tức 便tiện 生sanh 念niệm 云vân 。 諸chư 天thiên 尚thượng 捨xả 天thiên 樂nhạo/nhạc/lạc 。 供cúng 養dường 於ư 佛Phật 。 我ngã 等đẳng 云vân 何hà 。 而nhi 不bất 供cúng 養dường 。 禮lễ 拜bái 者giả 哉tai 。 故cố 因nhân 發phát 心tâm 也dã 。 六lục 者giả 如Như 來Lai 持trì 四Tứ 王Vương 所sở 奉phụng 之chi 鉢bát 。 實thật 是thị 一nhất 鉢bát 四tứ 緣duyên 宛uyển 然nhiên 為vi 異dị 。 城thành 中trung 人nhân 見kiến 此thử 希hy 有hữu 。 是thị 故cố 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 也dã 。 七thất 者giả 為vi 貧bần 富phú 二nhị 人nhân 。 若nhược 使sử 富phú 者giả 見kiến 如Như 來Lai 鉢bát 。 空không 於ư 是thị 多đa 施thí 。 若nhược 是thị 貧bần 者giả 便tiện 見kiến 如Như 來Lai 。 鉢bát 滿mãn 即tức 少thiểu 施thí 。 皆giai 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 故cố 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 也dã 。 八bát 者giả 如Như 來Lai 鉢bát 中trung 受thọ 。 百bách 味vị 飯phạn 食thực 。 皆giai 悉tất 不bất 雜tạp 還hoàn 如như 異dị 器khí 盛thịnh 食thực 。 一nhất 切thiết 眾chúng 僧Tăng 。 諸chư 眾chúng 生sanh 等đẳng 。 恣tứ 意ý 而nhi 散tán 。 不bất 增tăng 不bất 減giảm 。 見kiến 者giả 歡hoan 喜hỷ 。 無vô 不bất 發phát 心tâm 也dã 。 九cửu 者giả 為vì 未vị 來lai 弟đệ 子tử 。 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 等đẳng 。 現hiện 行hành 乞khất 食thực 。 作tác 其kỳ 儀nghi 軌quỹ 不bất 畜súc 有hữu 為vi 。 十thập 者giả 如Như 來Lai 之chi 身thân 。 常thường 在tại 三tam 昧muội 。 其kỳ 身thân 不bất 食thực 。 但đãn 為vì 利lợi 益ích 。 眾chúng 生sanh 故cố 現hiện 行hành 乞khất 食thực 。 以dĩ 是thị 因nhân 緣duyên 故cố 。 云vân 入nhập 城thành 乞khất 食thực 也dã 。 言ngôn 於ư 其kỳ 城thành 中trung 。 次thứ 第đệ 乞khất 已dĩ 者giả 。 第đệ 五ngũ 句cú 明minh 乞khất 食thực 方phương 法pháp 。 有hữu 論luận 師sư 言ngôn 。 外ngoại 國quốc 四tứ 姓tánh 豪hào 族tộc 竝tịnh 在tại 城thành 內nội 住trụ 。 若nhược 使sử 庶thứ 人nhân 屠đồ 兒nhi 等đẳng 竝tịnh 在tại 城thành 外ngoại 住trụ 。 若nhược 入nhập 城thành 時thời 各các 自tự 別biệt 行hành 。 不bất 相tương 參tham 雜tạp 。 今kim 言ngôn 次thứ 第đệ 乞khất 者giả 。 由do 在tại 城thành 內nội 。 四tứ 姓tánh 之chi 中trung 。 不bất 擇trạch 其kỳ 貧bần 富phú 次thứ 第đệ 而nhi 從tùng 乞khất 也dã 。 又hựu 善thiện 吉cát 捨xả 貧bần 從tùng 富phú 謂vị 今kim 雖tuy 受thọ 果quả 未vị 來lai 無vô 因nhân 。 今kim 欲dục 使sử 其kỳ 修tu 未vị 來lai 因nhân 。 業nghiệp 果quả 相tương 續tục 。 是thị 故cố 捨xả 貧bần 從tùng 富phú 也dã 。 迦Ca 葉Diếp 則tắc 捨xả 富phú 從tùng 貧bần 。 愍mẫn 其kỳ 交giao 切thiết 之chi 苦khổ 。 又hựu 過quá 去khứ 不bất 施thí 今kim 生sanh 貧bần 窮cùng 。 今kim 不bất 行hành 施thí 來lai 世thế 復phục 貧bần 。 貧bần 相tương/tướng 係hệ 無vô 得đắc 脫thoát 時thời 。 是thị 以dĩ 捨xả 富phú 從tùng 貧bần 。 此thử 之chi 二nhị 人nhân 雖tuy 有hữu 慈từ 悲bi 而nhi 。 不bất 能năng 平bình 等đẳng 。 是thị 故cố 為vi 淨tịnh 名danh 所sở 屈khuất 。 今kim 如Như 來Lai 欲dục 顯hiển 。 平bình 等đẳng 之chi 道Đạo 。 所sở 以dĩ 次thứ 第đệ 乞khất 也dã 。 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 得đắc 食thực 後hậu 事sự 。 然nhiên 須tu 識thức 般Bát 若Nhã 大đại 意ý 。 此thử 是thị 去khứ 而nhi 不bất 往vãng 。 歸quy 無vô 所sở 還hoàn 。 受thọ 而nhi 不bất 納nạp 。 食thực 而nhi 不bất 飡xan 也dã 。 此thử 中trung 亦diệc 有hữu 四tứ 句cú 。 第đệ 一nhất 明minh 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 。 然nhiên 鉢bát 他tha 既ký 滿mãn 須tu 反phản 所sở 住trụ 以dĩ 待đãi 中trung 時thời 。 又hựu 利lợi 物vật 故cố 往vãng 。 利lợi 竟cánh 便tiện 還hoàn 。 所sở 以dĩ 令linh 鉢bát 滿mãn 即tức 還hoàn 。 不bất 許hứa 隨tùy 得đắc 隨tùy 噉đạm 者giả 。 略lược 有hữu 二nhị 。 前tiền 供cúng 養dường 師sư 長trưởng 。 二nhị 兼kiêm 濟tế 老lão 病bệnh 。 如Như 來Lai 得đắc 食thực 分phân 為vi 三tam 分phần 。 一nhất 分phân 布bố 施thí 陸lục 地địa 眾chúng 生sanh 。 一nhất 分phân 布bố 施thí 水thủy 中trung 眾chúng 生sanh 。 一nhất 分phần 自tự 食thực 。 若nhược 有hữu 老lão 病bệnh 亦diệc 分phần/phân 施thí 也dã 。 飯phạn 食thực 訖ngật 者giả 。 第đệ 二nhị 句cú 明minh 食thực 事sự 竟cánh 究cứu 。 收thu 衣y 鉢bát 者giả 。 第đệ 三Tam 明Minh 攝nhiếp 容dung 儀nghi 也dã 。 洗tẩy 足túc 已dĩ 者giả 。 第đệ 四tứ 句cú 亦diệc 有hữu 五ngũ 。 一nhất 者giả 明minh 洗tẩy 塵trần 累lụy 。 塗đồ 步bộ 行hành 乞khất 雖tuy 離ly 地địa 四tứ 寸thốn 。 而nhi 示thị 有hữu 塵trần 垢cấu 。 故cố 便tiện 洗tẩy 也dã 。 二nhị 示thị 尊tôn 敬kính 般Bát 若Nhã 故cố 須tu 身thân 淨tịnh 方phương 說thuyết 。 三tam 為vi 護hộ 僧Tăng 臥ngọa 具cụ 。 四tứ 為vi 諸chư 天thiên 下hạ 禮lễ 敬kính 於ư 足túc 。 五ngũ 為vi 表biểu 眾chúng 生sanh 煩phiền 惱não 應ưng 淨tịnh 。 問vấn 佛Phật 日nhật 行hành 幾kỷ 里lý 。 答đáp 如như 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 。 法pháp 日nhật 行hành 四tứ 十thập 里lý 也dã 。 問vấn 樂nhạo/nhạc/lạc 瓔anh 珞lạc 女nữ 經Kinh 云vân 。 雖tuy 明minh 乞khất 食thực 為vi 於ư 十thập 事sự 。 今kim 更cánh 有hữu 餘dư 義nghĩa 不phủ 耶da 。 答đáp 三tam 藏tạng 云vân 。 佛Phật 欲dục 為vi 破phá 惡ác 世thế 貪tham 名danh 利lợi 高cao 慢mạn 出xuất 家gia 人nhân 多đa 貪tham 積tích 聚tụ 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 。 自tự 行hành 乞khất 食thực 。 又hựu 為vi 息tức 外ngoại 道đạo 譏cơ 謗báng 言ngôn 沙Sa 門Môn 釋Thích 子tử 。 多đa 好hiếu 著trước 樂nhạo/nhạc/lạc 。 是thị 故cố 行hành 乞khất 。 又hựu 為vi 顯hiển 如Như 來Lai 。 少thiểu 欲dục 知tri 足túc 。 不bất 受thọ 人nhân 天thiên 所sở 奉phụng 供cúng 養dường 躬cung 自tự 行hành 乞khất 。 又hựu 有hữu 二nhị 外ngoại 道đạo 一nhất 者giả 樂nhạo/nhạc/lạc 行hành 。 坐tọa 受thọ 供cúng 養dường 。 二nhị 者giả 苦khổ 行hạnh 。 過quá 時thời 而nhi 乞khất 。 所sở 以dĩ 過quá 時thời 者giả 。 正chánh 以dĩ 或hoặc 得đắc 不bất 得đắc 。 為vi 苦khổ 行hạnh 也dã 。 今kim 如Như 來Lai 為vi 破phá 二nhị 事sự 。 佛Phật 自tự 乞khất 故cố 破phá 著trước 樂nhạo/nhạc/lạc 外ngoại 道đạo 。 以dĩ 其kỳ 乞khất 得đắc 時thời 故cố 破phá 苦khổ 行hạnh 外ngoại 道đạo 。 敷phu 座tòa 而nhi 坐tọa 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 將tương 說thuyết 般Bát 若Nhã 故cố 前tiền 入nhập 三tam 昧muội 。 文văn 亦diệc 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 敷phu 座tòa 定định 前tiền 方phương 便tiện 。 二nhị 者giả 而nhi 坐tọa 正chánh 入nhập 三tam 昧muội 。 所sở 以dĩ 自tự 敷phu 座tòa 者giả 。 般Bát 若Nhã 名danh 為vi 佛Phật 母mẫu 。 今kim 欲dục 尊tôn 敬kính 般Bát 若Nhã 故cố 自tự 敷phu 座tòa 。 二nhị 者giả 隨tùy 順thuận 諸chư 佛Phật 教giáo 戒giới 。 若nhược 不bất 自tự 敷phu 座tòa 臥ngọa 具cụ 。 得đắc 突đột 吉cát 羅la 罪tội 。 又hựu 是thị 示thị 少thiểu 欲dục 知tri 足túc 。 不bất 使sử 人nhân 敷phu 也dã 。 言ngôn 而nhi 坐tọa 者giả 。 第đệ 二nhị 正chánh 入nhập 三tam 昧muội 。 論luận 經kinh 長trường/trưởng 有hữu 。 結kết 跏già 趺phu 坐tọa 。 是thị 坐tọa 中trung 最tối 勝thắng 故cố 。 見kiến 者giả 歡hoan 喜hỷ 故cố 。 身thân 得đắc 安an 穩ổn 故cố 。 心tâm 得đắc 端đoan 直trực 故cố 。 所sở 以dĩ 入nhập 三tam 昧muội 者giả 。 如Như 來Lai 靜tĩnh 散tán 無vô 二nhị 。 實thật 無vô 出xuất 入nhập 。 而nhi 今kim 為vi 說thuyết 法Pháp 人nhân 作tác 於ư 模mô 軌quỹ 。 夫phu 說thuyết 深thâm 法Pháp 必tất 須tu 靜tĩnh 心tâm 。 若nhược 不bất 靜tĩnh 心tâm 則tắc 不bất 識thức 根căn 緣duyên 亦diệc 不bất 審thẩm 法pháp 相tướng 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 。 前tiền 入nhập 三tam 昧muội 。 然nhiên 後hậu 說thuyết 法Pháp 。 則tắc 是thị 明minh 照chiếu 於ư 根căn 緣duyên 明minh 審thẩm 法pháp 相tướng 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 云vân 。 依y 相tương/tướng 書thư 善thiện 法Pháp 示thị 聰thông 明minh 人nhân 相tương/tướng 。 聰thông 明minh 人nhân 相tương/tướng 者giả 。 善thiện 言ngôn 所sở 言ngôn 。 善thiện 行hành 所sở 行hành 。 善thiện 思tư 所sở 思tư 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 。 入nhập 定định 思tư 惟duy 。 然nhiên 後hậu 方phương 說thuyết 也dã 。 又hựu 示thị 輕khinh 賤tiện 薄bạc 眾chúng 生sanh 模mô 軌quỹ 法pháp 則tắc 故cố 。 有hữu 人nhân 得đắc 少thiểu 知tri 見kiến 。 他tha 問vấn 即tức 答đáp 而nhi 不bất 思tư 之chi 。 如Như 來Lai 不bất 爾nhĩ 。 久cửu 思tư 惟duy 竟cánh 方phương 乃nãi 說thuyết 也dã 。

時thời 長Trưởng 老lão 須Tu 菩Bồ 提Đề 下hạ 。 若nhược 依y 開khai 善thiện 此thử 則tắc 猶do 屬thuộc 序tự 分phần/phân 。 此thử 之chi 一nhất 文văn 名danh 歎thán 請thỉnh 序tự 。 今kim 謂vị 不bất 爾nhĩ 。 已dĩ 如như 前tiền 說thuyết 。 善thiện 吉cát 正chánh 問vấn 。 如Như 來Lai 正chánh 答đáp 。 如như 華hoa 嚴nghiêm 普phổ 慧tuệ 二nhị 百bách 句cú 問vấn 。 普phổ 賢hiền 二nhị 千thiên 句cú 答đáp 。 何hà 故cố 容dung 割cát 問vấn 為vi 序tự 截tiệt 答đáp 為vi 正chánh 。 北bắc 地địa 論luận 師sư 云vân 。 此thử 文văn 屬thuộc 十thập 二nhị 分phần 中trung 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 分phần/phân 。 是thị 亦diệc 不bất 然nhiên 。 如như 前tiền 說thuyết 善thiện 吉cát 有hữu 歎thán 有hữu 請thỉnh 。 歎thán 即tức 是thị 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 。 請thỉnh 即tức 是thị 發phát 乎hồ 四tứ 句cú 問vấn 。 若nhược 以dĩ 歎thán 為vi 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 分phần/phân 者giả 。 應ưng 以dĩ 請thỉnh 文văn 為vi 請thỉnh 問vấn 分phần/phân 。 若nhược 言ngôn 論luận 解giải 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 以dĩ 之chi 為vi 分phần/phân 。 不bất 解giải 請thỉnh 問vấn 故cố 請thỉnh 問vấn 非phi 分phần/phân 者giả 。 論luận 亦diệc 不bất 解giải 通thông 別biệt 二nhị 序tự 。 應ưng 無vô 序tự 分phần/phân 。 然nhiên 此thử 是thị 未vị 見kiến 論luận 家gia 製chế 作tác 之chi 意ý 故cố 生sanh 此thử 謬mậu 耳nhĩ 。 此thử 是thị 易dị 故cố 不bất 釋thích 。 難nạn/nan 故cố 須tu 解giải 。 豈khởi 是thị 解giải 與dữ 不bất 解giải 而nhi 判phán 分phần/phân 與dữ 不bất 分phân 耶da 。 今kim 從tùng 此thử 文văn 屬thuộc 第đệ 二nhị 正chánh 說thuyết 般Bát 若Nhã 分phần/phân 也dã 。 若nhược 三tam 業nghiệp 分phần/phân 經kinh 者giả 。 乞khất 食thực 等đẳng 身thân 業nghiệp 利lợi 益ích 分phần/phân 。 入nhập 三tam 昧muội 意ý 業nghiệp 利lợi 益ích 分phần/phân 。 今kim 是thị 口khẩu 業nghiệp 利lợi 益ích 分phần/phân 也dã 。 若nhược 以dĩ 福phước 慧tuệ 為vi 判phán 者giả 。 上thượng 是thị 生sanh 物vật 福phước 德đức 門môn 。 今kim 是thị 生sanh 物vật 智trí 慧tuệ 門môn 。 亦diệc 上thượng 是thị 利lợi 益ích 在tại 家gia 門môn 。 今kim 是thị 通thông 益ích 一nhất 切thiết 門môn 。 具cụ 如như 前tiền 十thập 數số 對đối 說thuyết 。 亦diệc 不bất 可khả 專chuyên 作tác 序tự 正chánh 兩lưỡng 分phần/phân 。 故cố 經kinh 意ý 無vô 盡tận 。 言ngôn 多đa 不bất 足túc 。 三tam 段đoạn 失thất 旨chỉ 。 意ý 顯hiển 於ư 茲tư 。 今kim 聊liêu 寄ký 一nhất 名danh 為vi 序tự 正chánh 流lưu 通thông 之chi 說thuyết 耳nhĩ 。 就tựu 此thử 正chánh 說thuyết 開khai 為vi 二nhị 周chu 。 第đệ 一nhất 周chu 為vi 利lợi 根căn 人nhân 廣quảng 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 第đệ 二nhị 周chu 為vi 中trung 下hạ 根căn 未vị 悟ngộ 略lược 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 作tác 此thử 開khai 文văn 驚kinh 乎hồ 常thường 聽thính 。 今kim 具cụ 引dẫn 事sự 義nghĩa 證chứng 其kỳ 起khởi 盡tận 。 問vấn 何hà 以dĩ 知tri 前tiền 是thị 一nhất 周chu 後hậu 復phục 是thị 一nhất 周chu 說thuyết 耶da 。 答đáp 今kim 當đương 以dĩ 數số 義nghĩa 驗nghiệm 之chi 。 一nhất 者giả 經kinh 自tự 有hữu 文văn 。 善thiện 吉cát 有hữu 前tiền 問vấn 後hậu 問vấn 。 二nhị 問vấn 略lược 同đồng 。 如Như 來Lai 前tiền 答đáp 後hậu 答đáp 二nhị 答đáp 相tương/tướng 類loại 。 是thị 故cố 當đương 知tri 。 二nhị 周chu 說thuyết 也dã 。 又hựu 經kinh 語ngữ 難nạn/nan 明minh 。 今kim 以dĩ 論luận 為vi 證chứng 論luận 解giải 前tiền 經kinh 答đáp 四tứ 問vấn 竟cánh 。 而nhi 後hậu 次thứ 第đệ 生sanh 起khởi 釋thích 玄huyền 疑nghi 伏phục 難nạn/nan 。 蟬thiền 聯liên 而nhi 來lai 。 亦diệc 釋thích 後hậu 問vấn 竟cánh 次thứ 第đệ 生sanh 起khởi 釋thích 玄huyền 疑nghi 伏phục 難nạn/nan 。 相tương 接tiếp 而nhi 至chí 。 是thị 故cố 知tri 為vi 兩lưỡng 周chu 也dã 。 斯tư 乃nãi 經kinh 論luận 兩lưỡng 證chứng 豈khởi 虛hư 搆câu 哉tai 。 問vấn 曰viết 。 聖thánh 人nhân 制chế 作tác 理lý 致trí 玄huyền 遠viễn 。 辭từ 即tức 巧xảo 妙diệu 。 豈khởi 當đương 一nhất 軸trục 之chi 經kinh 遂toại 有hữu 二nhị 周chu 煩phiền 長trường/trưởng 。

答đáp 曰viết 。

雖tuy 曰viết 兩lưỡng 周chu 其kỳ 旨chỉ 各các 異dị 非phi 煩phiền 長trường/trưởng 也dã 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 類loại 如như 大đại 品phẩm 兩lưỡng 周chu 。 前tiền 周chu 明minh 於ư 實thật 慧tuệ 。 後hậu 周chu 辨biện 於ư 善thiện 權quyền 今kim 之chi 兩lưỡng 周chu 在tại 義nghĩa 亦diệc 異dị 。 前tiền 周chu 則tắc 淨tịnh 於ư 緣duyên 。 後hậu 周chu 則tắc 盡tận 於ư 觀quán 。 然nhiên 要yếu 須tu 緣duyên 淨tịnh 觀quán 盡tận 不bất 緣duyên 不bất 觀quán 無vô 所sở 依y 止chỉ 。 方phương 能năng 悟ngộ 於ư 般Bát 若Nhã 。 故cố 肇triệu 公công 云vân 。 法pháp 無vô 有hữu 無vô 之chi 數số 。 聖thánh 無vô 有hữu 無vô 之chi 智trí 。 法pháp 無vô 有hữu 無vô 之chi 數số 則tắc 無vô 數số 於ư 外ngoại 。 聖thánh 無vô 有hữu 無vô 之chi 智trí 則tắc 無vô 心tâm 於ư 內nội 。 於ư 外ngoại 無vô 數số 於ư 內nội 無vô 心tâm 。 彼bỉ 已dĩ 寂tịch 滅diệt 乃nãi 階giai 其kỳ 妙diệu 。 影ảnh 公công 云vân 。 萬vạn 化hóa 非phi 無vô 宗tông 。 宗tông 之chi 者giả 無vô 相tướng 。 虛hư 宗tông 非phi 無vô 契khế 。 契khế 之chi 者giả 無vô 心tâm 。 故cố 至chí 人nhân 以dĩ 無vô 心tâm 之chi 妙diệu 慧tuệ 契khế 彼bỉ 無vô 相tướng 之chi 虛hư 宗tông 。 此thử 則tắc 內nội 外ngoại 兩lưỡng 冥minh 。 緣duyên 智trí 俱câu 寂tịch 。 豈khởi 容dung 名danh 數số 於ư 其kỳ 間gian 哉tai 。 斯tư 二nhị 三tam 子tử 言ngôn 與dữ 經kinh 會hội 。 信tín 而nhi 好hảo/hiếu 古cổ 。 餘dư 豈khởi 異dị 哉tai 。 問vấn 何hà 以dĩ 得đắc 知tri 前tiền 周chu 盡tận 緣duyên 後hậu 周chu 盡tận 觀quán 耶da 。 答đáp 經kinh 有hữu 明minh 文văn 。 論luận 有hữu 誠thành 說thuyết 。 前tiền 經kinh 直trực 云vân 雖tuy 度độ 眾chúng 生sanh 。 而nhi 無vô 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 正chánh 歎thán 菩Bồ 薩Tát 依y 般Bát 若Nhã 作tác 無vô 所sở 得đắc 發phát 心tâm 乃nãi 至chí 無vô 所sở 得đắc 修tu 行hành 。 而nhi 經kinh 意ý 雖tuy 復phục 緣duyên 觀quán 俱câu 息tức 。 但đãn 文văn 未vị 正chánh 顯hiển 灼chước 破phá 於ư 觀quán 主chủ 。 故cố 鈍độn 根căn 之chi 徒đồ 由do 言ngôn 有hữu 於ư 菩Bồ 薩Tát 巧xảo 度độ 眾chúng 生sanh 巧xảo 能năng 修tu 行hành 。 故cố 後hậu 周chu 經kinh 文văn 方phương 息tức 四tứ 心tâm 無vô 發phát 心tâm 人nhân 乃nãi 至chí 修tu 行hành 者giả 。 然nhiên 前tiền 周chu 正chánh 勸khuyến 生sanh 四tứ 心tâm 。 後hậu 周chu 明minh 四tứ 心tâm 亦diệc 息tức 。 豈khởi 不bất 然nhiên 乎hồ 。 論luận 偈kệ 云vân 。 於ư 內nội 心tâm 修tu 行hành 。 存tồn 我ngã 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 此thử 則tắc 障chướng 於ư 心tâm 違vi 於ư 不bất 住trụ 道đạo 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 當đương 知tri 。 此thử 文văn 正chánh 息tức 觀quán 至chí 盡tận 於ư 觀quán 主chủ 。 文văn 義nghĩa 昺# 然nhiên 無vô 所sở 疑nghi 也dã 。 此thử 之chi 二nhị 周chu 非phi 止chỉ 是thị 一nhất 經kinh 之chi 大đại 意ý 。 乃nãi 是thị 方Phương 等Đẳng 之chi 旨chỉ 歸quy 至chí 人nhân 環hoàn 中trung 之chi 妙diệu 術thuật 也dã 。 又hựu 前tiền 周chu 為vi 前tiền 會hội 。 後hậu 周chu 為vi 後hậu 會hội 。 下hạ 當đương 更cánh 辨biện 。 就tựu 前tiền 周chu 文văn 科khoa 為vi 二nhị 別biệt 。 一nhất 善thiện 吉cát 致trí 問vấn 。 二nhị 如Như 來Lai 答đáp 。 就tựu 問vấn 之chi 中trung 復phục 開khai 為vi 二nhị 。 一nhất 者giả 經kinh 家gia 序tự 能năng 問vấn 之chi 人nhân 儀nghi 容dung 。 二nhị 者giả 發phát 言ngôn 正chánh 問vấn 。 初sơ 序tự 中trung 又hựu 二nhị 。 一nhất 者giả 標tiêu 對đối 揚dương 之chi 主chủ 。 二nhị 序tự 請thỉnh 法pháp 之chi 儀nghi 。

爾nhĩ 時thời 者giả 。 此thử 是thị 如Như 來Lai 。 加gia 與dữ 善thiện 吉cát 之chi 時thời 。 亦diệc 是thị 時thời 會hội 發phát 悟ngộ 之chi 時thời 。 故cố 云vân 爾nhĩ 時thời 。 問vấn 此thử 經Kinh 加gia 與dữ 義nghĩa 與dữ 大đại 品phẩm 何hà 異dị 。 答đáp 大đại 品phẩm 則tắc 具cụ 口khẩu 意ý 二nhị 加gia 。 發phát 言ngôn 命mạng 說thuyết 稱xưng 為vi 口khẩu 加gia 。 與dữ 其kỳ 智trí 慧tuệ 辨biện 才tài 名danh 為vi 意ý 加gia 。 今kim 此thử 經Kinh 但đãn 其kỳ 與dữ 智trí 慧tuệ 辯biện 才tài 為vi 意ý 加gia 。 不bất 命mạng 之chi 令linh 說thuyết 無vô 有hữu 口khẩu 加gia 也dã 。 然nhiên 下hạ 文văn 亦diệc 有hữu 對đối 揚dương 之chi 義nghĩa 。 但đãn 無vô 炳bỉnh 然nhiên 命mạng 說thuyết 故cố 與dữ 大đại 品phẩm 不bất 同đồng 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 者giả 。 此thử 人nhân 本bổn 迹tích 其kỳ 事sự 難nan 知tri 。 三tam 藏tạng 云vân 。 是thị 本bổn 東đông 方phương 世thế 界giới 。 青thanh 龍long 陀đà 佛Phật 影ảnh 嚮hướng 能năng 仁nhân 為vi 弟đệ 子tử 化hóa 。 其kỳ 猶do 文Văn 殊Thù 之chi 例lệ 也dã 。 或hoặc 有hữu 經Kinh 云vân 。 此thử 是thị 化hóa 人nhân 。 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 論luận 明minh 身thân 子tử 是thị 化hóa 人nhân 。 善thiện 吉cát 猶do 為vi 其kỳ 例lệ 。 又hựu 經Kinh 云vân 。 是thị 舍Xá 衛Vệ 國quốc 長trưởng 者giả 之chi 子tử 。 位vị 登đăng 遺di 顏nhan 。 言ngôn 遺di 顏nhan 者giả 。 法Pháp 身thân 菩Bồ 薩Tát 過quá 阿a 鞞bệ 之chi 位vị 也dã 。 復phục 云vân 。 是thị 舍Xá 衛Vệ 國quốc 內nội 。 有hữu 婆Bà 羅La 門Môn 。 名danh 曰viết 鳩cưu 留lưu 。 其kỳ 人nhân 無vô 子tử 祈kỳ 天thiên 神thần 。 天thiên 神thần 云vân 。 汝nhữ 家gia 大đại 富phú 無vô 堪kham 生sanh 者giả 。 因nhân 見kiến 一nhất 大đại 德đức 天thiên 下hạ 詫# 生sanh 其kỳ 家gia 。 兒nhi 既ký 長trường/trưởng 大đại 。 令linh 父phụ 母mẫu 請thỉnh 佛Phật 還hoàn 家gia 。 後hậu 送tống 佛Phật 反phản 於ư 祇Kỳ 洹Hoàn 即tức 得đắc 羅La 漢Hán 果quả 。

復phục 有hữu 經kinh 說thuyết 。 昔tích 為vi 白bạch 衣y 人nhân 。 見kiến 沙Sa 門Môn 乞khất 食thực 不bất 得đắc 空không 鉢bát 而nhi 反phản 。 因nhân 以dĩ 食thực 與dữ 之chi 。 後hậu 得đắc 十thập 劫kiếp 常thường 生sanh 天thiên 中trung 。 故cố 其kỳ 人nhân 福phước 德đức 深thâm 厚hậu 無vô 比tỉ 。 又hựu 言ngôn 。 是thị 淨tịnh 音âm 嚮hướng 王vương 太thái 子tử 。 如như 此thử 等đẳng 說thuyết 。 多đa 出xuất 福phước 報báo 雜tạp 譬thí 喻dụ 經kinh 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 者giả 。 翻phiên 為vi 善thiện 業nghiệp 。 亦diệc 言ngôn 善thiện 學học 。 舊cựu 云vân 善thiện 吉cát 。 善thiện 吉cát 與dữ 善thiện 財tài 生sanh 異dị 。 何hà 者giả 。 善thiện 財tài 生sanh 時thời 七thất 寶bảo 踊dũng 現hiện 故cố 名danh 善thiện 財tài 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 生sanh 時thời 舉cử 室thất 皆giai 空không 。 父phụ 母mẫu 疑nghi 怪quái 請thỉnh 問vấn 相tướng 師sư 。 相tướng 師sư 云vân 。 唯duy 善thiện 唯duy 吉cát 。 故cố 名danh 善thiện 吉cát 。 又hựu 云vân 空không 生sanh 。 即tức 從tùng 生sanh 時thời 受thọ 稱xưng 。 其kỳ 人nhân 內nội 祕bí 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 。 外ngoại 現hiện 聲Thanh 聞Văn 。 位vị 高cao 可khả 崇sùng 故cố 呼hô 。 為vi 長trưởng 老lão 也dã 。 即tức 從tùng 坐tọa 起khởi 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 請thỉnh 法pháp 之chi 儀nghi 。 此thử 中trung 凡phàm 有hữu 五ngũ 句cú 。 一nhất 避tị 席tịch 修tu 敬kính 。 弟đệ 子tử 儀nghi 法pháp 既ký 尊tôn 人nhân 重trọng/trùng 法pháp 。 不bất 可khả 晏# 然nhiên 而nhi 坐tọa 。 故cố 將tương 欲dục 請thỉnh 道đạo 。 所sở 以dĩ 避tị 席tịch 。 偏thiên 袒đản 右hữu 肩kiên 者giả 。 既ký 表biểu 師sư 弟đệ 之chi 儀nghi 則tắc 。 示thị 永vĩnh 有hữu 驅khu 策sách 之chi 相tướng 。 又hựu 是thị 隨tùy 從tùng 國quốc 法pháp 。 故cố 修tu 敬kính 袒đản 肩kiên 。 右hữu 膝tất 著trước 地địa 者giả 。 此thử 明minh 屈khuất 曲khúc 伏phục 從tùng 。 示thị 師sư 弟đệ 無vô 有hữu 違vi 拒cự 之chi 貌mạo 。 合hợp 掌chưởng 向hướng 佛Phật 者giả 。 此thử 是thị 斂liểm 肅túc 容dung 貌mạo 專chuyên 心tâm 受thọ 道đạo 也dã 。 而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn 者giả 。 上thượng 來lai 經kinh 家gia 序tự 其kỳ 身thân 業nghiệp 此thử 之chi 一nhất 句cú 序tự 其kỳ 口khẩu 業nghiệp 也dã 。 希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 者giả 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 正chánh 明minh 發phát 問vấn 。 就tựu 此thử 為vi 兩lưỡng 。 第đệ 一nhất 稱xưng 歎thán 。 第đệ 二nhị 請thỉnh 問vấn 。 言ngôn 希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 者giả 。 中trung 阿a 含hàm 二nhị 十thập 四tứ 卷quyển 云vân 。 昔tích 時thời 大đại 王vương 者giả 。 我ngã 身thân 是thị 也dã 。 我ngã 從tùng 子tử 至chí 子tử 從tùng 孫tôn 至chí 孫tôn 從tùng 族tộc 至chí 族tộc 。 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 。 并tinh 前tiền 剃thế 除trừ 髻kế 髮phát 捨xả 家gia 趣thú 非phi 家gia 。 又hựu 增Tăng 一Nhất 阿A 含Hàm 。 第đệ 二nhị 十thập 一nhất 卷quyển 云vân 。 若nhược 如Như 來Lai 不bất 出xuất 家gia 者giả 。 當đương 二nhị 千thiên 五ngũ 百bách 歲tuế 。 作tác 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 。 今kim 捨xả 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 位vị 。 遂toại 能năng 為vi 物vật 塗đồ 行hành 乞khất 食thực 。 故cố 為vi 希hy 有hữu 。 又hựu 善thiện 吉cát 知tri 般Bát 若Nhã 。 無vô 相tướng 無vô 貌mạo 。 念niệm 想tưởng 觀quán 除trừ 言ngôn 語ngữ 亦diệc 滅diệt 。 而nhi 無vô 名danh 相tướng 中trung 為vì 眾chúng 生sanh 故cố 。 作tác 名danh 相tướng 說thuyết 。 雖tuy 作tác 名danh 字tự 而nhi 不bất 傷thương 無vô 名danh 。 故cố 為vi 希hy 有hữu 。 譬thí 如như 劫kiếp 盡tận 。 大đại 火hỏa 世thế 界giới 洞đỗng 然nhiên 。 有hữu 人nhân 擔đảm 一nhất 束thúc 乾can 草thảo 而nhi 從tùng 火hỏa 中trung 過quá 不bất 燒thiêu 一nhất 葉diệp 。 故cố 為vi 希hy 有hữu 。 善thiện 護hộ 念niệm 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 善thiện 付phó 屬thuộc 諸chư 菩Bồ 薩Tát 者giả 。 歎thán 也dã 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 有hữu 此thử 歎thán 耶da 。 答đáp 此thử 一nhất 言ngôn 貫quán 於ư 前tiền 後hậu 。 如Như 來Lai 所sở 以dĩ 。 塗đồ 行hành 乞khất 食thực 者giả 。 正chánh 為vi 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 故cố 也dã 。 又hựu 今kim 說thuyết 般Bát 若Nhã 者giả 。 亦diệc 為vi 護hộ 念niệm 付phó 屬thuộc 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 故cố 也dã 。 又hựu 歎thán 上thượng 塗đồ 行hành 乞khất 食thực 以dĩ 為vi 希hy 有hữu 。 則tắc 歎thán 佛Phật 身thân 業nghiệp 。 今kim 歎thán 護hộ 念niệm 菩Bồ 薩Tát 。 是thị 歎thán 如Như 來Lai 意ý 業nghiệp 。 善thiện 付phó 屬thuộc 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 是thị 歎thán 口khẩu 業nghiệp 。 如Như 來Lai 既ký 三tam 業nghiệp 利lợi 物vật 。 故cố 善thiện 吉cát 竝tịnh 歎thán 三tam 業nghiệp 。 問vấn 云vân 。 何hà 名danh 為vi 善thiện 護hộ 念niệm 耶da 。 答đáp 欲dục 使sử 其kỳ 內nội 德đức 堅kiên 固cố 名danh 為vi 護hộ 念niệm 。 令linh 其kỳ 外ngoại 德đức 成thành 就tựu 名danh 為vi 善thiện 付phó 囑chúc 。 問vấn 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 。 常thường 念niệm 六lục 道đạo 。 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 偏thiên 念niệm 菩Bồ 薩Tát 。 答đáp 雖tuy 常thường 念niệm 六lục 道đạo 。 但đãn 菩Bồ 薩Tát 堪kham 受thọ 般Bát 若Nhã 。 有hữu 其kỳ 內nội 因nhân 。 是thị 故cố 外ngoại 為vi 諸chư 佛Phật 護hộ 念niệm 。 問vấn 諸chư 佛Phật 護hộ 念niệm 。 有hữu 何hà 利lợi 益ích 。 答đáp 猶do 如như 魚ngư 子tử 。 母mẫu 念niệm 則tắc 成thành 不bất 念niệm 則tắc 壞hoại 。 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 爾nhĩ 。 佛Phật 若nhược 護hộ 念niệm 善thiện 根căn 則tắc 成thành 。 若nhược 不bất 護hộ 念niệm 善thiện 根căn 則tắc 壞hoại 。 付phó 囑chúc 者giả 。 以dĩ 無vô 上thượng 法Pháp 寶bảo 付phó 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 以dĩ 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 善thiện 能năng 問vấn 答đáp 。 如như 是thị 法Pháp 寶bảo 。 則tắc 得đắc 久cửu 住trụ 。 無vô 量lượng 千thiên 世thế 。 所sở 以dĩ 通thông 稱xưng 為vi 善thiện 者giả 。 若nhược 護hộ 念niệm 付phó 囑chúc 聲Thanh 聞Văn 則tắc 不bất 善thiện 。 今kim 以dĩ 護hộ 念niệm 付phó 囑chúc 菩Bồ 薩Tát 故cố 名danh 為vi 善thiện 。 具cụ 如như 大đại 經kinh 付phó 囑chúc 老lão 少thiếu 二nhị 人nhân 譬thí 也dã 。 依y 論luận 解giải 釋thích 。 論luận 曰viết 。 巧xảo 護hộ 義nghĩa 應ưng 知tri 。 加gia 彼bỉ 身thân 同đồng 行hành 者giả 。 此thử 釋thích 善thiện 護hộ 念niệm 也dã 。 善thiện 是thị 巧xảo 之chi 異dị 名danh 。 故cố 云vân 巧xảo 護hộ 義nghĩa 應ưng 知tri 也dã 。 加gia 彼bỉ 身thân 同đồng 行hành 者giả 。 護hộ 念niệm 即tức 是thị 加gia 與dữ 之chi 義nghĩa 。 謂vị 加gia 與dữ 二nhị 力lực 。 一nhất 者giả 加gia 其kỳ 智trí 慧tuệ 力lực 令linh 成thành 就tựu 佛Phật 法Pháp 故cố 。 此thử 即tức 是thị 加gia 其kỳ 自tự 行hành 。 故cố 名danh 為vi 身thân 。 身thân 即tức 自tự 身thân 也dã 。 次thứ 加gia 其kỳ 教giáo 化hóa 眾chúng 生sanh 力lực 。 即tức 是thị 加gia 其kỳ 化hóa 他tha 力lực 。 令linh 受thọ 化hóa 之chi 徒đồ 。 與dữ 其kỳ 行hành 同đồng 。 故cố 云vân 同đồng 行hành 也dã 。 不bất 退thoái 得đắc 未vị 得đắc 是thị 名danh 善thiện 付phó 囑chúc 者giả 。 此thử 之chi 半bán 偈kệ 釋thích 付phó 囑chúc 義nghĩa 。 論luận 云vân 善thiện 護hộ 念niệm 者giả 。 依y 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 。 善thiện 付phó 囑chúc 者giả 。 依y 根căn 未vị 熟thục 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 。 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 則tắc 堪kham 加gia 與dữ 自tự 行hành 化hóa 他tha 二nhị 種chủng 之chi 力lực 。 以dĩ 如như 前tiền 明minh 。 今kim 以dĩ 根căn 未vị 熟thục 菩Bồ 薩Tát 付phó 囑chúc 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 。 令linh 其kỳ 未vị 熟thục 得đắc 熟thục 也dã 。 不bất 退thoái 得đắc 未vị 得đắc 者giả 。 已dĩ 得đắc 功công 德đức 。 令linh 其kỳ 不bất 退thoái 。 所sở 未vị 得đắc 者giả 而nhi 令linh 得đắc 之chi 。 故cố 云vân 不bất 退thoái 得đắc 未vị 得đắc 也dã 。 問vấn 論luận 釋thích 之chi 與dữ 舊cựu 解giải 云vân 何hà 同đồng 異dị 。 答đáp 論luận 以dĩ 人nhân 付phó 囑chúc 於ư 人nhân 名danh 善thiện 付phó 囑chúc 。 舊cựu 釋thích 以dĩ 法Pháp 寶bảo 付phó 囑chúc 於ư 人nhân 名danh 善thiện 付phó 囑chúc 。 兩lưỡng 言ngôn 雖tuy 異dị 會hội 歸quy 終chung 一nhất 。 以dĩ 人nhân 付phó 囑chúc 人nhân 終chung 令linh 得đắc 悟ngộ 法pháp 。 即tức 是thị 付phó 囑chúc 法pháp 義nghĩa 。 以dĩ 法pháp 付phó 囑chúc 人nhân 終chung 為vi 化hóa 人nhân 義nghĩa 。 即tức 是thị 付phó 囑chúc 人nhân 也dã 。 又hựu 一nhất 義nghĩa 防phòng 遏át 眾chúng 魔ma 不bất 令linh 得đắc 菩Bồ 薩Tát 。 便tiện 為vi 護hộ 念niệm 義nghĩa 。 為vi 說thuyết 道Đạo 法pháp 令linh 如như 說thuyết 修tu 行hành 。 為vi 付phó 囑chúc 也dã 。 問vấn 根căn 熟thục 與dữ 未vị 熟thục 。 約ước 何hà 位vị 耶da 。 答đáp 北bắc 地địa 論luận 師sư 云vân 。 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 即tức 是thị 內nội 凡phàm 習tập 種chủng 性tánh 之chi 人nhân 。 必tất 能năng 趣thú 於ư 初Sơ 地Địa 名danh 為vi 根căn 熟thục 。 若nhược 是thị 外ngoại 凡phàm 未vị 能năng 必tất 入nhập 於ư 初Sơ 地Địa 名danh 為vi 未vị 熟thục 。 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 此thử 第đệ 二nhị 正chánh 發phát 問vấn 。 若nhược 依y 羅la 什thập 法Pháp 師sư 翻phiên 經kinh 唯duy 可khả 三tam 問vấn 。 一nhất 問vấn 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 二nhị 問vấn 云vân 何hà 應ưng 住trụ 。 三tam 問vấn 降hàng 伏phục 。 但đãn 解giải 此thử 三tam 問vấn 眾chúng 師sư 不bất 同đồng 。 第đệ 一nhất 師sư 云vân 。 問vấn 雖tuy 有hữu 三tam 不bất 出xuất 願nguyện 之chi 與dữ 行hành 。 菩Bồ 提Đề 心tâm 一nhất 問vấn 即tức 是thị 問vấn 願nguyện 。 降hàng 伏phục 住trụ 二nhị 問vấn 即tức 是thị 問vấn 行hành 。 菩Bồ 薩Tát 之chi 道Đạo 。 不bất 出xuất 願nguyện 行hành 二nhị 門môn 。 行hành 以dĩ 涉thiệp 行hành 為vi 義nghĩa 。 願nguyện 以dĩ 要yếu 期kỳ 為vi 旨chỉ 。 行hành 若nhược 無vô 願nguyện 行hành 則tắc 無vô 所sở 御ngự 。 願nguyện 若nhược 無vô 行hạnh 願nguyện 則tắc 不bất 果quả 。 其kỳ 猶do 鳥điểu 之chi 二nhị 翼dực 車xa 之chi 兩lưỡng 輪luân 。 故cố 行hành 以dĩ 即tức 事sự 涉thiệp 行hành 。 願nguyện 以dĩ 懸huyền 求cầu 未vị 得đắc 。 今kim 明minh 行hạnh 願nguyện 之chi 義nghĩa 實thật 如như 所sở 說thuyết 。 若nhược 偏thiên 以dĩ 菩Bồ 提Đề 心tâm 為vi 願nguyện 。 此thử 事sự 未vị 然nhiên 。 今kim 以dĩ 發phát 正Chánh 道Đạo 心tâm 名danh 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 豈khởi 得đắc 空không 有hữu 其kỳ 願nguyện 而nhi 無vô 行hành 耶da 。

復phục 有hữu 師sư 云vân 。 應ưng 為vi 三tam 問vấn 。 一nhất 問vấn 菩Bồ 提Đề 心tâm 即tức 問vấn 平bình 等đẳng 空không 。 二nhị 問vấn 云vân 何hà 住trụ 問vấn 實thật 法pháp 空không 。 三tam 問vấn 云vân 何hà 降hàng 伏phục 。 問vấn 假giả 名danh 空không 。 然nhiên 觀quán 門môn 次thứ 第đệ 應ưng 從tùng 淺thiển 至chí 深thâm 。 今kim 乃nãi 從tùng 深thâm 至chí 淺thiển 。 此thử 是thị 說thuyết 門môn 非phi 是thị 行hành 門môn 。 問vấn 者giả 唯duy 慕mộ 其kỳ 深thâm 前tiền 問vấn 深thâm 也dã 。 今kim 謂vị 此thử 亦diệc 不bất 然nhiên 。 三tam 空không 乃nãi 通thông 貫quán 大đại 小tiểu 今kim 正chánh 辨biện 。 菩Bồ 薩Tát 之chi 行hạnh 。 又hựu 且thả 問vấn 無vô 三tam 空không 之chi 辭từ 。 佛Phật 答đáp 無vô 三tam 空không 之chi 意ý 。 初sơ 答đáp 乃nãi 明minh 菩Bồ 薩Tát 成thành 廣quảng 大đại 心tâm 遍biến 度độ 眾chúng 生sanh 。 而nhi 無vô 所sở 度độ 。 非phi 謂vị 但đãn 明minh 假giả 名danh 空không 也dã 。 若nhược 但đãn 明minh 假giả 名danh 空không 。 即tức 應ưng 但đãn 辨biện 無vô 眾chúng 生sanh 亦diệc 無vô 度độ 義nghĩa 亦diệc 無vô 廣quảng 大đại 心tâm 義nghĩa 。 今kim 乃nãi 明minh 大đại 心tâm 而nhi 無vô 度độ 無vô 度độ 而nhi 大đại 心tâm 。 此thử 乃nãi 是thị 無vô 度độ 度độ 義nghĩa 度độ 無vô 度độ 義nghĩa 。 二nhị 慧tuệ 具cụ 足túc 。 云vân 何hà 偏thiên 是thị 假giả 名danh 空không 。 次thứ 答đáp 住trụ 問vấn 亦diệc 非phi 實thật 空không 。 若nhược 是thị 實thật 空không 。 應ưng 明minh 無vô 有hữu 諸chư 法pháp 。 無vô 有hữu 修tu 行hành 。 今kim 乃nãi 明minh 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 。 無vô 所sở 依y 住trụ 而nhi 修tu 檀đàn 等đẳng 萬vạn 行hạnh 。 豈khởi 偏thiên 是thị 實thật 空không 耶da 。 今kim 依y 論luận 經kinh 凡phàm 有hữu 四tứ 句cú 問vấn 。 一nhất 問vấn 云vân 何hà 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 二nhị 問vấn 云vân 何hà 應ưng 住trụ 。 三tam 問vấn 云vân 何hà 修tu 行hành 。 四tứ 問vấn 云vân 何hà 降hàng 伏phục 。 所sở 以dĩ 有hữu 此thử 四tứ 問vấn 者giả 。 凡phàm 為vi 菩Bồ 薩Tát 必tất 。 須tu 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 故cố 前tiền 問vấn 發phát 心tâm 。 若nhược 不bất 依y 般Bát 若Nhã 發phát 心tâm 。 則tắc 住trụ 顛điên 倒đảo 不bất 住trụ 般Bát 若Nhã 。 今kim 依y 般Bát 若Nhã 發phát 心tâm 。 則tắc 住trụ 般Bát 若Nhã 不bất 住trụ 顛điên 倒đảo 。 故cố 次thứ 問vấn 住trụ 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 既ký 得đắc 住trụ 立lập 故cố 修tu 行hành 萬vạn 行hạnh 。 所sở 以dĩ 次thứ 問vấn 修tu 行hành 。 以dĩ 修tu 無vô 所sở 得đắc 行hành 故cố 顛điên 倒đảo 有hữu 得đắc 之chi 心tâm 析tích 伏phục 不bất 起khởi 。 所sở 以dĩ 次thứ 問vấn 降hàng 伏phục 也dã 。 佛Phật 言ngôn 善thiện 哉tai 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 如Như 來Lai 答đáp 問vấn 。 開khai 為vi 二nhị 別biệt 。 一nhất 答đáp 問vấn 緣duyên 起khởi 。 二nhị 正chánh 答đáp 。 答đáp 問vấn 緣duyên 起khởi 。 復phục 開khai 為vi 二nhị 。 一nhất 美mỹ 其kỳ 歎thán 請thỉnh 。 二nhị 則tắc 許hứa 酬thù 其kỳ 問vấn 。 然nhiên 佛Phật 歎thán 善thiện 吉cát 者giả 。 良lương 由do 善thiện 吉cát 歎thán 得đắc 時thời 宜nghi 問vấn 復phục 會hội 道đạo 故cố 佛Phật 歎thán 之chi 。 又hựu 善thiện 吉cát 是thị 聲Thanh 聞Văn 人nhân 今kim 遂toại 能năng 問vấn 菩Bồ 薩Tát 事sự 。 此thử 為vi 希hy 有hữu 。 故cố 復phục 歎thán 之chi 。 又hựu 時thời 會hội 恐khủng 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 深thâm 小Tiểu 乘Thừa 智trí 淺thiển 問vấn 容dung 僻tích 謬mậu 。 故cố 印ấn 歎thán 之chi 令linh 眾chúng 尊tôn 人nhân 重trọng/trùng 法pháp 也dã 。 汝nhữ 今kim 諦đế 聽thính 下hạ 。 此thử 第đệ 二nhị 句cú 許hứa 答đáp 其kỳ 問vấn 。 就tựu 文văn 為vi 二nhị 。 初sơ 正chánh 誡giới 許hứa 。 次thứ 受thọ 旨chỉ 願nguyện 聞văn 。 此thử 兩lưỡng 易dị 知tri 皆giai 如như 文văn 所sở 列liệt 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 下hạ 。

第đệ 二nhị 如Như 來Lai 正chánh 答đáp 。 就tựu 正chánh 答đáp 中trung 若nhược 依y 論luận 判phán 。 則tắc 應ưng 開khai 為vi 兩lưỡng 。 則tắc 酬thù 其kỳ 四tứ 問vấn 。 次thứ 從tùng 於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 下hạ 竟cánh 經kinh 。 皆giai 是thị 斷đoạn 疑nghi 。 故cố 論luận 主chủ 判phán 此thử 章chương 。 云vân 自tự 下hạ 一nhất 切thiết 修Tu 多Đa 羅La 。 中trung 斷đoạn 生sanh 疑nghi 心tâm 。 前tiền 酬thù 四tứ 問vấn 名danh 為vi 略lược 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 後hậu 斷đoạn 眾chúng 疑nghi 即tức 是thị 廣quảng 說thuyết 。 今kim 採thải 論luận 意ý 按án 致trí 一nhất 經kinh 開khai 為vi 三tam 別biệt 。 第đệ 一nhất 明minh 般Bát 若Nhã 體thể 門môn 。 二nhị 明minh 信tín 受thọ 門môn 。 三Tam 明Minh 格cách 量lượng 門môn 。 明minh 此thử 三tam 者giả 。 既ký 稱xưng 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 經Kinh 。 故cố 前tiền 明minh 般Bát 若Nhã 體thể 。 既ký 明minh 般Bát 若Nhã 體thể 竟cánh 。 必tất 有hữu 信tín 受thọ 人nhân 。 故cố 次thứ 明minh 信tín 受thọ 門môn 。 信tín 持trì 則tắc 獲hoạch 福phước 無vô 盡tận 。 故cố 次thứ 明minh 格cách 量lượng 門môn 。 又hựu 前tiền 就tựu 因nhân 果quả 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 即tức 是thị 法Pháp 門môn 次thứ 就tựu 信tín 受thọ 門môn 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 即tức 是thị 人nhân 門môn 。 後hậu 就tựu 功công 德đức 門môn 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 明minh 人nhân 行hành 法pháp 故cố 得đắc 功công 德đức 也dã 。 就tựu 前tiền 門môn 為vi 二nhị 。 一nhất 答đáp 其kỳ 四tứ 問vấn 即tức 明minh 因nhân 門môn 。 二nhị 斷đoạn 眾chúng 疑nghi 次thứ 辨biện 果quả 門môn 。 因nhân 即tức 無vô 依y 無vô 住trụ 。 果quả 則tắc 無vô 相tướng 無vô 為vi 。 般Bát 若Nhã 未vị 曾tằng 因nhân 果quả 。 為vì 眾chúng 生sanh 故cố 。 故cố 作tác 因nhân 果quả 名danh 說thuyết 。 就tựu 明minh 因nhân 門môn 答đáp 其kỳ 四tứ 問vấn 唯duy 有hữu 兩lưỡng 章chương 經kinh 文văn 。 由do 來lai 舊cựu 釋thích 。 初sơ 章chương 經kinh 非phi 答đáp 。 菩Bồ 提Đề 心tâm 門môn 。 乃nãi 是thị 答đáp 降hàng 伏phục 心tâm 問vấn 。 次thứ 章chương 經kinh 答đáp 其kỳ 住trụ 問vấn 。 後hậu 舉cử 佛Phật 果Quả 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 。 北bắc 地địa 論luận 師sư 云vân 。 初sơ 答đáp 其kỳ 住trụ 問vấn 不bất 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 。 今kim 謂vị 并tinh 不bất 然nhiên 。 若nhược 言ngôn 此thử 中trung 遍biến 度độ 四tứ 生sanh 非phi 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 者giả 。 汝nhữ 復phục 以dĩ 何hà 法Pháp 。 名danh 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 又hựu 下hạ 第đệ 二nhị 周chu 中trung 善thiện 吉cát 更cánh 發phát 三tam 問vấn 。 佛Phật 答đáp 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 者giả 。 當đương 生sanh 如như 是thị 心tâm 。 滅diệt 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 而nhi 無vô 滅diệt 度độ 。 此thử 即tức 是thị 牒điệp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 。 而nhi 解giải 釋thích 之chi 。 云vân 何hà 言ngôn 非phi 。 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 耶da 。 今kim 明minh 經kinh 雖tuy 兩lưỡng 章chương 共cộng 酬thù 四tứ 問vấn 。 初sơ 一nhất 章chương 經kinh 答đáp 住trụ 問vấn 。 即tức 是thị 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 。 次thứ 一nhất 章chương 經kinh 答đáp 修tu 行hành 問vấn 。 即tức 是thị 答đáp 降hàng 伏phục 心tâm 問vấn 也dã 。 問vấn 云vân 何hà 答đáp 其kỳ 住trụ 問vấn 。 即tức 是thị 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 耶da 。 解giải 云vân 。 由do 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 故cố 得đắc 住trụ 大Đại 乘Thừa 法Pháp 。 若nhược 不bất 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 則tắc 不bất 住trụ 大Đại 乘Thừa 。 故cố 論luận 云vân 利lợi 益ích 深thâm 心tâm 住trụ 。 此thử 乘thừa 功công 德đức 滿mãn 。 就tựu 初sơ 經kinh 文văn 復phục 開khai 為vi 二nhị 。 第đệ 一nhất 對đối 於ư 善thiện 吉cát 總tổng 勸khuyến 。 菩Bồ 薩Tát 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 二nhị 者giả 正chánh 明minh 發phát 心tâm 之chi 義nghĩa 。 初sơ 則tắc 如như 文văn 。 問vấn 曰viết 。 今kim 正chánh 辨biện 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 寧ninh 言ngôn 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 答đáp 以dĩ 發phát 一nhất 菩Bồ 提Đề 心tâm 故cố 。 不bất 起khởi 凡phàm 夫phu 及cập 二Nhị 乘Thừa 心tâm 即tức 是thị 降hàng 伏phục 。 初sơ 明minh 遍biến 度độ 眾chúng 生sanh 故cố 。 異dị 二Nhị 乘Thừa 心tâm 。 降hàng 伏phục 二Nhị 乘Thừa 。 後hậu 明minh 度độ 無vô 所sở 度độ 。 是thị 降hàng 伏phục 凡phàm 夫phu 心tâm 也dã 。 降hàng 伏phục 二Nhị 乘Thừa 即tức 是thị 以dĩ 他tha 降giáng/hàng 自tự 。 降hàng 伏phục 凡phàm 夫phu 心tâm 即tức 是thị 以dĩ 無vô 降giáng/hàng 有hữu 也dã 。 又hựu 降hàng 伏phục 二Nhị 乘Thừa 亦diệc 得đắc 是thị 以dĩ 有hữu 降giáng/hàng 無vô 。 二Nhị 乘Thừa 無vô 慈từ 悲bi 心tâm 。 菩Bồ 薩Tát 有hữu 慈từ 悲bi 心tâm 故cố 。 是thị 以dĩ 有hữu 降giáng/hàng 無vô 。 復phục 以dĩ 無vô 降giáng/hàng 有hữu 。 如như 前tiền 說thuyết 也dã 。 又hựu 此thử 中trung 明minh 。 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 即tức 降hàng 伏phục 貪tham 瞋sân 煩phiền 惱não 。 故cố 名danh 降hàng 伏phục 。 又hựu 菩Bồ 薩Tát 雖tuy 度độ 眾chúng 生sanh 。 實thật 無vô 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 即tức 是thị 降hàng 伏phục 眾chúng 生sanh 見kiến 也dã 。 又hựu 菩Bồ 薩Tát 若nhược 言ngôn 有hữu 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 即tức 是thị 常thường 見kiến 。 若nhược 言ngôn 無vô 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 則tắc 見kiến 斷đoạn 見kiến 。 今kim 雖tuy 度độ 眾chúng 生sanh 。 實thật 無vô 所sở 度độ 。 故cố 降hàng 伏phục 常thường 見kiến 。 雖tuy 無vô 所sở 度độ 而nhi 常thường 度độ 眾chúng 生sanh 。 故cố 降hàng 伏phục 斷đoạn 見kiến 也dã 。 所sở 有hữu 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 之chi 類loại 下hạ 。 此thử 第đệ 二nhị 正chánh 明minh 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 論luận 偈kệ 云vân 。 廣quảng 大đại 第đệ 一nhất 常thường 其kỳ 。 心tâm 不bất 顛điên 倒đảo 。 利lợi 益ích 深thâm 心tâm 住trụ 。 此thử 乘thừa 功công 德đức 滿mãn 。 故cố 用dụng 於ư 四tứ 心tâm 釋thích 此thử 經Kinh 文văn 。 四tứ 心tâm 者giả 。 一nhất 廣quảng 大đại 心tâm 。 二nhị 者giả 第đệ 一nhất 心tâm 。 三tam 者giả 常thường 心tâm 。 四tứ 者giả 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 建kiến 乎hồ 四tứ 心tâm 。 答đáp 凡phàm 為vi 菩Bồ 薩Tát 異dị 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 。 自tự 調điều 自tự 度độ 。 今kim 言ngôn 遍biến 度độ 三tam 界giới 六lục 道đạo 名danh 廣quảng 大đại 心tâm 。 雖tuy 復phục 遍biến 度độ 眾chúng 生sanh 。 若nhược 遍biến 與dữ 眾chúng 生sanh 人nhân 天thiên 之chi 樂lạc 。 名danh 為vi 下hạ 心tâm 。 若nhược 遍biến 與dữ 眾chúng 生sanh 二Nhị 乘Thừa 之chi 樂lạc 名danh 曰viết 中trung 心tâm 。 今kim 遍biến 與dữ 眾chúng 生sanh 大đại 涅Niết 槃Bàn 樂lạc 。 名danh 第đệ 一nhất 心tâm 。 菩Bồ 薩Tát 雖tuy 復phục 遍biến 與dữ 眾chúng 生sanh 。 大đại 涅Niết 槃Bàn 樂lạc 。 或hoặc 時thời 休hưu 息tức 。 生sanh 死tử 道đạo 長trường/trưởng 眾chúng 生sanh 性tánh 多đa 。 云vân 何hà 可khả 遍biến 度độ 之chi 令linh 得đắc 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 。 是thị 故cố 於ư 生sanh 死tử 中trung 。 起khởi 疲bì 厭yếm 心tâm 。 今kim 明minh 生sanh 死tử 邊biên 如như 虛hư 空không 。 眾chúng 生sanh 性tánh 邊biên 。 亦diệc 如như 虛hư 空không 。 是thị 中trung 無vô 生sanh 死tử 。 往vãng 來lai 亦diệc 無vô 解giải 脫thoát 者giả 。 故cố 能năng 菩Bồ 薩Tát 常thường 度độ 眾chúng 生sanh 誨hối 而nhi 不bất 倦quyện 名danh 為vi 常thường 心tâm 。 雖tuy 度độ 眾chúng 生sanh 。 而nhi 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 是thị 名danh 菩Bồ 薩Tát 。 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 。 以dĩ 建kiến 此thử 四tứ 心tâm 住trụ 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。 得đắc 大đại 利lợi 益ích 故cố 。 論luận 云vân 利lợi 益ích 深thâm 心tâm 住trụ 。 是thị 故cố 建kiến 此thử 四tứ 心tâm 則tắc 菩Bồ 提Đề 心tâm 滿mãn 足túc 。 故cố 論luận 云vân 此thử 乘thừa 功công 德đức 滿mãn 。 雖tuy 有hữu 四tứ 心tâm 不bất 出xuất 慈từ 悲bi 般Bát 若Nhã 。 前tiền 三tam 是thị 慈từ 悲bi 心tâm 。 後hậu 一nhất 是thị 般Bát 若Nhã 心tâm 。 前tiền 是thị 功công 德đức 。 後hậu 是thị 智trí 慧tuệ 。 前tiền 亦diệc 是thị 方phương 便tiện 。 後hậu 名danh 為vi 實thật 慧tuệ 。 故cố 發phát 心tâm 即tức 具cụ 福phước 慧tuệ 亦diệc 即tức 具cụ 二nhị 慧tuệ 。 如như 大đại 經Kinh 云vân 發phát 心tâm 畢tất 竟cánh 二nhị 不bất 別biệt 。 若nhược 望vọng 開khai 善thiện 義nghĩa 。 假giả 名danh 空không 但đãn 是thị 空không 心tâm 。 但đãn 得đắc 四tứ 中trung 之chi 一nhất 。 又hựu 二nhị 慧tuệ 中trung 但đãn 得đắc 實thật 慧tuệ 意ý 耳nhĩ 。 問vấn 何hà 故cố 名danh 廣quảng 大đại 心tâm 。 答đáp 從tùng 所sở 有hữu 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 之chi 類loại 至chí 非phi 有hữu 想tưởng 非phi 無vô 想tưởng 已dĩ 來lai 。 總tổng 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 名danh 廣quảng 大đại 心tâm 。 此thử 中trung 二nhị 句cú 。 所sở 有hữu 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 之chi 類loại 。 此thử 總tổng 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 若nhược 卵noãn 生sanh 下hạ 。 此thử 有hữu 三tam 句cú 別biệt 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 第đệ 一nhất 句cú 以dĩ 一nhất 門môn 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 謂vị 一nhất 生sanh 門môn 。 第đệ 二nhị 有hữu 色sắc 無vô 色sắc 。 二nhị 門môn 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 欲dục 色sắc 兩lưỡng 界giới 名danh 為vi 有hữu 色sắc 。 無vô 色sắc 一nhất 界giới 名danh 為vi 無vô 色sắc 。 第đệ 三tam 以dĩ 三tam 門môn 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 無vô 想tưởng 者giả 即tức 是thị 色sắc 界giới 第đệ 四tứ 禪thiền 中trung 。 無vô 想tưởng 天thiên 也dã 。 非phi 有hữu 想tưởng 非phi 無vô 想tưởng 。 者giả 無vô 色sắc 界giới 最tối 後hậu 天thiên 也dã 。 有hữu 想tưởng 一nhất 句cú 。 除trừ 上thượng 二nhị 處xứ 通thông 三tam 界giới 也dã 。 問vấn 何hà 故cố 不bất 以dĩ 六lục 道đạo 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 。 答đáp 六lục 道đạo 不bất 攝nhiếp 中trung 陰ấm 。 四tứ 生sanh 則tắc 一nhất 切thiết 攝nhiếp 故cố 也dã 。 我ngã 皆giai 令linh 入nhập 。 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 明minh 第đệ 一nhất 心tâm 也dã 。 此thử 言ngôn 無vô 餘dư 者giả 非phi 灰hôi 身thân 滅diệt 智trí 小Tiểu 乘Thừa 無vô 餘dư 。 斯tư 乃nãi 無vô 累lũy/lụy/luy 不bất 盡tận 無vô 復phục 餘dư 累lũy/lụy/luy 。 無vô 德đức 不bất 圓viên 無vô 復phục 餘dư 德đức 。 故cố 云vân 無vô 餘dư 也dã 。 問vấn 此thử 乃nãi 是thị 涅Niết 槃Bàn 教giáo 意ý 。 云vân 何hà 釋thích 般Bát 若Nhã 文văn 。 答đáp 作tác 此thử 問vấn 者giả 乃nãi 是thị 五ngũ 時thời 教giáo 意ý 非phi 經kinh 論luận 之chi 說thuyết 。 般Bát 若Nhã 論luận 云vân 。 此thử 經Kinh 正chánh 辨biện 無vô 為vi 法Pháp 身thân 。 與dữ 大đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 更cánh 復phục 何hà 異dị 。 如như 是thị 滅diệt 度độ 。 無vô 量lượng 無vô 邊biên 眾chúng 生sanh 者giả 。 此thử 下hạ 第đệ 三tam 名danh 為vi 常thường 心tâm 。 問vấn 般Bát 若Nhã 論luận 云vân 。 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 異dị 於ư 菩Bồ 薩Tát 常thường 不bất 離ly 是thị 心tâm 名danh 曰viết 常thường 心tâm 。 此thử 意ý 云vân 何hà 。 答đáp 今kim 言ngôn 常thường 心tâm 可khả 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 一nhất 者giả 常thường 不bất 離ly 正chánh 觀quán 心tâm 名danh 曰viết 常thường 心tâm 。 則tắc 是thị 論luận 意ý 。 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 異dị 於ư 菩Bồ 薩Tát 。 不bất 見kiến 菩Bồ 薩Tát 。 異dị 眾chúng 生sanh 故cố 眾chúng 生sanh 菩Bồ 薩Tát 皆giai 畢tất 竟cánh 淨tịnh 。 常thường 作tác 此thử 觀quán 名danh 曰viết 常thường 心tâm 。 二nhị 者giả 以dĩ 正chánh 觀quán 心tâm 常thường 度độ 眾chúng 生sanh 不phủ 。 休hưu 不bất 息tức 名danh 曰viết 常thường 心tâm 。 何hà 以dĩ 故cố 若nhược 菩Bồ 薩Tát 有hữu 我ngã 相tướng 下hạ 。 此thử 第đệ 四tứ 明minh 。 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 。 雖tuy 常thường 度độ 眾chúng 生sanh 無vô 眾chúng 生sanh 。 可khả 度độ 名danh 不bất 顛điên 倒đảo 。 若nhược 見kiến 有hữu 眾chúng 生sanh 。 則tắc 是thị 我ngã 見kiến 。 凡phàm 夫phu 自tự 不bất 能năng 度độ 。 何hà 能năng 度độ 物vật 耶da 。

復phục 次thứ 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 法pháp 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 行hành 於ư 布bố 施thí 下hạ 。 此thử 第đệ 二nhị 章chương 經kinh 答đáp 修tu 行hành 降hàng 伏phục 心tâm 二nhị 問vấn 。 前tiền 明minh 以dĩ 初sơ 發phát 心tâm 故cố 。 得đắc 住trụ 大Đại 乘Thừa 。 不bất 發phát 心tâm 不bất 得đắc 住trụ 大Đại 乘Thừa 。 故cố 發phát 心tâm 與dữ 住trụ 二nhị 事sự 相tướng 成thành 。 故cố 合hợp 詶thù 也dã 。 今kim 二nhị 門môn 亦diệc 爾nhĩ 。 以dĩ 修tu 行hành 故cố 。 得đắc 降hàng 伏phục 顛điên 倒đảo 。 若nhược 不bất 修tu 無vô 得đắc 萬vạn 行hạnh 。 以dĩ 何hà 降hàng 伏phục 有hữu 得đắc 煩phiền 惱não 。 故cố 二nhị 門môn 相tương/tướng 成thành 。 故cố 須tu 合hợp 詶thù 也dã 。 又hựu 四tứ 門môn 次thứ 第đệ 。 前tiền 須tu 發phát 心tâm 。 發phát 心tâm 故cố 得đắc 住trụ 大Đại 乘Thừa 。 住trụ 大Đại 乘Thừa 故cố 修tu 行hành 。 修tu 行hành 故cố 煩phiền 惱não 得đắc 降hàng 伏phục 也dã 。 然nhiên 此thử 經Kinh 文văn 略lược 意ý 含hàm 。 非phi 可khả 一nhất 言ngôn 得đắc 盡tận 。 今kim 更cánh 以dĩ 數số 義nghĩa 釋thích 之chi 。 一nhất 者giả 前tiền 章chương 正chánh 辨biện 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 今kim 此thử 一nhất 章chương 辨biện 於ư 修tu 行hành 。 所sở 以dĩ 明minh 此thử 二nhị 者giả 。 如như 華hoa 嚴nghiêm 經kinh 善Thiện 財Tài 童Đồng 子Tử 。 於ư 一nhất 一nhất 善Thiện 知Tri 識Thức 所sở 。 皆giai 自tự 稱xưng 云vân 已dĩ 發phát 菩Bồ 提Đề 之chi 心tâm 。 未vị 知tri 云vân 何hà 。 修tu 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 。 學học 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。 故cố 知tri 前tiền 須tu 發phát 心tâm 然nhiên 後hậu 修tu 行hành 。 菩Bồ 提Đề 心tâm 即tức 是thị 願nguyện 義nghĩa 。 今kim 之chi 一nhất 章chương 辨biện 菩Bồ 薩Tát 行hành 義nghĩa 。 菩Bồ 薩Tát 之chi 道Đạo 。 雖tuy 復phục 多đa 門môn 。 統thống 其kỳ 大đại 歸quy 不bất 出xuất 願nguyện 行hành 。 然nhiên 願nguyện 門môn 雖tuy 多đa 略lược 為vi 。 四Tứ 弘Hoằng 誓Thệ 願Nguyện 。 行hành 門môn 無vô 量lượng 略lược 為vi 。 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 四Tứ 弘Hoằng 誓Thệ 願Nguyện 者giả 。 一nhất 未vị 度độ 苦khổ 海hải 令linh 其kỳ 得đắc 度độ 。 二nhị 未vị 脫thoát 業nghiệp 煩phiền 惱não 縛phược 令linh 得đắc 脫thoát 之chi 。 三tam 未vị 得đắc 道Đạo 諦đế 之chi 安an 令linh 得đắc 安an 之chi 。 四tứ 未vị 得đắc 滅Diệt 諦Đế 涅Niết 槃Bàn 。 令linh 得đắc 涅Niết 槃Bàn 。 前tiền 章chương 明minh 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 皆giai 得đắc 涅Niết 槃Bàn 。 即tức 是thị 四tứ 願nguyện 之chi 中trung 略lược 舉cử 後hậu 究cứu 竟cánh 願nguyện 也dã 。 今kim 一nhất 章chương 經kinh 略lược 舉cử 六Lục 度Độ 中trung 最tối 初sơ 行hành 也dã 。 然nhiên 前tiền 章chương 舉cử 於ư 後hậu 願nguyện 則tắc 攝nhiếp 得đắc 三tam 願nguyện 。 後hậu 章chương 舉cử 初sơ 行hành 則tắc 攝nhiếp 於ư 五ngũ 行hành 。 問vấn 云vân 何hà 後hậu 願nguyện 得đắc 攝nhiếp 前tiền 願nguyện 。 云vân 何hà 初sơ 行hành 得đắc 攝nhiếp 後hậu 行hành 耶da 。 答đáp 後hậu 願nguyện 既ký 令linh 眾chúng 生sanh 皆giai 得đắc 滅Diệt 諦Đế 涅Niết 槃Bàn 。 豈khởi 不bất 度độ 苦khổ 脫thoát 集tập 見kiến 道Đạo 諦Đế 耶da 。 次thứ 辨biện 初sơ 行hành 攝nhiếp 後hậu 行hành 者giả 。 論luận 云vân 。 檀đàn 義nghĩa 攝nhiếp 於ư 六lục 。 資tư 生sanh 無vô 畏úy 法pháp 。 此thử 中trung 一nhất 二nhị 三tam 。 名danh 為vi 修tu 行hành 住trụ 。 此thử 偈kệ 意ý 明minh 六Lục 度Độ 悉tất 名danh 為vi 檀đàn 義nghĩa 。 但đãn 檀đàn 義nghĩa 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 資tư 生sanh 檀đàn 即tức 是thị 布bố 施thí 。 資tư 益ích 眾chúng 生sanh 亦diệc 是thị 以dĩ 資tư 生sanh 之chi 物vật 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 二nhị 者giả 無vô 畏úy 檀đàn 。 持trì 戒giới 忍nhẫn 辱nhục 。 持trì 戒giới 即tức 不bất 犯phạm 財tài 奪đoạt 命mạng 。 即tức 是thị 施thí 物vật 無vô 畏úy 。 忍nhẫn 辱nhục 不bất 加gia 報báo 於ư 物vật 亦diệc 是thị 施thí 物vật 無vô 畏úy 。 故cố 此thử 兩lưỡng 度độ 名danh 無vô 畏úy 檀đàn 。 精tinh 進tấn 禪thiền 定định 。 智trí 慧tuệ 此thử 之chi 三tam 度độ 名danh 為vi 法pháp 檀đàn 。 言ngôn 法pháp 檀đàn 者giả 以dĩ 法Pháp 施thí 物vật 。 故cố 名danh 法pháp 檀đàn 精tinh 進tấn 則tắc 。 說thuyết 法Pháp 無vô 倦quyện 。 禪thiền 定định 則tắc 知tri 他tha 人nhân 心tâm 。 方phương 能năng 說thuyết 法Pháp 。 般Bát 若Nhã 是thị 智trí 慧tuệ 。 正chánh 能năng 說thuyết 法Pháp 。 故cố 此thử 三tam 種chủng 名danh 為vi 法pháp 檀đàn 。 言ngôn 一nhất 二nhị 三tam 者giả 。 一nhất 即tức 是thị 資tư 生sanh 檀đàn 也dã 。 二nhị 則tắc 戒giới 忍nhẫn 。 三tam 即tức 後hậu 三tam 度độ 也dã 。 又hựu 此thử 中trung 依y 般Bát 若Nhã 修tu 行hành 。 但đãn 明minh 布bố 施thí 者giả 。 如như 攝nhiếp 五ngũ 品phẩm 檀đàn 說thuyết 具cụ 攝nhiếp 於ư 五ngũ 故cố 。 又hựu 略lược 舉cử 初sơ 故cố 。 又hựu 檀đàn 則tắc 攝nhiếp 眾chúng 生sanh 之chi 要yếu 法pháp 故cố 也dã 。 又hựu 前tiền 章chương 經kinh 明minh 菩Bồ 薩Tát 內nội 有hữu 。 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 此thử 一nhất 章chương 經kinh 明minh 菩Bồ 薩Tát 方phương 便tiện 。 外ngoại 能năng 赴phó 救cứu 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 菩Bồ 薩Tát 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 以dĩ 赴phó 緣duyên 度độ 物vật 為vi 務vụ 。 故cố 大đại 品phẩm 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 大đại 事sự 者giả 。 所sở 謂vị 不bất 捨xả 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 然nhiên 度độ 眾chúng 生sanh 必tất 須tu 二nhị 事sự 。 一nhất 者giả 內nội 有hữu 慈từ 悲bi 心tâm 。 二nhị 者giả 外ngoại 有hữu 方phương 便tiện 救cứu 濟tế 。 前tiền 章chương 明minh 遍biến 拔bạt 眾chúng 生sanh 生sanh 死tử 。 苦khổ 即tức 是thị 大đại 悲bi 心tâm 義nghĩa 。 與dữ 眾chúng 生sanh 大đại 涅Niết 槃Bàn 樂lạc 。 即tức 是thị 大đại 慈từ 心tâm 義nghĩa 。 雖tuy 內nội 有hữu 慈từ 悲bi 之chi 心tâm 。 未vị 有hữu 慈từ 悲bi 之chi 事sự 。 是thị 故cố 今kim 辨biện 菩Bồ 薩Tát 修tu 行hành 。 布bố 施thí 等đẳng 萬vạn 行hạnh 而nhi 拔bạt 濟tế 之chi 。 令linh 其kỳ 離ly 苦khổ 使sử 其kỳ 得đắc 樂lạc 。 即tức 是thị 成thành 上thượng 慈từ 悲bi 之chi 義nghĩa 。 問vấn 曰viết 。 上thượng 辨biện 內nội 有hữu 慈từ 悲bi 。 今kim 明minh 外ngoại 能năng 赴phó 救cứu 。 何hà 須tu 般Bát 若Nhã 。 答đáp 上thượng 辨biện 內nội 有hữu 慈từ 悲bi 要yếu 須tu 般Bát 若Nhã 。 若nhược 無vô 般Bát 若Nhã 則tắc 慈từ 悲bi 不bất 成thành 。 故cố 大đại 論luận 云vân 。 慈từ 悲bi 與dữ 實thật 相tướng 合hợp 行hành 。 大đại 悲bi 雖tuy 拔bạt 其kỳ 苦khổ 而nhi 實thật 無vô 所sở 拔bạt 。 大đại 慈từ 雖tuy 與dữ 其kỳ 樂nhạo/nhạc/lạc 而nhi 實thật 無vô 所sở 與dữ 。 故cố 慈từ 悲bi 不bất 妨phương 畢tất 竟cánh 空không 。 畢tất 竟cánh 空không 不bất 妨phương 慈từ 悲bi 心tâm 。 故cố 雖tuy 行hành 畢tất 竟cánh 空không 觀quán 而nhi 不bất 捨xả 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 雖tuy 行hành 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 不bất 捨xả 畢tất 竟cánh 空không 觀quán 。 故cố 知tri 即tức 以dĩ 畢tất 竟cánh 空không 為vi 慈từ 悲bi 。 即tức 以dĩ 慈từ 悲bi 。 為vi 畢tất 竟cánh 空không 。 故cố 慈từ 悲bi 未vị 曾tằng 不bất 空không 。 空không 未vị 曾tằng 不bất 慈từ 悲bi 也dã 。 今kim 明minh 修tu 行hành 亦diệc 與dữ 實thật 相tướng 合hợp 行hành 故cố 。 雖tuy 修tu 萬vạn 行hạnh 而nhi 實thật 無vô 所sở 行hành 。 雖tuy 無vô 所sở 行hành 而nhi 常thường 修tu 萬vạn 行hạnh 。 故cố 行hành 無vô 所sở 行hành 。 無vô 所sở 行hành 故cố 具cụ 二nhị 慧tuệ 也dã 。 又hựu 前tiền 章chương 經kinh 正chánh 明minh 菩Bồ 薩Tát 度độ 於ư 眾chúng 生sanh 始thỉ 識thức 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 識thức 於ư 度độ 相tương/tướng 。 知tri 度độ 無vô 所sở 度độ 。 方phương 是thị 識thức 度độ 。 知tri 眾chúng 生sanh 無vô 眾chúng 生sanh 。 方phương 始thỉ 識thức 眾chúng 生sanh 。 今kim 此thử 章chương 經kinh 正chánh 辨biện 度độ 義nghĩa 。 前tiền 雖tuy 識thức 度độ 猶do 未vị 正chánh 度độ 。 如như 雖tuy 復phục 識thức 病bệnh 猶do 未vị 授thọ 藥dược 。 今kim 此thử 章chương 經kinh 正chánh 明minh 度độ 義nghĩa 。 即tức 是thị 正chánh 授thọ 於ư 藥dược 。 亦diệc 前tiền 章chương 正chánh 明minh 識thức 病bệnh 。 此thử 章chương 正chánh 明minh 識thức 藥dược 。 眾chúng 生sanh 即tức 是thị 病bệnh 。 由do 般Bát 若Nhã 故cố 。 能năng 識thức 眾chúng 生sanh 。 即tức 是thị 由do 般Bát 若Nhã 故cố 。 能năng 識thức 病bệnh 也dã 。 今kim 修tu 萬vạn 行hạnh 竝tịnh 為vi 眾chúng 生sanh 。 是thị 故cố 萬vạn 行hạnh 悉tất 名danh 為vi 藥dược 。 由do 般Bát 若Nhã 故cố 。 解giải 悟ngộ 萬vạn 行hạnh 。 由do 般Bát 若Nhã 故cố 。 方phương 能năng 識thức 藥dược 。 又hựu 前tiền 章chương 經kinh 正chánh 辨biện 眾chúng 生sanh 空không 。 今kim 此thử 章chương 經kinh 明minh 諸chư 法pháp 空không 。 前tiền 辨biện 雖tuy 度độ 眾chúng 生sanh 。 無vô 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 故cố 是thị 眾chúng 生sanh 空không 。 今kim 明minh 雖tuy 修tu 萬vạn 行hạnh 實thật 無vô 所sở 修tu 。 即tức 是thị 法pháp 空không 。 問vấn 曰viết 。 大đại 品phẩm 開khai 宗tông 則tắc 云vân 不bất 見kiến 菩Bồ 薩Tát 。 及cập 菩Bồ 薩Tát 字tự 。 此thử 經Kinh 開khai 宗tông 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 但đãn 言ngôn 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 答đáp 大đại 品phẩm 不bất 見kiến 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 此thử 經Kinh 辨biện 不bất 見kiến 眾chúng 生sanh 。 即tức 不bất 見kiến 菩Bồ 薩Tát 。 但đãn 兩lưỡng 經kinh 互hỗ 舉cử 。 能năng 所sở 不bất 同đồng 耳nhĩ 。 又hựu 大đại 品phẩm 正chánh 勸khuyến 菩Bồ 薩Tát 學học 般Bát 若Nhã 。 或hoặc 者giả 便tiện 謂vị 有hữu 菩Bồ 薩Tát 能năng 學học 般Bát 若Nhã 所sở 學học 。 為vì 此thử 義nghĩa 故cố 。 前tiền 破phá 菩Bồ 薩Tát 明minh 。 不bất 見kiến 菩Bồ 薩Tát 。 此thử 經Kinh 明minh 菩Bồ 薩Tát 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 欲dục 度độ 眾chúng 生sanh 。 便tiện 謂vị 有hữu 眾chúng 生sanh 可khả 度độ 。 是thị 故cố 今kim 破phá 。 無vô 有hữu 眾chúng 生sanh 。 問vấn 曰viết 。 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 前tiền 辨biện 眾chúng 生sanh 空không 。 今kim 明minh 法pháp 空không 以dĩ 為vi 說thuyết 般Bát 若Nhã 耶da 。

答đáp 曰viết 。

般Bát 若Nhã 未vị 曾tằng 空không 與dữ 不bất 空không 。 但đãn 眾chúng 生sanh 多đa 滯trệ 有hữu 病bệnh 故cố 破phá 有hữu 病bệnh 明minh 於ư 空không 耳nhĩ 。 有hữu 病bệnh 既ký 息tức 空không 則tắc 不bất 留lưu 。 如như 大đại 火hỏa 炎diễm 不bất 可khả 四tứ 觸xúc 。 但đãn 佛Phật 在tại 世thế 時thời 。 眾chúng 生sanh 根căn 利lợi 直trực 聞văn 說thuyết 空không 不bất 取thủ 空không 相tướng 。 故cố 無vô 所sở 依y 止chỉ 。 即tức 便tiện 得đắc 道Đạo 也dã 。 就tựu 此thử 章chương 經kinh 開khai 為vi 三tam 段đoạn 。 第đệ 一nhất 正chánh 明minh 無vô 住trụ 相tương/tướng 以dĩ 修tu 行hành 。 第đệ 二nhị 明minh 得đắc 無vô 所sở 得đắc 果quả 。 第đệ 三tam 結kết 勸khuyến 。 就tựu 初sơ 為vi 二nhị 。 第đệ 一nhất 正chánh 答đáp 修tu 行hành 問vấn 。 第đệ 二nhị 答đáp 降hàng 伏phục 心tâm 問vấn 。 此thử 即tức 第đệ 一nhất 言ngôn 無vô 所sở 住trụ 。 行hành 布bố 施thí 者giả 。 即tức 如như 大đại 品phẩm 開khai 宗tông 不bất 住trụ 法pháp 住trụ 般Bát 若Nhã 無vô 所sở 捨xả 具cụ 足túc 檀đàn 。 然nhiên 此thử 中trung 既ký 云vân 不bất 住trụ 六lục 塵trần 。 亦diệc 即tức 不bất 住trụ 六lục 根căn 六lục 識thức 。 但đãn 文văn 略lược 故cố 偏thiên 明minh 不bất 住trụ 六lục 塵trần 耳nhĩ 。 大đại 品phẩm 問vấn 住trụ 品phẩm 。 明minh 不bất 住trụ 一nhất 切thiết 法pháp 。 故cố 是thị 住trụ 般Bát 若Nhã 。 今kim 言ngôn 不bất 住trụ 六lục 塵trần 。 六lục 塵trần 攝nhiếp 法pháp 盡tận 矣hĩ 。 然nhiên 菩Bồ 薩Tát 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 一nhất 切thiết 所sở 為vi 。 行hành 住trụ 坐tọa 臥ngọa 。 乃nãi 至chí 舉cử 動động 施thí 為vi 。 產sản 業nghiệp 之chi 事sự 。 皆giai 是thị 無vô 依y 無vô 得đắc 。 今kim 偏thiên 言ngôn 不bất 住trụ 行hành 施thí 。 豈khởi 非phi 略lược 舉cử 一nhất 以dĩ 例lệ 諸chư 耶da 。 若nhược 依y 論luận 經kinh 便tiện 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 者giả 不bất 著trước 自tự 身thân 故cố 行hành 布bố 施thí 。 若nhược 著trước 自tự 身thân 則tắc 惜tích 外ngoại 物vật 故cố 不bất 行hành 施thí 。 今kim 不bất 著trước 自tự 身thân 則tắc 不bất 惜tích 外ngoại 物vật 故cố 能năng 行hành 施thí 也dã 。 二nhị 者giả 無vô 所sở 住trụ 一nhất 句cú 。 即tức 是thị 不bất 著trước 報báo 恩ân 。 報báo 恩ân 者giả 。 謂vị 供cúng 養dường 恭cung 敬kính 等đẳng 也dã 。 三tam 者giả 不bất 住trụ 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp 布bố 施thí 。 即tức 是thị 不bất 著trước 果quả 報báo 。 果quả 報báo 者giả 。 謂vị 人nhân 天thiên 樂nhạo/nhạc/lạc 等đẳng 。 菩Bồ 薩Tát 若nhược 著trước 報báo 恩ân 及cập 以dĩ 果quả 報báo 則tắc 捨xả 遠viễn 佛Phật 道Đạo 。 是thị 故cố 不bất 著trước 報báo 恩ân 及cập 以dĩ 果quả 報báo 也dã 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 菩Bồ 薩Tát 應ưng 如như 是thị 布bố 施thí 下hạ 。 若nhược 依y 論luận 意ý 即tức 是thị 答đáp 第đệ 四tứ 降hàng 心tâm 問vấn 。 然nhiên 要yếu 須tu 修tu 行hành 故cố 有hữu 所sở 得đắc 心tâm 。 乃nãi 降hàng 伏phục 耳nhĩ 。 故cố 次thứ 修tu 行hành 後hậu 明minh 降hàng 伏phục 也dã 。 以dĩ 菩Bồ 薩Tát 不bất 見kiến 三tam 事sự 故cố 行hành 布bố 施thí 名danh 為vi 降hàng 伏phục 。 言ngôn 三tam 事sự 者giả 。 謂vị 施thí 者giả 受thọ 者giả 財tài 物vật 等đẳng 。 以dĩ 不bất 見kiến 財tài 物vật 故cố 得đắc 諸chư 法pháp 空không 。 不bất 見kiến 施thí 者giả 。 受thọ 者giả 故cố 得đắc 眾chúng 生sanh 空không 。 以dĩ 得đắc 此thử 二nhị 空không 即tức 是thị 降hàng 伏phục 人nhân 法pháp 見kiến 也dã 。 然nhiên 論luận 作tác 此thử 意ý 正chánh 以dĩ 修tu 無vô 所sở 得đắc 行hành 即tức 是thị 降hàng 伏phục 。 有hữu 所sở 得đắc 心tâm 。 故cố 兩lưỡng 問vấn 相tương/tướng 成thành 兩lưỡng 答đáp 相tương/tướng 成thành 也dã 。 問vấn 初sơ 章chương 經kinh 親thân 有hữu 降hàng 伏phục 言ngôn 。 何hà 故cố 不bất 答đáp 降hàng 伏phục 問vấn 今kim 始thỉ 答đáp 之chi 耶da 。 有hữu 釋thích 云vân 。 先tiên 但đãn 明minh 眾chúng 生sanh 空không 。 未vị 明minh 法pháp 空không 。 故cố 生sanh 法pháp 二nhị 空không 未vị 具cụ 得đắc 不bất 得đắc 稱xưng 降hàng 伏phục 。 今kim 具cụ 得đắc 生sanh 法pháp 二nhị 空không 始thỉ 是thị 降hàng 伏phục 名danh 也dã 。 又hựu 前tiền 始thỉ 明minh 是thị 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 未vị 明minh 菩Bồ 薩Tát 行hành 。 故cố 降giáng/hàng 義nghĩa 未vị 成thành 。 今kim 願nguyện 行hành 俱câu 成thành 降hàng 伏phục 義nghĩa 始thỉ 顯hiển 也dã 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 不bất 住trụ 相tướng 布bố 施thí 下hạ 。 此thử 第đệ 二nhị 明minh 修tu 無vô 所sở 住trụ 因nhân 得đắc 無vô 所sở 得đắc 果quả 。 所sở 以dĩ 有hữu 此thử 。 文văn 來lai 者giả 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 一nhất 者giả 即tức 是thị 舉cử 果quả 勸khuyến 修tu 。 良lương 以dĩ 修tu 無vô 住trụ 因nhân 得đắc 福phước 無vô 邊biên 。 是thị 故cố 勸khuyến 修tu 無vô 住trụ 相tương/tướng 布bố 施thí 也dã 。 二nhị 者giả 即tức 是thị 釋thích 疑nghi 。 疑nghi 者giả 云vân 。 有hữu 住trụ 布bố 施thí 可khả 有hữu 福phước 德đức 。 無vô 住trụ 布bố 施thí 應ưng 無vô 福phước 德đức 。 是thị 故cố 釋thích 云vân 有hữu 所sở 得đắc 施thi 功công 德đức 則tắc 少thiểu 無vô 所sở 得đắc 施thí 其kỳ 福phước 無vô 邊biên 。 問vấn 今kim 持trì 戒giới 行hành 道Đạo 。 書thư 經kinh 造tạo 佛Phật 功công 德đức 可khả 多đa 。 云vân 何hà 以dĩ 無vô 住trụ 心tâm 而nhi 作tác 福phước 與dữ 十Thập 力Lực 空không 等đẳng 。 此thử 言ngôn 極cực 成thành 過quá 差sai 也dã 。 答đáp 覆phú 面diện 之chi 舌thiệt 言ngôn 豈khởi 虛hư 哉tai 。 子tử 若nhược 不bất 信tín 今kim 當đương 略lược 述thuật 。 夫phu 福phước 德đức 因nhân 扶phù 理lý 而nhi 生sanh 。 故cố 釋thích 善thiện 以dĩ 扶phù 理lý 為vi 義nghĩa 。 以dĩ 無vô 所sở 住trụ 。 蓋cái 是thị 扶phù 理lý 之chi 極cực 。 福phước 豈khởi 不bất 多đa 。 以dĩ 此thử 而nhi 思tư 煥hoán 然nhiên 可khả 解giải 也dã 。 故cố 一nhất 切thiết 有hữu 所sở 得đắc 心tâm 。 積tích 劫kiếp 種chủng 種chủng 修tu 行hành 。 持trì 戒giới 坐tọa 禪thiền 。 皆giai 是thị 乖quai 道đạo 。 故cố 福phước 不bất 多đa 。 今kim 無vô 得đắc 施thí 。 與dữ 道Đạo 相tương 應ứng 。 故cố 福phước 多đa 。 故cố 爾nhĩ 前tiền 一nhất 切thiết 功công 德đức 。 不bất 及cập 五ngũ 華hoa 施thí 福phước 多đa 也dã 就tựu 此thử 文văn 開khai 為vi 三tam 別biệt 。 第đệ 一nhất 法pháp 說thuyết 。 第đệ 二nhị 譬thí 說thuyết 。 第đệ 三tam 合hợp 譬thí 。 法pháp 說thuyết 如như 文văn 。 東đông 方phương 虛hư 空không 下hạ 。 第đệ 二nhị 譬thí 說thuyết 就tựu 中trung 有hữu 兩lưỡng 。 初sơ 舉cử 東đông 方phương 虛hư 空không 為ví 喻dụ 。 次thứ 舉cử 九cửu 方phương 虛hư 空không 為ví 喻dụ 。 各các 有hữu 問vấn 答đáp 。 如như 文văn 尋tầm 之chi 。 問vấn 何hà 因nhân 緣duyên 故cố 。 借tá 虛hư 空không 為ví 喻dụ 。 答đáp 凡phàm 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 一nhất 者giả 虛hư 空không 無vô 相tướng 無vô 為vi 。 無vô 住trụ 相tương/tướng 施thí 無vô 依y 無vô 得đắc 。 是thị 故cố 假giả 此thử 為ví 喻dụ 。 二nhị 者giả 虛hư 空không 包bao 含hàm 廣quảng 大đại 。 無vô 住trụ 相tương/tướng 施thí 果quả 報báo 亦diệc 大đại 。 故cố 假giả 喻dụ 也dã 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 無vô 住trụ 相tương/tướng 布bố 施thí 亦diệc 如như 是thị 下hạ 。 第đệ 三tam 合hợp 譬thí 。 如như 文văn 可khả 尋tầm 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 菩Bồ 薩Tát 但đãn 應ưng 如như 所sở 教giáo 住trụ 下hạ 。 此thử 第đệ 三tam 章chương 結kết 勸khuyến 也dã 。 所sở 言ngôn 如như 所sở 教giáo 住trụ 者giả 。 如như 上thượng 來lai 無vô 所sở 得đắc 之chi 教giáo 。 應ưng 須tu 依y 此thử 而nhi 住trụ 依y 此thử 而nhi 修tu 行hành 也dã 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 下hạ 。 若nhược 依y 開khai 善thiện 。 舉cử 平bình 等đẳng 空không 答đáp 菩Bồ 提Đề 心tâm 問vấn 。 今kim 謂vị 二nhị 義nghĩa 不bất 然nhiên 。 一nhất 者giả 有hữu 顛điên 倒đảo 過quá 。 要yếu 先tiên 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 然nhiên 後hậu 行hành 菩Bồ 薩Tát 行hành 。 豈khởi 得đắc 前tiền 明minh 菩Bồ 薩Tát 行hành 竟cánh 今kim 始thỉ 辨biện 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 耶da 。 二nhị 者giả 此thử 中trung 文văn 云vân 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 。 若nhược 是thị 平bình 等đẳng 空không 則tắc 無vô 復phục 如Như 來Lai 。 何hà 名danh 見kiến 佛Phật 耶da 。 今kim 作tác 五ngũ 義nghĩa 生sanh 起khởi 此thử 章chương 。 一nhất 者giả 若nhược 依y 論luận 釋thích 。 自tự 上thượng 已dĩ 來lai 答đáp 四tứ 問vấn 竟cánh 。 從tùng 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 章chương 斷đoạn 生sanh 疑nghi 心tâm 。 答đáp 於ư 四tứ 問vấn 即tức 是thị 略lược 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 若nhược 斷đoạn 生sanh 疑nghi 心tâm 則tắc 是thị 廣quảng 說thuyết 般Bát 若Nhã 。 故cố 論luận 云vân 自tự 下hạ 一nhất 切thiết 修Tu 多Đa 羅La 。 中trung 斷đoạn 生sanh 疑nghi 心tâm 。 故cố 知tri 說thuyết 經Kinh 皆giai 是thị 斷đoạn 生sanh 疑nghi 故cố 也dã 。 若nhược 依y 因nhân 果quả 分phần/phân 門môn 。 上thượng 來lai 酬thù 於ư 四tứ 問vấn 即tức 是thị 辨biện 無vô 所sở 得đắc 因nhân 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 明minh 無vô 為vi 法Pháp 身thân 之chi 果quả 。 若nhược 行hành 有hữu 所sở 得đắc 因nhân 還hoàn 得đắc 有hữu 所sở 得đắc 果quả 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 。 有hữu 所sở 得đắc 者giả 。 名danh 曰viết 無Vô 明Minh 。 有hữu 所sở 得đắc 者giả 。 名danh 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 今kim 無vô 所sở 得đắc 因nhân 故cố 得đắc 無vô 為vi 法Pháp 身thân 之chi 果quả 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 。 無vô 所sở 得đắc 者giả 。 名danh 為vi 智trí 慧tuệ 。 無vô 所sở 得đắc 者giả 。 名danh 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 又hựu 初sơ 章chương 經kinh 明minh 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 次thứ 章chương 經kinh 明minh 。 修tu 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 。 今kim 一nhất 章chương 經kinh 辨biện 得đắc 於ư 佛Phật 道Đạo 。 此thử 三tam 即tức 是thị 次thứ 第đệ 。 是thị 故cố 斯tư 經Kinh 其kỳ 義nghĩa 要yếu 也dã 又hựu 成thành 上thượng 菩Bồ 提Đề 心tâm 義nghĩa 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 下hạ 度độ 眾chúng 生sanh 上thượng 求cầu 佛Phật 道Đạo 。 下hạ 度độ 眾chúng 生sanh 已dĩ 辨biện 。 眾chúng 生sanh 之chi 相tướng 。 故cố 度độ 無vô 所sở 度độ 。 今kim 上thượng 求cầu 佛Phật 道Đạo 。 故cố 須tu 識thức 法Pháp 身thân 。 即tức 是thị 求cầu 無vô 所sở 求cầu 。 若nhược 不bất 識thức 眾chúng 生sanh 。 則tắc 不bất 能năng 度độ 眾chúng 生sanh 。 若nhược 不bất 識thức 法Pháp 身thân 則tắc 不bất 能năng 上thượng 。 求cầu 佛Phật 道Đạo 也dã 。 若nhược 有hữu 所sở 得đắc 。 發phát 心tâm 求cầu 佛Phật 。 如như 淨tịnh 名danh 所sở 呵ha 。 即tức 欲dục 令linh 其kỳ 捨xả 菩Bồ 提Đề 見kiến 。 而nhi 是thị 發phát 菩Bồ 提Đề 。 心tâm 捨xả 於ư 佛Phật 見kiến 。 乃nãi 見kiến 佛Phật 耳nhĩ 。 亦diệc 上thượng 辨biện 度độ 眾chúng 生sanh 即tức 辨biện 眾chúng 生sanh 空không 。 次thứ 辨biện 修tu 萬vạn 行hạnh 則tắc 辨biện 六lục 塵trần 諸chư 法pháp 空không 。 此thử 人nhân 之chi 與dữ 法pháp 竝tịnh 是thị 。 世thế 間gian 畢tất 竟cánh 空không 。 今kim 明minh 不bất 可khả 以dĩ 諸chư 相tướng 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 。 即tức 是thị 諸chư 佛Phật 空không 。 故cố 眾chúng 生sanh 無vô 所sở 有hữu 則tắc 非phi 眾chúng 生sanh 。 諸chư 佛Phật 無vô 所sở 有hữu 是thị 即tức 非phi 佛Phật 。 故cố 非phi 眾chúng 生sanh 非phi 佛Phật 非phi 生sanh 死tử 非phi 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 眾chúng 生sanh 與dữ 佛Phật 本bổn 來lai 不bất 二nhị 。 然nhiên 為vi 破phá 二nhị 見kiến 故cố 云vân 不bất 二nhị 。 在tại 二nhị 既ký 息tức 不bất 二nhị 亦diệc 除trừ 。 故cố 華hoa 嚴nghiêm 云vân 。 不bất 著trước 不bất 二nhị 法pháp 。 以dĩ 無vô 一nhất 二nhị 故cố 也dã 。 若nhược 能năng 如như 此thử 而nhi 悟ngộ 。 一nhất 切thiết 諸chư 見kiến 。 畢tất 竟cánh 不bất 起khởi 。 始thỉ 是thị 金kim 剛cang 。 稱xưng 為vi 般Bát 若Nhã 。 就tựu 此thử 文văn 中trung 開khai 為vi 三tam 意ý 。 第đệ 一nhất 如Như 來Lai 騰đằng 眾chúng 疑nghi 以dĩ 問vấn 善thiện 吉cát 。 二nhị 善thiện 吉cát 對đối 如Như 來Lai 以dĩ 釋thích 疑nghi 。 第đệ 三tam 如Như 來Lai 印ấn 述thuật 結kết 成thành 得đắc 失thất 。 此thử 即tức 是thị 初sơ 。 所sở 言ngôn 疑nghi 者giả 。 上thượng 云vân 菩Bồ 薩Tát 行hành 無vô 住trụ 相tương/tướng 圓viên 因nhân 。

時thời 眾chúng 生sanh 疑nghi 。 因nhân 若nhược 無vô 住trụ 果quả 應ưng 無vô 為vi 。 今kim 見kiến 果quả 是thị 有hữu 為vi 。 云vân 何hà 因nhân 是thị 無vô 住trụ 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 小Tiểu 乘Thừa 人nhân 言ngôn 。 釋Thích 迦Ca 之chi 身thân 體thể 具cụ 有hữu 三tam 相tương/tướng 。 初sơ 生sanh 王vương 宮cung 。 即tức 是thị 生sanh 義nghĩa 。 次thứ 八bát 十thập 年niên 住trụ 世thế 即tức 是thị 住trụ 義nghĩa 。 雙song 林lâm 入nhập 滅diệt 即tức 是thị 滅diệt 義nghĩa 也dã 。 今kim 果quả 既ký 具cụ 此thử 三tam 相tương/tướng 。 豈khởi 得đắc 言ngôn 因nhân 是thị 無vô 所sở 住trụ 耶da 。 是thị 故cố 佛Phật 騰đằng 眾chúng 疑nghi 以dĩ 問vấn 善thiện 吉cát 。 可khả 以dĩ 身thân 有hữu 三tam 相tương 見kiến 如Như 來Lai 法Pháp 身thân 不phủ 耶da 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 下hạ 。 此thử 第đệ 二nhị 善thiện 吉cát 對đối 佛Phật 釋thích 時thời 會hội 之chi 疑nghi 。 問vấn 佛Phật 應ưng 自tự 釋thích 。 何hà 故cố 令linh 善thiện 吉cát 釋thích 。 答đáp 欲dục 示thị 有hữu 得đắc 解giải 之chi 人nhân 故cố 令linh 善thiện 吉cát 釋thích 。 又hựu 善thiện 吉cát 是thị 小Tiểu 乘Thừa 人nhân 。 今kim 欲dục 引dẫn 接tiếp 小Tiểu 乘Thừa 人nhân 令linh 信tín 如Như 來Lai 身thân 是thị 無vô 為vi 故cố 。 令linh 善thiện 吉cát 釋thích 也dã 。 又hựu 如như 雀tước 母mẫu 引dẫn 子tử 。 善thiện 吉cát 亦diệc 爾nhĩ 。 欲dục 引dẫn 聲Thanh 聞Văn 令linh 同đồng 其kỳ 所sở 解giải 。 善thiện 吉cát 是thị 聲Thanh 聞Văn 既ký 知tri 如Như 來Lai 。 身thân 是thị 無vô 為vi 。 我ngã 亦diệc 是thị 聲Thanh 聞Văn 。 亦diệc 須tu 知tri 如Như 來Lai 身thân 。 是thị 無vô 為vi 不bất 為vi 三tam 相tương/tướng 所sở 相tương/tướng 也dã 。 又hựu 善thiện 吉cát 欲dục 引dẫn 菩Bồ 薩Tát 令linh 求cầu 。 如Như 來Lai 法Pháp 身thân 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 小Tiểu 乘Thừa 之chi 人nhân 。 尚thượng 知tri 如Như 來Lai 身thân 是thị 無vô 為vi 。 云vân 何hà 菩Bồ 薩Tát 。 言ngôn 佛Phật 是thị 有hữu 為vi 。 問vấn 涅Niết 槃Bàn 經kinh 可khả 辨biện 佛Phật 是thị 無vô 為vi 。 般Bát 若Nhã 經Kinh 云vân 何hà 有hữu 於ư 此thử 說thuyết 。 答đáp 蓋cái 是thị 五ngũ 時thời 教giáo 人nhân 作tác 此thử 問vấn 耳nhĩ 。 今kim 般Bát 若Nhã 論luận 中trung 正chánh 破phá 此thử 問vấn 。 故cố 偈kệ 云vân 三tam 相tương/tướng 異dị 體thể 故cố 離ly 彼bỉ 是thị 如Như 來Lai 。 豈khởi 得đắc 般Bát 若Nhã 教giáo 中trung 佛Phật 是thị 有hữu 為vi 。 又hựu 今kim 辨biện 般Bát 若Nhã 正Chánh 法Pháp 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 般Bát 若Nhã 非phi 為vi 非phi 無vô 為vi 。 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 非phi 為vi 非phi 無vô 為vi 但đãn 為vi 對đối 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 。 身thân 是thị 有hữu 為vi 故cố 。 歎thán 美mỹ 作tác 無vô 為vi 耳nhĩ 。 亦diệc 不bất 同đồng 北bắc 土thổ/độ 論luận 師sư 謂vị 如Như 來Lai 身thân 定định 是thị 無vô 為vi 。 為vi 與dữ 無vô 為vi 竝tịnh 是thị 般Bát 若Nhã 功công 用dụng 也dã 。 不bất 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 者giả 。 不bất 可khả 以dĩ 生sanh 住trụ 滅diệt 三tam 相tương 見kiến 如Như 來Lai 無vô 為vi 法Pháp 身thân 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 如Như 來Lai 。 所sở 說thuyết 身thân 相tướng 者giả 。

時thời 會hội 復phục 疑nghi 。 若nhược 言ngôn 三tam 相tương/tướng 非phi 如Như 來Lai 者giả 。 何hà 故cố 如Như 來Lai 。 昔tích 說thuyết 有hữu 三tam 相tương/tướng 耶da 。 昔tích 說thuyết 生sanh 在tại 淨tịnh 飯phạn 王vương 家gia 。 即tức 是thị 說thuyết 有hữu 生sanh 相tương/tướng 。 卻khước 後hậu 三tam 月nguyệt 。 當đương 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 即tức 是thị 滅diệt 相tướng 。 八bát 十thập 年niên 住trụ 世thế 。 即tức 是thị 住trụ 相tương/tướng 。 是thị 故cố 釋thích 云vân 。 如Như 來Lai 所sở 說thuyết 。 有hữu 三tam 相tương/tướng 者giả 。 即tức 非phi 身thân 相tướng 。 言ngôn 非phi 身thân 相tướng 者giả 。 非phi 是thị 法Pháp 身thân 無vô 為vi 相tương/tướng 也dã 。 此thử 是thị 無vô 生sanh 生sanh 方phương 便tiện 。 即tức 是thị 生sanh 身thân 。 故cố 有hữu 三tam 相tương/tướng 。 若nhược 生sanh 無vô 生sanh 方phương 便tiện 。 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 無vô 三tam 相tương/tướng 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 下hạ 。

此thử 第đệ 三tam 如Như 來Lai 述thuật 成thành 結kết 其kỳ 得đắc 失thất 。 所sở 以dĩ 須tu 述thuật 成thành 者giả 。

時thời 會hội 恐khủng 善thiện 吉cát 所sở 解giải 未vị 能năng 不bất 謬mậu 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 。 述thuật 成thành 其kỳ 解giải 。 就tựu 此thử 文văn 中trung 凡phàm 有hữu 兩lưỡng 句cú 。 初sơ 句cú 明minh 失thất 。 凡phàm 有hữu 名danh 相tướng 皆giai 是thị 憶ức 想tưởng 而nhi 有hữu 。 悉tất 是thị 虛hư 妄vọng 。 豈khởi 但đãn 計kế 生sanh 住trụ 滅diệt 非phi 虛hư 妄vọng 耶da 。 若nhược 見kiến 諸chư 法pháp 。 相tương/tướng 非phi 相tướng 下hạ 。 第đệ 二nhị 句cú 明minh 得đắc 。 若nhược 見kiến 一nhất 切thiết 。 諸chư 相tướng 非phi 法Pháp 身thân 相tương/tướng 。 即tức 是thị 見kiến 法pháp 身thân 。 故cố 華hoa 嚴nghiêm 云vân 。 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 生sanh 。 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 滅diệt 。 若nhược 能năng 如như 此thử 觀quán 。 諸chư 佛Phật 常thường 現hiện 前tiền 也dã 。

金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 義Nghĩa 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 二nhị

Print Friendly, PDF & Email