金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 贊Tán 述Thuật
Quyển 1
唐Đường 窺Khuy 基Cơ 撰Soạn

刊# 行Hành 金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 贊Tán 述Thuật 序Tự

般Bát 若Nhã 六lục 百bách 卷quyển 。 以dĩ 金kim 剛cang 為vi 精tinh 髓tủy 所sở 謂vị 深thâm 妙diệu 玄huyền 約ước 。 群quần 聖thánh 猶do 迷mê 。 非phi 虛hư 言ngôn 也dã 。 在tại 昔tích 無vô 著trước 稟bẩm 偈kệ 於ư 彌Di 勒Lặc 。 天thiên 親thân 受thọ 旨chỉ 乎hồ 賢hiền 兄huynh 。 二nhị 論luận 之chi 出xuất 世thế 。 譬thí 之chi 猶do 雙song 懸huyền 日nhật 月nguyệt 燭chúc 照chiếu 幽u 冥minh 也dã 。 及cập 法pháp 之chi 東đông 漸tiệm 也dã 。 翻phiên 譯dịch 注chú 疏sớ/sơ 。 其kỳ 類loại 寔thật 繁phồn 。 傳truyền 說thuyết 我ngã 三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 。 是thị 常Thường 啼Đề 菩Bồ 薩Tát 之chi 後hậu 身thân 。 信tín 乎hồ 其kỳ 執chấp 破phá 骨cốt 出xuất 髓tủy 之chi 夙túc 志chí 。 忘vong 軀khu 殉# 法pháp 。 委ủy 運vận 祈kỳ 通thông 。 其kỳ 譯dịch 諸chư 經kinh 。 託thác 終chung 於ư 此thử 法pháp 。 以dĩ 大đại 呈trình 嘉gia 瑞thụy 及cập 其kỳ 上thượng 遷thiên 也dã 。 亦diệc 誦tụng 真chân 文văn 以dĩ 逝thệ 。 其kỳ 有hữu 大đại 因nhân 緣duyên 於ư 般Bát 若Nhã 。 而nhi 獨độc 得đắc 其kỳ 宗tông 旨chỉ 者giả 。 可khả 以dĩ 見kiến 已dĩ 。 而nhi 於ư 本bổn 經kinh 。 最tối 注chú 意ý 焉yên 。 是thị 以dĩ 疏sớ/sơ 主chủ 受thọ 旨chỉ 。 特đặc 述thuật 三tam 注chú 。 曰viết 玄huyền 記ký 。 曰viết 贊tán 述thuật 。 曰viết 會hội 釋thích 。 而nhi 其kỳ 直trực 就tựu 經kinh 文văn 為vi 釋thích 者giả 。 獨độc 贊tán 述thuật 為vi 然nhiên 。 然nhiên 人nhân 徒đồ 知tri 有hữu 此thử 書thư 。 而nhi 莫mạc 之chi 或hoặc 目mục 也dã 。 況huống 能năng 研nghiên 索sách 之chi 乎hồ 。 越việt 前tiền 藝nghệ 公công 嘗thường 有hữu 歎thán 於ư 此thử 。 欲dục 上thượng 梓# 行hành 世thế 。 搜sưu 索sách 四tứ 方phương 。 得đắc 五ngũ 本bổn 焉yên 。 既ký 已dĩ 參tham 互hỗ 校giáo 訂# 之chi 矣hĩ 。 念niệm 我ngã 興hưng 福phước 更cánh 有hữu 善thiện 本bổn 。 癸quý 酉dậu 之chi 夏hạ 。 來lai 謀mưu 之chi 余dư 。 余dư 嘉gia 其kỳ 志chí 。 出xuất 一nhất 本bổn 相tương/tướng 示thị 。 蓋cái 學học 頭đầu 所sở 歷lịch 傳truyền 。 藝nghệ 公công 大đại 喜hỷ 持trì 去khứ 。 至chí 於ư 季quý 秋thu 。 再tái 來lai 告cáo 其kỳ 讎thù 對đối 卒thốt 業nghiệp 。 乞khất 余dư 題đề 語ngữ 。 余dư 深thâm 懼cụ 以dĩ 鄙bỉ 言ngôn 冠quan 祖tổ 典điển 。 不bất 遜tốn 之chi 罪tội 。 不bất 可khả 逃đào 也dã 。 固cố 辭từ 不bất 敢cảm 。 乙ất 亥hợi 之chi 夏hạ 刻khắc 竣# 。 復phục 持trì 至chí 求cầu 予# 必tất 一nhất 言ngôn 。 以dĩ 證chứng 考khảo 訂# 無vô 私tư 。 予# 感cảm 其kỳ 篤đốc 志chí 。 且thả 喜hỷ 法pháp 之chi 弘hoằng 傳truyền 也dã 。 乃nãi 忘vong 僣# 越việt 。 略lược 敘tự 來lai 由do 。 以dĩ 塞tắc 其kỳ 責trách 云vân 。

文văn 化hóa 十thập 二nhị 年niên 歲tuế 在tại 乙ất 亥hợi 夏hạ 五ngũ 日nhật 興hưng 福phước 別biệt 室thất 大đại 僧Tăng 都đô 訓huấn 映ánh 謹cẩn 識thức

刻Khắc 金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 贊Tán 述Thuật 序Tự

我ngã 曹tào 眾chúng 生sanh 。 從tùng 無vô 始thỉ 際tế 。 汩# 溺nịch 於ư 生sanh 死tử 海hải 中trung 。 頭đầu 出xuất 頭đầu 沒một 。 靡mĩ 有hữu 出xuất 期kỳ 。 大Đại 聖Thánh 世Thế 尊Tôn 。 憫mẫn 之chi 宣tuyên 暢sướng 。 摩Ma 訶Ha 衍Diên 法Pháp 。 於ư 中trung 演diễn 說thuyết 破phá 有hữu 之chi 教giáo 者giả 。 摩Ma 訶Ha 般Bát 若Nhã 經kinh 。 四tứ 處xứ 十thập 六lục 會hội 說thuyết 。 而nhi 此thử 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 者giả 。 其kỳ 第đệ 二nhị 處xứ 第đệ 九cửu 會hội 說thuyết 。 實thật 是thị 覺giác 海hải 之chi 要yếu 津tân 。 入nhập 道đạo 之chi 寶bảo 戶hộ 也dã 。 是thị 以dĩ 支chi 那na 日nhật 本bổn 諸chư 大đại 德đức 。 疏sớ/sơ 此thử 經Kinh 者giả 。 僧Tăng 肇triệu 淨tịnh 影ảnh 等đẳng 無vô 慮lự 數sổ 十thập 家gia 。 本bổn 朝triêu 鏤lũ 梓# 行hành 世thế 者giả 亦diệc 頗phả 多đa 矣hĩ 。 唯duy 大đại 唐đường 慈từ 恩ân 窺khuy 基cơ 法Pháp 師sư 。 有hữu 疏sớ/sơ 二nhị 卷quyển 。 東đông 域vực 錄lục 中trung 稱xưng 贊tán 述thuật 者giả 。 傳truyền 本bổn 邦bang 以dĩ 來lai 。 蓋cái 千thiên 有hữu 餘dư 年niên 。 而nhi 未vị 梓# 行hành 于vu 世thế 學học 者giả 憾hám 之chi 。 豈khởi 非phi 缺khuyết 乎hồ 。 余dư 同đồng 國quốc 社xã 友hữu 丹đan 山sơn 子tử 法pháp 諱húy 順thuận 藝nghệ 者giả 。 天thiên 資tư 聰thông 敏mẫn 。 好hiếu 學học 甚thậm 篤đốc 。 遊du 學học 本bổn 黌# 。 有hữu 年niên 于vu 茲tư 。 慨khái 此thử 典điển 未vị 現hiện 流lưu 於ư 世thế 。 探thám 其kỳ 善thiện 本bổn 。 刻khắc 苦khổ 校giáo 讎thù 。 頗phả 延diên 歲tuế 月nguyệt 。 旁bàng 加gia 邦bang 讀đọc 。 付phó 諸chư 剞# 劂# 氏thị 。 將tương 上thượng 木mộc 令linh 余dư 作tác 序tự 。 余dư 雖tuy 不bất 敏mẫn 。 曷hạt 不bất 喜hỷ 此thử 典điển 流lưu 後hậu 代đại 布bố 海hải 內nội 乎hồ 。 且thả 茲tư 經kinh 。 天thiên 台thai 宗tông 祖tổ 智trí 者giả 大đại 師sư 。 有hữu 疏sớ/sơ 一nhất 卷quyển 華hoa 嚴nghiêm 宗tông 祖tổ 至chí 相tương/tướng 大đại 師sư 。 有hữu 疏sớ/sơ 二nhị 卷quyển 。 三tam 論luận 宗tông 祖tổ 吉cát 藏tạng 法Pháp 師sư 。 有hữu 疏sớ/sơ 四tứ 卷quyển 。 今kim 此thử 書thư 。 即tức 法pháp 相tướng 宗tông 祖tổ 基cơ 法Pháp 師sư 之chi 所sở 撰soạn 。 則tắc 四tứ 家gia 大Đại 乘Thừa 師sư 之chi 疏sớ/sơ 。 得đắc 此thử 而nhi 恰kháp 完hoàn 矣hĩ 。 竊thiết 思tư 。 我ngã 社xã 諸chư 子tử 。 依y 此thử 經Kinh 疏sớ/sơ 研nghiên 尋tầm 。 則tắc 一Nhất 乘Thừa 三tam 乘thừa 教giáo 義nghĩa 。 性tánh 相tướng 二nhị 宗tông 法Pháp 門môn 。 坐tọa 而nhi 得đắc 之chi 。 是thị 余dư 深thâm 所sở 冀ký 也dã 。 丹đan 山sơn 子tử 此thử 舉cử 。 亦diệc 茲tư 意ý 耳nhĩ 。 因nhân 不bất 恥sỉ 鄙bỉ 拙chuyết 。 聊liêu 述thuật 開khai 刻khắc 之chi 事sự 緣duyên 。 以dĩ 辯biện 其kỳ 簡giản 端đoan 云vân 爾nhĩ 。

維duy 歲tuế 文văn 化hóa 十thập 年niên 癸quý 酉dậu 仲trọng 冬đông 閏nhuận 月nguyệt 越việt 州châu 香hương 月nguyệt 院viện 釋thích 深thâm 厲lệ 誌chí 于vu 京kinh 兆triệu 高cao 倉thương 學học 寮liêu

校giáo 訂# 例lệ 言ngôn 六lục 則tắc

─# 斯tư 書thư 。 余dư 所sở 索sách 得đắc 凡phàm 六lục 本bổn 。 其kỳ 三tam 是thị 南nam 都đô 古cổ 本bổn 。 而nhi 興hưng 福phước 寺tự 學học 頭đầu 歷lịch 傳truyền 本bổn 。 又hựu 其kỳ 最tối 可khả 據cứ 者giả 。 故cố 今kim 以dĩ 此thử 為vi 主chủ 。 以dĩ 參tham 訂# 餘dư 本bổn 。 其kỳ 涉thiệp 兩lưỡng 可khả 者giả 。 則tắc 並tịnh 存tồn 之chi 。 又hựu 雖tuy 可khả 疑nghi 。 而nhi 諸chư 本bổn 皆giai 同đồng 者giả 。 則tắc 姑cô 從tùng 原nguyên 文văn 。 不bất 敢cảm 臆ức 斷đoạn 。 且thả 揭yết 注chú 之chi 上thượng 方phương 。 更cánh 竢# 善thiện 本bổn 。

─# 本bổn 經kinh 新tân 翻phiên 未vị 容dung 潤nhuận 飾sức 。 故cố 此thử 疏sớ/sơ 就tựu 什thập 譯dịch 以dĩ 解giải 之chi 。 蓋cái 以dĩ 其kỳ 譯dịch 在tại 初sơ 流lưu 傳truyền 最tối 廣quảng 耳nhĩ 。 然nhiên 有hữu 什thập 本bổn 所sở 闕khuyết 一nhất 二nhị 以dĩ 餘dư 本bổn 補bổ 之chi 者giả 。 今kim 圈quyển 其kỳ 右hữu 方phương 而nhi 注chú 之chi 於ư 格cách 上thượng 。

─# 此thử 疏sớ/sơ 所sở 牒điệp 經kinh 文văn 。 每mỗi 舉cử 其kỳ 首thủ 尾vĩ 略lược 去khứ 中trung 間gian 。 今kim 就tựu 現hiện 藏tạng 補bổ 填điền 全toàn 文văn 。 以dĩ 便tiện 撿kiểm 閱duyệt 。

─# 本bổn 經kinh 諸chư 家gia 所sở 刊# 行hành 有hữu 數số 本bổn 。 今kim 直trực 就tựu 大đại 藏tạng 。 抽trừu 出xuất 本bổn 經kinh 讎thù 之chi 。 於ư 疏sớ/sơ 所sở 牒điệp 。 挍giảo 其kỳ 同đồng 異dị 。 大đại 藏tạng 。 又hựu 參tham 訂# 宋tống 本bổn 明minh 本bổn 麗lệ 本bổn 焉yên 。 並tịnh 揭yết 注chú 之chi 上thượng 方phương 。 如như 疏sớ/sơ 中trung 所sở 引dẫn 二nhị 論luận 。 文văn 又hựu 有hữu 不bất 同đồng 前tiền 三tam 本bổn 者giả 。 非phi 其kỳ 所sở 正chánh 釋thích 。 故cố 不bất 煩phiền 加gia 挍giảo 注chú 。 觀quán 者giả 當đương 自tự 撿kiểm 知tri 之chi 。

─# 余dư 所sở 得đắc 六lục 本bổn 。 皆giai 略lược 有hữu 國quốc 訓huấn 。 而nhi 莫mạc 全toàn 備bị 者giả 。 今kim 請thỉnh 典điển 壽thọ 律luật 匠tượng 撿kiểm 閱duyệt 之chi 。 參tham 訂# 合hợp 議nghị 。 悉tất 附phụ 邦bang 讀đọc 。 以dĩ 便tiện 初sơ 學học 。 更cánh 見kiến 古cổ 點điểm 本bổn 可khả 依y 者giả 。 當đương 是thị 正chánh 之chi 。

─# 凡phàm 上thượng 梓# 者giả 。 必tất 借tá 書thư 手thủ 。 而nhi 往vãng 往vãng 不bất 免miễn 脫thoát 謬mậu 。 今kim 余dư 不bất 自tự 揣đoàn 書thư 之chi 拙chuyết 。 親thân 寫tả 繕thiện 完hoàn 。 以dĩ 授thọ 剞# 劂# 。 雖tuy 缺khuyết 於ư 觀quán 美mỹ 。 庶thứ 不bất 致trí 誤ngộ 人nhân 。

文văn 化hóa 十thập 年niên 癸quý 酉dậu 冬đông 十thập 月nguyệt 丹đan 山sơn 野dã 衲nạp 順thuận 藝nghệ (# 志chí 道đạo )# 謹cẩn 識thức

金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 經Kinh 贊Tán 述Thuật 卷quyển 上thượng

大Đại 乘Thừa 。 基cơ 撰soạn 。

一nhất 彰chương 因nhân 起khởi 二nhị 明minh 年niên 主chủ 三tam 釋thích 本bổn 文văn 。 初sơ 中trung 有hữu 二nhị 。 一nhất 明minh 經kinh 因nhân 起khởi 即tức 謂vị 空không 有hữu 二nhị 因nhân 。 乃nãi 有hữu 阿a 僧Tăng 伽già 佛Phật 去khứ 世thế 後hậu 九cửu 百bách 年niên 。 上thượng 請thỉnh 慈từ 尊tôn 為vi 開khai 中trung 道đạo 說thuyết 。 瑜du 伽già 十thập 七thất 地địa 中trung 邊biên 分phân 別biệt 論luận 等đẳng 竝tịnh 彌Di 勒Lặc 所sở 談đàm 。 竝tịnh 如như 廣quảng 章chương 說thuyết 。 有hữu 少thiểu 差sai 異dị 如như 別biệt 紙chỉ 。 二nhị 明minh 論luận 因nhân 起khởi 者giả 。 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 云vân 有hữu 二nhị 種chủng 藏tạng 。 一nhất 聲Thanh 聞Văn 藏tạng 二nhị 菩Bồ 薩Tát 藏tạng 。 於ư 中trung 有hữu 三tam 謂vị 素tố 怛đát 覽lãm 阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 謂vị 華hoa 嚴nghiêm 般Bát 若Nhã 等đẳng 名danh 菩Bồ 薩Tát 藏tạng 中trung 素tố 怛đát 覽lãm 。 解giải 深thâm 密mật 阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 經kinh 名danh 阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 藏tạng 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 瞿cù 沙sa 經kinh 名danh 第đệ 三tam 藏tạng 。 然nhiên 上thượng 諸chư 經kinh 唯duy 依y 梵Phạm 本bổn 各các 有hữu 多đa 頌tụng 。 以dĩ 漸tiệm 隱ẩn 沒một 卷quyển 軸trục 便tiện 小tiểu 。 或hoặc 此thử 方phương 翻phiên 者giả 偏thiên 略lược 。 所sở 以dĩ 漸tiệm 約ước 也dã 。 即tức 阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 經kinh 中trung 有hữu 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 品phẩm 佛Phật 當đương 加gia 持trì 菩Bồ 薩Tát 所sở 說thuyết 。 佛Phật 去khứ 世thế 後hậu 。 九cửu 百bách 餘dư 年niên 。 無vô 著trước 菩Bồ 薩Tát 撮toát 集tập 諸chư 經kinh 統thống 攝nhiếp 其kỳ 義nghĩa 。 為vi 二nhị 萬vạn 七thất 千thiên 頌tụng 名danh 對đối 法pháp 論luận 。 後hậu 有hữu 其kỳ 資tư 名danh 浮phù 陀đà 僧Tăng 訶ha 此thử 名danh 覺giác 師sư 子tử 。 造tạo 六lục 萬vạn 三tam 千thiên 頌tụng 釋thích 。 與dữ 前tiền 師sư 造tạo 兩lưỡng 本bổn 別biệt 行hành 。 後hậu 有hữu 菩Bồ 薩Tát 名danh 。 安an 慧tuệ 糅nhữu 為vi 一nhất 部bộ 。 故cố 稱xưng 為vi 雜tạp 集tập 。 即tức 瑜du 伽già 十thập 支chi 中trung 之chi 一nhất 支chi 也dã 。 謂vị 三tam 十thập 唯duy 識thức 等đẳng 各các 為vi 一nhất 支chi 。 故cố 如như 迦ca 旃chiên 延diên 三tam 百bách 年niên 後hậu 造tạo 發phát 智trí 論luận 。 而nhi 後hậu 有hữu 六lục 足túc 諸chư 論luận 等đẳng 。

金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 經Kinh

姚Diêu 秦Tần 三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 。 鳩Cưu 摩Ma 羅La 什Thập 譯dịch 。

二nhị 明minh 年niên 主chủ 者giả 。 一nhất 明minh 經kinh 二nhị 明minh 論luận 。 經kinh 者giả 然nhiên 此thử 般Bát 若Nhã 上thượng 代đại 已dĩ 來lai 總tổng 有hữu 五ngũ 譯dịch 。 出xuất 其kỳ 年niên 代đại 具cụ 如như 玄huyền 記ký 。 然nhiên 三tam 藏tạng 貞trinh 觀quán 十thập 九cửu 年niên 初sơ 從tùng 西tây 至chí 。 最tối 初sơ 翻phiên 譯dịch 其kỳ 論luận 也dã 。 對đối 法pháp 為vi 先tiên 。 至chí 貞trinh 觀quán 二nhị 十thập 三tam 年niên 三tam 藏tạng 隨tùy 駕giá 玉ngọc 華hoa 。 先tiên 帝đế 乖quai 和hòa 頻tần 崇sùng 功công 德đức 。 共cộng 藏tạng 譯dịch 論luận 遍biến 度độ 五ngũ 人nhân 。 更cánh 問vấn 良lương 因nhân 藏tạng 令linh 弘hoằng 讚tán 。 遂toại 制chế 般Bát 若Nhã 之chi 序tự 名danh 三tam 藏tạng 聖thánh 教giáo 序tự 。 其kỳ 時thời 太thái 子tử 亦diệc 製chế 顯hiển 揚dương 論luận 序tự 當đương 許hứa 雜tạp 翻phiên 經kinh 論luận 竝tịnh 讚tán 幽u 靈linh 。 既ký 有hữu 違vi 和hòa 不bất 暇hạ 廣quảng 製chế 也dã 。 于vu 時thời 帝đế 問vấn 藏tạng 云vân 。 更cánh 有hữu 何hà 善thiện 而nhi 可khả 修tu 耶da 。 藏tạng 報báo 云vân 。 可khả 執chấp 筆bút 以dĩ 綴chuế 般Bát 若Nhã 。 帝đế 既ký 許hứa 之chi 。 藏tạng 便tiện 譯dịch 出xuất 其kỳ 夜dạ 五ngũ 更cánh 三tam 點điểm 翻phiên 譯dịch 即tức 了liễu 。 帝đế 索sách 讀đọc 之chi 即tức 遣khiển 所sở 司ty 。 寫tả 一nhất 萬vạn 本bổn 。 既ký 不bất 重trọng/trùng 綴chuế 詞từ 句cú 遂toại 疎sơ 。 後hậu 欲dục 重trọng/trùng 譯dịch 無vô 由do 改cải 採thải 前tiền 布bố 也dã 。 當đương 爾nhĩ 積tích 代đại 梵Phạm 本bổn 文văn 竝tịnh 付phó 三tam 藏tạng 。 藏tạng 討thảo 諸chư 本bổn 龜quy 資tư 梵Phạm 文văn 即tức 羅la 什thập 譯dịch 同đồng 崑# 崙lôn 之chi 本bổn 與dữ 真Chân 諦Đế 翻phiên 等đẳng 。 然nhiên 經kinh 文văn 舛suyễn 異dị 隨tùy 文văn 乃nãi 知tri 真chân 謬mậu 。 題đề 名danh 不bất 同đồng 。 三tam 藏tạng 獨độc 名danh 能năng 斷đoạn 。 即tức 先tiên 所sở 譯dịch 。 無vô 著trước 論luận 本bổn 亦diệc 名danh 能năng 斷đoạn 。 何hà 意ý 然nhiên 也dã 。 彼bỉ 意ý 說thuyết 金kim 剛cang 有hữu 三tam 義nghĩa 。 一nhất 所sở 破phá 義nghĩa 。 無vô 著trước 論luận 本bổn 云vân 。 正chánh 見kiến 行hành 邪tà 見kiến 行hành 。 解giải 云vân 正chánh 邪tà 雖tuy 異dị 還hoàn 作tác 是thị 同đồng 。 故cố 行hành 該cai 兩lưỡng 種chủng 見kiến 。 即tức 喻dụ 金kim 剛cang 雖tuy 一nhất 能năng 所sở 有hữu 殊thù 。 雖tuy 曰viết 金kim 剛cang 亦diệc 有hữu 物vật 能năng 破phá 之chi 。 故cố 如như 白bạch 羊dương 角giác 即tức 破phá 金kim 剛cang 也dã 。 二nhị 能năng 摧tồi 義nghĩa 。 無vô 著trước 云vân 一nhất 者giả 細tế 是thị 智trí 因nhân 故cố 二nhị 牢lao 者giả 。 不bất 可khả 壞hoại 故cố 。 解giải 云vân 聞văn 思tư 兩lưỡng 慧tuệ 能năng 伏phục 染nhiễm 故cố 。 漸tiệm 生sanh 修tu 慧tuệ 故cố 名danh 能năng 摧tồi 稱xưng 為vi 智trí 因nhân 也dã 。 二nhị 牢lao 者giả 即tức 謂vị 修tu 慧tuệ 。 既ký 是thị 定định 心tâm 正chánh 能năng 破phá 障chướng 故cố 名danh 牢lao 也dã 。 或hoặc 修tu 慧tuệ 中trung 有hữu 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 二nhị 別biệt 。 以dĩ 分phần/phân 細tế 牢lao 。 或hoặc 就tựu 無vô 漏lậu 中trung 有hữu 折chiết 伏phục 道đạo 斷đoạn 惑hoặc 道đạo 。 二nhị 分phần 亦diệc 行hành 。 然nhiên 煩phiền 惱não 障chướng 通thông 理lý 事sự 兩lưỡng 觀quán 伏phục 以dĩ 欣hân 上thượng 厭yếm 下hạ 伏phục 故cố 。 所sở 知tri 障chướng 唯duy 理lý 觀quán 伏phục 可khả 知tri 也dã 。 又hựu 約ước 無vô 間gian 解giải 脫thoát 亦diệc 分phần/phân 細tế 牢lao 者giả 。 至chí 佛Phật 果Quả 位vị 解giải 脫thoát 道đạo 中trung 名danh 斷đoạn 者giả 三tam 種chủng 斷đoạn 中trung 斷đoạn 性tánh 斷đoạn 類loại 名danh 斷đoạn 。 而nhi 非phi 斷đoạn 用dụng 及cập 斷đoạn 體thể 。 以dĩ 非phi 所sở 斷đoạn 不bất 名danh 為vi 斷đoạn 體thể 。 已dĩ 斷đoạn 非phi 正Chánh 斷Đoạn 故cố 不bất 名danh 為vi 能năng 斷đoạn 也dã 。 三tam 者giả 闊khoát 狹hiệp 義nghĩa 。 無vô 著trước 論luận 云vân 如như 彩thải 畫họa 金kim 剛cang 形hình 兩lưỡng 頭đầu 寬khoan 而nhi 腰yêu 狹hiệp 。 解giải 云vân 地địa 前tiền 佛Phật 果Quả 喻dụ 寬khoan 十Thập 地Địa 喻dụ 狹hiệp 以dĩ 地địa 地địa 之chi 中trung 各các 修tu 一nhất 行hành 為vi 首thủ 故cố 。 或hoặc 七thất 地địa 已dĩ 前tiền 分phân 是thị 寬khoan 皆giai 隨tùy 義nghĩa 准chuẩn 之chi 。 應ưng 知tri 今kim 若nhược 所sở 破phá 名danh 金kim 剛cang 。 金kim 剛cang 之chi 般Bát 若Nhã 能năng 破phá 摧tồi 名danh 金kim 剛cang 。 金kim 剛cang 即tức 般Bát 若Nhã 也dã 。 然nhiên 經Kinh 云vân 般bát 剌lạt 若nhược 者giả 因nhân 中trung 慧tuệ 言ngôn 薩tát 筏phiệt 若nhược 者giả 此thử 云vân 一Nhất 切Thiết 智Trí 是thị 果quả 中trung 智trí 也dã 。 言ngôn 般bát 剌lạt 慎thận 若nhược 者giả 斷đoạn 惑hoặc 慧tuệ 。 即tức 此thử 中trung 所sở 標tiêu 故cố 云vân 能năng 斷đoạn 也dã 。 論luận 者giả 然nhiên 今kim 唐đường 國quốc 有hữu 三tam 本bổn 。 流lưu 行hành 於ư 世thế 。 一nhất 謂vị 世thế 親thân 所sở 制chế 翻phiên 或hoặc 兩lưỡng 卷quyển 或hoặc 三tam 卷quyển 成thành 。 二nhị 無vô 著trước 所sở 造tạo 或hoặc 一nhất 卷quyển 或hoặc 兩lưỡng 卷quyển 成thành 。 三tam 金kim 剛cang 仙tiên 所sở 造tạo 。 即tức 謂vị 南nam 地địa 吳ngô 人nhân 非phi 真chân 聖thánh 教giáo 也dã 。 此thử 或hoặc 十thập 一nhất 卷quyển 或hoặc 十thập 三tam 卷quyển 成thành 也dã 。 若nhược 唯duy 學học 有hữu 以dĩ 非phi 空không 妄vọng 想tưởng 之chi 心tâm 更cánh 長trường/trưởng 。 唯duy 學học 空không 而nhi 非phi 有hữu 。 真chân 智trí 無vô 因nhân 而nhi 不bất 生sanh 起khởi 。 滅diệt 妄vọng 想tưởng 於ư 空không 門môn 起khởi 真chân 心tâm 於ư 有hữu 府phủ 。 有hữu 空không 雙song 鏡kính 說thuyết 教giáo 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 謂vị 隨tùy 機cơ 如như 四Tứ 諦Đế 二nhị 空không 等đẳng 理lý 。 二nhị 謂vị 顯hiển 理lý 而nhi 如như 說thuyết 無vô 相tướng 實thật 相tướng 等đẳng 。 佛Phật 以dĩ 一nhất 音âm 等đẳng 。 華hoa 嚴nghiêm 云vân 如Như 來Lai 一nhất 語ngữ 中trung 演diễn 出xuất 無vô 邊biên 契Khế 經Kinh 海hải 等đẳng 。 法pháp 華hoa 唯duy 明minh 攝nhiếp 入nhập 以dĩ 彰chương 一Nhất 乘Thừa 。 勝thắng 鬘man 通thông 據cứ 出xuất 生sanh 及cập 攝nhiếp 入nhập 也dã 。 然nhiên 法pháp 華hoa 云vân 若nhược 人nhân 。 行hành 五ngũ 波Ba 羅La 蜜Mật 。 不bất 及cập 受thọ 持trì 聽thính 聞văn 法Pháp 華hoa 者giả 。 約ước 菩Bồ 提Đề 涅Niết 槃Bàn 。 總tổng 名danh 一Nhất 乘Thừa 。 故cố 牛ngưu 車xa 喻dụ 於ư 菩Bồ 提Đề 。 經Kinh 云vân 吾ngô 為vì 汝nhữ 等đẳng 。 造tạo 作tác 此thử 車xa 。 故cố 應ưng 當đương 等đẳng 心tâm 。 各các 各các 與dữ 之chi 。 故cố 勝thắng 鬘man 云vân 行hành 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 不phủ 。 及cập 手thủ 捉tróc 經kinh 者giả 。 彼bỉ 據cứ 真Chân 如Như 為vi 乘thừa 也dã 。 如như 彼bỉ 經kinh 文văn 具cụ 顯hiển 其kỳ 相tương/tướng 也dã 。

如như 是thị 我ngã 聞văn 。 一nhất 時thời 佛Phật 在tại 舍Xá 衛Vệ 國Quốc 。 祇Kỳ 樹Thụ 給Cấp 孤Cô 獨Độc 園Viên 。

第đệ 三tam 判phán 本bổn 文văn 者giả 。 此thử 經Kinh 始thỉ 終chung 有hữu 其kỳ 三tam 分phần/phân 。 初sơ 文văn 前tiền 由do 致trí 分phần/phân 。 次thứ 爾nhĩ 時thời 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 即tức 從tùng 座tòa 起khởi 。 下hạ 發phát 請thỉnh 廣quảng 說thuyết 分phần/phân 。 後hậu 佛Phật 說thuyết 是thị 經Kinh 已dĩ 。 下hạ 喜hỷ 悟ngộ 修tu 行hành 分phần/phân 。 前tiền 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 明minh 通thông 由do 致trí 。 次thứ 爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn 。 下hạ 別biệt 由do 致trí 。 前tiền 中trung 有hữu 五ngũ 。 一nhất 為vi 令linh 生sanh 信tín 總tổng 顯hiển 已dĩ 聞văn 。 說thuyết 如như 是thị 我ngã 聞văn 。 二nhị 說thuyết 者giả 聽thính 者giả 共cộng 相tương 會hội 遇ngộ 時thời 分phần/phân 無vô 別biệt 總tổng 說thuyết 一nhất 時thời 。 三tam 化hóa 必tất 有hữu 主chủ 。 主chủ 若nhược 勝thắng 法Pháp 可khả 尊tôn 故cố 標tiêu 於ư 佛Phật 。 四tứ 化hóa 必tất 有hữu 處xứ 要yếu 託thác 勝thắng 處xứ 說thuyết 妙diệu 法Pháp 。 故cố 言ngôn 舍Xá 衛Vệ 國Quốc 祇Kỳ 樹Thụ 給Cấp 孤Cô 獨Độc 園Viên 。 五ngũ 明minh 教giáo 所sở 被bị 機cơ 。 謂vị 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 俱câu 。 據cứ 實thật 亦diệc 有hữu 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 如như 婆bà 伽già 婆bà 說thuyết 。 亦diệc 有hữu 八bát 部bộ 眾chúng 。 如như 下hạ 流lưu 通thông 分phần/phân 說thuyết 。 今kim 此thử 略lược 故cố 但đãn 舉cử 聲Thanh 聞Văn 也dã 。 餘dư 文văn 可khả 知tri 。 言ngôn 說thuyết 處xứ 者giả 謂vị 筏phiệt 蘇tô 顯hiển 輕khinh 呼hô 度độ 舊cựu 云vân 五ngũ 天Thiên 竺Trúc 者giả 訛ngoa 也dã 。 今kim 釋thích 顯hiển 度độ 者giả 此thử 云vân 月nguyệt 氏thị 。 此thử 五ngũ 國quốc 中trung 多đa 有hữu 賢hiền 哲triết 。 如như 月nguyệt 照chiếu 暝# 能năng 除trừ 炎diễm 熱nhiệt 故cố 以dĩ 為vi 名danh 也dã 。 舊cựu 云vân 月nguyệt 支chi 等đẳng 者giả 竝tịnh 非phi 也dã 。 其kỳ 舍Xá 衛Vệ 國Quốc 者giả 訛ngoa 也dã 。 應ưng 云vân 室Thất 羅La 筏Phiệt 悉tất 底để 布bố 羅la 。 此thử 云vân 豐phong 德đức 城thành 謂vị 豐phong 多đa 聞văn 豐phong 欲dục 境cảnh 豐phong 解giải 脫thoát 故cố 。 此thử 城thành 之chi 主chủ 即tức 是thị 鉢bát 剌lạt 摩ma 那na 侍thị 特đặc 王vương 此thử 云vân 勝thắng 軍quân 。 即tức 謂vị 中trung 印ấn 土thổ/độ 之chi 都đô 城thành 之chi 名danh 也dã 。 國quốc 名danh 憍kiêu 薩tát 羅la 為vi 別biệt 恆Hằng 河Hà 南nam 憍kiêu 薩tát 羅la 故cố 以dĩ 城thành 名danh 標tiêu 別biệt 也dã 。 其kỳ 南nam 憍Kiều 薩Tát 羅La 國Quốc 。 城thành 無vô 有hữu 別biệt 名danh 號hiệu 。 即tức 以dĩ 國quốc 為vi 名danh 故cố 。 祇Kỳ 樹Thụ 者giả 即tức 謂vị 誓thệ 多đa 太thái 子tử 之chi 林lâm 。 誓thệ 多đa 者giả 此thử 云vân 戰chiến 勝thắng 也dã 。 給Cấp 孤Cô 獨Độc 園Viên 。 者giả 謂vị 須tu 達đạt 多đa 。 於ư 太thái 子tử 處xứ 所sở 買mãi 得đắc 也dã 。 今kim 合hợp 標tiêu 彼bỉ 故cố 雙song 舉cử 之chi 。 廣quảng 說thuyết 緣duyên 起khởi 如như 餘dư 疏sớ/sơ 陳trần 。

與dữ 大đại 比Bỉ 丘Khâu 眾chúng 。 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 俱câu 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 五ngũ 彰chương 教giáo 所sở 被bị 機cơ 也dã 。 謂vị 佛Phật 共cộng 兼kiêm 會hội 名danh 之chi 為vi 與dữ 。 龍long 樹thụ 釋thích 云vân 。 一nhất 者giả 同đồng 處xứ 豐phong 德đức 城thành 。 二nhị 者giả 同đồng 時thời 同đồng 此thử 說thuyết 聽thính 究cứu 竟cánh 一nhất 時thời 故cố 。 三tam 者giả 同đồng 心tâm 共cộng 取thủ 一nhất 味vị 法pháp 故cố 。 四tứ 者giả 同đồng 見kiến 同đồng 證chứng 一nhất 解giải 脫thoát 理lý 故cố 五ngũ 者giả 同đồng 戒giới 各các 具cụ 別Biệt 解Giải 脫Thoát 戒Giới 故cố 。 六lục 者giả 同đồng 解giải 脫thoát 三tam 乘thừa 同đồng 坐tọa 解giải 脫thoát 床sàng 故cố 。 具cụ 如như 是thị 義nghĩa 總tổng 名danh 為vi 與dữ 。 大đại 者giả 有hữu 五ngũ 義nghĩa 一nhất 名danh 稱xưng 大đại 。 大đại 眾chúng 大đại 人nhân 所sở 知tri 識thức 故cố 。 二nhị 位vị 次thứ 大đại 。 皆giai 住trụ 聖thánh 果Quả 非phi 凡phàm 位vị 故cố 。 三tam 功công 德đức 大đại 。 或hoặc 諸chư 漏lậu 盡tận 證chứng 智trí 斷đoạn 故cố 。 四tứ 修tu 行hành 大đại 。 求cầu 大đại 菩Bồ 提Đề 。 修tu 廣quảng 業nghiệp 故cố 。 五ngũ 徒đồ 眾chúng 大Đại 千Thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 故cố 。 龍long 樹thụ 釋thích 云vân 。 如như 有hữu 七thất 寶bảo 處xứ 金kim 為vi 最tối 大đại 。 乃nãi 至chí 無vô 好hảo/hiếu 物vật 處xứ 鐵thiết 鋤# 為vi 最tối 大đại 。 如như 是thị 有hữu 三Tam 寶Bảo 時thời 佛Phật 為vi 最tối 大đại 。 乃nãi 至chí 於ư 末mạt 後hậu 時thời 破phá 戒giới 僧Tăng 為vi 最tối 大đại 。 故cố 經Kinh 云vân 瞻chiêm 博bác 迦ca 華hoa 雖tuy 萎nuy 萃tụy 猶do 勝thắng 諸chư 華hoa 鮮tiên 潔khiết 時thời 。 破phá 戒giới 惡ác 行hành 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 猶do 勝thắng 外ngoại 道đạo 持trì 戒giới 者giả 故cố 。 今kim 言ngôn 大đại 者giả 且thả 對đối 有hữu 學học 也dã 。 比Bỉ 丘Khâu 者giả 此thử 有hữu 五ngũ 義nghĩa 。 一nhất 怖bố 魔ma 。 創sáng/sang 心tâm 出xuất 家gia 四tứ 魔ma 怖bố 故cố 。 二nhị 乞khất 士sĩ 。 以dĩ 乞khất 自tự 活hoạt 。 齊tề 自tự 他tha 故cố 。 三tam 淨tịnh 命mạng 。 離ly 五ngũ 邪tà 命mạng 正chánh 三tam 業nghiệp 故cố 。 五ngũ 邪tà 命mạng 者giả 一nhất 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 而nhi 現hiện 希hy 奇kỳ 。 如như 坐tọa 行hành 人nhân 念niệm 數sổ 珠châu 等đẳng 。 二nhị 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 自tự 說thuyết 己kỷ 德đức 。 三tam 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 占chiêm 相tướng 吉cát 凶hung 。 四tứ 為vì 利lợi 養dưỡng 故cố 。 高cao 聲thanh 現hiện 威uy 。 五ngũ 為vi 得đắc 利lợi 養dưỡng 故cố 說thuyết 先tiên 所sở 得đắc 。 以dĩ 動động 人nhân 心tâm 。 四tứ 持trì 戒giới 性tánh 。 威uy 儀nghi 曾tằng 不bất 缺khuyết 故cố 。 五ngũ 破phá 惡ác 。 修tu 道Đạo 獲hoạch 果quả 斷đoạn 煩phiền 惱não 故cố 。 僧Tăng 伽già 名danh 眾chúng 。 證chứng 理lý 法pháp 事sự 二nhị 俱câu 和hòa 故cố 。 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 。 者giả 佛Phật 初sơ 成thành 道Đạo 初sơ 一nhất 時thời 中trung 度độ 五ngũ 人nhân 俱câu 隣lân 等đẳng 第đệ 二nhị 時thời 度độ 耶da 舍xá 等đẳng 五ngũ 十thập 人nhân 。 第đệ 三tam 時thời 度độ 舍Xá 利Lợi 子Tử 等đẳng 一nhất 百bách 人nhân 。 第đệ 四tứ 時thời 度độ 目Mục 犍Kiền 連Liên 等đẳng 一nhất 百bách 人nhân 。 第đệ 五ngũ 時thời 度độ 優Ưu 樓Lâu 頻Tần 螺Loa 迦Ca 葉Diếp 。 等đẳng 五ngũ 百bách 人nhân 。 第đệ 六lục 時thời 度độ 迦ca 耶da 迦Ca 葉Diếp 等đẳng 二nhị 百bách 九cửu 十thập 五ngũ 人nhân 。 第đệ 七thất 時thời 度độ 那Na 提Đề 迦Ca 葉Diếp 。 等đẳng 二nhị 百bách 人nhân 。 如như 是thị 總tổng 有hữu 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 人nhân 。 此thử 舉cử 常thường 隨tùy 徒đồ 眾chúng 也dã 。 准chuẩn 下hạ 亦diệc 有hữu 比Bỉ 丘Khâu 。 尼ni 眾chúng 等đẳng 今kim 此thử 略lược 故cố 也dã 。 然nhiên 阿a 含hàm 經kinh 唯duy 為vi 發phát 趣thú 求cầu 聲Thanh 聞Văn 乘Thừa 說thuyết 。 般Bát 若Nhã 空không 教giáo 唯duy 為vi 發phát 趣thú 求cầu 大Đại 乘Thừa 者giả 說thuyết 。 故cố 下hạ 云vân 為vi 大Đại 乘Thừa 者giả 說thuyết 為vi 最Tối 上Thượng 乘Thừa 者giả 說thuyết 也dã 。 涅Niết 槃Bàn 法pháp 華hoa 解giải 深thâm 密mật 等đẳng 通thông 為vi 發phát 趣thú 一nhất 切thiết 乘thừa 者giả 。 說thuyết 謂vị 說thuyết 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 名danh 之chi 為vi 有hữu 。 我ngã 及cập 我ngã 所sở 說thuyết 為vi 空không 。 故cố 今kim 列liệt 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 者giả 即tức 是thị 為vi 令linh 發phát 趣thú 求cầu 大Đại 乘Thừa 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 已dĩ 發phát 趣thú 故cố 此thử 略lược 不bất 標tiêu 也dã 。 上thượng 來lai 明minh 通thông 由do 致trí 竟cánh 。

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn

食thực 時thời 著trước 衣y 持trì 鉢bát 。 入nhập 舍Xá 衛Vệ 大Đại 城Thành 乞khất 食thực 。 於ư 其kỳ 城thành 中trung 。 次thứ 第đệ 乞khất 已dĩ 。 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 。 飯phạn 食thực 訖ngật 收thu 衣y 鉢bát 洗tẩy 足túc 已dĩ

敷phu 座tòa 而nhi 坐tọa 。

述thuật 曰viết 。 第đệ 二nhị 明minh 別biệt 由do 致trí 也dã 。 此thử 文văn 有hữu 十thập 。 一nhất 明minh 化hóa 主chủ 謂vị 世Thế 尊Tôn 。 二nhị 辨biện 化hóa 時thời 謂vị 食thực 時thời 。 三tam 彰chương 衣y 服phục 謂vị 著trước 衣y 。 四tứ 顯hiển 執chấp 器khí 謂vị 持trì 鉢bát 。 五ngũ 陳trần 化hóa 壤nhưỡng 謂vị 。 入nhập 舍Xá 衛Vệ 大Đại 城Thành 。 六lục 明minh 求cầu 膳thiện 謂vị 乞khất 食thực 也dã 。 七thất 辨biện 均quân 普phổ 謂vị 於ư 其kỳ 城thành 中trung 。 次thứ 第đệ 乞khất 已dĩ 。 八bát 彰chương 攝nhiếp 化hóa 謂vị 。 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 。 九cửu 顯hiển 濯trạc 足túc 謂vị 飯phạn 食thực 訖ngật 。 收thu 衣y 鉢bát 洗tẩy 足túc 已dĩ 。 十thập 陳trần 安an 住trụ 謂vị 。 敷phu 座tòa 而nhi 坐tọa 。 言ngôn 世Thế 尊Tôn 者giả 謂vị 具cụ 六lục 德đức 破phá 四tứ 魔ma 四tứ 魔ma 者giả 可khả 知tri 。 六lục 德đức 者giả 佛Phật 地địa 論luận 說thuyết 。 一nhất 自tự 在tại 義nghĩa 永vĩnh 不bất 繫hệ 屬thuộc 。 諸chư 煩phiền 惱não 故cố 。 二nhị 熾sí 盛thịnh 義nghĩa 炎diễm 猛mãnh 智trí 火hỏa 所sở 燒thiêu 練luyện 故cố 。 三tam 端đoan 嚴nghiêm 義nghĩa 具cụ 諸chư 相tướng 好hảo 。 所sở 莊trang 嚴nghiêm 故cố 。 四tứ 名danh 稱xưng 義nghĩa 一nhất 切thiết 殊thù 勝thắng 功công 德đức 。 圓viên 滿mãn 無vô 不bất 知tri 故cố 。 五ngũ 吉cát 祥tường 義nghĩa 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 親thân 近cận 供cúng 養dường 。 咸hàm 稱xưng 讚tán 故cố 。 六lục 尊tôn 重trọng 義nghĩa 具cụ 一nhất 切thiết 德đức 常thường 起khởi 方phương 便tiện 。 利lợi 益ích 安an 樂lạc 。 一nhất 切thiết 有hữu 情tình 。 無vô 懈giải 廢phế 故cố 言ngôn 食thực 時thời 者giả 謂vị 齋trai 時thời 也dã 。 此thử 下hạ 一nhất 一nhất 皆giai 有hữu 所sở 表biểu 。 故cố 無vô 垢cấu 稱xưng 經Kinh 云vân 。

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan 陀Đà 。

諸chư 佛Phật 凡phàm 所sở 有hữu 威uy 儀nghi 進tiến 止chỉ 。 無vô 非phi 佛Phật 事sự 也dã 。 何hà 故cố 今kim 云vân 食thực 時thời 也dã 。 此thử 顯hiển 食thực 訖ngật 說thuyết 經Kinh 日nhật 即tức 正chánh 中trung 。 表biểu 其kỳ 所sở 說thuyết 大Đại 乘Thừa 。 無vô 相tướng 理lý 捨xả 離ly 空không 有hữu 二nhị 邊biên 執chấp 。 故cố 食thực 時thời 者giả 謂vị 即tức 說thuyết 經Kinh 差sai 別biệt 時thời 分phần/phân 也dã 。 此thử 表biểu 欲dục 說thuyết 無vô 相tướng 之chi 教giáo 。 先tiên 觀quán 無vô 相tướng 之chi 理lý 。 如như 欲dục 說thuyết 無Vô 量Lượng 義Nghĩa 經Kinh 。 先tiên 入nhập 無vô 量lượng 義nghĩa 處xứ 三tam 昧muội 觀quán 無vô 量lượng 義nghĩa 處xứ 之chi 理lý 。 佛Phật 以dĩ 慧tuệ 為vi 命mạng 無vô 相tướng 為vi 食thực 。 欲dục 說thuyết 無vô 相tướng 之chi 教giáo 先tiên 以dĩ 慧tuệ 觀quán 無vô 相tướng 妙diệu 理lý 。 後hậu 方phương 說thuyết 之chi 故cố 言ngôn 食thực 時thời 也dã 。 著trước 衣y 者giả 事sự 衣y 有hữu 三tam 。 僧tăng 伽già 梨lê 欝uất 多đa 羅la 僧tăng 安an 陀đà 惠huệ 。 此thử 中trung 初sơ 衣y 著trước 入nhập 王vương 城thành 聚tụ 落lạc 。 次thứ 衣y 處xử 眾chúng 說thuyết 法Pháp 。 次thứ 衣y 可khả 知tri 。 今kim 欲dục 入nhập 城thành 即tức 顯hiển 著trứ 初sơ 衣y 也dã 。 法pháp 中trung 亦diệc 有hữu 三tam 衣y 。 一nhất 者giả 精tinh 進tấn 亦diệc 名danh 甲giáp 鎧khải 。 謂vị 能năng 策sách 勵lệ 宣tuyên 說thuyết 。 利lợi 樂lạc 等đẳng 事sự 。 不bất 避tị 寒hàn 熱nhiệt 等đẳng 事sự 猶do 如như 著trước 衣y 也dã 。 二nhị 柔nhu 和hòa 忍nhẫn 辱nhục 衣y 。 謂vị 由do 忍nhẫn 辱nhục 。 故cố 拒cự 外ngoại 怨oán 害hại 。 不bất 能năng 侵xâm 猶do 如như 著trước 衣y 寒hàn 熱nhiệt 不bất 觸xúc 也dã 。 三tam 慚tàm 愧quý 之chi 上thượng 服phục 。 由do 崇sùng 重trọng/trùng 賢hiền 善thiện 輕khinh 拒cự 暴bạo 惡ác 。 羞tu 恥sỉ 為vi 相tương/tướng 故cố 如như 衣y 也dã 。 今kim 此thử 表biểu 佛Phật 策sách 勵lệ 宣tuyên 說thuyết 無vô 相tướng 妙diệu 法Pháp 故cố 言ngôn 著trước 衣y 也dã 。 持trì 鉢bát 者giả 應ưng 量lượng 器khí 。 一nhất 者giả 應ưng 自tự 所sở 食thực 量lượng 。 二nhị 者giả 應ưng 外ngoại 所sở 施thí 量lượng 故cố 。 不bất 大đại 不bất 小tiểu 。 名danh 應ưng 量lượng 也dã 。 為vi 表biểu 佛Phật 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 內nội 證chứng 於ư 理lý 如như 鉢bát 受thọ 食thực 。 心tâm 起khởi 於ư 智trí 故cố 復phục 名danh 持trì 。 入nhập 舍Xá 衛Vệ 大Đại 城Thành 。 者giả 表biểu 欲dục 入nhập 正Chánh 法Pháp 大đại 城thành 飡xan 無vô 相tướng 食thực 也dã 。 或hoặc 正Chánh 法Pháp 如như 城thành 。 故cố 無vô 垢cấu 稱xưng 云vân 為vi (# 去khứ 呼hô 護hộ 法Pháp 城thành 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 如như 守thủ 城thành 故cố 。 或hoặc 正Chánh 法Pháp 如như 城thành 中trung 人nhân 。 菩Bồ 薩Tát 如như 城thành 即tức 為vi (# 平bình 呼hô 護hộ 法Pháp 城thành 也dã 。 或hoặc 入nhập 法Pháp 界Giới 大đại 城thành 飲ẩm 無vô 相tướng 味vị 。 為vi 表biểu 此thử 故cố 言ngôn 入nhập 舍Xá 衛Vệ 大Đại 城Thành 也dã 。 乞khất 食thực 者giả 正chánh 表biểu 以dĩ 無vô 分phân 別biệt 。 智trí 內nội 證chứng 無vô 相tướng 理lý 也dã 。 次thứ 第đệ 乞khất 者giả 謂vị 從tùng 一nhất 巷hạng 至chí 一nhất 巷hạng 。 從tùng 一nhất 家gia 至chí 一nhất 家gia 等đẳng 。 為vi 顯hiển 於ư 一nhất 一nhất 法pháp 皆giai 遍biến 證chứng 至chí 無vô 相tướng 理lý 也dã 。 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 。 者giả 為vi 表biểu 將tương 說thuyết 無vô 相tướng 之chi 教giáo 還hoàn 須tu 起khởi 後hậu 得đắc 智trí 為vi 他tha 廣quảng 演diễn 也dã 。 洗tẩy 足túc 者giả 為vi 顯hiển 外ngoại 有hữu 垢cấu 洗tẩy 足túc 即tức 除trừ 。 內nội 心tâm 有hữu 染nhiễm 聞văn 法Pháp 自tự 滅diệt 也dã 。 敷phu 座tòa 而nhi 坐tọa 。 者giả 謂vị 欲dục 顯hiển 所sở 說thuyết 法Pháp 最tối 勝thắng 。 故cố 世Thế 尊Tôn 自tự 敷phu 其kỳ 座tòa 如như 覩đổ 尊tôn 位vị 不bất 令linh 餘dư 人nhân 敷phu 座tòa 具cụ 也dã 。 而nhi 坐tọa 者giả 無vô 著trước 論luận 釋thích 云vân 。 顯hiển 示thị 唯duy 寂tịch 靜tĩnh 者giả 於ư 法pháp 能năng 覺giác 能năng 說thuyết 。 故cố 此thử 顯hiển 世Thế 尊Tôn 端đoan 身thân 正chánh 念niệm 者giả 。 為vi 表biểu 內nội 能năng 覺giác 了liễu 真chân 理lý 外ngoại 能năng 說thuyết 無vô 相tướng 法pháp 故cố 也dã 。 能năng 斷đoạn 金kim 剛cang 。 云vân 住trụ 背bội 面diện 念niệm 者giả 。 背bối/bội 謂vị 疎sơ 遠viễn 義nghĩa 面diện 謂vị 觀quán 向hướng 義nghĩa 。 謂vị 以dĩ 智trí 觀quán 理lý 如như 鏡kính 鑒giám 面diện 也dã 。 所sở 言ngôn 背bối/bội 者giả 背bối/bội 生sanh 死tử 。 面diện 者giả 向hướng 涅Niết 槃Bàn 。 背bối/bội 者giả 捨xả 煩phiền 惱não 。 面diện 者giả 證chứng 真chân 理lý 。 背bối/bội 者giả 離ly 有hữu 空không 。 面diện 者giả 處xứ 中trung 道đạo 。 如như 是thị 應ưng 知tri 。 或hoặc 云vân 對đối 面diện 念niệm 者giả 是thị 視thị 矚chú 義nghĩa 。 謂vị 以dĩ 智trí 達đạt 理lý 如như 視thị 矚chú 其kỳ 面diện 故cố 也dã 。

時thời 長trưởng 老lão

須Tu 菩Bồ 提Đề 在tại 大đại 眾chúng 中trung 。 即tức 從tùng 座tòa 起khởi 。 偏thiên 袒đản 右hữu 肩kiên 。 右hữu 膝tất 著trước 地địa 。 合hợp 掌chưởng 恭cung 敬kính

而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn 。

述thuật 曰viết 。 此thử 大đại 文văn 第đệ 二nhị 發phát 請thỉnh 。 正chánh 說thuyết 分phần/phân 中trung 依y 世thế 親thân 科khoa 文văn 有hữu 其kỳ 二nhị 。 謂vị 從tùng 此thử 唱xướng 至chí 果quả 報báo 亦diệc 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 是thị 初sơ 周chu 說thuyết 。 次thứ 爾nhĩ 時thời 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 乃nãi 至chí 云vân 何hà 。 應ưng 住trụ 已dĩ 下hạ 訖ngật 至chí 應ưng 作tác 如như 是thị 觀quán 。 是thị 第đệ 二nhị 周chu 說thuyết 也dã 。 謂vị 初sơ 周chu 中trung 三tam 問vấn 未vị 發phát 心tâm 者giả 。 如như 何hà 成thành 發phát 心tâm 乃nãi 至chí 已dĩ 修tu 行hành 者giả 如như 何hà 斷đoạn 障chướng 。 第đệ 二nhị 周chu 中trung 說thuyết 者giả 若nhược 菩Bồ 薩Tát 於ư 自tự 身thân 三tam 種chủng 修tu 行hành 。 生sanh 如như 是thị 心tâm 。 云vân 我ngã 能năng 發phát 心tâm 。 乃nãi 至chí 云vân 我ngã 能năng 斷đoạn 障chướng 為vì 除trừ 如như 是thị 。 增tăng 上thượng 慢mạn 故cố 。 第đệ 二nhị 周chu 說thuyết 也dã 。 謂vị 即tức 初sơ 周chu 說thuyết 法Pháp 明minh 未vị 發phát 心tâm 者giả 教giáo 發phát 。 第đệ 二nhị 周chu 說thuyết 法Pháp 者giả 謂vị 已dĩ 發phát 心tâm 者giả 。 言ngôn 我ngã 能năng 發phát 故cố 為vi 說thuyết 也dã 。 或hoặc 修tu 行hành 斷đoạn 障chướng 二nhị 周chu 別biệt 釋thích 。 舊cựu 釋thích 云vân 。 初sơ 周chu 為vi 生sanh 是thị 善thiện 。 第đệ 二nhị 周chu 為vi 斷đoạn 障chướng 障chướng 即tức 所sở 知tri 也dã 。 故cố 下hạ 論luận 云vân 於ư 內nội 心tâm 修tu 行hành 存tồn 我ngã 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 障chướng 於ư 不bất 住trụ 道đạo 也dã 。 謂vị 菩Bồ 薩Tát 不bất 住trụ 道đạo 中trung 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 內nội 冥minh 真chân 理lý 。 方phương 證chứng 得đắc 故cố 非phi 起khởi 我ngã 能năng 心tâm 也dã 。 又hựu 解giải 為vi 利lợi 鈍độn 兩lưỡng 機cơ 初sơ 後hậu 二nhị 眾chúng 故cố 作tác 兩lưỡng 周chu 說thuyết 也dã 。 就tựu 初sơ 周chu 中trung 有hữu 二nhị 。 謂vị 始thỉ 從tùng 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 。 下hạ 乃nãi 至chí 如như 所sở 教giáo 住trụ 是thị 正chánh 宗tông 。 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 。 下hạ 明minh 斷đoạn 疑nghi 。 謂vị 能năng 斷đoạn 道đạo 般Bát 若Nhã 所sở 斷đoạn 者giả 謂vị 二nhị 障chướng 也dã 。 前tiền 中trung 有hữu 四tứ 。 初sơ 善thiện 現hiện 虔kiền 恭cung 讚tán 請thỉnh 。 次thứ 如Như 來Lai 嘆thán 印ấn 許hứa 陳trần 。 三tam 敬kính 諾nặc 希hy 聞văn 。 四tứ 隨tùy 問vấn 別biệt 答đáp 。 前tiền 中trung 復phục 三tam 。 初sơ 明minh 虔kiền 恭cung 。 次thứ 明minh 讚tán 嘆thán 。 後hậu 正chánh 陳trần 請thỉnh 。 此thử 初sơ 文văn 也dã 。 然nhiên 無vô 著trước 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 成thành 立lập 七thất 種chủng 義nghĩa 句cú 已dĩ 此thử 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 即tức 得đắc 成thành 立lập 。 謂vị 種chủng 姓tánh 不bất 斷đoạn 等đẳng 。 此thử 七thất 之chi 初sơ 三tam 科khoa 判phán 此thử 經Kinh 總tổng 有hữu 三tam 段đoạn 。 後hậu 四tứ 彰chương 此thử 經Kinh 中trung 所sở 有hữu 之chi 義nghĩa 非phi 別biệt 判phán 文văn 也dã 。 三tam 段đoạn 文văn 者giả 。 一nhất 善thiện 現hiện 讚tán 嘆thán 名danh 為vi 種chủng 姓tánh 不bất 斷đoạn 。 二nhị 善thiện 現hiện 發phát 請thỉnh 名danh 為vi 發phát 起khởi 行hành 相tương/tướng 。 發phát 問vấn 修tu 行hành 之chi 相tướng 故cố 。 三tam 者giả 如Như 來Lai 印ấn 答đáp 訖ngật 至chí 應ưng 作tác 如như 是thị 觀quán 。 名danh 行hành 所sở 住trú 處xứ 。 謂vị 依y 佛Phật 所sở 說thuyết 此thử 一nhất 部bộ 義nghĩa 以dĩ 行hành 其kỳ 行hành 。 即tức 是thị 行hành 所sở 住trú 處xứ 也dã 。 四tứ 對đối 治trị 者giả 非phi 別biệt 有hữu 文văn 。 即tức 於ư 行hành 所sở 住trú 處xứ 中trung 。 有hữu 能năng 所sở 對đối 治trị 也dã 。 故cố 論luận 云vân 彼bỉ 如như 是thị 相tướng 應ưng 行hành 。 相tương/tướng 行hành 諸chư 住trú 處xứ 時thời 有hữu 二nhị 種chủng 對đối 治trị 。 應ưng 知tri 謂vị 邪tà 行hành 及cập 共cộng 見kiến 正chánh 行hạnh 。 此thử 中trung 見kiến 者giả 謂vị 分phân 別biệt 也dã 。 於ư 初sơ 住trú 處xứ 中trung 若nhược 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 應ưng 生sanh 。 如như 是thị 心tâm 所sở 有hữu 眾chúng 生sanh 等đẳng 。 此thử 是thị 邪tà 行hành 對đối 治trị 。 生sanh 如như 是thị 心tâm 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 是thị 邪tà 行hành 。 若nhược 復phục 說thuyết 言ngôn 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 有hữu 眾chúng 生sanh 想tưởng 等đẳng 。 此thử 為vi 共cộng 見kiến 正chánh 行hạnh 對đối 治trị 。 此thử 分phân 別biệt 執chấp 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 應ưng 斷đoạn 。 謂vị 我ngã 應ưng 度độ 眾chúng 生sanh 故cố 。 於ư 第đệ 二nhị 住trú 處xứ 中trung 若nhược 說thuyết 。 應ưng 行hành 布bố 施thí 。 此thử 為vi 邪tà 行hành 對đối 治trị 。 非phi 無vô 布bố 施thí 是thị 菩Bồ 薩Tát 邪tà 行hành 。 若nhược 復phục 說thuyết 言ngôn 。 住trụ 於ư 事sự 等đẳng 此thử 為vi 共cộng 見kiến 正chánh 行hạnh 對đối 治trị 。 此thử 分phân 別biệt 執chấp 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 應ưng 斷đoạn 。 謂vị 應ưng 行hành 布bố 施thí 故cố 。 就tựu 此thử 之chi 中trung 有hữu 能năng 對đối 治trị 所sở 對đối 治trị 。 應ưng 准chuẩn 釋thích 之chi 。 五ngũ 不bất 失thất 者giả 謂vị 不bất 失thất 正Chánh 道Đạo 。 此thử 遮già 增tăng 減giảm 執chấp 也dã 。 謂vị 於ư 行hành 所sở 住trú 處xứ 之chi 中trung 執chấp 有hữu 人nhân 法pháp 。 故cố 名danh 為vi 增tăng 執chấp 。 撥bát 無vô 真Chân 如Như 妙diệu 法Pháp 故cố 名danh 為vi 減giảm 執chấp 。 若nhược 作tác 此thử 者giả 便tiện 失thất 正Chánh 道Đạo 。 今kim 遮già 二nhị 執chấp 故cố 云vân 不bất 失thất 。 故cố 論luận 云vân 於ư 中trung 若nhược 說thuyết 言ngôn 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 性tánh 即tức 非phi 福phước 德đức 性tánh 者giả 。 此thử 遮già 增tăng 益ích 邊biên 。 以dĩ 無vô 彼bỉ 福phước 聚tụ 分phân 別biệt 自tự 性tánh 故cố 。 若nhược 復phục 說thuyết 言ngôn 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 。 如Như 來Lai 福phước 德đức 聚tụ 。 此thử 遮già 損tổn 減giảm 邊biên 。 以dĩ 彼bỉ 雖tuy 不bất 如như 言ngôn 詞từ 。 有hữu 自tự 性tánh 而nhi 有hữu 可khả 說thuyết 事sự 。 以dĩ 如Như 來Lai 說thuyết 福phước 德đức 聚tụ 故cố 。 乃nãi 至chí 云vân 所sở 謂vị 佛Phật 法Pháp 者giả 。 即tức 非phi 佛Phật 法Pháp 。 如như 是thị 等đẳng 皆giai 應ưng 准chuẩn 釋thích 名danh 為vi 不bất 失thất 也dã 。 六lục 地địa 者giả 此thử 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 信tín 行hành 地địa 。 謂vị 凡phàm 夫phu 修tu 位vị 始thỉ 從tùng 唱xướng 乃nãi 至chí 是thị 名danh 一nhất 切thiết 法pháp 也dã 。 二nhị 淨tịnh 心tâm 地địa 。 謂vị 十Thập 地Địa 始thỉ 從tùng 譬thí 如như 人nhân 身thân 長trường 大đại 下hạ 。 三tam 佛Phật 地địa 。 從tùng 若nhược 菩Bồ 薩Tát 作tác 是thị 言ngôn 。 我ngã 當đương 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 。 乃nãi 至chí 經kinh 末mạt 也dã 。 七thất 立lập 名danh 者giả 謂vị 釋thích 能năng 斷đoạn 之chi 名danh 可khả 知tri 也dã 。 然nhiên 南nam 地địa 有hữu 金kim 剛cang 仙tiên 釋thích 。 科khoa 此thử 論luận 總tổng 為vi 十thập 二nhị 分phần 者giả 。 但đãn 是thị 此thử 方phương 凡phàm 情tình 浪lãng 作tác 圖đồ 度độ 。 不bất 可khả 依y 據cứ 也dã 。

爾nhĩ 時thời 長trưởng 老lão 者giả 西tây 方phương 以dĩ 耆kỳ 尊tôn 。 為vi 長trưởng 老lão 也dã 。 若nhược 少thiểu 而nhi 有hữu 德đức 故cố 有hữu 。 大đại 德đức 之chi 名danh 。 非phi 此thử 有hữu 方phương 周chu 須Tu 菩Bồ 提Đề 者giả 訛ngoa 也dã 。 應ưng 云vân 蘇tô 補bổ 底để 。 此thử 云vân 善thiện 現hiện 。 即tức 世Thế 尊Tôn 弟đệ 子tử 。 之chi 中trung 解giải 空không 第đệ 一nhất 也dã 。 謂vị 應ưng 佛Phật 之chi 世thế 即tức 能năng 現hiện 生sanh 。 或hoặc 善thiện 能năng 現hiện 前tiền 了liễu 達đạt 空không 義nghĩa 。 或hoặc 初sơ 生sanh 現hiện 時thời 其kỳ 室thất 空không 寂tịch 。 相tướng 師sư 占chiêm 之chi 名danh 為vi 善Thiện 現Hiện 。 現hiện 者giả 出xuất 也dã 。 生sanh 時thời 室thất 中trung 一nhất 切thiết 空không 寂tịch 表biểu 其kỳ 長trường/trưởng 大đại 善thiện 解giải 空không 義nghĩa 故cố 名danh 善thiện 現hiện 。 新tân 翻phiên 能năng 斷đoạn 名danh 具Cụ 壽thọ 善thiện 現hiện 者giả 。 命mạng 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 出xuất 世thế 命mạng 謂vị 慧tuệ 。 二nhị 者giả 世thế 間gian 命mạng 謂vị 連liên 持trì 色sắc 心tâm 相tương 續tục 。 若nhược 單đơn 標tiêu 慧tuệ 命mạng 不bất 攝nhiếp 世thế 間gian 。 若nhược 獨độc 言ngôn 壽thọ 不bất 通thông 出xuất 世thế 。 顯hiển 雙song 具cụ 二nhị 故cố 云vân 具Cụ 壽thọ 也dã 。 即tức 善thiện 現hiện 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 得đắc 出xuất 世thế 慧tuệ 命mạng 。 二nhị 者giả 為vi 得đắc 世thế 間gian 長trường 命mạng 故cố 亦diệc 云vân 長trưởng 老lão 也dã 。 即tức 從tùng 座tòa 起khởi 。 者giả 為vi 表biểu 捨xả 二Nhị 乘Thừa 之chi 非phi 實thật 。 趣thú 一Nhất 乘Thừa 之chi 究cứu 竟cánh 也dã 。 偏thiên 袒đản 右hữu 肩kiên 。 者giả 顯hiển 示thị 敬kính 相tương/tướng 。 彼bỉ 以dĩ 右hữu 為vi 吉cát 祥tường 故cố 也dã 。 為vi 表biểu 般Bát 若Nhã 能năng 與dữ 眾chúng 作tác 吉cát 慶khánh 也dã 。 右hữu 膝tất 著trước 地địa 。 者giả 顯hiển 降hàng 伏phục 生sanh 死tử 過quá 失thất 也dã 。 謂vị 無vô 始thỉ 來lai 以dĩ 右hữu 手thủ 脚cước 造tạo 眾chúng 罪tội 故cố 。 為vi 表biểu 此thử 法pháp 能năng 伏phục 生sanh 死tử 苦khổ 也dã 。 合hợp 掌chưởng 者giả 為vi 表biểu 聽thính 者giả 之chi 心tâm 與dữ 法pháp 冥minh 合hợp 也dã 。 恭cung 敬kính 者giả 表biểu 法pháp 可khả 尊tôn 也dã 。 無vô 著trước 論luận 云vân 有hữu 六lục 因nhân 緣duyên 故cố 須Tu 菩Bồ 提Đề 問vấn 。 一nhất 者giả 斷đoạn 疑nghi 。 謂vị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 無vô 始thỉ 已dĩ 來lai 。 無vô 明minh 在tại 身thân 。 煩phiền 惱não 迷mê 覆phú 。 而nhi 生sanh 疑nghi 惑hoặc 。 謂vị 於ư 四Tứ 諦Đế 或hoặc 於ư 三Tam 寶Bảo 等đẳng 而nhi 生sanh 疑nghi 惑hoặc 。 不bất 能năng 生sanh 信tín 。 若nhược 發phát 問vấn 時thời 所sở 有hữu 是thị 諸chư 疑nghi 惑hoặc 者giả 。 皆giai 悉tất 斷đoạn 故cố 。 二nhị 為vi 起khởi 信tín 解giải 故cố 者giả 。 謂vị 若nhược 雖tuy 有hữu 信tín 於ư 諸chư 經Kinh 法Pháp 不bất 知tri 於ư 何hà 而nhi 起khởi 信tín 解giải 。 故cố 為vi 發phát 問vấn 令linh 於ư 般Bát 若Nhã 。 起khởi 信tín 解giải 故cố 。 三tam 為vi 入nhập 甚thậm 深thâm 者giả 。 謂vị 若nhược 雖tuy 於ư 般Bát 若Nhã 生sanh 於ư 信tín 解giải 。 然nhiên 於ư 甚thậm 深thâm 之chi 義nghĩa 。 未vị 能năng 進tiến 解giải 。 故cố 為vi 發phát 問vấn 令linh 解giải 甚thậm 深thâm 義nghĩa 也dã 。 四tứ 為vi 不bất 退thoái 轉chuyển 故cố 者giả 。 謂vị 雖tuy 於ư 甚thậm 深thâm 而nhi 得đắc 解giải 悟ngộ 。 然nhiên 逢phùng 蚊văn 虻manh 鬪đấu 諍tranh 疲bì 懈giải 等đẳng 緣duyên 。 或hoặc 時thời 退thoái 轉chuyển 。 一nhất 為vi 發phát 問vấn 永vĩnh 無vô 退thoái 故cố 。 五ngũ 為vi 生sanh 喜hỷ 故cố 者giả 。 謂vị 眾chúng 生sanh 久cửu 殖thực 生sanh 死tử 恆hằng 懷hoài 無vô 量lượng 種chủng 種chủng 憂ưu 苦khổ 。 一nhất 為vi 發phát 問vấn 憂ưu 苦khổ 永vĩnh 除trừ 故cố 生sanh 歡hoan 喜hỷ 也dã 。 六lục 為vi 正Chánh 法Pháp 久cửu 住trụ 故cố 者giả 。 謂vị 若nhược 不bất 說thuyết 如như 是thị 般Bát 若Nhã 。 或hoặc 諸chư 正Chánh 法Pháp 速tốc 即tức 隱ẩn 滅diệt 無vô 人nhân 住trụ 持trì 。 一nhất 為vi 發phát 問vấn 當đương 令linh 正Chánh 法Pháp 永vĩnh 。 得đắc 久cửu 住trụ 也dã 。

希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 。 如Như 來Lai 善thiện 護hộ 念niệm 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 善thiện 付phó 囑chúc 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 科khoa 。 初sơ 周chu 之chi 中trung 有hữu 二nhị 。 一nhất 當đương 宗tông 請thỉnh 說thuyết 分phần/phân 。 二nhị 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 下hạ 廣quảng 破phá 眾chúng 疑nghi 分phần/phân 。 初sơ 中trung 有hữu 四tứ 。 一nhất 虔kiền 恭cung 讚tán 請thỉnh 。 二nhị 嘆thán 印ấn 許hứa 陳trần 。 三tam 敬kính 諾nặc 希hy 聞văn 。 四tứ 隨tùy 問vấn 別biệt 答đáp 。 初sơ 中trung 有hữu 四tứ 。 一nhất 彰chương 所sở 在tại 。 謂vị 大đại 眾chúng 中trung 二nhị 顯hiển 虔kiền 恭cung 三Tam 明Minh 讚tán 嘆thán 四tứ 正chánh 發phát 請thỉnh 上thượng 來lai 二nhị 文văn 竟cánh 。 此thử 為vi 第đệ 三tam 讚tán 嘆thán 也dã 。 言ngôn 希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 。 者giả 謂vị 住trụ 劫kiếp 之chi 中trung 咸hàm 時thời 方phương 有hữu 佛Phật 出xuất 世thế 也dã 。 只chỉ 如như 賢Hiền 劫Kiếp 千thiên 佛Phật 。 之chi 中trung 已dĩ 有hữu 四tứ 佛Phật 出xuất 世thế 。 謂vị 此thử 住trụ 劫kiếp 之chi 中trung 初sơ 之chi 五ngũ 劫kiếp 無vô 佛Phật 世thế 現hiện 。 第đệ 六lục 劫kiếp 中trung 人nhân 壽thọ 四tứ 萬vạn 歲tuế 。 時thời 拘Câu 留Lưu 孫Tôn 佛Phật 。 出xuất 世thế 第đệ 七thất 劫kiếp 中trung 人nhân 壽thọ 三tam 萬vạn 歲tuế 。 時thời 拘Câu 那Na 含Hàm 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 。 出xuất 世thế 第đệ 八bát 劫kiếp 中trung 人nhân 壽thọ 二nhị 萬vạn 歲tuế 時thời 。 迦Ca 葉Diếp 佛Phật 出xuất 世thế 。 第đệ 九cửu 劫kiếp 中trung 人nhân 壽thọ 百bách 歲tuế 時thời 。 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 出xuất 。 第đệ 十thập 劫kiếp 中trung 人nhân 壽thọ 八bát 萬vạn 歲tuế 。 初sơ 減giảm 劫kiếp 時thời 彌Di 勒Lặc 佛Phật 。 出xuất 至chí 第đệ 十thập 五ngũ 劫kiếp 九cửu 百bách 九cửu 十thập 四tứ 佛Phật 共cộng 出xuất 一nhất 劫kiếp 。 至chí 後hậu 住trụ 劫kiếp 中trung 有hữu 樓lâu 至chí 佛Phật 獨độc 出xuất 一nhất 住trụ 劫kiếp 。 從tùng 此thử 已dĩ 後hậu 。 更cánh 經kinh 十thập 二nhị 大đại 劫kiếp 。 方phương 有hữu 星Tinh 宿Tú 劫Kiếp 中trung 。 第đệ 一nhất 日nhật 光quang 佛Phật 出xuất 從tùng 此thử 已dĩ 後hậu 。 更cánh 經kinh 三tam 百bách 劫kiếp 。 方phương 有hữu 餘dư 佛Phật 出xuất 世thế 故cố 法pháp 華hoa 云vân 諸chư 佛Phật 出xuất 於ư 世thế 。 懸huyền 遠viễn 值trị 遇ngộ 難nan 等đẳng 也dã 。 善thiện 護hộ 念niệm 者giả 世thế 親thân 云vân 加gia 彼bỉ 身thân 同đồng 行hành 。 一nhất 加gia 其kỳ 身thân 二nhị 加gia 其kỳ 。 同đồng 梵Phạm 行hạnh 者giả 。 謂vị 有hữu 菩Bồ 薩Tát 曾tằng 已dĩ 發phát 心tâm 逢phùng 遇ngộ 諸chư 佛Phật 。 機cơ 根căn 已dĩ 熟thục 者giả 如Như 來Lai 即tức 護hộ 念niệm 之chi 一nhất 切thiết 加gia 其kỳ 身thân 。 令linh 得đắc 自tự 利lợi 。 增tăng 長trưởng 善thiện 法Pháp 。 二nhị 加gia 同đồng 行hành 。 謂vị 即tức 菩Bồ 薩Tát 有hữu 同đồng 共cộng 梵Phạm 行hạnh 者giả 。 令linh 轉chuyển 教giáo 授thọ 之chi 。 加gia 其kỳ 利lợi 他tha 也dã 。 善thiện 付phó 囑chúc 者giả 謂vị 根căn 未vị 熟thục 菩Bồ 薩Tát 即tức 是thị 。 雖tuy 已dĩ 發phát 心tâm 機cơ 根căn 未vị 熟thục 。 此thử 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 者giả 曾tằng 未vị 有hữu 功công 德đức 。 二nhị 者giả 曾tằng 來lai 雖tuy 有hữu 功công 德đức 已dĩ 唯duy 退thoái 失thất 。 以dĩ 此thử 二nhị 人nhân 付phó 授thọ 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 。 令linh 其kỳ 教giáo 導đạo 。 於ư 未vị 得đắc 已dĩ 退thoái 者giả 令linh 得đắc 於ư 曾tằng 得đắc 已dĩ 退thoái 者giả 令linh 其kỳ 進tiến 修tu 。 故cố 名danh 付phó 囑chúc 。 又hựu 得đắc 不bất 退thoái 者giả 。 令linh 不bất 捨xả 大Đại 乘Thừa 者giả 。 前tiền 將tương 根căn 未vị 熟thục 付phó 授thọ 根căn 已dĩ 熟thục 者giả 今kim 即tức 世Thế 尊Tôn 以dĩ 法pháp 付phó 授thọ 根căn 未vị 熟thục 者giả 令linh 。 不bất 捨xả 大Đại 乘Thừa 。 於ư 大Đại 乘Thừa 中trung 。 欲dục 令linh 勝thắng 進tiến 名danh 為vi 付phó 囑chúc 世thế 義nghĩa 云vân 准chuẩn 論luận 付phó 囑chúc 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 菩Bồ 薩Tát 之chi 中trung 有hữu 得đắc 退thoái 未vị 得đắc 退thoái 者giả 。 但đãn 令linh 其kỳ 不bất 捨xả 大Đại 乘Thừa 。 令linh 其kỳ 勝thắng 進tiến 名danh 為vi 付phó 囑chúc 也dã 。 然nhiên 無vô 著trước 釋thích 意ý 與dữ 此thử 稍sảo 殊thù 。 彼bỉ 意ý 說thuyết 云vân 。 如Như 來Lai 初sơ 成thành 道Đạo 時thời 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 曾tằng 於ư 過quá 去khứ 。 已dĩ 積tích 善thiện 根căn 根căn 。 已dĩ 成thành 熟thục 者giả 。 佛Phật 即tức 為vi 說thuyết 。 彼bỉ 行hành 所sở 住trú 處xứ 。 於ư 住trú 處xứ 中trung 說thuyết 聖thánh 道Đạo 為vi 能năng 對đối 治trị 。 分phân 別biệt 為vi 所sở 對đối 治trị 。 又hựu 說thuyết 斷đoạn 除trừ 增tăng 減giảm 二nhị 執chấp 。 不bất 失thất 正Chánh 道Đạo 。 凡phàm 夫phu 修tu 菩Bồ 薩Tát 修tu 及cập 佛Phật 地địa 。 又hựu 說thuyết 成thành 立lập 般Bát 若Nhã 名danh 故cố 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 善thiện 護hộ 念niệm 也dã 。 善thiện 付phó 囑chúc 者giả 即tức 根căn 未vị 熟thục 菩Bồ 薩Tát 未vị 能năng 。 發phát 心tâm 修tu 行hành 。 故cố 如Như 來Lai 臨lâm 涅Niết 槃Bàn 付phó 囑chúc 已dĩ 攝nhiếp 受thọ 菩Bồ 薩Tát 。 令linh 其kỳ 以dĩ 此thử 五ngũ 種chủng 義nghĩa 為vi 說thuyết 。 亦diệc 令linh 成thành 熟thục 佛Phật 法Pháp 也dã 。 已dĩ 攝nhiếp 受thọ 者giả 即tức 謂vị 根căn 熟thục 菩Bồ 薩Tát 故cố 也dã 。 然nhiên 護hộ 念niệm 有hữu 六lục 。 一nhất 者giả 時thời 。 謂vị 如Như 來Lai 能năng 為vi 現hiện 在tại 及cập 未vị 來lai 二nhị 時thời 護hộ 念niệm 也dã 。 謂vị 於ư 現hiện 在tại 令linh 其kỳ 安an 樂lạc 之chi 時thời 。 即tức 不bất 令linh 作tác 惡ác 。 招chiêu 未vị 來lai 惡ác 果quả 名danh 為vi 利lợi 益ích 。 非phi 如như 慈từ 母mẫu 令linh 兒nhi 子tử 現hiện 在tại 得đắc 樂lạc 故cố 反phản 令linh 造tạo 惡ác 也dã 。 二nhị 者giả 差sai 別biệt 。 謂vị 善thiện 能năng 知tri 機cơ 差sai 別biệt 為vi 說thuyết 故cố 名danh 善thiện 護hộ 念niệm 也dã 。 三tam 者giả 高cao 大đại 。 謂vị 以dĩ 般Bát 若Nhã 攝nhiếp 益ích 有hữu 情tình 更cánh 無vô 過quá 上thượng 故cố 也dã 。 四tứ 牢lao 固cố 者giả 。 謂vị 世thế 間gian 物vật 可khả 有hữu 破phá 壞hoại 唯duy 其kỳ 般Bát 若Nhã 畢tất 竟cánh 堅kiên 牢lao 也dã 。 五ngũ 普phổ 遍biến 者giả 。 謂vị 遍biến 能năng 攝nhiếp 益ích 於ư 自tự 他tha 。 故cố 非phi 如như 二Nhị 乘Thừa 但đãn 自tự 利lợi 也dã 。 六lục 異dị 相tướng 者giả 。 謂vị 信tín 行hành 地địa 中trung 凡phàm 夫phu 修tu 位vị 有hữu 種chủng 種chủng 別biệt 。 隨tùy 其kỳ 差sai 別biệt 。 以dĩ 別biệt 異dị 法pháp 而nhi 為vi 說thuyết 故cố 也dã 。 善thiện 付phó 囑chúc 者giả 亦diệc 有hữu 六lục 種chủng 。 一nhất 入nhập 處xứ 者giả 謂vị 所sở 歸quy 投đầu 處xứ 名danh 為vi 入nhập 處xứ 。 處xử 謂vị 安an 處xứ 也dã 。 謂vị 佛Phật 付phó 囑chúc 根căn 未vị 熟thục 者giả 言ngôn 。 我ngã 涅Niết 槃Bàn 後hậu 。 歸quy 餘dư 菩Bồ 薩Tát 諸chư 佛Phật 等đẳng 。 故cố 以dĩ 諸chư 善thiện 友hữu 為vi 所sở 歸quy 投đầu 也dã 。 二nhị 法pháp 爾nhĩ 得đắc 者giả 。 謂vị 已dĩ 根căn 熟thục 者giả 於ư 他tha 之chi 所sở 法pháp 爾nhĩ 能năng 為vi 攝nhiếp 益ích 。 如như 母mẫu 於ư 子tử 也dã 。 三tam 轉chuyển 教giáo 者giả 。 謂vị 令linh 傳truyền 說thuyết 般Bát 若Nhã 深thâm 法Pháp 使sử 傳truyền 燈đăng 紹thiệu 繼kế 不bất 絕tuyệt 故cố 也dã 。 四tứ 不bất 失thất 者giả 。 即tức 是thị 入nhập 處xứ 由do 有hữu 所sở 歸quy 投đầu 故cố 不bất 失thất 正Chánh 法Pháp 正Chánh 道Đạo 也dã 。 五ngũ 悲bi 者giả 。 即tức 是thị 法pháp 爾nhĩ 由do 有hữu 悲bi 故cố 能năng 法pháp 爾nhĩ 攝nhiếp 益ích 他tha 。 六lục 尊tôn 重trọng 者giả 即tức 轉chuyển 授thọ 也dã 。 由do 尊tôn 重trọng 般Bát 若Nhã 故cố 而nhi 能năng 展triển 轉chuyển 傳truyền 教giáo 也dã 。

世Thế 尊Tôn 善thiện 男nam 子tử

善thiện 女nữ 人nhân 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 云vân 何hà 應ưng 住trụ 云vân 何hà

降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 正chánh 發phát 請thỉnh 也dã 。 善thiện 男nam 子tử 等đẳng 。 者giả 即tức 謂vị 烏ô 波ba 索sách 迦ca 等đẳng 也dã 。 若nhược 不bất 受thọ 別Biệt 解Giải 脫Thoát 戒Giới 。 不bất 能năng 親thân 近cận 承thừa 事sự 。 故cố 不bất 名danh 為vi 善thiện 也dã 。 發phát 者giả 生sanh 也dã 起khởi 也dã 。 阿a 耨nậu 多đa 羅la 。 者giả 此thử 云vân 無vô 上thượng 也dã 。 三tam 者giả 正chánh 也dã 藐miệu 者giả 等đẳng 也dã 。 三tam 又hựu 名danh 正chánh 菩Bồ 提Đề 稱xưng 覺giác 應ưng 云vân 無Vô 上Thượng 正Chánh 等Đẳng 正Chánh 覺Giác 。 及cập 等Đẳng 正Chánh 覺Giác 謂vị 初sơ 是thị 總tổng 名danh 次thứ 簡giản 外ngoại 道đạo 邪tà 覺giác 。 次thứ 簡giản 二Nhị 乘Thừa 偏thiên 覺giác 次thứ 簡giản 菩Bồ 薩Tát 缺khuyết 覺giác 。 舉cử 圓viên 滿mãn 故cố 如như 是thị 名danh 為vi 。 無Vô 上Thượng 正Chánh 等Đẳng 正Chánh 覺Giác 也dã 。 謂vị 此thử 體thể 者giả 。 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 故cố 勝thắng 鬘man 云vân 如Như 來Lai 者giả 。 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 法Pháp 身thân 即tức 涅Niết 槃Bàn 界giới 也dã 。 言ngôn 發phát 心tâm 者giả 謂vị 趣thú 向hướng 於ư 波Ba 若Nhã 。 故cố 名danh 為vi 發phát 。 云vân 何hà 住trụ 者giả 問vấn 住trụ 何hà 心tâm 而nhi 成thành 發phát 也dã 。 謂vị 於ư 何hà 處xứ 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 而nhi 成thành 發phát 也dã 。 世thế 云vân 何hà 修tu 行hành 。 既ký 發phát 心tâm 已dĩ 。 如như 何hà 修tu 行hành 耶da 。 云vân 何hà 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 者giả 既ký 修tu 行hành 已dĩ 。 煩phiền 惱não 所sở 知tri 如như 何hà 除trừ 斷đoạn 耶da 。 云vân 何hà 住trụ 者giả 即tức 謂vị 深thâm 念niệm 眾chúng 生sanh 心tâm 也dã 。 云vân 何hà 修tu 行hành 。 者giả 謂vị 求cầu 菩Bồ 提Đề 心tâm 也dã 。 云vân 何hà 降hàng 伏phục 。 者giả 謂vị 厭yếm 離ly 有hữu 為vi 心tâm 也dã 。 又hựu 斷đoạn 一nhất 切thiết 惡ác 。 者giả 即tức 是thị 云vân 何hà 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 也dã 。 修tu 一nhất 切thiết 善thiện 者giả 即tức 云vân 何hà 修tu 行hành 也dã 。 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 者giả 即tức 云vân 何hà 住trụ 也dã 。 又hựu 律luật 儀nghi 戒giới 攝nhiếp 善thiện 法Pháp 戒giới 。 饒nhiêu 益ích 有hữu 情tình 戒giới 。 亦diệc 此thử 配phối 之chi 也dã 。 此thử 上thượng 竝tịnh 依y 世thế 親thân 意ý 釋thích 。 依y 無vô 著trước 者giả 與dữ 上thượng 不bất 同đồng 也dã 。 彼bỉ 云vân 應ưng 住trụ 者giả 謂vị 欲dục 願nguyện 故cố 。 欲dục 者giả 正chánh 求cầu 也dã 。 謂vị 即tức 正chánh 求cầu 佛Phật 故cố 。 願nguyện 者giả 為vi 所sở 求cầu 故cố 作tác 心tâm 思tư 念niệm 也dã 。 謂vị 發phát 正chánh 願nguyện 斷đoạn 一nhất 切thiết 惡ác 等đẳng 故cố 。 應ưng 修tu 行hành 者giả 謂vị 相tương 應ứng 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 故cố 。 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 者giả 無vô 分phân 別biệt 三Tam 摩Ma 提Đề 也dã 。 謂vị 為vi 對đối 治trị 分phân 別biệt 故cố 。 而nhi 起khởi 無vô 分phân 別biệt 三Tam 摩Ma 提Đề 引dẫn 無vô 分phân 別biệt 智trí 也dã 。 此thử 意ý 云vân 由do 有hữu 分phân 別biệt 故cố 是thị 非phi 遂toại 生sanh 。 是thị 非phi 生sanh 故cố 煩phiền 惱não 起khởi 。 煩phiền 惱não 起khởi 故cố 造tạo 惡ác 業nghiệp 。 造tạo 惡ác 業nghiệp 故cố 生sanh 死tử 轉chuyển 。 今kim 為vì 斷đoạn 彼bỉ 故cố 。 起khởi 無vô 分phân 別biệt 行hành 也dã 。 分phân 別biệt 者giả 即tức 所sở 知tri 障chướng 故cố 。 應ưng 降hàng 伏phục 者giả 謂vị 折chiết 伏phục 散tán 時thời 。 折chiết 伏phục 散tán 時thời 者giả 若nhược 彼bỉ 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 心tâm 散tán 制chế 令linh 還hoàn 住trụ 也dã 。 此thử 意ý 云vân 若nhược 折chiết 伏phục 分phân 別biệt 心tâm 不bất 令linh 散tán 亂loạn 故cố 名danh 為vi 降hàng 伏phục 。 正chánh 起khởi 無vô 分phân 別biệt 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 故cố 名danh 為vi 修tu 行hành 也dã 。 問vấn 何hà 故cố 不bất 得đắc 。 言ngôn 若nhược 善thiện 男nam 子tử 。 等đẳng 於ư 三tam 乘thừa 菩Bồ 提Đề 應ưng 云vân 何hà 住trụ 等đẳng 。 而nhi 獨độc 言ngôn 於ư 大Đại 乘Thừa 耶da 。 如như 勝thắng 鬘man 云vân 荷hà 四tứ 重trọng 擔đảm 者giả 。 即tức 有hữu 姓tánh 無vô 姓tánh 皆giai 攝nhiếp 益ích 。 故cố 答đáp 論luận 釋thích 云vân 不bất 可khả 得đắc 義nghĩa 。 謂vị 善thiện 現hiện 既ký 是thị 聲Thanh 聞Văn 。 若nhược 問vấn 大Đại 乘Thừa 住trụ 行hành 為vi 不bất 可khả 得đắc 。 若nhược 問vấn 二Nhị 乘Thừa 住trụ 行hành 者giả 非phi 為vi 難nạn/nan 事sự 。 世Thế 尊Tôn 不bất 嘆thán 善thiện 哉tai 也dã 。 又hựu 為vi 三tam 種chủng 菩Bồ 提Đề 。 差sai 別biệt 故cố 善thiện 問vấn 。 故cố 唯duy 問vấn 發phát 行hạnh 菩Bồ 薩Tát 乘thừa 也dã 。

佛Phật 言ngôn 善thiện 哉tai

善thiện 哉tai 須Tu 菩Bồ 提Đề 如như 汝nhữ 所sở 說thuyết 。 如Như 來Lai 善thiện 護hộ 念niệm 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 善thiện 付phó 囑chúc 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 汝nhữ 今kim 諦đế 聽thính 。 當đương 為vì 汝nhữ 說thuyết 。 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 發phát 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 應ưng 如như 是thị 住trụ 如như 是thị

降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 嘆thán 印ấn 許hứa 陳trần 於ư 中trung 有hữu 三tam 。 一nhất 者giả 嘆thán 二nhị 者giả 印ấn 三tam 者giả 許hứa 陳trần 。 嘆thán 者giả 謂vị 善thiện 哉tai 也dã 。 謂vị 若nhược 善thiện 現hiện 少thiểu 有hữu 合hợp 理lý 佛Phật 但đãn 印ấn 可khả 未vị 必tất 重trọng/trùng 嘆thán 。 為vi 問vấn 既ký 極cực 深thâm 廣quảng 故cố 佛Phật 重trọng/trùng 讚tán 善thiện 哉tai 也dã 。 印ấn 謂vị 印ấn 述thuật 其kỳ 言ngôn 。 許hứa 陳trần 者giả 為vi 擬nghĩ 宣tuyên 說thuyết 。 諦đế 者giả 審thẩm 也dã 。 令linh 其kỳ 諦đế 審thẩm 聽thính 受thọ 故cố 曰viết 諦đế 聽thính 。 故cố 經kinh 說thuyết 言ngôn 聽thính 者giả 端đoan 視thị 如như 飢cơ 渴khát 。 一nhất 心tâm 入nhập 於ư 語ngữ 義nghĩa 中trung 踊dũng 躍dược 。 聞văn 法Pháp 心tâm 悲bi 喜hỷ 如như 是thị 之chi 人nhân 。 乃nãi 為vi 說thuyết 也dã 。

唯dụy 然nhiên 世Thế 尊Tôn 。 願nguyện 樂nhạo 欲dục 聞văn 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 敬kính 諾nặc 希hy 聞văn 也dã 。 唯duy 者giả 敬kính 詞từ 然nhiên 者giả 可khả 然nhiên 其kỳ 事sự 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

諸chư 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 所sở 有hữu 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 之chi 類loại 若nhược 卵noãn 生sanh 若nhược 胎thai 生sanh 若nhược 濕thấp 生sanh 若nhược 化hóa 生sanh 若nhược 有hữu 色sắc 若nhược 無vô 色sắc 若nhược 有hữu 想tưởng 若nhược 無vô 想tưởng 。 若nhược 非phi 有hữu 想tưởng

非phi 無vô 想tưởng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 四tứ 隨tùy 問vấn 別biệt 答đáp 。 於ư 中trung 初sơ 答đáp 云vân 何hà 住trụ 次thứ 復phục 次thứ 下hạ 答đáp 。 云vân 何hà 修tu 行hành 。 後hậu 須Tu 菩Bồ 提Đề 菩Bồ 薩Tát 應ưng 如như 是thị 。 下hạ 答đáp 降hàng 伏phục 。 就tựu 初sơ 之chi 中trung 有hữu 四tứ 。 初sơ 明minh 廣quảng 大đại 心tâm 。 次thứ 明minh 第đệ 一nhất 心tâm 。 次thứ 明minh 常thường 心tâm 。 次thứ 明minh 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 。 此thử 初sơ 也dã 上thượng 依y 世thế 親thân 科khoa 。 依y 無vô 著trước 者giả 就tựu 第đệ 三tam 彼bỉ 修tu 行hành 所sở 住trú 處xứ 中trung 差sai 別biệt 言ngôn 之chi 有hữu 十thập 八bát 。 約ước 地địa 言ngôn 之chi 有hữu 三tam 。 謂vị 初sơ 十thập 六lục 是thị 地địa 前tiền 資tư 糧lương 加gia 行hành 二nhị 位vị 凡phàm 夫phu 。 修tu 行hành 即tức 信tín 行hành 地địa 。 第đệ 十thập 七thất 證chứng 道đạo 是thị 十Thập 地Địa 。 菩Bồ 薩Tát 行hành 即tức 淨tịnh 心tâm 地địa 。 第đệ 十thập 八bát 上thượng 求cầu 地địa 即tức 佛Phật 地địa 也dã 。 謂vị 我ngã 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 。 已dĩ 下hạ 文văn 若nhược 約ước 住trú 處xứ 言ngôn 之chi 有hữu 六lục 。 謂vị 一nhất 攝nhiếp 住trú 處xứ 二nhị 波Ba 羅La 蜜Mật 淨tịnh 住trú 處xứ 等đẳng 於ư 中trung 初sơ 二nhị 住trú 處xứ 即tức 是thị 十thập 八bát 中trung 初sơ 二nhị 。 第đệ 三tam 欲dục 住trú 處xứ 者giả 即tức 十thập 八bát 中trung 二nhị 。 謂vị 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 法Pháp 身thân 。 故cố 第đệ 四tứ 離ly 障chướng 礙ngại 住trú 處xứ 者giả 即tức 餘dư 十thập 二nhị 住trụ 。 第đệ 五ngũ 淨tịnh 心tâm 住trú 處xứ 者giả 即tức 第đệ 十thập 七thất 證chứng 道đạo 。 第đệ 六lục 究cứu 竟cánh 住trú 處xứ 者giả 即tức 第đệ 十thập 八bát 上thượng 求cầu 佛Phật 地địa 。 總tổng 雖tuy 有hữu 八bát 住trú 處xứ 後hậu 二nhị 不bất 離ly 前tiền 六lục 。 故cố 通thông 一nhất 切thiết 住trú 處xứ 。 故cố 但đãn 言ngôn 住trú 處xứ 言ngôn 之chi 有hữu 六lục 種chủng 也dã 。 謂vị 且thả 如như 初sơ 二nhị 住trú 處xứ 中trung 即tức 有hữu 廣quảng 大đại 及cập 甚thậm 深thâm 二nhị 種chủng 住trú 處xứ 。 如như 論luận 具cụ 顯hiển 餘dư 例lệ 應ưng 然nhiên 。 就tựu 六lục 住trú 處xứ 之chi 中trung 初sơ 四tứ 是thị 信tín 行hành 地địa 。 於ư 中trung 初sơ 二nhị 資tư 糧lương 位vị 。 次thứ 二nhị 加gia 行hành 位vị 也dã 。 然nhiên 無vô 著trước 之chi 意ý 不bất 同đồng 世thế 親thân 論luận 。 十thập 八bát 差sai 別biệt 一nhất 一nhất 皆giai 有hữu 。 答đáp 前tiền 三tam 問vấn 也dã 。 故cố 論luận 云vân 經kinh 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 應ưng 生sanh 。 如như 是thị 心tâm 者giả 。 顯hiển 菩Bồ 薩Tát 應ưng 如như 是thị 。 住trụ 中trung 欲dục 願nguyện 也dã 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 轉chuyển 。 即tức 非phi 菩Bồ 薩Tát 者giả 。 顯hiển 示thị 應ưng 如như 是thị 修tu 。 行hành 中trung 相tương 應ứng 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 時thời 也dã 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 起khởi 眾chúng 生sanh 相tướng 。 人nhân 相tương/tướng 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 則tắc 不bất 名danh 菩Bồ 薩Tát 者giả 。 顯hiển 示thị 應ưng 如như 是thị 降hàng 伏phục 其kỳ 心tâm 。 中trung 攝nhiếp 散tán 時thời 也dã 。 其kỳ 世thế 親thân 以dĩ 十thập 八bát 差sai 別biệt 中trung 初sơ 二nhị 差sai 別biệt 合hợp 答đáp 三tam 問vấn 。 不bất 同đồng 無vô 著trước 一nhất 一nhất 皆giai 答đáp 三tam 問vấn 。 撿kiểm 論luận 應ưng 知tri 。 此thử 答đáp 云vân 何hà 住trụ 者giả 謂vị 如như 何hà 安an 處xứ 其kỳ 心tâm 而nhi 成thành 發phát 也dã 。 謂vị 諸chư 修tu 行hành 者giả 。 欲dục 證chứng 菩Bồ 提Đề 。 作tác 大đại 利lợi 樂lạc 。 要yếu 先tiên 發phát 起khởi 大đại 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 方phương 興hưng 正chánh 行hạnh 。 故cố 經kinh 說thuyết 言ngôn 如như 竹trúc 破phá 初sơ 節tiết 餘dư 節tiết 速tốc 能năng 破phá 。 見kiến 道đạo 初sơ 除trừ 障chướng 餘dư 障chướng 速tốc 能năng 除trừ 。 若nhược 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 一nhất 切thiết 功công 德đức 。 自tự 應ưng 圓viên 滿mãn 故cố 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 經kinh 說thuyết 譬thí 如như 大đại 海hải 。 初sơ 有hữu 一nhất 滴tích 。 能năng 為vi 諸chư 寶bảo 作tác 所sở 依y 處xứ 。 最tối 初sơ 發phát 心tâm 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 五ngũ 乘thừa 善thiện 法Pháp 皆giai 因nhân 此thử 生sanh 。 又hựu 如như 世thế 界giới 。 初sơ 始thỉ 漸tiệm 起khởi 即tức 為vi 荷hà 負phụ 諸chư 眾chúng 生sanh 因nhân 。 此thử 心tâm 亦diệc 爾nhĩ 。 能năng 為vi 五ngũ 趣thú 無vô 量lượng 種chủng 類loại 荷hà 負phụ 依y 止chỉ 。 又hựu 如như 空không 界giới 無vô 不bất 含hàm 容dung 大đại 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 遍biến 空không 有hữu 為vi 皆giai 厭yếm 離ly 故cố 如như 空không 。 菩Bồ 提Đề 皆giai 求cầu 證chứng 故cố 盡tận 空không 。 眾chúng 生sanh 皆giai 深thâm 念niệm 故cố 。 此thử 初sơ 發phát 心tâm 雖tuy 為vi 下hạ 劣liệt 一nhất 念niệm 福phước 聚tụ 尚thượng 說thuyết 難nan 盡tận 。 況huống 經kinh 多đa 劫kiếp 發phát 心tâm 修tu 行hành 。 利lợi 樂lạc 功công 德đức 。 因nhân 何hà 發phát 心tâm 。 一nhất 者giả 見kiến 聞văn 佛Phật 等đẳng 。 功công 德đức 神thần 力lực 。 二nhị 者giả 聞văn 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 藏tạng 教giáo 。 三tam 者giả 見kiến 聞văn 佛Phật 法Pháp 將tương 滅diệt 。 念niệm 言ngôn 法pháp 住trụ 能năng 滅diệt 大đại 苦khổ 。 四tứ 者giả 末mạt 劫kiếp 多đa 見kiến 眾chúng 生sanh 癡si 無vô 慚tàm 愧quý 。 慳san 嫉tật 憂ưu 苦khổ 惡ác 行hành 放phóng 逸dật 懈giải 怠đãi 不bất 信tín 念niệm 。 言ngôn 濁trược 世thế 多đa 起khởi 如như 是thị 惡ác 煩phiền 惱não 。

時thời 我ngã 當đương 發phát 心tâm 令linh 餘dư 學học 我ngã 起khởi 菩Bồ 提Đề 願nguyện 。 由do 此thử 便tiện 發phát 大đại 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 將tương 欲dục 發phát 心tâm 先tiên 具cụ 十thập 德đức 起khởi 三tam 妙diệu 觀quán 。 十thập 勝thắng 德đức 者giả 一nhất 。 親thân 近cận 善thiện 友hữu 。 謂vị 情tình 同đồng 道đạo 合hợp 雖tuy 遠viễn 名danh 近cận 。 若nhược 非phi 同đồng 合hợp 者giả 雖tuy 近cận 不bất 名danh 善thiện 友hữu 也dã 。 故cố 涅Niết 槃Bàn 云vân 。 善Thiện 知Tri 識Thức 者giả 。 如như 法Pháp 而nhi 說thuyết 。 如như 說thuyết 而nhi 行hành 。 謂vị 自tự 不bất 殺sát 生sanh 。 教giáo 他tha 不bất 殺sát 生sanh 。 乃nãi 至chí 自tự 不bất 邪tà 見kiến 教giáo 他tha 不bất 邪tà 見kiến 等đẳng 名danh 如như 說thuyết 而nhi 行hành 也dã 。 又hựu 善Thiện 知Tri 識Thức 者giả 。 猶do 如như 初sơ 月nguyệt 。 至chí 十thập 五ngũ 日nhật 。 漸tiệm 圓viên 勝thắng 故cố 也dã 。 二nhị 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 謂vị 行hành 十thập 種chủng 供cúng 養dường 。 謂vị 現hiện 前tiền 不bất 現hiện 前tiền 等đẳng 三tam 修tu 集tập 善thiện 根căn 。 謂vị 凡phàm 所sở 為vi 作tác 共cộng 集tập 善thiện 故cố 。 四tứ 者giả 志chí 求cầu 勝thắng 法Pháp 。 謂vị 好hiếu 作tác 勝thắng 善thiện 好hảo/hiếu 聞văn 勝thắng 法Pháp 。 如như 是thị 等đẳng 五ngũ 。 心tâm 常thường 柔nhu 和hòa 。 謂vị 性tánh 不bất 穬quáng 戾lệ 。 猶do 如như 良lương 馬mã 。 六lục 遭tao 苦khổ 能năng 忍nhẫn 。 謂vị 為vi 菩Bồ 提Đề 不bất 憚đạn 寒hàn 熱nhiệt 等đẳng 苦khổ 故cố 。 七thất 慈từ 悲bi 淳thuần 厚hậu 謂vị 濟tế 拔bạt 一nhất 切thiết 。 八bát 深thâm 心tâm 平bình 等đẳng 。 謂vị 怨oán 親thân 無vô 二nhị 好hảo 惡ác 齊tề 故cố 。 九cửu 信tín 樂nhạo 大Đại 乘Thừa 。 十thập 求cầu 佛Phật 智trí 慧tuệ 。 法pháp 華hoa 有hữu 五ngũ 故cố 彼bỉ 云vân 。 又hựu 佛Phật 子tử 心tâm 淨tịnh 柔nhu 軟nhuyễn 亦diệc 利lợi 根căn 。 無vô 量lượng 諸chư 佛Phật 所sở 。 而nhi 行hành 深thâm 妙diệu 道Đạo 。 三tam 妙diệu 觀quán 者giả 一nhất 厭yếm 離ly 有hữu 為vi 。 謂vị 觀quán 生sanh 死tử 惡ác 趣thú 無vô 暇hạ 等đẳng 。 眾chúng 苦khổ 逼bức 迫bách 。 自tự 身thân 之chi 中trung 五ngũ 蘊uẩn 四tứ 大đại 。 能năng 生sanh 惡ác 業nghiệp 。 九cửu 孔khổng 常thường 流lưu 。 臭xú 穢uế 不bất 淨tịnh 。 三tam 十thập 六lục 物vật 。 之chi 所sở 集tập 起khởi 。 無vô 量lượng 煩phiền 惱não 。 燒thiêu 煮chử 身thân 心tâm 。 如như 沫mạt 如như 泡bào 。 念niệm 念niệm 遷thiên 謝tạ 。 癡si 覆phú 造tạo 業nghiệp 六lục 趣thú 輪luân 迴hồi 。 諦đế 審thẩm 思tư 惟duy 。 深thâm 心tâm 厭yếm 捨xả 。 二nhị 求cầu 菩Bồ 提Đề 。 謂vị 觀quán 佛Phật 果quả 相tướng 好hảo 功công 德đức 莊trang 嚴nghiêm 。 法Pháp 身thân 本bổn 淨tịnh 具cụ 戒giới 等đẳng 蘊uẩn 力lực 無vô 畏úy 。 無vô 量lượng 勝thắng 法Pháp 。 成thành 二nhị 妙diệu 智trí 。 慈từ 愍mẫn 眾chúng 生sanh 。 開khai 導đạo 愚ngu 迷mê 令linh 行hành 正chánh 路lộ 。 諸chư 有hữu 情tình 類loại 。 遇ngộ 皆giai 除trừ 惱não 見kiến 是thị 功công 德đức 。 修tu 集tập 名danh 希hy 求cầu 。 三tam 念niệm 眾chúng 生sanh 。 謂vị 觀quán 眾chúng 生sanh 。 癡si 愛ái 所sở 惑hoặc 。 受thọ 大đại 劇kịch 苦khổ 。 不bất 信tín 因nhân 果quả 。 造tạo 惡ác 業nghiệp 因nhân 。 厭yếm 捨xả 正Chánh 道Đạo 信tín 受thọ 邪tà 道đạo 。 四tứ 流lưu 所sở 流lưu 七thất 漏lậu 所sở 漏lậu 。 雖tuy 畏úy 眾chúng 苦khổ 還hoàn 為vi 惡ác 業nghiệp 。 而nhi 常thường 自tự 行hành 。 憂ưu 悲bi 苦khổ 惱não 。 愛ái 別biệt 離ly 苦khổ 。 見kiến 已dĩ 還hoàn 愛ái 。 怨oán 憎tăng 會hội 苦khổ 。 覺giác 已dĩ 彌di 怨oán 。 為vi 欲dục 起khởi 業nghiệp 生sanh 苦khổ 無vô 厭yếm 求cầu 樂nhạo/nhạc/lạc 犯phạm 戒giới 。 懷hoài 憂ưu 縱túng 逸dật 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 頑ngoan 弊tệ 無vô 慚tàm 。 謗báng 毀hủy 大Đại 乘Thừa 。 癡si 執chấp 生sanh 慢mạn 。 雖tuy 懷hoài 聰thông 敏mẫn 具cụ 斷đoạn 善thiện 根căn 妄vọng 自tự 貢cống 高cao 常thường 無vô 改cải 悔hối 。 生sanh 八bát 無vô 暇hạ 匱quỹ 法pháp 無vô 修tu 雖tuy 聞văn 不bất 持trì 。 翻phiên 習tập 邪tà 業nghiệp 得đắc 世thế 妙diệu 果Quả 謂vị 證chứng 涅Niết 槃Bàn 。 受thọ 彼bỉ 樂nhạo/nhạc/lạc 終chung 。 還hoàn 生sanh 惡ác 趣thú 。 見kiến 是thị 等đẳng 輩bối 深thâm 心tâm 悲bi 愍mẫn 。 次thứ 應ưng 發phát 心tâm 如như 是thị 發phát 願nguyện 。 願nguyện 我ngã 決quyết 定định 當đương 證chứng 。 無Vô 上Thượng 正Chánh 等Đẳng 菩Bồ 提Đề 。 能năng 作tác 有hữu 情tình 。 一nhất 切thiết 義nghĩa 利lợi 。 或hoặc 隨tùy 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 。 諸chư 佛Phật 之chi 名danh 。 如như 釋Thích 迦Ca 佛Phật 初sơ 發phát 希hy 願nguyện 。 如như 俱câu 舍xá 頌tụng 於ư 三tam 無vô 數số 劫kiếp 。 逆nghịch 次thứ 逢phùng 勝thắng 觀quán 燃nhiên 燈đăng 寶bảo 髻kế 佛Phật 。 初sơ 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 。 無vô 著trước 菩Bồ 薩Tát 由do 此thử 說thuyết 言ngôn 。 清thanh 淨tịnh 增tăng 上thượng 力lực 堅kiên 固cố 心tâm 勝thắng 進tiến 。 名danh 菩Bồ 薩Tát 初sơ 修tu 無vô 數số 三tam 大đại 劫kiếp 。 先tiên 起khởi 信tín 精tinh 進tấn 念niệm 定định 。 慧tuệ 根căn 降hàng 伏phục 障chướng 染nhiễm 。 次thứ 發phát 大đại 願nguyện 常thường 逢phùng 善thiện 友hữu 。 以dĩ 為vi 勝thắng 緣duyên 。 雖tuy 遇ngộ 惡ác 友hữu 方phương 便tiện 沮trở 壞hoại 。 終chung 不bất 棄khí 捨xả 。 大đại 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 所sở 修tu 善thiện 法Pháp 。 運vận 運vận 增tăng 長trưởng 。 以dĩ 不bất 退thoái 屈khuất 而nhi 為vi 策sách 發phát 。 齊tề 是thị 名danh 為vi 最tối 初sơ 修tu 行hành 。 依y 如như 上thượng 說thuyết 初sơ 發phát 心tâm 已dĩ 。 即tức 名danh 趣thú 入nhập 。 無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề 。 預dự 在tại 大Đại 乘Thừa 諸chư 菩Bồ 薩Tát 數số 。 於ư 生sanh 死tử 海hải 。 作tác 出xuất 限hạn 量lượng 。 勇dũng 猛mãnh 定định 當đương 速tốc 登đăng 彼bỉ 岸ngạn 。 今kim 此thử 一nhất 唱xướng 名danh 廣quảng 大đại 心tâm 者giả 。 謂vị 十thập 方phương 無vô 邊biên 世thế 界giới 。 無vô 邊biên 眾chúng 生sanh 無vô 邊biên 。 如như 是thị 無vô 邊biên 。 眾chúng 生sanh 我ngã 無vô 始thỉ 來lai 於ư 彼bỉ 起khởi 於ư 十thập 惡ác 。 今kim 發phát 心tâm 已dĩ 於ư 此thử 眾chúng 生sanh 。 皆giai 擬nghĩ 濟tế 拔bạt 攝nhiếp 受thọ 。 故cố 名danh 廣quảng 大đại 心tâm 也dã 。 竝tịnh 欲dục 度độ 脫thoát 故cố 。 無vô 著trước 論luận 云vân 。 有hữu 想tưởng 無vô 想tưởng 。 等đẳng 境cảnh 界giới 所sở 攝nhiếp 別biệt 故cố 者giả 。 謂vị 觀quán 此thử 三tam 為vi 境cảnh 界giới 故cố 。 有hữu 想tưởng 者giả 謂vị 七thất 有hữu 想tưởng 。 無vô 想tưởng 者giả 謂vị 五ngũ 無vô 想tưởng 。 非phi 想tưởng 非phi 無vô 想tưởng 。 者giả 除trừ 前tiền 二nhị 。 此thử 依y 有hữu 宗tông 釋thích 。 大Đại 乘Thừa 解giải 者giả 謂vị 。 識thức 處xứ 名danh 有hữu 想tưởng 。 無Vô 所Sở 有Hữu 處Xứ 名danh 無vô 想tưởng 。 無vô 少thiểu 所sở 有hữu 第đệ 三tam 非phi 想tưởng 者giả 非phi 前tiền 識thức 處xứ 。 故cố 非phi 非phi 想tưởng 者giả 。 非phi 前tiền 無vô 少thiểu 所sở 有hữu 處xứ 故cố 也dã 。 餘dư 如như 論luận 易dị 詳tường 。 又hựu 論luận 問vấn 云vân 。 彼bỉ 卵noãn 生sanh 等đẳng 四tứ 如như 何hà 得đắc 。 入nhập 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 答đáp 有hữu 三tam 因nhân 緣duyên 故cố 。 謂vị 難nạn 處xứ 生sanh 者giả 待đãi 時thời 故cố 者giả 。 謂vị 彼bỉ 答đáp 意ý 云vân 。 卵noãn 生sanh 等đẳng 難nạn 處xứ 眾chúng 生sanh 待đãi 出xuất 難nạn 處xứ 時thời 即tức 令linh 入nhập 。 無vô 妨phương 也dã 。

我ngã 皆giai 令linh 入nhập 。 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn

而nhi 滅diệt 度độ 之chi

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 一nhất 心tâm 也dã 。 涅Niết 槃Bàn 有hữu 四tứ 。 一nhất 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 。 謂vị 在tại 纏triền 名danh 如Như 來Lai 藏tạng 。 二nhị 有hữu 餘dư 依y 。 謂vị 生sanh 死tử 因nhân 盡tận 。 三tam 無vô 餘dư 依y 。 謂vị 生sanh 死tử 果quả 盡tận 。 四tứ 無vô 住trú 處xứ 。 謂vị 大đại 悲bi 般Bát 若Nhã 二nhị 行hành 親thân 證chứng 。 或hoặc 加gia 方phương 便tiện 淨tịnh 涅Niết 槃Bàn 為vi 五ngũ 。 謂vị 菩Bồ 薩Tát 作tác 是thị 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 無vô 邊biên 眾chúng 生sanh 。 皆giai 欲dục 具cụ 得đắc 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 名danh 第đệ 一nhất 心tâm 也dã 。 無vô 著trước 論luận 云vân 。 何hà 故cố 不bất 直trực 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 耶da 。 若nhược 如như 是thị 便tiện 與dữ 世Thế 尊Tôn 所sở 說thuyết 。 初sơ 禪thiền 等đẳng 方phương 便tiện 涅Niết 槃Bàn 不bất 別biệt 故cố 者giả 。 謂vị 初sơ 禪thiền 等đẳng 涅Niết 槃Bàn 是thị 世thế 間gian 道đạo 。 離ly 欲dục 但đãn 是thị 士sĩ 夫phu 果quả 。 今kim 言ngôn 離ly 繫hệ 果quả 故cố 也dã 。 何hà 故cố 不bất 說thuyết 有Hữu 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 界giới 。 彼bỉ 共cộng 果quả 故cố 者giả 。 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 惑hoặc 苦khổ 依y 盡tận 所sở 顯hiển 故cố 。 是thị 不bất 共cộng 果quả 。 又hựu 非phi 一nhất 向hướng 者giả 謂vị 非phi 一nhất 向hướng 苦khổ 依y 盡tận 故cố 子tử 云vân 何hà 故cố 不bất 說thuyết 無vô 住trụ 涅Niết 槃Bàn 耶da 。 為vi 顯hiển 三tam 乘thừa 共cộng 通thông 故cố 。

如như 是thị 滅diệt 度độ

無vô 量lượng 無vô 數số 。 無vô 邊biên 眾chúng 生sanh 。 實thật 無vô 眾chúng 生sanh 得đắc 滅diệt 度độ

者giả 。

述thuật 曰viết 。 此thử 顯hiển 常thường 心tâm 也dã 。 謂vị 菩Bồ 薩Tát 攝nhiếp 他tha 同đồng 己kỷ 他tha 度độ 。 即tức 我ngã 己kỷ 外ngoại 無vô 他tha 故cố 能năng 常thường 度độ 。

何hà 以dĩ 故cố 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 有hữu 我ngã 相tướng 。 人nhân 相tướng 。 眾chúng 生sanh 相tướng 。 壽thọ 者giả 相tướng 。 即tức 非phi 菩Bồ 薩Tát 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 四tứ 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 也dã 。 若nhược 起khởi 我ngã 等đẳng 四tứ 執chấp 即tức 分phân 別biệt 之chi 障chướng 未vị 除trừ 。 妄vọng 想tưởng 以dĩ 之chi 更cánh 長trường/trưởng 故cố 。 是thị 顛điên 倒đảo 既ký 無vô 有hữu 四tứ 執chấp 故cố 名danh 。 不bất 顛điên 倒đảo 心tâm 。 服phục 藥dược 本bổn 除trừ 其kỳ 病bệnh 。 無vô 實thật 反phản 增tăng 。 故cố 世thế 親thân 云vân 我ngã 者giả 總tổng 觀quán 三tam 世thế 五ngũ 蘊uẩn 差sai 別biệt 執chấp 。 見kiến 過quá 去khứ 我ngã 相tương 續tục 至chí 現hiện 在tại 不bất 斷đoạn 。 名danh 眾chúng 生sanh 相tướng 。 見kiến 現hiện 在tại 命mạng 根căn 不bất 斷đoạn 住trụ 故cố 名danh 命mạng 者giả 相tương/tướng 。 見kiến 命mạng 根căn 斷đoạn 滅diệt 過quá 去khứ 後hậu 生sanh 六lục 道đạo 名danh 壽thọ 者giả 相tương/tướng 。 然nhiên 婆bà 伽già 婆bà 說thuyết 。 命mạng 者giả 即tức 是thị 此thử 名danh 人nhân 相tương/tướng 。 無vô 著trước 稍sảo 不bất 同đồng 也dã 。

復phục 次thứ 須Tu 菩Bồ 提Đề

菩Bồ 薩Tát 於ư 法pháp 。 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 行hành 於ư 布bố 施thí 。 所sở 謂vị 不bất 住trụ 色sắc 布bố 施thí 。 不bất 住trụ 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc

法pháp 布bố 施thí 。

述thuật 曰viết 此thử 依y 世thế 親thân 答đáp 第đệ 二nhị 問vấn 也dã 。 然nhiên 標tiêu 布bố 施thí 者giả 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 一nhất 者giả 順thuận 在tại 家gia 三tam 福phước 業nghiệp 事sự 。 出xuất 家gia 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 之chi 中trung 施thí 為vi 先tiên 故cố 。 二nhị 者giả 體thể 寬khoan 通thông 攝nhiếp 六lục 故cố 也dã 。 在tại 家gia 三tam 福phước 業nghiệp 者giả 謂vị 。 施thí 戒giới 修tu 也dã 。 此thử 三tam 能năng 於ư 今kim 世thế 後hậu 世thế 。 可khả 愛ái 樂nhạo 故cố 。 賢hiền 良lương 君quân 子tử 所sở 稱xưng 讚tán 故cố 名danh 為vi 福phước 業nghiệp 。 非phi 福phước 翻phiên 此thử 。 初sơ 行hành 施thí 者giả 謂vị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 無vô 始thỉ 已dĩ 來lai 。 生sanh 死tử 繫hệ 縛phược 都đô 為vi 慳san 貪tham 。 創sáng/sang 令linh 行hành 施thí 使sử 於ư 未vị 得đắc 財tài 色sắc 等đẳng 。 不bất 生sanh 貪tham 著trước 。 於ư 已dĩ 得đắc 財tài 色sắc 等đẳng 不bất 起khởi 慳san 悋lận 。 名danh 之chi 為vi 施thí 。 戒giới 者giả 謂vị 教giáo 持trì 五ngũ 八bát 等đẳng 戒giới 。 修tu 者giả 謂vị 修tu 行hành 諸chư 善thiện 。 習tập 禪thiền 定định 等đẳng 。 出xuất 家gia 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 者giả 。 謂vị 出xuất 家gia 修tu 行hành 。 先tiên 行hành 施thí 度độ 。 謂vị 從tùng 淺thiển 至chí 深thâm 從tùng 麁thô 至chí 細tế 從tùng 難nạn/nan 至chí 易dị 。 故cố 經kinh 據cứ 勝thắng 者giả 謂vị 眾chúng 聖thánh 之chi 府phủ 據cứ 最tối 勝thắng 。 故cố 各các 依y 一nhất 義nghĩa 。 亦diệc 不bất 相tương 違vi 。 第đệ 二nhị 體thể 寬khoan 通thông 攝nhiếp 六lục 故cố 者giả 。 世thế 親thân 云vân 檀đàn 度độ 攝nhiếp 於ư 六lục 。 資tư 生sanh 無vô 畏úy 法pháp 。 此thử 中trung 一nhất 二nhị 三tam 。 是thị 名danh 修Tu 行Hành 住Trụ 。 無vô 著trước 意ý 亦diệc 同đồng 。 謂vị 檀đàn 度độ 有hữu 三tam 一nhất 者giả 資tư 生sanh 。 此thử 有hữu 二nhị 種chủng 謂vị 內nội 財tài 外ngoại 財tài 施thí 。 二nhị 者giả 無vô 畏úy 。 謂vị 令linh 離ly 苦khổ 得đắc 樂lạc 。 等đẳng 不bất 令linh 怖bố 畏úy 故cố 。 三tam 法Pháp 施thí 。 謂vị 隨tùy 機cơ 應ứng 病bệnh 為vi 說thuyết 法Pháp 。 故cố 於ư 中trung 資tư 生sanh 攝nhiếp 一nhất 謂vị 檀đàn 度độ 。 無vô 畏úy 攝nhiếp 二nhị 謂vị 忍nhẫn 戒giới 。 於ư 已dĩ 作tác 惡ác 未vị 作tác 惡ác 令linh 。 不bất 生sanh 怖bố 畏úy 。 故cố 法Pháp 施thí 攝nhiếp 三tam 謂vị 進tiến 定định 慧tuệ 。 正chánh 說thuyết 法Pháp 時thời 不bất 疲bì 倦quyện 。 故cố 觀quán 知tri 機cơ 明minh 簡giản 擇trạch 故cố 也dã 。 無vô 性tánh 論luận 亦diệc 作tác 是thị 說thuyết 。 施thí 性tánh 中trung 現hiện 有hữu 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 多đa 。 財tài 施thí 無vô 畏úy 施thí 法Pháp 施thí 所sở 攝nhiếp 故cố 。 解giải 云vân 有hữu 釋thích 此thử 與dữ 波Ba 若Nhã 次thứ 同đồng 。 有hữu 釋thích 此thử 說thuyết 。 三tam 種chủng 施thí 中trung 一nhất 一nhất 皆giai 攝nhiếp 於ư 六lục 。 由do 如như 是thị 義nghĩa 故cố 。 唯duy 檀đàn 施thí 也dã 。 不bất 住trụ 於ư 事sự 。 應ưng 行hành 布bố 施thí 者giả 。 謂vị 不bất 著trước 自tự 身thân 也dã 。 謂vị 行hành 施thí 時thời 不bất 求cầu 自tự 身thân 端đoan 妙diệu 等đẳng 。 故cố 但đãn 為vi 菩Bồ 提Đề 也dã 。 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 者giả 不bất 著trước 報báo 恩ân 也dã 不bất 住trụ 色sắc 香hương 等đẳng 者giả 不bất 著trước 外ngoại 增tăng 上thượng 果quả 錢tiền 財tài 奴nô 婢tỳ 等đẳng 行hành 施thí 也dã 。 故cố 論luận 云vân 自tự 身thân 及cập 報báo 恩ân 果quả 報báo 斯tư 不bất 著trước 。 護hộ 存tồn 已dĩ 不bất 施thí 防phòng 求cầu 於ư 異dị 事sự 。 此thử 中trung 初sơ 兩lưỡng 句cú 配phối 之chi 文văn 。 次thứ 兩lưỡng 句cú 釋thích 前tiền 意ý 。 於ư 中trung 初sơ 一nhất 句cú 釋thích 不bất 著trước 自tự 身thân 。 次thứ 一nhất 句cú 釋thích 不bất 著trước 報báo 恩ân 及cập 果quả 報báo 。 如như 論luận 易dị 詳tường 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

菩Bồ 薩Tát 應ưng 如như 是thị 布bố 施thí

不bất 住trụ 於ư 相tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 答đáp 第đệ 三tam 問vấn 也dã 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 正chánh 答đáp 前tiền 徵trưng 。 次thứ 釋thích 疑nghi 難nan 。 此thử 初sơ 也dã 。 應ưng 云vân 不bất 住trụ 相tương/tướng 想tưởng 。 想tưởng 者giả 分phân 別biệt 心tâm 相tương/tướng 者giả 所sở 著trước 境cảnh 。 言ngôn 不bất 住trụ 者giả 除trừ 內nội 分phân 別biệt 心tâm 。 於ư 外ngoại 不bất 著trước 外ngoại 相tướng 也dã 。 謂vị 不bất 見kiến 受thọ 者giả 。 施thí 者giả 及cập 所sở 施thí 物vật 故cố 而nhi 熾sí 然nhiên 施thí 也dã 。 若nhược 見kiến 空không 而nhi 不bất 施thí 即tức 是thị 空không 執chấp 。 若nhược 但đãn 施thí 而nhi 不bất 見kiến 空không 便tiện 有hữu 病bệnh 。 要yếu 見kiến 空không 而nhi 且thả 施thí 方phương 貫quán 中trung 道đạo 得đắc 成thành 。 波Ba 羅La 蜜Mật 多Đa 。 故cố 唯duy 識thức 云vân 要yếu 七thất 最tối 勝thắng 之chi 所sở 攝nhiếp 受thọ 。 方phương 可khả 建kiến 立lập 。 波Ba 羅La 蜜Mật 多Đa 。 謂vị 安an 住trụ 與dữ 依y 止chỉ 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 及cập 事sự 業nghiệp 巧xảo 便tiện 迴hồi 向hướng 竝tịnh 清thanh 淨tịnh 由do 七thất 度độ 復phục 成thành 。 此thử 言ngôn 無vô 相tướng 者giả 即tức 是thị 彼bỉ 第đệ 五ngũ 巧xảo 便tiện 最tối 勝thắng 。 下hạ 釋thích 疑nghi 中trung 有hữu 四tứ 。 一nhất 者giả 標tiêu 二nhị 舉cử 喻dụ 三tam 者giả 合hợp 四tứ 者giả 勸khuyến 。 上thượng 來lai 依y 世thế 親thân 意ý 釋thích 竟cánh 。 依y 無vô 著trước 者giả 自tự 不bất 住trụ 於ư 事sự 。 已dĩ 下hạ 明minh 十thập 八bát 住trú 處xứ 中trung 第đệ 二nhị 波Ba 羅La 蜜Mật 相tương 應ứng 行hành 六lục 種chủng 住trú 處xứ 中trung 第đệ 二nhị 淨tịnh 心tâm 住trú 處xứ 也dã 。 於ư 中trung 文văn 有hữu 二nhị 。 初sơ 乃nãi 至chí 不bất 於ư 前tiền 正chánh 明minh 淨tịnh 心tâm 住trú 處xứ 。 次thứ 不bất 住trụ 於ư 相tướng 。 已dĩ 下hạ 明minh 於ư 此thử 不bất 堪kham 為vi 令linh 堪kham 故cố 顯hiển 示thị 不bất 住trụ 行hành 施thí 也dã 。 又hựu 論luận 云vân 從tùng 此thử 已dĩ 下hạ 有hữu 五ngũ 種chủng 。 隨tùy 所sở 相tương 應ứng 而nhi 解giải 釋thích 應ưng 知tri 者giả 。 謂vị 從tùng 第đệ 二nhị 住trú 處xứ 已dĩ 去khứ 也dã 。 五ngũ 種chủng 者giả 謂vị 一nhất 者giả 依y 義nghĩa 。 依y 謂vị 所sở 依y 即tức 以dĩ 所sở 對đối 治trị 為vi 所sở 依y 也dã 。 二nhị 者giả 說thuyết 相tương/tướng 。 相tương 謂vị 狀trạng 也dã 。 三tam 者giả 攝nhiếp 持trì 。 謂vị 依y 處xứ 所sở 得đắc 當đương 來lai 菩Bồ 提Đề 果quả 名danh 為vi 攝nhiếp 持trì 也dã 。 四tứ 者giả 安an 立lập 。 謂vị 安an 立lập 處xứ 真Chân 如Như 妙diệu 理lý 也dã 。 五ngũ 者giả 顯hiển 示thị 。 謂vị 顯hiển 示thị 相tương 應ứng 三tam 摩ma 鉢bát 帝đế 及cập 折chiết 伏phục 散tán 時thời 也dã 。 然nhiên 就tựu 此thử 正chánh 明minh 淨tịnh 心tâm 住trú 處xứ 中trung 云vân 不bất 住trụ 於ư 事sự 者giả 。 是thị 依y 義nghĩa 依y 所sở 對đối 治trị 住trụ 有hữu 能năng 對đối 治trị 不bất 住trụ 故cố 。 行hành 布bố 施thí 者giả 。 是thị 說thuyết 相tương/tướng 亦diệc 是thị 攝nhiếp 持trì 。 欲dục 願nguyện 當đương 來lai 菩Bồ 提Đề 果quả 故cố 。 不bất 住trụ 行hành 施thí 者giả 是thị 第đệ 四tứ 安an 立lập 。 謂vị 不bất 著trước 自tự 體thể 等đẳng 三tam 事sự 。 即tức 是thị 安an 立lập 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 故cố 。 以dĩ 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 為vi 無vô 住trụ 也dã 。 故cố 無vô 垢cấu 稱xưng 云vân 無vô 住trụ 即tức 無vô 本bổn 也dã 。 謂vị 行hành 施thí 時thời 安an 立lập 於ư 心tâm 住trụ 於ư 無vô 住trụ 。 故cố 云vân 不bất 住trụ 行hành 施thí 也dã 。 不bất 住trụ 相tương/tướng 想tưởng 者giả 此thử 是thị 顯hiển 示thị 也dã 。 謂vị 相tương 應ứng 三Tam 摩Ma 鉢Bát 提Đề 。 及cập 攝nhiếp 散tán 心tâm 於ư 此thử 二nhị 時thời 不bất 住trụ 相tương/tướng 想tưởng 。 故cố 判phán 文văn 如như 此thử 。 釋thích 者giả 論luận 說thuyết 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 有hữu 二nhị 種chủng 果quả 。 一nhất 者giả 未vị 來lai 二nhị 者giả 現hiện 在tại 。 如như 論luận 具cụ 顯hiển 。 云vân 不bất 住trụ 於ư 事sự 。 此thử 說thuyết 不bất 著trước 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 未vị 來lai 果quả 。 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 者giả 此thử 不bất 著trước 餘dư 五ngũ 度độ 未vị 來lai 果quả 也dã 。 若nhược 求cầu 現hiện 在tại 果quả 故cố 行hành 施thí 名danh 為vi 住trụ 色sắc 聲thanh 等đẳng 行hành 施thí 也dã 。 若nhược 求cầu 現hiện 法pháp 涅Niết 槃Bàn 故cố 行hành 施thí 者giả 名danh 為vi 住trụ 法pháp 行hành 施thí 也dã 。 子tử 云vân 准chuẩn 此thử 故cố 知tri 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 者giả 脫thoát 一nhất 法pháp 字tự 也dã 。 理lý 應ưng 云vân 無vô 所sở 住trụ 法pháp 。 行hành 於ư 布bố 施thí 。 故cố 餘dư 見kiến 論luận 文văn 自tự 當đương 決quyết 了liễu 。

何hà 以dĩ 故cố 。

若nhược 菩Bồ 薩Tát 不bất 住trụ 相tướng 布bố 施thí 其kỳ 福phước 德đức

不bất 可khả 思tư 量lượng 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 釋thích 答đáp 第đệ 三tam 問vấn 中trung 上thượng 來lai 正chánh 答đáp 前tiền 徵trưng 竟cánh 。 自tự 下hạ 釋thích 疑nghi 文văn 有hữu 其kỳ 四tứ 。 初sơ 法pháp 說thuyết 次thứ 喻dụ 說thuyết 次thứ 合hợp 說thuyết 後hậu 勸khuyến 信tín 。 此thử 初sơ 也dã 。 謂vị 有hữu 疑nghi 曰viết 若nhược 三tam 事sự 體thể 空không 故cố 而nhi 行hành 施thí 者giả 如như 何hà 能năng 成thành 施thí 福phước 。 如Như 來Lai 為vi 釋thích 此thử 疑nghi 故cố 答đáp 云vân 。 若nhược 無vô 住trụ 相tương/tướng 施thí 其kỳ 福phước 最tối 多đa 也dã 。 何hà 以dĩ 故cố 者giả 佛Phật 語ngữ 須Tu 菩Bồ 提Đề 云vân 。 我ngã 何hà 以dĩ 教giáo 令linh 無vô 住trụ 相tương/tướng 施thí 故cố 。 謂vị 有hữu 相tương/tướng 施thí 者giả 是thị 順thuận 世thế 間gian 施thí 可khả 破phá 壞hoại 故cố 可khả 毀hủy 責trách 故cố 。 得đắc 世thế 間gian 果quả 不bất 堅kiên 住trụ 故cố 。 是thị 可khả 思tư 議nghị 是thị 可khả 計kế 量lượng 。 無vô 相tướng 施thí 者giả 順thuận 出xuất 世thế 間gian 。 不bất 可khả 破phá 壞hoại 。 當đương 得đắc 出xuất 世thế 菩Bồ 提Đề 果quả 故cố 。 堅kiên 牢lao 久cửu 住trụ 情tình 不bất 能năng 思tư 。 算toán 數số 所sở 不bất 能năng 量lượng 也dã 。 又hựu 有hữu 相tương/tướng 我ngã 者giả 有hữu 其kỳ 分phần/phân 限hạn 是thị 有hữu 拘câu 礙ngại 。 無vô 相tướng 施thí 者giả 無vô 其kỳ 分phần/phân 限hạn 寬khoan 廣quảng 無vô 邊biên 無vô 有hữu 拘câu 礙ngại 。 是thị 故cố 得đắc 福phước 最tối 多đa 。 故cố 不bất 可khả 以dĩ 情tình 思tư 算toán 數số 計kế 量lượng 多đa 少thiểu 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 東đông 方phương 虛hư 空không 。 可khả 思tư 量lượng 不phủ 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 南nam 西tây 北bắc 方phương 。 四tứ 維duy 上thượng 下hạ 虛hư 空không 可khả 思tư 量lượng

不bất 不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 舉cử 喻dụ 。 於ư 中trung 初sơ 舉cử 。 東đông 方phương 虛hư 空không 。 次thứ 舉cử 餘dư 九cửu 方phương 。 一nhất 一nhất 中trung 皆giai 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 順thuận 佛Phật 而nhi 答đáp 也dã 。 此thử 意ý 若nhược 山sơn 河hà 大đại 地địa 。 星tinh 月nguyệt 等đẳng 諸chư 事sự 物vật 皆giai 有hữu 大đại 小tiểu 分phần/phân 限hạn 。 如như 有hữu 相tương/tướng 布bố 施thí 。 唯duy 有hữu 虛hư 空không 。 無vô 其kỳ 大đại 小tiểu 分phần/phân 量lượng 限hạn 礙ngại 。 故cố 喻dụ 無vô 相tướng 布bố 施thí 也dã 。 故cố 有hữu 經kinh 說thuyết 唯duy 有hữu 虛hư 空không 。 可khả 喻dụ 法Pháp 身thân 也dã 。 謂vị 十thập 方phương 虛hư 空không 。 皆giai 無vô 邊biên 限hạn 。 不bất 可khả 算toán 量lượng 。 同đồng 無vô 相tướng 施thí 福phước 多đa 無vô 限hạn 不bất 可khả 計kế 量lượng 也dã 。 然nhiên 世thế 親thân 之chi 意ý 於ư 其kỳ 事sự 物vật 有hữu 。 種chủng 種chủng 不bất 同đồng 。 謂vị 若nhược 男nam 若nhược 女nữ 。 若nhược 好hảo 若nhược 惡ác 。 若nhược 此thử 若nhược 彼bỉ 。 等đẳng 皆giai 由do 有hữu 相tương/tướng 行hành 施thí 等đẳng 。 故cố 所sở 有hữu 差sai 別biệt 。 眾chúng 多đa 分phần 限hạn 。 若nhược 以dĩ 心tâm 契khế 無vô 相tướng 無vô 差sai 別biệt 理lý 。 而nhi 行hành 施thí 者giả 。 福phước 無vô 限hạn 礙ngại 。 當đương 來lai 成thành 佛Phật 。 其kỳ 福phước 遍biến 滿mãn 無vô 此thử 彼bỉ 自tự 他tha 差sai 別biệt 也dã 。 無vô 差sai 別biệt 理lý 。 者giả 謂vị 空không 無vô 我ngã 理lý 也dã 普phổ 遍biến 一nhất 切thiết 。 如như 虛hư 空không 故cố 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

菩Bồ 薩Tát 無vô 住trụ 相tướng 布bố 施thí 。 福phước 德đức 亦diệc 復phục 如như 是thị

不bất 可khả 思tư 量lượng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 合hợp 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

菩Bồ 薩Tát 但đãn 應ưng

如như 所sở 教giáo 住trụ 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 四tứ 勸khuyến 信tín 也dã 。 謂vị 勸khuyến 令linh 如như 佛Phật 所sở 教giáo 。 行hành 無vô 相tướng 施thí 。 福phước 定định 無vô 邊biên 不bất 久cửu 當đương 成thành 。 廣quảng 大đại 果quả 也dã 。 此thử 意ý 云vân 汝nhữ 等đẳng 雖tuy 復phục 。 未vị 解giải 但đãn 應ưng 。 如như 佛Phật 所sở 教giáo 。 後hậu 證chứng 之chi 時thời 方phương 自tự 了liễu 達đạt 也dã 。 上thượng 來lai 依y 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 依y 無vô 著trước 者giả 就tựu 此thử 一nhất 段đoạn 明minh 淨tịnh 住trú 處xứ 。 中trung 初sơ 正chánh 明minh 淨tịnh 住trú 處xứ 。 次thứ 不bất 住trụ 相tương/tướng 。 已dĩ 下hạ 為vi 令linh 堪kham 故cố 世Thế 尊Tôn 顯hiển 示thị 不bất 住trụ 行hành 施thí 福phước 德đức 最tối 多đa 也dã 。 謂vị 或hoặc 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 聞văn 說thuyết 無vô 相tướng 施thí 故cố 不bất 生sanh 堪kham 忍nhẫn 欲dục 樂lạc 修tu 習tập 。 而nhi 作tác 是thị 說thuyết 。 本bổn 所sở 行hành 施thí 求cầu 自tự 體thể 殊thù 勝thắng 及cập 以dĩ 得đắc 恩ân 竝tịnh 諸chư 果quả 報báo 。 既ký 無vô 相tướng 施thí 何hà 所sở 得đắc 耶da 。 謂vị 但đãn 貪tham 有hữu 相tương/tướng 施thí 福phước 德đức 而nhi 求cầu 自tự 體thể 等đẳng 。 於ư 無vô 相tướng 施thí 不bất 能năng 堪kham 樂nhạo/nhạc/lạc 。 故cố 俗tục 有hữu 言ngôn 曰viết 。 少thiểu 不bất 學học 長trường/trưởng 無vô 能năng 。 有hữu 不bất 施thí 思tư 所sở 窮cùng 老lão 不bất 教giáo 死tử 無vô 名danh 。 所sở 以dĩ 有hữu 菩Bồ 薩Tát 貪tham 其kỳ 福phước 德đức 也dã 。 世Thế 尊Tôn 為vi 令linh 堪kham 故cố 而nhi 以dĩ 虛hư 空không 為ví 喻dụ 也dã 。 謂vị 說thuyết 猶do 如như 虛hư 空không 。 有hữu 三tam 因nhân 緣duyên 。 一nhất 者giả 遍biến 一nhất 切thiết 處xứ 。 謂vị 於ư 住trụ 不bất 住trụ 。 相tương/tướng 中trung 福phước 生sanh 故cố 。 解giải 云vân 此thử 說thuyết 虛hư 空không 遍biến 一nhất 切thiết 處xứ 無vô 間gian 。 有hữu 色sắc 無vô 色sắc 之chi 處xứ 。 皆giai 能năng 遍biến 故cố 。 不bất 同đồng 於ư 色sắc 不bất 遍biến 一nhất 切thiết 亦diệc 不bất 長trường 久cửu 。 行hành 無vô 相tướng 施thí 。 其kỳ 若nhược 虛hư 空không 。 成thành 佛Phật 已dĩ 去khứ 。 周chu 遍biến 一nhất 切thiết 。 福phước 量lượng 圓viên 滿mãn 長trường 久cửu 不bất 絕tuyệt 也dã 。 於ư 住trụ 不bất 住trụ 。 相tương/tướng 中trung 福phước 生sanh 故cố 者giả 。 謂vị 行hành 無vô 相tướng 施thí 。 時thời 近cận 即tức 感cảm 得đắc 十thập 王vương 果quả 報báo 。 遠viễn 能năng 獲hoạch 悟ngộ 。 菩Bồ 提Đề 法Pháp 身thân 。 其kỳ 十thập 王vương 果quả 為vi 住trụ 福phước 也dã 。 菩Bồ 提Đề 法Pháp 身thân 。 是thị 不bất 住trụ 福phước 。 若nhược 有hữu 相tương/tướng 行hành 施thí 尚thượng 不bất 得đắc 十thập 王vương 報báo 。 寧ninh 得đắc 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 二nhị 者giả 寬khoan 廣quảng 高cao 大đại 殊thù 勝thắng 故cố 者giả 。 謂vị 虛hư 空không 能năng 廣quảng 能năng 高cao 又hựu 復phục 殊thù 勝thắng 。 風phong 所sở 不bất 飄phiêu 水thủy 所sở 不bất 溺nịch 火hỏa 所sở 不bất 燒thiêu 。 物vật 所sở 不bất 壞hoại 。 但đãn 由do 高cao 廣quảng 殊thù 勝thắng 故cố 。 行hành 無vô 相tướng 施thí 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 三tam 者giả 無vô 盡tận 究cứu 竟cánh 不bất 窮cùng 故cố 者giả 。 謂vị 如như 虛hư 空không 畢tất 竟cánh 常thường 住trụ 。 永vĩnh 無vô 窮cùng 盡tận 。 無vô 相tướng 施thí 福phước 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 無vô 限hạn 無vô 盡tận 不bất 窮cùng 竭kiệt 故cố 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 見kiến

如Như 來Lai 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 上thượng 來lai 當đương 宗tông 正chánh 明minh 竟cánh 。 自tự 下hạ 廣quảng 破phá 眾chúng 疑nghi 分phần/phân 。 於ư 中trung 論luận 有hữu 十thập 三tam 分phần/phân 。 今kim 科khoa 為vi 十thập 二nhị 。 謂vị 初sơ 周chu 說thuyết 中trung 於ư 此thử 已dĩ 下hạ 有hữu 四tứ 重trọng/trùng 校giảo 量lượng 第đệ 一nhất 校giảo 量lượng 者giả 謂vị 以dĩ 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 七thất 寶bảo 布bố 施thí 。 不bất 如như 受thọ 持trì 。 一nhất 四tứ 句cú 偈kệ 。 第đệ 二nhị 校giảo 量lượng 者giả 謂vị 如như 一nhất 恆Hằng 河Hà 沙sa 。 一nhất 一nhất 沙sa 數số 。 復phục 是thị 一nhất 恆Hằng 河Hà 。 如như 是thị 恆Hằng 河Hà 一nhất 一nhất 沙sa 數số 。 是thị 一nhất 世thế 界giới 。 於ư 爾nhĩ 所sở 世thế 。 界giới 中trung 皆giai 置trí 七thất 寶bảo 滿mãn 。 而nhi 以dĩ 布bố 施thí 。 不bất 如như 受thọ 持trì 。 四tứ 句cú 偈kệ 等đẳng 也dã 。 此thử 二nhị 以dĩ 財tài 施thí 校giảo 量lượng 也dã 。 第đệ 三tam 校giảo 量lượng 者giả 謂vị 以dĩ 一nhất 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 。 身thân 命mạng 布bố 施thí 。 不bất 如như 受thọ 持trì 。 一nhất 四tứ 句cú 偈kệ 。 第đệ 四tứ 校giảo 量lượng 者giả 一nhất 日nhật 三tam 時thời 。 於ư 一nhất 一nhất 時thời 皆giai 以dĩ 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 。 身thân 命mạng 布bố 施thí 。 不bất 如như 聞văn 此thử 經Kinh 。 典điển 信tín 心tâm 不bất 逆nghịch 。 此thử 二nhị 以dĩ 法Pháp 施thí 校giảo 量lượng 也dã 。 謂vị 以dĩ 內nội 身thân 行hành 法Pháp 供cúng 養dường 故cố 。 或hoặc 初sơ 二nhị 外ngoại 財tài 施thí 以dĩ 校giảo 量lượng 。 次thứ 二nhị 內nội 財tài 施thí 以dĩ 校giảo 量lượng 也dã 。 於ư 四tứ 之chi 中trung 第đệ 二nhị 第đệ 三tam 。 合hợp 為vi 一nhất 文văn 故cố 總tổng 為vi 三tam 段đoạn 一nhất 一nhất 段đoạn 中trung 皆giai 有hữu 四tứ 文văn 。 謂vị 初sơ 三tam 破phá 疑nghi 第đệ 四tứ 正chánh 校giảo 量lượng 。 故cố 合hợp 之chi 為vi 十thập 二nhị 段đoạn 也dã 。 就tựu 初sơ 校giảo 量lượng 之chi 中trung 文văn 有hữu 四tứ 。 一nhất 者giả 謂vị 可khả 以dĩ 相tướng 成thành 就tựu 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 。 二nhị 者giả 須Tu 菩Bồ 提Đề 白bạch 佛Phật 頗phả 眾chúng 生sanh 。 得đắc 聞văn 如như 是thị 。 三tam 者giả 如Như 來Lai 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 耶da 。 四tứ 者giả 正chánh 校giảo 量lượng 。 就tựu 四tứ 之chi 中trung 初sơ 三tam 破phá 疑nghi 後hậu 一nhất 正chánh 校giảo 量lượng 不bất 破phá 疑nghi 也dã 。 前tiền 三tam 之chi 中trung 初sơ 於ư 無vô 相tướng 因nhân 以dĩ 生sanh 疑nghi 。 次thứ 於ư 無vô 相tướng 因nhân 果quả 以dĩ 生sanh 疑nghi 。 後hậu 於ư 無vô 相tướng 果quả 以dĩ 生sanh 疑nghi 。 就tựu 此thử 之chi 中trung 初sơ 世Thế 尊Tôn 卻khước 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 順thuận 答đáp 後hậu 如Như 來Lai 印ấn 成thành 。 此thử 初sơ 也dã 。 此thử 有hữu 疑nghi 曰viết 若nhược 不bất 住trụ 於ư 相tướng 。 行hành 布bố 施thí 者giả 。 所sở 行hành 之chi 因nhân 既ký 是thị 無vô 相tướng 。 何hà 故cố 所sở 得đắc 之chi 果Quả 。 是thị 有hữu 相tương/tướng 耶da 。 謂vị 覩đổ 佛Phật 化hóa 身thân 有hữu 三tam 相tương/tướng 故cố 而nhi 生sanh 疑nghi 也dã 。 三tam 相tương/tướng 者giả 謂vị 佛Phật 未vị 成thành 道Đạo 已dĩ 前tiền 名danh 為vi 生sanh 相tương/tướng 。 成thành 道Đạo 已dĩ 後hậu 說thuyết 法Pháp 度độ 人nhân 名danh 住trụ 異dị 。 入nhập 涅Niết 槃Bàn 時thời 。 名danh 為vi 滅diệt 相tương/tướng 。 住trụ 異dị 合hợp 說thuyết 者giả 如như 常thường 釋thích 之chi 。 謂vị 現hiện 形hình 權quyền 應ưng 隨tùy 機cơ 接tiếp 物vật 以dĩ 示thị 三tam 相tương/tướng 之chi 身thân 。 眾chúng 生sanh 覩đổ 之chi 謂vị 得đắc 有hữu 相tương/tướng 之chi 果quả 。 便tiện 與dữ 無vô 相tướng 之chi 因nhân 不bất 順thuận 。 今kim 為vi 解giải 此thử 疑nghi 故cố 言ngôn 不bất 可khả 以dĩ 相tương 見kiến 如Như 來Lai 也dã 。 謂vị 法Pháp 身thân 無vô 相tướng 是thị 如Như 來Lai 故cố 離ly 彼bỉ 三tam 相tương/tướng 。 即tức 是thị 法Pháp 身thân 。 如Như 來Lai 故cố 也dã 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

不bất 可khả 以dĩ 身thân 相tướng 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 。 何hà 以dĩ 故cố 如Như 來Lai 。 所sở 說thuyết 身thân 相tướng 即tức

非phi 身thân 相tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 善thiện 現hiện 順thuận 答đáp 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 正chánh 答đáp 次thứ 釋thích 意ý 。 但đãn 為vi 善thiện 現hiện 俊# 爽sảng 孤cô 標tiêu 佛Phật 兼kiêm 加gia 衛vệ 聰thông 敏mẫn 情tình 得đắc 意ý 答đáp 順thuận 佛Phật 心tâm 故cố 言ngôn 不phủ 也dã 。 所sở 說thuyết 身thân 相tướng 即tức 非phi 身thân 相tướng 者giả 。 謂vị 所sở 說thuyết 三tam 相tương/tướng 之chi 身thân 相tướng 者giả 即tức 非phi 是thị 法Pháp 身thân 之chi 無vô 相tướng 也dã 。 所sở 說thuyết 身thân 者giả 謂vị 三tam 相tương/tướng 身thân 即tức 是thị 有hữu 相tương/tướng 也dã 。 即tức 非phi 身thân 相tướng 。 者giả 非phi 無vô 相tướng 身thân 也dã 。 以dĩ 無vô 相tướng 為vi 相tương/tướng 故cố 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

凡phàm 所sở 有hữu 相tướng 。 皆giai 是thị 虛hư 妄vọng 。 若nhược 見kiến 諸chư 相tướng 非phi 相tướng

即tức 見kiến 如Như 來Lai 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 佛Phật 重trọng/trùng 印ấn 成thành 也dã 。 凡phàm 所sở 有hữu 相tướng 。 皆giai 是thị 虛hư 妄vọng 者giả 。 謂vị 虛hư 妄vọng 有hữu 三tam 。 一nhất 者giả 真Chân 如Như 法Pháp 身thân 無vô 生sanh 滅diệt 故cố 。 名danh 為vi 真chân 實thật 。 諸chư 餘dư 事sự 法pháp 皆giai 名danh 虛hư 妄vọng 即tức 此thử 所sở 說thuyết 也dã 。 二nhị 者giả 諸chư 無vô 漏lậu 法pháp 皆giai 名danh 真chân 實thật 。 諸chư 有hữu 漏lậu 法pháp 皆giai 名danh 為vi 虛hư 妄vọng 。 故cố 中trung 邊biên 分phân 別biệt 論luận 云vân 三tam 界giới 虛hư 妄vọng 。 心tâm 心tâm 所sở 也dã 。 三tam 者giả 依y 他tha 圓viên 成thành 。 名danh 為vi 真chân 實thật 。 遍biến 計kế 所sở 執chấp 。 名danh 為vi 虛hư 妄vọng 。 故cố 此thử 下hạ 文văn 。 我ngã 相tướng 即tức 是thị 非phi 相tướng 。 乃nãi 至chí 云vân 離ly 一nhất 切thiết 諸chư 相tướng 。 即tức 名danh 諸chư 佛Phật 也dã 。 今kim 言ngôn 虛hư 妄vọng 者giả 即tức 有hữu 為vi 無vô 漏lậu 皆giai 名danh 虛hư 妄vọng 也dã 。 若nhược 見kiến 諸chư 相tướng 者giả 謂vị 三tam 相tương/tướng 。 非phi 相tướng 者giả 謂vị 法Pháp 身thân 無vô 相tướng 也dã 。 上thượng 來lai 依y 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 自tự 下hạ 依y 無vô 著trước 釋thích 者giả 。 此thử 一nhất 段đoạn 文văn 即tức 十thập 八bát 住trú 處xứ 中trung 第đệ 三tam 為vi 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 住trú 處xứ 也dã 。 於ư 六lục 種chủng 住trú 處xứ 中trung 第đệ 三tam 欲dục 住trú 處xứ 。 欲dục 住trú 處xứ 中trung 有hữu 二nhị 。 謂vị 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 及cập 法Pháp 身thân 此thử 初sơ 也dã 。 於ư 中trung 文văn 有hữu 其kỳ 三tam 。 如như 前tiền 科khoa 判phán 。 言ngôn 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 者giả 謂vị 有hữu 菩Bồ 薩Tát 既ký 發phát 心tâm 已dĩ 。 次thứ 修tu 行hành 時thời 。 見kiến 佛Phật 三tam 相tương/tướng 之chi 身thân 相tướng 好hảo/hiếu 具cụ 足túc 便tiện 欲dục 求cầu 得đắc 。 故cố 佛Phật 意ý 曰viết 三tam 相tương/tướng 身thân 者giả 不bất 是thị 如Như 來Lai 。 卻khước 問vấn 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 成thành 顯hiển 此thử 義nghĩa 。 為vi 遮già 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 菩Bồ 薩Tát 故cố 也dã 。 依y 義nghĩa 說thuyết 相tương/tướng 攝nhiếp 持trì 安an 立lập 顯hiển 現hiện 等đẳng 五ngũ 義nghĩa 竝tịnh 如như 論luận 自tự 配phối 。 謂vị 所sở 說thuyết 相tương/tướng 即tức 非phi 相tướng 者giả 是thị 攝nhiếp 持trì 也dã 。 謂vị 由do 欲dục 願nguyện 攝nhiếp 持trì 當đương 來lai 菩Bồ 薩Tát 。 果quả 故cố 名danh 攝nhiếp 持trì 餘dư 思tư 可khả 知tri 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 白bạch 佛Phật

言ngôn 世Thế 尊Tôn 頗phả 有hữu 眾chúng 生sanh 。 得đắc 聞văn 如như 是thị 。 言ngôn 說thuyết 章chương 句cú 生sanh

實thật 信tín 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 意ý 就tựu 初sơ 校giảo 量lượng 中trung 此thử 破phá 第đệ 二nhị 疑nghi 也dã 。 上thượng 來lai 既ký 說thuyết 行hành 無vô 相tướng 因nhân 得đắc 無vô 相tướng 果quả 。 義nghĩa 既ký 甚thậm 深thâm 不bất 同đồng 有hữu 相tương/tướng 。 佛Phật 滅diệt 度độ 後hậu 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 及cập 佛Phật 在tại 世thế 諸chư 惡ác 眾chúng 生sanh 。 不bất 生sanh 信tín 心tâm 。 如Như 來Lai 是thị 不bất 成thành 空không 說thuyết 耶da 。 設thiết 生sanh 信tín 來lai 世thế 惡ác 人nhân 如như 何hà 能năng 信tín 。 為vi 破phá 此thử 疑nghi 故cố 佛Phật 答đáp 云vân 。 未vị 來lai 有hữu 菩Bồ 薩Tát 備bị 三tam 德đức 者giả 。 曾tằng 已dĩ 積tích 集tập 善thiện 根căn 。 故cố 能năng 生sanh 實thật 想tưởng 。 亦diệc 不bất 空không 說thuyết 也dã 。 偈kệ 言ngôn 不bất 空không 以dĩ 有hữu 實thật 者giả 謂vị 以dĩ 有hữu 能năng 生sanh 實thật 想tưởng 。 故cố 佛Phật 不bất 空không 說thuyết 也dã 。 言ngôn 三tam 德đức 者giả 謂vị 。 戒giới 定định 慧tuệ 學học 。 又hựu 說thuyết 一nhất 者giả 修tu 行hành 謂vị 具cụ 三tam 學học 。 二nhị 者giả 逢phùng 善thiện 友hữu 謂vị 值trị 諸chư 佛Phật 。 三tam 者giả 離ly 空không 有hữu 執chấp 謂vị 證chứng 二nhị 無vô 我ngã 理lý 。 今kim 此thử 文văn 中trung 初sơ 問vấn 次thứ 答đáp 。 此thử 初sơ 也dã 。 言ngôn 說thuyết 章chương 句cú 。 謂vị 能năng 詮thuyên 教giáo 也dã 。 生sanh 實thật 想tưởng 者giả 。 謂vị 能năng 起khởi 智trí 。 順thuận 其kỳ 無vô 相tướng 因nhân 果quả 也dã 。 謂vị 有hữu 惡ác 眾chúng 生sanh 於ư 其kỳ 無vô 相tướng 不bất 生sanh 智trí 順thuận 。 於ư 其kỳ 有hữu 相tương/tướng 返phản 生sanh 順thuận 智trí 。 故cố 善thiện 現hiện 作tác 此thử 問vấn 也dã 。 無vô 著trước 論luận 意ý 者giả 上thượng 來lai 三tam 差sai 別biệt 竟cánh 。 此thử 為vi 第đệ 四tứ 欲dục 得đắc 法Pháp 身thân 住trú 處xứ 也dã 。 六lục 種chủng 住trú 處xứ 中trung 第đệ 三tam 欲dục 住trú 處xứ 有hữu 二nhị 。 上thượng 來lai 欲dục 得đắc 法Pháp 身thân 也dã 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 欲dục 得đắc 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 。 二nhị 者giả 欲dục 得đắc 證chứng 得đắc 法Pháp 身thân 。 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 者giả 謂vị 能năng 詮thuyên 教giáo 。 證chứng 得đắc 法Pháp 身thân 者giả 謂vị 所sở 詮thuyên 理lý 。 此thử 意ý 云vân 上thượng 為vi 修tu 行hành 求cầu 證chứng 色sắc 身thân 。 佛Phật 言ngôn 有hữu 相tương/tướng 虛hư 妄vọng 法Pháp 身thân 是thị 實thật 。 因nhân 此thử 便tiện 求cầu 法Pháp 身thân 無vô 相tướng 。 將tương 欲dục 證chứng 其kỳ 無vô 相tướng 先tiên 起khởi 四tứ 親thân 近cận 行hành 。 謂vị 近cận 善Thiện 知Tri 識Thức 。 從tùng 彼bỉ 求cầu 聞văn 。 思tư 惟duy 修tu 習tập 。 故cố 先tiên 欲dục 得đắc 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

莫mạc 作tác 是thị 說thuyết 。 如Như 來Lai 滅diệt 後hậu 。 後hậu 五ngũ 百bách 歲tuế 。 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 者giả 。 於ư 此thử 章chương 句cú 。 能năng 生sanh 信tín 心tâm

以dĩ 此thử 為vi 實thật 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 答đáp 中trung 無vô 著trước 世thế 親thân 皆giai 有hữu 三tam 段đoạn 。 且thả 世thế 親thân 者giả 初sơ 明minh 修tu 行hành 。 次thứ 當đương 知tri 是thị 人nhân 。 下hạ 明minh 逢phùng 善thiện 友hữu 。 如Như 來Lai 悉tất 知tri 。 已dĩ 下hạ 明minh 具cụ 福phước 德đức 。 達đạt 二nhị 空không 理lý 不bất 著trước 空không 有hữu 也dã 。 無vô 著trước 科khoa 者giả 初sơ 顯hiển 示thị 修tu 行hành 。 次thứ 顯hiển 示thị 集tập 因nhân 後hậu 顯hiển 示thị 。 善thiện 友hữu 攝nhiếp 受thọ 。 兩lưỡng 科khoa 雖tuy 復phục 有hữu 異dị 。 皆giai 是thị 答đáp 須Tu 菩Bồ 提Đề 生sanh 疑nghi 問vấn 已dĩ 莫mạc 作tác 是thị 說thuyết 。 者giả 佛Phật 語ngữ 善thiện 現hiện 。 汝nhữ 莫mạc 言ngôn 不bất 生sanh 實thật 相tướng 。 亦diệc 有hữu 生sanh 實thật 相tướng 者giả 故cố 。 若nhược 依y 無vô 著trước 釋thích 者giả 須Tu 菩Bồ 提Đề 問vấn 佛Phật 云vân 。 頗phả 有hữu 眾chúng 生sanh 。 能năng 得đắc 聞văn 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 不phủ 。 佛Phật 答đáp 云vân 有hữu 得đắc 也dã 。 後hậu 五ngũ 百bách 歲tuế 。 者giả 謂vị 釋Thích 迦Ca 滅diệt 後hậu 正Chánh 法Pháp 五ngũ 百bách 年niên 像tượng 法pháp 一nhất 千thiên 年niên 末Mạt 法Pháp 一nhất 萬vạn 年niên 。 未vị 度độ 比Bỉ 丘Khâu 尼Ni 已dĩ 前tiền 時thời 正Chánh 法Pháp 一nhất 千thiên 年niên 也dã 。 然nhiên 法pháp 有hữu 三tam 種chủng 。 謂vị 教giáo 行hành 證chứng 法pháp 。 於ư 中trung 正Chánh 法Pháp 住trụ 時thời 三tam 種chủng 有hữu 。 像tượng 法pháp 住trụ 時thời 而nhi 無vô 證chứng 法pháp 更cánh 不bất 得đắc 果quả 。 故cố 但đãn 有hữu 教giáo 行hành 像tượng 似tự 於ư 正Chánh 法Pháp 時thời 故cố 名danh 像tượng 也dã 。 於ư 末Mạt 法Pháp 時thời 。 唯duy 教giáo 法pháp 而nhi 無vô 行hành 證chứng 。 設thiết 有hữu 持trì 戒giới 修tu 行hành 者giả 多đa 為vi 名danh 聞văn 利lợi 養dưỡng 故cố 。 今kim 言ngôn 後hậu 者giả 即tức 是thị 第đệ 三tam 五ngũ 百bách 年niên 。 後hậu 正Chánh 法Pháp 滅diệt 時thời 也dã 。 故cố 能năng 斷đoạn 云vân 正chánh 行hạnh 滅diệt 時thời 也dã 。 又hựu 月nguyệt 藏tạng 經kinh 說thuyết 佛Phật 滅diệt 度độ 後hậu 。 第đệ 一nhất 五ngũ 百bách 年niên 解giải 脫thoát 堅kiên 固cố 。 謂vị 修tu 行hành 者giả 多đa 分phần 竝tịnh 得đắc 解giải 脫thoát 出xuất 離ly 故cố 。 第đệ 二nhị 五ngũ 百bách 年niên 。 禪thiền 定định 堅kiên 固cố 。 謂vị 修tu 行hành 者giả 多đa 分phần 得đắc 禪thiền 不bất 得đắc 聖thánh 故cố 。 第đệ 三tam 五ngũ 百bách 年niên 多đa 聞văn 堅kiên 固cố 。 謂vị 多đa 因nhân 經kinh 論luận 博bác 達đạt 多đa 智trí 故cố 。 第đệ 四tứ 五ngũ 百bách 年niên 福phước 德đức 堅kiên 固cố 。 謂vị 多đa 福phước 德đức 造tạo 塔tháp 寺tự 等đẳng 故cố 。 第đệ 五ngũ 五ngũ 百bách 年niên 鬪đấu 諍tranh 堅kiên 固cố 。 今kim 言ngôn 後hậu 五ngũ 百bách 年niên 者giả 謂vị 於ư 五ngũ 時thời 中trung 皆giai 有hữu 持trì 戒giới 修tu 福phước 等đẳng 也dã 。 謂vị 於ư 後hậu 五ngũ 百bách 年niên 有hữu 具cụ 戒giới 定định 慧tuệ 者giả 。 於ư 無vô 相tướng 因nhân 果quả 經kinh 教giáo 中trung 能năng 生sanh 淨tịnh 信tín 心tâm 。 起khởi 隨tùy 順thuận 智trí 以dĩ 為vi 實thật 相tướng 也dã 。

當đương 知tri 是thị 人nhân

不bất 於ư 一nhất 佛Phật 。 二nhị 佛Phật 三tam 四tứ 五ngũ 佛Phật 而nhi 種chúng 善thiện 根căn 。 已dĩ 於ư 無vô 量lượng 。 千thiên 萬vạn 佛Phật 所sở 。 種chúng 諸chư 善thiện 根căn 。 聞văn 是thị 章chương 句cú 。 乃nãi 至chí 一nhất 念niệm 生sanh

淨tịnh 信tín 者giả 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 文văn 也dã 。 無vô 著trước 天thiên 親thân 隨tùy 義nghĩa 如như 前tiền 科khoa 判phán 。 謂vị 說thuyết 若nhược 有hữu 於ư 此thử 經Kinh 。 句cú 生sanh 一nhất 念niệm 信tín 尚thượng 曾tằng 供cúng 養dường 無vô 量lượng 諸chư 佛Phật 。 況huống 起khởi 多đa 念niệm 。 乃nãi 至chí 受thọ 持trì 。 聽thính 聞văn 等đẳng 者giả 曾tằng 集tập 善thiện 根căn 更cánh 多đa 也dã 。 若nhược 生sanh 實thật 想tưởng 者giả 。 曾tằng 善thiện 又hựu 多đa 也dã 。 何hà 故cố 爾nhĩ 耶da 。 謂vị 雖tuy 於ư 此thử 生sanh 一nhất 念niệm 信tín 熏huân 習tập 在tại 身thân 。 當đương 來lai 成thành 熟thục 能năng 破phá 無vô 量lượng 廣quảng 大đại 生sanh 死tử 故cố 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

如Như 來Lai 悉tất 知tri 悉tất 見kiến 。 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 得đắc 如như 是thị

無vô 量lượng 福phước 德đức 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三Tam 明Minh 達đạt 二nhị 空không 理lý 離ly 空không 有hữu 邊biên 也dã 。 無vô 著trước 云vân 此thử 下hạ 明minh 善thiện 友hữu 攝nhiếp 受thọ 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 標tiêu 次thứ 釋thích 。 此thử 初sơ 也dã 。 世thế 親thân 云vân 如Như 來Lai 悉tất 知tri 。 者giả 簡giản 肉nhục 眼nhãn 見kiến 。 謂vị 以dĩ 智trí 知tri 故cố 。 悉tất 見kiến 者giả 簡giản 比tỉ 量lượng 智trí 。 皆giai 現hiện 量lượng 見kiến 故cố 。 謂vị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 達đạt 二nhị 無vô 我ngã 所sở 有hữu 持trì 戒giới 等đẳng 福phước 德đức 如Như 來Lai 悉tất 以dĩ 佛Phật 智trí 現hiện 量lượng 知tri 彼bỉ 也dã 。 餘dư 經kinh 中trung 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 生sanh 。 福phước 德đức 者giả 謂vị 初sơ 起khởi 。 取thủ 福phước 德đức 者giả 謂vị 久cửu 熏huân 修tu 。 今kim 此thử 但đãn 總tổng 故cố 云vân 得đắc 如như 是thị 無vô 量lượng 福phước 德đức 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 云vân 悉tất 知tri 者giả 知tri 名danh 身thân 。 四tứ 蘊uẩn 為vi 名danh 故cố 。 悉tất 見kiến 者giả 見kiến 色sắc 身thân 。 謂vị 於ư 一nhất 切thiết 。 行hành 住trụ 所sở 作tác 中trung 知tri 其kỳ 心tâm 。 見kiến 其kỳ 依y 止chỉ 故cố 。 即tức 是thị 顯hiển 示thị 善thiện 友hữu 所sở 攝nhiếp 也dã 。 生sanh 取thủ 無vô 量lượng 福phước 者giả 生sanh 謂vị 福phước 正chánh 起khởi 時thời 。 取thủ 者giả 即tức 是thị 彼bỉ 滅diệt 時thời 攝nhiếp 持trì 種chủng 子tử 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。

是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 無vô 復phục 我ngã 相tướng 。 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng

壽thọ 者giả 相tương/tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 釋thích 中trung 初sơ 明minh 無vô 我ngã 。 次thứ 明minh 無vô 法pháp 相tướng 四tứ 種chủng 。 此thử 意ý 云vân 後hậu 五ngũ 百bách 歲tuế 。 時thời 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 了liễu 達đạt 身thân 之chi 生sanh 起khởi 衰suy 滅diệt 成thành 無vô 本bổn 非phi 有hữu 我ngã 。 又hựu 了liễu 怨oán 親thân 是thị 非phi 之chi 類loại 本bổn 由do 自tự 心tâm 都đô 無vô 定định 實thật 。 既ký 聞văn 人nhân 法pháp 二nhị 空không 之chi 理lý 復phục 積tích 持trì 戒giới 等đẳng 福phước 。 所sở 以dĩ 如Như 來Lai 。 以dĩ 佛Phật 智trí 知tri 眼nhãn 見kiến 也dã 。 謂vị 總tổng 緣duyên 三tam 世thế 五ngũ 蘊uẩn 差sai 別biệt 一nhất 一nhất 陰ấm 是thị 我ngã 。 如như 是thị 妄vọng 取thủ 是thị 名danh 為vi 我ngã 相tương/tướng 。 見kiến 身thân 相tướng 續tục 不bất 斷đoạn 謂vị 從tùng 過quá 去khứ 我ngã 而nhi 至chí 現hiện 在tại 名danh 為vi 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 。 見kiến 現hiện 在tại 一nhất 報báo 命mạng 根căn 不bất 斷đoạn 名danh 為vi 命mạng 者giả 。 見kiến 命mạng 根căn 斷đoạn 滅diệt 後hậu 未vị 來lai 復phục 生sanh 餘dư 六lục 道đạo 中trung 者giả 名danh 為vi 壽thọ 者giả 。 今kim 人nhân 替thế 於ư 命mạng 者giả 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 稍sảo 不bất 同đồng 。 謂vị 取thủ 我ngã 自tự 體thể 相tướng 續tục 名danh 為vi 我ngã 。 我ngã 所sở 取thủ 為vi 眾chúng 生sanh 想tưởng 。 此thử 二nhị 我ngã 即tức 及cập 我ngã 所sở 也dã 。 謂vị 我ngã 乃nãi 至chí 壽thọ 住trụ 取thủ 為vi 命mạng 相tương/tướng 。 展triển 轉chuyển 趣thú 餘dư 趣thú 取thủ 為vi 人nhân 想tưởng 。 解giải 云vân 彼bỉ 說thuyết 壽thọ 者giả 此thử 說thuyết 為vi 人nhân 也dã 。 上thượng 來lai 四tứ 執chấp 妄vọng 情tình 謂vị 有hữu 。 總tổng 了liễu 為vi 空không 故cố 云vân 無vô 我ngã 相tương/tướng 等đẳng 也dã 。

無vô 法pháp 相tướng 亦diệc 無vô 非phi

法pháp 相tướng

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 明minh 法Pháp 相tướng 之chi 中trung 。 初sơ 明minh 四tứ 法pháp 相tướng 。 次thứ 結kết 成thành 如như 筏phiệt 喻dụ 。 前tiền 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 明minh 空không 有hữu 相tương 次thứ 明minh 依y 言ngôn 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 初sơ 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 總tổng 標tiêu 次thứ 別biệt 釋thích 之chi 。 此thử 初sơ 也dã 。 此thử 文văn 闕khuyết 略lược 故cố 科khoa 有hữu 參tham 差sai 若nhược 觀quán 餘dư 本bổn 不bất 爾nhĩ 也dã 。 謂vị 初sơ 標tiêu 四tứ 法pháp 相tướng 次thứ 別biệt 釋thích 。 釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 云vân 有hữu 法pháp 相tướng 即tức 著trước 我ngã 人nhân 。 有hữu 非phi 法pháp 相tướng 亦diệc 著trước 我ngã 人nhân 者giả 。 即tức 釋thích 前tiền 不bất 著trước 空không 有hữu 相tương/tướng 。 次thứ 云vân 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 不bất 應ưng 取thủ 非phi 法pháp 者giả 。 釋thích 前tiền 依y 言ngôn 離ly 言ngôn 相tương/tướng 也dã 。 今kim 此thử 標tiêu 中trung 但đãn 標tiêu 空không 有hữu 相tương/tướng 。 略lược 無vô 標tiêu 依y 言ngôn 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 釋thích 中trung 具cụ 有hữu 也dã 。 無vô 法pháp 相tướng 者giả 謂vị 凡phàm 情tình 妄vọng 執chấp 執chấp 法pháp 我ngã 。 為vi 有hữu 名danh 為vi 法pháp 相tướng 。 既ký 達đạt 為vi 空không 知tri 法pháp 體thể 而nhi 非phi 實thật 故cố 云vân 無vô 法pháp 相tướng 。 無vô 其kỳ 所sở 執chấp 實thật 有hữu 法pháp 相tướng 故cố 。 亦diệc 無vô 非phi 法pháp 相tướng 者giả 。 謂vị 愚ngu 者giả 妄vọng 情tình 撥bát 圓viên 成thành 而nhi 是thị 無vô 名danh 非phi 法pháp 相tướng 。 空không 無vô 有hữu 體thể 故cố 。 智trí 者giả 了liễu 此thử 圓viên 成thành 是thị 有hữu 故cố 無vô 非phi 法pháp 相tướng 。 無vô 其kỳ 所sở 執chấp 為vi 空không 相tướng 故cố 。 二nhị 無vô 我ngã 理lý 是thị 實thật 有hữu 。 故cố 此thử 中trung 更cánh 應ưng 云vân 無vô 相tướng 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 言ngôn 無vô 相tướng 者giả 謂vị 無vô 我ngã 理lý 不bất 可khả 以dĩ 言ngôn 宣tuyên 。 說thuyết 為vi 有hữu 為vi 無vô 。 諸chư 小tiểu 菩Bồ 薩Tát 。 乍sạ 謂vị 可khả 說thuyết 名danh 之chi 為vi 相tương/tướng 。 聖thánh 者giả 了liễu 之chi 為vi 不bất 可khả 說thuyết 。 故cố 云vân 無vô 相tướng 也dã 。 亦diệc 非phi 無vô 相tướng 。 者giả 以dĩ 於ư 無vô 言ngôn 處xứ 依y 言ngôn 相tương/tướng 說thuyết 也dã 。 謂vị 愚ngu 者giả 既ký 聞văn 不bất 可khả 說thuyết 故cố 即tức 謂vị 有hữu 言ngôn 皆giai 非phi 。 智trí 人nhân 達đạt 之chi 故cố 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 。 然nhiên 不bất 執chấp 著trước 。 故cố 言ngôn 亦diệc 非phi 無vô 想tưởng 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。

是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 若nhược 心tâm 取thủ 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 人nhân

眾chúng 生sanh 壽thọ 者giả 。

述thuật 曰viết 。 釋thích 前tiền 不bất 著trước 空không 有hữu 相tương/tướng 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 總tổng 次thứ 別biệt 釋thích 此thử 初sơ 也dã 。

若nhược 取thủ 法pháp 相tướng

即tức 著trước 我ngã 人nhân 眾chúng 生sanh 。 壽thọ 者giả 何hà 以dĩ 故cố 若nhược 取thủ 非phi 法pháp 相tướng 。 即tức 著trước 我ngã 人nhân

眾chúng 生sanh 壽thọ 者giả 。

述thuật 曰viết 。 此thử 別biệt 釋thích 也dã 。 謂vị 若nhược 執chấp 法pháp 我ngã 為vi 有hữu 。 即tức 亦diệc 著trước 我ngã 人nhân 。 執chấp 圓viên 成thành 為vi 無vô 。 亦diệc 著trước 人nhân 我ngã 。 取thủ 是thị 執chấp 義nghĩa 。 雙song 無vô 二nhị 執chấp 故cố 即tức 契khế 中trung 道đạo 。 故cố 云vân 無vô 法pháp 相tướng 亦diệc 無vô 非phi 法pháp 相tướng 者giả 。 離ly 二nhị 執chấp 也dã 。 故cố 偈kệ 云vân 一nhất 切thiết 空không 無vô 。 物vật 者giả 人nhân 法pháp 二nhị 我ngã 無vô 也dã 。 實thật 有hữu 者giả 二nhị 無vô 我ngã 理lý 體thể 非phi 無vô 也dã 。 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 不bất 可khả 以dĩ 言ngôn 說thuyết 。 為vi 有hữu 為vi 無vô 也dã 。 法pháp 性tánh 離ly 言ngôn 故cố 依y 言ngôn 辭từ 而nhi 說thuyết 者giả 易dị 知tri 也dã 。 又hựu 云vân 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 人nhân 等đẳng 者giả 。 此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。 但đãn 有hữu 無vô 明minh 使sử 無vô 現hiện 行hành 麁thô 煩phiền 惱não 亦diệc 無vô 我ngã 見kiến 故cố 者giả 。 解giải 云vân 但đãn 有hữu 無vô 明minh 使sứ 者giả 謂vị 。 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 即tức 是thị 分phân 別biệt 法pháp 執chấp 也dã 。 無vô 現hiện 行hành 麁thô 煩phiền 惱não 者giả 謂vị 無vô 現hiện 行hành 煩phiền 惱não 障chướng 也dã 。 但đãn 有hữu 種chủng 子tử 隨tùy 逐trục 故cố 。 此thử 意ý 云vân 由do 有hữu 法pháp 執chấp 現hiện 行hành 故cố 煩phiền 惱não 障chướng 隨tùy 起khởi 也dã 。 無vô 著trước 論luận 亦diệc 云vân 。 然nhiên 於ư 我ngã 想tưởng 中trung 隨tùy 眠miên 不bất 斷đoạn 故cố 則tắc 為vi 有hữu 我ngã 取thủ 。 是thị 故cố 經kinh 言ngôn 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 若nhược 取thủ 法pháp 相tướng 。 則tắc 為vi 著trước 我ngã 等đẳng 。 意ý 亦diệc 同đồng 世thế 親thân 也dã 。 由do 法pháp 執chấp 取thủ 法pháp 相tướng 故cố 我ngã 等đẳng 便tiện 生sanh 故cố 。

是thị 故cố 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 不bất 應ưng 取thủ 非phi 法pháp 。

述thuật 曰viết 。 此thử 釋thích 第đệ 二nhị 依y 言ngôn 離ly 言ngôn 相tương/tướng 也dã 。 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 者giả 不bất 應ưng 如như 聲thanh 取thủ 法pháp 謂vị 。 不bất 如như 言ngôn 而nhi 取thủ 故cố 。 不bất 應ưng 取thủ 非phi 法pháp 。 者giả 隨tùy 順thuận 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 智trí 正chánh 說thuyết 。 如như 是thị 取thủ 者giả 。 謂vị 必tất 因nhân 言ngôn 而nhi 悟ngộ 真chân 故cố 。

是thị 故cố 如Như 來Lai

常thường 說thuyết 汝nhữ 等đẳng 比Bỉ 丘Khâu 。 知tri 我ngã 說thuyết 法Pháp 。 如như 筏phiệt 喻dụ 者giả 。 法Pháp 尚thượng 應ưng 捨xả

何hà 況huống 非phi 法pháp 。

述thuật 曰viết 。 此thử 結kết 成thành 筏phiệt 喻dụ 也dã 。 謂vị 將tương 欲dục 證chứng 真chân 必tất 因nhân 言ngôn 說thuyết 。 及cập 其kỳ 正chánh 證chứng 即tức 不bất 假giả 言ngôn 。 如như 筏phiệt 至chí 岸ngạn 即tức 無vô 所sở 用dụng 也dã 。 上thượng 來lai 依y 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 依y 無vô 著trước 者giả 論luận 云vân 此thử 取thủ 顯hiển 示thị 實thật 相tướng 對đối 治trị 五ngũ 種chủng 邪tà 取thủ 故cố 。 何hà 者giả 五ngũ 取thủ 。 一nhất 者giả 外ngoại 道đạo 。 二nhị 者giả 內nội 法pháp 凡phàm 夫phu 及cập 聲Thanh 聞Văn 。 三tam 者giả 增tăng 上thượng 慢mạn 菩Bồ 薩Tát 。 四tứ 者giả 世thế 間gian 共cộng 想tưởng 定định 。 五ngũ 者giả 無vô 想tưởng 定định 。 第đệ 一nhất 者giả 我ngã 等đẳng 想tưởng 轉chuyển 第đệ 二nhị 者giả 法pháp 相tướng 轉chuyển 。 第đệ 三tam 者giả 無vô 法pháp 相tướng 轉chuyển 。 此thử 猶do 有hữu 法pháp 取thủ 。 有hữu 法pháp 取thủ 者giả 謂vị 取thủ 無vô 法pháp 故cố 。 第đệ 四tứ 者giả 有hữu 想tưởng 轉chuyển 謂vị 執chấp 有hữu 想tưởng 定định 。 第đệ 五ngũ 者giả 無vô 想tưởng 轉chuyển 執chấp 無vô 想tưởng 定định 故cố 。 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 彼bỉ 皆giai 不bất 轉chuyển 也dã 。 於ư 中trung 言ngôn 生sanh 實thật 想tưởng 者giả 。 此thử 為vi 依y 義nghĩa 顯hiển 示thị 對đối 治trị 不bất 實thật 想tưởng 。 故cố 言ngôn 於ư 此thử 修Tu 多Đa 羅La 章chương 句cú 。 中trung 者giả 此thử 為vi 說thuyết 相tương/tướng 。 顯hiển 示thị 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 故cố 。 即tức 彼bỉ 當đương 生sanh 實thật 想tưởng 中trung 。 言ngôn 當đương 生sanh 者giả 是thị 欲dục 願nguyện 攝nhiếp 持trì 。 是thị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 復phục 我ngã 想tưởng 。 轉chuyển 等đẳng 者giả 是thị 安an 立lập 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 不bất 應ưng 取thủ 法pháp 。 非phi 法pháp 者giả 顯hiển 了liễu 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 如Như 來Lai 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 耶da 如Như 來Lai

有hữu 所sở 說thuyết 法Pháp 耶da 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 此thử 破phá 第đệ 三tam 疑nghi 也dã 。 謂vị 有hữu 疑nghi 曰viết 上thượng 言ngôn 無vô 想tưởng 因nhân 還hoàn 得đắc 無vô 相tướng 果quả 。 何hà 故cố 釋Thích 迦Ca 佛Phật 於ư 道Đạo 場Tràng 成thành 覺giác 。 說thuyết 法Pháp 度độ 人nhân 。 雙song 林lâm 入nhập 滅diệt 等đẳng 耶da 。 真Chân 諦Đế 引dẫn 經kinh 偈kệ 言ngôn 。 七thất 年niên 作tác 嬰anh 兒nhi 八bát 年niên 作tác 童đồng 子tử 。 四tứ 年niên 學học 五ngũ 明minh 十thập 年niên 受thọ 欲dục 樂lạc 。 二nhị 十thập 九cửu 出xuất 家gia 。 三tam 十thập 五ngũ 成thành 道Đạo 。 四tứ 十thập 五ngũ 年niên 。 中trung 廣quảng 度độ 諸chư 眾chúng 生sanh 。 此thử 等đẳng 即tức 是thị 有hữu 相tương/tướng 之chi 果quả 。 豈khởi 彼bỉ 不bất 行hành 無vô 相tướng 因nhân 耶da 。 為vi 破phá 此thử 疑nghi 故cố 有hữu 此thử 文văn 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 。 此thử 初sơ 也dã 。 然nhiên 佛Phật 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 者giả 法Pháp 身thân 謂vị 離ly 妄vọng 之chi 真chân 理lý 。 二nhị 者giả 報báo 身thân 會hội 真chân 之chi 妙diệu 智trí 。 三tam 者giả 化hóa 身thân 應ưng 物vật 之chi 權quyền 跡tích 。 謂vị 法Pháp 身thân 妙diệu 理lý 菩Bồ 薩Tát 所sở 不bất 測trắc 。 報báo 身thân 實thật 智trí 二Nhị 乘Thừa 所sở 不bất 知tri 故cố 。 應ứng 物vật 現hiện 形hình 。 隨tùy 方phương 化hóa 接tiếp 。 有hữu 覩đổ 斯tư 質chất 便tiện 謂vị 實thật 證chứng 菩Bồ 提Đề 真chân 能năng 說thuyết 法Pháp 。 便tiện 是thị 有hữu 想tưởng 。 今kim 破phá 此thử 疑nghi 故cố 約ước 真Chân 如Như 法Pháp 身thân 以dĩ 問vấn 善thiện 現hiện 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

言ngôn 如như 我ngã 解giải 佛Phật 所sở 說thuyết 義nghĩa 。 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 名danh 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 無vô 有hữu 定định 法pháp

如Như 來Lai 可khả 說thuyết 。

述thuật 曰viết 。 第đệ 二nhị 答đáp 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 答đáp 次thứ 釋thích 此thử 初sơ 也dã 。 善thiện 現hiện 意ý 云vân 。 若nhược 據cứ 世thế 諦đế 報báo 化hóa 二nhị 身thân 可khả 有hữu 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 可khả 有hữu 說thuyết 法Pháp 。 若nhược 約ước 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 者giả 。 真Chân 如Như 法Pháp 身thân 內nội 自tự 堪kham 寂tịch 。 本bổn 無vô 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 無vô 能năng 說thuyết 法Pháp 。 無vô 有hữu 定định 法pháp 。 者giả 謂vị 法Pháp 身thân 無vô 相tướng 中trung 無vô 有hữu 定định 法pháp 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 亦diệc 無vô 定định 法pháp 而nhi 可khả 說thuyết 也dã 。 但đãn 欲dục 無vô 定định 可khả 得đắc 可khả 說thuyết 。 不bất 遮già 世thế 諦đế 報báo 化hóa 之chi 身thân 亦diệc 有hữu 不bất 定định 得đắc 不bất 定định 說thuyết 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。

如Như 來Lai 所sở 說thuyết 法Pháp 。 皆giai 不bất 可khả 取thủ 。 不bất 可khả 說thuyết 非phi 法pháp

非phi 非phi 法pháp 。

述thuật 曰viết 。 此thử 釋thích 也dã 。 於ư 中trung 兩lưỡng 重trọng/trùng 展triển 轉chuyển 釋thích 前tiền 。 此thử 初sơ 也dã 。 謂vị 何hà 以dĩ 故cố 無vô 定định 法pháp 可khả 說thuyết 。 內nội 既ký 不bất 可khả 說thuyết 於ư 外ngoại 亦diệc 不bất 可khả 取thủ 。 故cố 於ư 外ngoại 若nhược 有hữu 可khả 取thủ 是thị 應ưng 於ư 內nội 亦diệc 有hữu 可khả 說thuyết 。 既ký 無vô 可khả 取thủ 明minh 無vô 可khả 說thuyết 也dã 。 不bất 可khả 說thuyết 非phi 法pháp 非phi 非phi 法pháp 者giả 。 謂vị 愚ngu 夫phu 執chấp 人nhân 法pháp 為vi 有hữu 。 名danh 之chi 為vi 法Pháp 。 撥bát 圓viên 成thành 是thị 無vô 名danh 非phi 法pháp 。 聖thánh 者giả 達đạt 人nhân 法pháp 為vi 無vô 名danh 為vi 非phi 法pháp 。 了liễu 圓viên 成thành 為vi 有hữu 名danh 非phi 非phi 法pháp 。 法Pháp 身thân 寂tịch 淨tịnh 不bất 可khả 說thuyết 非phi 法pháp 。 亦diệc 不bất 可khả 說thuyết 。 非phi 非phi 法pháp 也dã 。 故cố 論luận 云vân 應ứng 化hóa 非phi 真chân 佛Phật 。 亦diệc 非phi 說thuyết 法Pháp 者giả 。 說thuyết 法Pháp 不bất 二nhị 取thủ 無vô 說thuyết 離ly 言ngôn 相tương/tướng 。 應ứng 化hóa 既ký 非phi 真chân 佛Phật 真chân 說thuyết 。 即tức 明minh 亦diệc 是thị 假giả 佛Phật 假giả 說thuyết 也dã 。 於ư 內nội 既ký 無vô 二nhị 說thuyết 於ư 聖thánh 者giả 亦diệc 不bất 二nhị 取thủ 。 謂vị 取thủ 法pháp 及cập 非phi 法pháp 也dã 。 真chân 理lý 離ly 言ngôn 無vô 其kỳ 說thuyết 相tương/tướng 故cố 。 何hà 故cố 釋thích 中trung 但đãn 言ngôn 說thuyết 不bất 言ngôn 證chứng 。 論luận 云vân 若nhược 不bất 證chứng 者giả 即tức 不bất 能năng 說thuyết 。 故cố 謂vị 要yếu 先tiên 證chứng 方phương 能năng 說thuyết 也dã 。

所sở 以dĩ 者giả

何hà 一nhất 切thiết 賢hiền 聖thánh 。 皆giai 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp

而nhi 有hữu 差sai 別biệt 。

述thuật 曰viết 。 此thử 又hựu 釋thích 前tiền 也dã 。 謂vị 諸chư 聖Thánh 者giả 。 皆giai 以dĩ 無vô 分phân 別biệt 。 智trí 契khế 證chứng 真chân 理lý 。 方phương 能năng 斷đoạn 惑hoặc 而nhi 立lập 差sai 別biệt 故cố 聖thánh 人nhân 說thuyết 彼bỉ 無vô 為vi 法pháp 。 彼bỉ 聖thánh 人nhân 所sở 證chứng 法pháp 既ký 不bất 如như 是thị 說thuyết 。 何hà 況huống 如như 是thị 取thủ 。

何hà 以dĩ 故cố 。 彼bỉ 法pháp 遠viễn 離ly 言ngôn 說thuyết 相tương/tướng 非phi 可khả 說thuyết 故cố 。 上thượng 來lai 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 無vô 著trước 意ý 者giả 此thử 段đoạn 經kinh 文văn 即tức 是thị 第đệ 四tứ 欲dục 得đắc 法Pháp 身thân 。 於ư 中trung 上thượng 來lai 明minh 得đắc 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 竟cánh 。 此thử 第đệ 二nhị 明minh 欲dục 得đắc 證chứng 得đắc 法Pháp 身thân 。 於ư 中trung 有hữu 二nhị 。 謂vị 一nhất 者giả 智trí 相tương/tướng 至chí 得đắc 法Pháp 身thân 住trú 處xứ 。 謂vị 無vô 分phân 別biệt 。 智trí 能năng 契khế 得đắc 真Chân 如Như 法Pháp 身thân 。 即tức 以dĩ 智trí 相tương/tướng 為vi 住trú 處xứ 也dã 。 二nhị 者giả 福phước 相tương/tướng 至chí 得đắc 法Pháp 身thân 住trú 處xứ 。 此thử 明minh 初sơ 也dã 。 謂vị 前tiền 欲dục 得đắc 色sắc 身thân 佛Phật 言ngôn 色sắc 身thân 虛hư 妄vọng 。 教giáo 求cầu 法Pháp 身thân 。 欲dục 求cầu 法Pháp 身thân 先tiên 修tu 諸chư 真chân 之chi 智trí 。 即tức 是thị 菩Bồ 提Đề 。 法Pháp 身thân 故cố 名danh 智trí 相tương/tướng 。 由do 求cầu 智trí 相tương/tướng 法Pháp 身thân 故cố 佛Phật 以dĩ 真Chân 如Như 法Pháp 身thân 。 為vi 問vấn 謂vị 外ngoại 事sự 中trung 而nhi 有hữu 執chấp 他tha 可khả 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 機cơ 有hữu 可khả 說thuyết 法Pháp 。 於ư 內nội 無vô 相tướng 法Pháp 身thân 之chi 中trung 本bổn 無vô 智trí 身thân 菩Bồ 提Đề 可khả 得đắc 。 亦diệc 無vô 法pháp 而nhi 可khả 說thuyết 故cố 以dĩ 為vi 問vấn 也dã 。 善thiện 現hiện 答đáp 言ngôn 義nghĩa 亦diệc 同đồng 。 然nhiên 解giải 佛Phật 意ý 故cố 約ước 真Chân 如Như 理lý 彼bỉ 二nhị 俱câu 無vô 也dã 。 謂vị 於ư 內nội 真Chân 如Như 理lý 不bất 可khả 說thuyết 。 非phi 法pháp 非phi 非phi 法pháp 。 故cố 即tức 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 也dã 。 於ư 外ngoại 聽thính 者giả 依y 真Chân 如Như 理lý 不bất 可khả 取thủ 故cố 。 無vô 聞văn 無vô 得đắc 也dã 。 此thử 即tức 說thuyết 聽thính 皆giai 依y 真Chân 如Như 也dã 。 世thế 親thân 釋thích 意ý 說thuyết 證chứng 真Chân 如Như 故cố 不bất 說thuyết 法Pháp 非phi 法pháp 。 聽thính 離ly 妄vọng 執chấp 故cố 不bất 取thủ 法pháp 非phi 法pháp 。 謂vị 法pháp 者giả 所sở 執chấp 人nhân 法pháp 為vi 有hữu 故cố 。 非phi 法pháp 者giả 所sở 撥bát 圓viên 成thành 為vi 空không 故cố 也dã 。 依y 等đẳng 五ngũ 義nghĩa 配phối 文văn 者giả 如như 論luận 自tự 顯hiển 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 若nhược 人nhân 滿mãn 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 七thất 寶bảo 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 是thị 人nhân 所sở 得đắc 福phước 德đức

寧ninh 為vi 多đa 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 釋thích 初sơ 校giảo 量lượng 之chi 中trung 上thượng 來lai 三tam 段đoạn 。 釋thích 疑nghi 自tự 下hạ 正chánh 校giảo 量lượng 也dã 。 外ngoại 意ý 云vân 真chân 理lý 之chi 中trung 既ký 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 。 無vô 菩Bồ 薩Tát 而nhi 可khả 得đắc 者giả 。 所sở 行hành 無vô 相tướng 之chi 福phước 。 豈khởi 不bất 空không 施thí 耶da 。 世Thế 尊Tôn 挾hiệp 此thử 意ý 故cố 問vấn 善thiện 現hiện 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 後hậu 如Như 來Lai 成thành 此thử 初sơ 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

言ngôn 甚thậm 多đa 世Thế 尊Tôn 何hà 以dĩ 故cố 是thị 福phước 德đức 即tức 非phi 福phước 德đức 性tánh 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết

福phước 德đức 多đa 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 答đáp 中trung 初sơ 標tiêu 次thứ 釋thích 。 言ngôn 是thị 福phước 者giả 謂vị 舉cử 財tài 施thí 福phước 德đức 。 即tức 非phi 福phước 德đức 性tánh 。 者giả 謂vị 非phi 是thị 感cảm 出xuất 世thế 之chi 福phước 德đức 性tánh 也dã 。 謂vị 要yếu 聽thính 聞văn 發phát 生sanh 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 方phương 得đắc 出xuất 世thế 無vô 相tướng 果quả 故cố 。 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 。 福phước 德đức 多đa 者giả 。 謂vị 是thị 故cố 如Như 來Lai 說thuyết 。 此thử 財tài 施thí 福phước 能năng 感cảm 世thế 間gian 福phước 德đức 多đa 。

佛Phật 言ngôn 若nhược 復phục 有hữu 人nhân

於ư 此thử 經Kinh 中trung 。 受thọ 持trì 乃nãi 至chí 。 四tứ 句cú 偈kệ 等đẳng 。 為vì 他tha 人nhân 說thuyết

其kỳ 福phước 勝thắng 彼bỉ 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 佛Phật 為vi 校giảo 量lượng 之chi 中trung 初sơ 正chánh 校giảo 量lượng 次thứ 釋thích 所sở 以dĩ 。 此thử 初sơ 也dã 。 乃nãi 至chí 四tứ 句cú 偈kệ 。 者giả 謂vị 下hạ 至chí 受thọ 持trì 四tứ 句cú 也dã 。 謂vị 領lãnh 納nạp 在tại 心tâm 名danh 受thọ 。 記ký 令linh 不bất 忘vong 稱xưng 持trì 。 四tứ 句cú 偈kệ 者giả 。 謂vị 明minh 此thử 宗tông 義nghĩa 之chi 處xứ 。 義nghĩa 圓viên 足túc 者giả 即tức 為vi 一nhất 句cú 。 如như 說thuyết 廣quảng 大đại 第đệ 一nhất 常thường 。 心tâm 不bất 顛điên 倒đảo 。 此thử 四tứ 心tâm 各các 為vi 一nhất 句cú 也dã 。 又hựu 如như 不bất 住trụ 於ư 事sự 。 應ưng 行hành 布bố 施thí 。 即tức 為vi 一nhất 句cú 。 如như 是thị 准chuẩn 知tri 。 此thử 經Kinh 宗tông 者giả 謂vị 無vô 分phân 別biệt 。 破phá 於ư 分phân 別biệt 為vi 宗tông 也dã 。 如như 言ngôn 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 等đẳng 。 者giả 是thị 集tập 名danh 。 雖tuy 有hữu 多đa 句cú 義nghĩa 非phi 足túc 故cố 終chung 不bất 成thành 句cú 也dã 。 如như 說thuyết 不bất 生sanh 亦diệc 不bất 滅diệt 。 不bất 常thường 亦diệc 不bất 斷đoạn 等đẳng 亦diệc 非phi 句cú 義nghĩa 也dã 。 謂vị 由do 受thọ 持trì 為vì 他tha 說thuyết 故cố 。 能năng 生sanh 智trí 慧tuệ 。 證chứng 無vô 相tướng 果quả 。 此thử 福phước 不bất 空không 。 唯duy 此thử 二nhị 種chủng 能năng 趣thú 菩Bồ 提Đề 故cố 。

何hà 以dĩ

故cố 須Tu 菩Bồ 提Đề 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 。 及cập 諸chư 佛Phật 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 法Pháp 皆giai 從tùng

此thử 經Kinh 出xuất 。

述thuật 曰viết 。 此thử 釋thích 也dã 。 謂vị 由do 因nhân 聽thính 聞văn 此thử 經Kinh 故cố 依y 教giáo 思tư 惟duy 修tu 習tập 。 引dẫn 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 契khế 會hội 真chân 。 智trí 圓viên 滿mãn 故cố 。 從tùng 此thử 生sanh 理lý 先tiên 妄vọng 覆phú 故cố 名danh 之chi 為vi 出xuất 今kim 此thử 總tổng 合hợp 說thuyết 故cố 但đãn 言ngôn 出xuất 也dã 。 謂vị 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 。 者giả 報báo 化hóa 二nhị 佛Phật 從tùng 此thử 經Kinh 生sanh 也dã 。 及cập 諸chư 佛Phật 阿a 耨nậu 菩Bồ 提Đề 者giả 諸chư 法Pháp 身thân 佛Phật 從tùng 此thử 經Kinh 出xuất 也dã 。 論luận 云vân 於ư 實thật 名danh 了liễu 因nhân 者giả 謂vị 於ư 無vô 為vi 實thật 相tướng 了liễu 因nhân 所sở 得đắc 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 所sở

謂vị 佛Phật 法Pháp 者giả 即tức 非phi 佛Phật 法Pháp 。

述thuật 曰viết 。 更cánh 釋thích 受thọ 持trì 福phước 勝thắng 之chi 意ý 也dã 。 謂vị 以dĩ 無vô 分phân 別biệt 。 智trí 契khế 證chứng 真chân 理lý 。 理lý 智trí 圓viên 明minh 名danh 為vi 佛Phật 法Pháp 。 此thử 唯duy 十thập 方phương 諸chư 佛Phật 。 同đồng 得đắc 名danh 為vi 佛Phật 法Pháp 。 餘dư 人nhân 不bất 得đắc 故cố 。 即tức 非phi 佛Phật 法Pháp 。 又hựu 初sơ 一nhất 法pháp 唯duy 佛Phật 自tự 解giải 餘dư 人nhân 不bất 解giải 名danh 非phi 佛Phật 法Pháp 。 此thử 第đệ 一nhất 法pháp 即tức 以dĩ 受thọ 持trì 此thử 經Kinh 。 及cập 為vì 他tha 說thuyết 為vi 因nhân 。 故cố 說thuyết 此thử 二nhị 福phước 德đức 勝thắng 也dã 。 上thượng 來lai 世thế 親thân 釋thích 。 竟cánh 依y 無vô 著trước 者giả 彼bỉ 說thuyết 欲dục 得đắc 證chứng 得đắc 法Pháp 身thân 中trung 有hữu 二nhị 。 上thượng 來lai 明minh 智trí 相tương/tướng 法Pháp 身thân 竟cánh 。 此thử 明minh 為vi 得đắc 福phước 相tương/tướng 至chí 得đắc 法Pháp 身thân 住trú 處xứ 也dã 。 謂vị 外ngoại 有hữu 疑nghi 曰viết 。 上thượng 說thuyết 於ư 真Chân 如Như 理lý 中trung 無vô 智trí 相tương/tướng 法Pháp 身thân 可khả 得đắc 。 又hựu 無vô 法pháp 可khả 說thuyết 者giả 。 欲dục 受thọ 持trì 此thử 經Kinh 。 為vi 欲dục 得đắc 福phước 耶da 。 故cố 如Như 來Lai 為vi 校giảo 量lượng 也dã 。 謂vị 於ư 如Như 來Lai 。 言ngôn 說thuyết 法Pháp 身thân 若nhược 有hữu 諸chư 受thọ 之chi 者giả 。 能năng 生sanh 福phước 相tương/tướng 至chí 得đắc 法Pháp 身thân 。 故cố 若nhược 受thọ 持trì 一nhất 四tứ 句cú 者giả 。 生sanh 福phước 甚thậm 多đa 。 依y 等đẳng 五ngũ 義nghĩa 如như 論luận 應ưng 詳tường 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 能năng 作tác 是thị 念niệm 我ngã 得đắc

須Tu 陀Đà 洹Hoàn 果Quả 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 說thuyết 此thử 下hạ 有hữu 二nhị 校giảo 量lượng 。 合hợp 二nhị 為vi 一nhất 文văn 。 於ư 中trung 二nhị 。 初sơ 釋thích 疑nghi 次thứ 校giảo 量lượng 。 釋thích 疑nghi 有hữu 三tam 。 一nhất 者giả 約ước 二Nhị 乘Thừa 以dĩ 生sanh 疑nghi 。 謂vị 前tiền 說thuyết 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 得đắc 名danh 。 無vô 為vi 法Pháp 中trung 。 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 者giả 。 何hà 故cố 預dự 流lưu 等đẳng 云vân 我ngã 能năng 取thủ 自tự 果quả 。 復phục 云vân 我ngã 得đắc 我ngã 證chứng 耶da 。 第đệ 二nhị 疑nghi 云vân 。 若nhược 言ngôn 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 者giả 何hà 故cố 如Như 來Lai 。 昔tích 於ư 燃Nhiên 燈Đăng 佛Phật 所sở 聞văn 法Pháp 。 故cố 從tùng 七Thất 地Địa 入nhập 八Bát 地Địa 耶da 。 是thị 即tức 有hữu 說thuyết 有hữu 取thủ 故cố 。 第đệ 三tam 若nhược 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 者giả 何hà 故cố 菩Bồ 薩Tát 。 取thủ 莊trang 嚴nghiêm 淨tịnh 國quốc 土độ 等đẳng 耶da 。 此thử 三tam 種chủng 疑nghi 皆giai 於ư 前tiền 說thuyết 一nhất 切thiết 聖thánh 人nhân 。 以dĩ 無vô 為vi 法Pháp 。 而nhi 有hữu 差sai 別biệt 。 故cố 生sanh 疑nghi 也dã 。 不bất 同đồng 前tiền 段đoạn 校giảo 量lượng 中trung 所sở 生sanh 疑nghi 者giả 皆giai 於ư 應ưng 不bất 住trụ 相tương/tướng 想tưởng 以dĩ 生sanh 也dã 。 就tựu 此thử 破phá 初sơ 疑nghi 之chi 中trung 有hữu 四tứ 。 一nhất 一nhất 文văn 中trung 皆giai 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 。 此thử 為vi 初sơ 問vấn 也dã 。 流lưu 有hữu 二nhị 種chủng 一nhất 者giả 生sanh 死tử 流lưu 。 二nhị 者giả 出xuất 世thế 流lưu 類loại 。 若nhược 望vọng 生sanh 死tử 即tức 是thị 逆nghịch 流lưu 。 若nhược 望vọng 出xuất 世thế 便tiện 是thị 預dự 流lưu 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。 何hà 以dĩ 故cố 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 名danh 為vi 入Nhập 流Lưu 。 而nhi 無vô 所sở 入nhập 。 不bất 入nhập 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp

是thị 名danh 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 善thiện 現hiện 答đáp 。 初sơ 標tiêu 答đáp 次thứ 釋thích 答đáp 也dã 。 此thử 答đáp 意ý 云vân 。 若nhược 正chánh 在tại 觀quán 中trung 證chứng 理lý 之chi 時thời 。 而nhi 無vô 趣thú 入nhập 不bất 作tác 趣thú 入nhập 之chi 解giải 。 故cố 但đãn 為vi 其kỳ 立lập 名danh 稱xưng 曰viết 預dự 流lưu 也dã 。 又hựu 若nhược 入nhập 色sắc 聲thanh 香hương 等đẳng 是thị 有hữu 分phân 別biệt 。 正chánh 證chứng 真chân 理lý 之chi 時thời 但đãn 冥minh 契khế 理lý 。 而nhi 不bất 入nhập 色sắc 聲thanh 等đẳng 法pháp 。 故cố 名danh 預Dự 流Lưu 也dã 。 餘dư 皆giai 據cứ 觀quán 中trung 而nhi 答đáp 也dã 。 謂vị 在tại 觀quán 時thời 不bất 作tác 能năng 得đắc 能năng 證chứng 解giải 。 故cố 名danh 與dữ 前tiền 無vô 違vi 也dã 。 上thượng 來lai 世thế 親thân 意ý 。 無vô 著trước 者giả 上thượng 來lai 四tứ 差sai 別biệt 竟cánh 。 此thử 第đệ 五ngũ 為vi 修tu 道Đạo 勝thắng 得đắc 中trung 無vô 慢mạn 也dã 。 若nhược 八bát 種chủng 住trú 處xứ 之chi 中trung 第đệ 四tứ 離ly 障chướng 礙ngại 住trú 處xứ 中trung 有hữu 十thập 二nhị 。 此thử 初sơ 離ly 慢mạn 障chướng 也dã 。 謂vị 諸chư 聖Thánh 者giả 。 云vân 我ngã 能năng 得đắc 果quả 我ngã 是thị 預dự 流lưu 等đẳng 。 故cố 名danh 之chi 為vi 慢mạn 。 今kim 答đáp 若nhược 在tại 觀quán 中trung 之chi 時thời 而nhi 無vô 我ngã 得đắc 之chi 慢mạn 也dã 。 然nhiên 前tiền 三tam 果quả 出xuất 觀quán 容dung 起khởi 。 第đệ 四Tứ 果Quả 者giả 煩phiền 惱não 定định 無vô 所sở 知tri 容dung 起khởi 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 斯Tư 陀Đà 含Hàm 能năng 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 斯Tư 陀Đà 含Hàm 果Quả 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

何hà 以dĩ 故cố 。 斯Tư 陀Đà 含Hàm 名danh 一Nhất 往Vãng 來Lai 。 而nhi 實thật 無vô 往vãng 來lai 。 是thị 名danh 斯Tư 陀Đà 含Hàm 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 。 阿A 那Na 含Hàm 能năng 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 阿A 那Na 含Hàm 果Quả 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

何hà 以dĩ 故cố 。 阿A 那Na 含Hàm 名danh 為vi 不Bất 來Lai 。 而nhi 實thật 無vô 不bất 來lai 。 是thị 故cố 名danh 阿A 那Na 含Hàm 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 。 阿A 羅La 漢Hán 能năng 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道Đạo 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

何hà 以dĩ 故cố 。 實thật 無vô 有hữu 法Pháp 。 名danh 阿A 羅La 漢Hán 。

世Thế 尊Tôn 。 若nhược 阿A 羅La 漢Hán 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道Đạo 。 即tức 為vi 著trước 我ngã 人nhân 。

眾chúng 生sanh 壽thọ 者giả 。

述thuật 曰viết 。 此thử 後hậu 之chi 三tam 果quả 皆giai 應ưng 准chuẩn 前tiền 通thông 釋thích 。 然nhiên 前tiền 三tam 果quả 之chi 中trung 皆giai 應ưng 有hữu 即tức 為vi 著trước 我ngã 。 人nhân 等đẳng 譯dịch 家gia 略lược 故cố 無vô 也dã 就tựu 第đệ 四Tứ 果Quả 中trung 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 。 中trung 初sơ 正chánh 答đáp 阿A 羅La 漢Hán 。 次thứ 善thiện 現hiện 引dẫn 己kỷ 為vi 證chứng 令linh 他tha 信tín 故cố 。

世Thế 尊Tôn 佛Phật 說thuyết

我ngã 得đắc 無Vô 諍Tranh 三Tam 昧Muội 。 人nhân 中trung 最tối 為vi 第đệ 一nhất 。 是thị 第đệ 一nhất 離ly 欲dục 阿A 羅La 漢Hán 。 我ngã 不bất 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 是thị 離ly 欲dục 阿A 羅La 漢Hán 。 世Thế 尊Tôn 我ngã 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道Đạo 。 世Thế 尊Tôn 則tắc 不bất 說thuyết 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 是thị 樂nhạo 阿a 蘭lan 那na 行hạnh 者giả 。 以dĩ 須Tu 菩Bồ 提Đề 實thật 無vô 所sở 行hành 。 而nhi 名danh 須Tu 菩Bồ 提Đề 是thị 樂nhạo/nhạc/lạc 阿a

蘭lan 那na 行hành 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 引dẫn 證chứng 也dã 。 言ngôn 我ngã 是thị 第đệ 一nhất 離ly 欲dục 者giả 謂vị 能năng 離ly 煩phiền 惱não 。 障chướng 及cập 定định 障chướng 故cố 也dã 。 以dĩ 是thị 俱câu 解giải 脫thoát 故cố 不bất 同đồng 慧tuệ 解giải 脫thoát 但đãn 離ly 煩phiền 惱não 障chướng 也dã 。 就tựu 引dẫn 己kỷ 為vi 證chứng 之chi 中trung 有hữu 三tam 。 初sơ 明minh 佛Phật 與dữ 勝thắng 名danh 。 次thứ 彰chương 不bất 念niệm 。 後hậu 釋thích 成thành 前tiền 義nghĩa 。 若nhược 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 等đẳng 者giả 。 是thị 則tắc 有hữu 我ngã 人nhân 等đẳng 執chấp 還hoàn 有hữu 煩phiền 惱não 不bất 能năng 無vô 諍tranh 。 世Thế 尊Tôn 即tức 不bất 說thuyết 我ngã 為vi 無vô 諍tranh 行hành 也dã 。 以dĩ 有hữu 諍tranh 故cố 世Thế 尊Tôn 說thuyết 。 即tức 知tri 我ngã 無vô 不bất 念niệm 得đắc 無vô 諍tranh 行hành 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

於ư 意ý 云vân 何hà 。 如Như 來Lai 昔tích 在tại 然Nhiên 燈Đăng 佛Phật 所sở 於ư 法pháp

有hữu 所sở 得đắc 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 釋thích 此thử 破phá 第đệ 二nhị 疑nghi 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 問vấn 次thứ 答đáp 。 言ngôn 然nhiên 燈đăng 者giả 即tức 謂vị 定định 光quang 。 謂vị 釋Thích 迦Ca 佛Phật 昔tích 為vi 。 菩Bồ 薩Tát 之chi 時thời 。 七thất 地địa 將tương 滿mãn 當đương 爾nhĩ 摩ma 納nạp 仙tiên 人nhân 。 聞văn 定định 光quang 佛Phật 。 欲dục 來lai 入nhập 城thành 。 遂toại 從tùng 一nhất 女nữ 人nhân 買mãi 華hoa 將tương 以dĩ 散tán 佛Phật 又hựu 表biểu 己kỷ 之chi 深thâm 敬kính 。 布bố 髮phát 掩yểm 泥nê 當đương 。 爾nhĩ 佛Phật 為vi 說thuyết 法Pháp 。 即tức 入nhập 八bát 地địa 。 第đệ 三tam 僧Tăng 祇kỳ 初sơ 也dã 。 其kỳ 賣mại 華hoa 女nữ 人nhân 聞văn 言ngôn 供cung 佛Phật 遂toại 不bất 取thủ 錢tiền 。 便tiện 共cộng 同đồng 願nguyện 。 因nhân 此thử 而nhi 來lai 恆hằng 為vi 夫phu 婦phụ 作tác 善Thiện 知Tri 識Thức 。 即tức 耶da 輸du 也dã 。 謂vị 外ngoại 有hữu 疑nghi 曰viết 。 上thượng 言ngôn 聖thánh 人nhân 以dĩ 無vô 為vi 差sai 別biệt 故cố 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 。 何hà 故cố 釋Thích 迦Ca 於ư 燃nhiên 燈đăng 所sở 而nhi 取thủ 法pháp 。 定định 光quang 復phục 為vi 說thuyết 耶da 。 今kim 為vi 破phá 此thử 疑nghi 故cố 以dĩ 為vi 問vấn 也dã 。 言ngôn 有hữu 所sở 得đắc 者giả 。 謂vị 分phân 別biệt 心tâm 妄vọng 所sở 執chấp 法pháp 也dã 。 無vô 所sở 得đắc 者giả 。 謂vị 智trí 證chứng 真chân 時thời 無vô 彼bỉ 分phân 別biệt 之chi 心tâm 。 所sở 得đắc 法Pháp 也dã 。 但đãn 言ngôn 無vô 彼bỉ 分phân 別biệt 心tâm 之chi 所sở 得đắc 名danh 無vô 所sở 得đắc 。 不bất 遮già 智trí 內nội 冥minh 真chân 亦diệc 為vi 所sở 得đắc 也dã 。 此thử 意ý 云vân 。 佛Phật 於ư 定định 光quang 所sở 聞văn 法Pháp 時thời 無vô 於ư 分phân 別biệt 所sở 執chấp 。 有hữu 所sở 得đắc 法Pháp 。 但đãn 智trí 內nội 冥minh 真Chân 如Như 於ư 所sở 執chấp 中trung 。 都đô 無vô 所sở 得đắc 。 證chứng 智trí 不bất 可khả 說thuyết 不bất 可khả 取thủ 故cố 。 亦diệc 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 也dã 。 故cố 今kim 問vấn 言ngôn 佛Phật 於ư 燃Nhiên 燈Đăng 佛Phật 所sở 。 智trí 證chứng 於ư 法pháp 時thời 為vi 有hữu 所sở 得đắc 不phủ 。

世Thế 尊Tôn 如Như 來Lai

在tại 然Nhiên 燈Đăng 佛Phật 所sở 於ư 法pháp 實thật

無vô 所sở 得đắc 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 答đáp 可khả 知tri 也dã 。 論luận 云vân 不bất 取thủ 理lý 實thật 智trí 者giả 。 謂vị 不bất 取thủ 者giả 不bất 分phân 別biệt 之chi 心tâm 執chấp 取thủ 也dã 。 理lý 實thật 智trí 者giả 謂vị 以dĩ 智trí 證chứng 實thật 理lý 時thời 。 分phân 別biệt 取thủ 執chấp 者giả 都đô 無vô 所sở 得đắc 也dã 。 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 無vô 著trước 者giả 此thử 第đệ 五ngũ 為vi 不bất 離ly 佛Phật 出xuất 時thời 。 故cố 離ly 障chướng 住trú 處xứ 十thập 二nhị 中trung 此thử 第đệ 二nhị 離ly 少thiểu 聞văn 障chướng 也dã 。 謂vị 若nhược 行hành 無vô 所sở 得đắc 名danh 為vi 多đa 聞văn 。 若nhược 作tác 有hữu 所sở 得đắc 是thị 少thiểu 聞văn 。 然nhiên 佛Phật 於ư 定định 光quang 佛Phật 不bất 作tác 分phân 別biệt 。 取thủ 執chấp 有hữu 所sở 得đắc 。 故cố 是thị 離ly 少thiểu 聞văn 障chướng 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 菩Bồ 薩Tát 莊trang 嚴nghiêm

佛Phật 土độ 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 此thử 破phá 第đệ 三tam 疑nghi 也dã 。 謂vị 有hữu 疑nghi 。 曰viết 無vô 為vi 法Pháp 中trung 。 既ký 不bất 可khả 取thủ 。 不bất 可khả 說thuyết 者giả 。 何hà 故cố 菩Bồ 薩Tát 。 取thủ 莊trang 嚴nghiêm 淨tịnh 佛Phật 國quốc 土độ 。 復phục 云vân 何hà 受thọ 樂lạc 報báo 佛Phật 取thủ 自tự 法Pháp 王Vương 身thân 。 復phục 云vân 何hà 餘dư 世thế 間gian 復phục 取thủ 是thị 法Pháp 王Vương 身thân 耶da 。 此thử 中trung 有hữu 二nhị 初sơ 破phá 彼bỉ 疑nghi 菩Bồ 薩Tát 取thủ 莊trang 嚴nghiêm 淨tịnh 土độ 。 次thứ 破phá 疑nghi 佛Phật 取thủ 自tự 法Pháp 王Vương 身thân 。 初sơ 中trung 有hữu 三tam 。 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 。 後hậu 世Thế 尊Tôn 示thị 勸khuyến 。 此thử 初sơ 問vấn 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 取thủ 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 國quốc 土thổ/độ 者giả 。 謂vị 初Sơ 地Địa 已dĩ 上thượng 菩Bồ 薩Tát 生sanh 報báo 淨tịnh 土độ 。 隨tùy 其kỳ 分phần/phân 量lượng 於ư 一nhất 一nhất 地địa 見kiến 佛Phật 不bất 同đồng 。 自tự 身thân 有hữu 異dị 既ký 處xứ 淨tịnh 土độ 之chi 中trung 。 即tức 是thị 取thủ 自tự 莊trang 。 嚴nghiêm 淨tịnh 佛Phật 土độ 。 何hà 故cố 前tiền 言ngôn 聖thánh 人nhân 以dĩ 無vô 為vi 有hữu 。 其kỳ 差sai 別biệt 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 耶da 。 今kim 破phá 此thử 疑nghi 者giả 。 謂vị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 以dĩ 無vô 分phân 別biệt 。 智trí 內nội 證chứng 真chân 理lý 莊trang 嚴nghiêm 。 故cố 於ư 外ngoại 事sự 形hình 相tướng 之chi 中trung 即tức 得đắc 。 七thất 寶bảo 莊trang 嚴nghiêm 。 於ư 內nội 證chứng 莊trang 嚴nghiêm 之chi 時thời 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 也dã 。 若nhược 於ư 外ngoại 事sự 形hình 相tướng 之chi 中trung 而nhi 言ngôn 我ngã 。 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 者giả 。 此thử 可khả 為vi 取thủ 。 菩Bồ 薩Tát 便tiện 是thị 住trụ 色sắc 等đẳng 境cảnh 中trung 。 既ký 證chứng 無vô 相tướng 之chi 莊trang 嚴nghiêm 。 何hà 名danh 取thủ 淨tịnh 土độ 。 故cố 偈kệ 云vân 智trí 習tập 唯duy 識thức 通thông 。 智trí 習tập 謂vị 修tu 習tập 。 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 唯duy 識thức 謂vị 智trí 相tương 應ứng 淨tịnh 識thức 。 通thông 者giả 謂vị 達đạt 真chân 理lý 。 即tức 真chân 莊trang 嚴nghiêm 也dã 。 故cố 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 解giải 十thập 八bát 圓viên 滿mãn 淨tịnh 土độ 中trung 云vân 。 出xuất 世thế 善thiện 根căn 。 之chi 所sở 集tập 起khởi 者giả 。 此thử 說thuyết 淨tịnh 因nhân 也dã 。 謂vị 要yếu 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 修tu 行hành 出xuất 世thế 善thiện 根căn 。 積tích 集tập 長trường 時thời 即tức 能năng 證chứng 會hội 。 故cố 名danh 為vi 因nhân 。 又hựu 廣quảng 大đại 自tự 在tại 淨tịnh 識thức 為vi 相tướng 者giả 。 謂vị 以dĩ 淨tịnh 識thức 為vi 淨tịnh 土độ 體thể 也dã 。 心tâm 淨tịnh 即tức 佛Phật 土độ 淨tịnh 故cố 也dã 。 又hựu 云vân 大đại 念niệm 慧tuệ 行hành 。 以dĩ 為vi 遊du 路lộ 。 大đại 止chỉ 妙diệu 觀quán 。 而nhi 為vi 所sở 乘thừa 。 廣quảng 大đại 法Pháp 味vị 。 喜hỷ 樂lạc 所sở 持trì 。 空không 無vô 相tướng 願nguyện 。 為vi 所sở 入nhập 門môn 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 者giả 。 佛Phật 問vấn 善thiện 現hiện 云vân 於ư 外ngoại 形hình 相tướng 。 菩Bồ 薩Tát 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 不phủ 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。

何hà 以dĩ 故cố 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 者giả 。 即tức 非phi 莊trang 嚴nghiêm

是thị 名danh 莊trang 嚴nghiêm 。

述thuật 曰viết 。 第đệ 二nhị 答đáp 中trung 初sơ 總tổng 答đáp 次thứ 別biệt 釋thích 。 但đãn 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 要yếu 內nội 證chứng 莊trang 嚴nghiêm 。 方phương 住trụ 外ngoại 七thất 寶bảo 。 非phi 如như 觀quán 西tây 方phương 池trì 水thủy 等đẳng 名danh 莊trang 嚴nghiêm 也dã 。 有hữu 形hình 相tướng 莊trang 嚴nghiêm 即tức 是thị 住trụ 於ư 色sắc 等đẳng 境cảnh 界giới 中trung 。 故cố 言ngôn 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 土độ 者giả 。 謂vị 內nội 莊trang 嚴nghiêm 也dã 。 即tức 非phi 莊trang 嚴nghiêm 。 者giả 非phi 外ngoại 形hình 相tướng 莊trang 嚴nghiêm 也dã 。 是thị 名danh 莊trang 嚴nghiêm 。 者giả 是thị 無vô 相tướng 無vô 取thủ 真chân 莊trang 嚴nghiêm 也dã 。

是thị 故cố 須tu

菩Bồ 提Đề 諸chư 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 應ưng 如như 是thị 生sanh 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 不bất 應ưng 住trụ 色sắc 生sanh 心tâm 。 不bất 應ưng 住trụ 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp 生sanh 心tâm 。 應ưng 無vô 所sở 住trụ

而nhi 生sanh 其kỳ 心tâm 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 示thị 勸khuyến 也dã 。 應ưng 如như 是thị 生sanh 清thanh 淨tịnh 心tâm 者giả 。 謂vị 應ưng 修tu 習tập 淨tịnh 智trí 淨tịnh 識thức 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 不bất 應ưng 住trụ 色sắc 等đẳng 生sanh 心tâm 者giả 。 謂vị 不bất 於ư 外ngoại 形hình 相tướng 起khởi 莊trang 嚴nghiêm 心tâm 。 應ưng 無vô 所sở 住trụ 。 而nhi 生sanh 其kỳ 心tâm 者giả 。 謂vị 要yếu 以dĩ 智trí 證chứng 於ư 無vô 住trụ 。 無vô 住trụ 即tức 無vô 因nhân 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 者giả 。 十thập 八bát 差sai 別biệt 之chi 中trung 此thử 為vi 第đệ 七thất 願nguyện 淨tịnh 佛Phật 土độ 。 離ly 障chướng 住trú 處xứ 十thập 二nhị 之chi 中trung 第đệ 三tam 為vi 離ly 小tiểu 攀phàn 緣duyên 作tác 念niệm 修tu 道Đạo 。 故cố 小tiểu 攀phàn 緣duyên 者giả 謂vị 作tác 有hữu 形hình 相tướng 莊trang 嚴nghiêm 淨tịnh 土độ 。 如như 求cầu 西tây 方phương 觀quán 日nhật 水thủy 等đẳng 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 身thân 如như 須Tu 彌Di 山Sơn 王Vương 。 於ư 意ý 云vân 何hà 是thị 身thân 為vi

大đại 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 此thử 破phá 第đệ 二nhị 取thủ 自tự 法Pháp 王Vương 身thân 疑nghi 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 問vấn 次thứ 答đáp 。 謂vị 有hữu 疑nghi 曰viết 。 前tiền 說thuyết 聖thánh 人nhân 無vô 為vi 。 而nhi 有hữu 差sai 別biệt 。 無vô 說thuyết 無vô 取thủ 。 何hà 故cố 報báo 身thân 自tự 受thọ 用dụng 法Pháp 樂lạc 。 取thủ 自tự 法Pháp 王Vương 身thân 。 謂vị 身thân 無vô 限hạn 。 遍biến 周chu 法Pháp 界Giới 。 故cố 一nhất 切thiết 世thế 間gian 復phục 取thủ 彼bỉ 。 云vân 是thị 法Pháp 王Vương 身thân 。 為vi 除trừ 此thử 疑nghi 也dã 。 偈kệ 云vân 如như 山sơn 王vương 無vô 取thủ 者giả 。 謂vị 如như 須Tu 彌Di 山Sơn 。 居cư 眾chúng 山sơn 而nhi 彼bỉ 無vô 心tâm 我ngã 是thị 山sơn 王vương 。 眾chúng 生sanh 有hữu 分phân 別biệt 心tâm 自tự 取thủ 彼bỉ 為vi 山sơn 王vương 。 報báo 佛Phật 亦diệc 爾nhĩ 。 已dĩ 無vô 分phân 別biệt 心tâm 故cố 。 自tự 不bất 言ngôn 我ngã 。 是thị 法Pháp 王Vương 身thân 。 眾chúng 生sanh 有hữu 分phân 別biệt 故cố 起khởi 分phân 別biệt 云vân 彼bỉ 是thị 法Pháp 王Vương 。 佛Phật 無vô 分phân 別biệt 心tâm 故cố 。 不bất 自tự 取thủ 為vi 法Pháp 王Vương 身thân 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。

甚thậm 大đại 世Thế 尊Tôn 何hà 以dĩ 故cố 佛Phật 說thuyết 非phi 身thân

是thị 名danh 大đại 身thân 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 答đáp 也dã 。 佛Phật 說thuyết 非phi 身thân 。 者giả 謂vị 非phi 有hữu 分phân 別biệt 身thân 。 是thị 名danh 大đại 身thân 。 者giả 是thị 無vô 分phân 別biệt 身thân 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 云vân 。 此thử 為vi 第đệ 八bát 。 成thành 就tựu 眾chúng 生sanh 。 又hựu 是thị 離ly 障chướng 住trú 處xứ 中trung 第đệ 四tứ 離ly 捨xả 眾chúng 生sanh 障chướng 。 故cố 此thử 意ý 云vân 。 如Như 來Lai 雖tuy 知tri 不bất 取thủ 形hình 相tướng 名danh 離ly 小tiểu 攀phàn 緣duyên 。 然nhiên 其kỳ 報báo 身thân 。 廣quảng 大đại 無vô 量lượng 。 羅La 睺Hầu 阿A 修Tu 羅La 王Vương 。 如như 須Tu 彌Di 山Sơn 。 大đại 眾chúng 生sanh 尚thượng 不bất 見kiến 其kỳ 自tự 體thể 。 何hà 況huống 欲dục 界giới 小tiểu 眾chúng 生sanh 。 是thị 則tắc 如Như 來Lai 。 捨xả 離ly 眾chúng 生sanh 不bất 度độ 也dã 。 為vi 此thử 故cố 有hữu 此thử 文văn 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

如như 恆Hằng 河Hà 中trung 所sở 有hữu 沙sa 數số 。 如như 是thị 沙sa 等đẳng 恆Hằng 河Hà 於ư 意ý 云vân 何hà 。 是thị 諸chư 恆Hằng 河Hà 沙sa

寧ninh 為vi 多đa 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 釋thích 就tựu 大đại 文văn 第đệ 二nhị 重trọng/trùng 校giảo 量lượng 之chi 中trung 上thượng 來lai 破phá 疑nghi 竟cánh 。 自tự 下hạ 第đệ 二nhị 正chánh 校giảo 量lượng 中trung 復phục 二nhị 。 初sơ 以dĩ 財tài 施thí 校giáo 。 次thứ 命mạng 施thí 校giáo 。 初sơ 中trung 復phục 二nhị 。 初sơ 正chánh 校giảo 量lượng 次thứ 隨tùy 說thuyết 。 是thị 經Kinh 已dĩ 下hạ 釋thích 所sở 以dĩ 。 前tiền 中trung 有hữu 三tam 。 初sơ 世Thế 尊Tôn 寄ký 喻dụ 以dĩ 問vấn 。 次thứ 善thiện 現hiện 順thuận 佛Phật 以dĩ 答đáp 。 第đệ 三tam 如Như 來Lai 正chánh 為vi 校giảo 量lượng 。 此thử 初sơ 也dã 。 阿A 耨Nậu 達Đạt 池Trì 。 出xuất 四tứ 大đại 河hà 。 所sở 以dĩ 偏thiên 將tương 恆Hằng 河Hà 為ví 喻dụ 者giả 。 阿a 含hàm 經kinh 說thuyết 有hữu 四tứ 義nghĩa 。 一nhất 者giả 有hữu 多đa 沙sa 故cố 。 二nhị 者giả 世thế 間gian 以dĩ 為vi 福phước 故cố 。 謂vị 將tương 為vi 淨tịnh 於ư 彼bỉ 求cầu 福phước 故cố 。 三tam 者giả 經kinh 劫kiếp 名danh 不bất 改cải 故cố 。 四tứ 者giả 佛Phật 近cận 彼bỉ 說thuyết 法Pháp 故cố 也dã 。 如như 恆Hằng 河Hà 中trung 所sở 有hữu 沙sa 數số 者giả 。 謂vị 取thủ 一nhất 恆Hằng 河Hà 中trung 沙sa 也dã 。 謂vị 方Phương 廣Quảng 深thâm 淺thiển 四tứ 十thập 里lý 為vi 一nhất 恆Hằng 河Hà 沙sa 也dã 。 如như 是thị 沙sa 等đẳng 恆Hằng 河Hà 者giả 謂vị 以dĩ 一nhất 恆Hằng 河Hà 中trung 沙sa 。 一nhất 一nhất 沙sa 復phục 作tác 一nhất 恆Hằng 河Hà 也dã 。 取thủ 此thử 無vô 量lượng 恆Hằng 河Hà 中trung 沙sa 。 一nhất 一nhất 沙sa 是thị 。 一nhất 佛Phật 世thế 界giới 。 以dĩ 此thử 爾nhĩ 數số 恆Hằng 河Hà 數số 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 尚thượng 不bất 如như 受thọ 持trì 。 此thử 經Kinh 乃nãi 至chí 一nhất 四tứ 句cú 偈kệ 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。 此thử 少thiểu 分phần 受thọ 持trì 功công 德đức 與dữ 菩Bồ 提Đề 為vi 因nhân 。 一nhất 切thiết 外ngoại 緣duyên 所sở 不bất 能năng 壞hoại 故cố 。 其kỳ 財tài 施thí 者giả 為vi 生sanh 死tử 因nhân 易dị 可khả 破phá 壞hoại 王vương 賊tặc 等đẳng 所sở 侵xâm 故cố 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

言ngôn 甚thậm 多đa 世Thế 尊Tôn 但đãn 諸chư 恆Hằng 河Hà 。 尚thượng 多đa 無vô 數số

何hà 況huống 其kỳ 沙sa 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 善thiện 現hiện 答đáp 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 我ngã 今kim 實thật 言ngôn

告cáo 汝nhữ 若nhược 有hữu 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 以dĩ 七thất 寶bảo 滿mãn 。 爾nhĩ 所sở 恆Hằng 河Hà 沙sa 數số 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 以dĩ 用dụng 布bố 施thí 。 得đắc 福phước 多đa 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。 甚thậm 多đa 世Thế 尊Tôn 佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 善thiện 男nam 子tử 善thiện 女nữ 人nhân 。 於ư 此thử 經Kinh 中trung 。 乃nãi 至chí 受thọ 持trì 。 四tứ 句cú 偈kệ 等đẳng 。 為vì 他tha 人nhân 說thuyết 。 而nhi 此thử 福phước 德đức

勝thắng 前tiền 福phước 德đức 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 佛Phật 正chánh 校giảo 量lượng 中trung 有hữu 三tam 。 一nhất 佛Phật 問vấn 二nhị 須Tu 菩Bồ 提Đề 答đáp 三tam 佛Phật 校giảo 量lượng 也dã 。

復phục 次thứ 須Tu 菩Bồ 提Đề

隨tùy 說thuyết 是thị 經Kinh 。 乃nãi 至chí 四tứ 句cú 偈kệ 等đẳng 。 當đương 知tri 此thử 處xứ 。 一nhất 切thiết 世thế 間gian 天thiên 。 人nhân 阿a 修tu 羅la 。 皆giai 應ưng 供cúng 養dường 。 如như 佛Phật 塔tháp 廟miếu 。 何hà 況huống 有hữu 人nhân 。 盡tận 能năng 受thọ 持trì 讀đọc 誦tụng 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 當đương 知tri 是thị 人nhân 。 成thành 就tựu 最tối 上thượng 第đệ 一nhất 。 希hy 有hữu 之chi 法Pháp 。 若nhược 是thị 經Kinh 典điển 。 所sở 在tại 之chi 處xứ 。 即tức 為vi 有hữu 佛Phật 若nhược

尊tôn 重trọng 弟đệ 子tử 。

述thuật 曰viết 。 自tự 下hạ 第đệ 二nhị 釋thích 所sở 以dĩ 也dã 。 於ư 中trung 有hữu 三tam 復phục 次thứ 。 何hà 以dĩ 多đa 財tài 布bố 施thí 不bất 如như 少thiểu 受thọ 持trì 耶da 。 由do 釋thích 此thử 意ý 故cố 有hữu 三tam 復phục 次thứ 也dã 。 謂vị 一nhất 者giả 在tại 處xứ 處xứ 勝thắng 在tại 人nhân 人nhân 尊tôn 故cố 。 二nhị 當đương 何hà 名danh 此thử 經Kinh 。 下hạ 能năng 摧tồi 二nhị 障chướng 故cố 勝thắng 。 三tam 者giả 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 。 已dĩ 下hạ 明minh 財tài 施thí 為vi 染nhiễm 因nhân 法Pháp 施thí 為vi 淨tịnh 因nhân 故cố 勝thắng 。 此thử 即tức 初sơ 也dã 。 於ư 中trung 復phục 二nhị 。 初sơ 明minh 在tại 處xứ 處xứ 勝thắng 。 次thứ 明minh 在tại 人nhân 人nhân 尊tôn 。 如như 佛Phật 塔tháp 廟miếu 。 者giả 此thử 是thị 十thập 方phương 諸chư 佛Phật 。 真chân 法Pháp 身thân 故cố 。 謂vị 碎toái 身thân 舍xá 利lợi 。 但đãn 一nhất 化hóa 佛Phật 之chi 體thể 。 此thử 般Bát 若Nhã 經kinh 一nhất 切thiết 諸chư 佛Phật 。 真chân 法Pháp 身thân 故cố 也dã 。 依y 無vô 著trước 釋thích 者giả 。 此thử 一nhất 段đoạn 文văn 即tức 是thị 十thập 八bát 差sai 別biệt 中trung 第đệ 九cửu 遠viễn 離ly 隨tùy 順thuận 外ngoại 論luận 散tán 亂loạn 。 故cố 第đệ 四tứ 離ly 障chướng 住trú 處xứ 十thập 二nhị 中trung 第đệ 五ngũ 離ly 樂nhạo/nhạc/lạc 外ngoại 論luận 散tán 亂loạn 也dã 。 謂vị 令linh 依y 此thử 般Bát 若Nhã 修tu 學học 。 不bất 令linh 習tập 讀đọc 外ngoại 典điển 籍tịch 故cố 。 文văn 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 以dĩ 四tứ 種chủng 因nhân 緣duyên 顯hiển 示thị 此thử 法pháp 勝thắng 異dị 。 次thứ 當đương 何hà 名danh 此thử 經Kinh 。 下hạ 為vi 對đối 治trị 如như 言ngôn 而nhi 執chấp 義nghĩa 。 就tựu 前tiền 四tứ 因nhân 緣duyên 中trung 即tức 為vi 四tứ 。 一nhất 者giả 攝nhiếp 取thủ 福phước 德đức 如như 經kinh 得đắc 福phước 多đa 彼bỉ 。 二nhị 者giả 天thiên 等đẳng 供cúng 養dường 如như 經kinh 隨tùy 所sở 有hữu 處xứ 等đẳng 。 三tam 難nạn/nan 作tác 如như 經kinh 成thành 就tựu 最tối 上thượng 希hy 有hữu 。 四tứ 者giả 起khởi 如Như 來Lai 念niệm 如như 經kinh 則tắc 為vi 有hữu 佛Phật 等đẳng 。

爾nhĩ 時thời 須Tu 菩Bồ 提Đề

白bạch 佛Phật 言ngôn 世Thế 尊Tôn 。 當đương 何hà 名danh 此thử 經Kinh 我ngã 等đẳng

云vân 何hà 奉phụng 持trì 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 此thử 第đệ 二nhị 。

復phục 次thứ 釋thích 所sở 以dĩ 也dã 。 謂vị 諸chư 煩phiền 惱não 。 如như 山sơn 如như 石thạch 。 而nhi 有hữu 金kim 剛cang 能năng 破phá 。 或hoặc 煩phiền 惱não 如như 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 能năng 除trừ 斷đoạn 故cố 。 或hoặc 如như 彩thải 畫họa 之chi 金kim 剛cang 。 廣quảng 如như 無vô 著trước 釋thích 。 謂vị 由do 有hữu 此thử 種chủng 種chủng 堪kham 能năng 故cố 受thọ 持trì 般Bát 若Nhã 功công 德đức 勝thắng 多đa 財tài 施thí 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 善thiện 現hiện 問vấn 次thứ 如Như 來Lai 答đáp 。 此thử 初sơ 也dã 。

佛Phật 告cáo 須Tu 菩Bồ 提Đề 。

是thị 經Kinh 名danh 為vi 。 金Kim 剛Cang 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 以dĩ 是thị 名danh 字tự

汝nhữ 當đương 奉phụng 持trì 。

述thuật 曰viết 。 第đệ 。 二nhị 如Như 來Lai 答đáp 中trung 初sơ 示thị 名danh 勸khuyến 持trì 次thứ 釋thích 所sở 以dĩ 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà

須Tu 菩Bồ 提Đề 佛Phật 說thuyết 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 即tức 非phi 般Bát 若Nhã

波Ba 羅La 蜜Mật 。

述thuật 曰viết 。 此thử 釋thích 中trung 初sơ 明minh 諸chư 佛Phật 同đồng 說thuyết 同đồng 讚tán 。 次thứ 顯hiển 己kỷ 不bất 獨độc 有hữu 說thuyết 。 此thử 初sơ 也dã 。 佛Phật 說thuyết 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 者giả 十thập 方phương 佛Phật 同đồng 說thuyết 也dã 。 謂vị 雖tuy 無vô 分phân 別biệt 而nhi 說thuyết 。 亦diệc 有hữu 因nhân 巡tuần 。 而nhi 談đàm 如như 說thuyết 但đãn 無vô 分phân 別biệt 取thủ 自tự 法Pháp 王Vương 非phi 無vô 因nhân 巡tuần 而nhi 有hữu 自tự 體thể 也dã 。 則tắc 非phi 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 者giả 非phi 一nhất 佛Phật 獨độc 陳trần 也dã 。 此thử 意ý 云vân 。 由do 般Bát 若Nhã 是thị 諸chư 佛Phật 本bổn 母mẫu 能năng 。 出xuất 生sanh 諸chư 佛Phật 。 故cố 諸chư 佛Phật 同đồng 讚tán 故cố 。 若nhược 有hữu 受thọ 持trì 。 乃nãi 至chí 四tứ 句cú 者giả 勝thắng 以dĩ 多đa 供cúng 養dường 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 。 於ư 意ý 云vân 何hà 。

如Như 來Lai 有hữu 所sở 說thuyết 法Pháp 不phủ 。 須Tu 菩Bồ 提Đề 白bạch 佛Phật 言ngôn 世Thế 尊Tôn 如như

來lai 無vô 所sở 說thuyết 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 顯hiển 己kỷ 不bất 獨độc 說thuyết 。 於ư 中trung 初sơ 佛Phật 問vấn 次thứ 善thiện 現hiện 答đáp 。 問vấn 意ý 云vân 頗phả 有hữu 一nhất 法Pháp 。 如Như 來Lai 獨độc 說thuyết 耶da 。 善thiện 現hiện 答đáp 云vân 無vô 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 所sở 有hữu 微vi 塵trần

是thị 為vi 多đa 不phủ 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 復phục 次thứ 釋thích 所sở 以dĩ 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 釋thích 前tiền 受thọ 持trì 福phước 多đa 所sở 以dĩ 。 次thứ 轉chuyển 釋thích 疑nghi 。 前tiền 中trung 有hữu 二nhị 。 初sơ 問vấn 次thứ 答đáp 。 此thử 初sơ 也dã 。 謂vị 碎toái 世thế 界giới 以dĩ 作tác 塵trần 者giả 。 有hữu 其kỳ 二nhị 喻dụ 。 一nhất 者giả 勝thắng 喻dụ 。 謂vị 因nhân 少thiểu 受thọ 持trì 便tiện 。 生sanh 多đa 功công 德đức 。 世thế 界giới 者giả 喻dụ 少thiểu 持trì 碎toái 為vi 塵trần 者giả 喻dụ 生sanh 多đa 福phước 。 二nhị 者giả 劣liệt 喻dụ 。 如như 以dĩ 財tài 施thí 故cố 多đa 煩phiền 惱não 因nhân 。 謂vị 由do 所sở 受thọ 施thí 人nhân 因nhân 此thử 而nhi 起khởi 種chủng 種chủng 鬪đấu 諍tranh 故cố 。 謂vị 世thế 界giới 者giả 喻dụ 財tài 施thí 。 碎toái 為vi 塵trần 者giả 喻dụ 生sanh 長trưởng 煩phiền 惱não 。 世thế 界giới 既ký 為vi 塵trần 因nhân 財tài 施thí 亦diệc 作tác 染nhiễm 因nhân 也dã 。 今kim 此thử 意ý 云vân 。 持trì 法Pháp 雖tuy 少thiểu 生sanh 福phước 甚thậm 多đa 。 財tài 施thí 雖tuy 多đa 但đãn 增tăng 煩phiền 惱não 。 故cố 說thuyết 雖tuy 多đa 財tài 施thí 不bất 及cập 受thọ 持trì 一nhất 四tứ 句cú 也dã 。 故cố 寄ký 此thử 意ý 以dĩ 為vi 問vấn 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề 言ngôn 。

甚thậm 多đa 世Thế 尊Tôn 須Tu 菩Bồ 提Đề 諸chư 微vi 塵trần 如Như 來Lai 。 說thuyết 非phi 微vi 塵trần 是thị 名danh 微vi 塵trần 。 如Như 來Lai 說thuyết 世thế 界giới 非phi 世thế 界giới

是thị 名danh 世thế 界giới 。

述thuật 曰viết 。 此thử 答đáp 中trung 初sơ 順thuận 佛Phật 稱xưng 多đa 。 次thứ 釋thích 非phi 如như 實thật 。 是thị 微vi 塵trần 者giả 謂vị 碎toái 世thế 界giới 以dĩ 作tác 塵trần 。 說thuyết 非phi 微vi 塵trần 者giả 非phi 如như 衛vệ 世thế 等đẳng 所sở 執chấp 有hữu 實thật 微vi 塵trần 也dã 。 謂vị 但đãn 寄ký 微vi 塵trần 以dĩ 喻dụ 貪tham 等đẳng 。 非phi 即tức 如như 言ngôn 而nhi 有hữu 微vi 塵trần 故cố 也dã 。 又hựu 釋thích 但đãn 借tá 微vi 塵trần 以dĩ 喻dụ 貪tham 等đẳng 。 非phi 即tức 微vi 塵trần 是thị 貪tham 體thể 也dã 。 是thị 名danh 微vi 塵trần 。 者giả 謂vị 是thị 寄ký 喻dụ 之chi 微vi 塵trần 也dã 。 說thuyết 世thế 界giới 者giả 謂vị 以dĩ 世thế 界giới 喻dụ 財tài 物vật 施thí 。 非phi 世thế 界giới 是thị 貪tham 等đẳng 因nhân 。 財tài 施thí 為vi 貪tham 因nhân 但đãn 借tá 世thế 界giới 為ví 喻dụ 故cố 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

於ư 意ý 云vân 何hà 。 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 見kiến 如Như 來Lai 不phủ 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。 不bất 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 得đắc 見kiến 如Như 來Lai 。 何hà 以dĩ 故cố 如Như 來Lai 。 說thuyết 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 即tức 是thị 非phi 相tướng 是thị 名danh

三tam 十thập 二nhị 相tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 轉chuyển 釋thích 疑nghi 也dã 。 謂vị 前tiền 所sở 說thuyết 。 受thọ 持trì 經Kinh 者giả 。 生sanh 福phước 甚thậm 多đa 。 即tức 謂vị 其kỳ 福phước 德đức 有hữu 相tương/tướng 果quả 故cố 今kim 破phá 之chi 。 謂vị 法Pháp 身thân 是thị 如Như 來Lai 非phi 三tam 十thập 二nhị 相tướng 化hóa 身thân 也dã 。 於ư 中trung 初sơ 問vấn 次thứ 答đáp 。 說thuyết 三tam 十thập 二nhị 相tướng 者giả 謂vị 化hóa 身thân 。 相tương/tướng 即tức 是thị 非phi 相tướng 。 者giả 非phi 法Pháp 身thân 相tương/tướng 。 是thị 名danh 三tam 十thập 二nhị 相tướng 。 者giả 是thị 化hóa 身thân 三tam 十thập 二nhị 相tướng 也dã 。 上thượng 來lai 依y 世thế 親thân 釋thích 竟cánh 。 依y 無vô 著trước 者giả 經kinh 言ngôn 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 已dĩ 下hạ 此thử 一nhất 段đoạn 文văn 十thập 八bát 差sai 別biệt 中trung 第đệ 十thập 為vi 色sắc 身thân 及cập 眾chúng 生sanh 身thân 。 摶đoàn 取thủ 中trung 觀quán 破phá 相tương 應ứng 行hành 即tức 是thị 離ly 障chướng 住trú 處xứ 中trung 第đệ 六lục 為vi 離ly 於ư 影ảnh 像tượng 相tương/tướng 自tự 在tại 中trung 無vô 巧xảo 便tiện 。 故cố 此thử 意ý 云vân 。 眾chúng 生sanh 於ư 色sắc 身thân 及cập 名danh 身thân 摶đoàn 取thủ 中trung 無vô 巧xảo 便tiện 故cố 作tác 一nhất 合hợp 相tương/tướng 。 今kim 起khởi 方phương 便tiện 破phá 一nhất 合hợp 相tương/tướng 故cố 有hữu 此thử 文văn 也dã 。 然nhiên 破phá 中trung 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 破phá 色sắc 身thân 。 二nhị 者giả 破phá 名danh 身thân 。 色sắc 身thân 有hữu 二nhị 。 一nhất 者giả 細tế 謂vị 微vi 塵trần 。 如như 經kinh 所sở 有hữu 微vi 塵trần 。 寧ninh 為vi 多đa 不phủ 。 二nhị 者giả 破phá 麁thô 色sắc 身thân 。 如như 經kinh 諸chư 微vi 塵trần 如Như 來Lai 。 說thuyết 非phi 微vi 塵trần 。 破phá 名danh 身thân 者giả 如như 經kinh 說thuyết 世thế 界giới 非phi 世thế 界giới 。 以dĩ 名danh 無vô 形hình 段đoạn 。 不bất 可khả 有hữu 其kỳ 麁thô 細tế 。 故cố 以dĩ 世thế 界giới 為ví 喻dụ 也dã 。 如như 經kinh 可khả 以dĩ 三tam 十thập 二nhị 相tướng 等đẳng 者giả 。 第đệ 十thập 一nhất 為vi 供cúng 養dường 。 給cấp 侍thị 如Như 來Lai 故cố 。 又hựu 是thị 第đệ 七thất 為vi 離ly 不bất 具cụ 足túc 福phước 資tư 糧lương 故cố 。 此thử 意ý 云vân 。 若nhược 欲dục 供cúng 養dường 。 如Như 來Lai 求cầu 福phước 資tư 糧lương 者giả 。 不bất 應ưng 以dĩ 相tương 見kiến 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 法Pháp 身thân 故cố 也dã 。

須Tu 菩Bồ 提Đề

若Nhược 有Hữu 善Thiện 男Nam 子Tử 善Thiện 女Nữ 人Nhân 。 以Dĩ 恆Hằng 河Hà 沙Sa 等Đẳng 身Thân 命Mạng 布Bố 施Thí 。 若Nhược 復Phục 有Hữu 人Nhân 於Ư 此Thử 。 經Kinh 中Trung 乃Nãi 至Chí 受Thọ 持Trì 。 四Tứ 句Cú 偈Kệ 等Đẳng 。 為Vì 他Tha 人Nhân 說Thuyết 其Kỳ 福Phước

甚thậm 多đa 。

述thuật 曰viết 。 依y 世thế 親thân 釋thích 。 上thượng 來lai 以dĩ 財tài 校giảo 量lượng 竟cánh 。 自tự 下hạ 以dĩ 身thân 命mạng 校giảo 量lượng 。 於ư 中trung 初sơ 正chánh 校giảo 量lượng 。 次thứ 釋thích 福phước 德đức 多đa 所sở 以dĩ 。 此thử 初sơ 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 云vân 。 此thử 第đệ 十thập 二nhị 為vi 遠viễn 離ly 利lợi 養dưỡng 及cập 疲bì 乏phạp 熱nhiệt 惱não 故cố 於ư 精tinh 進tấn 若nhược 退thoái 若nhược 不bất 發phát 故cố 。 又hựu 離ly 障chướng 礙ngại 住trụ 中trung 此thử 第đệ 八bát 為vi 離ly 懈giải 怠đãi 利lợi 養dưỡng 等đẳng 樂nhạo/nhạc/lạc 味vị 故cố 。 解giải 云vân 此thử 說thuyết 。 若nhược 有hữu 眾chúng 生sanh 。 樂nhạo 欲dục 味vị 著trước 懈giải 怠đãi 。 或hoặc 味vị 著trước 利lợi 養dưỡng 不bất 發phát 精tinh 進tấn 。 或hoặc 曾tằng 起khởi 功công 德đức 而nhi 復phục 退thoái 失thất 。 為vi 令linh 遠viễn 離ly 此thử 等đẳng 故cố 而nhi 以dĩ 身thân 命mạng 校giảo 量lượng 。 意ý 令linh 進tiến 趣thú 故cố 也dã 。

爾nhĩ 時thời 須Tu 菩Bồ 提Đề

聞văn 說thuyết 是thị 經Kinh 。 深thâm 解giải 義nghĩa 趣thú 。 涕thế 淚lệ 悲bi 泣khấp 。 而nhi 白bạch 佛Phật 言ngôn 。 希hy 有hữu 世Thế 尊Tôn 。 佛Phật 說thuyết 如như 是thị 。 甚thậm 深thâm 經Kinh 典điển 。 我ngã 從tùng 昔tích 來lai 。 所sở 得đắc 慧tuệ 眼nhãn 。 未vị 曾tằng 得đắc 聞văn

如như 是thị 之chi 經Kinh 。

述thuật 曰viết 。 世thế 親thân 云vân 自tự 下hạ 釋thích 所sở 以dĩ 。 於ư 中trung 有hữu 四tứ 一nhất 悲bi 捨xả 苦khổ 身thân 聞văn 法Pháp 悲bi 淚lệ 。 二nhị 世Thế 尊Tôn 若nhược 復phục 下hạ 。 明minh 於ư 此thử 生sanh 信tín 。 則tắc 生sanh 實thật 相tướng 。 三tam 世Thế 尊Tôn 是thị 實thật 相tướng 者giả 。 下hạ 拂phất 疑nghi 除trừ 病bệnh 。 四tứ 世Thế 尊Tôn 我ngã 今kim 。 得đắc 聞văn 下hạ 進tiến 發phát 信tín 心tâm 。 此thử 為vi 初sơ 也dã 。 謂vị 須Tu 菩Bồ 提Đề 。 聞văn 說thuyết 捨xả 身thân 忍nhẫn 苦khổ 。 又hựu 聞văn 此thử 經Kinh 深thâm 義nghĩa 。 能năng 得đắc 菩Bồ 提Đề 。 喜hỷ 嘆thán 自tự 揚dương 故cố 懷hoài 悲bi 泣khấp 也dã 。 無vô 著trước 釋thích 云vân 。 自tự 此thử 下hạ 有hữu 其kỳ 三tam 文văn 。 初sơ 悲bi 苦khổ 捨xả 身thân 聞văn 法Pháp 傷thương 感cảm 與dữ 世thế 親thân 同đồng 。 次thứ 若nhược 復phục 有hữu 人nhân 。 下hạ 明minh 發phát 起khởi 精tinh 進tấn 。 生sanh 如như 義nghĩa 想tưởng 。 三tam 我ngã 今kim 得đắc 聞văn 。 下hạ 為vi 令linh 在tại 坐tọa 味vị 著trước 懈giải 怠đãi 諸chư 菩Bồ 薩Tát 生sanh 慚tàm 愧quý 故cố 。 此thử 為vi 初sơ 也dã 。

世Thế 尊Tôn 若nhược 復phục

有hữu 人nhân 得đắc 聞văn 是thị 經Kinh 。 信tín 心tâm 清thanh 淨tịnh 。 則tắc 生sanh 實thật 相tướng 。 當đương 知tri 是thị 人nhân 。 成thành 就tựu 第đệ 一nhất

希hy 有hữu 功công 德đức 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 文văn 也dã 。 謂vị 有hữu 聞văn 經Kinh 生sanh 信tín 心tâm 者giả 。 當đương 來lai 定định 得đắc 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 除trừ 妄vọng 分phân 別biệt 證chứng 達đạt 二nhị 空không 名danh 生sanh 實thật 相tướng 。 由do 如như 是thị 故cố 。 雖tuy 復phục 捨xả 多đa 身thân 命mạng 不bất 如như 受thọ 持trì 也dã 。 以dĩ 欲dục 捨xả 身thân 恆hằng 輪luân 生sanh 死tử 非phi 求cầu 慧tuệ 行hành 不bất 趣thú 菩Bồ 提Đề 故cố 也dã 。

世Thế 尊Tôn 是thị 實thật 相tướng 者giả 。 則tắc 是thị 非phi 相tướng

是thị 故cố 如Như 來Lai

說thuyết 名danh 實thật 相tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 拂phất 疑nghi 除trừ 病bệnh 也dã 。 是thị 實thật 相tướng 者giả 。 謂vị 無vô 相tướng 為vi 相tương/tướng 也dã 。 即tức 是thị 非phi 相tướng 者giả 。 謂vị 則tắc 非phi 是thị 虛hư 妄vọng 。 分phân 別biệt 所sở 執chấp 差sai 別biệt 之chi 相tướng 。 說thuyết 名danh 實thật 相tướng 者giả 。 謂vị 無vô 虛hư 妄vọng 之chi 相tướng 說thuyết 名danh 實thật 相tướng 也dã 。 謂vị 有hữu 聞văn 說thuyết 實thật 相tướng 言ngôn 故cố 。 謂vị 是thị 虛hư 妄vọng 分phân 別biệt 。 所sở 執chấp 之chi 相tướng 。 今kim 言ngôn 不bất 是thị 故cố 有hữu 此thử 文văn 也dã 。

世Thế 尊Tôn 我ngã 今kim

得Đắc 聞Văn 如Như 是Thị 經Kinh 。 典Điển 信Tín 解Giải 受Thọ 持Trì 。 不Bất 足Túc 為Vi 難Nan 。 若Nhược 當Đương 來Lai 世Thế 。 後Hậu 五Ngũ 百Bách 歲Tuế 。 其Kỳ 有Hữu 眾Chúng 生Sanh 。 得Đắc 聞Văn 是Thị 經Kinh 。 信Tín 解Giải 受Thọ 持Trì 。 是Thị 人Nhân 則Tắc 為Vi

第đệ 一nhất 希hy 有hữu 。

述thuật 曰viết 。 此thử 為vi 第đệ 四tứ 進tiến 發phát 信tín 心tâm 。 即tức 是thị 無vô 著trước 第đệ 三tam 為vi 令linh 菩Bồ 薩Tát 生sanh 慚tàm 愧quý 也dã 。 謂vị 說thuyết 未vị 惡ác 世thế 尚thượng 有hữu 眾chúng 生sanh 能năng 生sanh 實thật 相tướng 。 況huống 今kim 現hiện 在tại 菩Bồ 薩Tát 。 聞văn 說thuyết 般Bát 若Nhã 而nhi 不bất 進tiến 修tu 。 謂vị 惡ác 人nhân 信tín 解giải 乃nãi 可khả 希hy 奇kỳ 。 菩Bồ 薩Tát 受thọ 持trì 。 蓋cái 不bất 足túc 嘆thán 。 故cố 有hữu 此thử 文văn 也dã 。 就tựu 此thử 文văn 中trung 。 初sơ 善thiện 現hiện 問vấn 次thứ 如Như 來Lai 答đáp 。 問vấn 中trung 有hữu 三tam 。 初sơ 標tiêu 問vấn 次thứ 釋thích 後hậu 結kết 。 此thử 初sơ 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。

此thử 人nhân 無vô 我ngã 相tướng 。 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng

壽thọ 者giả 相tương/tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 釋thích 中trung 有hữu 二nhị 。 世thế 親thân 云vân 。 初sơ 明minh 所sở 取thủ 空không 次thứ 明minh 能năng 取thủ 空không 。 子tử 云vân 此thử 唯duy 說thuyết 法Pháp 空không 也dã 。 無vô 著trước 云vân 初sơ 明minh 人nhân 空không 次thứ 明minh 法pháp 空không 。 離ly 人nhân 家gia 執chấp 故cố 。 此thử 初sơ 也dã 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà

我ngã 相tướng 即tức 是thị 非phi 相tướng 。 人nhân 相tương/tướng 眾chúng 生sanh 相tương/tướng 壽thọ 者giả 相tương/tướng

即tức 是thị 非phi 相tướng 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 二nhị 明minh 法pháp 空không 也dã 。

何hà 以dĩ 故cố 。 離ly 一nhất 切thiết 諸chư 相tướng 。 則tắc 名danh 諸chư 佛Phật 。

述thuật 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 結kết 也dã 。 謂vị 若nhược 有hữu 分phân 別biệt 。 即tức 有hữu 業nghiệp 生sanh 死tử 起khởi 。 既ký 除trừ 分phân 別biệt 之chi 相tướng 妄vọng 想tưởng 生sanh 死tử 都đô 無vô 則tắc 名danh 諸chư 佛Phật 也dã 。 此thử 意ý 云vân 。 縱túng/tung 捨xả 多đa 身thân 命mạng 非phi 證chứng 理lý 之chi 因nhân 。 若nhược 暫tạm 聽thính 經Kinh 便tiện 是thị 離ly 相tương/tướng 之chi 福phước 。 謂vị 因nhân 受thọ 持trì 聽thính 聞văn 故cố 當đương 證chứng 二nhị 無vô 我ngã 理lý 。 既ký 是thị 勝thắng 因nhân 故cố 多đa 捨xả 命mạng 之chi 福phước 也dã 。

金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 經kinh 贊tán 述thuật 卷quyển 上thượng 。