瑜Du 伽Già 師Sư 地Địa 論Luận
Quyển 31
彌Di 勒Lặc 菩Bồ 薩Tát 說Thuyết 唐Đường 玄Huyền 奘Tráng 譯Dịch

瑜Du 伽Già 師Sư 地Địa 論Luận 卷quyển 第đệ 三tam 十thập 一nhất

彌Di 勒Lặc 菩Bồ 薩Tát 說thuyết

三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 玄huyền 奘tráng 奉phụng 。 詔chiếu 譯dịch 本bổn 地địa 分phần/phân 中trung 聲Thanh 聞Văn 地địa 第đệ 十thập 三tam 第đệ 三tam 瑜du 伽già 處xứ 之chi 二nhị 。

云vân 何hà 勤cần 修tu 緣duyên 起khởi 觀quán 者giả 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 謂vị 依y 緣duyên 性tánh 緣duyên 起khởi 增tăng 上thượng 正Chánh 法Pháp 聽thính 聞văn 受thọ 持trì 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 能năng 正chánh 了liễu 知tri 。 如như 是thị 如như 是thị 。 諸chư 法pháp 生sanh 故cố 。 彼bỉ 彼bỉ 法pháp 生sanh 。 如như 是thị 如như 是thị 。 諸chư 法pháp 滅diệt 故cố 彼bỉ 彼bỉ 法pháp 滅diệt 。 此thử 中trung 都đô 無vô 自tự 在tại 作tác 者giả 生sanh 者giả 。 化hóa 者giả 能năng 造tạo 諸chư 法pháp 。 亦diệc 無vô 自tự 性tánh 。 士sĩ 夫phu 中trung 間gian 能năng 轉chuyển 變biến 者giả 轉chuyển 變biến 諸chư 法pháp 。 若nhược 能năng 了liễu 知tri 。 如như 是thị 等đẳng 義nghĩa 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 緣duyên 起khởi 義nghĩa 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 十thập 二nhị 有hữu 支chi 。 若nhược 內nội 若nhược 外ngoại 。 而nhi 起khởi 勝thắng 解giải 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 緣duyên 起khởi 事sự 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 無vô 明minh 支chi 等đẳng 前tiền 際tế 無vô 知tri 後hậu 際tế 無vô 知tri 。 如như 是thị 廣quảng 說thuyết 。 如như 前tiền 分phân 別biệt 緣duyên 起khởi 支chi 中trung 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 緣duyên 起khởi 自tự 相tương/tướng 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 如như 是thị 一nhất 切thiết 。 緣duyên 生sanh 諸chư 行hành 。 無vô 不bất 皆giai 是thị 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 有hữu 已dĩ 散tán 滅diệt 。 是thị 故cố 前tiền 後hậu 皆giai 是thị 無vô 常thường 。 皆giai 有hữu 生sanh 老lão 病bệnh 死tử 。 法pháp 故cố 其kỳ 性tánh 是thị 苦khổ 。 不bất 自tự 在tại 故cố 。 中trung 間gian 士sĩ 夫phu 不bất 可khả 得đắc 故cố 。 性tánh 空không 無vô 我ngã 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 緣duyên 起khởi 共cộng 相tương 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 我ngã 若nhược 於ư 彼bỉ 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 諸chư 行hành 如như 實thật 道Đạo 理lý 。 發phát 生sanh 迷mê 惑hoặc 便tiện 為vi 顛điên 倒đảo 。 黑hắc 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 若nhược 不bất 迷mê 惑hoặc 便tiện 無vô 顛điên 倒đảo 。 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 緣duyên 起khởi 品phẩm 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 於ư 過quá 去khứ 世thế 。 所sở 得đắc 自tự 體thể 無vô 正chánh 常thường 性tánh 如như 是thị 已dĩ 住trụ 。 於ư 現hiện 在tại 世thế 。 所sở 得đắc 自tự 體thể 無vô 正chánh 常thường 性tánh 如như 是thị 今kim 住trụ 。 於ư 未vị 來lai 世thế 。 所sở 得đắc 自tự 體thể 無vô 正chánh 常thường 性tánh 如như 是thị 當đương 住trụ 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 緣duyên 起khởi 時thời 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 唯duy 有hữu 諸chư 業nghiệp 及cập 異dị 熟thục 果quả 。 其kỳ 中trung 主chủ 宰tể 。 都đô 不bất 可khả 得đắc 。 所sở 謂vị 作tác 者giả 。 及cập 與dữ 受thọ 者giả 。 唯duy 有hữu 於ư 法pháp 假giả 想tưởng 建kiến 立lập 。 謂vị 於ư 無vô 明minh 緣duyên 行hành 。 乃nãi 至chí 生sanh 緣duyên 老lão 死tử 中trung 。 發phát 起khởi 假giả 相tương/tướng 施thi 設thiết 言ngôn 論luận 。 說thuyết 為vi 作tác 者giả 。 及cập 與dữ 受thọ 者giả 。 有hữu 如như 是thị 名danh 如như 是thị 種chủng 。 如như 是thị 姓tánh 如như 是thị 飲ẩm 食thực 。 如như 是thị 領lãnh 受thọ 。 若nhược 苦khổ 若nhược 樂lạc 。 如như 是thị 長trường 壽thọ 。 如như 是thị 久cửu 住trụ 。 如như 是thị 極cực 於ư 壽thọ 量lượng 邊biên 際tế 。 又hựu 於ư 此thử 中trung 有hữu 二nhị 種chủng 果quả 及cập 二nhị 種chủng 因nhân 。 二nhị 種chủng 果quả 者giả 。 一nhất 自tự 體thể 果quả 。 二nhị 受thọ 用dụng 境cảnh 界giới 果quả 。 二nhị 種chủng 因nhân 者giả 。 一nhất 牽khiên 引dẫn 因nhân 。 二nhị 生sanh 起khởi 因nhân 。 自tự 體thể 果quả 者giả 。 謂vị 於ư 今kim 世thế 諸chư 異dị 熟thục 生sanh 六lục 處xứ 等đẳng 法pháp 。 受thọ 用dụng 境cảnh 界giới 果quả 者giả 。 謂vị 愛ái 非phi 愛ái 業nghiệp 增tăng 上thượng 所sở 起khởi 六lục 觸xúc 。 所sở 生sanh 諸chư 受thọ 。 牽khiên 引dẫn 因nhân 者giả 謂vị 於ư 二nhị 果quả 發phát 起khởi 愚ngu 癡si 。 愚ngu 癡si 為vi 先tiên 生sanh 福phước 非phi 福phước 及cập 不bất 動động 行hành 。 行hành 能năng 攝nhiếp 受thọ 後hậu 有hữu 之chi 識thức 令linh 生sanh 有hữu 芽nha 。 謂vị 能năng 攝nhiếp 受thọ 識thức 種chủng 子tử 故cố 。 令linh 其kỳ 展triển 轉chuyển 攝nhiếp 受thọ 後hậu 有hữu 名danh 色sắc 種chủng 子tử 六lục 處xứ 種chủng 子tử 觸xúc 受thọ 種chủng 子tử 。 為vi 令linh 當đương 來lai 生sanh 支chi 想tưởng 所sở 攝nhiếp 識thức 名danh 色sắc 六lục 處xứ 觸xúc 受thọ 次thứ 第đệ 生sanh 故cố 。 今kim 先tiên 攝nhiếp 受thọ 彼bỉ 法pháp 種chủng 子tử 。 如như 是thị 一nhất 切thiết 。 名danh 牽khiên 引dẫn 因nhân 。 生sanh 起khởi 因nhân 者giả 。 謂vị 若nhược 領lãnh 受thọ 諸chư 無vô 明minh 觸xúc 所sở 生sanh 受thọ 時thời 。 由do 境cảnh 界giới 愛ái 生sanh 後hậu 有hữu 愛ái 及cập 能năng 攝nhiếp 受thọ 愛ái 品phẩm 癡si 品phẩm 所sở 有hữu 諸chư 取thủ 。 由do 此thử 勢thế 力lực 由do 此thử 功công 能năng 潤nhuận 業nghiệp 種chủng 子tử 。 令linh 其kỳ 能năng 與dữ 諸chư 異dị 熟thục 果quả 。 如như 是thị 一nhất 切thiết 。 名danh 生sanh 起khởi 因nhân 。 由do 此thử 二nhị 因nhân 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 便tiện 為vi 三tam 苦khổ 。 之chi 所sở 隨tùy 逐trục 。 招chiêu 集tập 一nhất 切thiết 。 純thuần 大đại 苦khổ 蘊uẩn 。 如như 是thị 名danh 依y 。 觀quán 待đãi 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 緣duyên 起khởi 所sở 有hữu 道Đạo 理lý 。 復phục 審thẩm 思tư 擇trạch 於ư 是thị 緣duyên 性tánh 緣duyên 起khởi 觀quán 中trung 。 善thiện 修tu 善thiện 習tập 善thiện 多đa 修tu 習tập 。 能năng 斷đoạn 愚ngu 癡si 。 又hựu 審thẩm 思tư 擇trạch 如như 是thị 道Đạo 理lý 有hữu 至chí 教giáo 量lượng 有hữu 內nội 現hiện 證chứng 有hữu 比tỉ 度độ 法pháp 。 亦diệc 有hữu 成thành 立lập 法pháp 性tánh 等đẳng 義nghĩa 。 如như 是thị 名danh 依y 。 作tác 用dụng 道Đạo 理lý 。 證chứng 成thành 道Đạo 理lý 。 法pháp 爾nhĩ 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 緣duyên 起khởi 所sở 有hữu 道Đạo 理lý 。 是thị 名danh 勤cần 修tu 緣duyên 起khởi 觀quán 者giả 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 云vân 何hà 勤cần 修tu 界giới 差sai 別biệt 觀quán 者giả 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 謂vị 依y 界giới 差sai 別biệt 增tăng 上thượng 正Chánh 法Pháp 聽thính 聞văn 受thọ 持trì 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 能năng 正chánh 解giải 了liễu 。 一nhất 切thiết 界giới 義nghĩa 。 謂vị 種chủng 姓tánh 義nghĩa 及cập 種chủng 子tử 義nghĩa 因nhân 義nghĩa 性tánh 義nghĩa 。 是thị 其kỳ 界giới 義nghĩa 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 界giới 義nghĩa 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 地địa 等đẳng 六lục 界giới 內nội 外ngoại 差sai 別biệt 發phát 起khởi 勝thắng 解giải 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 界giới 事sự 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 地địa 為vi 堅kiên 相tương/tướng 。 乃nãi 至chí 風phong 為vi 輕khinh 動động 相tương/tướng 。 識thức 為vi 了liễu 別biệt 相tướng 。 空không 界giới 為vi 虛hư 空không 相tướng 遍biến 滿mãn 色sắc 相tướng 無vô 障chướng 礙ngại 相tương/tướng 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 界giới 自tự 相tương/tướng 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 此thử 一nhất 切thiết 界giới 以dĩ 要yếu 言ngôn 之chi 。 皆giai 是thị 無vô 常thường 。 乃nãi 至chí 無vô 我ngã 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 界giới 共cộng 相tương 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 於ư 一nhất 合hợp 相tương/tướng 界giới 差sai 別biệt 性tánh 不bất 了liễu 知tri 者giả 。 由do 界giới 差sai 別biệt 所sở 合hợp 成thành 身thân 。 發phát 起khởi 高cao 慢mạn 便tiện 為vi 顛điên 倒đảo 。 黑hắc 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 與dữ 上thượng 相tương 違vi 。 便tiện 無vô 顛điên 倒đảo 。 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 界giới 品phẩm 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 去khứ 來lai 今kim 世thế 。 六lục 界giới 為vi 緣duyên 得đắc 入nhập 母mẫu 胎thai 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 界giới 時thời 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 如như 草thảo 木mộc 等đẳng 眾chúng 緣duyên 和hòa 合hợp 。 圍vi 遶nhiễu 虛hư 空không 。 數số 名danh 為vi 舍xá 。 如như 是thị 六lục 界giới 。 為vi 所sở 依y 故cố 。 筋cân 骨cốt 血huyết 肉nhục 眾chúng 緣duyên 和hòa 合hợp 。 圍vi 遶nhiễu 虛hư 空không 。 假giả 想tưởng 等đẳng 想tưởng 施thi 設thiết 言ngôn 論luận 。 數số 名danh 為vi 身thân 。 復phục 由do 宿túc 世thế 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 及cập 自tự 種chủng 子tử 以dĩ 為vi 因nhân 緣duyên 。 如như 是thị 名danh 依y 觀quán 待đãi 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 諸chư 界giới 。 差sai 別biệt 道Đạo 理lý 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 若nhược 於ư 如như 是thị 。 界giới 差sai 別biệt 觀quán 。 善thiện 修tu 善thiện 習tập 善thiện 多đa 修tu 習tập 能năng 斷đoạn 憍kiêu 慢mạn 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 如như 是thị 道Đạo 理lý 有hữu 至chí 教giáo 量lượng 。 有hữu 內nội 證chứng 智trí 。 有hữu 比tỉ 度độ 法pháp 。 有hữu 成thành 立lập 法pháp 性tánh 。 難nan 思tư 法pháp 性tánh 。 安an 住trụ 法pháp 性tánh 。 如như 是thị 名danh 依y 。 作tác 用dụng 道Đạo 理lý 。 證chứng 成thành 道Đạo 理lý 。 法pháp 爾nhĩ 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 諸chư 界giới 。 差sai 別biệt 道Đạo 理lý 。 是thị 名danh 勤cần 修tu 界giới 差sai 別biệt 觀quán 者giả 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 云vân 何hà 勤cần 修tu 阿a 那na 波ba 那na 。 念niệm 者giả 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 謂vị 依y 入nhập 出xuất 息tức 念niệm 增tăng 上thượng 正Chánh 法Pháp 聽thính 聞văn 受thọ 持trì 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 能năng 正chánh 了liễu 知tri 。 於ư 入nhập 出xuất 息tức 。 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 繫hệ 心tâm 了liễu 達đạt 無vô 忘vong 明minh 記ký 是thị 阿a 那na 波ba 那na 念niệm 義nghĩa 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 其kỳ 義nghĩa 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 入nhập 息tức 出xuất 息tức 在tại 內nội 可khả 得đắc 。 繫hệ 屬thuộc 身thân 故cố 外ngoại 處xứ 攝nhiếp 故cố 內nội 外ngoại 差sai 別biệt 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 其kỳ 事sự 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 入nhập 息tức 有hữu 二nhị 出xuất 息tức 有hữu 二nhị 。 若nhược 風phong 入nhập 內nội 名danh 為vi 入nhập 息tức 若nhược 風phong 出xuất 外ngoại 名danh 為vi 出xuất 息tức 。 復phục 正chánh 了liễu 知tri 如như 是thị 為vi 長trường/trưởng 入nhập 息tức 出xuất 息tức 。 如như 是thị 為vi 短đoản 入nhập 息tức 出xuất 息tức 。 如như 是thị 息tức 遍biến 。 一nhất 切thiết 身thân 分phần 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 息tức 自tự 相tương/tướng 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 入nhập 息tức 滅diệt 已dĩ 有hữu 出xuất 息tức 生sanh 。 出xuất 息tức 滅diệt 已dĩ 有hữu 入nhập 息tức 生sanh 。 入nhập 出xuất 息tức 轉chuyển 繫hệ 屬thuộc 命mạng 根căn 及cập 有hữu 識thức 身thân 。 此thử 入nhập 出xuất 息tức 及cập 所sở 依y 止chỉ 。 皆giai 是thị 無vô 常thường 。 是thị 名danh 尋tầm 思tư 諸chư 息tức 共cộng 相tương 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 若nhược 於ư 如như 是thị 。 入nhập 息tức 出xuất 息tức 。 不bất 住trụ 正chánh 念niệm 。 為vi 惡ác 尋tầm 思tư 擾nhiễu 亂loạn 其kỳ 心tâm 。 便tiện 為vi 顛điên 倒đảo 。 黑hắc 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 是thị 有hữu 諍tranh 法pháp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 與dữ 上thượng 相tương 違vi 。 便tiện 無vô 顛điên 倒đảo 。 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 是thị 無vô 諍tranh 法pháp 。 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 其kỳ 品phẩm 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 去khứ 來lai 今kim 世thế 。 入nhập 出xuất 息tức 轉chuyển 繫hệ 屬thuộc 身thân 心tâm 。 身thân 心tâm 繫hệ 屬thuộc 入nhập 息tức 出xuất 息tức 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 尋tầm 思tư 其kỳ 時thời 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 此thử 中trung 都đô 無vô 持trì 入nhập 息tức 者giả 。 持trì 出xuất 息tức 者giả 。 入nhập 息tức 出xuất 息tức 繫hệ 屬thuộc 於ư 彼bỉ 。 唯duy 於ư 從tùng 因nhân 從tùng 緣duyên 。 所sở 生sanh 諸chư 行hành 。 發phát 起khởi 假giả 想tưởng 施thi 設thiết 言ngôn 論luận 。 說thuyết 有hữu 能năng 持trì 入nhập 出xuất 息tức 者giả 。 如như 是thị 名danh 依y 觀quán 待đãi 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 其kỳ 理lý 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 若nhược 於ư 如như 是thị 。 入nhập 出xuất 息tức 念niệm 。 善thiện 修tu 善thiện 習tập 善thiện 多đa 修tu 習tập 能năng 斷đoạn 尋tầm 思tư 。 又hựu 正chánh 尋tầm 思tư 如như 是thị 道Đạo 理lý 有hữu 至chí 教giáo 量lượng 。 有hữu 內nội 證chứng 智trí 。 有hữu 比tỉ 度độ 法pháp 。 有hữu 成thành 立lập 法pháp 性tánh 。 難nan 思tư 法pháp 性tánh 。 安an 住trụ 法pháp 性tánh 。 不bất 應ưng 思tư 議nghị 。 不bất 應ưng 分phân 別biệt 。 唯duy 應ưng 信tín 解giải 。 如như 是thị 名danh 依y 。 作tác 用dụng 道Đạo 理lý 。 證chứng 成thành 道Đạo 理lý 。 法pháp 爾nhĩ 道Đạo 理lý 。 尋tầm 思tư 其kỳ 理lý 。 是thị 名danh 勤cần 修tu 阿a 那na 波ba 那na 念niệm 者giả 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 如như 是thị 依y 止chỉ 。 淨tịnh 行hạnh 所sở 緣duyên 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 。 差sai 別biệt 觀quán 已dĩ 。 數sác 數sác 於ư 內nội 令linh 心tâm 寂tịch 靜tĩnh 。 數sác 數sác 復phục 於ư 如như 所sở 尋tầm 思tư 。 以dĩ 勝thắng 觀quán 行hành 審thẩm 諦đế 伺tứ 察sát 。 彼bỉ 由do 奢xa 摩ma 他tha 。 為vi 依y 止chỉ 故cố 。 令linh 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 速tốc 得đắc 清thanh 淨tịnh 。 復phục 由do 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 為vi 依y 止chỉ 故cố 。 令linh 奢xa 摩ma 他tha 。 增tăng 長trưởng 廣quảng 大đại 。 若nhược 依y 止chỉ 善thiện 巧xảo 所sở 緣duyên 及cập 淨tịnh 惑hoặc 所sở 緣duyên 。 尋tầm 思tư 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 於ư 其kỳ 自tự 處xứ 我ngã 後hậu 當đương 說thuyết 。

復phục 次thứ 此thử 中trung 有hữu 九cửu 種chủng 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 加gia 行hành 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 當đương 知tri 即tức 是thị 。 九cửu 種chủng 黑hắc 品phẩm 所sở 攝nhiếp 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 。 九cửu 種chủng 加gia 行hành 。 一nhất 相tương 應ứng 加gia 行hành 。 二nhị 串xuyến 習tập 加gia 行hành 。 三tam 無vô 倒đảo 加gia 行hành 。 四tứ 不bất 緩hoãn 加gia 行hành 。 五ngũ 應ứng 時thời 加gia 行hành 。 六lục 解giải 了liễu 加gia 行hành 。 七thất 無vô 厭yếm 足túc 加gia 行hành 。 八bát 不bất 捨xả 軛ách 加gia 行hành 。 九cửu 正chánh 加gia 行hành 。 由do 此thử 九cửu 種chủng 白bạch 品phẩm 所sở 攝nhiếp 加gia 行hành 故cố 。 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 速tốc 疾tật 得đắc 定định 。 令linh 三tam 摩ma 地địa 轉chuyển 更cánh 勝thắng 進tiến 。 又hựu 由do 此thử 故cố 於ư 所sở 應ưng 往vãng 地địa 。 及cập 隨tùy 所sở 應ưng 得đắc 。 速tốc 疾tật 能năng 往vãng 能năng 得đắc 無vô 有hữu 稽khể 遲trì 。 黑hắc 品phẩm 所sở 攝nhiếp 九cửu 種chủng 加gia 行hành 。 不bất 能năng 令linh 心tâm 速tốc 疾tật 得đắc 定định 。 不bất 令linh 三tam 摩ma 地địa 轉chuyển 更cánh 勝thắng 進tiến 。 又hựu 由do 此thử 故cố 於ư 所sở 應ưng 往vãng 地địa 及cập 隨tùy 所sở 應ưng 得đắc 。 極cực 大đại 稽khể 遲trì 不bất 能năng 速tốc 疾tật 往vãng 趣thú 獲hoạch 得đắc 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 相tương 應ứng 加gia 行hành 。 謂vị 若nhược 貪tham 行hành 者giả 。 應ưng 於ư 不bất 淨tịnh 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 若nhược 瞋sân 行hành 者giả 。 應ưng 於ư 慈từ 愍mẫn 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 若nhược 癡si 行hành 者giả 。 應ưng 於ư 緣duyên 起khởi 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 若nhược 憍kiêu 慢mạn 行hành 者giả 。 應ưng 於ư 界giới 差sai 別biệt 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 若nhược 尋tầm 思tư 行hành 者giả 。 應ưng 於ư 阿a 那na 波ba 那na 念niệm 。 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 若nhược 等đẳng 分phần/phân 行hành 者giả 。 或hoặc 薄bạc 塵trần 行hành 者giả 。 應ưng 隨tùy 所sở 樂lạc 攀phàn 緣duyên 一nhất 境cảnh 安an 住trụ 其kỳ 心tâm 。 勤cần 修tu 加gia 行hành 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 相tương 應ứng 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 串xuyến 習tập 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 已dĩ 曾tằng 數số 習tập 。 乃nãi 至chí 少thiểu 分phần 。 非phi 於ư 一nhất 切thiết 。 皆giai 初sơ 修tu 業nghiệp 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 初sơ 修tu 業nghiệp 者giả 。 雖tuy 於ư 相tương 應ứng 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 勤cần 修tu 加gia 行hành 。 而nhi 有hữu 諸chư 蓋cái 數sác 數sác 現hiện 行hành 。 身thân 心tâm 麁thô 重trọng 。 由do 是thị 因nhân 緣duyên 。 不bất 能năng 令linh 心tâm 速tốc 疾tật 得đắc 定định 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 串xuyến 習tập 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 不bất 緩hoãn 加gia 行hành 。 謂vị 無vô 間gian 方phương 便tiện 殷ân 重trọng 方phương 便tiện 勤cần 修tu 觀quán 行hành 。 若nhược 從tùng 定định 出xuất 或hoặc 為vi 乞khất 食thực 。 或hoặc 為vi 恭cung 敬kính 承thừa 事sự 師sư 長trưởng 。 或hoặc 為vi 看khán 病bệnh 。 或hoặc 為vi 隨tùy 順thuận 修tu 和hòa 敬kính 業nghiệp 。 或hoặc 為vi 所sở 餘dư 如như 是thị 等đẳng 類loại 。 諸chư 所sở 作tác 事sự 。 而nhi 心tâm 於ư 彼bỉ 。 所sở 作tác 事sự 業nghiệp 。 不bất 全toàn 隨tùy 順thuận 不bất 全toàn 趣thú 向hướng 不bất 全toàn 臨lâm 入nhập 。 唯duy 有hữu 速tốc 疾tật 令linh 事sự 究cứu 竟cánh 。 還hoàn 復phục 精tinh 勤cần 宴yến 坐tọa 寂tịch 靜tĩnh 修tu 諸chư 觀quán 行hành 。 若nhược 有hữu 苾Bật 芻Sô 苾Bật 芻Sô 尼Ni 。 鄔Ổ 波Ba 索Sách 迦Ca 。 剎sát 帝đế 利lợi 。 婆Bà 羅La 門Môn 等đẳng 。 種chủng 種chủng 異dị 眾chúng 共cộng 相tương 會hội 遇ngộ 。 雖tuy 久cửu 雜tạp 處xứ 現hiện 相tướng 語ngữ 儀nghi 。 而nhi 不bất 相tương 續tục 安an 立lập 言ngôn 論luận 。 唯duy 樂nhạo/nhạc/lạc 遠viễn 離ly 。 勤cần 修tu 觀quán 行hành 。 又hựu 能năng 如như 是thị 。 勇dũng 猛mãnh 精tinh 進tấn 。 謂vị 我ngã 於ư 今kim 定định 當đương 趣thú 證chứng 。 所sở 應ưng 證chứng 得đắc 。 不bất 應ưng 慢mạn 緩hoãn 。

何hà 以dĩ 故cố 。 我ngã 有hữu 多đa 種chủng 橫hoạnh 死tử 因nhân 緣duyên 。 所sở 謂vị 身thân 中trung 或hoặc 風phong 或hoặc 熱nhiệt 或hoặc 痰đàm 發phát 動động 。 或hoặc 所sở 飲ẩm 食thực 不bất 正chánh 消tiêu 化hóa 。 住trụ 在tại 身thân 中trung 成thành 宿túc 食thực 病bệnh 。 或hoặc 為vi 於ư 外ngoại 蛇xà 蝎hạt 蚰du 蜒diên 百bách 足túc 等đẳng 類loại 。 諸chư 惡ác 毒độc 蟲trùng 。 之chi 所sở 蛆thư 蠚# 。 或hoặc 復phục 為vi 人nhân 。 非phi 人nhân 類loại 等đẳng 之chi 所sở 驚kinh 恐khủng 。 因nhân 斯tư 夭yểu 沒một 。 於ư 如như 是thị 等đẳng 。 諸chư 橫hoạnh 死tử 處xứ 。 恆hằng 常thường 思tư 惟duy 修tu 無vô 常thường 想tưởng 。 住trụ 不bất 放phóng 逸dật 。 由do 住trụ 如như 是thị 不bất 放phóng 逸dật 故cố 。 恆hằng 自tự 思tư 惟duy 。 我ngã 之chi 壽thọ 命mạng 。 儻thảng 得đắc 更cánh 經kinh 七thất 日nhật 六lục 日nhật 五ngũ 日nhật 四tứ 日nhật 三tam 日nhật 二nhị 日nhật 一nhất 日nhật 一nhất 時thời 。 半bán 時thời 須tu 臾du 或hoặc 半bán 須tu 臾du 。 或hoặc 經kinh 食thực 頃khoảnh 。 或hoặc 從tùng 入nhập 息tức 至chí 於ư 出xuất 息tức 。 或hoặc 從tùng 出xuất 息tức 至chí 於ư 入nhập 息tức 。 乃nãi 至chí 存tồn 活hoạt 經kinh 爾nhĩ 所sở 時thời 。 於ư 佛Phật 聖thánh 教giáo 。 精tinh 勤cần 作tác 意ý 修tu 習tập 瑜du 伽già 。 齊tề 爾nhĩ 所sở 時thời 。 於ư 佛Phật 聖thánh 教giáo 。 我ngã 當đương 決quyết 定định 。 多đa 有hữu 所sở 作tác 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 不bất 緩hoãn 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 無vô 倒đảo 加gia 行hành 。 謂vị 如như 善thiện 達đạt 修tu 瑜du 伽già 行hành 諸chư 瑜du 伽già 師sư 之chi 所sở 開khai 悟ngộ 。 即tức 如như 是thị 學học 於ư 法Pháp 於ư 義nghĩa 。 不bất 顛điên 倒đảo 取thủ 。 無vô 有hữu 我ngã 慢mạn 。 亦diệc 不bất 安an 住trụ 自tự 所sở 見kiến 取thủ 。 無vô 邪tà 僻tích 執chấp 。 於ư 尊tôn 教giáo 誨hối 。 終chung 不bất 輕khinh 毀hủy 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 無vô 倒đảo 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 應ứng 時thời 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 時thời 時thời 間gian 。 修tu 習tập 止chỉ 相tương/tướng 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 修tu 習tập 觀quán 相tương/tướng 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 修tu 習tập 舉cử 相tương/tướng 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 修tu 習tập 捨xả 相tương/tướng 。 又hựu 能năng 如như 實thật 了liễu 知tri 。 其kỳ 止chỉ 止chỉ 相tương/tướng 止chỉ 時thời 。 了liễu 知tri 其kỳ 觀quán 觀quán 相tương/tướng 觀quán 時thời 。 了liễu 知tri 其kỳ 舉cử 舉cử 相tương/tướng 舉cử 時thời 。 了liễu 知tri 其kỳ 捨xả 捨xả 相tương/tướng 捨xả 時thời 。 云vân 何hà 為vi 止chỉ 。 謂vị 九cửu 相tương/tướng 心tâm 住trụ 。 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 。 無vô 相tướng 無vô 分phân 別biệt 。 寂tịch 靜tĩnh 極cực 寂tịch 靜tĩnh 等đẳng 住trụ 寂tịch 止chỉ 。 純thuần 一nhất 無vô 雜tạp 。 故cố 名danh 為vi 止chỉ 。 云vân 何hà 止chỉ 相tướng 。 謂vị 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 所sở 緣duyên 相tương/tướng 。 二nhị 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 。 所sở 緣duyên 相tướng 者giả 。 謂vị 奢xa 摩ma 他tha 品phẩm 所sở 知tri 事sự 同đồng 分phần 影ảnh 像tượng 。 是thị 名danh 所sở 緣duyên 相tương/tướng 。 由do 此thử 所sở 緣duyên 。 令linh 心tâm 寂tịch 靜tĩnh 。 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 者giả 。 謂vị 依y 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 所sở 熏huân 習tập 心tâm 。 為vi 令linh 後hậu 時thời 奢xa 摩ma 他tha 定định 皆giai 清thanh 淨tịnh 故cố 。 修tu 習tập 瑜du 伽già 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 所sở 有hữu 加gia 行hành 。 是thị 名danh 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 。 云vân 何hà 止chỉ 時thời 。 謂vị 心tâm 掉trạo 舉cử 時thời 。 或hoặc 恐khủng 掉trạo 舉cử 時thời 。 是thị 修tu 止chỉ 時thời 。 又hựu 依y 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 所sở 熏huân 習tập 心tâm 。 為vi 諸chư 尋tầm 思tư 之chi 所sở 擾nhiễu 惱não 及cập 諸chư 事sự 業nghiệp 所sở 擾nhiễu 惱não 時thời 。 是thị 修tu 止chỉ 時thời 。 云vân 何hà 為vi 觀quán 。 謂vị 四tứ 行hành 三tam 門môn 六lục 事sự 差sai 別biệt 所sở 緣duyên 觀quán 行hành 。 云vân 何hà 觀quán 相tương/tướng 。 謂vị 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 所sở 緣duyên 相tương/tướng 。 二nhị 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 。 所sở 緣duyên 相tướng 者giả 。 謂vị 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 品phẩm 所sở 知tri 事sự 同đồng 分phần 影ảnh 像tượng 。 由do 此thử 所sở 緣duyên 令linh 慧tuệ 觀quán 察sát 。 因nhân 緣duyên 相tương/tướng 者giả 。 謂vị 依y 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 所sở 熏huân 習tập 心tâm 。 為vi 令linh 後hậu 時thời 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 皆giai 清thanh 淨tịnh 故cố 。 修tu 習tập 內nội 心tâm 奢xa 摩ma 他tha 定định 所sở 有hữu 加gia 行hành 。 云vân 何hà 觀quán 時thời 。 謂vị 心tâm 沈trầm 沒một 時thời 。 或hoặc 恐khủng 沈trầm 沒một 時thời 。 是thị 修tu 觀quán 時thời 。 又hựu 依y 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 所sở 熏huân 習tập 心tâm 。 先tiên 應ưng 於ư 彼bỉ 所sở 。 知tri 事sự 境cảnh 如như 實thật 覺giác 了liễu 。 故cố 於ư 爾nhĩ 時thời 是thị 修tu 觀quán 時thời 。 云vân 何hà 為vi 舉cử 。 謂vị 由do 隨tùy 取thủ 一nhất 種chủng 淨tịnh 妙diệu 。 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 顯hiển 示thị 勸khuyến 導đạo 慶khánh 慰úy 其kỳ 心tâm 。 云vân 何hà 舉cử 相tướng 。 謂vị 由do 淨tịnh 妙diệu 。 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 策sách 勵lệ 其kỳ 心tâm 。 及cập 彼bỉ 隨tùy 順thuận 。 發phát 勤cần 精tinh 進tấn 。 云vân 何hà 舉cử 時thời 。 謂vị 心tâm 沈trầm 下hạ 時thời 。 或hoặc 恐khủng 沈trầm 下hạ 時thời 。 是thị 修tu 舉cử 時thời 。 云vân 何hà 為vi 捨xả 。 謂vị 於ư 所sở 緣duyên 心tâm 無vô 染nhiễm 污ô 心tâm 平bình 等đẳng 性tánh 。 於ư 止Chỉ 觀Quán 品phẩm 調điều 柔nhu 正chánh 直trực 。 任nhậm 運vận 轉chuyển 性tánh 及cập 調điều 柔nhu 心tâm 。 有hữu 堪kham 能năng 性tánh 。 令linh 心tâm 隨tùy 與dữ 任nhậm 運vận 作tác 用dụng 。 云vân 何hà 捨xả 相tướng 。 謂vị 由do 所sở 緣duyên 令linh 心tâm 上thượng 捨xả 。 及cập 於ư 所sở 緣duyên 不bất 發phát 所sở 有hữu 太thái 過quá 精tinh 進tấn 。 云vân 何hà 捨xả 時thời 。 謂vị 於ư 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 品phẩm 所sở 有hữu 掉trạo 舉cử 。 心tâm 已dĩ 解giải 脫thoát 。 是thị 修tu 捨xả 時thời 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 應ứng 時thời 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 解giải 了liễu 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 如như 是thị 。 所sở 說thuyết 諸chư 相tướng 。 善thiện 取thủ 善thiện 了liễu 善thiện 取thủ 了liễu 已dĩ 。 欲dục 入nhập 定định 時thời 即tức 便tiện 能năng 入nhập 。 欲dục 住trụ 定định 時thời 即tức 便tiện 能năng 住trụ 。 欲dục 起khởi 定định 時thời 即tức 便tiện 能năng 起khởi 。 或hoặc 時thời 棄khí 捨xả 諸chư 三tam 摩ma 地địa 。 所sở 行hành 影ảnh 像tượng 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 諸chư 不bất 定định 地địa 所sở 有hữu 本bổn 性tánh 。 所sở 緣duyên 境cảnh 界giới 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 解giải 了liễu 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 無vô 厭yếm 足túc 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 善thiện 法Pháp 。 無vô 有hữu 厭yếm 足túc 。 修tu 斷đoạn 無vô 廢phế 。 於ư 展triển 轉chuyển 上thượng 展triển 轉chuyển 勝thắng 處xứ 。 多đa 住trụ 希hy 求cầu 。 不bất 唯duy 獲hoạch 得đắc 少thiếu 小tiểu 靜tĩnh 定định 便tiện 於ư 中trung 路lộ 而nhi 生sanh 退thoái 屈khuất 。 於ư 餘dư 所sở 作tác 常thường 有hữu 進tiến 求cầu 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 無vô 厭yếm 足túc 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 不bất 捨xả 軛ách 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 一nhất 切thiết 。 所sở 受thọ 學học 處xứ 無vô 穿xuyên 無vô 缺khuyết 。 雖tuy 見kiến 少thiếu 年niên 顏nhan 容dung 端đoan 正chánh 。 可khả 愛ái 母mẫu 邑ấp 。 而nhi 不bất 取thủ 相tương/tướng 不bất 取thủ 隨tùy 好hảo/hiếu 。 於ư 食thực 平bình 等đẳng 勤cần 修tu 覺giác 寤ngụ 。 少thiểu 事sự 少thiểu 業nghiệp 。 少thiểu 諸chư 散tán 亂loạn 。 於ư 久cửu 所sở 作tác 久cửu 所sở 說thuyết 等đẳng 。 能năng 自tự 隨tùy 憶ức 令linh 他tha 隨tùy 憶ức 。 如như 是thị 等đẳng 法Pháp 。 說thuyết 名danh 不bất 捨xả 軛ách 加gia 行hành 。 由do 此thử 諸chư 法pháp 能năng 正chánh 隨tùy 順thuận 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 不bất 捨xả 其kỳ 軛ách 令linh 心tâm 不bất 散tán 。 不bất 令linh 其kỳ 心tâm 馳trì 流lưu 外ngoại 境cảnh 。 不bất 令linh 其kỳ 心tâm 內nội 不bất 調điều 柔nhu 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 不bất 捨xả 軛ách 加gia 行hành 。 云vân 何hà 名danh 正chánh 加gia 行hành 。 謂vị 於ư 所sở 緣duyên 數số 起khởi 勝thắng 解giải 。 數số 正chánh 除trừ 遣khiển 是thị 名danh 正chánh 加gia 行hành 。 如như 有hữu 勤cần 修tu 不bất 淨tịnh 觀quán 者giả 。 數số 正chánh 除trừ 遣khiển 於ư 諸chư 不bất 淨tịnh 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 諸chư 不bất 淨tịnh 相tương/tướng 。 由do 隨tùy 相tương/tướng 行hành 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 而nhi 起khởi 作tác 意ý 。 於ư 所sở 緣duyên 境cảnh 數sác 數sác 除trừ 遣khiển 數sác 數sác 現hiện 前tiền 。 其kỳ 正chánh 除trừ 遣khiển 復phục 有hữu 五ngũ 種chủng 。 一nhất 內nội 攝nhiếp 其kỳ 心tâm 故cố 。 二nhị 不bất 念niệm 作tác 意ý 故cố 。 三tam 於ư 餘dư 作tác 意ý 故cố 。 四tứ 對đối 治trị 作tác 意ý 故cố 。 五ngũ 無vô 相tướng 界giới 作tác 意ý 故cố 。 當đương 知tri 此thử 中trung 。 由do 九cửu 相tương/tướng 心tâm 住trụ 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 而nhi 為vi 上thượng 首thủ 。 故cố 名danh 內nội 攝nhiếp 其kỳ 心tâm 。 由do 於ư 最tối 初sơ 背bối/bội 一nhất 切thiết 相tương/tướng 無vô 亂loạn 安an 住trụ 。 故cố 名danh 不bất 念niệm 作tác 意ý 。 由do 緣duyên 餘dư 定định 地địa 境cảnh 思tư 惟duy 餘dư 定định 地địa 。 故cố 名danh 於ư 餘dư 作tác 意ý 。 由do 思tư 惟duy 不bất 淨tịnh 。 對đối 治trị 於ư 淨tịnh 。 乃nãi 至chí 思tư 惟duy 。 阿a 那na 波ba 那na 。 念niệm 對đối 治trị 尋tầm 思tư 。 思tư 惟duy 虛hư 空không 。 界giới 對đối 治trị 諸chư 色sắc 。 故cố 名danh 對đối 治trị 作tác 意ý 。 由do 於ư 一nhất 切thiết 相tướng 。 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 於ư 無vô 相tướng 界giới 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 故cố 名danh 無vô 相tướng 界giới 作tác 意ý 。 雖tuy 遍biến 安an 立lập 一nhất 切thiết 所sở 緣duyên 。 正chánh 除trừ 遣khiển 相tương/tướng 總tổng 有hữu 五ngũ 種chủng 。 然nhiên 此thử 義nghĩa 中trung 正chánh 意ý 。 唯duy 取thủ 內nội 攝nhiếp 其kỳ 心tâm 不bất 念niệm 作tác 意ý 。 初sơ 修tu 業nghiệp 者giả 始thỉ 修tu 業nghiệp 時thời 。 最tối 初sơ 全toàn 不bất 於ư 所sở 緣duyên 境cảnh 繫hệ 縛phược 其kỳ 心tâm 。 或hoặc 於ư 不bất 淨tịnh 或hoặc 復phục 餘dư 處xứ 唯duy 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 心tâm 云vân 何hà 得đắc 無vô 。 散tán 亂loạn 無vô 相tướng 無vô 分phân 別biệt 。 寂tịch 靜tĩnh 極cực 寂tịch 靜tĩnh 。 無vô 轉chuyển 無vô 動động 。 無vô 所sở 希hy 望vọng 。 離ly 諸chư 作tác 用dụng 於ư 內nội 適thích 悅duyệt 。 如như 是thị 精tinh 勤cần 。 於ư 所sở 生sanh 起khởi 一nhất 切thiết 外ngoại 相tướng 。 無vô 所sở 思tư 惟duy 。 不bất 念niệm 作tác 意ý 。 即tức 由do 如như 是thị 不bất 念niệm 作tác 意ý 除trừ 遣khiển 所sở 緣duyên 彼bỉ 於ư 其kỳ 中trung 修tu 習tập 瑜du 伽già 攝nhiếp 受thọ 適thích 悅duyệt 。 復phục 行hành 有hữu 相tương/tướng 有hữu 分phân 別biệt 不bất 淨tịnh 等đẳng 境cảnh 云vân 何hà 而nhi 行hành 謂vị 由do 隨tùy 相tương/tướng 行hành 。 隨tùy 尋tầm 思tư 行hành 。 隨tùy 伺tứ 察sát 行hành 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 行hành 。 彼bỉ 境cảnh 界giới 而nhi 非phi 一nhất 向hướng 精tinh 勤cần 修tu 習tập 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 還hoàn 捨xả 觀quán 相tương/tướng 復phục 於ư 所sở 緣duyên 思tư 惟duy 止chỉ 行hành 。 由do 是thị 因nhân 緣duyên 。 彼bỉ 於ư 爾nhĩ 時thời 。 於ư 所sở 緣duyên 境cảnh 。 不bất 捨xả 不bất 取thủ 。 由do 於ư 所sở 緣duyên 止chỉ 行hành 轉chuyển 故cố 。 不bất 名danh 為vi 捨xả 。 即tức 於ư 所sở 緣duyên 不bất 作tác 相tương/tướng 故cố 。 無vô 分phân 別biệt 故cố 。 不bất 名danh 為vi 取thủ 。 即tức 由do 如như 是thị 內nội 攝nhiếp 其kỳ 心tâm 除trừ 遣khiển 所sở 緣duyên 。 又hựu 於ư 其kỳ 中trung 。 不bất 取thủ 觀quán 相tương/tướng 故cố 於ư 緣duyên 無vô 亂loạn 。 取thủ 止chỉ 行hành 故cố 。 而nhi 復phục 緣duyên 於ư 所sở 知tri 事sự 相tướng 。 若nhược 於ư 所sở 緣duyên 唯duy 數số 勝thắng 解giải 不bất 數số 除trừ 遣khiển 。 即tức 不bất 令linh 彼bỉ 所sở 有hữu 。 勝thắng 解giải 後hậu 後hậu 明minh 淨tịnh 究cứu 竟cánh 而nhi 轉chuyển 。 不bất 能năng 往vãng 趣thú 乃nãi 至chí 現hiện 觀quán 所sở 知tri 境cảnh 事sự 。 由do 數số 勝thắng 解giải 數số 除trừ 遣khiển 故cố 。 後hậu 後hậu 勝thắng 解giải 展triển 轉chuyển 明minh 淨tịnh 究cứu 竟cánh 而nhi 轉chuyển 。 亦diệc 能năng 往vãng 趣thú 乃nãi 至chí 現hiện 觀quán 所sở 知tri 境cảnh 事sự 。 譬thí 如như 世thế 間gian 。 畫họa 師sư 弟đệ 子tử 初sơ 習tập 畫họa 業nghiệp 。 先tiên 從tùng 師sư 所sở 受thọ 所sở 學học 樣# 。 諦đế 觀quán 諦đế 觀quán 作tác 彼bỉ 形hình 相tướng 。 作tác 已dĩ 作tác 已dĩ 尋tầm 即tức 除trừ 毀hủy 。 既ký 除trừ 毀hủy 已dĩ 尋tầm 復phục 更cánh 作tác 。 如như 如như 除trừ 毀hủy 數sác 數sác 更cánh 作tác 。 如như 是thị 如như 是thị 。 後hậu 後hậu 形hình 相tướng 轉chuyển 明minh 轉chuyển 淨tịnh 究cứu 竟cánh 顯hiển 現hiện 。 如như 是thị 正chánh 學học 。 經kinh 歷lịch 多đa 時thời 。 世thế 共cộng 推thôi 許hứa 為vi 大đại 畫họa 師sư 或hoặc 墮đọa 師sư 數số 。 若nhược 不bất 數số 除trừ 所sở 作tác 形hình 相tướng 。 即tức 於ư 其kỳ 上thượng 。 數sác 數sác 重trọng/trùng 畫họa 。 便tiện 於ư 形hình 相tướng 永vĩnh 無vô 明minh 淨tịnh 究cứu 竟cánh 顯hiển 期kỳ 。 此thử 中Trung 道Đạo 理lý 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 若nhược 於ư 此thử 境cảnh 起khởi 勝thắng 解giải 已dĩ 。 定định 於ư 此thử 境cảnh 復phục 正chánh 除trừ 遣khiển 。 非phi 於ư 此thử 境cảnh 正chánh 除trừ 遣khiển 。 已dĩ 定định 於ư 此thử 境cảnh 復phục 起khởi 勝thắng 解giải 。 於ư 狹hiệp 小tiểu 境cảnh 起khởi 勝thắng 解giải 已dĩ 。 即tức 於ư 狹hiệp 小tiểu 而nhi 正chánh 除trừ 遣khiển 。 廣quảng 大đại 無vô 量lượng 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 於ư 狹hiệp 小tiểu 境cảnh 正chánh 除trừ 遣khiển 已dĩ 。 或hoặc 於ư 狹hiệp 小tiểu 復phục 起khởi 勝thắng 解giải 。 或hoặc 於ư 廣quảng 大đại 復phục 起khởi 勝thắng 解giải 。 或hoặc 於ư 無vô 量lượng 復phục 起khởi 勝thắng 解giải 。 於ư 其kỳ 廣quảng 大đại 及cập 於ư 無vô 量lượng 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 若nhược 諸chư 色sắc 法pháp 所sở 有hữu 相tướng 貌mạo 。 影ảnh 像tượng 顯hiển 現hiện 。 當đương 知tri 是thị 麁thô 變biến 化hóa 相tương 似tự 。 諸chư 無vô 色sắc 法pháp 假giả 名danh 為vi 先tiên 。 如như 所sở 領lãnh 受thọ 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 影ảnh 像tượng 顯hiển 現hiện 。 如như 是thị 一nhất 切thiết 。 名danh 正chánh 加gia 行hành 。 如như 是thị 九cửu 種chủng 白bạch 品phẩm 加gia 行hành 。 於ư 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 當đương 知tri 隨tùy 順thuận 。 與dữ 是thị 相tương 違vi 九cửu 種chủng 加gia 行hành 。 於ư 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 當đương 知tri 違vi 逆nghịch 。 如như 是thị 黑hắc 品phẩm 白bạch 品phẩm 差sai 別biệt 建kiến 立lập 加gia 行hành 有hữu 十thập 八bát 種chủng 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。

云vân 何hà 淨tịnh 障chướng 。 謂vị 即tức 如như 是thị 。 正chánh 修tu 加gia 行hành 諸chư 瑜du 伽già 師sư 。 由do 四tứ 因nhân 緣duyên 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 淨tịnh 除trừ 諸chư 障chướng 。 何hà 等đẳng 為vi 四tứ 。

一nhất 遍biến 知tri 自tự 性tánh 故cố 。 二nhị 遍biến 知tri 因nhân 緣duyên 故cố 。 三tam 遍biến 知tri 過quá 患hoạn 故cố 。 四tứ 修tu 習tập 對đối 治trị 故cố 。 云vân 何hà 遍biến 知tri 諸chư 障chướng 自tự 性tánh 。 謂vị 能năng 遍biến 知tri 障chướng 有hữu 四tứ 種chủng 。 一nhất 怯khiếp 弱nhược 障chướng 。 二nhị 蓋cái 覆phú 障chướng 。 三tam 尋tầm 思tư 障chướng 。 四tứ 自tự 舉cử 障chướng 。 怯khiếp 弱nhược 障chướng 者giả 。 謂vị 於ư 出xuất 離ly 及cập 於ư 遠viễn 離ly 勤cần 修tu 行hành 時thời 。 所sở 有hữu 染nhiễm 污ô 思tư 慕mộ 不bất 樂nhạo 希hy 望vọng 憂ưu 惱não 。 蓋cái 覆phú 障chướng 者giả 。 謂vị 貪tham 欲dục 等đẳng 五ngũ 蓋cái 。 尋tầm 思tư 障chướng 者giả 。 謂vị 欲dục 尋tầm 思tư 等đẳng 染nhiễm 污ô 尋tầm 思tư 。 自tự 舉cử 障chướng 者giả 。 謂vị 於ư 少thiểu 分phần 下hạ 劣liệt 智trí 見kiến 。 安an 隱ẩn 住trụ 中trung 而nhi 自tự 高cao 舉cử 。 謂vị 我ngã 能năng 得đắc 。 餘dư 則tắc 不bất 爾nhĩ 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 如như 前tiền 。 應ưng 知tri 是thị 名danh 遍biến 知tri 諸chư 障chướng 自tự 性tánh 。 云vân 何hà 遍biến 知tri 諸chư 障chướng 因nhân 緣duyên 。 謂vị 能năng 遍biến 知tri 。 初sơ 怯khiếp 弱nhược 障chướng 有hữu 六lục 因nhân 緣duyên 。 一nhất 由do 先tiên 業nghiệp 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 或hoặc 由do 疾tật 病bệnh 所sở 擾nhiễu 惱não 故cố 。 其kỳ 身thân 羸luy 劣liệt 。 二nhị 太thái 過quá 加gia 行hành 。 三tam 不bất 修tu 加gia 行hành 。 四tứ 初sơ 修tu 加gia 行hành 。 五ngũ 煩phiền 惱não 熾sí 盛thịnh 。 六lục 於ư 遠viễn 離ly 猶do 未vị 串xuyến 習tập 。 遍biến 知tri 蓋cái 覆phú 尋tầm 思tư 自tự 舉cử 障chướng 因nhân 緣duyên 者giả 。 謂vị 於ư 隨tùy 順thuận 蓋cái 覆phú 尋tầm 思tư 及cập 自tự 舉cử 障chướng 處xứ 所sở 法pháp 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 多đa 分phần 串xuyến 習tập 。 是thị 名danh 蓋cái 覆phú 尋tầm 思tư 自tự 舉cử 障chướng 之chi 因nhân 緣duyên 。 若nhược 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 不bất 淨tịnh 。 而nhi 於ư 淨tịnh 相tương/tướng 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 是thị 名danh 此thử 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 若nhược 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 慈từ 愍mẫn 而nhi 於ư 瞋sân 相tương/tướng 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 是thị 名danh 此thử 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 若nhược 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 明minh 相tướng 。 而nhi 於ư 闇ám 相tương/tướng 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 是thị 名danh 此thử 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 若nhược 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 奢xa 摩ma 他tha 相tương/tướng 。 而nhi 於ư 親thân 屬thuộc 國quốc 土độ 不bất 死tử 昔tích 所sở 。 曾tằng 更canh 歡hoan 娛ngu 戲hí 笑tiếu 承thừa 奉phụng 等đẳng 事sự 諸chư 惡ác 尋tầm 思tư 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 是thị 名danh 此thử 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 若nhược 不bất 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 緣duyên 性tánh 緣duyên 起khởi 。 而nhi 於ư 三tam 世thế 。 諸chư 行hành 計kế 我ngã 我ngã 所sở 。 不bất 如như 理lý 想tưởng 。 作tác 意ý 思tư 惟duy 。 是thị 名danh 此thử 中trung 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 云vân 何hà 遍biến 知tri 諸chư 障chướng 過quá 患hoạn 。 謂vị 遍biến 了liễu 知tri 此thử 障chướng 有hữu 故cố 於ư 其kỳ 四tứ 種chủng 未vị 證chứng 不bất 證chứng 已dĩ 證chứng 退thoái 失thất 。 敗bại 壞hoại 瑜du 伽già 所sở 有hữu 加gia 行hành 。 有hữu 染nhiễm 污ô 住trụ 有hữu 苦khổ 惱não 住trụ 自tự 毀hủy 毀hủy 他tha 。 身thân 壞hoại 命mạng 終chung 。 生sanh 諸chư 惡ác 趣thú 。 是thị 名danh 遍biến 知tri 諸chư 障chướng 過quá 患hoạn 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 修tu 習tập 對đối 治trị 。 謂vị 諸chư 怯khiếp 弱nhược 總tổng 用dụng 隨tùy 念niệm 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 由do 隨tùy 念niệm 作tác 意ý 慶khánh 悅duyệt 其kỳ 心tâm 。 令linh 諸chư 怯khiếp 弱nhược 已dĩ 生sanh 除trừ 遣khiển 未vị 生sanh 不bất 生sanh 。 其kỳ 身thân 羸luy 劣liệt 。 太thái 過quá 加gia 行hành 。 初sơ 修tu 加gia 行hành 用dụng 於ư 精tinh 進tấn 平bình 等đẳng 通thông 達đạt 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 不bất 修tu 加gia 行hành 。 用dụng 恭cung 敬kính 聽thính 聞văn 勤cần 加gia 請thỉnh 問vấn 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 煩phiền 惱não 熾sí 盛thịnh 。 用dụng 不bất 淨tịnh 等đẳng 所sở 緣duyên 加gia 行hành 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 若nhược 未vị 串xuyến 習tập 。 即tức 用dụng 如như 是thị 思tư 擇trạch 方phương 便tiện 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 謂vị 我ngã 昔tích 於ư 遠viễn 離ly 不bất 串xuyến 習tập 故cố 。 今kim 於ư 修tu 習tập 遠viễn 離ly 生sanh 起khởi 怯khiếp 弱nhược 。 我ngã 若nhược 於ư 今kim 不bất 習tập 遠viễn 離ly 。 於ư 當đương 來lai 世thế 。 定định 復phục 如như 是thị 。 故cố 我ngã 今kim 者giả 。 應ưng 正chánh 思tư 擇trạch 於ư 其kỳ 遠viễn 離ly 捨xả 不bất 喜hỷ 樂lạc 修tu 習tập 喜hỷ 樂lạc 。 餘dư 蓋cái 覆phú 等đẳng 。 非phi 理lý 作tác 意ý 。 用dụng 彼bỉ 相tương 違vi 如như 理lý 作tác 意ý 。 以dĩ 為vi 對đối 治trị 。 應ưng 知tri 是thị 名danh 修tu 習tập 對đối 治trị 。 又hựu 遍biến 了liễu 知tri 諸chư 障chướng 自tự 性tánh 是thị 能năng 障chướng 礙ngại 。 是thị 能năng 染nhiễm 污ô 。 是thị 黑hắc 品phẩm 攝nhiếp 。 是thị 應ưng 遠viễn 離ly 。 能năng 遍biến 了liễu 知tri 。 如như 是thị 諸chư 障chướng 遠viễn 離ly 因nhân 緣duyên 。 方phương 可khả 遠viễn 離ly 故cố 。 應ưng 尋tầm 求cầu 諸chư 障chướng 因nhân 緣duyên 能năng 遍biến 了liễu 知tri 。 於ư 應ưng 遠viễn 離ly 。 不bất 遠viễn 離ly 者giả 。 有hữu 何hà 過quá 患hoạn 。 故cố 應ưng 尋tầm 求cầu 諸chư 障chướng 過quá 患hoạn 。 既ký 遠viễn 離ly 已dĩ 更cánh 復phục 尋tầm 思tư 如như 是thị 諸chư 障chướng 。 云vân 何hà 來lai 世thế 當đương 得đắc 不bất 生sanh 。 故cố 應ưng 尋tầm 求cầu 修tu 習tập 對đối 治trị 。 由do 是thị 因nhân 緣duyên 。 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 淨tịnh 除trừ 諸chư 障chướng 。

當đương 知tri 此thử 中trung 。 由do 隨tùy 順thuận 教giáo 有hữu 眾chúng 多đa 故cố 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 亦diệc 有hữu 眾chúng 多đa 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 有hữu 眾chúng 多đa 故cố 。 令linh 奢xa 摩ma 他tha 。 亦diệc 有hữu 眾chúng 多đa 。 又hựu 復phục 即tức 此thử 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 由do 所sở 知tri 境cảnh 。 無vô 邊biên 際tế 故cố 。 當đương 知tri 其kỳ 量lượng 。 亦diệc 無vô 邊biên 際tế 。 謂vị 由do 三tam 門môn 及cập 六lục 種chủng 事sự 。 一nhất 一nhất 無vô 邊biên 品phẩm 類loại 差sai 別biệt 。 悟ngộ 入nhập 道Đạo 理lý 。 正chánh 修tu 行hành 者giả 。 如như 如như 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 串xuyến 習tập 清thanh 淨tịnh 。 增tăng 上thượng 力lực 故cố 。 增tăng 長trưởng 廣quảng 大đại 。 如như 是thị 如như 是thị 。 能năng 生sanh 身thân 心tâm 所sở 有hữu 輕khinh 安an 。 奢xa 摩ma 他tha 品phẩm 當đương 知tri 亦diệc 得đắc 增tăng 長trưởng 。 廣quảng 大đại 如như 如như 身thân 心tâm 獲hoạch 得đắc 輕khinh 安an 。 如như 是thị 如như 是thị 。 於ư 其kỳ 所sở 緣duyên 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 轉chuyển 得đắc 增tăng 長trưởng 。 如như 如như 於ư 緣duyên 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 轉chuyển 復phục 增tăng 長trưởng 。 如như 是thị 如như 是thị 。 轉chuyển 復phục 獲hoạch 得đắc 。 身thân 心tâm 輕khinh 安an 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 身thân 心tâm 輕khinh 安an 。 如như 是thị 二nhị 法Pháp 。 展triển 轉chuyển 相tương 依y 。 展triển 轉chuyển 相tương/tướng 屬thuộc 。 身thân 心tâm 輕khinh 安an 。 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 如như 是thị 二nhị 法Pháp 。 若nhược 得đắc 轉chuyển 依y 方phương 乃nãi 究cứu 竟cánh 。 得đắc 轉chuyển 依y 故cố 於ư 所sở 知tri 事sự 現hiện 量lượng 智trí 生sanh 。 問vấn 齊tề 何hà 當đương 言ngôn 。 究cứu 竟cánh 獲hoạch 得đắc 不bất 淨tịnh 觀quán 耶da 乃nãi 至chí 齊tề 何hà 當đương 言ngôn 。 究cứu 竟cánh 獲hoạch 得đắc 阿a 那na 波ba 那na 念niệm 耶da 。 答đáp 以dĩ 要yếu 言ngôn 之chi 。 修tu 觀quán 行hành 者giả 。 於ư 不bất 淨tịnh 觀quán 。 正chánh 加gia 行hành 中trung 。 親thân 近cận 修tu 習tập 。 多đa 修tu 習tập 故cố 。 若nhược 行hành 若nhược 住trụ 。 雖tuy 有hữu 種chủng 種chủng 。 境cảnh 界giới 現hiện 前tiền 。 雖tuy 復phục 觀quán 察sát 所sở 有hữu 眾chúng 相tướng 。 而nhi 住trụ 自tự 性tánh 不bất 由do 加gia 行hành 。 多đa 分phần 不bất 淨tịnh 行hạnh 相tương/tướng 顯hiển 現hiện 非phi 諸chư 淨tịnh 相tương/tướng 。 由do 於ư 不bất 淨tịnh 。 善thiện 修tu 習tập 故cố 。 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 貪tham 欲dục 纏triền 處xứ 法pháp 。 心tâm 不bất 趣thú 入nhập 心tâm 不bất 愛ái 樂nhạo 。 心tâm 不bất 信tín 解giải 。 安an 住trụ 於ư 捨xả 。 深thâm 生sanh 厭yếm 逆nghịch 。 當đương 於ư 爾nhĩ 時thời 。 修tu 觀quán 行hành 者giả 。 應ưng 自tự 了liễu 知tri 。 我ngã 今kim 已dĩ 得đắc 不bất 淨tịnh 觀quán 。 我ngã 今kim 已dĩ 得đắc 所sở 修tu 果quả 。 齊tề 此thử 名danh 為vi 。 於ư 不bất 淨tịnh 觀quán 。 已dĩ 得đắc 究cứu 竟cánh 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 當đương 知tri 名danh 為vi 。 未vị 得đắc 究cứu 竟cánh 。 如như 不bất 淨tịnh 觀quán 如như 是thị 。 慈từ 愍mẫn 緣duyên 性tánh 緣duyên 起khởi 界giới 差sai 別biệt 阿a 那na 波ba 那na 念niệm 念niệm 。 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 於ư 中trung 差sai 別biệt 者giả 。 謂vị 多đa 分phần 慈từ 心tâm 行hành 相tương/tướng 顯hiển 現hiện 非phi 瞋sân 恚khuể 相tương/tướng 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 瞋sân 恚khuể 纏triền 處xứ 法pháp 。 心tâm 不bất 趣thú 入nhập 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 多đa 分phần 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 行hành 相tương/tướng 顯hiển 現hiện 。 非phi 彼bỉ 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 身thân 見kiến 俱câu 行hành 愚ngu 癡si 行hành 相tương/tướng 。 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 愚ngu 癡si 纏triền 處xứ 法pháp 。 心tâm 不bất 趣thú 入nhập 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 多đa 分phần 種chủng 種chủng 界giới 性tánh 。 非phi 一nhất 界giới 性tánh 。 身thân 聚tụ 差sai 別biệt 相tương/tướng 想tưởng 顯hiển 現hiện 非phi 身thân 聚tụ 想tưởng 。 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 憍kiêu 慢mạn 纏triền 處xứ 法pháp 。 心tâm 不bất 趣thú 入nhập 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 多đa 分phần 內nội 寂tịch 靜tĩnh 想tưởng 奢xa 摩ma 他tha 想tưởng 顯hiển 現hiện 非phi 戲hí 論luận 想tưởng 。 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 尋tầm 思tư 纏triền 處xứ 法pháp 。 心tâm 不bất 趣thú 入nhập 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 齊tề 何hà 當đương 言ngôn 。 奢xa 摩ma 他tha 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 二nhị 種chủng 和hòa 合hợp 平bình 等đẳng 俱câu 轉chuyển 。 由do 此thử 說thuyết 名danh 雙song 運vận 轉chuyển 道đạo 。 答đáp 若nhược 有hữu 獲hoạch 得đắc 九cửu 相tương/tướng 心tâm 住trụ 中trung 第đệ 九cửu 相tương/tướng 心tâm 住trụ 。 謂vị 三tam 摩ma 呬hê 多đa 。 彼bỉ 用dụng 如như 是thị 圓viên 滿mãn 三tam 摩ma 地địa 。 為vi 所sở 依y 止chỉ 。 於ư 法pháp 觀quán 中trung 修tu 增tăng 上thượng 慧tuệ 。 彼bỉ 於ư 爾nhĩ 時thời 。 由do 法pháp 觀quán 故cố 任nhậm 運vận 轉chuyển 道đạo 。 無vô 功công 用dụng 轉chuyển 不bất 由do 加gia 行hành 。 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 清thanh 淨tịnh 鮮tiên 白bạch 。 隨tùy 奢xa 摩ma 他tha 調điều 柔nhu 攝nhiếp 受thọ 。 如như 奢Xa 摩Ma 他Tha 道Đạo 。 攝nhiếp 受thọ 而nhi 轉chuyển 。 齊tề 此thử 名danh 為vi 。 奢xa 摩ma 他tha 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 二nhị 種chủng 和hòa 合hợp 平bình 等đẳng 俱câu 轉chuyển 。 由do 此thử 名danh 為vi 奢xa 摩ma 他tha 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 雙song 運vận 轉chuyển 道đạo 。 中trung 嗢ốt 柁đả 南nam 曰viết 。

相tương 尋tầm 思tư 伺tứ 察sát 。 隨tùy 行hành 有hữu 三tam 門môn 。

義nghĩa 事sự 相tướng 品phẩm 時thời 。 理lý 六lục 事sự 差sai 別biệt 。

初sơ 相tương 應ứng 加gia 行hành 。 次thứ 串xuyến 習tập 無vô 緩hoãn 。

無vô 顛điên 倒đảo 應ứng 時thời 。 解giải 了liễu 無vô 厭yếm 足túc 。

不bất 棄khí 捨xả 善thiện 軛ách 。 最tối 後hậu 正chánh 加gia 行hành 。

是thị 九cửu 應ưng 當đương 知tri 。 有hữu 二nhị 品phẩm 差sai 別biệt 。

知tri 自tự 性tánh 因nhân 緣duyên 。 見kiến 彼bỉ 諸chư 過quá 患hoạn 。

正chánh 修tu 習tập 對đối 治trị 。 令linh 障chướng 得đắc 清thanh 淨tịnh 。

云vân 何hà 修tu 作tác 意ý 。 謂vị 初sơ 修tu 業nghiệp 者giả 始thỉ 修tu 業nghiệp 時thời 。 於ư 如như 是thị 所sở 安an 立lập 普phổ 遍biến 相tương/tướng 中trung 。 由do 一nhất 境cảnh 性tánh 及cập 淨tịnh 諸chư 障chướng 。 離ly 邪tà 加gia 行hành 學học 正chánh 加gia 行hành 。 彼bỉ 應ưng 最tối 初sơ 。 作tác 如như 是thị 念niệm 。 我ngã 今kim 為vi 證chứng 心tâm 一nhất 境cảnh 性tánh 。 及cập 斷đoạn 喜hỷ 樂lạc 。 當đương 勤cần 修tu 習tập 。 四tứ 種chủng 作tác 意ý 。 何hà 等đẳng 為vi 四tứ 。

一nhất 調điều 練luyện 心tâm 作tác 意ý 。 二nhị 滋tư 潤nhuận 心tâm 作tác 意ý 。 三tam 生sanh 輕khinh 安an 作tác 意ý 。 四tứ 淨tịnh 智trí 見kiến 作tác 意ý 。 云vân 何hà 調điều 練luyện 心tâm 作tác 意ý 。 謂vị 由do 此thử 作tác 意ý 於ư 可khả 厭yếm 患hoạn 法pháp 令linh 心tâm 厭yếm 離ly 。 是thị 名danh 調điều 練luyện 心tâm 作tác 意ý 。 云vân 何hà 滋tư 潤nhuận 心tâm 作tác 意ý 。 謂vị 由do 此thử 作tác 意ý 於ư 可khả 欣hân 尚thượng 法pháp 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 是thị 名danh 滋tư 潤nhuận 心tâm 作tác 意ý 。 云vân 何hà 生sanh 輕khinh 安an 作tác 意ý 。 謂vị 由do 此thử 作tác 意ý 於ư 時thời 時thời 間gian 。 於ư 可khả 厭yếm 法pháp 令linh 心tâm 厭yếm 離ly 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 於ư 可khả 欣hân 法pháp 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 已dĩ 安an 住trụ 內nội 寂tịch 靜tĩnh 無vô 相tướng 無vô 分phân 別biệt 。 中trung 一nhất 境cảnh 念niệm 轉chuyển 。 由do 是thị 因nhân 緣duyên 。 對đối 治trị 一nhất 切thiết 。 身thân 心tâm 麁thô 重trọng 。 能năng 令linh 一nhất 切thiết 。 身thân 心tâm 適thích 悅duyệt 。 生sanh 起khởi 一nhất 切thiết 身thân 心tâm 輕khinh 安an 。 是thị 名danh 生sanh 輕khinh 安an 作tác 意ý 。 云vân 何hà 淨tịnh 智trí 見kiến 作tác 意ý 。 謂vị 由do 此thử 作tác 意ý 於ư 時thời 時thời 間gian 。 即tức 用dụng 如như 是thị 內nội 心tâm 寂tịch 靜tĩnh 。 為vi 所sở 依y 止chỉ 。 由do 內nội 靜tĩnh 心tâm 數sác 數sác 加gia 行hành 。 於ư 法pháp 觀quán 中trung 修tu 增tăng 上thượng 慧tuệ 。 是thị 名danh 淨tịnh 智trí 見kiến 作tác 意ý 。 彼bỉ 修tu 行hành 者giả 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 於ư 可khả 厭yếm 法pháp 令linh 心tâm 厭yếm 離ly 。 如như 是thị 於ư 漏lậu 及cập 漏lậu 處xứ 法pháp 。 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 生sanh 熱nhiệt 等đẳng 熱nhiệt 生sanh 厭yếm 等đẳng 厭yếm 。 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 可khả 厭yếm 患hoạn 處xứ 。 略lược 有hữu 四tứ 種chủng 可khả 厭yếm 患hoạn 處xứ 。 謂vị 自tự 衰suy 損tổn 及cập 他tha 衰suy 損tổn 。 現hiện 在tại 會hội 遇ngộ 正chánh 現hiện 前tiền 時thời 。 如như 理lý 作tác 意ý 。 數số 思tư 惟duy 故cố 成thành 可khả 厭yếm 處xứ 。 若nhược 自tự 興hưng 盛thịnh 及cập 他tha 興hưng 盛thịnh 。 過quá 去khứ 盡tận 滅diệt 離ly 變biến 壞hoại 時thời 。 如như 理lý 作tác 意ý 。 數số 思tư 惟duy 故cố 成thành 可khả 厭yếm 處xứ 即tức 彼bỉ 行hành 者giả 於ư 時thời 時thời 間gian 。 於ư 可khả 欣hân 法pháp 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 如như 是thị 於ư 彼bỉ 。 生sanh 欣hân 樂nhạo 故cố 。 能năng 令linh 其kỳ 心tâm 極cực 成thành 津tân 潤nhuận 融dung 適thích 澄trừng 淨tịnh 。 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 可khả 欣hân 尚thượng 處xứ 。 略lược 有hữu 三tam 種chủng 。 可khả 欣hân 尚thượng 處xứ 。 一nhất 者giả 三Tam 寶Bảo 。 二nhị 者giả 學học 處xứ 清thanh 淨tịnh 尸thi 羅la 清thanh 淨tịnh 。 三tam 者giả 於ư 自tự 所sở 證chứng 差sai 別biệt 深thâm 生sanh 信tín 解giải 。 心tâm 無vô 怯khiếp 弱nhược 。 云vân 何hà 隨tùy 念niệm 三Tam 寶Bảo 。 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 謂vị 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 今kim 善thiện 得đắc 。 如như 是thị 大đại 利lợi 。 謂vị 蒙mông 如Như 來Lai 。 應Ứng 。 正Chánh 等Đẳng 覺Giác 為vi 我ngã 大đại 師sư 。 我ngã 今kim 善thiện 得đắc 。 如như 是thị 大đại 利lợi 。 謂vị 善thiện 說thuyết 法Pháp 毘tỳ 柰nại 耶da 中trung 我ngã 得đắc 出xuất 家gia 。 我ngã 今kim 善thiện 得đắc 。 如như 是thị 大đại 利lợi 。 謂vị 我ngã 與dữ 諸chư 具cụ 戒giới 具cụ 德đức 。 忍nhẫn 辱nhục 柔nhu 和hòa 。 成thành 賢hiền 善thiện 法Pháp 。 同đồng 梵Phạm 行hạnh 者giả 。 共cộng 為vi 法pháp 侶lữ 。 我ngã 今kim 當đương 得đắc 賢hiền 善thiện 命mạng 終chung 賢hiền 善thiện 殞vẫn 沒một 。 當đương 得đắc 賢hiền 善thiện 。 趣thú 於ư 後hậu 世thế 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 隨tùy 念niệm 三Tam 寶Bảo 。 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 云vân 何hà 隨tùy 念niệm 學học 處xứ 清thanh 淨tịnh 。 尸thi 羅la 清thanh 淨tịnh 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 謂vị 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 今kim 善thiện 得đắc 。 如như 是thị 大đại 利lợi 。 謂vị 於ư 如Như 來Lai 。 應Ứng 。 正Chánh 等Đẳng 覺Giác 大đại 師sư 善thiện 說thuyết 法Pháp 毘tỳ 柰nại 耶da 善thiện 修tu 正chánh 行hạnh 。 聲Thanh 聞Văn 眾chúng 中trung 。 我ngã 得đắc 與dữ 彼bỉ 。 同đồng 梵Phạm 行hạnh 者giả 。 同đồng 戒giới 同đồng 學học 同đồng 修tu 慈từ 仁nhân 。 身thân 語ngữ 意ý 業nghiệp 。 同đồng 其kỳ 所sở 見kiến 同đồng 所sở 受thọ 用dụng 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 隨tùy 念niệm 學học 處xứ 清thanh 淨tịnh 尸thi 羅la 。 清thanh 淨tịnh 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 謂vị 無vô 悔hối 為vi 先tiên 。 發phát 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 云vân 何hà 於ư 自tự 所sở 證chứng 差sai 別biệt 深thâm 生sanh 信tín 解giải 。 心tâm 無vô 怯khiếp 弱nhược 處xứ 。 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 謂vị 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 今kim 有hữu 力lực 有hữu 所sở 堪kham 能năng 。 尸thi 羅la 清thanh 淨tịnh 。 堪kham 為vi 法Pháp 器khí 。 得đắc 與dữ 如như 是thị 。 同đồng 梵Phạm 行hạnh 者giả 。 同đồng 清thanh 淨tịnh 戒giới 。 得đắc 與dữ 有hữu 智trí 正chánh 至chí 善thiện 士sĩ 同đồng 其kỳ 所sở 見kiến 。 我ngã 有hữu 堪kham 能năng 精tinh 勤cần 修tu 習tập 。 如như 是thị 正chánh 行hành 。 於ư 現hiện 法Pháp 中trung 。 能năng 得đắc 未vị 得đắc 。 能năng 觸xúc 未vị 觸xúc 能năng 證chứng 未vị 證chứng 。 由do 是thị 令linh 心tâm 生sanh 大đại 歡hoan 喜hỷ 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 於ư 自tự 所sở 證chứng 差sai 別biệt 。 深thâm 生sanh 信tín 解giải 。 心tâm 無vô 怯khiếp 弱nhược 處xứ 。 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 又hựu 由do 前tiền 後hậu 。 勇dũng 猛mãnh 精tinh 進tấn 。 已dĩ 得đắc 安an 住trụ 。 所sở 證chứng 差sai 別biệt 。 由do 隨tùy 念niệm 此thử 復phục 於ư 後hậu 時thời 。 所sở 證chứng 差sai 別biệt 。 深thâm 生sanh 信tín 解giải 。 令linh 心tâm 欣hân 樂nhạo 。 是thị 名danh 異dị 門môn 。 彼bỉ 修tu 行hành 者giả 。 於ư 可khả 厭yếm 法pháp 調điều 練luyện 其kỳ 心tâm 。 於ư 能năng 隨tùy 順thuận 諸chư 漏lậu 處xứ 法pháp 令linh 心tâm 不bất 向hướng 。 違vi 逆nghịch 棄khí 背bội 離ly 隔cách 而nhi 住trụ 於ư 可khả 欣hân 法pháp 。 悅duyệt 潤nhuận 其kỳ 心tâm 。 於ư 出xuất 於ư 離ly 所sở 生sanh 諸chư 法pháp 有hữu 親thân 愛ái 故cố 。 令linh 心tâm 趣thú 向hướng 附phụ 著trước 喜hỷ 樂lạc 和hòa 合hợp 而nhi 住trụ 。 如như 是thị 彼bỉ 心tâm 由do 厭yếm 由do 欣hân 二nhị 種chủng 行hành 相tương/tướng 。 背bối/bội 諸chư 黑hắc 品phẩm 向hướng 諸chư 白bạch 品phẩm 易dị 脫thoát 而nhi 轉chuyển 。 其kỳ 心tâm 如như 是thị 。 背bối/bội 諸chư 黑hắc 品phẩm 。 由do 調điều 練luyện 心tâm 作tác 意ý 故cố 。 向hướng 諸chư 白bạch 品phẩm 。 由do 滋tư 潤nhuận 心tâm 作tác 意ý 故cố 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 依y 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 內nội 攝nhiếp 持trì 心tâm 由do 生sanh 輕khinh 安an 作tác 意ý 故cố 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 於ư 法pháp 思tư 擇trạch 最tối 極cực 思tư 擇trạch 。 周chu 遍biến 尋tầm 思tư 。 周chu 遍biến 伺tứ 察sát 。 由do 淨tịnh 智trí 見kiến 作tác 意ý 故cố 。 如như 是thị 彼bỉ 心tâm 於ư 時thời 時thời 間gian 。 為vi 奢xa 摩ma 他tha 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 之chi 所sở 攝nhiếp 受thọ 堪kham 能năng 。 與dữ 彼bỉ 一nhất 切thiết 。 行hành 相tương/tướng 一nhất 切thiết 功công 德đức 。 作tác 攝nhiếp 受thọ 因nhân 。 經kinh 歷lịch 彼bỉ 彼bỉ 日nhật 夜dạ 剎sát 那na 臘lạp 縛phược 須tu 臾du 逮đãi 得đắc 勝thắng 進tiến 。 譬thí 如như 黠hiệt 慧tuệ 。 鍛đoán 金kim 銀ngân 師sư 。 或hoặc 彼bỉ 弟đệ 子tử 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 燒thiêu 鍊luyện 金kim 銀ngân 。 令linh 其kỳ 棄khí 捨xả 一nhất 切thiết 垢cấu 穢uế 。 於ư 時thời 時thời 間gian 。 投đầu 清thanh 冷lãnh 水thủy 。 令linh 於ư 彼bỉ 彼bỉ 莊trang 嚴nghiêm 具cụ 。 業nghiệp 有hữu 所sở 堪kham 任nhậm 。 調điều 柔nhu 隨tùy 順thuận 。 於ư 是thị 黠hiệt 慧tuệ 鍛đoán 金kim 銀ngân 師sư 。 或hoặc 彼bỉ 弟đệ 子tử 。 以dĩ 其kỳ 相tương 似tự 妙diệu 工công 巧xảo 智trí 。 善thiện 了liễu 知tri 已dĩ 用dụng 作tác 業nghiệp 具cụ 。 隨tùy 其kỳ 所sở 樂nhạo 。 莊trang 嚴nghiêm 具cụ 中trung 種chủng 種chủng 轉chuyển 變biến 。 如như 是thị 勤cần 修tu 。 瑜du 伽già 行hành 者giả 。 為vi 令linh 其kỳ 心tâm 棄khí 背bội 貪tham 等đẳng 一nhất 切thiết 垢cấu 穢uế 。 及cập 令linh 棄khí 背bội 染nhiễm 污ô 憂ưu 惱não 。 於ư 可khả 厭yếm 法pháp 。 深thâm 生sanh 厭yếm 離ly 。 為vi 令linh 趣thú 向hướng 所sở 有hữu 清thanh 淨tịnh 。 善thiện 品phẩm 喜hỷ 樂lạc 。 於ư 可khả 欣hân 法pháp 發phát 生sanh 欣hân 樂nhạo 。 於ư 是thị 行hành 者giả 隨tùy 於ư 彼bỉ 彼bỉ 欲dục 自tự 安an 立lập 或hoặc 奢xa 摩ma 他tha 品phẩm 或hoặc 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 品phẩm 。 即tức 於ư 彼bỉ 彼bỉ 能năng 善thiện 親thân 附phụ 。 能năng 善thiện 和hòa 合hợp 無vô 轉chuyển 無vô 動động 。 隨tùy 其kỳ 所sở 樂nhạo 。 種chủng 種chủng 義nghĩa 中trung 。 如như 所sở 信tín 解giải 。 皆giai 能năng 成thành 辦biện 。

瑜Du 伽Già 師Sư 地Địa 論Luận 卷quyển 第đệ 三tam 十thập 一nhất