維Duy 摩Ma 經Kinh 略Lược 疏Sớ
Quyển 9
隋Tùy 智Trí 顗 說Thuyết 唐Đường 湛Trạm 然Nhiên 略Lược

維Duy 摩Ma 經Kinh 略Lược 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 九cửu (# 小tiểu 卷quyển 二nhị 十thập 四tứ )#

天thiên 台thai 沙Sa 門Môn 湛trạm 然nhiên 述thuật

佛Phật 道Đạo 品phẩm

今kim 明minh 此thử 品phẩm 略lược 用dụng 三tam 意ý 通thông 釋thích 。 一nhất 明minh 此thử 品phẩm 來lai 意ý 。 二nhị 釋thích 此thử 品phẩm 名danh 。 三tam 入nhập 文văn 解giải 釋thích 。 初sơ 明minh 此thử 品phẩm 次thứ 觀quán 眾chúng 生sanh 品phẩm 來lai 者giả 。 前tiền 品phẩm 正chánh 明minh 通thông 相tương/tướng 入nhập 空không 。 正chánh 成thành 問vấn 疾tật 品phẩm 通thông 教giáo 從tùng 假giả 入nhập 空không 。 調điều 伏phục 界giới 內nội 。 有hữu 疾tật 菩Bồ 薩Tát 。 兼kiêm 成thành 室thất 外ngoại 為vi 國quốc 王vương 長trưởng 者giả 說thuyết 法Pháp 。 已dĩ 如như 前tiền 說thuyết 。 今kim 此thử 品phẩm 次thứ 明minh 通thông 相tương 從tùng 空không 入nhập 假giả 觀quán 。 明minh 非phi 道đạo 之chi 道đạo 非phi 種chủng 之chi 種chủng 非phi 眷quyến 屬thuộc 之chi 眷quyến 屬thuộc 。 此thử 即tức 不bất 有hữu 而nhi 有hữu 。 正chánh 成thành 問vấn 疾tật 品phẩm 明minh 別biệt 教giáo 通thông 相tương 從tùng 空không 入nhập 假giả 觀quán 。 調điều 伏phục 恆Hằng 沙sa 實thật 疾tật 菩Bồ 薩Tát 。 上thượng 文văn 云vân 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 諸chư 受thọ 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 不bất 應ưng 滅diệt 受thọ 取thủ 證chứng 也dã 。 亦diệc 兼kiêm 為vi 室thất 外ngoại 呵ha 。 諸chư 大đại 弟đệ 子tử 。 不bất 能năng 於ư 諸chư 見kiến 不bất 動động 。 而nhi 修tu 三tam 十thập 七thất 品phẩm 。 以dĩ 五ngũ 逆nghịch 相tướng 。 而nhi 得đắc 解giải 脫thoát 等đẳng 。 故cố 有hữu 此thử 品phẩm 來lai 也dã 。 次thứ 釋thích 此thử 品phẩm 名danh 。 言ngôn 佛Phật 道Đạo 者giả 佛Phật 以dĩ 覺giác 為vi 義nghĩa 。 自tự 覺giác 覺giác 他tha 。 名danh 之chi 為vi 佛Phật 。 道đạo 以dĩ 通thông 達đạt 為vi 義nghĩa 。 所sở 覺giác 之chi 理lý 能năng 通thông 觀quán 智trí 從tùng 因nhân 達đạt 果quả 。 名danh 之chi 為vi 道Đạo 。 此thử 以dĩ 智trí 理lý 標tiêu 名danh 故cố 云vân 佛Phật 道Đạo 品phẩm 。 正chánh 如như 此thử 品phẩm 用dụng 非phi 道đạo 之chi 理lý 即tức 是thị 佛Phật 道Đạo 。 是thị 以dĩ 淨tịnh 名danh 答đáp 文Văn 殊Thù 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 名danh 為vi 佛Phật 道Đạo 。 言ngôn 非phi 道đạo 者giả 大đại 論luận 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 有hữu 三tam 種chủng 道Đạo 。 一nhất 煩phiền 惱não 道đạo 。 二nhị 業nghiệp 道đạo 。 三tam 苦khổ 道đạo 。 煩phiền 惱não 即tức 無vô 明minh 愛ái 取thủ 三tam 支chi 。 業nghiệp 即tức 行hành 有hữu 二nhị 支chi 。 苦khổ 即tức 識thức 名danh 色sắc 六lục 入nhập 。 觸xúc 受thọ 生sanh 老lão 死tử 七thất 支chi 。 此thử 之chi 三tam 道đạo 皆giai 非phi 佛Phật 道Đạo 故cố 言ngôn 非phi 道đạo 。 非phi 道đạo 之chi 理lý 即tức 是thị 諸chư 佛Phật 。 實thật 相tướng 智trí 慧tuệ 功công 德đức 之chi 理lý 。 理lý 即tức 是thị 道đạo 故cố 說thuyết 非phi 道đạo 即tức 是thị 佛Phật 道Đạo 。 問vấn 此thử 品phẩm 不bất 約ước 因nhân 緣duyên 明minh 義nghĩa 。 何hà 得đắc 約ước 因nhân 緣duyên 三tam 道đạo 為vi 非phi 道đạo 也dã 。 答đáp 一nhất 切thiết 非phi 道đạo 不bất 出xuất 此thử 三tam 。 何hà 者giả 十thập 界giới 攝nhiếp 一nhất 切thiết 九cửu 皆giai 非phi 道đạo 。 唯duy 佛Phật 法Pháp 界giới 名danh 為vi 佛Phật 道Đạo 。 此thử 經Kinh 明minh 不bất 思tư 議nghị 佛Phật 道Đạo 。 故cố 九cửu 界giới 非phi 道đạo 皆giai 是thị 佛Phật 道Đạo 。 是thị 九cửu 界giới 道đạo 中trung 六lục 道đạo 是thị 有hữu 為vi 十thập 二nhị 緣duyên 。 三tam 乘thừa 是thị 無vô 為vi 十thập 二nhị 緣duyên 。 即tức 世thế 出xuất 世thế 二nhị 邊biên 之chi 道đạo 各các 有hữu 三tam 道đạo 。 不bất 能năng 通thông 相tương 從tùng 空không 入nhập 假giả 順thuận 入nhập 不bất 思tư 議nghị 。 解giải 脫thoát 之chi 道đạo 。 故cố 皆giai 非phi 佛Phật 道Đạo 。 但đãn 此thử 品phẩm 不bất 別biệt 明minh 菩Bồ 薩Tát 是thị 非phi 道đạo 者giả 。 以dĩ 有hữu 四tứ 教giáo 。 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 故cố 。 別biệt 圓viên 入nhập 中trung 即tức 是thị 佛Phật 道Đạo 。

復phục 次thứ 方phương 便tiện 菩Bồ 薩Tát 皆giai 有hữu 悲bi 願nguyện 快khoái 順thuận 佛Phật 道Đạo 。 故cố 不bất 簡giản 出xuất 。 實thật 非phi 佛Phật 道Đạo 。 若nhược 是thị 佛Phật 道Đạo 淨tịnh 名danh 何hà 故cố 呵ha 四tứ 菩Bồ 薩Tát 八bát 千thiên 之chi 徒đồ 。

復phục 次thứ 此thử 品phẩm 明minh 遍biến 入nhập 諸chư 道đạo 斷đoạn 其kỳ 因nhân 緣duyên 。 豈khởi 不bất 入nhập 方phương 便tiện 教giáo 菩Bồ 薩Tát 斷đoạn 其kỳ 有hữu 為vi 無vô 為vi 緣duyên 集tập 。 問vấn 若nhược 佛Phật 是thị 能năng 覺giác 智trí 。 道đạo 是thị 所sở 覺giác 理lý 者giả 。 此thử 非phi 道đạo 之chi 理lý 即tức 佛Phật 性tánh 理lý 不phủ 。 答đáp 如như 所sở 問vấn 也dã 。 問vấn 若nhược 即tức 是thị 者giả 佛Phật 性tánh 有hữu 三tam 。 謂vị 正chánh 緣duyên 了liễu 。 非phi 道đạo 亦diệc 得đắc 是thị 三tam 因nhân 不phủ 。 答đáp 亦diệc 如như 是thị 具cụ 如như 玄huyền 義nghĩa 。 何hà 者giả 苦khổ 即tức 正chánh 因nhân 煩phiền 惱não 即tức 了liễu 因nhân 業nghiệp 即tức 緣duyên 因nhân 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 名danh 為vi 佛Phật 性tánh 。 佛Phật 性tánh 不bất 出xuất 三tam 種chủng 。 因nhân 名danh 三tam 種chủng 佛Phật 性tánh 。 果quả 名danh 三tam 德đức 涅Niết 槃Bàn 。 何hà 者giả 苦khổ 即tức 法pháp 性tánh 五ngũ 陰ấm 。 屬thuộc 正chánh 因nhân 佛Phật 性tánh 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 無vô 明minh 有hữu 愛ái 是thị 二nhị 中trung 間gian 。 則tắc 有hữu 生sanh 死tử 。 名danh 為vi 中Trung 道Đạo 。 中trung 道đạo 者giả 即tức 是thị 正chánh 因nhân 。 若nhược 轉chuyển 無vô 明minh 為vi 明minh 是thị 則tắc 由do 惑hoặc 有hữu 解giải 。 即tức 是thị 了liễu 因nhân 。 若nhược 轉chuyển 惡ác 為vi 善thiện 則tắc 由do 惡ác 有hữu 善thiện 。 即tức 是thị 緣duyên 因nhân 。 故cố 知tri 三tam 種chủng 非phi 道đạo 之chi 理lý 即tức 是thị 三tam 種chủng 佛Phật 性tánh 之chi 理lý 。 故cố 淨tịnh 名danh 言ngôn 行hạnh 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 問vấn 諸chư 師sư 多đa 云vân 此thử 經Kinh 未vị 明minh 佛Phật 性tánh 。 何hà 得đắc 引dẫn 涅Niết 槃Bàn 明minh 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 是thị 佛Phật 性tánh 義nghĩa 以dĩ 釋thích 此thử 品phẩm 。 答đáp 大đại 經Kinh 云vân 若nhược 言ngôn 十thập 一nhất 部bộ 經kinh 不bất 明minh 佛Phật 性tánh 非phi 。 謗báng 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 。 若nhược 說thuyết 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 不bất 明minh 佛Phật 性tánh 即tức 。 謗báng 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 。 今kim 此thử 方Phương 等Đẳng 具cụ 十thập 二nhị 部bộ 。 何hà 得đắc 言ngôn 不bất 明minh 佛Phật 性tánh 。 問vấn 此thử 經Kinh 始thỉ 終chung 無vô 佛Phật 性tánh 名danh 。 何hà 得đắc 說thuyết 言ngôn 明minh 佛Phật 性tánh 也dã 。 答đáp 此thử 品phẩm 淨tịnh 名danh 說thuyết 非phi 道đạo 為vi 道đạo 。 文Văn 殊Thù 說thuyết 非phi 種chủng 為vi 種chủng 。 種chủng 性tánh 即tức 是thị 眼nhãn 目mục 異dị 名danh 。 如như 天Thiên 帝Đế 釋Thích 。 豈khởi 異dị 憍kiêu 尸thi 。 若nhược 謂vị 不bất 作tác 佛Phật 性tánh 名danh 說thuyết 。 不bất 開khai 佛Phật 性tánh 義nghĩa 者giả 。 有hữu 經kinh 不bất 以dĩ 二nhị 諦đế 名danh 說thuyết 亦diệc 應ưng 不bất 開khai 二nhị 諦đế 。 何hà 得đắc 言ngôn 諸chư 佛Phật 常thường 依y 二nhị 諦đế 說thuyết 法Pháp 。

問vấn 若nhược 佛Phật 性tánh 有hữu 三tam 種chủng 亦diệc 三tam 不phủ 。 答đáp 如như 所sở 問vấn 。 故cố 此thử 品phẩm 文Văn 殊Thù 言ngôn 有hữu 身thân 為vi 種chủng 。 六lục 入nhập 為vi 種chủng 。 即tức 苦khổ 道đạo 正chánh 因nhân 種chủng 性tánh 之chi 異dị 名danh 也dã 。 無vô 明minh 貪tham 恚khuể 等đẳng 為vi 種chủng 。 即tức 煩phiền 惱não 道đạo 了liễu 因nhân 種chủng 性tánh 之chi 異dị 名danh 。 十thập 不bất 善thiện 為vi 種chủng 。 即tức 業nghiệp 道đạo 緣duyên 因nhân 種chủng 性tánh 之chi 異dị 名danh 也dã 。 種chủng 性tánh 之chi 與dữ 性tánh 義nghĩa 實thật 相tướng 映ánh 。 故cố 法pháp 華hoa 云vân 唯duy 有hữu 如Như 來Lai 。 知tri 此thử 眾chúng 生sanh 。 種chủng 相tướng 體thể 性tánh 。 即tức 其kỳ 義nghĩa 也dã 。 問vấn 種chủng 以dĩ 能năng 生sanh 為vi 義nghĩa 義nghĩa 映ánh 無vô 常thường 。 性tánh 以dĩ 不bất 改cải 為vi 義nghĩa 。 義nghĩa 映ánh 於ư 常thường 。 此thử 二nhị 義nghĩa 別biệt 何hà 得đắc 言ngôn 映ánh 。 答đáp 緣duyên 了liễu 映ánh 種chủng 不bất 足túc 致trí 疑nghi 。 但đãn 正chánh 因nhân 映ánh 種chủng 義nghĩa 似tự 有hữu 乖quai 。 深thâm 求cầu 其kỳ 致trí 亦diệc 相tương/tướng 映ánh 也dã 。 如như 真chân 非phi 因nhân 果quả 說thuyết 為vi 正chánh 因nhân 。 是thị 則tắc 非phi 因nhân 性tánh 為vi 正chánh 因nhân 性tánh 。 何hà 以dĩ 不bất 得đắc 非phi 因nhân 種chủng 說thuyết 為vi 正chánh 因nhân 種chủng 子tử 。 問vấn 若nhược 此thử 經Kinh 明minh 如Như 來Lai 種chủng 與dữ 涅Niết 槃Bàn 佛Phật 性tánh 同đồng 者giả 。 何hà 故cố 言ngôn 若nhược 見kiến 無vô 為vi 。 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 不bất 能năng 復phục 發phát 。 菩Bồ 提Đề 心tâm 也dã 。 猶do 如như 根căn 敗bại 。 種chủng 義nghĩa 可khả 斷đoạn 佛Phật 性tánh 之chi 義nghĩa 則tắc 不bất 可khả 斷đoạn 。 何hà 以dĩ 得đắc 同đồng 。 答đáp 此thử 帶đái 方phương 便tiện 明minh 種chủng 性tánh 義nghĩa 。 於ư 利lợi 根căn 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 是thị 究cứu 竟cánh 。 二Nhị 乘Thừa 不bất 了liễu 故cố 須tu 呵ha 折chiết 。 呵ha 折chiết 其kỳ 聲Thanh 聞Văn 密mật 有hữu 發phát 理lý 。 故cố 法pháp 華hoa 云vân 。 而nhi 昔tích 於ư 菩Bồ 薩Tát 前tiền 。 毀hủy 呰tử 聲Thanh 聞Văn 。 樂nhạo 小tiểu 法Pháp 者giả 。 然nhiên 佛Phật 實thật 以dĩ 。 大Đại 乘Thừa 教giáo 化hóa 。 即tức 其kỳ 義nghĩa 也dã 。 問vấn 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 法Pháp 。 性tánh 皆giai 是thị 正chánh 因nhân 。 觀quán 因nhân 緣duyên 智trí 通thông 是thị 了liễu 因nhân 。 助trợ 修tu 之chi 善thiện 並tịnh 是thị 緣duyên 因nhân 。 何hà 以dĩ 偏thiên 判phán 各các 有hữu 所sở 屬thuộc 。 答đáp 義nghĩa 有hữu 通thông 別biệt 。 若nhược 如như 所sở 問vấn 乃nãi 是thị 通thông 義nghĩa 。 別biệt 對đối 不bất 爾nhĩ 。 法pháp 性tánh 五ngũ 陰ấm 有hữu 無vô 明minh 惡ác 業nghiệp 即tức 成thành 。 生sanh 死tử 五ngũ 陰ấm 。 如như 陰ấm 氣khí 起khởi 水thủy 結kết 成thành 氷băng 。 無vô 明minh 轉chuyển 為vi 明minh 不bất 善thiện 成thành 善thiện 。 即tức 顯hiển 五ngũ 陰ấm 成thành 五ngũ 種chủng 涅Niết 槃Bàn 。 如như 陽dương 氣khí 起khởi 則tắc 氷băng 還hoàn 成thành 水thủy 。 問vấn 無vô 明minh 煩phiền 惱não 。 豈khởi 是thị 智trí 性tánh 。 答đáp 文văn 云vân 不bất 入nhập 煩phiền 惱não 大đại 海hải 。 不bất 得đắc 無vô 上thượng 智trí 寶bảo 。 十Thập 地Địa 論luận 師sư 說thuyết 。 七thất 識thức 是thị 智trí 識thức 。 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 說thuyết 七thất 識thức 但đãn 是thị 執chấp 見kiến 識thức 。 諍tranh 論luận 云vân 云vân 。 皆giai 由do 不bất 達đạt 了liễu 因nhân 種chủng 性tánh 義nghĩa 也dã 。 六lục 識thức 不bất 達đạt 起khởi 諍tranh 亦diệc 爾nhĩ 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 般Bát 若Nhã 法pháp 華hoa 明minh 佛Phật 性tánh 不phủ 。 答đáp 此thử 方Phương 等Đẳng 經Kinh 。 尚thượng 有hữu 此thử 義nghĩa 況huống 般Bát 若Nhã 耶da 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 言ngôn 佛Phật 性tánh 者giả 有hữu 五ngũ 種chủng 名danh 。 所sở 謂vị 佛Phật 性tánh 。 般Bát 若Nhã 。 首thủ 楞lăng 嚴nghiêm 。 金Kim 剛Cang 三Tam 昧Muội 。 師sư 子tử 孔khổng 三tam 昧muội 。 又hựu 大đại 經kinh 明minh 成thành 大đại 果quả 實thật 見kiến 如Như 來Lai 性tánh 。 引dẫn 法pháp 華hoa 八bát 千thiên 聲Thanh 聞Văn 得đắc 受thọ 記ký 別biệt 。 成thành 大đại 果quả 實thật 。 如như 秋thu 收thu 冬đông 藏tạng 更cánh 無vô 所sở 作tác 。 即tức 其kỳ 義nghĩa 也dã 。 觀quán 心tâm 者giả 若nhược 知tri 一nhất 念niệm 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 具cụ 十thập 界giới 三tam 道đạo 之chi 理lý 。 即tức 三tam 如Như 來Lai 種chủng 。 三tam 種chủng 佛Phật 性tánh 。 是thị 則tắc 三tam 道đạo 非phi 道đạo 不bất 障chướng 三tam 德đức 。 如như 世thế 伊y 字tự 。 諸chư 法pháp 亦diệc 然nhiên 。 是thị 不bất 思tư 議nghị 智trí 。 理lý 即tức 是thị 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 故cố 名danh 佛Phật 道Đạo 品phẩm 也dã 。

爾nhĩ 時thời 下hạ 三tam 入nhập 文văn 文văn 為vi 三tam 。 初sơ 明minh 佛Phật 道Đạo 。 二nhị 明minh 如Như 來Lai 種chủng 。 三Tam 明Minh 眷quyến 屬thuộc 。 此thử 三tam 辭từ 異dị 意ý 同đồng 。 皆giai 是thị 通thông 相tương/tướng 入nhập 假giả 觀quán 也dã 。 若nhược 就tựu 覺giác 知tri 非phi 道đạo 之chi 理lý 通thông 達đạt 無vô 壅ủng 名danh 為vi 佛Phật 道Đạo 。 此thử 理lý 顯hiển 理lý 能năng 生sanh 如Như 來Lai 名danh 如Như 來Lai 種chủng 。 所sở 生sanh 福phước 慧tuệ 自tự 行hành 二nhị 嚴nghiêm 。 能năng 生sanh 法Pháp 身thân 及cập 諸chư 功công 德đức 。 即tức 以dĩ 此thử 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 若nhược 是thị 化hóa 他tha 皆giai 假giả 名danh 無vô 壅ủng 。 三tam 文văn 雖tuy 殊thù 同đồng 是thị 通thông 相tương 從tùng 空không 入nhập 假giả 。 故cố 大đại 品phẩm 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 能năng 以dĩ 一nhất 切thiết 道đạo 起khởi 一nhất 切thiết 道đạo 種chủng 名danh 道đạo 種chủng 智trí 。 即tức 是thị 從tùng 空không 入nhập 假giả 智trí 也dã 。 初sơ 文văn 為vi 四tứ 。 一nhất 文Văn 殊Thù 略lược 問vấn 。 二nhị 淨tịnh 名danh 略lược 答đáp 。 三tam 文Văn 殊Thù 重trùng 問vấn 。 四tứ 淨tịnh 名danh 廣quảng 答đáp 。 初sơ 文văn 所sở 以dĩ 住trụ 此thử 問vấn 者giả 。 假giả 名danh 分phân 別biệt 佛Phật 道Đạo 。 無vô 量lượng 蘊uẩn 在tại 非phi 道đạo 。 初sơ 心tâm 菩Bồ 薩Tát 聞văn 問vấn 疾tật 品phẩm 明minh 不bất 思tư 議nghị 通thông 相tương/tướng 入nhập 假giả 莫mạc 之chi 能năng 知tri 。 故cố 問vấn 菩Bồ 薩Tát 云vân 何hà 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。

維duy 摩ma 至chí 佛Phật 道Đạo 二nhị 淨tịnh 名danh 略lược 答đáp 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 非phi 道đạo 諸chư 受thọ 。 即tức 行hành 於ư 世thế 出xuất 世thế 。 二nhị 邊biên 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 者giả 。 達đạt 此thử 二nhị 邊biên 即tức 是thị 佛Phật 道Đạo 。

復phục 次thứ 世thế 間gian 非phi 道đạo 即tức 是thị 愛ái 見kiến 。 愛ái 即tức 魔ma 非phi 道đạo 見kiến 即tức 外ngoại 道đạo 非phi 道đạo 。 出xuất 世thế 非phi 道đạo 者giả 。 即tức 二Nhị 乘Thừa 四tứ 門môn 等đẳng 種chủng 種chủng 諸chư 門môn 。 具cụ 如như 上thượng 釋thích 從tùng 空không 入nhập 假giả 明minh 諸chư 受thọ 也dã 。 此thử 世thế 出xuất 世thế 皆giai 名danh 非phi 道đạo 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 為vi 欲dục 通thông 達đạt 非phi 道đạo 之chi 受thọ 。 而nhi 受thọ 諸chư 受thọ 。 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 入nhập 假giả 分phân 別biệt 藥dược 病bệnh 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 受thọ 取thủ 證chứng 。 即tức 能năng 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 佛Phật 道Đạo 。 故cố 上thượng 問vấn 病bệnh 品phẩm 云vân 諸chư 魔ma 外ngoại 道đạo 。 皆giai 吾ngô 侍thị 也dã 。

又hựu 問vấn 至chí 非phi 道đạo 三tam 文Văn 殊Thù 重trùng 問vấn 。 所sở 以dĩ 重trùng 問vấn 者giả 以dĩ 向hướng 答đáp 意ý 玄huyền 時thời 眾chúng 未vị 解giải 故cố 重trọng/trùng 請thỉnh 廣quảng 說thuyết 。

答đáp 曰viết 下hạ 四tứ 淨tịnh 名danh 歷lịch 別biệt 廣quảng 答đáp 文văn 為vi 八bát 重trùng 以dĩ 明minh 非phi 道đạo 。 一nhất 約ước 無vô 間gian 因nhân 果quả 。 二nhị 約ước 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 三tam 約ước 三tam 毒độc 。 四tứ 約ước 十thập 弊tệ 。 五ngũ 約ước 二Nhị 乘Thừa 。 六lục 約ước 人nhân 間gian 諸chư 惡ác 果quả 報báo 。 七thất 約ước 入nhập 無vô 餘dư 。 八bát 總tổng 結kết 。 初sơ 約ước 五ngũ 無vô 間gián 因nhân 果quả 明minh 非phi 道đạo 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 入nhập 假giả 為vì 利lợi 眾chúng 生sanh 。 示thị 五ngũ 逆nghịch 因nhân 受thọ 三tam 途đồ 果quả 。 雖tuy 為vi 此thử 事sự 。 而nhi 無vô 惱não 恚khuể 。 即tức 是thị 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 何hà 者giả 觀quán 此thử 五ngũ 逆nghịch 因nhân 緣duyên 生sanh 心tâm 從tùng 假giả 入nhập 空không 尚thượng 不bất 見kiến 逆nghịch 心tâm 。 況huống 有hữu 逆nghịch 果quả 。 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 為vi 物vật 而nhi 受thọ 逆nghịch 心tâm 逆nghịch 果quả 。 此thử 五ngũ 逆nghịch 心tâm 即tức 是thị 無vô 生sanh 。 即tức 阿a 字tự 門môn 。 謂vị 諸chư 法pháp 初sơ 不bất 生sanh 故cố 亦diệc 是thị 無vô 垢cấu 三tam 昧muội 。 若nhược 知tri 諸chư 法pháp 。 不bất 生sanh 即tức 具cụ 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 如như 一nhất 微vi 塵trần 。 中trung 有hữu 大Đại 千Thiên 經Kinh 卷quyển 。 逆nghịch 心tâm 亦diệc 爾nhĩ 。 具cụ 足túc 世thế 出xuất 世thế 法Pháp 。 頓đốn 漸tiệm 道Đạo 品Phẩm 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 十thập 心tâm 數sổ 十thập 弟đệ 子tử 起khởi 十thập 法Pháp 門môn 。 莊trang 嚴nghiêm 雙song 樹thụ 枯khô 榮vinh 之chi 教giáo 具cụ 在tại 一nhất 念niệm 五ngũ 逆nghịch 生sanh 死tử 心tâm 中trung 。 故cố 言ngôn 行hạnh 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 此thử 即tức 三tam 道đạo 五ngũ 逆nghịch 之chi 因nhân 即tức 是thị 煩phiền 惱não 道đạo 。 業nghiệp 道đạo 之chi 非phi 道đạo 。 三tam 途đồ 之chi 果quả 即tức 是thị 苦khổ 道đạo 之chi 非phi 道đạo 。 今kim 取thủ 最tối 惡ác 因nhân 果quả 尚thượng 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 其kỳ 餘dư 理lý 然nhiên 。 故cố 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 行hành 五ngũ 無vô 間gián 。 而nhi 無vô 惱não 恚khuể 。 即tức 是thị 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 本bổn 無vô 逆nghịch 業nghiệp 而nhi 行hành 逆nghịch 者giả 。 即tức 是thị 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 諸chư 受thọ 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 即tức 是thị 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 自tự 行hành 化hóa 他tha 未vị 滿mãn 不bất 應ưng 滅diệt 受thọ 。 而nhi 取thủ 證chứng 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 逆nghịch 如như 是thị 。 通thông 達đạt 具cụ 一nhất 切thiết 法pháp 。 即tức 是thị 自tự 行hành 。 示thị 行hành 此thử 事sự 即tức 是thị 化hóa 他tha 。 示thị 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 者giả 示thị 懺sám 。 如như 闍xà 王vương 未vị 受thọ 惡ác 果quả 。 而nhi 求cầu 懺sám 法pháp 令linh 無vô 數số 人nhân 。 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 二nhị 者giả 不bất 懺sám 。 如như 調Điều 達Đạt 乃nãi 至chí 。 入nhập 大đại 地địa 獄ngục 。 阿A 難Nan 隨tùy 目Mục 連Liên 往vãng 看khán 勸khuyến 令linh 懺sám 悔hối 調Điều 達Đạt 。 答đáp 言ngôn 我ngã 受thọ 此thử 苦khổ 如như 第đệ 三tam 禪thiền 樂nhạo/nhạc/lạc 。 是thị 為vi 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 為vi 利lợi 一nhất 切thiết 。 又hựu 非phi 惡ác 無vô 以dĩ 顯hiển 善thiện 。 是thị 故cố 調Điều 達Đạt 無vô 數số 劫kiếp 來lai 。 常thường 共cộng 釋Thích 迦Ca 行hành 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。 一nhất 行hành 佛Phật 道Đạo 一nhất 行hành 非phi 道đạo 更cánh 相tương 啟khải 發phát 。 如như 法Pháp 華hoa 所sở 明minh 。 至chí 于vu 地địa 獄ngục 。 而nhi 無vô 罪tội 垢cấu 即tức 約ước 果quả 也dã 。 此thử 是thị 無vô 垢cấu 三tam 昧muội 破phá 地địa 獄ngục 有hữu 。 入nhập 此thử 三tam 昧muội 。 一nhất 切thiết 三tam 昧muội 。 悉tất 入nhập 其kỳ 中trung 。 如như 調Điều 達Đạt 在tại 地địa 獄ngục 語ngữ 目Mục 連Liên 言ngôn 。 若nhược 汝nhữ 更cánh 為vi 凡phàm 夫phu 我ngã 當đương 出xuất 此thử 地địa 獄ngục 。 又hựu 如như 婆bà 藪tẩu 雖tuy 在tại 地địa 獄ngục 教giáo 無vô 數số 人nhân 。 得đắc 出xuất 地địa 獄ngục 聽thính 方Phương 等Đẳng 經kinh 。 若nhược 自tự 有hữu 罪tội 何hà 能năng 如như 是thị 。 良lương 由do 雖tuy 處xứ 地địa 獄ngục 無vô 有hữu 罪tội 垢cấu 而nhi 能năng 利lợi 他tha 。 出xuất 于vu 地địa 獄ngục 即tức 是thị 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 而nhi 無vô 罪tội 垢cấu 。 即tức 是thị 入nhập 無vô 垢cấu 三tam 昧muội 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 本bổn 無vô 地địa 獄ngục 之chi 業nghiệp 。 而nhi 至chí 地địa 獄ngục 者giả 。 即tức 是thị 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 不bất 取thủ 證chứng 也dã 。 自tự 此thử 已dĩ 去khứ 皆giai 須tu 取thủ 問vấn 疾tật 品phẩm 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 諸chư 受thọ 文văn 。 來lai 對đối 行hành 於ư 非phi 道đạo 之chi 語ngữ 。 歷lịch 一nhất 一nhất 句cú 皆giai 類loại 此thử 也dã 。 至chí 于vu 畜súc 生sanh 。 無vô 有hữu 無vô 明minh 。 憍kiêu 慢mạn 等đẳng 過quá 者giả 。 如như 大đại 象tượng 獼mi 猴hầu 鵽# 鳥điểu 相tương 敬kính 因nhân 以dĩ 化hóa 人nhân 。 即tức 是thị 入nhập 不bất 退thoái 三tam 昧muội 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 佛Phật 道Đạo 。 至chí 于vu 餓ngạ 鬼quỷ 。 而nhi 具cụ 足túc 功công 德đức 。 如như 請thỉnh 觀quán 音âm 云vân 。 現hiện 身thân 作tác 餓ngạ 鬼quỷ 手thủ 出xuất 香hương 色sắc 乳nhũ 。 即tức 是thị 入nhập 心tâm 樂nhạo/nhạc/lạc 三tam 昧muội 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 佛Phật 道Đạo 。

行hành 色sắc 至chí 為vi 勝thắng 二nhị 明minh 行hành 上thượng 界giới 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 所sở 以dĩ 約ước 上thượng 界giới 者giả 。 此thử 二nhị 界giới 是thị 世thế 間gian 善thiện 。 若nhược 因nhân 中trung 生sanh 著trước 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 縛phược 。 若nhược 受thọ 果quả 報báo 即tức 長Trường 壽Thọ 天Thiên 難nạn/nan 。 即tức 非phi 佛Phật 道Đạo 。 菩Bồ 薩Tát 從tùng 假giả 入nhập 空không 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 此thử 因nhân 果quả 。 不bất 以dĩ 為vi 勝thắng 。 以dĩ 非phi 出xuất 世thế 觀quán 練luyện 薰huân 修tu 之chi 勝thắng 法Pháp 也dã 。 而nhi 於ư 此thử 非phi 道đạo 修tu 白bạch 色sắc 三tam 昧muội 乃nãi 至chí 我ngã 三tam 昧muội 等đẳng 十thập 一nhất 三tam 昧muội 。 未vị 是thị 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 受thọ 取thủ 證chứng 即tức 能năng 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 也dã 。

示thị 行hành 至chí 其kỳ 心tâm 三Tam 明Minh 示thị 行hành 三tam 毒độc 。 即tức 是thị 煩phiền 惱não 非phi 道đạo 而nhi 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 示thị 行hành 貪tham 欲dục 非phi 道đạo 。 離ly 諸chư 染nhiễm 著trước 。 即tức 是thị 無vô 漏lậu 禪thiền 定định 之chi 佛Phật 道Đạo 。 示thị 行hành 嗔sân 恚khuể 非phi 道đạo 。 無vô 有hữu 恚khuể 即tức 是thị 修tu 法pháp 緣duyên 無vô 緣duyên 之chi 佛Phật 道Đạo 。 示thị 行hành 愚ngu 癡si 。 非phi 道đạo 而nhi 以dĩ 智trí 慧tuệ 調điều 伏phục 。 即tức 是thị 三tam 智trí 之chi 佛Phật 道Đạo 。 若nhược 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 不bất 滅diệt 三tam 毒độc 之chi 受thọ 而nhi 取thủ 證chứng 。 是thị 為vi 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 故cố 諸chư 法pháp 無vô 行hành 經Kinh 云vân 。 貪tham 欲dục 即tức 是thị 道đạo 恚khuể 癡si 亦diệc 復phục 然nhiên 。 如như 是thị 三tam 法Pháp 。 中trung 具cụ 一nhất 切thiết 佛Phật 法pháp 。

示thị 行hành 至chí 他tha 教giáo 四tứ 約ước 十thập 弊tệ 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 此thử 十thập 亦diệc 多đa 是thị 煩phiền 惱não 亦diệc 有hữu 是thị 業nghiệp 。 義nghĩa 推thôi 可khả 知tri 。 若nhược 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 十thập 弊tệ 。 入nhập 假giả 修tu 十thập 波Ba 羅La 蜜Mật 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 十thập 弊tệ 受thọ 而nhi 取thủ 證chứng 。 即tức 能năng 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 佛Phật 道Đạo 。 問vấn 八bát 蔽tế 八bát 度độ 如như 文văn 可khả 解giải 。 憍kiêu 慢mạn 對đối 願nguyện 諸chư 煩phiền 惱não 對đối 力lực 其kỳ 義nghĩa 如như 何hà 。 答đáp 憍kiêu 慢mạn 輕khinh 他tha 。 若nhược 不bất 發phát 願nguyện 豈khởi 能năng 作tác 橋kiều 梁lương 令linh 他tha 履lý 踐tiễn 。 若nhược 不bất 轉chuyển 煩phiền 惱não 豈khởi 能năng 和hòa 光quang 不bất 染nhiễm 常thường 清thanh 淨tịnh 也dã 。

示thị 入nhập 至chí 眾chúng 生sanh 五ngũ 明minh 行hành 二Nhị 乘Thừa 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 二Nhị 乘Thừa 沈trầm 空không 故cố 有hữu 無vô 為vi 緣duyên 集tập 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 三tam 道đạo 非phi 道đạo 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 受thọ 二Nhị 乘Thừa 沈trầm 空không 之chi 受thọ 。 而nhi 能năng 從tùng 非phi 道đạo 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 示thị 作tác 聲Thanh 聞Văn 。 為vì 眾chúng 生sanh 說thuyết 未vị 聞văn 法Pháp 。 如như 身thân 子tử 善thiện 吉cát 若nhược 作tác 支chi 佛Phật 。 大đại 悲bi 教giáo 化hóa 如như 大đại 迦Ca 葉Diếp 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 二Nhị 乘Thừa 受thọ 。 而nhi 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 故cố 法pháp 華hoa 云vân 知tri 眾chúng 樂nhạo 小tiểu 法Pháp 。 而nhi 畏úy 於ư 大đại 智trí 。 是thị 故cố 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 作tác 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 。 少thiểu 欲dục 厭yếm 生sanh 死tử 。 實thật 自tự 淨tịnh 佛Phật 土độ 。

示thị 入nhập 至chí 因nhân 緣duyên 六lục 明minh 示thị 受thọ 人nhân 間gian 果quả 報báo 苦khổ 道đạo 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 此thử 有hữu 八bát 句cú 初sơ 七thất 示thị 受thọ 人nhân 間gian 報báo 。 後hậu 一nhất 總tổng 明minh 。 現hiện 入nhập 諸chư 道đạo 。 前tiền 七thất 是thị 受thọ 四tứ 天thiên 下hạ 諸chư 受thọ 。 此thử 諸chư 果quả 報báo 皆giai 是thị 非phi 道đạo 。 而nhi 從tùng 空không 入nhập 假giả 修tu 如như 幻huyễn 等đẳng 四tứ 種chủng 三tam 昧muội 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 此thử 諸chư 受thọ 。 而nhi 取thủ 證chứng 也dã 。 後hậu 一nhất 句cú 現hiện 遍biến 入nhập 諸chư 道đạo 。 而nhi 斷đoạn 其kỳ 因nhân 緣duyên 者giả 。 世thế 間gian 諸chư 道đạo 不bất 出xuất 其kỳ 六lục 。 此thử 文văn 未vị 明minh 修tu 羅la 六lục 欲dục 。 若nhược 受thọ 此thử 道đạo 亦diệc 是thị 苦khổ 道đạo 非phi 道đạo 。 而nhi 修tu 歡hoan 喜hỷ 三tam 昧muội 及cập 不bất 動động 等đẳng 六lục 種chủng 三tam 昧muội 。 未vị 具cụ 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 此thử 果quả 報báo 受thọ 而nhi 取thủ 證chứng 。 即tức 能năng 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 言ngôn 斷đoạn 其kỳ 因nhân 緣duyên 者giả 得đắc 二nhị 十thập 五ngũ 三tam 昧muội 。 能năng 破phá 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 即tức 是thị 斷đoạn 其kỳ 因nhân 緣duyên 。

復phục 次thứ 現hiện 遍biến 入nhập 諸chư 道đạo 。 即tức 是thị 遍biến 入nhập 十thập 法Pháp 界Giới 道đạo 。 斷đoạn 其kỳ 因nhân 緣duyên 者giả 斷đoạn 四tứ 教giáo 菩Bồ 薩Tát 因nhân 緣duyên 三tam 道đạo 。

現hiện 於ư 至chí 生sanh 死tử 七thất 明minh 現hiện 二nhị 種chủng 涅Niết 槃Bàn 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 上thượng 明minh 二Nhị 乘Thừa 有hữu 為vi 功công 德đức 。 今kim 明minh 二Nhị 乘Thừa 無vô 為vi 功công 德đức 。 皆giai 是thị 非phi 道đạo 。 又hựu 上thượng 但đãn 說thuyết 二Nhị 乘Thừa 今kim 兼kiêm 三tam 乘thừa 入nhập 二nhị 涅Niết 槃Bàn 皆giai 非phi 佛Phật 道Đạo 。 除trừ 圓viên 妙diệu 覺giác 示thị 現hiện 其kỳ 餘dư 皆giai 有hữu 無vô 為vi 緣duyên 集tập 三tam 道đạo 非phi 道đạo 若nhược 應ưng 以dĩ 三tam 乘thừa 滅diệt 度độ 。 而nhi 得đắc 度độ 者giả 。 即tức 現hiện 三tam 乘thừa 而nhi 不bất 斷đoạn 生sanh 死tử 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 大đại 悲bi 。 處xử 於ư 生sanh 死tử 。 通thông 達đạt 生sanh 死tử 非phi 道đạo 即tức 是thị 佛Phật 道Đạo 豈khởi 可khả 斷đoạn 也dã 。

文Văn 殊Thù 至chí 佛Phật 道Đạo 八bát 結kết 成thành 佛Phật 道đạo 義nghĩa 。 菩Bồ 薩Tát 若nhược 能năng 。 行hành 前tiền 七thất 種chủng 明minh 於ư 非phi 道đạo 之chi 理lý 具cụ 一nhất 切thiết 佛Phật 法pháp 者giả 。 即tức 是thị 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 也dã 。

於ư 是thị 下hạ 二nhị 明minh 如Như 來Lai 種chủng 。 所sở 以dĩ 淨tịnh 名danh 問vấn 文Văn 殊Thù 者giả 。 上thượng 文Văn 殊Thù 問vấn 淨tịnh 名danh 答đáp 非phi 道đạo 為vi 佛Phật 道Đạo 。 今kim 淨tịnh 名danh 問vấn 文Văn 殊Thù 答đáp 非phi 種chủng 。 為vi 如Như 來Lai 種chủng 。 此thử 二nhị 大Đại 士Sĩ 。 互hỗ 為vi 賓tân 主chủ 之chi 儀nghi 。 為vi 欲dục 顯hiển 上thượng 所sở 明minh 行hành 於ư 非phi 空không 入nhập 假giả 。 其kỳ 理lý 幽u 玄huyền 諸chư 未vị 悟ngộ 者giả 多đa 生sanh 疑nghi 怪quái 。 今kim 淨tịnh 名danh 問vấn 如Như 來Lai 種chủng 。 欲dục 顯hiển 非phi 道đạo 佛Phật 道Đạo 令linh 義nghĩa 分phân 明minh 。 若nhược 知tri 三tam 道đạo 是thị 如Như 來Lai 種chủng 者giả 。 即tức 能năng 通thông 達đạt 非phi 道đạo 是thị 佛Phật 道Đạo 也dã 。 文văn 為vi 五ngũ 。 一nhất 淨tịnh 名danh 問vấn 。 二nhị 文Văn 殊Thù 答đáp 。 三tam 淨tịnh 名danh 重trùng 問vấn 。 四tứ 文Văn 殊Thù 解giải 釋thích 。 五ngũ 大đại 迦Ca 葉Diếp 稱xưng 嘆thán 領lãnh 解giải 述thuật 成thành 。 初sơ 問vấn 何hà 等đẳng 為vi 如Như 來Lai 種chủng 者giả 。

正chánh 為vi 成thành 非phi 道đạo 為vi 道đạo 。

文Văn 殊Thù 師Sư 利Lợi 。 下hạ 二nhị 文Văn 殊Thù 答đáp 。 即tức 是thị 以dĩ 非phi 種chủng 為vi 種chủng 。 何hà 者giả 上thượng 淨tịnh 名danh 以dĩ 非phi 道đạo 為vi 道đạo 。 恐khủng 時thời 眾chúng 未vị 解giải 故cố 問vấn 種chủng 義nghĩa 。 今kim 文Văn 殊Thù 答đáp 以dĩ 非phi 種chủng 為vi 種chủng 。 理lý 趣thú 快khoái 同đồng 顯hiển 成thành 向hướng 說thuyết 之chi 玄huyền 旨chỉ 也dã 。 言ngôn 如Như 來Lai 種chủng 者giả 。 大đại 論luận 云vân 如như 法Pháp 相tương/tướng 解giải 。 如như 法Pháp 相tương/tướng 說thuyết 名danh 如Như 來Lai 種chủng 。 若nhược 如như 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 三tam 道Đạo 法Pháp 相tương/tướng 解giải 者giả 。 即tức 是thị 如Như 來Lai 種chủng 。 何hà 者giả 離ly 三tam 道đạo 之chi 外ngoại 更cánh 無vô 如Như 來Lai 種chủng 。 三tam 種chủng 種chủng 者giả 一nhất 正chánh 因nhân 即tức 苦khổ 道đạo 。 二nhị 了liễu 因nhân 即tức 煩phiền 惱não 道đạo 。 三tam 緣duyên 因nhân 即tức 業nghiệp 道đạo 。 前tiền 文văn 具cụ 明minh 。 言ngôn 如Như 來Lai 者giả 。 如như 此thử 因nhân 緣duyên 。 三tam 道Đạo 法Pháp 相tương/tướng 。 而nhi 解giải 而nhi 說thuyết 。 故cố 名danh 如Như 來Lai 。 今kim 文Văn 殊Thù 答đáp 還hoàn 依y 如Như 來Lai 所sở 解giải 而nhi 說thuyết 。 故cố 說thuyết 三tam 種chủng 非phi 種chủng 。 為vi 如Như 來Lai 種chủng 。 以dĩ 成thành 淨tịnh 名danh 所sở 答đáp 三tam 種chủng 非phi 道đạo 為vi 佛Phật 道Đạo 也dã 。 言ngôn 如Như 來Lai 種chủng 者giả 。 種chủng 既ký 有hữu 三tam 。 如Như 來Lai 亦diệc 三tam 。 一nhất 法pháp 佛Phật 如Như 來Lai 。 二nhị 報báo 佛Phật 如Như 來Lai 。 三tam 應ưng 佛Phật 如Như 來Lai 。 如như 法Pháp 華hoa 明minh 皆giai 是thị 一nhất 相tướng 一nhất 種chủng 。 即tức 正chánh 因nhân 種chủng 。 如như 智trí 論luận 明minh 。 諸chư 智trí 慧tuệ 門môn 為vi 種chủng 即tức 了liễu 因nhân 種chủng 。 又hựu 法pháp 華hoa 明minh 彈đàn 指chỉ 散tán 華hoa 。 佛Phật 種chủng 從tùng 緣duyên 起khởi 。 即tức 緣duyên 因nhân 種chủng 。 種chủng 以dĩ 能năng 生sanh 為vi 義nghĩa 亦diệc 種chủng 類loại 義nghĩa 亦diệc 種chủng 性tánh 義nghĩa 。 能năng 生sanh 義nghĩa 者giả 若nhược 不bất 能năng 生sanh 不bất 名danh 為vi 種chủng 。 以dĩ 此thử 三tam 種chủng 能năng 生sanh 三tam 佛Phật 。 從tùng 微vi 至chí 著trước 終chung 于vu 大đại 果quả 。 即tức 能năng 生sanh 義nghĩa 。 種chủng 類loại 義nghĩa 者giả 若nhược 此thử 三tam 種chủng 非phi 佛Phật 種chủng 類loại 。 此thử 外ngoại 更cánh 無vô 同đồng 類loại 之chi 法pháp 。 種chủng 性tánh 義nghĩa 者giả 性tánh 名danh 無vô 改cải 。 此thử 之chi 三tam 法pháp 從tùng 初sơ 至chí 後hậu 。 不bất 斷đoạn 不bất 滅diệt 。 必tất 致trí 三tam 佛Phật 三tam 德đức 之chi 果quả 故cố 名danh 不bất 改cải 。 今kim 約ước 眾chúng 生sanh 明minh 種chủng 不bất 出xuất 此thử 三tam 。 由do 煩phiền 惱não 潤nhuận 業nghiệp 受thọ 身thân 有hữu 苦khổ 。 三tam 無vô 前tiền 後hậu 。 亦diệc 非phi 一nhất 時thời 。 不bất 縱túng/tung 不bất 橫hoạnh/hoành 。 若nhược 附phụ 性tánh 明minh 義nghĩa 。 以dĩ 真chân 性tánh 為vi 正chánh 因nhân 種chủng 智trí 慧tuệ 為vi 了liễu 因nhân 種chủng 。 萬vạn 善thiện 為vi 緣duyên 因nhân 種chủng 。 此thử 多đa 約ước 斷đoạn 惑hoặc 得đắc 解giải 離ly 生sanh 死tử 得đắc 涅Niết 槃Bàn 除trừ 惡ác 有hữu 善thiện 。 此thử 約ước 思tư 議nghị 明minh 種chủng 非phi 今kim 經kinh 意ý 。 若nhược 除trừ 惑hoặc 得đắc 解giải 則tắc 無vô 了liễu 因nhân 種chủng 。 如như 此thử 火hỏa 從tùng 薪tân 起khởi 薪tân 盡tận 火hỏa 滅diệt 。 故cố 二Nhị 乘Thừa 斷đoạn 結kết 盡tận 便tiện 無vô 佛Phật 慧tuệ 之chi 因nhân 。 故cố 不bất 能năng 成thành 一nhất 。 切thiết 種chủng 智trí 失thất 了liễu 因nhân 種chủng 。 若nhược 除trừ 惡ác 有hữu 善thiện 惡ác 盡tận 則tắc 不bất 能năng 生sanh 善thiện 豈khởi 有hữu 緣duyên 因nhân 種chủng 。 故cố 二Nhị 乘Thừa 無vô 惡ác 失thất 緣duyên 因nhân 種chủng 。 若nhược 離ly 生sanh 死tử 入nhập 無vô 餘dư 滅diệt 不bất 受thọ 生sanh 者giả 豈khởi 有hữu 正chánh 因nhân 種chủng 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 。 或hoặc 有hữu 佛Phật 性tánh 。 闡xiển 提đề 人nhân 有hữu 善thiện 根căn 人nhân 無vô 。 闡xiển 提đề 具cụ 有hữu 煩phiền 惱não 諸chư 惡ác 受thọ 生sanh 死tử 身thân 。 即tức 是thị 以dĩ 惡ác 為vi 緣duyên 因nhân 性tánh 。 善thiện 人nhân 無vô 此thử 惡ác 中trung 之chi 性tánh 故cố 云vân 無vô 也dã 。 善thiện 人nhân 有hữu 者giả 已dĩ 有hữu 善thiện 法Pháp 緣duyên 因nhân 也dã 。 闡xiển 提đề 無vô 此thử 故cố 云vân 無vô 也dã 。 二nhị 人nhân 俱câu 有hữu 者giả 有hữu 正chánh 因nhân 性tánh 。 二nhị 人nhân 俱câu 無vô 者giả 無vô 了liễu 因nhân 性tánh 。 若nhược 約ước 識thức 為vi 義nghĩa 六lục 識thức 是thị 緣duyên 因nhân 種chủng 善thiện 惡ác 並tịnh 是thị 六lục 識thức 所sở 起khởi 。 離ly 六lục 識thức 外ngoại 則tắc 無vô 惡ác 無vô 善thiện 。 無vô 緣duyên 因nhân 種chủng 七thất 識thức 是thị 了liễu 因nhân 種chủng 。 惑hoặc 之chi 與dữ 解giải 皆giai 是thị 七thất 識thức 。 離ly 七thất 識thức 外ngoại 則tắc 無vô 惑hoặc 無vô 解giải 。 八bát 識thức 是thị 正chánh 因nhân 種chủng 。 無vô 八bát 識thức 則tắc 無vô 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 真Chân 諦Đế 云vân 。 有hữu 第đệ 九cửu 識thức 是thị 真chân 識thức 。 八bát 識thức 猶do 是thị 虛hư 妄vọng 生sanh 死tử 種chủng 子tử 所sở 依y 。 若nhược 地địa 論luận 師sư 用dụng 七thất 識thức 斷đoạn 六lục 識thức 。 智trí 障chướng 滅diệt 八bát 識thức 真chân 修tu 方phương 顯hiển 。 此thử 須tu 中trung 論luận 四tứ 句cú 撿kiểm 破phá 。 今kim 經kinh 明minh 不bất 思tư 議nghị 種chủng 以dĩ 非phi 種chủng 為vi 種chủng 。 故cố 以dĩ 身thân 等đẳng 煩phiền 惱não 不bất 善thiện 皆giai 如Như 來Lai 種chủng 。 如như 蜂phong 作tác 蜜mật 雖tuy 採thải 眾chúng 華hoa 不bất 以dĩ 便tiện 利lợi 蜜mật 終chung 不bất 成thành 。 故cố 知tri 便tiện 利lợi 皆giai 是thị 蜜mật 種chủng 。 今kim 不bất 思tư 議nghị 亦diệc 爾nhĩ 。 非phi 但đãn 法pháp 性tánh 智trí 慧tuệ 善thiện 法Pháp 是thị 三tam 佛Phật 如Như 來Lai 種chủng 。 只chỉ 此thử 三tam 道đạo 是thị 三tam 如Như 來Lai 蜜mật 種chủng 。 對đối 之chi 可khả 知tri 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 研nghiên 修tu 此thử 三tam 種chủng 理lý 分phần/phân 得đắc 相tương 應ứng 名danh 習tập 種chủng 性tánh 。 此thử 心tâm 增tăng 長trưởng 名danh 性tánh 種chủng 性tánh 。 虛hư 通thông 無vô 滯trệ 名danh 道đạo 種chủng 性tánh 。 深thâm 見kiến 分phân 明minh 名danh 聖thánh 種chủng 性tánh 。 三tam 種chủng 等đẳng 修tu 名danh 等đẳng 覺giác 性tánh 。 三tam 至chí 妙diệu 極cực 名danh 妙diệu 覺giác 性tánh 。 此thử 三tam 種chủng 性tánh 非phi 前tiền 非phi 後hậu 。 亦diệc 非phi 一nhất 時thời 。 不bất 縱túng/tung 不bất 橫hoạnh/hoành 如như 世thế 伊y 字tự 首thủ 羅la 三tam 目mục 。 就tựu 文Văn 殊Thù 答đáp 文văn 有hữu 六lục 段đoạn 明minh 如Như 來Lai 種chủng 。 一nhất 略lược 約ước 苦khổ 道đạo 。 二nhị 廣quảng 約ước 煩phiền 惱não 道đạo 。 三tam 重trọng/trùng 廣quảng 約ước 苦khổ 道đạo 。 四tứ 重trọng/trùng 略lược 約ước 煩phiền 惱não 道đạo 。 五ngũ 約ước 業nghiệp 道đạo 。 六lục 約ước 煩phiền 惱não 總tổng 結kết 。 今kim 就tựu 前tiền 五ngũ 文văn 三tam 義nghĩa 分phân 別biệt 。 初sơ 有hữu 身thân 。 六lục 入nhập 。 七thất 識thức 處xứ 。 此thử 三tam 是thị 正chánh 因nhân 如Như 來Lai 種chủng 。 次thứ 無vô 明minh 有hữu 愛ái 。 三tam 毒độc 。 四tứ 倒đảo 。 五ngũ 蓋cái 。 八bát 邪tà 。 九cửu 惱não 。 此thử 六lục 是thị 了liễu 因nhân 如Như 來Lai 種chủng 。 後hậu 十thập 不bất 善thiện 是thị 惡ác 業nghiệp 即tức 緣duyên 因nhân 如Như 來Lai 種chủng 。 若nhược 就tựu 通thông 論luận 一nhất 一nhất 皆giai 是thị 。 三tam 佛Phật 如Như 來Lai 種chủng 。 然nhiên 眾chúng 生sanh 受thọ 身thân 雖tuy 。 以dĩ 業nghiệp 為vi 因nhân 。 若nhược 無vô 煩phiền 惱não 。 則tắc 不bất 得đắc 生sanh 。 三tam 種chủng 亦diệc 爾nhĩ 。 雖tuy 有hữu 正chánh 因nhân 。 若nhược 無vô 了liễu 因nhân 導đạo 緣duyên 因nhân 助trợ 顯hiển 正chánh 性tánh 三tam 佛Phật 不bất 得đắc 生sanh 長trưởng 。 由do 慧tuệ 達đạt 煩phiền 惱não 以dĩ 導đạo 緣duyên 因nhân 。 三tam 因nhân 成thành 就tựu 法Pháp 身thân 顯hiển 現hiện 。 故cố 文Văn 殊Thù 云vân 。 煩phiền 惱não 泥nê 中trung 。 有hữu 佛Phật 法Pháp 耳nhĩ 。 有hữu 身thân 為vi 種chủng 者giả 。 身thân 即tức 五ngũ 陰ấm 陰ấm 即tức 法pháp 性tánh 。 法pháp 性tánh 色sắc 法pháp 性tánh 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 即tức 正chánh 因nhân 種chủng 也dã 。 又hựu 身thân 為vi 種chủng 者giả 。 能năng 生sanh 福phước 慧tuệ 故cố 說thuyết 為vi 種chủng 。 若nhược 斷đoạn 五ngũ 陰ấm 即tức 斷đoạn 佛Phật 種chủng 。 此thử 即tức 非phi 種chủng 為vi 種chủng 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 無vô 所sở 受thọ 。 而nhi 受thọ 此thử 身thân 。 若nhược 未vị 成thành 就tựu 。 自tự 行hành 化hóa 他tha 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 終chung 不bất 滅diệt 身thân 。 而nhi 取thủ 證chứng 也dã 。 即tức 是thị 從tùng 空không 入nhập 假giả 明minh 不bất 思tư 議nghị 種chủng 義nghĩa 。 何hà 者giả 迷mê 身thân 則tắc 有hữu 六lục 道đạo 生sanh 死tử 種chủng 。 解giải 身thân 則tắc 有hữu 四tứ 聖thánh 人nhân 種chủng 。 故cố 有hữu 十thập 法Pháp 界Giới 種chủng 也dã 。 若nhược 滅diệt 身thân 者giả 無vô 一nhất 切thiết 種chủng 。 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 觀quán 身thân 見kiến 一nhất 切thiết 種chủng 即tức 如Như 來Lai 種chủng 。 如như 人nhân 眼nhãn 翳ế 苦khổ 痛thống 失thất 明minh 。 若nhược 諸chư 拙chuyết 師sư 針châm 灸# 藥dược 塗đồ 雖tuy 得đắc 痛thống 止chỉ 。 而nhi 眼nhãn 根căn 毀hủy 壞hoại 。 永vĩnh 不bất 見kiến 色sắc 。 無vô 如Như 來Lai 種chủng 。 若nhược 人nhân 患hoạn 眼nhãn 不bất 壞hoại 眼nhãn 根căn 若nhược 遇ngộ 幻huyễn 師sư 禁cấm 咒chú 痛thống 愈dũ 。 眼nhãn 根căn 清thanh 淨tịnh 。 此thử 喻dụ 凡phàm 夫phu 雖tuy 具cụ 煩phiền 惱não 。 猶do 有hữu 反phản 復phục 種chủng 義nghĩa 不bất 壞hoại 。 是thị 故cố 身thân 為vi 如Như 來Lai 種chủng 也dã 。

無vô 明minh 至chí 為vi 種chủng 此thử 四tứ 是thị 二nhị 廣quảng 約ước 煩phiền 惱não 道đạo 。 為vi 如Như 來Lai 種chủng 。 過quá 去khứ 煩phiền 惱não 為vi 無vô 明minh 現hiện 在tại 煩phiền 惱não 名danh 愛ái 。 觀quán 此thử 二nhị 世thế 煩phiền 惱não 如như 虛hư 空không 不bất 可khả 盡tận 。 即tức 是thị 了liễu 因nhân 如Như 來Lai 種chủng 。 亦diệc 是thị 三tam 佛Phật 如Như 來Lai 種chủng 也dã 。 貪tham 恚khuể 癡si 為vi 種chủng 者giả 。 三tam 毒độc 猶do 是thị 過quá 去khứ 無vô 明minh 現hiện 在tại 有hữu 受thọ 。 亦diệc 各các 出xuất 三tam 毒độc 。 若nhược 離ly 取thủ 我ngã 即tức 具cụ 等đẳng 分phần/phân 出xuất 生sanh 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 塵trần 勞lao 。 若nhược 如như 是thị 知tri 。 故cố 名danh 為vi 種chủng 。 四tứ 顛điên 倒đảo 者giả 別biệt 門môn 明minh 義nghĩa 。 迷mê 色sắc 起khởi 淨tịnh 倒đảo 迷mê 受thọ 起khởi 樂nhạo/nhạc/lạc 倒đảo 。 迷mê 心tâm 起khởi 常thường 倒đảo 迷mê 想tưởng 行hành 起khởi 我ngã 倒đảo 。 能năng 生sanh 念Niệm 處Xứ 正Chánh 勤Cần 。 如như 意ý 根Căn 力Lực 覺Giác 道Đạo 。 故cố 為vi 種chủng 也dã 。 五ngũ 蓋cái 者giả 貪tham 欲dục 嗔sân 恚khuể 睡thụy 眠miên 掉trạo 悔hối 疑nghi 。 能năng 生sanh 根căn 本bổn 觀quán 練luyện 薰huân 修tu 諸chư 禪thiền 三tam 昧muội 。 故cố 為vi 種chủng 義nghĩa 。 既ký 知tri 別biệt 義nghĩa 於ư 通thông 無vô 滯trệ 。

六lục 入nhập 為vi 種chủng 。 七thất 識thức 處xứ 為vi 種chủng 。 三tam 重trọng/trùng 約ước 苦khổ 道đạo 廣quảng 明minh 正chánh 因nhân 種chủng 。 六lục 入nhập 即tức 是thị 約ước 報báo 身thân 苦khổ 道đạo 。 如như 鴦ương 掘quật 云vân 。 此thử 之chi 六lục 根căn 於ư 諸chư 如Như 來Lai 常thường 。 具cụ 足túc 無vô 減giảm 。 修tu 了liễu 了liễu 分phân 明minh 見kiến 。 亦diệc 如như 法Pháp 華hoa 明minh 。 父phụ 母mẫu 所sở 生sanh 。 清thanh 淨tịnh 常thường 眼nhãn 。 等đẳng 得đắc 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 。 即tức 是thị 六lục 根căn 相tướng 似tự 相tương/tướng 現hiện 。 故cố 華hoa 嚴nghiêm 明minh 十thập 種chủng 六lục 根căn 。 因nhân 是thị 得đắc 入nhập 如Như 來Lai 六lục 根căn 。 故cố 知tri 淨tịnh 是thị 如Như 來Lai 種chủng 義nghĩa 。 七thất 識thức 處xứ 者giả 。 什thập 師sư 云vân 欲dục 界giới 人nhân 天thiên 為vi 一nhất 。 三tam 禪thiền 三tam 空không 為vi 六lục 。 合hợp 七thất 識thức 住trụ 。

所sở 以dĩ 然nhiên 者giả 。 三tam 惡ác 苦khổ 多đa 識thức 不bất 樂nhạo 住trụ 。 第đệ 四tứ 禪thiền 識thức 色sắc 微vi 故cố 。 又hựu 以dĩ 有hữu 無vô 相tướng 天thiên 故cố 識thức 不bất 樂nhạo 住trụ 。 第đệ 四tứ 無vô 色sắc 以dĩ 非phi 相tướng 法pháp 微vi 故cố 識thức 不bất 樂nhạo 住trụ 。 隨tùy 識thức 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 即tức 是thị 法pháp 性tánh 。

八bát 邪tà 至chí 為vi 種chủng 四tứ 重trọng/trùng 約ước 煩phiền 惱não 道đạo 為vi 種chủng 。 八bát 邪tà 如như 前tiền 迦Ca 葉Diếp 章chương 明minh 。 不bất 捨xả 八bát 邪tà 而nhi 入nhập 八bát 正chánh 即tức 是thị 種chủng 義nghĩa 。 九cửu 惱não 者giả 約ước 三tam 世thế 違vi 情tình 是thị 生sanh 嗔sân 之chi 緣duyên 。 謂vị 此thử 人nhân 現hiện 世thế 。 惱não 我ngã 惱não 我ngã 親thân 歎thán 我ngã 怨oán 。 過quá 未vị 亦diệc 爾nhĩ 。 是thị 為vi 九cửu 惱não 。 若nhược 有hữu 方phương 便tiện 。 是thị 生sanh 慈từ 緣duyên 。 故cố 得đắc 是thị 如Như 來Lai 種chủng 。

十thập 不bất 善thiện 道đạo 為vi 種chủng 。 五ngũ 約ước 業nghiệp 道đạo 明minh 如Như 來Lai 種chủng 。 十thập 不bất 善thiện 則tắc 攝nhiếp 得đắc 五ngũ 逆nghịch 。 因nhân 惡ác 生sanh 善thiện 即tức 有hữu 十Thập 善Thiện 。 若nhược 能năng 生sanh 十Thập 善Thiện 即tức 生sanh 三tam 不bất 護hộ 三tam 密mật 示thị 現hiện 三tam 業nghiệp 隨tùy 智trí 慧tuệ 行hành 。 等đẳng 如Như 來Lai 功công 德đức 。 故cố 即tức 是thị 種chủng 也dã 。

以dĩ 要yếu 至chí 佛Phật 種chủng 六lục 總tổng 結kết 成thành 如Như 來Lai 種chủng 。 煩phiền 惱não 不bất 善thiện 不bất 出xuất 見kiến 愛ái 。 以dĩ 此thử 往vãng 收thu 故cố 一nhất 切thiết 不bất 善thiện 。 皆giai 在tại 其kỳ 中trung 。 皆giai 是thị 如Như 來Lai 種chủng 也dã 。

曰viết 何hà 謂vị 也dã 三tam 淨tịnh 名danh 重trùng 問vấn 。

答đáp 曰viết 下hạ 四tứ 文Văn 殊Thù 答đáp 文văn 為vi 二nhị 。 一nhất 正chánh 答đáp 二nhị 譬thí 顯hiển 。 初sơ 正chánh 答đáp 言ngôn 。 若nhược 見kiến 無vô 為vi 。 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 即tức 是thị 斷đoạn 如Như 來Lai 種chủng 。 不bất 能năng 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 以dĩ 滅diệt 受thọ 取thủ 證chứng 故cố 不bất 能năng 。 發phát 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 所sở 言ngôn 若nhược 見kiến 無vô 為vi 。 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 苦khổ 忍nhẫn 初sơ 心tâm 即tức 是thị 見kiến 諦Đế 。 名danh 之chi 為vi 見Kiến 。 見kiến 諦Đế 惑hoặc 盡tận 終chung 不bất 更cánh 起khởi 。 即tức 是thị 一nhất 分phần/phân 數số 緣duyên 無vô 為vi 即tức 是thị 正chánh 位vị 。 若nhược 見kiến 惑hoặc 斷đoạn 即tức 見kiến 煩phiền 惱não 如Như 來Lai 種chủng 斷đoạn 。 是thị 人nhân 遠viễn 至chí 七thất 生sanh 畢tất 竟cánh 不bất 受thọ 後hậu 身thân 。 則tắc 界giới 內nội 三tam 道đạo 非phi 種chủng 之chi 種chủng 究cứu 竟cánh 永vĩnh 斷đoạn 。 故cố 不bất 能năng 發phát 三Tam 菩Bồ 提Đề 心tâm 。 入nhập 假giả 行hành 道Đạo 。 自tự 利lợi 利lợi 人nhân 。 學học 一nhất 切thiết 法pháp 。 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 成thành 三tam 佛Phật 種chủng 。

譬thí 如như 下hạ 二nhị 譬thí 說thuyết 文văn 為vi 四tứ 。 亦diệc 可khả 通thông 譬thí 上thượng 明minh 種chủng 義nghĩa 。 亦diệc 可khả 別biệt 譬thí 。 別biệt 譬thí 為vi 二nhị 。 初sơ 三tam 別biệt 譬thí 三tam 種chủng 後hậu 一nhất 總tổng 譬thí 。 就tựu 別biệt 譬thí 為vi 三tam 。 一nhất 淤ứ 泥nê 出xuất 華hoa 譬thí 煩phiền 惱não 道đạo 為vi 了liễu 因nhân 種chủng 。 次thứ 糞phẩn 壤nhưỡng 生sanh 芽nha 譬thí 不bất 善thiện 業nghiệp 道đạo 。 為vi 緣duyên 因nhân 種chủng 。 次thứ 起khởi 身thân 見kiến 譬thí 苦khổ 道đạo 為vi 正chánh 因nhân 種chủng 。 達đạt 五ngũ 陰ấm 即tức 正chánh 因nhân 性tánh 。 後hậu 入nhập 海hải 總tổng 譬thí 煩phiền 惱não 等đẳng 三tam 種chủng 能năng 生sanh 三tam 種chủng 法Pháp 身thân 。 如như 下hạ 巨cự 海hải 則tắc 得đắc 智trí 寶bảo 。 譬thí 如như 高cao 原nguyên 者giả 。 高cao 原nguyên 本bổn 合hợp 水thủy 有hữu 泥nê 。 以dĩ 決quyết 去khứ 水thủy 是thị 故cố 無vô 泥nê 華hoa 不bất 得đắc 生sanh 。 明minh 二Nhị 乘Thừa 人nhân 本bổn 有hữu 煩phiền 惱não 種chủng 。 以dĩ 即tức 斷đoạn 故cố 如như 高cao 原nguyên 無vô 泥nê 不bất 得đắc 生sanh 華hoa 。 此thử 約ước 入nhập 正chánh 位vị 無vô 煩phiền 惱não 不bất 得đắc 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。

又hựu 如như 至chí 佛Phật 法Pháp 二nhị 譬thí 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 得đắc 道Đạo 共cộng 戒giới 。 斷đoạn 三tam 惡ác 道đạo 。 不bất 善thiện 業nghiệp 無vô 惡ác 業nghiệp 種chủng 。 不bất 生sanh 佛Phật 法Pháp 。 問vấn 此thử 中trung 言ngôn 糞phẩn 壤nhưỡng 之chi 地địa 。 乃nãi 能năng 滋tư 茂mậu 。 大đại 品phẩm 云vân 空không 中trung 種chủng 樹thụ 。 二nhị 意ý 明minh 入nhập 假giả 云vân 何hà 。 答đáp 一nhất 往vãng 似tự 異dị 大đại 意ý 則tắc 同đồng 。 此thử 明minh 菩Bồ 薩Tát 。 達đạt 不bất 善thiện 理lý 能năng 生sanh 佛Phật 法Pháp 。 惡ác 法pháp 為vi 種chủng 資tư 成thành 法Pháp 身thân 。 故cố 約ước 糞phẩn 壤nhưỡng 以dĩ 明minh 入nhập 假giả 。 大đại 品phẩm 即tức 是thị 不bất 斷đoạn 而nhi 斷đoạn 。 斷đoạn 惑hoặc 入nhập 空không 能năng 從tùng 空không 入nhập 假giả 。 學học 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 化hóa 度độ 眾chúng 生sanh 。 如như 世thế 術thuật 力lực 能năng 空không 中trung 種chủng 樹thụ 。 故cố 約ước 空không 明minh 入nhập 假giả 。 若nhược 作tác 此thử 解giải 。 二Nhị 乘Thừa 已dĩ 有hữu 入nhập 假giả 之chi 義nghĩa 。 但đãn 其kỳ 未vị 悟ngộ 不bất 能năng 改cải 觀quán 。 至chí 法pháp 華hoa 中trung 方phương 得đắc 會hội 入nhập 。 大đại 品phẩm 會hội 法pháp 不bất 會hội 其kỳ 人nhân 。

起khởi 於ư 至chí 法pháp 矣hĩ 三tam 譬thí 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 若nhược 無vô 身thân 見kiến 則tắc 身thân 因nhân 滅diệt 。 無vô 三tam 惡ác 種chủng 。 不bất 得đắc 發phát 菩Bồ 提Đề 。 心tâm 行hành 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。

是thị 故cố 至chí 智trí 寶bảo 四tứ 總tổng 譬thí 二Nhị 乘Thừa 無vô 煩phiền 惱não 等đẳng 三tam 道đạo 可khả 入nhập 。 即tức 無vô 一Nhất 切Thiết 智Trí 等đẳng 佛Phật 法Pháp 寶bảo 也dã 。

爾nhĩ 時thời 下hạ 五ngũ 明minh 大đại 迦Ca 葉Diếp 稱xưng 嘆thán 領lãnh 解giải 文văn 為vi 三tam 。 一nhất 正chánh 稱xưng 嘆thán 領lãnh 解giải 二nhị 譬thí 顯hiển 三tam 自tự 鄙bỉ 。 所sở 以dĩ 迦Ca 葉Diếp 稱xưng 嘆thán 者giả 。 以dĩ 文Văn 殊Thù 善thiện 說thuyết 非phi 種chủng 顯hiển 不bất 思tư 議nghị 。 如Như 來Lai 種chủng 其kỳ 理lý 幽u 玄huyền 故cố 也dã 。 領lãnh 解giải 二nhị 意ý 一nhất 領lãnh 塵trần 勞lao 之chi 疇trù 。 為vi 如Như 來Lai 種chủng 。 二nhị 領lãnh 見kiến 無vô 為vi 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 不bất 任nhậm 發phát 菩Bồ 提Đề 心tâm 。

譬thí 如như 至chí 志chí 願nguyện 二nhị 譬thí 顯hiển 此thử 譬thí 。 但đãn 顯hiển 領lãnh 入nhập 正chánh 位vị 者giả 。 不bất 任nhậm 發phát 心tâm 。 有hữu 開khai 譬thí 合hợp 譬thí 如như 文văn 。

是thị 故cố 至chí 道Đạo 意ý 三tam 迦Ca 葉Diếp 自tự 鄙bỉ 文văn 為vi 二nhị 。 一nhất 正chánh 自tự 鄙bỉ 二nhị 所sở 以dĩ 下hạ 釋thích 自tự 鄙bỉ 意ý 。 如như 文văn 。

爾nhĩ 時thời 下hạ 品phẩm 之chi 大đại 段đoạn 第đệ 三Tam 明Minh 法Pháp 門môn 眷quyến 屬thuộc 。 亦diệc 是thị 成thành 前tiền 道đạo 及cập 種chủng 義nghĩa 。 何hà 者giả 法Pháp 門môn 無vô 量lượng 隨tùy 其kỳ 義nghĩa 便tiện 則tắc 有hữu 親thân 善thiện 。 即tức 是thị 眷quyến 屬thuộc 。 此thử 皆giai 是thị 無vô 名danh 相tướng 中trung 假giả 名danh 分phân 別biệt 以dĩ 成thành 假giả 名danh 佛Phật 道Đạo 及cập 種chủng 。

復phục 次thứ 前tiền 觀quán 眾chúng 生sanh 品phẩm 明minh 觀quán 眾chúng 生sanh 入nhập 空không 徹triệt 源nguyên 。 而nhi 有hữu 無vô 緣duyên 慈từ 悲bi 喜hỷ 捨xả 。 為vì 顯hiển 此thử 義nghĩa 。 故cố 天thiên 女nữ 忽hốt 。 現hiện 對đối 身thân 子tử 闡xiển 揚dương 不bất 思tư 議nghị 真chân 空không 解giải 脫thoát 妙diệu 理lý 。 次thứ 此thử 品phẩm 明minh 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 入nhập 假giả 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 雖tuy 受thọ 諸chư 受thọ 。 而nhi 無vô 所sở 受thọ 。 能năng 於ư 塵trần 勞lao 達đạt 如Như 來Lai 種chủng 。 是thị 故cố 普phổ 現hiện 色sắc 身thân 。 因nhân 問vấn 眷quyến 屬thuộc 顯hiển 成thành 入nhập 假giả 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 種chủng 種chủng 法Pháp 門môn 。 皆giai 是thị 眷quyến 屬thuộc 。 文văn 為vi 二nhị 。 一nhất 問vấn 二nhị 答đáp 。 初sơ 問vấn 言ngôn 普phổ 現hiện 色sắc 身thân 。 者giả 即tức 有hữu 三tam 義nghĩa 。 一nhất 普phổ 現hiện 內nội 色sắc 。 二nhị 普phổ 現hiện 外ngoại 色sắc 。 三tam 普phổ 現hiện 內nội 外ngoại 色sắc 。 一nhất 內nội 色sắc 者giả 若nhược 如như 法Pháp 華hoa 明minh 身thân 根căn 清thanh 淨tịnh 。 十thập 界giới 依y 正chánh 。 於ư 身thân 中trung 現hiện 。 猶do 如như 淨tịnh 鏡kính 。 現hiện 諸chư 色sắc 像tượng 。 二nhị 外ngoại 現hiện 者giả 亦diệc 如như 法Pháp 華hoa 普phổ 門môn 示thị 現hiện 。 隨tùy 機cơ 不bất 同đồng 現hiện 十thập 界giới 色sắc 。 三tam 內nội 外ngoại 現hiện 者giả 如như 大đại 集tập 明minh 。 觀quán 己kỷ 身thân 眾chúng 生sanh 身thân 佛Phật 身thân 悉tất 現hiện 己kỷ 身thân 。 亦diệc 見kiến 己kỷ 身thân 眾chúng 生sanh 身thân 現hiện 佛Phật 身thân 中trung 。 眾chúng 生sanh 身thân 中trung 。 亦diệc 如như 是thị 皆giai 如như 影ảnh 現hiện 。 即tức 是thị 色sắc 入nhập 法Pháp 界Giới 海hải 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 住trụ 此thử 。 普phổ 現hiện 之chi 身thân 。 表biểu 成thành 上thượng 文văn 入nhập 假giả 之chi 義nghĩa 。 無vô 所sở 不bất 現hiện 。 前tiền 後hậu 相tương/tướng 成thành 令linh 義nghĩa 易dị 了liễu 。 故cố 普phổ 現hiện 色sắc 身thân 。 因nhân 致trí 問vấn 眷quyến 屬thuộc 。 大Đại 士Sĩ 若nhược 是thị 生sanh 身thân 應ưng 有hữu 生sanh 身thân 眷quyến 屬thuộc 資tư 生sanh 。 若nhược 是thị 法Pháp 身thân 即tức 有hữu 諸chư 法pháp 。 以dĩ 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 何hà 故cố 室thất 空không 不bất 見kiến 生sanh 身thân 眷quyến 屬thuộc 。 亦diệc 未vị 聞văn 說thuyết 法Pháp 身thân 眷quyến 屬thuộc 法Pháp 門môn 。 致trí 有hữu 斯tư 問vấn 。 眷quyến 屬thuộc 資tư 生sanh 。 為vi 在tại 何hà 所sở 。 就tựu 問vấn 為vi 二nhị 。 一nhất 問vấn 眷quyến 屬thuộc 二nhị 問vấn 資tư 生sanh 。 如như 文văn 於ư 是thị 下hạ 二nhị 淨tịnh 名danh 答đáp 有hữu 四tứ 十thập 二nhị 行hành 偈kệ 為vi 四tứ 。 初sơ 十thập 二nhị 行hành 正chánh 答đáp 法Pháp 身thân 眷quyến 屬thuộc 資tư 生sanh 。 即tức 是thị 自tự 行hành 。 二nhị 從tùng 雖tuy 知tri 無vô 起khởi 滅diệt 。 去khứ 二nhị 十thập 七thất 行hành 明minh 菩Bồ 薩Tát 入nhập 假giả 權quyền 智trí 無vô 方phương 大đại 用dụng 。 成thành 前tiền 非phi 道đạo 及cập 種chủng 並tịnh 為vi 化hóa 他tha 入nhập 假giả 權quyền 用dụng 。 三tam 兩lưỡng 行hành 結kết 嘆thán 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 四tứ 一nhất 行hành 斥xích 破phá 二Nhị 乘Thừa 。 初sơ 文văn 為vi 三tam 。 初sơ 四tứ 行hành 明minh 眷quyến 屬thuộc 。 次thứ 七thất 行hành 明minh 資tư 生sanh 具cụ 。 三tam 一nhất 行hành 結kết 自tự 行hành 德đức 滿mãn 。 初sơ 答đáp 者giả 。 若nhược 是thị 法Pháp 身thân 實thật 相tướng 。 則tắc 無vô 分phân 別biệt 。 何hà 有hữu 親thân 疎sơ 正chánh 為vi 入nhập 假giả 。 故cố 約ước 法Pháp 門môn 以dĩ 明minh 眷quyến 屬thuộc 。 關quan 河hà 舊cựu 解giải 。 外ngoại 國quốc 無vô 父phụ 母mẫu 宗tông 親thân 。 眷quyến 屬thuộc 非phi 為vi 貴quý 人nhân 。 今kim 約ước 此thử 解giải 仍nhưng 為vi 理lý 釋thích 。 言ngôn 無vô 眷quyến 屬thuộc 是thị 賤tiện 人nhân 者giả 。 即tức 是thị 二Nhị 乘Thừa 偏thiên 真chân 灰hôi 斷đoạn 。 無vô 智Trí 度Độ 母mẫu 善thiện 權quyền 父phụ 萬vạn 行hạnh 功công 德đức 眷quyến 屬thuộc 。 故cố 法pháp 華hoa 以dĩ 窮cùng 子tử 為vi 譬thí 。 若nhược 是thị 大Đại 乘Thừa 。 法Pháp 身thân 眷quyến 屬thuộc 臣thần 佐tá 。 吏lại 民dân 倉thương 庫khố 眾chúng 多đa 。 淨tịnh 名danh 即tức 是thị 佛Phật 法Pháp 貴quý 人nhân 。 故cố 以dĩ 偈kệ 答đáp 言ngôn 。 有hữu 眷quyến 屬thuộc 也dã 。

智Trí 度Độ 即tức 是thị 實thật 智trí 。 實thật 智trí 有hữu 能năng 顯hiển 出xuất 。 法Pháp 身thân 之chi 力lực 。 如như 母mẫu 能năng 生sanh 。 方phương 便tiện 是thị 權quyền 智trí 。 權quyền 智trí 外ngoại 用dụng 能năng 有hữu 成thành 辨biện 如như 父phụ 能năng 成thành 。 若nhược 就tựu 此thử 經Kinh 辨biện 父phụ 母mẫu 者giả 。 如như 觀quán 眾chúng 生sanh 品phẩm 徹triệt 照chiếu 三tam 諦đế 契khế 當đương 真Chân 如Như 名danh 實thật 智trí 母mẫu 。 此thử 品phẩm 明minh 行hành 於ư 非phi 道đạo 。 通thông 達đạt 佛Phật 道Đạo 。 遍biến 入nhập 塵trần 勞lao 成thành 就tựu 佛Phật 法Pháp 。 即tức 是thị 權quyền 智trí 父phụ 。 故cố 金kim 剛cang 般Bát 若Nhã 云vân 。 如Như 來Lai 善thiện 護hộ 念niệm 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 實thật 智trí 母mẫu 。 善thiện 付phó 屬thuộc 諸chư 菩Bồ 薩Tát 即tức 權quyền 智trí 父phụ 。 菩Bồ 薩Tát 從tùng 初sơ 。 修tu 此thử 二nhị 觀quán 得đắc 入nhập 中trung 道đạo 。 雙song 照chiếu 二nhị 諦đế 是thị 權quyền 自tự 然nhiên 流lưu 入nhập 是thị 實thật 。 將tương 此thử 權quyền 實thật 無vô 受thọ 而nhi 受thọ 具cụ 足túc 佛Phật 法Pháp 。 不bất 證chứng 妙diệu 覺giác 終chung 不bất 滅diệt 受thọ 息tức 此thử 權quyền 實thật 。 而nhi 取thủ 證chứng 也dã 。 又hựu 行hành 非phi 道đạo 是thị 權quyền 達đạt 佛Phật 道Đạo 是thị 實thật 。 因nhân 此thử 二nhị 智trí 遍biến 入nhập 塵trần 勞lao 。 為vi 如Như 來Lai 種chủng 。 譬thí 如như 初sơ 生sanh 常thường 為vi 母mẫu 護hộ 。 至chí 年niên 長trưởng 大đại 。 父phụ 付phó 家gia 業nghiệp 。 菩Bồ 薩Tát 安an 住trụ 世thế 諦đế 。 初sơ 出xuất 胎thai 時thời 用dụng 權quyền 實thật 智trí 入nhập 空không 入nhập 假giả 。 乃nãi 至chí 妙diệu 覺giác 未vị 曾tằng 捨xả 離ly 。 權quyền 實thật 父phụ 母mẫu 。 一nhất 切thiết 眾chúng 導đạo 師sư 。 無vô 不bất 由do 是thị 生sanh 者giả 。 如như 世thế 天thiên 地địa 二nhị 氣khí 交giao 合hợp 萬vạn 物vật 得đắc 生sanh 。 又hựu 如như 和hòa 合hợp 則tắc 有hữu 託thác 胎thai 。 借tá 此thử 以dĩ 況huống 。 權quyền 實thật 二nhị 智trí 若nhược 不bất 合hợp 者giả 。 則tắc 菩Bồ 薩Tát 法Pháp 身thân 智trí 慧tuệ 不bất 生sanh 。 權quyền 實thật 若nhược 融dung 法Pháp 身thân 則tắc 顯hiển 。 故cố 言ngôn 一nhất 切thiết 。 眾chúng 導đạo 師sư 無vô 不bất 由do 是thị 生sanh 。 約ước 觀quán 心tâm 者giả 觀quán 心tâm 即tức 空không 為vi 實thật 智trí 即tức 假giả 為vi 權quyền 智trí 非phi 空không 非phi 假giả 即tức 入nhập 聖thánh 胎thai 。 觀quán 道đạo 分phân 明minh 豁hoát 爾nhĩ 相tương 應ứng 見kiến 於ư 中trung 道đạo 即tức 是thị 出xuất 胎thai 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 未vị 入nhập 妙diệu 覺giác 皆giai 名danh 佛Phật 子tử 。 故cố 云vân 普phổ 賢hiền 真chân 佛Phật 子tử 。 若nhược 登đăng 妙diệu 覺giác 即tức 沒một 子tử 名danh 但đãn 稱xưng 為vi 佛Phật 。 大đại 論luận 云vân 稽khể 首thủ 智Trí 度Độ 無vô 子tử 佛Phật 。 法Pháp 喜hỷ 以dĩ 為vi 妻thê 者giả 。 如như 世thế 之chi 妻thê 策sách 使sử 稱xưng 懷hoài 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 通thông 達đạt 。 非phi 道đạo 之chi 理lý 境cảnh 智trí 相tương 稱xứng 。 能năng 生sanh 法Pháp 喜hỷ 稱xưng 悅duyệt 情tình 懷hoài 。 故cố 有hữu 種chủng 種chủng 。 出xuất 假giả 之chi 用dụng 心tâm 慈từ 悲bi 。 為vi 女nữ 者giả 指chỉ 上thượng 三tam 十thập 二nhị 種chủng 。 慈từ 為vi 女nữ 也dã 。 慈từ 與dữ 悲bi 相tương 扶phù 故cố 同đồng 女nữ 也dã 。 善thiện 心tâm 誠thành 實thật 男nam 。 者giả 指chỉ 上thượng 觀quán 三tam 諦đế 理lý 。 順thuận 入nhập 實thật 相tướng 一nhất 心tâm 能năng 具cụ 萬vạn 善thiện 。 權quyền 假giả 化hóa 物vật 如như 男nam 幹cán 事sự 。 畢tất 竟cánh 空không 寂tịch 舍xá 。 舍xá 有hữu 遮già 弊tệ 安an 身thân 之chi 能năng 。 畢tất 竟cánh 空không 理lý 遮già 二nhị 愛ái 見kiến 。 法Pháp 身thân 栖tê 處xứ 故cố 為vi 舍xá 也dã 。 弟đệ 子tử 眾chúng 塵trần 勞lao 。 即tức 是thị 上thượng 來lai 。 三tam 毒độc 等đẳng 分phân 。 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 塵trần 勞lao 轉chuyển 為vi 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 三tam 昧muội 。 陀đà 羅la 尼ni 波Ba 羅La 蜜Mật 。 若nhược 似tự 若nhược 真chân 皆giai 為vi 佛Phật 事sự 。 如như 轉chuyển 弟đệ 子tử 以dĩ 成thành 賢hiền 聖thánh 。 道Đạo 品Phẩm 善Thiện 知Tri 識Thức 。 若nhược 修tu 中trung 道Đạo 品Phẩm 即tức 知tri 中trung 正chánh 。 識thức 二nhị 邊biên 邪tà 。 得đắc 成thành 正chánh 覺giác 。 諸chư 度Độ 法Pháp 等đẳng 侶lữ 。 五ngũ 度độ 及cập 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 彼bỉ 岸ngạn 法Pháp 門môn 。 是thị 福phước 智Trí 度Độ 。 是thị 慧tuệ 二nhị 種chủng 莊trang 嚴nghiêm 。 兩lưỡng 輪luân 等đẳng 故cố 名danh 為vi 等đẳng 侶lữ 。 四tứ 攝nhiếp 為vi 妓kỹ 女nữ 。 妓kỹ 女nữ 本bổn 娛ngu 情tình 悅duyệt 慮lự 引dẫn 諸chư 觀quán 者giả 。 四tứ 攝nhiếp 能năng 順thuận 物vật 情tình 引dẫn 受thọ 學học 者giả 故cố 為vi 妓kỹ 女nữ 。 歌ca 詠vịnh 誦tụng 法Pháp 言ngôn 。 真chân 樂nhạo/nhạc/lạc 自tự 樂nhạo 樂lạc 他tha 。 誦tụng 經Kinh 說thuyết 法Pháp 亦diệc 自tự 樂nhạo 樂lạc 他tha 。

總tổng 持trì 之chi 園viên 苑uyển 。 至chí 戒giới 品phẩm 為vi 塗đồ 香hương 。 二nhị 明minh 資tư 生sanh 之chi 具cụ 。 總tổng 持trì 之chi 園viên 苑uyển 。 園viên 持trì 華hoa 菓quả 遮già 他tha 盜đạo 竊thiết 令linh 不bất 失thất 落lạc 。 陀đà 羅la 尼ni 亦diệc 爾nhĩ 。 持trì 善thiện 因nhân 果quả 遮già 諸chư 惡ác 法pháp 。 林lâm 樹thụ 是thị 覆phú 蔭ấm 清thanh 涼lương 。 諸chư 無vô 漏lậu 法pháp 無vô 煩phiền 惱não 契khế 。 即tức 清thanh 涼lương 義nghĩa 。 覺giác 意ý 即tức 七thất 覺giác 。 七thất 覺giác 調điều 停đình 生sanh 真chân 智trí 因nhân 華hoa 。 故cố 大đại 論luận 云vân 無Vô 學Học 實thật 覺giác 此thử 七thất 能năng 到đáo 。 故cố 以dĩ 為vi 華hoa 。 解giải 脫thoát 果quả 者giả 即tức 是thị 不bất 思tư 議nghị 解giải 脫thoát 妙diệu 覺giác 果quả 滿mãn 。 八bát 解giải 浴dục 池trì 八bát 背bối/bội 捨xả 八bát 解giải 脫thoát 如như 前tiền 分phân 別biệt 。 入nhập 九cửu 定định 證chứng 真chân 成thành 八bát 解giải 脫thoát 八bát 背bối/bội 捨xả 。 修tu 成thành 在tại 九cửu 定định 。 定định 滿mãn 如như 水thủy 滿mãn 。 八bát 解giải 如như 池trì 。 七thất 淨tịnh 華hoa 者giả 一nhất 戒giới 二nhị 心tâm 三tam 見kiến 四tứ 斷đoạn 疑nghi 五ngũ 分phân 別biệt 六lục 行hành 七thất 涅Niết 槃Bàn 。 戒giới 淨tịnh 是thị 正chánh 語ngữ 業nghiệp 命mạng 。 心tâm 淨tịnh 是thị 精tinh 進tấn 念niệm 定định 。 見kiến 淨tịnh 是thị 正chánh 見kiến 正chánh 思tư 惟duy 。 斷đoạn 疑nghi 淨tịnh 是thị 見kiến 道đạo 。 分phân 別biệt 淨tịnh 行hạnh 淨tịnh 是thị 修tu 道Đạo 。 涅Niết 槃Bàn 淨tịnh 是thị 無Vô 學Học 道đạo 。 別biệt 圓viên 見kiến 思tư 例lệ 皆giai 得đắc 稱xưng 七thất 淨tịnh 華hoa 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 在tại 因nhân 皆giai 名danh 為vi 華hoa 。 浴dục 此thử 無vô 垢cấu 人nhân 。 此thử 約ước 別biệt 圓viên 。 若nhược 藏tạng 通thông 界giới 內nội 事sự 惑hoặc 垢cấu 盡tận 名danh 無vô 垢cấu 人nhân 。 猶do 有hữu 恆Hằng 沙sa 界giới 外ngoại 理lý 垢cấu 是thị 故cố 須tu 浴dục 。 界giới 內nội 解giải 者giả 。 慧tuệ 解giải 脫thoát 羅La 漢Hán 已dĩ 斷đoạn 分phân 段đoạn 之chi 垢cấu 亦diệc 是thị 無vô 垢cấu 。 更cánh 修tu 八bát 解giải 除trừ 無vô 知tri 垢cấu 故cố 須tu 浴dục 也dã 。 象tượng 馬mã 五ngũ 通thông 馳trì 。 菩Bồ 薩Tát 習tập 未vị 盡tận 無vô 漏lậu 盡tận 通thông 。 又hựu 云vân 界giới 外ngoại 正chánh 使sử 未vị 盡tận 猶do 名danh 五ngũ 通thông 。 如như 意ý 通thông 荷hà 負phụ 眾chúng 生sanh 。 力lực 大đại 如như 象tượng 。 餘dư 通thông 如như 馬mã 。 周chu 遍biến 十thập 方phương 。 一nhất 念niệm 即tức 到đáo 故cố 言ngôn 馳trì 也dã 。 大Đại 乘Thừa 以dĩ 為vi 車xa 。 實thật 相tướng 為vi 車xa 體thể 。 二nhị 智trí 為vi 能năng 乘thừa 。 至chí 薩Tát 婆Bà 若Nhã 中trung 住trụ 。 調điều 御ngự 以dĩ 一nhất 心tâm 。 法Pháp 界Giới 一nhất 相tướng 。 常thường 在tại 一Nhất 行Hành 三Tam 昧Muội 。 遊du 於ư 八Bát 正Chánh 路Lộ 。 無vô 作tác 八Bát 直Trực 道Đạo 也dã 。 相tướng 具cụ 以dĩ 嚴nghiêm 容dung 。 眾chúng 好hảo 飾sức 其kỳ 姿tư 。 不bất 同đồng 三tam 藏tạng 所sở 明minh 相tướng 好hảo/hiếu 。 法Pháp 身thân 自tự 有hữu 實thật 報báo 大đại 相tương/tướng 小tiểu 相tương/tướng 。 光quang 顯hiển 法Pháp 身thân 為vi 嚴nghiêm 飾sức 也dã 。 慚tàm 愧quý 之chi 上thượng 服phục 。 佛Phật 性tánh 中trung 道đạo 。 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 天thiên 。 菩Bồ 薩Tát 見kiến 佛Phật 。 性tánh 未vị 了liễu 了liễu 故cố 。 慚tàm 第đệ 一nhất 義nghĩa 天thiên 。 諸chư 佛Phật 是thị 無vô 上thượng 行hành 人nhân 。 愧quý 此thử 勝thắng 人nhân 名danh 為vi 愧quý 人nhân 。 覆phú 不bất 慚tàm 心tâm 名danh 之chi 為vi 服phục 。 又hựu 服phục 者giả 忍nhẫn 二nhị 邊biên 惡ác 不bất 辱nhục 中trung 理lý 。 是thị 忍nhẫn 辱nhục 衣y 也dã 。 深thâm 心tâm 為vi 華hoa 鬘man 。 進tiến 入nhập 萬vạn 行hạnh 圓viên 因nhân 即tức 最tối 上thượng 因nhân 。 如như 鬘man 嚴nghiêm 首thủ 。 七thất 財tài 者giả 。 一nhất 聞văn 二nhị 信tín 三tam 戒giới 四tứ 定định 五ngũ 進tiến 六lục 捨xả 七thất 慚tàm 愧quý 。 聞văn 者giả 十Thập 地Địa 聽thính 法Pháp 。 如như 雲vân 持trì 雨vũ 十thập 方phương 佛Phật 說thuyết 法Pháp 。 一nhất 時thời 能năng 持trì 故cố 名danh 聞văn 也dã 。 信tín 者giả 深thâm 信tín 堅kiên 固cố 。 猶do 若nhược 金kim 剛cang 。 即tức 圓viên 因nhân 也dã 。 戒giới 者giả 十Thập 地Địa 所sở 得đắc 真chân 戒giới 。 經kinh 言ngôn 唯duy 佛Phật 一nhất 人nhân 具cụ 淨tịnh 戒giới 。 餘dư 人nhân 皆giai 名danh 污ô 戒giới 者giả 。 定định 者giả 即tức 首thủ 楞lăng 嚴nghiêm 等đẳng 定định 也dã 。 進tiến 者giả 念niệm 念niệm 。 流lưu 入nhập 薩Tát 婆Bà 若Nhã 海hải 。 捨xả 者giả 常thường 行hành 捨xả 行hành 。 慚tàm 愧quý 者giả 如như 前tiền 說thuyết 。 如như 所sở 說thuyết 修tu 行hành 者giả 。 言ngôn 行hành 相tương 應ứng 。 所sở 行hành 如như 所sở 說thuyết 。 能năng 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 。 教giáo 授thọ 以dĩ 滋tư 息tức 。 說thuyết 法Pháp 利lợi 人nhân 普phổ 潤nhuận 一nhất 切thiết 。 化hóa 功công 歸quy 己kỷ 即tức 是thị 滋tư 息tức 。 迴hồi 向hướng 為vi 大đại 利lợi 。 迴hồi 因nhân 善thiện 向hướng 果quả 。 得đắc 常thường 住trụ 三Tam 寶Bảo 故cố 云vân 大đại 利lợi 。 四tứ 禪thiền 為vi 床sàng 座tòa 。 如như 床sàng 離ly 於ư 下hạ 濕thấp 避tị 諸chư 虫trùng 螫thích 。 世thế 間gian 四tứ 禪thiền 離ly 欲dục 愛ái 法pháp 覺giác 觀quán 毒độc 虫trùng 。 從tùng 淨tịnh 命mạng 心tâm 修tu 則tắc 有hữu 支chi 林lâm 功công 德đức 。 邪tà 命mạng 心tâm 修tu 則tắc 墮đọa 鬼quỷ 道đạo 。 菩Bồ 薩Tát 出xuất 世thế 四tứ 禪thiền 一nhất 切thiết 皆giai 攝nhiếp 。 功công 德đức 叢tùng 林lâm 。 無vô 不bất 悉tất 備bị 。 休hưu 息tức 諸chư 行hành 能năng 離ly 二nhị 死tử 煩phiền 惱não 毒độc 虫trùng 。 若nhược 邪tà 命mạng 修tu 則tắc 墮đọa 二nhị 地địa 。 淨tịnh 命mạng 修tu 之chi 則tắc 契khế 中trung 道đạo 。 寂tịch 滅diệt 安an 樂lạc 故cố 言ngôn 四tứ 禪thiền 為vi 床sàng 座tòa 也dã 。 多đa 聞văn 增tăng 智trí 慧tuệ 。 以dĩ 為vi 自tự 覺giác 音âm 。 外ngoại 國quốc 用dụng 音âm 樂nhạc 覺giác 悟ngộ 於ư 王vương 。 今kim 多đa 聞văn 智trí 慧tuệ 。 覺giác 悟ngộ 心tâm 王vương 。 自tự 覺giác 覺giác 他tha 也dã 。 甘cam 露lộ 法Pháp 之chi 食thực 。 用dụng 真chân 修tu 之chi 智trí 契khế 實thật 相tướng 甘cam 露lộ 名danh 為vi 法pháp 食thực 。 大đại 經Kinh 云vân 汝nhữ 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 未vị 得đắc 大Đại 乘Thừa 法Pháp 食thực 。 解giải 脫thoát 味vị 為vi 漿tương 。 脫thoát 是thị 定định 名danh 。 定định 即tức 是thị 水thủy 水thủy 即tức 漿tương 也dã 。 淨tịnh 心tâm 以dĩ 澡táo 浴dục 。 觀quán 理lý 懺sám 悔hối 。 即tức 心tâm 水thủy 澄trừng 清thanh 浴dục 除trừ 罪tội 垢cấu 之chi 煩phiền 惱não 也dã 。 戒giới 品phẩm 為vi 塗đồ 香hương 。 作tác 無vô 作tác 善thiện 資tư 薰huân 法Pháp 身thân 。

摧tồi 滅diệt 煩phiền 惱não 賊tặc 。 一nhất 行hành 三tam 結kết 。 自tự 行hành 因nhân 成thành 則tắc 摧tồi 滅diệt 煩phiền 惱não 。 見kiến 真chân 界giới 內nội 賊tặc 滅diệt 。 見kiến 中trung 界giới 外ngoại 賊tặc 滅diệt 。 勇dũng 健kiện 無vô 能năng 逾du 。 住trụ 首thủ 楞lăng 嚴nghiêm 健kiện 相tương/tướng 三tam 昧muội 。 降hàng 伏phục 四tứ 種chủng 魔ma 者giả 。 具cụ 如như 前tiền 嘆thán 菩Bồ 薩Tát 已dĩ 明minh 。 勝thắng 幡phan 建kiến 道Đạo 場Tràng 。 若nhược 眾chúng 生sanh 翻phiên 邪tà 歸quy 正Chánh 道Đạo 機cơ 純thuần 熟thục 。 菩Bồ 薩Tát 即tức 坐tọa 。 道Đạo 場Tràng 因nhân 圓viên 果quả 滿mãn 。 若nhược 觀quán 心tâm 者giả 舉cử 足túc 下hạ 足túc 。 無vô 非phi 道Đạo 場Tràng 來lai 。 具cụ 足túc 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。

雖tuy 知tri 無vô 起khởi 滅diệt 。 下hạ 次thứ 二nhị 十thập 七thất 行hành 明minh 通thông 相tương/tướng 入nhập 假giả 權quyền 智trí 無vô 方phương 。 亦diệc 是thị 住trụ 平bình 等đẳng 法Pháp 。 界giới 赴phó 緣duyên 利lợi 物vật 。 文văn 為vi 三tam 。 初sơ 兩lưỡng 行hành 入nhập 假giả 。 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。 二nhị 一nhất 行hành 入nhập 假giả 。 淨tịnh 佛Phật 國quốc 土độ 。 三tam 二nhị 十thập 四tứ 行hành 明minh 入nhập 假giả 。 成thành 就tựu 眾chúng 生sanh 。 初sơ 兩lưỡng 行hành 者giả 。 雖tuy 知tri 無vô 起khởi 滅diệt 。 入nhập 但đãn 空không 無vô 生sanh 不bất 可khả 得đắc 空không 無vô 生sanh 。 而nhi 能năng 權quyền 巧xảo 出xuất 假giả 。 普phổ 示thị 界giới 內nội 外ngoại 生sanh 死tử 眾chúng 生sanh 。 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 。

雖tuy 知tri 諸chư 佛Phật 國quốc 。 一nhất 行hành 二nhị 明minh 通thông 相tương/tướng 入nhập 假giả 。 淨tịnh 佛Phật 國quốc 土độ 。 如như 前tiền 佛Phật 國quốc 品phẩm 釋thích 也dã 。

此thử 下hạ 二nhị 十thập 四tứ 行hành 明minh 通thông 相tương/tướng 入nhập 假giả 權quyền 智trí 。 成thành 就tựu 眾chúng 生sanh 。 文văn 為vi 五ngũ 。 一nhất 入nhập 假giả 覺giác 悟ngộ 眾chúng 生sanh 。 二nhị 入nhập 假giả 教giáo 用dụng 世thế 法pháp 。 三tam 入nhập 假giả 拔bạt 物vật 災tai 難nạn 。 四tứ 入nhập 假giả 濟tế 惡ác 道đạo 苦khổ 。 五ngũ 入nhập 假giả 同đồng 事sự 利lợi 物vật 。

初sơ 諸chư 有hữu 眾chúng 生sanh 類loại 。 下hạ 五ngũ 行hành 正chánh 明minh 成thành 就tựu 眾chúng 生sanh 。 入nhập 假giả 權quyền 巧xảo 覺giác 悟ngộ 群quần 生sanh 。 如như 文văn 可khả 解giải 。 經kinh 書thư 禁cấm 咒chú 術thuật 下hạ 二nhị 行hành 二nhị 明minh 入nhập 假giả 以dĩ 智trí 法pháp 教giáo 示thị 眾chúng 生sanh 。 而nhi 不bất 墮đọa 邪tà 見kiến 。

或hoặc 現hiện 日nhật 月nguyệt 天thiên 下hạ 五ngũ 行hành 三Tam 明Minh 入nhập 假giả 拔bạt 眾chúng 生sanh 災tai 難nạn 。 或hoặc 現hiện 諸chư 天thiên 及cập 作tác 地địa 水thủy 者giả 。 以dĩ 假giả 權quyền 變biến 作tác 勝thắng 正chánh 報báo 及cập 以dĩ 依y 報báo 。 自tự 在tại 能năng 救cứu 三tam 災tai 之chi 難nạn/nan 。 三tam 災tai 如như 文văn 。

一nhất 切thiết 國quốc 土độ 中trung 。 下hạ 二nhị 行hành 四tứ 明minh 入nhập 假giả 拔bạt 地địa 獄ngục 畜súc 生sanh 之chi 苦khổ 。 亦diệc 應ưng 拔bạt 餓ngạ 鬼quỷ 苦khổ 。 文văn 略lược 義nghĩa 兼kiêm 。 示thị 受thọ 於ư 五ngũ 欲dục 。 下hạ 十thập 五ngũ 行hành 五ngũ 明minh 入nhập 假giả 同đồng 事sự 利lợi 物vật 。 皆giai 為vi 引dẫn 入nhập 佛Phật 道Đạo 。 善thiện 權quyền 方phương 便tiện 。 稱xưng 機cơ 無vô 爽sảng 。

如như 是thị 道Đạo 無vô 量lượng 。 下hạ 二nhị 行hành 三tam 嘆thán 結kết 。 入nhập 假giả 權quyền 巧xảo 緣duyên 起khởi 之chi 用dụng 。 自tự 行hành 利lợi 物vật 。 非phi 可khả 具cụ 說thuyết 。

誰thùy 聞văn 如như 是thị 法Pháp 。 下hạ 一nhất 行hành 四tứ 結kết 斥xích 。 二Nhị 乘Thừa 凡phàm 夫phu 。 肖tiếu 似tự 也dã 類loại 也dã 善thiện 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 是thị 佛Phật 子tử 似tự 佛Phật 。 是thị 佛Phật 種chủng 類loại 善thiện 順thuận 佛Phật 心tâm 。 若nhược 聞văn 此thử 說thuyết 能năng 即tức 發phát 心tâm 。 二Nhị 乘Thừa 無vô 大đại 根căn 性tánh 則tắc 不bất 似tự 。 非phi 佛Phật 非phi 佛Phật 種chủng 類loại 不bất 順thuận 佛Phật 心tâm 。 聞văn 此thử 不bất 思tư 議nghị 解giải 脫thoát 入nhập 假giả 權quyền 巧xảo 。 不bất 能năng 發phát 無vô 上thượng 。 道Đạo 心tâm 故cố 云vân 除trừ 彼bỉ 不bất 肖tiếu 人nhân 也dã 。 癡si 冥minh 無vô 智trí 者giả 。 是thị 底để 下hạ 凡phàm 夫phu 無vô 大Đại 乘Thừa 善thiện 根căn 人nhân 也dã 。

維Duy 摩Ma 經Kinh 略Lược 疏Sớ/sơ 卷Quyển 。 第Đệ 二Nhị 十Thập 六Lục

入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 品phẩm

一nhất 釋thích 品phẩm 來lai 意ý 二nhị 正chánh 釋thích 品phẩm 三tam 入nhập 文văn 。 初sơ 來lai 意ý 者giả 一nhất 成thành 前tiền 觀quán 眾chúng 生sanh 品phẩm 入nhập 中trung 道đạo 。 二nhị 成thành 前tiền 問vấn 疾tật 品phẩm 圓viên 教giáo 有hữu 疾tật 菩Bồ 薩Tát 慰úy 喻dụ 。 三tam 成thành 問vấn 疾tật 品phẩm 有hữu 疾tật 菩Bồ 薩Tát 。 中trung 道đạo 正chánh 觀quán 。 而nhi 自tự 調điều 伏phục 。 四tứ 成thành 室thất 外ngoại 菩Bồ 薩Tát 品phẩm 用dụng 圓viên 中trung 道đạo 彈đàn 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 是thị 則tắc 成thành 前tiền 四tứ 義nghĩa 。 同đồng 令linh 入nhập 今kim 。 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 二nhị 釋thích 品phẩm 者giả 。 然nhiên 門môn 有hữu 多đa 義nghĩa 。 入nhập 亦diệc 不bất 同đồng 。 今kim 略lược 。 明minh 十thập 種chủng 四tứ 句cú 簡giản 其kỳ 同đồng 異dị 。 第đệ 一nhất 四tứ 句cú 者giả 。 一nhất 偏thiên 門môn 入nhập 偏thiên 理lý 三tam 藏tạng 三tam 乘thừa 也dã 。 二nhị 圓viên 門môn 入nhập 偏thiên 理lý 三tam 乘thừa 聞văn 圓viên 而nhi 入nhập 偏thiên 者giả 是thị 也dã 。 三tam 偏thiên 門môn 入nhập 圓viên 理lý 。 二Nhị 乘Thừa 根căn 敗bại 高cao 原nguyên 不bất 論luận 入nhập 義nghĩa 。 三tam 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 不bất 妨phương 論luận 入nhập 。 四tứ 圓viên 門môn 入nhập 圓viên 理lý 即tức 入nhập 佛Phật 慧tuệ 。 菩Bồ 薩Tát 是thị 也dã 。 後hậu 二nhị 句cú 是thị 今kim 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 第đệ 二nhị 四tứ 句cú 者giả 一nhất 次thứ 第đệ 門môn 入nhập 次thứ 第đệ 理lý 。 別biệt 教giáo 菩Bồ 薩Tát 入nhập 初Sơ 地Địa 者giả 是thị 也dã 。 二nhị 次thứ 第đệ 門môn 入nhập 圓viên 理lý 。 別biệt 教giáo 菩Bồ 薩Tát 入nhập 初sơ 住trụ 者giả 是thị 也dã 。 三tam 圓viên 門môn 入nhập 次thứ 第đệ 理lý 。 圓viên 菩Bồ 薩Tát 入nhập 初Sơ 地Địa 者giả 是thị 也dã 。 四tứ 圓viên 門môn 入nhập 圓viên 理lý 。 圓viên 菩Bồ 薩Tát 入nhập 初sơ 住trụ 者giả 是thị 也dã 。 雖tuy 復phục 四tứ 句cú 更cánh 互hỗ 由do 根căn 性tánh 不bất 定định 。 而nhi 同đồng 入nhập 中trung 道đạo 。 故cố 皆giai 同đồng 入nhập 今kim 。 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 第đệ 三tam 四tứ 句cú 者giả 。 一nhất 教giáo 為vi 理lý 門môn 聞văn 教giáo 悟ngộ 理lý 故cố 。 二nhị 理lý 為vi 教giáo 門môn 。 由do 理lý 識thức 教giáo 故cố 。 三tam 教giáo 為vi 教giáo 門môn 。 若nhược 人nhân 聞văn 一nhất 句cú 通thông 達đạt 無vô 量lượng 義nghĩa 故cố 。 四tứ 理lý 為vi 理lý 門môn 從tùng 理lý 進tiến 入nhập 故cố 。 始thỉ 從tùng 初sơ 住trụ 乃nãi 至chí 妙diệu 覺giác 。 故cố 華hoa 嚴nghiêm 云vân 所sở 有hữu 慧tuệ 身thân 不bất 由do 他tha 悟ngộ 。 豈khởi 由do 昔tích 教giáo 耶da 。 前tiền 三tam 句cú 多đa 是thị 三tam 十thập 一nhất 菩Bồ 薩Tát 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 後hậu 一nhất 句cú 多đa 是thị 文Văn 殊Thù 淨tịnh 名danh 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 雖tuy 同đồng 應ưng 迹tích 化hóa 功công 歸quy 己kỷ 進tiến 入nhập 何hà 妨phương 。 第đệ 四tứ 四tứ 句cú 者giả 一nhất 教giáo 門môn 非phi 理lý 門môn 。 教giáo 是thị 能năng 通thông 理lý 是thị 所sở 通thông 能năng 所sở 異dị 故cố 。 二nhị 理lý 門môn 非phi 教giáo 門môn 。 吾ngô 聞văn 解giải 脫thoát 之chi 中trung 無vô 有hữu 言ngôn 說thuyết 故cố 。 三tam 教giáo 門môn 即tức 理lý 門môn 。 文văn 字tự 即tức 解giải 脫thoát 故cố 四tứ 理lý 門môn 即tức 教giáo 門môn 。 解giải 脫thoát 即tức 文văn 字tự 故cố 。 前tiền 二nhị 句cú 三tam 藏tạng 之chi 理lý 教giáo 。 非phi 今kim 入nhập 門môn 。 後hậu 二nhị 句cú 是thị 今kim 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 第đệ 五ngũ 四tứ 句cú 者giả 一nhất 默mặc 門môn 不bất 入nhập 。 即tức 身thân 子tử 默mặc 然nhiên 者giả 是thị 也dã 。 二nhị 默mặc 門môn 入nhập 。 即tức 淨tịnh 名danh 杜đỗ 口khẩu 是thị 也dã 。 三tam 默mặc 說thuyết 門môn 皆giai 不bất 入nhập 。 即tức 三tam 藏tạng 理lý 教giáo 是thị 也dã 。 人nhân 則tắc 二Nhị 乘Thừa 者giả 是thị 。 四tứ 教giáo 理lý 皆giai 入nhập 圓viên 家gia 之chi 教giáo 理lý 是thị 也dã 。 人nhân 則tắc 三tam 十thập 三tam 菩Bồ 薩Tát 是thị 也dã 。 第đệ 六lục 四tứ 句cú 者giả 。 一nhất 教giáo 門môn 入nhập 。 聞văn 今kim 說thuyết 入nhập 者giả 是thị 也dã 。 二nhị 行hành 門môn 入nhập 。 久cửu 積tích 淨tịnh 業nghiệp 稱xưng 無vô 量lượng 者giả 是thị 也dã 。 通thông 論luận 者giả 佛Phật 子tử 行hành 道Đạo 已dĩ 。 來lai 世thế 得đắc 作tác 佛Phật 者giả 是thị 也dã 。 三tam 教giáo 行hành 共cộng 為vi 門môn 入nhập 。 如như 門môn 而nhi 行hành 入nhập 者giả 是thị 也dã 。 四tứ 非phi 教giáo 非phi 行hành 入nhập 。 即tức 文Văn 殊Thù 淨tịnh 名danh 是thị 也dã 。 非phi 今kim 聞văn 教giáo 行hành 而nhi 入nhập 。 久cửu 成thành 佛Phật 道đạo 故cố 也dã 。 第đệ 七thất 四tứ 句cú 者giả 。 一nhất 得đắc 教giáo 不bất 得đắc 門môn 。 文văn 字tự 法Pháp 師sư 是thị 。 二nhị 得đắc 門môn 不bất 得đắc 教giáo 觀quán 慧tuệ 禪thiền 師sư 是thị 。 三tam 得đắc 門môn 復phục 得đắc 教giáo 聞văn 慧tuệ 法Pháp 師sư 是thị 。 四tứ 教giáo 門môn 俱câu 不bất 得đắc 。 假giả 名danh 阿a 練luyện 若nhã 是thị 。 前tiền 後hậu 兩lưỡng 句cú 非phi 門môn 。 亦diệc 復phục 不bất 入nhập 。 中trung 之chi 二nhị 句cú 真chân 悟ngộ 入nhập 者giả 是thị 門môn 亦diệc 是thị 入nhập 也dã 。 未vị 悟ngộ 入nhập 者giả 觀quán 行hành 之chi 中trung 論luận 門môn 論luận 入nhập 。 非phi 真chân 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 也dã 。 第đệ 八bát 四tứ 句cú 者giả 一nhất 出xuất 門môn 論luận 入nhập 。 法pháp 華hoa 云vân 以dĩ 佛Phật 教giáo 門môn 。 出xuất 三tam 界giới 苦khổ 。 乘thừa 是thị 寶bảo 乘thừa 直trực 至chí 道Đạo 場Tràng 者giả 是thị 。 即tức 三tam 乘thừa 歷lịch 五ngũ 味vị 教giáo 入nhập 也dã 。 二nhị 出xuất 門môn 不bất 得đắc 入nhập 。 法pháp 華hoa 云vân 背bối/bội 父phụ 而nhi 去khứ 。 五ngũ 十thập 餘dư 年niên 。 即tức 凡phàm 夫phu 五ngũ 道đạo 者giả 是thị 也dã 。 三tam 亦diệc 出xuất 亦diệc 入nhập 得đắc 入nhập 。 涅Niết 槃Bàn 云vân 捨xả 無vô 常thường 色sắc 獲hoạch 得đắc 常thường 色sắc 。 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 即tức 別biệt 教giáo 菩Bồ 薩Tát 入nhập 也dã 。 四tứ 不bất 出xuất 不bất 入nhập 而nhi 入nhập 。 經Kinh 云vân 生sanh 死tử 即tức 涅Niết 槃Bàn 何hà 論luận 出xuất 入nhập 。 即tức 如như 上thượng 文văn 不bất 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 而nhi 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 真chân 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 即tức 圓viên 教giáo 菩Bồ 薩Tát 入nhập 也dã 。 第đệ 九cửu 四tứ 句cú 者giả 一nhất 入nhập 而nhi 不bất 入nhập 。 雖tuy 入nhập 化hóa 城thành 未vị 入nhập 寶bảo 所sở 故cố 也dã 。 二nhị 入nhập 而nhi 論luận 入nhập 。 瓔anh 珞lạc 云vân 因nhân 是thị 二nhị 空không 得đắc 入nhập 中trung 道đạo 是thị 也dã 。 三tam 出xuất 而nhi 論luận 入nhập 。 從tùng 中trung 道đạo 雙song 照chiếu 二nhị 諦đế 者giả 是thị 也dã 。 四tứ 不bất 入nhập 不bất 出xuất 而nhi 入nhập 寂tịch 照chiếu 俱câu 泯mẫn 也dã 。 第đệ 十thập 四tứ 句cú 者giả 。 一nhất 三tam 門môn 不bất 入nhập 。 即tức 藏tạng 通thông 二nhị 教giáo 義nghĩa 推thôi 三tam 觀quán 門môn 。 是thị 三tam 門môn 不bất 入nhập 也dã 。 二nhị 三tam 門môn 入nhập 。 即tức 圓viên 教giáo 菩Bồ 薩Tát 一nhất 心tâm 三tam 觀quán 門môn 入nhập 也dã 。 三tam 三tam 門môn 亦diệc 入nhập 亦diệc 不bất 入nhập 。 即tức 別biệt 教giáo 菩Bồ 薩Tát 別biệt 入nhập 非phi 圓viên 入nhập 也dã 。 四tứ 三tam 門môn 非phi 入nhập 非phi 不bất 入nhập 。 修tu 三tam 觀quán 門môn 不bất 定định 圓viên 別biệt 人nhân 者giả 是thị 也dã 。 是thị 則tắc 三tam 十thập 二nhị 菩Bồ 薩Tát 各các 說thuyết 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 此thử 約ước 情tình 悟ngộ 以dĩ 釋thích 也dã 。 淨tịnh 名danh 杜đỗ 口khẩu 是thị 真chân 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 者giả 。 此thử 就tựu 理lý 釋thích 也dã 。 若nhược 如như 向hướng 解giải 二nhị 不bất 二nhị 約ước 迷mê 悟ngộ 釋thích 也dã 。 若nhược 就tựu 照chiếu 中trung 名danh 不bất 二nhị 者giả 。 即tức 是thị 照chiếu 而nhi 雙song 寂tịch 亦diệc 名danh 為vi 入nhập 。 雙song 照chiếu 二nhị 諦đế 名danh 之chi 為vi 二nhị 。 即tức 是thị 寂tịch 而nhi 雙song 照chiếu 。 亦diệc 名danh 為vi 出xuất 。 是thị 則tắc 二nhị 不bất 二nhị 入nhập 之chi 與dữ 出xuất 皆giai 就tựu 悟ngộ 論luận 。 法pháp 者giả 所sở 照chiếu 二nhị 不bất 二nhị 之chi 法pháp 也dã 。 門môn 者giả 還hoàn 是thị 照chiếu 二nhị 不bất 二nhị 法pháp 。 通thông 達đạt 無vô 滯trệ 名danh 為vi 門môn 也dã 。 是thị 則tắc 還hoàn 是thị 一nhất 法pháp 約ước 用dụng 處xứ 名danh 異dị 。 故cố 名danh 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 又hựu 二nhị 者giả 俗tục 諦đế 真Chân 諦Đế 。 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 為vi 二nhị 。 若nhược 偏thiên 存tồn 俗tục 諦đế 是thị 生sanh 死tử 流lưu 動động 。 若nhược 計kế 有hữu 涅Niết 槃Bàn 是thị 無vô 為vi 灰hôi 寂tịch 。 若nhược 依y 此thử 真chân 俗tục 是thị 則tắc 為vi 二nhị 。 止chỉ 住trụ 門môn 外ngoại 宿túc 彼bỉ 草thảo 菴am 。 不bất 能năng 得đắc 入nhập 。 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 見kiến 於ư 中trung 道đạo 。 今kim 明minh 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 者giả 不bất 住trụ 生sanh 死tử 。 涅Niết 槃Bàn 之chi 二nhị 。 亦diệc 不bất 離ly 生sanh 死tử 。 涅Niết 槃Bàn 之chi 不bất 二nhị 。 雙song 捨xả 二nhị 邊biên 及cập 不bất 二nhị 邊biên 。 通thông 至chí 中trung 道đạo 。 稱xưng 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 此thử 中Trung 道Đạo 理lý 。 名danh 之chi 為vi 門môn 。 法pháp 華hoa 云vân 唯duy 有hữu 一nhất 門môn 。 而nhi 復phục 狹hiệp 少thiểu 。 此thử 是thị 智trí 慧tuệ 之chi 門môn 故cố 。 又hựu 云vân 其kỳ 智trí 慧tuệ 門môn 。 難nan 解giải 難nan 入nhập 。 非phi 但đãn 藏tạng 通thông 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 不bất 能năng 入nhập 。 別biệt 教giáo 三tam 十thập 心tâm 亦diệc 所sở 不bất 入nhập 。 唯duy 除trừ 諸chư 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。 信tín 力lực 堅kiên 固cố 者giả 。 又hựu 圓viên 觀quán 十thập 信tín 但đãn 能năng 信tín 解giải 。 亦diệc 未vị 能năng 入nhập 。 十thập 住trụ 初sơ 心tâm 乃nãi 能năng 入nhập 耳nhĩ 。 問vấn 十thập 信tín 何hà 不bất 似tự 解giải 入nhập 似tự 。 答đáp 通thông 意ý 可khả 爾nhĩ 別biệt 義nghĩa 不bất 然nhiên 。 如như 人nhân 知tri 彼bỉ 家gia 有hữu 物vật 未vị 必tất 入nhập 其kỳ 門môn 內nội 。 今kim 明minh 入nhập 者giả 是thị 證chứng 初sơ 住trụ 。 已dĩ 顯hiển 法Pháp 身thân 得đắc 名danh 為vi 入nhập 。 如như 開khai 示thị 悟ngộ 入nhập 。 初sơ 住trụ 中trung 論luận 。 此thử 品phẩm 來lai 意ý 者giả 遠viễn 從tùng 前tiền 來lai 。 所sở 彈đàn 菩Bồ 薩Tát 住trụ 通thông 教giáo 及cập 別biệt 教giáo 地địa 前tiền 來lai 得đắc 入nhập 此thử 門môn 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn 位vị 。 今kim 欲dục 顯hiển 成thành 圓viên 別biệt 之chi 教giáo 於ư 二nhị 門môn 中trung 。 無vô 所sở 拘câu 滯trệ 。 通thông 而nhi 不bất 壅ủng 亦diệc 不bất 通thông 中trung 住trụ 也dã 。

復phục 次thứ 進tiến 論luận 。 上thượng 入nhập 室thất 慰úy 喻dụ 調điều 伏phục 中trung 云vân 。 今kim 我ngã 此thử 病bệnh 。 非phi 真chân 非phi 有hữu 。 眾chúng 生sanh 病bệnh 亦diệc 非phi 真chân 非phi 有hữu 。 上thượng 但đãn 明minh 其kỳ 意ý 而nhi 文văn 略lược 。 今kim 欲dục 廣quảng 說thuyết 中trung 道đạo 雙song 用dụng 是thị 法pháp 故cố 。 有hữu 此thử 品phẩm 來lai 也dã 。

復phục 次thứ 上thượng 觀quán 眾chúng 生sanh 品phẩm 乃nãi 當đương 三tam 諦đế 同đồng 觀quán 。 無vô 中trung 假giả 而nhi 不bất 空không 正chánh 為vi 入nhập 空không 。 即tức 是thị 實thật 智trí 。 佛Phật 道Đạo 一nhất 品phẩm 乃nãi 當đương 三tam 諦đế 但đãn 照chiếu 。 無vô 空không 中trung 而nhi 不bất 假giả 正chánh 為vi 出xuất 假giả 。 即tức 是thị 權quyền 智trí 。 猶do 未vị 融dung 通thông 使sử 權quyền 實thật 不bất 二nhị 。 類loại 如như 天thiên 地địa 陰âm 陽dương 不bất 合hợp 萬vạn 物vật 不bất 生sanh 。 故cố 權quyền 實thật 隔cách 別biệt 實thật 慧tuệ 不bất 生sanh 。 今kim 欲dục 會hội 此thử 權quyền 實thật 顯hiển 於ư 中trung 道đạo 。 故cố 有hữu 此thử 品phẩm 來lai 也dã 。

復phục 次thứ 門môn 名danh 能năng 通thông 非phi 但đãn 通thông 入nhập 亦diệc 復phục 通thông 出xuất 。 二nhị 而nhi 不bất 二nhị 名danh 為vi 通thông 入nhập 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 名danh 為vi 通thông 出xuất 。 通thông 教giáo 菩Bồ 薩Tát 從tùng 思tư 議nghị 有hữu 作tác 二nhị 諦đế 入nhập 。 不bất 見kiến 中trung 道đạo 計kế 有hữu 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 為vi 得đắc 。 故cố 將tương 別biệt 教giáo 接tiếp 通thông 之chi 時thời 明minh 見kiến 中trung 道đạo 。 名danh 之chi 為vi 入nhập 。 此thử 是thị 二nhị 而nhi 不bất 二nhị 名danh 入nhập 中trung 道đạo 。 若nhược 從tùng 別biệt 教giáo 。 照chiếu 於ư 今kim 段đoạn 思tư 議nghị 之chi 俗tục 森sâm 羅la 萬vạn 像tượng 即tức 是thị 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 。 名danh 之chi 為vi 出xuất 。 又hựu 復phục 非phi 但đãn 不bất 二nhị 名danh 入nhập 二nhị 亦diệc 名danh 入nhập 。 法Pháp 門môn 無vô 量lượng 種chủng 種chủng 不bất 同đồng 。 如như 法Pháp 華hoa 明minh 。 長trưởng 者giả 造tạo 立lập 舍xá 宅trạch 。 五ngũ 欲dục 自tự 娛ngu 。 金kim 銀ngân 倉thương 庫khố 無vô 種chủng 不bất 有hữu 。 此thử 是thị 照chiếu 不bất 思tư 議nghị 之chi 俗tục 。 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 名danh 之chi 為vi 出xuất 。 自tự 於ư 中trung 道đạo 證chứng 其kỳ 出xuất 入nhập 。 不bất 同đồng 門môn 外ngoại 思tư 議nghị 之chi 俗tục 辨biện 其kỳ 出xuất 入nhập 。 如như 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 善thiện 吉cát 被bị 加gia 說thuyết 般Bát 若Nhã 領lãnh 家gia 業nghiệp 時thời 。 此thử 亦diệc 從tùng 二nhị 而nhi 入nhập 不bất 二nhị 。 被bị 命mạng 而nhi 已dĩ 非phi 真chân 悟ngộ 入nhập 。 若nhược 領lãnh 知tri 眾chúng 物vật 。 出xuất 入nhập 羅la 列liệt 。 領lãnh 知tri 不bất 思tư 議nghị 之chi 俗tục 。 還hoàn 出xuất 草thảo 菴am 二Nhị 乘Thừa 之chi 真chân 者giả 。 是thị 時thời 名danh 為vi 從tùng 不bất 思tư 議nghị 之chi 二nhị 而nhi 出xuất 思tư 議nghị 之chi 不bất 二nhị 。 今kim 言ngôn 入nhập 不bất 二nhị 門môn 者giả 即tức 是thị 不bất 思tư 議nghị 不bất 二nhị 門môn 也dã 。 就tựu 此thử 品phẩm 為vi 三tam 。 一nhất 淨tịnh 名danh 問vấn 。 二nhị 諸chư 菩Bồ 薩Tát 各các 說thuyết 。 三tam 聞văn 品phẩm 得đắc 益ích 。 就tựu 各các 說thuyết 中trung 有hữu 三Tam 十Thập 三Tam 菩Bồ 薩Tát 。 若nhược 准chuẩn 此thử 文văn 五ngũ 千thiên 皆giai 說thuyết 。 但đãn 三tam 十thập 三tam 者giả 。 必tất 有hữu 所sở 表biểu 。 今kim 作tác 三tam 義nghĩa 往vãng 釋thích 。 一nhất 明minh 三tam 十thập 三tam 者giả 。 表biểu 三Tam 十Thập 三Tam 天Thiên 。 有hữu 不bất 死tử 之chi 藥dược 。 菩Bồ 薩Tát 即tức 三Tam 十Thập 三Tam 天Thiên 。 共cộng 說thuyết 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 即tức 是thị 不bất 死tử 甘cam 露lộ 也dã 。 即tức 用dụng 三tam 十thập 三tam 對đối 四tứ 十thập 二nhị 地địa 。 用dụng 三tam 十thập 對đối 三tam 十thập 心tâm 。 用dụng 二nhị 對đối 等đẳng 覺giác 妙diệu 覺giác 。 一nhất 對đối 十Thập 地Địa 。 此thử 則tắc 合hợp 地địa 開khai 三tam 十thập 心tâm 。 若nhược 如như 仁nhân 王vương 明minh 十thập 四tứ 度độ 。 合hợp 三tam 十thập 心tâm 為vi 三tam 。 開khai 十Thập 地Địa 為vi 十thập 妙diệu 覺giác 為vi 一nhất 。 亦diệc 對đối 大đại 品phẩm 四tứ 十thập 二nhị 字tự 門môn 。 初sơ 阿a 後hậu 荼đồ 。 初sơ 阿a 名danh 諸chư 法pháp 初sơ 不bất 生sanh 。 此thử 中trung 最tối 初sơ 法pháp 自tự 在tại 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 即tức 阿a 字tự 義nghĩa 亦diệc 如như 中trung 論luận 八bát 不bất 初sơ 辨biện 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 若nhược 聞văn 阿a 字tự 門môn 即tức 解giải 一nhất 切thiết 義nghĩa 。 初sơ 阿a 字tự 具cụ 四tứ 十thập 二nhị 字tự 功công 德đức 。 後hậu 荼đồ 亦diệc 具cụ 四tứ 十thập 二nhị 字tự 功công 德đức 。 中trung 四tứ 十thập 字tự 皆giai 具cụ 四tứ 。 十thập 二nhị 功công 德đức 。 故cố 初Sơ 地Địa 即tức 具cụ 四tứ 十thập 二nhị 地địa 功công 德đức 。 若nhược 無vô 分phân 別biệt 。 中trung 而nhi 論luận 分phân 別biệt 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 。 說thuyết 有hữu 四tứ 十thập 二nhị 地địa 。 若nhược 分phân 別biệt 中trung 無vô 分phân 別biệt 而nhi 二nhị 不bất 二nhị 者giả 。 一nhất 地địa 之chi 中trung 皆giai 具cụ 諸chư 地địa 。 一nhất 字tự 之chi 中trung 皆giai 具cụ 諸chư 字tự 。 過quá 荼đồ 無vô 字tự 可khả 說thuyết 者giả 。 如như 維duy 摩ma 是thị 最tối 後hậu 荼đồ 字tự 妙diệu 覺giác 之chi 地địa 。 是thị 故cố 默mặc 然nhiên 無vô 言ngôn 。 當đương 知tri 三tam 十thập 三tam 菩Bồ 薩Tát 即tức 表biểu 此thử 之chi 三tam 義nghĩa 。 二nhị 自tự 行hành 為vi 語ngữ 。 類loại 如như 五ngũ 百bách 比Bỉ 丘Khâu 。 各các 說thuyết 身thân 因nhân 。 如Như 來Lai 印ấn 定định 一nhất 一nhất 比Bỉ 丘Khâu 。 無vô 非phi 正chánh 說thuyết 。 但đãn 為vi 其kỳ 約ước 一nhất 法pháp 得đắc 入nhập 見kiến 真chân 斷đoạn 結kết 。 今kim 逐trục 說thuyết 而nhi 觀quán 之chi 故cố 別biệt 不bất 同đồng 。 名danh 為vi 各các 說thuyết 身thân 因nhân 。 見kiến 理lý 無vô 異dị 故cố 言ngôn 無vô 非phi 正chánh 說thuyết 。 此thử 三tam 十thập 三tam 。 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 無vô 生sanh 之chi 理lý 不bất 殊thù 而nhi 入nhập 門môn 不bất 同đồng 。 觀quán 法pháp 各các 異dị 故cố 有hữu 三Tam 十Thập 三Tam 種chủng 。 如như 云vân 泥Nê 洹Hoàn 真chân 法Pháp 寶bảo 眾chúng 生sanh 以dĩ 種chủng 種chủng 門môn 入nhập 。 三tam 就tựu 化hóa 他tha 為vi 語ngữ 即tức 是thị 隨tùy 四tứ 悉tất 檀đàn 機cơ 悟ngộ 不bất 同đồng 。 約ước 物vật 有hữu 異dị 致trí 有hữu 差sai 別biệt 。 實thật 行hạnh 之chi 者giả 未vị 入nhập 無vô 生sanh 樂nhạo 聞văn 。 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 即tức 是thị 隨tùy 世thế 界giới 。 或hoặc 執chấp 生sanh 滅diệt 即tức 用dụng 。 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 即tức 斥xích 其kỳ 生sanh 滅diệt 即tức 是thị 隨tùy 對đối 治trị 。 或hoặc 有hữu 人nhân 聞văn 。 餘dư 法pháp 不bất 生sanh 善thiện 心tâm 。 若nhược 聞văn 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 雙song 亡vong 二nhị 邊biên 善thiện 心tâm 即tức 進tiến 。 即tức 是thị 為vi 人nhân 隨tùy 得đắc 悟ngộ 處xứ 。 亦diệc 五ngũ 千thiên 之chi 觀quán 悟ngộ 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn 者giả 。 即tức 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 也dã 。 據cứ 一nhất 門môn 之chi 中trung 皆giai 具cụ 四tứ 意ý 。 我ngã 無vô 我ngã 常thường 無vô 常thường 垢cấu 淨tịnh 苦khổ 樂lạc 。 等đẳng 亦diệc 如như 是thị 。 第đệ 四tứ 約ước 別biệt 圓viên 往vãng 判phán 。 若nhược 是thị 三tam 十thập 一nhất 菩Bồ 薩Tát 皆giai 以dĩ 有hữu 言ngôn 言ngôn 於ư 無vô 言ngôn 。 是thị 名danh 別biệt 教giáo 。 文Văn 殊Thù 以dĩ 無vô 言ngôn 言ngôn 於ư 無vô 言ngôn 。 淨tịnh 名danh 以dĩ 無vô 言ngôn 無vô 言ngôn 。 是thị 名danh 圓viên 教giáo 。 圓viên 教giáo 二nhị 種chủng 一nhất 聖thánh 說thuyết 法Pháp 二nhị 聖thánh 默mặc 然nhiên 。 一nhất 聖thánh 說thuyết 者giả 。 聖thánh 名danh 為vi 正chánh 。 正chánh 即tức 中trung 道đạo 。 乃nãi 不bất 當đương 言ngôn 與dữ 無vô 言ngôn 亦diệc 得đắc 論luận 言ngôn 無vô 言ngôn 。 是thị 故cố 文Văn 殊Thù 。 顯hiển 不bất 思tư 議nghị 聖thánh 說thuyết 法Pháp 。 故cố 以dĩ 言ngôn 言ngôn 於ư 無vô 言ngôn 。 維duy 摩ma 顯hiển 聖thánh 默mặc 然nhiên 故cố 以dĩ 無vô 言ngôn 。 無vô 言ngôn 此thử 之chi 聖thánh 說thuyết 即tức 是thị 默mặc 然nhiên 。 默mặc 然nhiên 即tức 是thị 聖thánh 說thuyết 。 故cố 大đại 經Kinh 云vân 若nhược 知tri 如Như 來Lai 常thường 不bất 說thuyết 法Pháp 。 是thị 名danh 多đa 聞văn 。 問vấn 若nhược 言ngôn 即tức 是thị 無vô 言ngôn 者giả 。 前tiền 三tam 十thập 一nhất 菩Bồ 薩Tát 有hữu 言ngôn 於ư 無vô 言ngôn 皆giai 是thị 圓viên 教giáo 耶da 。 答đáp 作tác 一nhất 一nhất 門môn 判phán 得đắc 入nhập 無vô 言ngôn 者giả 。 是thị 別biệt 教giáo 意ý 。 若nhược 作tác 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 一nhất 門môn 能năng 攝nhiếp 四tứ 十thập 二nhị 地địa 者giả 。 即tức 圓viên 教giáo 意ý 也dã 。 此thử 中trung 唯duy 雖tuy 有hữu 三Tam 十Thập 三Tam 。 人nhân 收thu 束thúc 為vi 語ngữ 不bất 出xuất 四tứ 門môn 。 如như 釋thích 論luận 明minh 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 悉tất 檀đàn 。 雖tuy 云vân 一nhất 切thiết 實thật 非phi 實thật 等đẳng 皆giai 是thị 明minh 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 悉tất 檀đàn 。 今kim 此thử 四tứ 門môn 亦diệc 爾nhĩ 。 雖tuy 四tứ 門môn 不bất 同đồng 皆giai 是thị 明minh 不bất 二nhị 門môn 之chi 中trung 道đạo 。

法pháp 自tự 在tại 者giả 。 明minh 此thử 菩Bồ 薩Tát 於ư 三tam 諦đế 之chi 法pháp 。 而nhi 得đắc 自tự 在tại 。 如như 上thượng 云vân 。 體thể 無vô 疾tật 故cố 手thủ 足túc 自tự 在tại 則tắc 身thân 自tự 在tại 。 今kim 此thử 亦diệc 爾nhĩ 。 於ư 中trung 道Đạo 理lý 不bất 生sanh 愛ái 見kiến 。 則tắc 權quyền 實thật 二nhị 用dụng 自tự 在tại 故cố 。 慧tuệ 亦diệc 無vô 縛phược 體thể 用dụng 自tự 在tại 。 仍nhưng 此thử 為vi 名danh 。 生sanh 滅diệt 為vi 二nhị 者giả 。 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 相tương 對đối 為vi 二nhị 。 若nhược 見kiến 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 即tức 涅Niết 槃Bàn 相tướng 。 不bất 可khả 復phục 滅diệt 。 諸chư 法pháp 從tùng 本bổn 來lai 。 常thường 自tự 寂tịch 滅diệt 相tướng 。 豈khởi 得đắc 有hữu 生sanh 。 既ký 其kỳ 無vô 生sanh 何hà 處xứ 論luận 滅diệt 。 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 兩lưỡng 邊biên 俱câu 泯mẫn 。 無vô 復phục 有hữu 二nhị 。 因nhân 悟ngộ 中trung 道đạo 見kiến 理lý 之chi 時thời 稱xưng 之chi 為vi 門môn 。 若nhược 不bất 悟ngộ 者giả 皆giai 是thị 隨tùy 情tình 非phi 是thị 門môn 也dã 。 問vấn 若nhược 言ngôn 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 是thị 入nhập 不bất 二nhị 門môn 者giả 。 如như 富phú 蘭lan 那na 亦diệc 說thuyết 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 六lục 十thập 二nhị 見kiến 。 亦diệc 計kế 有hữu 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 不bất 可khả 說thuyết 藏tạng 。 亦diệc 應ưng 是thị 門môn 。 若nhược 其kỳ 非phi 者giả 。 有hữu 何hà 等đẳng 異dị 。 答đáp 六lục 十thập 二nhị 見kiến 。 邪tà 心tâm 虛hư 畫họa 皆giai 是thị 情tình 說thuyết 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 非phi 是thị 隨tùy 智trí 悟ngộ 道đạo 之chi 門môn 。 尚thượng 不bất 得đắc 小Tiểu 乘Thừa 之chi 理lý 。 何hà 況huống 得đắc 與dữ 不bất 思tư 議nghị 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 門môn 同đồng 也dã 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 者giả 三tam 藏tạng 中trung 有hữu 。 有hữu 為vi 生sanh 滅diệt 。 有hữu 無vô 為vi 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 門môn 。 與dữ 此thử 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 何hà 異dị 。 答đáp 三tam 藏tạng 所sở 說thuyết 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 門môn 。 此thử 乃nãi 悟ngộ 有hữu 作tác 四Tứ 諦Đế 偏thiên 真chân 之chi 理lý 。 計kế 有hữu 涅Niết 槃Bàn 染nhiễm 著trước 於ư 法pháp 。 非phi 悟ngộ 中trung 道đạo 佛Phật 性tánh 雙song 亡vong 有hữu 無vô 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 之chi 門môn 。

復phục 次thứ 通thông 教giáo 四tứ 門môn 者giả 體thể 色sắc 如như 幻huyễn 化hóa 鏡kính 像tượng 。 四tứ 句cú 叵phả 得đắc 而nhi 說thuyết 為vi 生sanh 者giả 。 猶do 如như 幻huyễn 化hóa 。 假giả 說thuyết 為vi 生sanh 。 如như 鏡kính 中trung 像tượng 。 滅diệt 假giả 說thuyết 為vi 滅diệt 。 不bất 同đồng 外ngoại 像tượng 計kế 性tánh 生sanh 滅diệt 。 但đãn 假giả 說thuyết 生sanh 滅diệt 耳nhĩ 。 是thị 名danh 通thông 教giáo 中trung 有hữu 門môn 。 空không 門môn 者giả 即tức 幻huyễn 色sắc 是thị 空không 。 不bất 待đãi 幻huyễn 滅diệt 為vi 空không 。 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 門môn 者giả 。 幻huyễn 色sắc 不bất 可khả 見kiến 而nhi 見kiến 。 見kiến 而nhi 不bất 可khả 見kiến 。 即tức 是thị 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 門môn 。 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 門môn 者giả 。 幻huyễn 生sanh 尚thượng 不bất 可khả 得đắc 。 何hà 況huống 有hữu 幻huyễn 滅diệt 。 生sanh 滅diệt 不bất 可khả 得đắc 故cố 。 言ngôn 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 門môn 。 此thử 復phục 何hà 異dị 。 答đáp 若nhược 通thông 教giáo 未vị 悟ngộ 作tác 此thử 計kế 者giả 乃nãi 是thị 隨tùy 情tình 之chi 說thuyết 。 若nhược 悟ngộ 真chân 者giả 乃nãi 是thị 悟ngộ 思tư 議nghị 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 偏thiên 真chân 之chi 門môn 。 非phi 是thị 不bất 二nhị 中trung 道đạo 門môn 也dã 。 今kim 此thử 中trung 明minh 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 並tịnh 不bất 同đồng 上thượng 所sở 說thuyết 。 束thúc 以dĩ 凡phàm 夫phu 為vi 生sanh 。 故cố 大đại 集tập 云vân 出xuất 法pháp 攝nhiếp 心tâm 。 凡phàm 夫phu 依y 有hữu 漏lậu 禪thiền 。 還hoàn 受thọ 生sanh 死tử 。 二Nhị 乘Thừa 及cập 通thông 教giáo 所sở 證chứng 涅Niết 槃Bàn 同đồng 皆giai 是thị 滅diệt 。 如như 下hạ 滅diệt 法pháp 攝nhiếp 心tâm 。 今kim 明minh 不bất 生sanh 非phi 凡phàm 夫phu 。 不bất 滅diệt 非phi 二Nhị 乘Thừa 涅Niết 槃Bàn 之chi 滅diệt 。 正chánh 破phá 二Nhị 乘Thừa 所sở 證chứng 涅Niết 槃Bàn 滅diệt 於ư 化hóa 城thành 。 不bất 同đồng 通thông 教giáo 不bất 破phá 聖thánh 人nhân 所sở 得đắc 。 凡phàm 夫phu 受thọ 分phân 段đoạn 生sanh 二Nhị 乘Thừa 受thọ 變biến 易dị 報báo 。 今kim 入nhập 不bất 二nhị 門môn 則tắc 離ly 此thử 二nhị 邊biên 中trung 道đạo 為vi 門môn 。 故cố 龍long 樹thụ 偈kệ 云vân 。 雖tuy 未vị 脫thoát 死tử 地địa 則tắc 為vi 已dĩ 得đắc 脫thoát 。 若nhược 約ước 通thông 教giáo 釋thích 菩Bồ 薩Tát 已dĩ 斷đoạn 。 正chánh 使sử 餘dư 有hữu 受thọ 生sanh 。 是thị 慈từ 悲bi 為vi 物vật 非phi 己kỷ 實thật 報báo 。 故cố 云vân 已dĩ 得đắc 脫thoát 。 若nhược 約ước 別biệt 教giáo 意ý 已dĩ 斷đoạn 分phân 段đoạn 侵xâm 除trừ 無vô 明minh 。 即tức 分phần 分phần 中trung 脫thoát 未vị 脫thoát 者giả 未vị 免miễn 餘dư 生sanh 故cố 。

德đức 守thủ 者giả 。 三tam 德đức 之chi 法pháp 守thủ 持trì 無vô 失thất 。 實thật 相tướng 之chi 理lý 愛ái 護hộ 堅kiên 嚴nghiêm 。 從tùng 此thử 為vi 名danh 。 我ngã 我ngã 所sở 為vi 二nhị 。 既ký 無vô 我ngã 則tắc 不bất 得đắc 所sở 。 一nhất 往vãng 此thử 語ngữ 似tự 如như 空không 門môn 。 何hà 得đắc 是thị 不bất 二nhị 門môn 。 但đãn 別biệt 教giáo 之chi 中trung 具cụ 有hữu 四tứ 門môn 。 或hoặc 隨tùy 性tánh 欲dục 入nhập 道đạo 不bất 同đồng 。 或hoặc 為vi 赴phó 機cơ 化hóa 物vật 有hữu 異dị 。 應ưng 須tu 四tứ 門môn 引dẫn 接tiếp 。 不bất 但đãn 一nhất 非phi 有hữu 非phi 無vô 之chi 門môn 。 此thử 雖tuy 似tự 空không 門môn 終chung 是thị 不bất 二nhị 即tức 中trung 之chi 空không 。 若nhược 二Nhị 乘Thừa 斷đoạn 我ngã 見kiến 諦Đế 。 得đắc 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 此thử 但đãn 空không 我ngã 不bất 空không 我ngã 所sở 得đắc 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 故cố 言ngôn 我ngã 生sanh 已dĩ 盡tận 。 所sở 作tác 已dĩ 辦biện 。 當đương 知tri 未vị 空không 於ư 所sở 也dã 。 今kim 言ngôn 空không 者giả 如như 上thượng 文văn 云vân 。 我ngã 及cập 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 二nhị 皆giai 空không 。 我ngã 空không 故cố 即tức 是thị 空không 生sanh 死tử 。 涅Niết 槃Bàn 空không 故cố 即tức 是thị 空không 所sở 。 故cố 言ngôn 是thị 二nhị 皆giai 空không 。 空không 病bệnh 亦diệc 空không 。 二nhị 邊biên 雙song 遣khiển 則tắc 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

不bất 眴thuấn/huyễn 者giả 。 事sự 釋thích 眴thuấn/huyễn 者giả 人nhân 目mục 但đãn 上thượng 眴thuấn/huyễn 。 天thiên 目mục 上thượng 下hạ 俱câu 眴thuấn 。 如như 頂đảnh 生sanh 上thượng 忉Đao 利Lợi 二nhị 王vương 共cộng 坐tọa 。 不bất 可khả 別biệt 知tri 。 唯duy 視thị 眴thuấn/huyễn 有hữu 異dị 耳nhĩ 。 若nhược 上thượng 眴thuấn/huyễn 云vân 以dĩ 智trí 就tựu 境cảnh 。 若nhược 上thượng 下hạ 俱câu 眴thuấn 。 智trí 境cảnh 扶phù 合hợp 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 爾nhĩ 。 不bất 動động 不bất 眴thuấn/huyễn 。 或hoặc 可khả 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 理lý 釋thích 者giả 人nhân 天thiên 動động 眴thuấn/huyễn 是thị 二nhị 相tương 見kiến 。 但đãn 見kiến 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 動động 不bất 眴thuấn/huyễn 是thị 不bất 二nhị 相tương 見kiến 。 見kiến 中trung 道Đạo 理lý 也dã 。 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 受thọ 不bất 受thọ 為vi 二nhị 者giả 。 不bất 受thọ 有hữu 五ngũ 種chủng 。 如như 大đại 品phẩm 不bất 受thọ 三tam 昧muội 廣quảng 大đại 之chi 用dụng 不bất 見kiến 受thọ 不bất 受thọ 。 二nhị 皆giai 不bất 著trước 是thị 故cố 受thọ 不bất 受thọ 雙song 捨xả 。 若nhược 捨xả 於ư 受thọ 取thủ 無vô 受thọ 則tắc 有hữu 去khứ 取thủ 。 有hữu 取thủ 則tắc 作tác 作tác 故cố 有hữu 行hành 。 今kim 既ký 兩lưỡng 亡vong 無vô 取thủ 無vô 捨xả 。 無vô 作tác 無vô 行hành 。 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 受thọ 即tức 凡phàm 夫phu 受thọ 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 報báo 。 不bất 受thọ 即tức 二Nhị 乘Thừa 得đắc 羅La 漢Hán 時thời 。 不bất 受thọ 諸chư 法pháp 漏lậu 盡tận 意ý 解giải 。 今kim 入nhập 不bất 二nhị 不bất 同đồng 凡phàm 夫phu 受thọ 故cố 無vô 取thủ 。 不bất 同đồng 二Nhị 乘Thừa 。 不bất 受thọ 故cố 無vô 捨xả 。 無vô 取thủ 無vô 捨xả 。 是thị 名danh 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

德đức 頂đảnh 者giả 聲Thanh 聞Văn 法Pháp 中trung 為vi 頂đảnh 禪thiền 。 於ư 諸chư 禪thiền 中trung 最tối 上thượng 。 今kim 明minh 此thử 菩Bồ 薩Tát 若nhược 無vô 中trung 道đạo 之chi 德đức 則tắc 有hữu 頂đảnh 墮đọa 。 有hữu 中trung 道Đạo 德đức 故cố 則tắc 無vô 頂đảnh 墮đọa 。 無vô 順thuận 道đạo 之chi 愛ái 故cố 稱xưng 德đức 頂đảnh 。 垢cấu 淨tịnh 為vi 二nhị 者giả 。 若nhược 欲dục 界giới 苦khổ 集tập 為vi 垢cấu 非phi 想tưởng 定định 離ly 下hạ 地địa 為vi 淨tịnh 。 如như 三tam 界giới 見kiến 思tư 為vi 垢cấu 。 二Nhị 乘Thừa 斷đoạn 三tam 界giới 垢cấu 為vi 淨tịnh 。 淨tịnh 不bất 可khả 為vi 垢cấu 垢cấu 不bất 可khả 為vi 淨tịnh 。 是thị 故cố 為vi 二nhị 。 今kim 觀quán 此thử 垢cấu 實thật 性tánh 。 猶do 若nhược 虛hư 空không 。 虛hư 空không 之chi 相tướng 無vô 垢cấu 無vô 淨tịnh 。 一nhất 切thiết 法pháp 皆giai 如như 。 相tương/tướng 寂tịch 滅diệt 者giả 即tức 順thuận 寂tịch 滅diệt 也dã 。 既ký 垢cấu 淨tịnh 為vi 二nhị 。 不bất 順thuận 不bất 滅diệt 。 今kim 不bất 見kiến 垢cấu 淨tịnh 雙song 亡vong 兩lưỡng 邊biên 得đắc 入nhập 中trung 道đạo 。

善thiện 宿túc 者giả 是thị 星tinh 宿tú 名danh 。 二nhị 十thập 八bát 宿tú 。 皆giai 屬thuộc 五ngũ 星tinh 。 五ngũ 星tinh 所sở 配phối 乃nãi 至chí 五ngũ 陰ấm 。 若nhược 就tựu 理lý 為vi 語ngữ 即tức 得đắc 。 日Nhật 星Tinh 宿Tú 三Tam 昧Muội 。 以dĩ 此thử 為vi 名danh 。 是thị 動động 是thị 念niệm 。 境cảnh 界giới 生sanh 滅diệt 名danh 動động 。 心tâm 來lai 觀quán 境cảnh 名danh 念niệm 。 是thị 為vi 二nhị 邊biên 。 故cố 有hữu 分phân 別biệt 。 今kim 達đạt 境cảnh 性tánh 無vô 動động 。 達đạt 心tâm 性tánh 無vô 念niệm 。 既ký 知tri 無vô 念niệm 心tâm 亦diệc 無vô 動động 境cảnh 。 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

善thiện 眼nhãn 者giả 。 善thiện 是thị 順thuận 理lý 之chi 名danh 。 以dĩ 慧tuệ 眼nhãn 故cố 見kiến 少thiểu 佛Phật 性tánh 名danh 為vi 善thiện 眼nhãn 。 二Nhị 乘Thừa 雖tuy 有hữu 慧tuệ 眼nhãn 不bất 順thuận 中trung 道đạo 。 不bất 見kiến 佛Phật 性tánh 名danh 為vi 不bất 善thiện 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 從tùng 見kiến 善thiện 理lý 得đắc 名danh 也dã 。 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 為vi 二nhị 者giả 。 他tha 解giải 有hữu 三tam 。 或hoặc 言ngôn 一nhất 相tương 勝thắng 無vô 相tướng 。 何hà 故cố 爾nhĩ 。 生sanh 死tử 是thị 有hữu 相tương/tướng 涅Niết 槃Bàn 是thị 無vô 相tướng 。 對đối 有hữu 相tương/tướng 說thuyết 無vô 相tướng 猶do 成thành 有hữu 相tương/tướng 。 中trung 道đạo 不bất 對đối 有hữu 相tương/tướng 故cố 名danh 一nhất 相tương/tướng 。 或hoặc 言ngôn 無vô 相tướng 勝thắng 一nhất 相tương/tướng 。 生sanh 死tử 生sanh 滅diệt 為vi 二nhị 相tương/tướng 。 涅Niết 槃Bàn 不bất 生sanh 滅diệt 為vi 一nhất 相tương/tướng 。 此thử 一nhất 相tương/tướng 亦diệc 是thị 對đối 二nhị 得đắc 名danh 。 猶do 名danh 二nhị 相tương/tướng 中trung 道đạo 無vô 二nhị 相tương/tướng 亦diệc 無vô 一nhất 相tương/tướng 。 或hoặc 言ngôn 是thị 齊tề 。 何hà 故cố 爾nhĩ 。 真Chân 諦Đế 中trung 自tự 有hữu 。 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 。 中trung 道đạo 中trung 自tự 有hữu 。 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 。 故cố 言ngôn 是thị 齊tề 。 又hựu 毘tỳ 曇đàm 云vân 。 一nhất 法pháp 二nhị 相tương/tướng 一nhất 法pháp 者giả 隨tùy 約ước 一nhất 法pháp 。 或hoặc 是thị 心tâm 法pháp 或hoặc 非phi 心tâm 法pháp 。 但đãn 將tương 心tâm 約ước 此thử 一nhất 法pháp 即tức 有hữu 生sanh 滅diệt 二nhị 相tương/tướng 。 或hoặc 住trụ 或hoặc 異dị 或hoặc 大đại 或hoặc 小tiểu 等đẳng 。 若nhược 約ước 四tứ 法pháp 是thị 有hữu 八bát 相tương/tướng 。 八bát 相tương/tướng 皆giai 約ước 一nhất 法pháp 而nhi 起khởi 。 故cố 名danh 一nhất 法pháp 。 以dĩ 約ước 法pháp 故cố 則tắc 有hữu 二nhị 法pháp 乃nãi 至chí 八bát 法pháp 。 故cố 名danh 二nhị 相tương/tướng 。 若nhược 不bất 得đắc 此thử 一nhất 法pháp 亦diệc 不bất 得đắc 八bát 法pháp 。 八bát 法pháp 既ký 無vô 。 即tức 是thị 無vô 相tướng 。 雖tuy 有hữu 此thử 解giải 今kim 皆giai 不bất 用dụng 。 今kim 取thủ 釋thích 論luận 破phá 一nhất 時thời 中trung 云vân 。 相tương/tướng 與dữ 法pháp 一nhất 亦diệc 不bất 可khả 。 相tương/tướng 與dữ 法pháp 異dị 亦diệc 不bất 可khả 。 非phi 一nhất 非phi 異dị 。 中trung 而nhi 論luận 一nhất 異dị 。 亦diệc 如như 一nhất 切thiết 。 數số 中trung 但đãn 有hữu 一nhất 法pháp 更cánh 無vô 有hữu 二nhị 。 如như 心tâm 是thị 一nhất 法pháp 來lai 約ước 於ư 瓶bình 故cố 言ngôn 一nhất 瓶bình 。 更cánh 足túc 一nhất 名danh 二nhị 。 三tam 一nhất 名danh 三tam 。 四tứ 一nhất 名danh 四tứ 。 如như 是thị 百bách 千thiên 。 無vô 量lượng 不bất 出xuất 於ư 一nhất 。 故cố 云vân 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 為vi 二nhị 。 若nhược 不bất 得đắc 一nhất 相tương/tướng 亦diệc 不bất 得đắc 無vô 相tướng 。 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 。 皆giai 無vô 故cố 名danh 不bất 二nhị 門môn 。 又hựu 阿a 含hàm 增tăng 一nhất 明minh 義nghĩa 。 云vân 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 唯duy 有hữu 一nhất 法pháp 所sở 謂vị 心tâm 是thị 。 更cánh 有hữu 二nhị 法pháp 即tức 開khai 心tâm 為vi 色sắc 。 更cánh 有hữu 三tam 法pháp 即tức 開khai 心tâm 為vi 四tứ 。 乃nãi 至chí 無vô 量lượng 。 皆giai 約ước 一nhất 心tâm 中trung 生sanh 。 若nhược 不bất 得đắc 心tâm 。 之chi 一nhất 相tương/tướng 亦diệc 不bất 得đắc 一nhất 切thiết 從tùng 心tâm 所sở 生sanh 之chi 相tướng 。 達đạt 此thử 二nhị 邊biên 知tri 心tâm 相tương/tướng 非phi 一nhất 相tương 從tùng 心tâm 生sanh 非phi 多đa 相tương/tướng 。 而nhi 能năng 為vi 一nhất 相tương/tướng 為vi 多đa 相tương/tướng 。 此thử 之chi 一nhất 多đa 無vô 一nhất 無vô 多đa 。 畢tất 竟cánh 清thanh 淨tịnh 。 俱câu 泯mẫn 一nhất 二nhị 。 名danh 為vi 平bình 等đẳng 。 平bình 等đẳng 故cố 是thị 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 又hựu 約ước 三tam 脫thoát 門môn 。 以dĩ 十thập 八bát 空không 破phá 一nhất 切thiết 法pháp 。 猶do 有hữu 空không 在tại 故cố 云vân 一nhất 相tương/tướng 。 次thứ 破phá 空không 病bệnh 。 空không 病bệnh 亦diệc 空không 。 是thị 名danh 無vô 相tướng 。 不bất 得đắc 空không 相tướng 亦diệc 無vô 無vô 相tướng 。 故cố 云vân 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 不bất 可khả 得đắc 。 名danh 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

妙diệu 臂tý 者giả 或hoặc 用dụng 事sự 中trung 妙diệu 故cố 得đắc 名danh 。 或hoặc 權quyền 實thật 兩lưỡng 智trí 為vi 二nhị 。 此thử 智trí 巧xảo 妙diệu 。 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 菩Bồ 薩Tát 心tâm 聲Thanh 聞Văn 心tâm 為vi 二nhị 。 聲Thanh 聞Văn 怖bố 畏úy 生sanh 死tử 。 自tự 取thủ 解giải 脫thoát 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 畏úy 處xử 在tại 生sanh 死tử 。 二Nhị 乘Thừa 心tâm 不bất 可khả 為vi 菩Bồ 薩Tát 心tâm 。 菩Bồ 薩Tát 心tâm 不bất 可khả 為vi 二Nhị 乘Thừa 心tâm 。 二Nhị 乘Thừa 住trụ 調điều 伏phục 心tâm 菩Bồ 薩Tát 不bất 住trụ 調điều 伏phục 調điều 伏phục 。 不bất 調điều 伏phục 心tâm 。 是thị 故cố 為vi 二nhị 。 若nhược 能năng 觀quán 此thử 心tâm 性tánh 。 猶do 如như 虛hư 空không 。 空không 中trung 不bất 見kiến 有hữu 心tâm 。 何hà 況huống 見kiến 有hữu 自tự 善thiện 為vi 他tha 二nhị 種chủng 之chi 別biệt 。 心tâm 性tánh 空không 故cố 。 不bất 著trước 二nhị 邊biên 。 是thị 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

弗phất 沙sa 者giả 星tinh 名danh 。 云vân 是thị 二nhị 十thập 八bát 宿tú 中trung 鬼quỷ 星tinh 。 菩Bồ 薩Tát 生sanh 時thời 。 與dữ 此thử 相tương 應ứng 。 善thiện 不bất 善thiện 為vi 二nhị 者giả 。 取thủ 十Thập 善Thiện 十thập 惡ác 為vi 二nhị 。 泯mẫn 此thử 善thiện 惡ác 除trừ 分phân 段đoạn 業nghiệp 只chỉ 成thành 通thông 。 教giáo 不bất 二nhị 門môn 。 今kim 取thủ 三tam 界giới 之chi 心tâm 為vi 不bất 善thiện 。 以dĩ 乖quai 理lý 故cố 取thủ 二Nhị 乘Thừa 出xuất 生sanh 死tử 入nhập 真Chân 諦Đế 為vi 善thiện 。 以dĩ 此thử 為vi 二nhị 。 達đạt 善thiện 不bất 善thiện 。 即tức 是thị 實thật 際tế 。 實thật 際tế 即tức 是thị 空không 。 空không 中trung 尚thượng 不bất 見kiến 起khởi 善thiện 。 何hà 況huống 不bất 善thiện 。 其kỳ 性tánh 寂tịch 滅diệt 善thiện 不bất 善thiện 雙song 亡vong 。 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

師sư 子tử 者giả 名danh 無vô 畏úy 獸thú 也dã 。 如như 涅Niết 槃Bàn 師sư 子tử 吼hống 釋thích 。 決quyết 定định 說thuyết 三tam 諦đế 之chi 理lý 。 無vô 所sở 畏úy 心tâm 。 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 罪tội 福phước 為vi 二nhị 。 前tiền 善thiện 惡ác 從tùng 因nhân 為vi 因nhân 論luận 不bất 二nhị 。 今kim 明minh 罪tội 福phước 從tùng 果quả 為vi 名danh 罪tội 。 罪tội 摧tồi 碎toái 行hành 者giả 身thân 心tâm 。 福phước 名danh 福phước 報báo 。 若nhược 取thủ 世thế 間gian 罪tội 福phước 此thử 只chỉ 成thành 通thông 教giáo 不bất 二nhị 門môn 。 今kim 取thủ 三tam 界giới 是thị 富phú 樂lạc 之chi 果quả 受thọ 身thân 。 皆giai 名danh 為vi 罪tội 。 二Nhị 乘Thừa 名danh 無vô 罪tội 。 能năng 出xuất 三tam 界giới 。 子tử 縛phược 已dĩ 斷đoạn 故cố 。 大đại 品phẩm 云vân 摩ma 訶ha 那na 伽già 。 名danh 為vi 無vô 罪tội 。 無vô 罪tội 即tức 是thị 福phước 。 有hữu 罪tội 即tức 是thị 生sanh 死tử 。 無vô 罪tội 即tức 是thị 涅Niết 槃Bàn 。 以dĩ 此thử 為vi 二nhị 。 今kim 達đạt 此thử 罪tội 福phước 之chi 性tánh 。 無vô 縛phược 無vô 脫thoát 。 五ngũ 逆nghịch 之chi 相tướng 即tức 是thị 菩Bồ 提Đề 。 豈khởi 離ly 此thử 罪tội 縛phược 別biệt 求cầu 解giải 脫thoát 。 即tức 不bất 得đắc 罪tội 亦diệc 不bất 得đắc 福phước 。 夫phu 了liễu 此thử 相tướng 即tức 是thị 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

師sư 子tử 意ý 者giả 如như 師sư 子tử 不bất 畏úy 一nhất 切thiết 。 得đắc 首thủ 楞lăng 嚴nghiêm 健kiện 相tương/tướng 故cố 。 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 為vi 二nhị 。 漏lậu 言ngôn 漏lậu 落lạc 。 起khởi 罪tội 墮đọa 落lạc 三tam 途đồ 。 又hựu 漏lậu 名danh 漏lậu 失thất 。 退thoái 失thất 出xuất 世thế 善thiện 法Pháp 。 此thử 之chi 二nhị 義nghĩa 亦diệc 應ưng 是thị 同đồng 。 只chỉ 由do 退thoái 失thất 出xuất 世thế 之chi 法Pháp 。 故cố 落lạc 三tam 途đồ 。 只chỉ 落lạc 三tam 途đồ 良lương 由do 退thoái 失thất 。 出xuất 世thế 善thiện 法Pháp 。 無vô 漏lậu 者giả 不bất 失thất 出xuất 世thế 。 求cầu 出xuất 三tam 界giới 入nhập 涅Niết 槃Bàn 名danh 無vô 漏lậu 。 此thử 亦diệc 異dị 故cố 為vi 二nhị 。 觀quán 此thử 漏lậu 無vô 漏lậu 性tánh 即tức 是thị 一nhất 性tánh 。 等đẳng 無vô 差sai 別biệt 。 非phi 生sanh 死tử 漏lậu 非phi 涅Niết 槃Bàn 無vô 漏lậu 。 無vô 漏lậu 即tức 無vô 相tướng 。 漏lậu 即tức 是thị 有hữu 相tương/tướng 。 達đạt 此thử 性tánh 時thời 不bất 著trước 二nhị 邊biên 之chi 相tướng 。 即tức 入nhập 中trung 道đạo 。 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

淨tịnh 解giải 者giả 有hữu 為vi 未vị 必tất 是thị 有hữu 漏lậu 。 如như 得đắc 無vô 漏lậu 。 亦diệc 是thị 有hữu 為vi 。 有hữu 為vi 三tam 相tương/tướng 所sở 及cập 。 無vô 為vi 是thị 三tam 無vô 為vi 。 虛hư 空không 無vô 為vi 。 數số 緣duyên 滅diệt 。 非phi 數số 緣duyên 滅diệt 無vô 為vi 。 無vô 為vi 有hữu 為vi 數số 非phi 數số 法pháp 。 是thị 故cố 名danh 異dị 。 但đãn 三tam 無vô 為vi 一nhất 是thị 涅Niết 槃Bàn 二nhị 非phi 涅Niết 槃Bàn 。 數số 緣duyên 不bất 得đắc 是thị 虛hư 空không 。 虛hư 空không 不bất 得đắc 是thị 非phi 數số 。 三tam 雖tuy 各các 異dị 還hoàn 是thị 數số 法pháp 。 今kim 將tương 離ly 一nhất 切thiết 數số 。 對đối 彼bỉ 數số 為vi 二nhị 。 達đạt 此thử 二nhị 如như 虛hư 空không 。 不bất 見kiến 數số 非phi 數số 無vô 復phục 二nhị 邊biên 。 無vô 罣quái 無vô 礙ngại 即tức 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

那Na 羅La 延Diên 者giả 。 是thị 大đại 力lực 健kiện 相tương/tướng 三tam 昧muội 。 故cố 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 凡phàm 夫phu 名danh 世thế 間gian 二Nhị 乘Thừa 。 名danh 出xuất 世thế 間gian 。 出xuất 與dữ 不bất 出xuất 為vi 二nhị 。 今kim 觀quán 此thử 世thế 出xuất 世thế 亦diệc 不bất 出xuất 不bất 到đáo 。 大đại 品phẩm 言ngôn 是thị 乘thừa 無vô 動động 不bất 到đáo 不bất 出xuất 。 其kỳ 性tánh 空không 故cố 。 不bất 得đắc 出xuất 不bất 出xuất 相tương/tướng 。 名danh 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

善thiện 意ý 者giả 生sanh 死tử 是thị 縛phược 是thị 然nhiên 。 涅Niết 槃Bàn 是thị 解giải 是thị 滅diệt 。 為vi 二nhị 。 今kim 觀quán 生sanh 死tử 性tánh 本bổn 來lai 常thường 寂tịch 。 本bổn 自tự 不bất 縛phược 何hà 所sở 論luận 脫thoát 。 又hựu 亦diệc 不bất 然nhiên 豈khởi 應ưng 是thị 滅diệt 。 既ký 然nhiên 滅diệt 不bất 二nhị 。 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

現hiện 見kiến 者giả 者giả 盡tận 是thị 二Nhị 乘Thừa 見kiến 思tư 盡tận 。 不bất 盡tận 是thị 凡phàm 夫phù 生sanh 死tử 無vô 際tế 。 今kim 觀quán 盡tận 不bất 盡tận 即tức 是thị 空không 。 空không 不bất 可khả 盡tận 。 不bất 可khả 不bất 盡tận 故cố 言ngôn 。 癡si 如như 虛hư 空không 不bất 可khả 盡tận 。 老lão 死tử 如như 虛hư 空không 不bất 可khả 盡tận 。 非phi 盡tận 不bất 非phi 盡tận 中trung 若nhược 作tác 盡tận 說thuyết 名danh 畢tất 竟cánh 空không 。 若nhược 作tác 不bất 盡tận 說thuyết 妙diệu 色sắc 湛trạm 然nhiên 恆hằng 安an 住trụ 。 不bất 為vi 生sanh 死tử 之chi 所sở 遷thiên 。 既ký 非phi 盡tận 不bất 盡tận 則tắc 無vô 二nhị 邊biên 。 得đắc 入nhập 不bất 二nhị 之chi 門môn 。

普phổ 守thủ 者giả 即tức 是thị 善thiện 持trì 實thật 相tướng 守thủ 護hộ 菩Bồ 提Đề 。 一nhất 不bất 漏lậu 失thất 。 從tùng 此thử 得đắc 名danh 。 我ngã 無vô 我ngã 為vi 二nhị 。 我ngã 即tức 凡phàm 夫phu 所sở 執chấp 。 無vô 我ngã 即tức 二Nhị 乘Thừa 空không 境cảnh 。 今kim 達đạt 此thử 二nhị 邊biên 即tức 無vô 二nhị 相tương/tướng 。 故cố 於ư 我ngã 無vô 我ngã 。 而nhi 不bất 二nhị 名danh 為vi 實thật 性tánh 。 實thật 性tánh 之chi 性tánh 。 即tức 是thị 佛Phật 性tánh 。 以dĩ 自tự 在tại 我ngã 名danh 真chân 無vô 我ngã 。 如như 大đại 品phẩm 所sở 說thuyết 。 既ký 其kỳ 不bất 二nhị 即tức 入nhập 中trung 道đạo 。

電điện 天thiên 者giả 觀quán 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 天thiên 發phát 電điện 天thiên 三tam 昧muội 見kiến 理lý 為vi 名danh 。 明minh 無vô 明minh 為vi 二nhị 。 無vô 明minh 即tức 是thị 明minh 。 故cố 言ngôn 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 名danh 為vi 佛Phật 性tánh 。 佛Phật 性tánh 即tức 明minh 故cố 言ngôn 眾chúng 生sanh 佛Phật 性tánh 。 明minh 如như 日nhật 煩phiền 惱não 覆phú 故cố 闇ám 如như 漆tất 。 涅Niết 槃Bàn 云vân 明minh 與dữ 無vô 明minh 。 其kỳ 性tánh 不bất 二nhị 。 不bất 二nhị 之chi 性tánh 。 即tức 是thị 實thật 性tánh 。 實thật 性tánh 即tức 是thị 佛Phật 性tánh 。 明minh 有hữu 三tam 種chủng 。 菩Bồ 薩Tát 明minh 即tức 涅Niết 槃Bàn 。 若nhược 佛Phật 明minh 即tức 佛Phật 眼nhãn 。 無vô 明minh 明minh 即tức 畢tất 竟cánh 空không 。 空không 故cố 豈khởi 有hữu 明minh 與dữ 無vô 明minh 為vi 異dị 。 異dị 不bất 異dị 故cố 空không 。 空không 故cố 即tức 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

喜hỷ 見kiến 者giả 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 之chi 所sở 喜hỷ 見kiến 從tùng 此thử 為vi 名danh 。 色sắc 色sắc 空không 為vi 二nhị 。 此thử 是thị 滅diệt 色sắc 為vi 空không 也dã 。 今kim 即tức 色sắc 是thị 空không 。 不bất 得đắc 滅diệt 色sắc 是thị 空không 。 故cố 言ngôn 不bất 二nhị 門môn 也dã 。 乃nãi 至chí 五ngũ 陰ấm 皆giai 爾nhĩ 。 若nhược 直trực 爾nhĩ 論luận 只chỉ 是thị 通thông 教giáo 。 今kim 論luận 法pháp 性tánh 色sắc 等đẳng 。 即tức 是thị 實thật 性tánh 。 實thật 性tánh 即tức 是thị 中trung 道đạo 妙diệu 色sắc 。 乃nãi 名danh 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

明minh 相tướng 者giả 四tứ 種chủng 者giả 四tứ 大đại 種chủng 。 與dữ 空không 種chủng 為vi 二nhị 。 四tứ 種chủng 圍vi 虛hư 空không 而nhi 住trụ 。 內nội 外ngoại 皆giai 空không 。 皆giai 空không 即tức 無vô 四tứ 種chủng 。 四tứ 種chủng 與dữ 空không 種chủng 無vô 異dị 故cố 泯mẫn 於ư 空không 有hữu 之chi 種chủng 。 即tức 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

妙diệu 意ý 者giả 眼nhãn 。 眼nhãn 色sắc 為vi 二nhị 。 無vô 盡tận 意ý 布bố 施thí 迴hồi 向hướng 。 一Nhất 切Thiết 智Trí 為vi 二nhị 者giả 。 若nhược 取thủ 此thử 二nhị 法pháp 為vi 二nhị 。 便tiện 成thành 通thông 教giáo 意ý 未vị 顯hiển 。 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 今kim 取thủ 六Lục 度Độ 教giáo 菩Bồ 薩Tát 布bố 施thí 。 而nhi 不bất 迴hồi 向hướng 求cầu 常thường 住trụ 佛Phật 。 通thông 教giáo 則tắc 能năng 施thí 迴hồi 向hướng 一Nhất 切Thiết 智Trí 為vi 二nhị 。 今kim 明minh 布bố 施thí 性tánh 即tức 迴hồi 向hướng 性tánh 。 無vô 六Lục 度Độ 通thông 之chi 別biệt 。 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 門môn 。 又hựu 施thí 等đẳng 是thị 因nhân 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 是thị 果quả 。 是thị 為vi 二nhị 。 又hựu 自tự 行hành 六Lục 度Độ 為vi 善thiện 則tắc 少thiểu 。 迴hồi 向hướng 果quả 而nhi 行hành 六Lục 度Độ 其kỳ 福phước 則tắc 多đa 。 多đa 少thiểu 為vi 二nhị 。 觀quán 此thử 二nhị 性tánh 無vô 異dị 。 名danh 為vi 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

深thâm 慧tuệ 者giả 空không 無vô 相tướng 等đẳng 為vi 二nhị 。 通thông 教giáo 三tam 空không 緣duyên 真Chân 諦Đế 。 別biệt 教giáo 三tam 空không 緣duyên 實thật 相tướng 。 具cụ 出xuất 釋thích 論luận 。 無vô 相tướng 緣duyên 滅diệt 下hạ 四tứ 行hành 即tức 無vô 為vi 法pháp 。 空không 無vô 作tác 緣duyên 苦khổ 集tập 道đạo 下hạ 十thập 二nhị 行hành 。 是thị 有hữu 為vi 。 故cố 三tam 諦đế 入nhập 有hữu 為vi 相tướng 。 有hữu 為vi 相tương/tướng 即tức 是thị 世thế 間gian 有hữu 為vi 法pháp 。 無vô 相tướng 緣duyên 滅diệt 是thị 無vô 為vi 法Pháp 。 故cố 以dĩ 為vi 二nhị 。 今kim 明minh 不bất 見kiến 空không 性tánh 異dị 於ư 無vô 相tướng 。 不bất 見kiến 無vô 相tướng 異dị 於ư 無vô 作tác 。 即tức 是thị 實thật 相tướng 。 實thật 相tướng 中trung 尚thượng 不bất 見kiến 一nhất 。 云vân 何hà 有hữu 二nhị 。 二nhị 既ký 俱câu 泯mẫn 。 即tức 得đắc 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

寂tịch 根căn 者giả 三tam 無vô 漏lậu 根căn 從tùng 寂tịch 滅diệt 實thật 相tướng 生sanh 。 亦diệc 是thị 觀quán 六lục 根căn 得đắc 清thanh 淨tịnh 。 即tức 是thị 寂tịch 根căn 。 用dụng 此thử 為vi 名danh 。 佛Phật 法Pháp 眾Chúng 是thị 三Tam 寶Bảo 。 何hà 得đắc 為vi 二nhị 。 既ký 言ngôn 三Tam 寶Bảo 。 三Tam 寶Bảo 別biệt 異dị 。 異dị 不bất 名danh 如như 。 不bất 如như 故cố 為vi 異dị 。 為vi 二nhị 。 又hựu 解giải 佛Phật 與dữ 眾chúng 俱câu 是thị 人nhân 。 故cố 言ngôn 眾chúng 生sanh 無vô 上thượng 者giả 佛Phật 是thị 。 法pháp 無vô 上thượng 者giả 涅Niết 槃Bàn 是thị 。 是thị 所sở 行hành 之chi 法Pháp 。 故cố 與dữ 人nhân 為vi 二nhị 。 此thử 是thị 小Tiểu 乘Thừa 所sở 明minh 別biệt 體thể 三Tam 寶Bảo 。 階giai 差sai 不bất 同đồng 名danh 之chi 為vi 異dị 。 異dị 故cố 為vi 二nhị 。 今kim 觀quán 三Tam 寶Bảo 是thị 一nhất 體thể 入nhập 一nhất 實thật 相tướng 空không 中trung 。 不bất 見kiến 有hữu 三tam 之chi 異dị 。 佛Phật 即tức 法pháp 僧Tăng 法pháp 即tức 佛Phật 僧Tăng 僧Tăng 即tức 佛Phật 法Pháp 。 何hà 故cố 爾nhĩ 。 佛Phật 有hữu 三tam 種chủng 法pháp 報báo 應ứng 。 是thị 一nhất 體thể 論luận 三tam 。 非phi 是thị 三Tam 身Thân 差sai 異dị 而nhi 言ngôn 三tam 佛Phật 。 三tam 佛Phật 既ký 其kỳ 不bất 異dị 。 法pháp 即tức 報báo 應ứng 更cánh 無vô 差sai 別biệt 。 今kim 就tựu 三Tam 身Thân 明minh 三Tam 寶Bảo 者giả 。 法Pháp 身thân 即tức 是thị 諸chư 佛Phật 。 實thật 相tướng 不bất 來lai 不bất 去khứ 。 法pháp 性tánh 之chi 性tánh 。 即tức 是thị 法Pháp 寶bảo 。 報báo 身thân 是thị 智trí 。 智trí 照chiếu 圓viên 明minh 契khế 於ư 法pháp 性tánh 。 發phát 生sanh 明minh 覺giác 顯hiển 出xuất 法Pháp 身thân 。 名danh 為vi 佛Phật 寶bảo 。 應ưng 身thân 隨tùy 緣duyên 化hóa 物vật 與dữ 物vật 和hòa 同đồng 。 又hựu 此thử 應ưng 身thân 順thuận 於ư 法Pháp 身thân 和hòa 同đồng 同đồng 實thật 相tướng 。 以dĩ 此thử 二nhị 義nghĩa 俱câu 是thị 僧Tăng 寶bảo 。 此thử 三tam 未vị 曾tằng 差sai 別biệt 。 故cố 知tri 不bất 二nhị 。

復phục 次thứ 就tựu 法pháp 佛Phật 明minh 三Tam 寶Bảo 者giả 。 法Pháp 身thân 是thị 法pháp 性tánh 。 法pháp 性tánh 即tức 實thật 相tướng 。 常thường 恆hằng 無vô 變biến 是thị 法pháp 佛Phật 之chi 師sư 。 可khả 軌quỹ 之chi 法Pháp 名danh 為vi 法Pháp 寶bảo 。 法pháp 性tánh 之chi 性tánh 亦diệc 。 名danh 常Thường 寂Tịch 光Quang 。 寂tịch 而nhi 常thường 照chiếu 。 上thượng 文văn 云vân 。 其kỳ 室thất 常thường 以dĩ 金kim 色sắc 光quang 照chiếu 。 晝trú 夜dạ 無vô 異dị 。 不bất 假giả 日nhật 月nguyệt 所sở 照chiếu 。 即tức 是thị 智trí 性tánh 。 稱xưng 之chi 為vi 覺giác 。 即tức 是thị 佛Phật 寶bảo 。 此thử 之chi 明minh 覺giác 與dữ 法pháp 性tánh 和hòa 同đồng 境cảnh 智trí 相tương 稱xứng 名danh 為vi 僧Tăng 寶bảo 。 即tức 就tựu 法Pháp 身thân 之chi 上thượng 辨biện 其kỳ 三Tam 寶Bảo 。

復phục 次thứ 智trí 照chiếu 圓viên 明minh 是thị 覺giác 義nghĩa 。 名danh 佛Phật 寶bảo 。 圓viên 照chiếu 之chi 法pháp 是thị 可khả 軌quỹ 義nghĩa 。 即tức 法Pháp 寶bảo 。 此thử 報báo 佛Phật 智trí 與dữ 理lý 相tương 應ứng 。 順thuận 於ư 如như 故cố 。 即tức 是thị 僧Tăng 寶bảo 。 報báo 佛Phật 論luận 三tam 義nghĩa 也dã 。 就tựu 應ưng 身thân 明minh 三Tam 寶Bảo 者giả 。 應ưng 身thân 照chiếu 機cơ 不bất 失thất 其kỳ 宜nghi 。 亦diệc 是thị 自tự 覺giác 覺giác 他tha 名danh 佛Phật 寶bảo 。 應ưng 身thân 為vi 物vật 之chi 軌quỹ 是thị 法Pháp 寶bảo 。 和hòa 光quang 度độ 物vật 與dữ 物vật 和hòa 同đồng 是thị 僧Tăng 寶bảo 。 雖tuy 復phục 實thật 相tướng 之chi 上thượng 分phân 為vi 三Tam 身Thân 。 三Tam 身Thân 配phối 為vi 三Tam 寶Bảo 。 三Tam 寶Bảo 之chi 中trung 俱câu 有hữu 三Tam 寶Bảo 凡phàm 十thập 二nhị 寶bảo 。 未vị 曾tằng 有hữu 異dị 。 以dĩ 不bất 異dị 故cố 。 無vô 人nhân 法pháp 之chi 別biệt 。 入nhập 一nhất 實thật 相tướng 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 三Tam 寶Bảo 之chi 義nghĩa 既ký 爾nhĩ 諸chư 。 法pháp 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 故cố 上thượng 文văn 云vân 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 如như 。 彌Di 勒Lặc 如như 無vô 二nhị 無vô 別biệt 也dã 。

心tâm 無vô 礙ngại 者giả 觀quán 三tam 諦đế 通thông 達đạt 。 無vô 有hữu 罣quái 礙ngại 。 身thân 身thân 滅diệt 為vi 二nhị 者giả 。 若nhược 撿kiểm 折chiết 此thử 身thân 不bất 見kiến 身thân 者giả 。 即tức 身thân 因nhân 滅diệt 。 因nhân 滅diệt 則tắc 果quả 滅diệt 。 果quả 滅diệt 即tức 涅Niết 槃Bàn 滅diệt 。 滅diệt 即tức 與dữ 生sanh 死tử 為vi 二nhị 。 今kim 觀quán 身thân 實thật 相tướng 即tức 是thị 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 言ngôn 即tức 色sắc 是thị 空không 。 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 即tức 是thị 色sắc 。 我ngã 雖tuy 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 亦diệc 非phi 真chân 滅diệt 。 實thật 相tướng 中trung 尚thượng 不bất 見kiến 身thân 。 何hà 處xứ 論luận 滅diệt 。 即tức 生sanh 死tử 是thị 涅Niết 槃Bàn 。 即tức 涅Niết 槃Bàn 是thị 生sanh 死tử 。 何hà 故cố 爾nhĩ 。 性tánh 不bất 異dị 故cố 不bất 得đắc 因nhân 果quả 之chi 殊thù 。 不bất 見kiến 身thân 之chi 與dữ 滅diệt 故cố 名danh 。 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

上thượng 善thiện 者giả 觀quán 三tam 諦đế 順thuận 理lý 此thử 善thiện 最tối 上thượng 。 從tùng 此thử 為vi 名danh 。 三tam 業nghiệp 是thị 三tam 何hà 得đắc 為vi 二nhị 。 亦diệc 同đồng 前tiền 解giải 。 以dĩ 其kỳ 身thân 非phi 口khẩu 口khẩu 非phi 意ý 等đẳng 此thử 別biệt 異dị 故cố 以dĩ 論luận 其kỳ 二nhị 。 又hựu 身thân 口khẩu 是thị 色sắc 法pháp 意ý 是thị 心tâm 法pháp 。 色sắc 心tâm 為vi 二nhị 。 以dĩ 其kỳ 二nhị 故cố 能năng 動động 外ngoại 相tướng 。 若nhược 入nhập 一nhất 實thật 理lý 中trung 尚thượng 無vô 三tam 業nghiệp 差sai 別biệt 。 何hà 得đắc 三tam 業nghiệp 作tác 相tương/tướng 。 作tác 相tương/tướng 性tánh 與dữ 三tam 業nghiệp 性tánh 無vô 二nhị 無vô 別biệt 。 名danh 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 上thượng 善thiện 眼nhãn 明minh 一nhất 相tướng 無vô 相tướng 。 入nhập 平bình 等đẳng 相tướng 。 此thử 從tùng 無vô 相tướng 門môn 入nhập 。 四tứ 種chủng 空không 種chủng 如như 虛hư 空không 相tướng 。 此thử 從tùng 空không 三tam 昧muội 入nhập 。 此thử 中trung 明minh 三tam 業nghiệp 無vô 作tác 即tức 。 一nhất 切thiết 無vô 作tác 。 從tùng 無vô 作tác 入nhập 三tam 門môn 乃nãi 殊thù 。 同đồng 緣duyên 中trung 道đạo 入nhập 實thật 相tướng 中trung 不bất 二nhị 門môn 無vô 異dị 也dã 。

福phước 田điền 者giả 如như 上thượng 須Tu 菩Bồ 提Đề 中trung 說thuyết 。 福phước 行hành 者giả 十Thập 善Thiện 福phước 也dã 。 罪tội 行hành 者giả 十thập 惡ác 業nghiệp 也dã 。 無vô 動động 具cụ 取thủ 四tứ 禪thiền 支chi 林lâm 功công 德đức 亦diệc 為vi 福phước 也dã 。 又hựu 云vân 三tam 禪thiền 中trung 皆giai 非phi 無vô 動động 。 初sơ 禪thiền 覺giác 動động 二nhị 禪thiền 喜hỷ 動động 三tam 禪thiền 樂nhạo/nhạc/lạc 動động 。 四tứ 禪thiền 四tứ 空không 方phương 為vi 無vô 動động 。 罪tội 福phước 二nhị 種chủng 皆giai 是thị 作tác 法pháp 。 名danh 為vi 動động 行hành 。 無vô 漏lậu 真Chân 諦Đế 無vô 為vi 無vô 動động 。 不bất 見kiến 此thử 二nhị 相tương/tướng 則tắc 不bất 見kiến 動động 與dữ 不bất 動động 。 深thâm 達đạt 動động 性tánh 即tức 不bất 動động 性tánh 。 尚thượng 不bất 起khởi 不bất 動động 行hành 何hà 況huống 罪tội 福phước 動động 行hành 耶da 。 是thị 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。

華hoa 嚴nghiêm 者giả 舉cử 二nhị 十thập 五ngũ 三tam 昧muội 破phá 。 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。 達đạt 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 中trung 我ngã 性tánh 。 我ngã 性tánh 即tức 佛Phật 性tánh 。 佛Phật 性tánh 之chi 我ngã 即tức 無vô 有hữu 我ngã 。 與dữ 無vô 我ngã 之chi 異dị 。 是thị 入nhập 不bất 二nhị 門môn 也dã 。 無vô 識thức 則tắc 我ngã 無vô 我ngã 而nhi 不bất 二nhị 。

德đức 藏tạng 者giả 三tam 德đức 之chi 藏tạng 含hàm 藏tạng 萬vạn 行hạnh 用dụng 此thử 為vi 名danh 。 有hữu 所sở 得đắc 相tương/tướng 只chỉ 是thị 一nhất 法pháp 那na 得đắc 為vi 二nhị 。 今kim 言ngôn 有hữu 所sở 得đắc 即tức 對đối 無vô 所sở 得đắc 若nhược 生sanh 死tử 為vi 有hữu 得đắc 即tức 對đối 涅Niết 槃Bàn 為vi 無vô 得đắc 。 若nhược 待đãi 有hữu 為vi 無vô 者giả 。 還hoàn 即tức 為vi 二nhị 。 雖tuy 云vân 涅Niết 槃Bàn 無vô 得đắc 。 於ư 涅Niết 槃Bàn 生sanh 染nhiễm 亦diệc 名danh 有hữu 得đắc 。 如như 呵ha 身thân 子tử 云vân 。 有hữu 造tạo 證chứng 之chi 求cầu 並tịnh 非phi 求cầu 法Pháp 。 故cố 知tri 雖tuy 不bất 得đắc 生sanh 死tử 。 便tiện 得đắc 涅Niết 槃Bàn 。 今kim 一nhất 往vãng 且thả 取thủ 涅Niết 槃Bàn 空không 為vi 無vô 得đắc 。 若nhược 不bất 見kiến 生sanh 死tử 。 之chi 有hữu 得đắc 不bất 見kiến 涅Niết 槃Bàn 之chi 無vô 得đắc 。 無vô 生sanh 死tử 則tắc 無vô 所sở 捨xả 。 若nhược 無vô 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 無vô 所sở 取thủ 。 無vô 取thủ 無vô 捨xả 。 即tức 入nhập 不bất 二nhị 之chi 門môn 。

月nguyệt 上thượng 者giả 如như 月nguyệt 團đoàn 圓viên 於ư 天thiên 上thượng 分phần/phân 形hình 散tán 影ảnh 於ư 下hạ 水thủy 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 上thượng 照chiếu 三tam 諦đế 之chi 理lý 圓viên 。 下hạ 應ưng 十thập 界giới 之chi 心tâm 水thủy 故cố 名danh 月nguyệt 上thượng 。 明minh 暗ám 為vi 二nhị 者giả 。 前tiền 言ngôn 明minh 無vô 明minh 為vi 二nhị 。 是thị 論luận 理lý 以dĩ 顯hiển 事sự 。 今kim 言ngôn 明minh 暗ám 借tá 事sự 以dĩ 顯hiển 理lý 。 互hỗ 舉cử 事sự 理lý 赴phó 機cơ 不bất 同đồng 入nhập 不bất 二nhị 門môn 。 其kỳ 如như 一nhất 也dã 。 若nhược 言ngôn 於ư 明minh 時thời 無vô 暗ám 。 暗ám 時thời 無vô 明minh 為vi 異dị 。 今kim 達đạt 明minh 性tánh 暗ám 性tánh 何hà 別biệt 。 如như 虛hư 空không 中trung 非phi 明minh 非phi 暗ám 。 明minh 暗ám 約ước 空không 。 若nhược 無vô 虛hư 空không 無vô 所sở 顯hiển 晦hối 。 顯hiển 晦hối 雖tuy 約ước 虛hư 空không 虛hư 空không 實thật 非phi 顯hiển 晦hối 。 顯hiển 晦hối 不bất 得đắc 離ly 虛hư 空không 。 虛hư 空không 亦diệc 不bất 得đắc 異dị 於ư 顯hiển 晦hối 。 若nhược 達đạt 如như 虛hư 空không 性tánh 。 則tắc 不bất 見kiến 明minh 與dữ 暗ám 異dị 。 不bất 異dị 故cố 即tức 入nhập 不bất 二nhị 門môn 。

寶bảo 印ấn 手thủ 者giả 實thật 相tướng 寶bảo 印ấn 印ấn 權quyền 實thật 智trí 名danh 為vi 印ấn 手thủ 。 樂nhạo/nhạc/lạc 涅Niết 槃Bàn 厭yếm 世thế 間gian 。 此thử 復phục 與dữ 前tiền 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 何hà 異dị 。 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 約ước 事sự 以dĩ 明minh 。 今kim 辨biện 樂nhạo/nhạc/lạc 厭yếm 就tựu 心tâm 而nhi 說thuyết 。 涅Niết 槃Bàn 可khả 樂lạc 即tức 無vô 為vi 心tâm 。 生sanh 死tử 可khả 厭yếm 。 即tức 有hữu 為vi 心tâm 。 世thế 間gian 即tức 寂tịch 滅diệt 。 如Như 菩Bồ 提Đề 相tướng 。 何hà 可khả 論luận 厭yếm 。 既ký 言ngôn 生sanh 死tử 即tức 菩Bồ 提Đề 。 何hà 可khả 厭yếm 菩Bồ 提Đề 更cánh 樂nhạo/nhạc/lạc 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 本bổn 有hữu 世thế 間gian 可khả 厭yếm 可khả 有hữu 涅Niết 槃Bàn 可khả 樂lạc 。 既ký 無vô 世thế 間gian 誰thùy 論luận 其kỳ 厭yếm 。 亦diệc 無vô 涅Niết 槃Bàn 何hà 所sở 可khả 樂lạc 。 二nhị 種chủng 既ký 空không 入nhập 如như 實thật 相tướng 。 樂nhạo/nhạc/lạc 厭yếm 自tự 息tức 縛phược 解giải 如như 文văn 。

珠châu 頂đảnh 王vương 正Chánh 道Đạo 邪tà 道đạo 為vi 二nhị 者giả 。 如như 捨xả 八bát 邪tà 入nhập 於ư 八bát 正chánh 是thị 則tắc 斷đoạn 諸chư 見kiến 而nhi 修tu 道Đạo 品phẩm 。 若nhược 以dĩ 邪tà 相tương/tướng 入nhập 正chánh 相tương/tướng 即tức 是thị 不bất 二nhị 。 八bát 邪tà 而nhi 入nhập 八bát 正chánh 於ư 見kiến 不bất 動động 。 而nhi 修tu 道Đạo 品phẩm 。 正chánh 不bất 即tức 脫thoát 。 不bất 復phục 分phân 別biệt 。 是thị 邪tà 是thị 正chánh 。 無vô 復phục 二nhị 邊biên 是thị 為vi 入nhập 門môn 。

樂nhạo/nhạc/lạc 實thật 者giả 是thị 慕mộ 中trung 道đạo 實thật 相tướng 為vi 名danh 。 實thật 不bất 實thật 為vi 二nhị 。 不bất 實thật 是thị 俗tục 實thật 是thị 真chân 。 以dĩ 此thử 為vi 二nhị 此thử 則tắc 為vi 別biệt 。 今kim 實thật 相tướng 之chi 中trung 不bất 得đắc 凡phàm 夫phu 之chi 不bất 實thật 名danh 無vô 俗tục 。 不bất 得đắc 二Nhị 乘Thừa 之chi 實thật 故cố 無vô 真chân 。 即tức 入nhập 不bất 二nhị 門môn 。 非phi 肉nhục 眼nhãn 見kiến 。 慧tuệ 眼nhãn 所sở 見kiến 故cố 。 涅Niết 槃Bàn 云vân 二Nhị 乘Thừa 之chi 人nhân 。 雖tuy 有hữu 慧tuệ 眼nhãn 名danh 為vi 肉nhục 眼nhãn 。 學học 大Đại 乘Thừa 者giả 。 雖tuy 有hữu 肉nhục 眼nhãn 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 。 二Nhị 乘Thừa 雖tuy 有hữu 慧tuệ 眼nhãn 止chỉ 斷đoạn 三tam 界giới 見kiến 思tư 不bất 見kiến 佛Phật 性tánh 。 以dĩ 不bất 見kiến 故cố 。 雖tuy 有hữu 慧tuệ 眼nhãn 名danh 為vi 肉nhục 眼nhãn 。 若nhược 圓viên 教giáo 中trung 六lục 根căn 淨tịnh 位vị 。 雖tuy 是thị 父phụ 母mẫu 所sở 生sanh 肉nhục 眼nhãn 。

爾nhĩ 時thời 已dĩ 斷đoạn 分phân 段đoạn 見kiến 思tư 。 是thị 故cố 二Nhị 乘Thừa 之chi 人nhân 。 雖tuy 以dĩ 慧tuệ 眼nhãn 斷đoạn 惑hoặc 止chỉ 齊tề 圓viên 教giáo 六lục 根căn 。 故cố 言ngôn 二Nhị 乘Thừa 之chi 人nhân 。 名danh 為vi 肉nhục 眼nhãn 。 此thử 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 。 在tại 方phương 便tiện 位vị 已dĩ 觀quán 中trung 道đạo 。 雖tuy 是thị 肉nhục 眼nhãn 。 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 。 但đãn 大Đại 乘Thừa 見kiến 佛Phật 性tánh 不bất 同đồng 。 若nhược 約ước 別biệt 教giáo 為vi 語ngữ 。 正chánh 觀quán 中trung 道đạo 未vị 見kiến 佛Phật 性tánh 為vi 慧tuệ 眼nhãn 。 照chiếu 二nhị 諦đế 為vi 法Pháp 眼nhãn 。 三tam 諦đế 同đồng 觀quán 為vi 佛Phật 眼nhãn 。 就tựu 圓viên 教giáo 為vi 語ngữ 銅đồng 輪luân 之chi 中trung 即tức 得đắc 佛Phật 眼nhãn 。 三tam 諦đế 同đồng 觀quán 。 故cố 涅Niết 槃Bàn 云vân 。 學học 大Đại 乘Thừa 者giả 。 雖tuy 有hữu 肉nhục 眼nhãn 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 。 此thử 語ngữ 似tự 指chỉ 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 。 之chi 肉nhục 眼nhãn 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 。 況huống 初sơ 住trụ 耶da 。 得đắc 此thử 佛Phật 眼nhãn 之chi 觀quán 豈khởi 復phục 分phân 別biệt 是thị 實thật 不bất 實thật 。 名danh 為vi 入nhập 不bất 二nhị 法Pháp 門môn 。 是thị 中trung 明minh 諸chư 菩Bồ 薩Tát 各các 各các 。 說thuyết 備bị 有hữu 五ngũ 千thiên 。 何hà 但đãn 三tam 十thập 三tam 。 經kinh 家gia 不bất 具cụ 存tồn 耳nhĩ 。 或hoặc 梵Phạm 本bổn 不bất 盡tận 。 若nhược 用dụng 三tam 十thập 三tam 對đối 四tứ 十thập 二nhị 地địa 者giả 。 五ngũ 千thiên 並tịnh 說thuyết 。 復phục 對đối 何hà 等đẳng 。 答đáp 一nhất 地địa 之chi 中trung 無vô 量lượng 法Pháp 門môn 。 何hà 況huống 五ngũ 千thiên 多đa 說thuyết 何hà 妨phương 。

二nhị 文Văn 殊Thù 說thuyết 不bất 二nhị 中trung 為vi 二nhị 。 一nhất 諸chư 菩Bồ 薩Tát 問vấn 二nhị 文Văn 殊Thù 說thuyết 。 若nhược 有hữu 示thị 有hữu 說thuyết 即tức 起khởi 心tâm 識thức 波ba 浪lãng 則tắc 動động 。 若nhược 不bất 示thị 不bất 說thuyết 心tâm 識thức 不bất 起khởi 。 離ly 於ư 名danh 字tự 入nhập 無vô 言ngôn 說thuyết 道Đạo 。 寂tịch 然nhiên 無vô 聲thanh 。 說thuyết 是thị 為vi 入nhập 不bất 二nhị 門môn 。 故cố 云vân 心tâm 起khởi 想tưởng 即tức 癡si 無vô 想tưởng 即tức 泥Nê 洹Hoàn 。 料liệu 簡giản 上thượng 別biệt 圓viên 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 如như 前tiền (# 云vân 云vân )# 。 若nhược 作tác 五ngũ 門môn 對đối 機cơ 不bất 同đồng 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 達đạt 罪tội 福phước 性tánh 。 無vô 縛phược 無vô 脫thoát 。 此thử 明minh 性tánh 義nghĩa 即tức 是thị 法pháp 性tánh 。 法pháp 性tánh 常thường 住trụ 。 無vô 有hữu 變biến 易dị 。 非phi 佛Phật 天thiên 人nhân 龍long 神thần 。 修tu 羅la 所sở 作tác 。 終chung 無vô 改cải 變biến 。 即tức 是thị 有hữu 門môn 入nhập 不bất 二nhị 法pháp 。 雖tuy 說thuyết 有hữu 門môn 若nhược 但đãn 明minh 性tánh 。 即tức 是thị 有hữu 門môn 。 若nhược 明minh 性tánh 空không 即tức 是thị 空không 門môn 。 隨tùy 語ngữ 所sở 詮thuyên 細tế 尋tầm 取thủ 意ý 。 若nhược 如như 妙diệu 臂tý 所sở 說thuyết 聲Thanh 聞Văn 心tâm 菩Bồ 薩Tát 心tâm 如như 空không 如như 幻huyễn 。 此thử 是thị 空không 門môn 。 如như 電điện 天thiên 說thuyết 無vô 明minh 性tánh 即tức 是thị 明minh 。 明minh 是thị 色sắc 法pháp 豈khởi 非phi 是thị 有hữu 。 又hựu 云vân 明minh 亦diệc 不bất 可khả 取thủ 。 豈khởi 非phi 亦diệc 無vô 。 又hựu 如như 涅Niết 槃Bàn 。 無vô 明minh 明minh 者giả 亦diệc 是thị 色sắc 法pháp 即tức 有hữu 義nghĩa 。 又hựu 言ngôn 即tức 畢tất 竟cánh 空không 。 空không 即tức 無vô 義nghĩa 。 當đương 知tri 是thị 亦diệc 空không 亦diệc 有hữu 門môn 。 法pháp 自tự 在tại 說thuyết 法Pháp 本bổn 不bất 生sanh 。 今kim 則tắc 無vô 滅diệt 。 是thị 非phi 空không 非phi 有hữu 門môn 。 如như 此thử 雙song 非phi 門môn 多đa 。 三tam 門môn 少thiểu 。 雖tuy 少thiểu 凡phàm 有hữu 四tứ 門môn 。 但đãn 尋tầm 所sở 詮thuyên 而nhi 判phán 門môn 義nghĩa 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 。 四tứ 門môn 隨tùy 四tứ 悉tất 檀đàn 逗đậu 機cơ 而nhi 說thuyết 。 應ưng 得đắc 悟ngộ 者giả 皆giai 入nhập 法Pháp 忍Nhẫn 。 其kỳ 未vị 悟ngộ 者giả 文Văn 殊Thù 即tức 以dĩ 無vô 言ngôn 說thuyết 藏tạng 第đệ 五ngũ 不bất 可khả 說thuyết 門môn 逗đậu 之chi 。 故cố 此thử 中trung 具cụ 足túc 五ngũ 門môn 義nghĩa 也dã 。 問vấn 此thử 四tứ 門môn 者giả 說thuyết 可khả 說thuyết 是thị 教giáo 。 不bất 可khả 說thuyết 門môn 那na 得đắc 是thị 教giáo 。 答đáp 文Văn 殊Thù 說thuyết 維duy 摩ma 不bất 說thuyết 不bất 可khả 說thuyết 。 豈khởi 得đắc 非phi 教giáo 。 故cố 知tri 五ngũ 門môn 俱câu 得đắc 是thị 教giáo 。 若nhược 約ước 四tứ 悉tất 者giả 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 三tam 悉tất 檀đàn 。 文Văn 殊Thù 說thuyết 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 悉tất 檀đàn (# 云vân 云vân )# 。 亦diệc 以dĩ 無vô 言ngôn 。 之chi 旨chỉ 顯hiển 成thành 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 雙song 亡vong 不bất 二nhị 之chi 說thuyết 也dã 。

復phục 次thứ 釋thích 論luận 云vân 。 一nhất 切thiết 法pháp 實thật 不bất 實thật 亦diệc 實thật 亦diệc 不bất 實thật 。 非phi 實thật 非phi 不bất 實thật 。 諸chư 佛Phật 於ư 此thử 。 廣quảng 說thuyết 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 悉tất 檀đàn 。 中trung 論luận 觀quán 法pháp 品phẩm 亦diệc 用dụng 此thử 偈kệ 。 故cố 知tri 諸chư 佛Phật 說thuyết 法Pháp 。 無vô 不bất 約ước 此thử 四tứ 門môn 。 若nhược 實thật 者giả 即tức 是thị 法pháp 性tánh 實thật 理lý 用dụng 有hữu 為vi 門môn 。 若nhược 非phi 實thật 即tức 是thị 約ước 畢tất 竟cánh 空không 為vi 門môn 。 若nhược 亦diệc 實thật 亦diệc 不bất 實thật 即tức 是thị 上thượng 文văn 無vô 明minh 即tức 明minh 。 明minh 即tức 畢tất 竟cánh 空không 。 即tức 是thị 亦diệc 實thật 亦diệc 不bất 實thật 為vi 門môn 。 若nhược 非phi 實thật 非phi 不bất 實thật 。 即tức 空không 有hữu 雙song 非phi 之chi 義nghĩa 。 如như 用dụng 中trung 道đạo 非phi 空không 非phi 有hữu 為vi 門môn 。 如như 是thị 四tứ 門môn 為vi 向hướng 道Đạo 人Nhân 。 聞văn 說thuyết 即tức 悟ngộ 。 如như 五ngũ 千thiên 之chi 流lưu 。 得đắc 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn 。 即tức 是thị 見kiến 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 若nhược 聞văn 不bất 悟ngộ 執chấp 起khởi 諍tranh 競cạnh 。 即tức 名danh 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 譬thí 如như 大đại 火hỏa 炎diễm 。 四tứ 邊biên 不bất 可khả 取thủ 。 邪tà 見kiến 火hỏa 燒thiêu 故cố 。 若nhược 因nhân 諸chư 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 。 得đắc 意ý 即tức 悟ngộ 。 猶do 執chấp 語ngữ 未vị 曉hiểu 者giả 是thị 故cố 文Văn 殊Thù 。 不bất 用dụng 四tứ 門môn 。 乃nãi 用dụng 第đệ 五ngũ 不bất 可khả 說thuyết 門môn 為vi 向hướng 道Đạo 人Nhân 。 聞văn 說thuyết 即tức 悟ngộ 。 此thử 無vô 言ngôn 說thuyết 亦diệc 是thị 印ấn 上thượng 。 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 亦diệc 是thị 別biệt 擬nghĩ 圓viên 教giáo 。 得đắc 圓viên 意ý 者giả 上thượng 來lai 別biệt 說thuyết 。 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 。 等đẳng 門môn 即tức 具cụ 一nhất 切thiết 。 悉tất 入nhập 其kỳ 中trung 。 即tức 圓viên 教giáo 意ý 。 若nhược 止chỉ 作tác 一nhất 門môn 悟ngộ 入nhập 不bất 二nhị 者giả 即tức 成thành 別biệt 教giáo 。 不bất 可khả 說thuyết 門môn 亦diệc 如như 是thị 。 若nhược 知tri 不bất 可khả 說thuyết 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 。 即tức 是thị 圓viên 門môn 。 若nhược 但đãn 論luận 不bất 可khả 說thuyết 門môn 入nhập 復phục 是thị 別biệt 門môn 之chi 意ý 。 無vô 言ngôn 不bất 可khả 說thuyết 自tự 有hữu 六lục 種chủng 。 一nhất 如như 外ngoại 道đạo 長trường/trưởng 爪trảo 。 亦diệc 說thuyết 一nhất 切thiết 法pháp 。 必tất 可khả 破phá 一nhất 切thiết 執chấp 可khả 轉chuyển 一nhất 切thiết 論luận 可khả 壞hoại 。 是thị 中trung 無vô 所sở 有hữu 不bất 可khả 說thuyết 。 沙Sa 門Môn 以dĩ 何hà 法pháp 誘dụ 我ngã 婦phụ 子tử 。 其kỳ 雖tuy 有hữu 此thử 不bất 可khả 說thuyết 。 乃nãi 是thị 妄vọng 情tình 所sở 計kế 皆giai 云vân 毒độc 氣khí 。 云vân 諸chư 法pháp 不bất 受thọ 非phi 真chân 不bất 可khả 說thuyết 也dã 。 佛Phật 心tâm 無vô 三tam 毒độc 良lương 久cửu 為vi 言ngôn 。 即tức 用dụng 苦khổ 集tập 二nhị 諦đế 以dĩ 示thị 破phá 之chi 。 汝nhữ 之chi 不bất 受thọ 。 汝nhữ 見kiến 是thị 受thọ 不phủ 。 若nhược 見kiến 受thọ 何hà 得đắc 言ngôn 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 受thọ 。 若nhược 不bất 見kiến 受thọ 何hà 得đắc 見kiến 他tha 之chi 受thọ 即tức 欲dục 破phá 他tha 受thọ 。 既ký 以dĩ 受thọ 破phá 他tha 受thọ 。 當đương 知tri 汝nhữ 受thọ 於ư 受thọ 既ký 有hữu 受thọ 。 受thọ 即tức 是thị 苦Khổ 諦Đế 。 於ư 此thử 不bất 受thọ 而nhi 起khởi 憍kiêu 慢mạn 。 陵lăng 破phá 於ư 他tha 。 即tức 是thị 集Tập 諦Đế 。 流lưu 轉chuyển 生sanh 死tử 。 具cụ 受thọ 諸chư 受thọ 。 云vân 何hà 言ngôn 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 受thọ 。 故cố 知tri 此thử 之chi 不bất 受thọ 受thọ 無vô 言ngôn 無vô 語ngữ 。 是thị 妄vọng 情tình 中trung 說thuyết 是thị 事sự 實thật 餘dư 妄vọng 語ngữ 。 而nhi 為vi 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 初sơ 見kiến 諦Đế 所sở 破phá 。 故cố 非phi 真chân 悟ngộ 也dã 。 二nhị 犢độc 子tử 道Đạo 人Nhân 第đệ 五ngũ 不bất 可khả 說thuyết 。 雖tuy 在tại 佛Phật 法Pháp 學học 而nhi 存tồn 一nhất 。 我ngã 但đãn 不bất 可khả 說thuyết 。 三tam 三tam 藏tạng 中trung 亦diệc 有hữu 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 之chi 門môn 。 如như 身thân 子tử 云vân 。 吾ngô 聞văn 解giải 脫thoát 之chi 中trung 。 無vô 有hữu 言ngôn 說thuyết 。 故cố 不bất 知tri 所sở 云vân 。 亦diệc 是thị 不bất 可khả 說thuyết 。 四tứ 通thông 教giáo 亦diệc 。 有hữu 不bất 可khả 說thuyết 。 大đại 品phẩm 云vân 三tam 乘thừa 之chi 人nhân 同đồng 共cộng 無vô 言ngôn 說thuyết 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 道Đạo 。 斷đoạn 煩phiền 惱não 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 五ngũ 別biệt 圓viên 兩lưỡng 教giáo 居cư 然nhiên 同đồng 有hữu 此thử 門môn 。 何hà 以dĩ 得đắc 知tri 。 其kỳ 相tương 當đương 自tự 尋tầm 經kinh 求cầu 之chi 。 經kinh 中trung 決quyết 不bất 條điều 然nhiên 而nhi 說thuyết 。 求cầu 之chi 必tất 有hữu 前tiền 漸tiệm 。 若nhược 前tiền 來lai 所sở 詮thuyên 三tam 藏tạng 意ý 。 次thứ 有hữu 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 當đương 知tri 即tức 屬thuộc 其kỳ 教giáo 。 若nhược 辨biện 通thông 教giáo 義nghĩa 相tương/tướng 而nhi 得đắc 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 者giả 。 即tức 屬thuộc 其kỳ 教giáo 。 若nhược 歷lịch 別biệt 明minh 。 菩Bồ 薩Tát 行hạnh 位vị 。 次thứ 明minh 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 是thị 屬thuộc 其kỳ 教giáo 。 若nhược 是thị 圓viên 教giáo 明minh 一nhất 法pháp 行hành 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 行hành 。 次thứ 以dĩ 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 是thị 圓viên 教giáo 也dã 。 須tu 先tiên 識thức 諸chư 教giáo 中trung 意ý 可khả 得đắc 判phán 此thử 。 今kim 此thử 三tam 十thập 一nhất 菩Bồ 薩Tát 明minh 不bất 二nhị 之chi 門môn 。 各các 據cứ 一nhất 行hành 。 若nhược 當đương 門môn 下hạ 各các 各các 說thuyết 。 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 是thị 則tắc 別biệt 教giáo 無vô 言ngôn 之chi 門môn 。 今kim 歷lịch 別biệt 說thuyết 竟cánh 。 文Văn 殊Thù 總tổng 印ấn 。 當đương 知tri 但đãn 圓viên 教giáo 無vô 言ngôn 之chi 門môn 。 以dĩ 其kỳ 總tổng 印ấn 上thượng 說thuyết 成thành 別biệt 教giáo 義nghĩa 。 取thủ 文văn 中trung 云vân 一nhất 切thiết 法pháp 。 不bất 可khả 說thuyết 不bất 可khả 示thị 。 何hà 但đãn 非phi 生sanh 非phi 滅diệt 。 之chi 法pháp 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 生sanh 滅diệt 之chi 法pháp 。 亦diệc 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 如như 涅Niết 槃Bàn 云vân 。 生sanh 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 即tức 是thị 俗tục 諦đế 凡phàm 夫phu 不bất 可khả 說thuyết 。 生sanh 不bất 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 即tức 是thị 世thế 諦đế 死tử 時thời 真Chân 諦Đế 不bất 可khả 說thuyết 。 不bất 生sanh 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 安an 住trụ 世thế 諦đế 。 初sơ 出xuất 胎thai 時thời 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 假giả 不bất 可khả 說thuyết 。 不bất 生sanh 不bất 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 即tức 是thị 中trung 道đạo 圓viên 常thường 不bất 可khả 說thuyết 。 故cố 知tri 一nhất 切thiết 之chi 語ngữ 包bao 含hàm 世thế 間gian 出xuất 世thế 間gian 。 皆giai 不bất 可khả 說thuyết 。 法pháp 華hoa 云vân 。 及cập 佛Phật 諸chư 餘dư 法Pháp 。 無vô 能năng 測trắc 量lượng 者giả 。 止chỉ 止chỉ 不bất 須tu 說thuyết 。 言ngôn 辭từ 相tướng 寂tịch 滅diệt 。 當đương 知tri 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。 皆giai 不bất 可khả 說thuyết 。 故cố 知tri 是thị 圓viên 教giáo 不bất 可khả 說thuyết 門môn 也dã 。 簡giản 異dị 圓viên 別biệt 兩lưỡng 種chủng 明minh 矣hĩ 。

復phục 次thứ 文Văn 殊Thù 。 說thuyết 一nhất 切thiết 法pháp 。 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 無vô 示thị 無vô 識thức 。 故cố 深thâm 會hội 圓viên 理lý 。 第đệ 三tam 維duy 摩ma 。 默mặc 然nhiên 無vô 言ngôn 。 以dĩ 此thử 往vãng 論luận 得đắc 知tri 。 維duy 摩ma 是thị 圓viên 教giáo 之chi 中trung 。 無vô 言ngôn 無vô 說thuyết 。 即tức 入nhập 不bất 二nhị 。 語ngữ 則tắc 動động 亂loạn 波ba 浪lãng 便tiện 起khởi 。 默mặc 則tắc 心tâm 靜tĩnh 如như 水thủy 澄trừng 清thanh 。 珠châu 相tương/tướng 自tự 現hiện 。

說thuyết 是thị 下hạ 第đệ 三tam 大đại 段đoạn 五ngũ 千thiên 聞văn 不bất 二nhị 門môn 。 即tức 得đắc 利lợi 益ích 。 入nhập 無Vô 生Sanh 忍Nhẫn 。 此thử 之chi 得đắc 悟ngộ 為vi 定định 在tại 何hà 菩Bồ 薩Tát 所sở 說thuyết 云vân 云vân )# 。

維Duy 摩Ma 經Kinh 略Lược 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 九cửu

Print Friendly, PDF & Email