Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

妙Diệu 法Pháp 蓮Liên 華Hoa 經Kinh 玄Huyền 義Nghĩa 釋Thích 籤 ( 第Đệ 卷Quyển 第Đệ 卷Quyển )
Quyển 0007
隋Tùy 智Trí 顗 說Thuyết 灌Quán 頂Đảnh 記Ký 唐Đường 湛Trạm 然Nhiên 釋Thích

妙Diệu 法Pháp 蓮Liên 華Hoa 經Kinh 。 玄huyền 義nghĩa 釋thích 籤# 卷quyển 第đệ 十thập 。 祿lộc 十thập 。

隋tùy 天thiên 台thai 智trí 者giả 大đại 師sư 說thuyết

門môn 人nhân 灌quán 頂đảnh 記ký

唐đường 天thiên 台thai 沙Sa 門Môn 湛trạm 然nhiên 釋thích

○# 三tam 問vấn 下hạ 料liệu 簡giản 先tiên 問vấn 。

問vấn 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 有hữu 三tam 品phẩm 不phủ 。

○# 次thứ 答đáp 。

答đáp 一nhất 人nhân 無vô 多đa 人nhân 有hữu 身thân 子tử 上thượng 目Mục 連Liên 中trung 餘dư 皆giai 下hạ 就tựu 佛Phật 支chi 佛Phật 聲Thanh 聞Văn 為vi 三tam 品phẩm 。

○# 次thứ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 者giả 下hạ 歎thán 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 先tiên 立lập 全toàn 勝thắng 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 者giả 此thử 心tâm 心tâm 數số 法pháp 。 於ư 餘dư 法pháp 為vi 最tối 為vi 勝thắng 。 為vi 長trường/trưởng 為vi 尊tôn 為vi 上thượng 為vi 妙diệu 。

○# 次thứ 亦diệc 分phần/phân 下hạ 分phân 別biệt 不bất 同đồng 得đắc 名danh 處xứ 別biệt 先tiên 立lập 二nhị 門môn 。

亦diệc 分phần/phân 亦diệc 都đô 。

○# 次thứ 釋thích 釋thích 中trung 先tiên 釋thích 分phần/phân 次thứ 釋thích 都đô 。

分phần/phân 者giả 勝thắng 世thế 間gian 法pháp 不bất 勝thắng 見kiến 諦Đế 見kiến 諦Đế 眷quyến 屬thuộc 不bất 相tương 離ly 慧tuệ 力lực 偏thiên 多đa 故cố 熏huân 禪thiền 不bất 與dữ 凡phàm 夫phu 同đồng 生sanh 一nhất 處xứ 。 故cố 盡tận 智trí 時thời 一nhất 切thiết 善thiện 根căn 。 永vĩnh 離ly 一nhất 切thiết 。 諸chư 垢cấu 障chướng 故cố 三tam 三tam 昧muội 乃nãi 至chí 惡ác 賤tiện 無vô 漏lậu 何hà 況huống 有hữu 漏lậu 不bất 應ưng 都đô 勝thắng 分phần/phân 勝thắng 彼bỉ 煗noãn 頂đảnh 忍Nhẫn 法Pháp 亦diệc 應ưng 言ngôn 第đệ 一nhất 應ưng 言ngôn 分phần/phân 勝thắng 勝thắng 煗noãn 頂đảnh 忍nhẫn 一nhất 切thiết 凡phàm 夫phu 。 所sở 得đắc 禪thiền 無vô 量lượng 解giải 脫thoát 除trừ 入nhập 也dã 。

初sơ 文văn 云vân 見kiến 諦Đế 不bất 相tương 離ly 者giả 第đệ 十thập 六lục 心tâm 為vi 見kiến 諦Đế 餘dư 十thập 五ngũ 心tâm 為vi 眷quyến 屬thuộc 無vô 間gian 續tục 起khởi 故cố 云vân 不bất 離ly 是thị 斷đoạn 惑hoặc 位vị 故cố 慧tuệ 力lực 偏thiên 多đa 從tùng 見kiến 諦Đế 後hậu 至chí 第đệ 三tam 果quả 熏huân 禪thiền 成thành 就tựu 生sanh 五ngũ 淨Tịnh 居Cư 。 此thử 之chi 五ngũ 天thiên 純thuần 聖thánh 所sở 居cư 故cố 云vân 不bất 與dữ 凡phàm 夫phu 同đồng 生sanh 一nhất 處xứ 。 至chí 第đệ 四Tứ 果Quả 得đắc 盡tận 智trí 時thời 永vĩnh 斷đoạn 界giới 內nội 思tư 惑hoặc 垢cấu 障chướng 如như 是thị 後hậu 果quả 並tịnh 由do 見kiến 諦Đế 之chi 功công 故cố 見kiến 諦Đế 最tối 勝thắng 次thứ 三tam 三tam 昧muội 去khứ 舉cử 況huống 釋thích 也dã 如như 世thế 第đệ 一nhất 心tâm 得đắc 三tam 三tam 昧muội 猒# 離ly 一nhất 切thiết 於ư 無vô 漏lậu 法Pháp 。 心tâm 尚thượng 不bất 取thủ 故cố 云vân 惡ác 賤tiện 何hà 況huống 有hữu 漏lậu 不bất 應ưng 都đô 勝thắng 者giả 結kết 上thượng 世thế 第đệ 一nhất 也dã 言ngôn 分phần/phân 勝thắng 者giả 不bất 能năng 都đô 勝thắng 見kiến 諦Đế 之chi 法pháp 但đãn 分phần/phân 勝thắng 彼bỉ 煗noãn 頂đảnh 等đẳng 法pháp 故cố 世thế 第đệ 一nhất 亦diệc 名danh 分phần/phân 勝thắng 除trừ 入nhập 者giả 勝thắng 處xứ 也dã 。

○# 又hựu 云vân 都đô 勝thắng 者giả 從tùng 功công 能năng 為vi 名danh 此thử 世thế 第đệ 一nhất 非phi 但đãn 勝thắng 於ư 煗noãn 頂đảnh 等đẳng 法pháp 亦diệc 勝thắng 見kiến 諦Đế 等đẳng 法pháp 等đẳng 者giả 等đẳng 取thủ 脩tu 道Đạo 智trí 行hành 等đẳng 法pháp 乃nãi 至chí 羅La 漢Hán 。 能năng 開khai 之chi 功công 在tại 世thế 第đệ 一nhất 故cố 曰viết 都đô 勝thắng 故cố 從tùng 或hoặc 言ngôn 下hạ 釋thích 都đô 勝thắng 。

或hoặc 言ngôn 都đô 勝thắng 非phi 謂vị 一nhất 切thiết 事sự 業nghiệp 。 中trung 勝thắng 但đãn 以dĩ 能năng 開khai 聖thánh 道Đạo 門môn 故cố 彼bỉ 見kiến 諦Đế 等đẳng 不bất 能năng 開khai 聖thánh 道Đạo 門môn 以dĩ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 開khai 聖thánh 道Đạo 門môn 彼bỉ 見kiến 諦Đế 等đẳng 法pháp 得đắc 修tu 見kiến 諦Đế 等đẳng 法pháp 得đắc 修tu 者giả 皆giai 是thị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 功công 用dụng 是thị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 名danh 義nghĩa 者giả 最tối 勝thắng 義nghĩa 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 得đắc 妙diệu 果Quả 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 如như 高cao 幢tràng 頂đảnh 更cánh 無vô 有hữu 上thượng 。 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 問vấn 前tiền 諸chư 義nghĩa 有hữu 差sai 別biệt 耶da 答đáp 此thử 皆giai 歎thán 說thuyết 上thượng 妙diệu 之chi 義nghĩa 。 亦diệc 有hữu 差sai 別biệt 。 於ư 不bất 淨tịnh 安an 般ban 名danh 最tối 於ư 聞văn 慧tuệ 名danh 勝thắng 於ư 思tư 慧tuệ 名danh 長trường/trưởng 於ư 煗noãn 為vi 尊tôn 於ư 頂đảnh 為vi 上thượng 於ư 忍nhẫn 為vi 妙diệu 又hựu 依y 未vị 至chí 為vi 最tối 依y 初sơ 禪thiền 為vi 勝thắng 中trung 間gian 為vi 長trường/trưởng 二nhị 禪thiền 為vi 尊tôn 三tam 禪thiền 為vi 上thượng 四tứ 禪thiền 為vi 妙diệu 。 如như 是thị 種chủng 種chủng 。 說thuyết 此thử 依y 毗tỳ 婆bà 沙sa 釋thích 欲dục 委ủy 知tri 向hướng 彼bỉ 尋tầm 。

據cứ 功công 用dụng 力lực 強cường/cưỡng 非phi 所sở 證chứng 亦diệc 勝thắng 問vấn 前tiền 諸chư 位vị 義nghĩa 有hữu 差sai 別biệt 耶da 者giả 前tiền 已dĩ 最tối 勝thắng 得đắc 妙diệu 果Quả 等đẳng 名danh 通thông 釋thích 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 今kim 欲dục 分phân 別biệt 故cố 先tiên 問vấn 起khởi 答đáp 如như 文văn 此thử 不bất 淨tịnh 安an 般ban 等đẳng 並tịnh 在tại 世thế 第đệ 一nhất 前tiền 故cố 世thế 第đệ 一nhất 於ư 彼bỉ 為vi 勝thắng 為vi 最tối 等đẳng 依y 地địa 亦diệc 然nhiên 次thứ 從tùng 又hựu 依y 未vị 至chí 為vi 最tối 去khứ 料liệu 簡giản 依y 地địa 從tùng 未vị 至chí 至chí 四tứ 禪thiền 為vi 六lục 地địa 妙diệu 音âm 師sư 說thuyết 或hoặc 七thất 加gia 欲dục 界giới 依y 欲dục 界giới 身thân 天thiên 六lục 人nhân 三tam 除trừ 北bắc 洲châu 前tiền 三tam 善thiện 根căn 三tam 洲châu 死tử 生sanh 六lục 天thiên 亦diệc 續tục 生sanh 故cố 第đệ 四tứ 善thiện 根căn 天thiên 亦diệc 初sơ 起khởi 唯duy 女nữ 男nam 身thân 非phi 餘dư 扇thiên/phiến 搋trỉ 頌tụng 云vân 聖thánh 由do 失thất 地địa 捨xả 異dị 生sanh 由do 命mạng 終chung 煗noãn 必tất 至chí 涅Niết 槃Bàn 頂đảnh 終chung 不bất 斷đoạn 善thiện 忍nhẫn 不bất 墮đọa 惡ác 道đạo 。 第đệ 一nhất 入nhập 離ly 生sanh 委ủy 釋thích 如như 論luận 。

(# △# 四tứ 四Tứ 果Quả 智trí )# 。

初sơ 果quả 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 三tam 果quả 重trọng/trùng 慮lự 緣duyên 真chân 九cửu 無vô 礙ngại 九cửu 解giải 脫thoát 智trí 。

次thứ 明minh 初sơ 果quả 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 者giả 每mỗi 一nhất 諦đế 下hạ 各các 一nhất 法Pháp 忍Nhẫn 一nhất 法pháp 智trí 一nhất 比tỉ 忍nhẫn 一nhất 比tỉ 智trí 故cố 四Tứ 諦Đế 下hạ 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 此thử 是thị 無vô 漏lậu 一nhất 十thập 六lục 心tâm 斷đoạn 四Tứ 諦Đế 下hạ 見kiến 盡tận 也dã 次thứ 明minh 三tam 果quả 者giả 慮lự 謂vị 思tư 慮lự 重trùng 思tư 惟duy 前tiền 所sở 得đắc 真Chân 諦Đế 無vô 漏lậu 之chi 理lý 或hoặc 四Tứ 諦Đế 中trung 隨tùy 思tư 一nhất 諦đế 或hoặc 唯duy 思tư 滅Diệt 諦Đế 斷đoạn 三tam 界giới 諸chư 品phẩm 不bất 同đồng 得đắc 後hậu 三tam 果quả 六lục 品phẩm 九cửu 品phẩm 三tam 界giới 都đô 盡tận 等đẳng 九cửu 地địa 中trung 一nhất 一nhất 皆giai 有hữu 。 九cửu 品phẩm 思tư 惑hoặc 一nhất 一nhất 品phẩm 皆giai 同đồng 一nhất 無vô 礙ngại 一nhất 解giải 脫thoát 從tùng 一nhất 地địa 說thuyết 餘dư 地địa 例lệ 然nhiên 故cố 但đãn 云vân 九cửu 。

(# △# 五ngũ 支chi 佛Phật 智trí )# 。

支chi 佛Phật 用dụng 緫# 相tương/tướng 別biệt 相tướng 如như 約ước 三tam 世thế 明minh 苦khổ 集tập 分phân 別biệt 十thập 二nhị 。 因nhân 緣duyên 即tức 別biệt 相tướng 相tương/tướng 也dã 。

次thứ 支chi 佛Phật 以dĩ 苦khổ 集tập 為vi 總tổng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 為vi 別biệt 若nhược 逆nghịch 若nhược 順thuận 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 二nhị 記ký 及cập 前tiền 四Tứ 果Quả 廣quảng 如như 俱câu 舍xá 賢hiền 聖thánh 品phẩm 。

(# △# 六lục 六Lục 度Độ 智trí )# 。

六Lục 度Độ 緣duyên 理lý 智trí 弱nhược 伏phục 而nhi 未vị 斷đoạn 事sự 智trí 強cường/cưỡng 能năng 捨xả 身thân 命mạng 。 財tài 無vô 所sở 遺di 顧cố 聲Thanh 聞Văn 能năng 發phát 真chân 成thành 聖thánh 猶do 論luận 我ngã 衣y 我ngã 鉢bát 互hỗ 論luận 強cường 弱nhược (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 三tam 祇kỳ 菩Bồ 薩Tát 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 三tam 記ký 。

(# △# 七thất 體thể 法pháp 聲Thanh 聞Văn 智trí )# 。

通thông 教giáo 聲Thanh 聞Văn 緫# 相tương/tướng 一nhất 門môn 達đạt 俗tục 即tức 真chân 。

(# △# 八bát 體thể 法pháp 支chi 佛Phật 智trí )# 。

通thông 教giáo 緣Duyên 覺Giác 能năng 於ư 一nhất 門môn 緫# 相tương/tướng 別biệt 相tướng 達đạt 俗tục 即tức 真chân 。

(# △# 九cửu 體thể 法pháp 菩Bồ 薩Tát 入nhập 真chân 方phương 便tiện 智trí )# 。

通thông 教giáo 菩Bồ 薩Tát 能năng 於ư 四tứ 門môn 緫# 相tương/tướng 別biệt 相tướng 達đạt 俗tục 即tức 真chân 。

(# △# 十thập 體thể 法pháp 菩Bồ 薩Tát 出xuất 假giả 智trí )# 。

又hựu 能năng 徧biến 四tứ 門môn 出xuất 假giả 。 教giáo 化hóa 眾chúng 生sanh 。

次thứ 通thông 教giáo 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 。 於ư 一nhất 門môn 總tổng 相tương/tướng 等đẳng 者giả 總tổng 謂vị 但đãn 作tác 苦khổ 集tập 觀quán 耳nhĩ 別biệt 謂vị 觀quán 苦khổ 七thất 支chi 觀quán 集tập 五ngũ 支chi 以dĩ 自tự 行hành 故cố 但đãn 依y 一nhất 門môn 菩Bồ 薩Tát 為vi 他tha 故cố 於ư 四tứ 門môn 然nhiên 七thất 地địa 前tiền 約ước 自tự 行hành 邊biên 亦diệc 但đãn 一nhất 門môn 入nhập 假giả 方phương 便tiện 亦diệc 須tu 徧biến 習tập 。

(# △# 十thập 一nhất 別biệt 教giáo 十thập 信tín 智trí )# 。

十thập 信tín 信tín 果quả 頭đầu 真Chân 如Như 實thật 相tướng 。 為vi 求cầu 此thử 理lý 起khởi 十thập 信tín 心tâm 。

(# △# 十thập 二nhị 三tam 心tâm 智trí )# 。

十thập 住trụ 正chánh 習tập 入nhập 空không 傍bàng 習tập 假giả 中trung 十thập 行hành 正chánh 習tập 假giả 傍bàng 習tập 中trung 十thập 迴hồi 向hướng 正chánh 習tập 中trung 。

(# △# 十thập 三tam 十Thập 地Địa 智trí )# 。

初Sơ 地Địa 證chứng 中trung 二nhị 地địa 已dĩ 上thượng 重trọng/trùng 慮lự 於ư 中trung 。

(# △# 十thập 四tứ 三tam 藏tạng 佛Phật 智trí )# 。

三tam 藏tạng 佛Phật 一nhất 時thời 用dụng 一nhất 十thập 四tứ 心tâm 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 九cửu 無vô 礙ngại 九cửu 解giải 脫thoát 斷đoạn 正chánh 習tập 盡tận 。

三tam 藏tạng 佛Phật 言ngôn 一nhất 時thời 用dụng 八bát 忍nhẫn 八bát 智trí 等đẳng 者giả 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 三tam 記ký 料liệu 簡giản 同đồng 異dị 。

(# △# 十thập 五ngũ 通thông 教giáo 佛Phật 智trí )# 。

通thông 佛Phật 坐tọa 道Đạo 場Tràng 。 一nhất 念niệm 相tương 應ứng 。 慧tuệ 斷đoạn 餘dư 殘tàn 習tập 氣khí 。

通thông 佛Phật 但đãn 言ngôn 斷đoạn 習tập 者giả 以dĩ 菩Bồ 薩Tát 時thời 留lưu 習tập 潤nhuận 生sanh 故cố 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 。 但đãn 斷đoạn 殘tàn 習tập 。

○# 別biệt 佛Phật 又hựu 二nhị 先tiên 正chánh 釋thích 。

(# △# 十thập 六lục 別biệt 教giáo 佛Phật 智trí )# 。

別biệt 教giáo 佛Phật 用dụng 金kim 剛cang 後hậu 心tâm 斷đoạn 一nhất 品phẩm 無vô 明minh 究cứu 竟cánh 盡tận 成thành 佛Phật 。

○# 次thứ 或hoặc 言ngôn 下hạ 釋thích 疑nghi 。

或hoặc 言ngôn 斷đoạn 時thời 是thị 等đẳng 覺giác 佛Phật 無vô 所sở 斷đoạn 但đãn 證chứng 得đắc 圓viên 滿mãn 菩Bồ 提Đề 具cụ 足túc 耳nhĩ 。

或hoặc 有hữu 疑nghi 云vân 等đẳng 覺giác 已dĩ 斷đoạn 一nhất 品phẩm 此thử 義nghĩa 不bất 然nhiên 。 依y 文văn 釋thích 定định 始thỉ 從tùng 初Sơ 地Địa 。 終chung 至chí 妙diệu 覺giác 皆giai 惑hoặc 斷đoạn 入nhập 位vị 故cố 斷đoạn 一nhất 品phẩm 入nhập 初Sơ 地Địa 斷đoạn 最tối 後hậu 品phẩm 入nhập 妙diệu 覺giác 。

(# △# 十thập 七thất 圓viên 教giáo 五ngũ 品phẩm 弟đệ 子tử 智trí )# 。

圓viên 五ngũ 品phẩm 不bất 斷đoạn 五ngũ 欲dục 。 而nhi 淨tịnh 諸chư 根căn 具cụ 煩phiền 惱não 性tánh 能năng 知tri 如Như 來Lai 。 秘bí 密mật 之chi 藏tạng 。

(# △# 十thập 八bát 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 智trí )# 。

六lục 根căn 淨tịnh 位vị 獲hoạch 相tương 似tự 中trung 道đạo 智trí 。

(# △# 十thập 九cửu 初sơ 住trụ 至chí 等đẳng 覺giác 智trí 二nhị 十thập 妙diệu 覺giác 智trí )# 。

初sơ 住trụ 獲hoạch 如Như 來Lai 一nhất 身thân 。 無vô 量lượng 身thân 入nhập 法pháp 流lưu 海hải 中trung 行hành 任nhậm 運vận 流lưu 注chú 後hậu 位vị 可khả 解giải 不bất 復phục 記ký 。

圓viên 位vị 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 七thất 文văn 中trung 及cập 位vị 妙diệu 中trung 並tịnh 加gia 脩tu 五ngũ 悔hối 等đẳng 為vi 入nhập 品phẩm 之chi 前tiền 智trí 。

(# △# 四tứ 照chiếu )# 。

○# 次thứ 明minh 智trí 照chiếu 境cảnh 者giả 為vi 三tam 先tiên 敘tự 意ý 次thứ 料liệu 簡giản 三tam 正chánh 釋thích 初sơ 文văn 破phá 性tánh 計kế 成thành 不bất 思tư 議nghị 又hựu 二nhị 先tiên 明minh 破phá 計kế 次thứ 明minh 立lập 法pháp 初sơ 文văn 先tiên 立lập 性tánh 計kế 次thứ 略lược 不bất 出xuất 破phá 但đãn 注chú 云vân 云vân 。

四tứ 明minh 智trí 照chiếu 境cảnh 者giả 若nhược 由do 智trí 照chiếu 境cảnh 由do 境cảnh 發phát 智trí 四tứ 句cú 皆giai 墮đọa 性tánh 中trung 如như 別biệt 記ký (# 云vân 云vân )# 。

初sơ 文văn 四tứ 句cú 墮đọa 性tánh 者giả 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 三tam 及cập 淨tịnh 名danh 玄huyền 等đẳng 說thuyết 若nhược 離ly 性tánh 過quá 皆giai 不bất 可khả 說thuyết 。 故cố 云vân 如như 別biệt 記ký 。

(# △# 次thứ 明minh 立lập 法pháp )# 。

若nhược 四tứ 悉tất 檀đàn 因nhân 緣duyên 立lập 境cảnh 智trí 但đãn 有hữu 名danh 字tự 。 (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 明minh 為vi 他tha 隨tùy 機cơ 徧biến 立lập 四tứ 悉tất 因nhân 緣duyên 可khả 作tác 四tứ 說thuyết 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 五ngũ 記ký 。

(# △# 次thứ 料liệu 簡giản )# 。

問vấn 智trí 能năng 照chiếu 境cảnh 境cảnh 亦diệc 能năng 照chiếu 智trí 不phủ 。

次thứ 料liệu 簡giản 中trung 先tiên 問vấn 中trung 智trí 能năng 照chiếu 境cảnh 如như 常thường 所sở 論luận 境cảnh 亦diệc 能năng 照chiếu 智trí 不bất 者giả 為vi 顯hiển 不bất 可khả 思tư 議nghị 故cố 有hữu 此thử 問vấn 。

○# 次thứ 答đáp 中trung 三tam 先tiên 正chánh 答đáp 次thứ 引dẫn 證chứng 三tam 舉cử 譬thí 。

答đáp 若nhược 作tác 不bất 思tư 議nghị 。 釋thích 更cánh 互hỗ 相tương 照chiếu 義nghĩa 亦diệc 無vô 妨phương 。

初sơ 文văn 者giả 還hoàn 依y 不bất 思tư 議nghị 答đáp 故cố 能năng 相tương 照chiếu 何hà 者giả 智trí 既ký 是thị 心tâm 境cảnh 亦diệc 是thị 心tâm 既ký 俱câu 是thị 心tâm 俱câu 是thị 法Pháp 界Giới 心tâm 心tâm 相tương 照chiếu 有hữu 何hà 不bất 可khả 。 故cố 引dẫn 仁nhân 王vương 證chứng 成thành 相tương 照chiếu 。

仁nhân 王vương 般Bát 若Nhã 云vân 說thuyết 智trí 及cập 智trí 處xứ 皆giai 名danh 為vi 般Bát 若Nhã 。

智trí 處xứ 是thị 境cảnh 當đương 知tri 境cảnh 智trí 俱câu 名danh 般Bát 若Nhã 故cố 得đắc 說thuyết 境cảnh 及cập 境cảnh 照chiếu 俱câu 名danh 實thật 相tướng 。

譬thí 鏡kính 面diện 互hỗ 相tương 照chiếu 亦diệc 如như 大đại 地địa 一nhất 能năng 生sanh 種chủng 種chủng 芽nha 芽nha 亦diệc 生sanh 地địa 一nhất 且thả 置trí 斯tư 義nghĩa 。

次thứ 譬thí 中trung 鏡kính 面diện 如như 文văn 地địa 生sanh 芽nha 如như 境cảnh 生sanh 智trí 芽nha 生sanh 地địa 如như 智trí 照chiếu 境cảnh 此thử 譬thí 猶do 分phần/phân 未vị 是thị 境cảnh 智trí 體thể 一nhất 而nhi 展triển 轉chuyển 相tương 照chiếu 。 相tương/tướng 發phát 故cố 說thuyết 不bất 可khả 盡tận 。 恐khủng 妨phương 後hậu 義nghĩa 是thị 故cố 且thả 置trí 。

(# △# 三tam 正chánh 釋thích )# 。

○# 次thứ 正chánh 明minh 智trí 照chiếu 境cảnh 中trung 取thủ 向hướng 類loại 智trí 照chiếu 前tiền 諸chư 境cảnh 。

世thế 智trí 照chiếu 六lục 道đạo 十thập 如như 五ngũ 停đình 心tâm 智trí 去khứ 至chí 體thể 法pháp 凡phàm 七thất 智trí 照chiếu 二Nhị 乘Thừa 十thập 如như 六Lục 度Độ 及cập 通thông 教giáo 出xuất 假giả 菩Bồ 薩Tát 智trí 兩lưỡng 屬thuộc 上thượng 求cầu 照chiếu 菩Bồ 薩Tát 十thập 如như 下hạ 化hóa 照chiếu 六lục 道đạo 十thập 如như 四tứ 十thập 心tâm 智trí 亦diệc 兩lưỡng 屬thuộc 上thượng 求cầu 照chiếu 菩Bồ 薩Tát 十thập 如như 下hạ 化hóa 照chiếu 六lục 道đạo 十thập 如như 十Thập 地Địa 智trí 兩lưỡng 屬thuộc 次thứ 第đệ 照chiếu 照chiếu 菩Bồ 薩Tát 十thập 如như 不bất 次thứ 第đệ 照chiếu 照chiếu 佛Phật 十thập 如như 五ngũ 品phẩm 去khứ 凡phàm 四Tứ 智Trí 皆giai 照chiếu 佛Phật 界giới 十thập 如như 緫# 略lược 如như 此thử 細tế 捒# (# 云vân 云vân )# 。

前tiền 智trí 類loại 中trung 三tam 藏tạng 有hữu 七thất 通thông 教giáo 有hữu 五ngũ 別biệt 圓viên 各các 四tứ 文văn 云vân 七thất 智trí 照chiếu 二Nhị 乘Thừa 十thập 如như 者giả 三tam 藏tạng 四tứ 謂vị 一nhất 五ngũ 停đình 四tứ 念niệm 二nhị 四tứ 善thiện 根căn 三tam 四Tứ 果Quả 四tứ 支chi 佛Phật 通thông 教giáo 三tam 謂vị 聲Thanh 聞Văn 支chi 佛Phật 入nhập 空không 菩Bồ 薩Tát 藏tạng 通thông 菩Bồ 薩Tát 及cập 別biệt 教giáo 四tứ 十thập 心tâm 智trí 皆giai 云vân 兩lưỡng 屬thuộc 者giả 上thượng 求cầu 未vị 極cực 仍nhưng 屬thuộc 菩Bồ 薩Tát 十Thập 地Địa 。 亦diệc 言ngôn 兩lưỡng 屬thuộc 者giả 約ước 教giáo 證chứng 道đạo 以dĩ 分phần/phân 二nhị 義nghĩa 又hựu 此thử 二nhị 義nghĩa 謂vị 次thứ 不bất 次thứ 又hựu 此thử 二nhị 義nghĩa 復phục 有hữu 上thượng 求cầu 下hạ 化hóa 二nhị 義nghĩa 總tổng 略lược 如như 此thử 細tế 捒# 云vân 云vân 者giả 捒# 字tự 音âm 數số 謂vị 莊trang 捒# 也dã 今kim 謂vị 安an 置trí 對đối 當đương 如như 莊trang 捒# 也dã 如như 五ngũ 停đình 去khứ 大đại 分phần/phân 有hữu 七thất 委ủy 細tế 而nhi 言ngôn 如như 五ngũ 停đình 自tự 緣duyên 五ngũ 境cảnh 不bất 同đồng 如như 治trị 貪tham 欲dục 但đãn 緣duyên 六lục 道đạo 中trung 可khả 愛ái 十thập 如như 治trị 瞋sân 恚khuể 但đãn 緣duyên 六lục 道đạo 中trung 可khả 憎tăng 十thập 如như 餘dư 三tam 例lệ 說thuyết 四tứ 念niệm 但đãn 緣duyên 自tự 身thân 心tâm 陰ấm 六lục 道đạo 無vô 常thường 從tùng 煗noãn 頂đảnh 去khứ 至chí 世thế 第đệ 一nhất 或hoặc 徧biến 上thượng 下hạ 或hoặc 捨xả 上thượng 緣duyên 下hạ 四Tứ 果Quả 但đãn 緣duyên 聲Thanh 聞Văn 法Pháp 界giới 。 緣Duyên 覺Giác 但đãn 緣duyên 支chi 佛Phật 法Pháp 界giới 亦diệc 應ưng 分phần/phân 四Tứ 果Quả 所sở 照chiếu 不bất 同đồng 支chi 佛Phật 又hựu 分phân 別biệt 聞văn 法Pháp 不bất 聞văn 法Pháp 等đẳng 餘dư 例lệ 可khả 知tri 如như 是thị 七thất 智trí 皆giai 求cầu 拙chuyết 度độ 故cố 云vân 總tổng 略lược 六Lục 度Độ 細tế 作tác 例lệ 此thử 可khả 知tri 。

二nhị 十thập 智trí 照chiếu 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 境cảnh 者giả 世thế 智trí 五ngũ 停đình 四tứ 念niệm 四Tứ 果Quả 乃nãi 至chí 支chi 佛Phật 六Lục 度Độ 三tam 藏tạng 佛Phật 凡phàm 七thất 智trí 照chiếu 思tư 議nghị 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 境cảnh 通thông 教giáo 三tam 乘thừa 入nhập 真chân 方phương 便tiện 智trí 出xuất 假giả 智trí 佛Phật 智trí 凡phàm 五ngũ 智trí 照chiếu 思tư 議nghị 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 境cảnh 別biệt 教giáo 十thập 信tín 三tam 十thập 心tâm 十Thập 地Địa 佛Phật 凡phàm 四Tứ 智Trí 照chiếu 不bất 思tư 議nghị 生sanh 滅diệt 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 境cảnh 其kỳ 中trung 不bất 無vô 別biệt 意ý 且thả 從tùng 大đại 判phán 圓viên 教giáo 四Tứ 智Trí 照chiếu 不bất 思tư 議nghị 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 境cảnh 。

二nhị 十thập 智trí 照chiếu 四tứ 種chủng 四Tứ 諦Đế 者giả 前tiền 三tam 藏tạng 等đẳng 七thất 智trí 照chiếu 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 境cảnh 次thứ 通thông 教giáo 五ngũ 智trí 照chiếu 無vô 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 境cảnh 次thứ 別biệt 教giáo 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 量lượng 四Tứ 諦Đế 境cảnh 次thứ 圓viên 教giáo 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 作tác 四Tứ 諦Đế 境cảnh 。

次thứ 照chiếu 因nhân 緣duyên 四Tứ 諦Đế 中trung 但đãn 以dĩ 當đương 教giáo 智trí 照chiếu 當đương 教giáo 諦đế 文văn 相tương/tướng 最tối 顯hiển 。

次thứ 二nhị 十thập 智trí 照chiếu 二nhị 諦đế 者giả 前tiền 七thất 智trí 是thị 照chiếu 析tích 空không 之chi 二nhị 諦đế 次thứ 五ngũ 智trí 是thị 照chiếu 體thể 空không 之chi 二nhị 諦đế 次thứ 八bát 智trí 照chiếu 顯hiển 中trung 之chi 二nhị 諦đế 其kỳ 間gian 別biệt 圓viên 相tương/tướng 入nhập 者giả 可khả 以dĩ 意ý 得đắc (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 照chiếu 七thất 二nhị 諦đế 中trung 云vân 八bát 智trí 照chiếu 顯hiển 中trung 者giả 且thả 以dĩ 別biệt 四tứ 照chiếu 別biệt 圓viên 四tứ 照chiếu 圓viên 若nhược 論luận 相tương/tướng 入nhập 應ưng 以dĩ 通thông 真chân 照chiếu 通thông 真chân 及cập 圓viên 別biệt 兩lưỡng 真chân 別biệt 俗tục 照chiếu 圓viên 真chân 若nhược 接tiếp 通thông 教giáo 必tất 須tu 聖thánh 位vị 若nhược 接tiếp 別biệt 者giả 但đãn 接tiếp 賢hiền 位vị 賢hiền 位vị 屬thuộc 教giáo 故cố 云vân 也dã 故cố 云vân 可khả 以dĩ 意ý 得đắc 。

次thứ 明minh 二nhị 十thập 智trí 照chiếu 三tam 諦đế 者giả 前tiền 七thất 智trí 照chiếu 無vô 中trung 之chi 二nhị 諦đế 是thị 因nhân 緣duyên 所sở 生sanh 法pháp 。 皆giai 屬thuộc 俗tục 攝nhiếp 次thứ 五ngũ 智trí 照chiếu 含hàm 中trung 之chi 二nhị 諦đế 即tức 空không 一nhất 句cú 皆giai 屬thuộc 真Chân 諦Đế 攝nhiếp 也dã 次thứ 別biệt 圓viên 八bát 智trí 照chiếu 顯hiển 中trung 之chi 二nhị 諦đế 即tức 是thị 假giả 名danh 亦diệc 名danh 中trung 道đạo 二nhị 句cú 皆giai 屬thuộc 中trung 道Đạo 諦Đế 攝nhiếp 也dã 。

次thứ 照chiếu 五ngũ 三tam 諦đế 中trung 言ngôn 前tiền 七thất 智trí 照chiếu 無vô 中trung 之chi 二nhị 諦đế 者giả 前tiền 三tam 藏tạng 二nhị 諦đế 既ký 無vô 中trung 道đạo 不bất 成thành 三tam 諦đế 今kim 以dĩ 二nhị 十thập 智trí 照chiếu 於ư 三tam 諦đế 不bất 可khả 棄khí 七thất 而nhi 全toàn 不bất 論luận 故cố 便tiện 列liệt 之chi 通thông 雖tuy 無vô 中trung 以dĩ 含hàm 中trung 故cố 則tắc 或hoặc 二nhị 或hoặc 三tam 。 亦diệc 且thả 從tùng 二nhị 為vi 第đệ 二nhị 句cú 故cố 云vân 屬thuộc 真chân 次thứ 以dĩ 八bát 智trí 照chiếu 顯hiển 中trung 者giả 通thông 約ước 當đương 教giáo 始thỉ 終chung 言ngôn 之chi 故cố 云vân 假giả 中trung 若nhược 論luận 二nhị 接tiếp 應ưng 言ngôn 通thông 真chân 照chiếu 別biệt 中trung 通thông 真chân 照chiếu 圓viên 中trung 別biệt 俗tục 照chiếu 圓viên 中trung 各các 對đối 本bổn 智trí 及cập 以dĩ 本bổn 境cảnh 合hợp 成thành 三tam 諦đế 此thử 中trung 便tiện 對đối 中trung 論luận 四tứ 句cú 結kết 成thành 故cố 云vân 即tức 空không 等đẳng 。

次thứ 二nhị 十thập 智trí 照chiếu 一nhất 實thật 諦đế 者giả 此thử 須tu 引dẫn 釋thích 論luận 明minh 四tứ 悉tất 檀đàn 皆giai 名danh 為vi 實thật 世thế 界giới 故cố 實thật 乃nãi 至chí 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 故cố 。 實thật 當đương 知tri 實thật 語ngữ 亦diệc 通thông 四Tứ 諦Đế 生sanh 滅diệt 故cố 實thật 無vô 生sanh 滅diệt 。 故cố 實thật 無vô 量lượng 故cố 實thật 無vô 作tác 故cố 實thật 前tiền 三tam 藏tạng 七thất 智trí 照chiếu 生sanh 滅diệt 之chi 實thật 次thứ 通thông 教giáo 五ngũ 智trí 照chiếu 無vô 生sanh 滅diệt 之chi 實thật 次thứ 別biệt 教giáo 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 量lượng 之chi 實thật 次thứ 圓viên 教giáo 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 作tác 之chi 實thật 前tiền 後hậu 諸chư 實thật (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 明minh 照chiếu 一nhất 實thật 者giả 此thử 亦diệc 置trí 別biệt 從tùng 通thông 非phi 但đãn 通thông 於ư 四tứ 悉tất 亦diệc 乃nãi 通thông 四tứ 四Tứ 諦Đế 故cố 云vân 生sanh 滅diệt 等đẳng 先tiên 列liệt 四tứ 實thật 次thứ 對đối 四tứ 教giáo 言ngôn 前tiền 後hậu 諸chư 實thật 云vân 云vân 者giả 文văn 但đãn 分phân 別biệt 四tứ 實thật 不bất 同đồng 應ưng 更cánh 分phần/phân 判phán 諸chư 實thật 麤thô 妙diệu 及cập 開khai 權quyền 等đẳng 。

○# 次thứ 明minh 照chiếu 無vô 諦đế 者giả 先tiên 通thông 序tự 意ý 次thứ 正chánh 明minh 照chiếu 境cảnh 。

次thứ 二nhị 十thập 智trí 無vô 諦đế 無vô 照chiếu 者giả 無vô 諦đế 無vô 別biệt 理lý 若nhược 於ư 四tứ 種chủng 四Tứ 諦Đế 得đắc 悟ngộ 不bất 復phục 見kiến 諦Đế 與dữ 不bất 諦đế 故cố 無vô 諦đế 亦diệc 通thông 也dã 。

初sơ 文văn 者giả 亦diệc 且thả 置trí 別biệt 存tồn 通thông 如như 前tiền 說thuyết 云vân 云vân 。

前tiền 七thất 智trí 照chiếu 生sanh 滅diệt 之chi 無vô 諦đế 生sanh 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 故cố 次thứ 五ngũ 智trí 照chiếu 無vô 生sanh 滅diệt 之chi 無vô 諦đế 生sanh 不bất 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 故cố 次thứ 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 量lượng 之chi 無vô 諦đế 不bất 生sanh 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 故cố 次thứ 四Tứ 智Trí 照chiếu 無vô 作tác 之chi 無vô 諦đế 不bất 生sanh 不bất 生sanh 不bất 可khả 說thuyết 故cố 。

○# 次thứ 前tiền 無vô 諦đế 下hạ 判phán 。

前tiền 無vô 諦đế 是thị 權quyền 後hậu 無vô 諦đế 是thị 實thật 此thử 就tựu 言ngôn 教giáo 。

○# 次thứ 若nhược 就tựu 下hạ 開khai 上thượng 諸chư 智trí 。

若nhược 就tựu 妙diệu 悟ngộ 同đồng 於ư 聖thánh 人nhân 心tâm 中trung 所sở 照chiếu 者giả 則tắc 不bất 見kiến 有hữu 權quyền 實thật 故cố 非phi 權quyền 非phi 實thật 空không 拳quyền 誑cuống 小tiểu 兒nhi 誘dụ 度độ 於ư 一nhất 切thiết 。 方phương 便tiện 說thuyết 權quyền 方phương 便tiện 說thuyết 實thật 會hội 理lý 之chi 時thời 無vô 復phục 權quyền 實thật 故cố 稱xưng 非phi 權quyền 非phi 實thật 為vi 妙diệu 也dã 。

通thông 論luận 開khai 者giả 非phi 不bất 須tu 悟ngộ 此thử 明minh 無vô 諦đế 故cố 斥xích 通thông 無vô 以dĩ 從tùng 別biệt 無vô 別biệt 又hựu 約ước 證chứng 者giả 防phòng 語ngữ 見kiến 故cố 故cố 須tu 言ngôn 悟ngộ 無vô 名danh 近cận 證chứng 故cố 須tu 言ngôn 之chi 乃nãi 至chí 以dĩ 此thử 一nhất 無vô 徧biến 開khai 前tiền 來lai 一nhất 切thiết 諸chư 智trí 同đồng 入nhập 此thử 無vô 共cộng 成thành 實thật 智trí 即tức 是thị 今kim 經kinh 之chi 正chánh 意ý 也dã 當đương 知tri 二nhị 十thập 並tịnh 是thị 空không 拳quyền 雖tuy 復phục 空không 拳quyền 漸tiệm 誘dụ 方phương 便tiện 皆giai 不bất 唐đường 捐quyên 。 況huống 復phục 開khai 時thời 即tức 權quyền 而nhi 實thật 今kim 從tùng 勝thắng 說thuyết 故cố 曰viết 雙song 非phi 故cố 權quyền 即tức 是thị 非phi 權quyền 非phi 實thật 。

(# △# 五ngũ 判phán )# 。

○# 五ngũ 明minh 判phán 者giả 為vi 二nhị 先tiên 判phán 次thứ 結kết 初sơ 又hựu 三tam 初sơ 約ước 智trí 以dĩ 判phán 次thứ 約ước 知tri 見kiến 四tứ 句cú 以dĩ 判phán 三tam 約ước 五ngũ 眼nhãn 初sơ 文văn 又hựu 二nhị 初sơ 一nhất 往vãng 略lược 判phán 。

五ngũ 明minh 麤thô 妙diệu 者giả 前tiền 十thập 二nhị 番phiên 智trí 是thị 麤thô 後hậu 八bát 番phiên 智trí 為vi 妙diệu 。

○# 次thứ 解giải 釋thích 釋thích 又hựu 二nhị 先tiên 明minh 十thập 二nhị 為vi 麤thô 。

何hà 者giả 藏tạng 通thông 等đẳng 佛Phật 自tự 是thị 無vô 常thường 亦diệc 不bất 說thuyết 常thường 彼bỉ 二Nhị 乘Thừa 菩Bồ 薩Tát 何hà 得đắc 聞văn 常thường 信tín 常thường 修tu 常thường 是thị 故cố 為vi 麤thô 。

○# 次thứ 別biệt 教giáo 下hạ 明minh 後hậu 八bát 為vi 妙diệu 於ư 中trung 為vi 二nhị 初sơ 通thông 明minh 八bát 妙diệu 次thứ 又hựu 別biệt 下hạ 料liệu 簡giản 初sơ 又hựu 三tam 初sơ 正chánh 明minh 別biệt 妙diệu 。

別biệt 教giáo 十thập 信tín 初sơ 已dĩ 聞văn 常thường 信tín 修tu 於ư 常thường 尚thượng 勝thắng 彼bỉ 佛Phật 何hà 況huống 餘dư 耶da 是thị 故cố 為vi 妙diệu 。

○# 次thứ 常thường 途đồ 下hạ 破phá 古cổ 。

常thường 途đồ 云vân 法pháp 華hoa 不bất 明minh 常thường 者giả 秖kỳ 是thị 三tam 藏tạng 意ý 耳nhĩ 。

○# 三tam 今kim 明minh 下hạ 顯hiển 正chánh 。

今kim 明minh 十thập 信tín 知tri 中trung 已dĩ 過quá 牟Mâu 尼Ni 則tắc 八bát 番phiên 為vi 妙diệu 也dã 。

言ngôn 今kim 明minh 十thập 信tín 至chí 八bát 番phiên 為vi 妙diệu 者giả 且thả 約ước 知tri 中trung 勝thắng 三tam 藏tạng 佛Phật 一nhất 往vãng 望vọng 前tiền 八bát 番phiên 俱câu 妙diệu 猶do 帶đái 教giáo 道đạo 故cố 須tu 更cánh 簡giản 。

○# 簡giản 中trung 又hựu 二nhị 先tiên 對đối 簡giản 次thứ 雙song 釋thích 。

又hựu 別biệt 教giáo 四Tứ 智Trí 三tam 麤thô 一nhất 妙diệu 圓viên 教giáo 四Tứ 智Trí 悉tất 皆giai 稱xưng 妙diệu 。

初sơ 云vân 別biệt 教giáo 四tứ 番phiên 三tam 麤thô 一nhất 妙diệu 今kim 依y 地địa 人nhân 以dĩ 存tồn 教giáo 道đạo 十Thập 地Địa 猶do 麤thô 何hà 況huống 十thập 信tín 若nhược 且thả 從tùng 登đăng 地địa 而nhi 為vi 證chứng 道đạo 故cố 一nhất 麤thô 二nhị 妙diệu 妙diệu 覺giác 果quả 頭đầu 本bổn 是thị 實thật 人nhân 是thị 故cố 為vi 妙diệu 又hựu 亦diệc 可khả 妙diệu 覺giác 是thị 權quyền 故cố 為vi 麤thô 十Thập 地Địa 是thị 實thật 故cố 為vi 妙diệu 故cố 云vân 中trung 道đạo 乃nãi 是thị 果quả 頭đầu 能năng 顯hiển 。

○# 次thứ 釋thích 又hựu 二nhị 先tiên 釋thích 別biệt 次thứ 釋thích 圓viên 先tiên 釋thích 別biệt 中trung 又hựu 三tam 初sơ 正chánh 判phán 別biệt 三tam 麤thô 一nhất 妙diệu 次thứ 類loại 下hạ 舉cử 藏tạng 通thông 以dĩ 例lệ 別biệt 圓viên 三tam 今kim 別biệt 下hạ 顯hiển 別biệt 例lệ 成thành 。

何hà 者giả 地địa 人nhân 云vân 中trung 道đạo 乃nãi 是thị 果quả 頭đầu 能năng 顯hiển 初sơ 心tâm 學học 者giả 仰ngưỡng 信tín 此thử 理lý 如như 藕ngẫu [糸*系]# 懸huyền 山sơn 故cố 說thuyết 信tín 行hành 皆giai 非phi 圓viên 意ý 也dã 故cố 十thập 信tín 智trí 為vi 麤thô 十thập 住trụ 正chánh 修tu 空không 傍bàng 修tu 假giả 中trung 十thập 行hành 正chánh 修tu 假giả 傍bàng 修tu 中trung 十thập 迴hồi 向hướng 始thỉ 正chánh 修tu 中trung 此thử 中trung 但đãn 理lý 不bất 具cụ 諸chư 法pháp 是thị 故cố 皆giai 麤thô 登đăng 地địa 智trí 破phá 無vô 明minh 見kiến 中trung 道đạo 證chứng 則tắc 為vi 妙diệu 。

初sơ 文văn 言ngôn 初sơ 心tâm 學học 者giả 等đẳng 者giả 謂vị 仰ngưỡng 信tín 中trung 理lý 登đăng 地địa 見kiến 中trung 而nhi 證chứng 是thị 妙diệu 如như 藕ngẫu 絲ti 懸huyền 山sơn 者giả 大đại 經kinh 十thập 六lục 云vân 若nhược 有hữu 人nhân 能năng 。 以dĩ 藕ngẫu 中trung 絲ti 懸huyền 須Tu 彌Di 山Sơn 可khả 思tư 議nghị 不phủ 。

不phủ 也dã 世Thế 尊Tôn 。 佛Phật 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 能năng 以dĩ 一nhất 念niệm 。 稱xưng 量lượng 生sanh 死tử 則tắc 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 今kim 明minh 圓viên 理lý 難nan 曉hiểu 但đãn 仰ngưỡng 信tín 而nhi 已dĩ 借tá 彼bỉ 況huống 喻dụ 如như 人nhân 聞văn 說thuyết 藕ngẫu 絲ti 懸huyền 山sơn 但đãn 信tín 而nhi 已dĩ 如như 聞văn 生sanh 死tử 有hữu 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 理lý 而nhi 但đãn 仰ngưỡng 信tín 不bất 能năng 一nhất 心tâm 。 即tức 如Như 來Lai 藏tạng 。 故cố 非phi 圓viên 意ý 餘dư 如như 文văn 。

(# △# 次thứ 舉cử 藏tạng 通thông 以dĩ 例lệ 別biệt 圓viên )# 。

類loại 如như 通thông 藏tạng 兩lưỡng 種chủng 俱câu 得đắc 道Đạo 而nhi 三tam 藏tạng 門môn 拙chuyết 。

(# △# 三tam 顯hiển 別biệt 例lệ 成thành )# 。

今kim 別biệt 教giáo 亦diệc 爾nhĩ 教giáo 門môn 皆giai 權quyền 而nhi 證chứng 是thị 妙diệu (# 云vân 云vân )# 。

(# △# 次thứ 釋thích 圓viên )# 。

圓viên 教giáo 四Tứ 智Trí 皆giai 妙diệu 者giả 如như 法Pháp 相tương/tướng 說thuyết 如như 說thuyết 而nhi 信tín 如như 理lý 而nhi 行hành 始thỉ 論luận 五ngũ 品phẩm 終chung 竟cánh 妙diệu 覺giác 實thật 而nhi 非phi 權quyền 是thị 故cố 皆giai 妙diệu 是thị 名danh 待đãi 麤thô 智trí 說thuyết 妙diệu 智trí 也dã 。

○# 次thứ 約ước 知tri 見kiến 判phán 者giả 又hựu 二nhị 初sơ 列liệt 四tứ 句cú 。

又hựu 約ước 知tri 見kiến 明minh 麤thô 妙diệu 者giả 知tri 與dữ 見kiến 云vân 何hà 然nhiên 分phân 別biệt 有hữu 四tứ 不bất 知tri 不bất 見kiến 。 知tri 非phi 見kiến 見kiến 非phi 知tri 亦diệc 知tri 亦diệc 見kiến 。

○# 次thứ 釋thích 釋thích 中trung 先tiên 約ước 四tứ 教giáo 明minh 知tri 見kiến 次thứ 以dĩ 佛Phật 智trí 攝nhiếp 之chi 初sơ 文văn 又hựu 二nhị 先tiên 略lược 列liệt 三tam 藏tạng 及cập 圓viên 。

先tiên 約ước 三tam 藏tạng 釋thích 後hậu 約ước 圓viên 釋thích 中trung 間gian 例lệ 可khả 解giải 。

○# 次thứ 正chánh 釋thích 。

凡phàm 夫phu 不bất 聞văn 故cố 不bất 知tri 不bất 證chứng 故cố 不bất 見kiến 五ngũ 停đình 四tứ 念niệm 至chí 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 聞văn 故cố 名danh 知tri 未vị 證chứng 故cố 非phi 見kiến 辟Bích 支Chi 佛Phật 。 不bất 聞văn 故cố 非phi 知tri 自tự 然nhiên 證chứng 故cố 是thị 見kiến 四Tứ 果Quả 聞văn 故cố 亦diệc 是thị 知tri 證chứng 故cố 亦diệc 是thị 見kiến 傳truyền 傳truyền 判phán 麤thô 妙diệu 可khả 解giải 約ước 圓viên 教giáo 釋thích 者giả 七thất 方phương 便tiện 不bất 聞văn 故cố 不bất 知tri 未vị 證chứng 故cố 不bất 見kiến 五ngũ 品phẩm 六lục 根căn 聞văn 故cố 知tri 未vị 證chứng 。 故cố 不bất 見kiến 發phát 宿túc 習tập 者giả 名danh 見kiến 不bất 從tùng 聞văn 故cố 不bất 知tri 稟bẩm 教giáo 證chứng 入nhập 者giả 亦diệc 知tri 亦diệc 見kiến 此thử 節tiết 節tiết 傳truyền 為vi 麤thô 妙diệu 。

釋thích 中trung 藏tạng 圓viên 如như 文văn 通thông 教giáo 亦diệc 以dĩ 博bác 地địa 凡phàm 夫phu 為vi 不bất 知tri 不bất 見kiến 。 乾can/kiền/càn 慧tuệ 性tánh 地địa 為vi 知tri 而nhi 不bất 見kiến 發phát 習tập 者giả 為vi 見kiến 而nhi 非phi 知tri 見kiến 地địa 已dĩ 去khứ 亦diệc 知tri 亦diệc 見kiến 別biệt 教giáo 不bất 知tri 不bất 見kiến 。 同đồng 前tiền 凡phàm 夫phu 地địa 前tiền 知tri 而nhi 非phi 見kiến 發phát 習tập 者giả 見kiến 而nhi 非phi 知tri 登đăng 地địa 已dĩ 去khứ 亦diệc 知tri 亦diệc 見kiến 。

○# 次thứ 以dĩ 佛Phật 智trí 攝nhiếp 之chi 者giả 又hựu 四tứ 初sơ 略lược 舉cử 次thứ 如như 經kinh 下hạ 引dẫn 經kinh 解giải 釋thích 三tam 方phương 便tiện 下hạ 歎thán 四tứ 如như 此thử 下hạ 結kết 歸quy 。

究cứu 竟cánh 而nhi 論luận 前tiền 來lai 二nhị 十thập 種chủng 智trí 略lược 而nhi 言ngôn 之chi 。 不bất 出xuất 權quyền 實thật 二nhị 智trí 。

初sơ 文văn 者giả 諸chư 境cảnh 本bổn 是thị 如Như 來Lai 一nhất 體thể 權quyền 實thật 為vì 眾chúng 生sanh 故cố 。 隨tùy 機cơ 且thả 分phần/phân 今kim 更cánh 從tùng 本bổn 說thuyết 故cố 云vân 究cứu 而nhi 言ngôn 之chi 。

如như 經kinh 如Như 來Lai 方phương 便tiện 。 知tri 見kiến 波Ba 羅La 蜜Mật 皆giai 悉tất 具cụ 足túc 。 即tức 緫# 束thúc 得đắc 前tiền 來lai 諸chư 權quyền 智trí 也dã 如Như 來Lai 知tri 見kiến 。 廣quảng 大đại 深thâm 遠viễn 即tức 是thị 緫# 束thúc 前tiền 來lai 實thật 智trí 也dã 。

次thứ 引dẫn 經kinh 釋thích 中trung 既ký 言ngôn 方phương 便tiện 是thị 故cố 屬thuộc 權quyền 既ký 云vân 具cụ 足túc 故cố 非phi 異dị 體thể 既ký 云vân 深thâm 遠viễn 故cố 屬thuộc 實thật 也dã 復phục 云vân 廣quảng 大đại 是thị 即tức 權quyền 故cố 。

○# 方phương 便tiện 下hạ 歎thán 意ý 者giả 又hựu 三tam 初sơ 正chánh 歎thán 。

方phương 便tiện 既ký 其kỳ 具cụ 足túc 何hà 所sở 不bất 該cai 知tri 見kiến 既ký 其kỳ 廣quảng 大đại 深thâm 遠viễn 何hà 所sở 不bất 攝nhiếp 。

言ngôn 具cụ 足túc 等đẳng 者giả 具cụ 足túc 之chi 權quyền 即tức 實thật 而nhi 論luận 權quyền 廣quảng 大đại 之chi 實thật 即tức 權quyền 而nhi 論luận 實thật 。

○# 次thứ 境cảnh 淵uyên 下hạ 結kết 歎thán 。

境cảnh 淵uyên 無vô 邊biên 智trí 水thủy 莫mạc 測trắc 。

實thật 境cảnh 淵uyên 深thâm 故cố 豎thụ 極cực 權quyền 境cảnh 無vô 邊biên 故cố 橫hoạnh/hoành 徧biến 橫hoạnh/hoành 豎thụ 之chi 水thủy 難nan 量lương 故cố 智trí 不bất 可khả 測trắc 也dã 。

○# 三tam 唯duy 佛Phật 下hạ 舉cử 果quả 智trí 以dĩ 歎thán 。

唯duy 佛Phật 與dữ 佛Phật 。 乃nãi 能năng 究cứu 盡tận 。

○# 四tứ 結kết 歸quy 中trung 二nhị 初sơ 結kết 歸quy 眼nhãn 智trí 次thứ 判phán 初sơ 文văn 三tam 初sơ 明minh 眼nhãn 智trí 。

如như 此thử 知tri 見kiến 即tức 是thị 眼nhãn 智trí 眼nhãn 即tức 五ngũ 眼nhãn 具cụ 足túc 。 智trí 即tức 三tam 智trí 一nhất 心tâm 。

○# 次thứ 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 下hạ 明minh 眼nhãn 智trí 所sở 知tri 所sở 見kiến 。

一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 知tri 於ư 實thật 兩lưỡng 智trí 知tri 於ư 權quyền 佛Phật 眼nhãn 見kiến 於ư 實thật 四tứ 眼nhãn 見kiến 於ư 權quyền 。

○# 三tam 此thử 知tri 下hạ 明minh 相tướng 即tức 。

此thử 知tri 即tức 是thị 見kiến 此thử 見kiến 即tức 是thị 知tri 。

對đối 前tiền 諸chư 智trí 諸chư 智trí 是thị 麤thô 此thử 之chi 知tri 見kiến 名danh 之chi 為vi 妙diệu 也dã 。

○# 三tam 約ước 五ngũ 眼nhãn 者giả 前tiền 明minh 來lai 意ý 者giả 前tiền 已dĩ 明minh 智trí 知tri 次thứ 以dĩ 知tri 見kiến 四tứ 句cú 分phân 別biệt 以dĩ 顯hiển 於ư 眼nhãn 眼nhãn 秖kỳ 是thị 見kiến 智trí 秖kỳ 是thị 知tri 故cố 云vân 為vi 未vị 了liễu 者giả 。

若nhược 得đắc 知tri 見kiến 中trung 意ý 不bất 復phục 論luận 五ngũ 眼nhãn 迷mê 者giả 未vị 了liễu 更cánh 約ước 眼nhãn 明minh 麤thô 妙diệu 。

○# 釋thích 中trung 為vi 三tam 初sơ 正chánh 明minh 五ngũ 眼nhãn 次thứ 約ước 教giáo 三tam 總tổng 結kết 。

如như 肉nhục 眼nhãn 盲manh 閉bế 何hà 由do 見kiến 色sắc 徒đồ 聞văn 人nhân 說thuyết 起khởi 種chủng 種chủng 想tưởng 終chung 非phi 真chân 見kiến 欲dục 令linh 眼nhãn 開khai 應ưng 須tu 治trị 膜mô 那na 得đắc 閉bế 眼nhãn 執chấp 諍tranh 何hà 益ích 耶da 閉bế 眼nhãn 想tưởng 則tắc 麤thô 眼nhãn 開khai 見kiến 則tắc 妙diệu 天thiên 眼nhãn 未vị 開khai 不bất 見kiến 障chướng 外ngoại 為vi 麤thô 修tu 禪thiền 定định 願nguyện 智trí 之chi 力lực 能năng 發phát 得đắc 淨tịnh 色sắc 徹triệt 障chướng 內nội 外ngoại 明minh 闇ám 無vô 隔cách 慧tuệ 眼nhãn 未vị 開khai 常thường 行hành 死tử 逕kính 假giả 令linh 情tình 想tưởng 亦diệc 復phục 非phi 實thật 故cố 為vi 麤thô 無vô 漏lậu 豁hoát 發phát 故cố 稱xưng 為vi 妙diệu 諦đế 理lý 明minh 了liễu 故cố 稱xưng 妙diệu 法Pháp 眼nhãn 未vị 開khai 差sai 機cơ 說thuyết 法Pháp 如như 身thân 子tử 僻tích 教giáo 滿mãn 願nguyện 穢uế 器khí 名danh 為vi 麤thô 破phá 障chướng 通thông 無vô 知tri 分phân 別biệt 藥dược 病bệnh 名danh 之chi 為vi 妙diệu 佛Phật 眼nhãn 不bất 開khai 不bất 見kiến 實thật 相tướng 故cố 文văn 云vân 二Nhị 乘Thừa 之chi 人nhân 。 及cập 新tân 發phát 心tâm 者giả 。 不bất 退thoái 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 不bất 能năng 知tri 。 故cố 四tứ 眼nhãn 皆giai 麤thô 除trừ 諸chư 菩Bồ 薩Tát 眾chúng 。 信tín 力lực 堅kiên 固cố 者giả 。 以dĩ 信tín 得đắc 入nhập 。 相tương 似tự 佛Phật 眼nhãn 能năng 開khai 真chân 佛Phật 知tri 見kiến 乃nãi 名danh 為vi 妙diệu 。

先tiên 五ngũ 眼nhãn 具cụ 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 三tam 記ký 今kim 肉nhục 眼nhãn 中trung 言ngôn 開khai 閉bế 者giả 不bất 了liễu 因nhân 緣duyên 麤thô 色sắc 等đẳng 為vi 閉bế 若nhược 了liễu 為vi 開khai 天thiên 眼nhãn 中trung 云vân 願nguyện 智trí 力lực 者giả 願nguyện 智trí 謂vị 超siêu 越việt 三tam 昧muội 超siêu 越việt 三tam 昧muội 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 九cửu 記ký 身thân 子tử 僻tích 教giáo 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 五ngũ 記ký 滿mãn 願nguyện 穢uế 器khí 者giả 滿mãn 願nguyện 此thử 音âm 富phú 樓lâu 那na 彼bỉ 稱xưng 如như 淨tịnh 名danh 中trung 云vân 無vô 以dĩ 穢uế 食thực 。 置trí 於ư 寶bảo 器khí 。 無vô 以dĩ 日nhật 光quang 。 等đẳng 彼bỉ 螢huỳnh 火hỏa 。 等đẳng 破phá 障chướng 通thông 無vô 知tri 者giả 通thông 謂vị 神thần 通thông 塵trần 沙sa 無vô 知tri 障chướng 於ư 化hóa 道đạo 今kim 破phá 此thử 惑hoặc 故cố 云vân 破phá 障chướng 通thông 無vô 知tri 二Nhị 乘Thừa 等đẳng 不bất 知tri 具cụ 如như 方phương 便tiện 品phẩm 疏sớ/sơ 云vân 信tín 力lực 謂vị 五ngũ 品phẩm 堅kiên 固cố 謂vị 六lục 根căn 此thử 即tức 除trừ 知tri 以dĩ 顯hiển 不bất 知tri 。

諸chư 教giáo 多đa 說thuyết 四tứ 眼nhãn 或hoặc 帶đái 四tứ 眼nhãn 說thuyết 佛Phật 眼nhãn 是thị 故cố 為vi 麤thô 今kim 經kinh 獨độc 說thuyết 佛Phật 眼nhãn 是thị 故cố 為vi 妙diệu 。

是thị 為vi 待đãi 麤thô 為vi 妙diệu 也dã 。

約ước 教giáo 及cập 結kết 可khả 知tri 。

○# 六lục 明minh 開khai 中trung 二nhị 先tiên 約ước 智trí 開khai 次thứ 約ước 眼nhãn 開khai 若nhược 知tri 見kiến 不bất 異dị 眼nhãn 智trí 故cố 不bất 須tu 約ước 之chi 論luận 開khai 亦diệc 為vi 未vị 了liễu 者giả 重trọng/trùng 為vi 開khai 之chi 先tiên 約ước 智trí 中trung 又hựu 二nhị 先tiên 總tổng 明minh 所sở 開khai 。

六lục 明minh 開khai 麤thô 顯hiển 妙diệu 者giả 前tiền 十thập 六lục 番phiên 智trí 若nhược 不bất 決quyết 了liễu 。 但đãn 是thị 麤thô 智trí 若nhược 得đắc 決quyết 了liễu 悉tất 成thành 妙diệu 智trí 。

一nhất 十thập 六lục 番phiên 須tu 開khai 。

○# 次thứ 何hà 者giả 下hạ 釋thích 又hựu 二nhị 先tiên 釋thích 次thứ 結kết 初sơ 又hựu 二nhị 初sơ 開khai 藏tạng 通thông 十thập 二nhị 番phiên 次thứ 開khai 別biệt 教giáo 四tứ 番phiên 初sơ 又hựu 二nhị 初sơ 明minh 開khai 世thế 智trí 次thứ 開khai 十thập 一nhất 智trí 初sơ 又hựu 二nhị 初sơ 明minh 世thế 智trí 。

何hà 者giả 如như 妙Diệu 莊Trang 嚴Nghiêm 王Vương 。 先tiên 是thị 外ngoại 道đạo 世thế 智trí 聞văn 法Pháp 華Hoa 經Kinh 。 便tiện 得đắc 決quyết 了liễu 。 以dĩ 邪tà 相tương/tướng 入nhập 正chánh 相tương/tướng 於ư 諸chư 見kiến 不bất 動động 。 而nhi 修tu 三tam 十thập 七thất 。 品phẩm 不bất 捨xả 八bát 邪tà 而nhi 入nhập 八bát 正chánh 即tức 是thị 決quyết 於ư 世thế 智trí 得đắc 入nhập 妙diệu 智trí 。

○# 次thứ 略lược 結kết 位vị 。

或hoặc 與dữ 五ngũ 品phẩm 齊tề 或hoặc 與dữ 相tương 似tự 齊tề 或hoặc 與dữ 分phần/phân 得đắc 齊tề 節tiết 節tiết 有hữu 入nhập 義nghĩa 細tế 作tác (# 云vân 云vân )# 。

(# △# 次thứ 開khai 十thập 一nhất 智trí )# 。

○# 次thứ 又hựu 二nhị 初sơ 若nhược 五ngũ 停đình 下hạ 略lược 開khai 十thập 一nhất 。

若nhược 五ngũ 停đình 方phương 便tiện 智trí 乃nãi 至chí 通thông 教giáo 佛Phật 等đẳng 智trí 若nhược 不bất 決quyết 了liễu 。 即tức 是thị 麤thô 智trí 今kim 開khai 權quyền 顯hiển 實thật 汝nhữ 等đẳng 所sở 行hành 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。 來lai 入nhập 妙diệu 位vị 。

○# 次thứ 須tu 一nhất 一nhất 將tương 十thập 二nhị 番phiên 智trí 來lai 等đẳng 者giả 略lược 明minh 格cách 位vị 。

須tu 一nhất 一nhất 將tương 十thập 二nhị 番phiên 智trí 來lai 入nhập 圓viên 妙diệu 四Tứ 智Trí 或hoặc 入nhập 五ngũ 品phẩm 相tương 似tự 分phần/phân 得đắc 等đẳng 智trí (# 云vân 云vân )# 。

故cố 此thử 藏tạng 七thất 通thông 五ngũ 隨tùy 智trí 高cao 下hạ 按án 位vị 進tiến 入nhập 當đương 體thể 即tức 按án 位vị 進tiến 入nhập 即tức 不bất 定định 。

○# 次thứ 別biệt 教giáo 。

又hựu 決quyết 了liễu 別biệt 教giáo 歷lịch 別biệt 之chi 智trí 入nhập 於ư 妙diệu 智trí 當đương 體thể 即tức 是thị 某mỗ 位vị 進tiến 入nhập 是thị 某mỗ 位vị 細tế 捒# (# 云vân 云vân )# 。

如như 文văn 。

○# 次thứ 總tổng 判phán 結kết 名danh 。

十thập 六lục 麤thô 智trí 皆giai 成thành 妙diệu 智trí 無vô 麤thô 可khả 待đãi 即tức 是thị 絕tuyệt 待đãi 智trí 妙diệu 也dã 。

可khả 知tri 。

○# 次thứ 約ước 五ngũ 眼nhãn 者giả 初sơ 明minh 開khai 次thứ 料liệu 簡giản 初sơ 文văn 二nhị 先tiên 總tổng 開khai 。

復phục 次thứ 開khai 麤thô 眼nhãn 為vi 妙diệu 眼nhãn 者giả 餘dư 經kinh 雖tuy 說thuyết 為vi 五ngũ 眼nhãn 五ngũ 眼nhãn 不bất 融dung 是thị 故cố 為vi 麤thô 今kim 經kinh 決quyết 了liễu 四tứ 眼nhãn 令linh 入nhập 佛Phật 眼nhãn 。

○# 次thứ 別biệt 開khai 別biệt 開khai 又hựu 二nhị 先tiên 開khai 次thứ 結kết 初sơ 文văn 中trung 初sơ 肉nhục 眼nhãn 又hựu 三tam 初sơ 正chánh 開khai 。

文văn 云vân 父phụ 母mẫu 所sở 生sanh 眼nhãn 。 遂toại 得đắc 清thanh 淨tịnh 。

○# 次thứ 學học 大Đại 乘Thừa 下hạ 引dẫn 證chứng 。

學học 大Đại 乘Thừa 者giả 。 雖tuy 有hữu 肉nhục 眼nhãn 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 。

○# 三tam 即tức 是thị 下hạ 結kết 。

即tức 是thị 決quyết 了liễu 肉nhục 眼nhãn 名danh 為vi 佛Phật 眼nhãn 也dã 。

○# 次thứ 天thiên 眼nhãn 中trung 二nhị 先tiên 引dẫn 經kinh 明minh 開khai 次thứ 結kết 。

淨tịnh 名danh 云vân 世thế 孰thục 有hữu 真chân 天thiên 眼nhãn 者giả 有hữu 佛Phật 世Thế 尊Tôn 。 不bất 以dĩ 二nhị 相tướng 。 見kiến 諸chư 佛Phật 國quốc 。

初sơ 文văn 奪đoạt 那na 律luật 所sở 見kiến 非phi 真chân 即tức 指chỉ 世Thế 尊Tôn 不bất 二nhị 相tương 見kiến 為vi 真chân 天thiên 眼nhãn 那na 律luật 但đãn 得đắc 彈đàn 斥xích 之chi 益ích 不bất 名danh 為vi 開khai 正chánh 令linh 梵Phạm 王Vương 所sở 得đắc 天thiên 眼nhãn 即tức 彼bỉ 有hữu 相tương/tướng 為vi 不bất 二nhị 相tướng 故cố 名danh 為vi 開khai 。

此thử 即tức 是thị 決quyết 了liễu 天thiên 眼nhãn 即tức 是thị 佛Phật 眼nhãn 也dã 。

願nguyện 得đắc 如như 世Thế 尊Tôn 。 慧tuệ 眼nhãn 第đệ 一nhất 淨tịnh 。 即tức 是thị 決quyết 了liễu 慧tuệ 眼nhãn 能năng 得đắc 入nhập 妙diệu 。

次thứ 決quyết 慧tuệ 眼nhãn 中trung 開khai 麤thô 慧tuệ 眼nhãn 成thành 妙diệu 慧tuệ 眼nhãn 故cố 云vân 願nguyện 得đắc 如như 世Thế 尊Tôn 等đẳng 也dã 。

決quyết 法Pháp 眼nhãn 入nhập 妙diệu 者giả 邊biên 際tế 智trí 滿mãn 是thị 也dã 。

決quyết 法Pháp 眼nhãn 中trung 云vân 邊biên 際tế 智trí 滿mãn 者giả 決quyết 別biệt 地địa 前tiền 法Pháp 眼nhãn 來lai 至chí 等đẳng 覺giác 入nhập 重trọng/trùng 玄huyền 門môn 不bất 思tư 議nghị 眼nhãn 。 故cố 下hạ 第đệ 五ngũ 卷quyển 釋thích 圓viên 位vị 中trung 云vân 觀quán 達đạt 無vô 始thỉ 無vô 明minh 源nguyên 底để 邊biên 際tế 智trí 滿mãn 名danh 為vi 等Đẳng 覺Giác 。 即tức 成thành 圓viên 門môn 徧biến 應ưng 法Pháp 界Giới 名danh 入nhập 重trọng/trùng 玄huyền 不bất 同đồng 別biệt 教giáo 教giáo 道đạo 重trọng/trùng 玄huyền 居cư 妙diệu 覺giác 邊biên 名danh 邊biên 際tế 智trí 滿mãn 亦diệc 可khả 以dĩ 佛Phật 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 用dụng 為vi 邊biên 際tế 智trí 以dĩ 為vi 法Pháp 眼nhãn 。

四tứ 眼nhãn 融dung 入nhập 佛Phật 眼nhãn 寂tịch 而nhi 常thường 照chiếu 故cố 文văn 云vân 決quyết 了liễu 聲Thanh 聞Văn 法Pháp 。 是thị 諸chư 經Kinh 之chi 王vương 。

次thứ 佛Phật 眼nhãn 中trung 不bất 復phục 別biệt 論luận 但đãn 云vân 四tứ 眼nhãn 融dung 入nhập 以dĩ 釋thích 佛Phật 眼nhãn 相tương/tướng 也dã 。

○# 五ngũ 眼nhãn 下hạ 結kết 。

五ngũ 眼nhãn 具cụ 足túc 。 成thành 菩Bồ 提Đề 開khai 佛Phật 知tri 見kiến 。 故cố 稱xưng 為vi 妙diệu 。

可khả 知tri 。

(# △# 次thứ 料liệu 簡giản )# 。

問vấn 佛Phật 眼nhãn 開khai 乃nãi 名danh 為vi 妙diệu 六lục 根căn 雖tuy 淨tịnh 云vân 何hà 為vi 妙diệu 答đáp 佛Phật 眼nhãn 雖tuy 未vị 開khai 已dĩ 能năng 圓viên 學học 圓viên 信tín 如như 迦ca 陵lăng 頻tần 伽già 鳥điểu 。 雖tuy 在tại 㲉xác 中trung 音âm 聲thanh 已dĩ 勝thắng 諸chư 鳥điểu 即tức 是thị 假giả 名danh 相tướng 似tự 等đẳng 妙diệu 若nhược 開khai 即tức 是thị 分phần/phân 妙diệu 究cứu 竟cánh 妙diệu (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 料liệu 簡giản 中trung 問vấn 佛Phật 眼nhãn 至chí 為vi 妙diệu 者giả 問vấn 前tiền 開khai 肉nhục 眼nhãn 中trung 引dẫn 法pháp 華hoa 經kinh 六lục 根căn 清thanh 淨tịnh 。 文văn 也dã 迦ca 陵lăng 頻tần 伽già 。 如như 止Chỉ 觀Quán 第đệ 一nhất 記ký 言ngôn 若nhược 開khai 者giả 謂vị 若nhược 進tiến 入nhập 論luận 開khai 或hoặc 入nhập 分phần/phân 證chứng 等đẳng 也dã 。

(# △# 二nhị 對đối 境cảnh 論luận 智trí )# 。

○# 次thứ 對đối 境cảnh 明minh 智trí 中trung 自tự 二nhị 先tiên 標tiêu 列liệt 。

二nhị 對đối 境cảnh 明minh 智trí 又hựu 二nhị 一nhất 對đối 五ngũ 境cảnh 二nhị 展triển 轉chuyển 相tương 照chiếu 對đối 境cảnh 。

○# 次thứ 釋thích 釋thích 初sơ 文văn 先tiên 略lược 明minh 十thập 如như 意ý 次thứ 對đối 六lục 境cảnh 前tiền 單đơn 明minh 智trí 若nhược 不bất 對đối 境cảnh 後hậu 人nhân 將tương 何hà 為vi 妙diệu 觀quán 所sở 託thác 問vấn 前tiền 明minh 智trí 中trung 已dĩ 云vân 照chiếu 境cảnh 即tức 是thị 對đối 境cảnh 明minh 智trí 已dĩ 竟cánh 何hà 煩phiền 復phục 立lập 此thử 中trung 一nhất 門môn 答đáp 前tiền 言ngôn 照chiếu 者giả 或hoặc 對đối 或hoặc 互hỗ 通thông 總tổng 而nhi 說thuyết 但đãn 云vân 生sanh 滅diệt 智trí 照chiếu 生sanh 滅diệt 境cảnh 故cố 脩tu 觀quán 者giả 未vị 可khả 措thố 心tâm 故cố 今kim 一nhất 一nhất 明minh 其kỳ 行hành 相tương/tướng 初sơ 明minh 十thập 如như 。

初sơ 應ứng 對đối 十thập 如như 境cảnh 此thử 既ký 一nhất 經kinh 之chi 意ý 處xứ 處xứ 說thuyết 之chi 可khả 解giải 故cố 不bất 復phục 釋thích 。

如như 文văn 。

(# △# 次thứ 對đối 六lục 境cảnh )# 。

○# 次thứ 因nhân 緣duyên 智trí 中trung 先tiên 引dẫn 經kinh 次thứ 釋thích 相tương/tướng 。

次thứ 對đối 四tứ 種chủng 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 明minh 智trí 者giả 大đại 經Kinh 云vân 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 有hữu 四tứ 種chủng 觀quán 下hạ 智trí 觀quán 故cố 得đắc 聲Thanh 聞Văn 菩Bồ 提Đề 。 中trung 智trí 觀quán 故cố 得đắc 緣Duyên 覺Giác 菩Bồ 提Đề 。 上thượng 智trí 觀quán 故cố 得đắc 菩Bồ 薩Tát 菩Bồ 提Đề 。 上thượng 上thượng 智trí 觀quán 故cố 。 得đắc 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。

初sơ 引dẫn 經Kinh 云vân 下hạ 中trung 上thượng 上thượng 上thượng 者giả 大đại 經kinh 二nhị 十thập 五ngũ 云vân 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 凡phàm 有hữu 四tứ 種chủng 。 謂vị 下hạ 中trung 上thượng 上thượng 上thượng 下hạ 智trí 觀quán 故cố 不bất 見kiến 佛Phật 性tánh 以dĩ 不bất 見kiến 故cố 。 得đắc 聲Thanh 聞Văn 菩Bồ 提Đề 。 中trung 智trí 觀quán 者giả 不bất 見kiến 佛Phật 性tánh 以dĩ 不bất 見kiến 故cố 。 得đắc 緣Duyên 覺Giác 菩Bồ 提Đề 。 上thượng 智trí 觀quán 者giả 見kiến 不bất 了liễu 了liễu 不bất 了liễu 了liễu 故cố 住trụ 十thập 住trụ 地địa 上thượng 上thượng 智trí 觀quán 故cố 見kiến 則tắc 了liễu 了liễu 得đắc 阿a 耨nậu 菩Bồ 提Đề 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 名danh 為vi 佛Phật 性tánh 佛Phật 性tánh 者giả 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 空không 。 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 空không 。 名danh 為vi 中Trung 道Đạo 。 中trung 道đạo 名danh 佛Phật 佛Phật 名danh 涅Niết 槃Bàn 今kim 文văn 銷tiêu 釋thích 從tùng 彼bỉ 得đắc 名danh 人nhân 不bất 見kiến 之chi 。 秖kỳ 謂vị 因nhân 緣duyên 為vi 緣Duyên 覺Giác 觀quán 法pháp 又hựu 婆bà 沙sa 亦diệc 云vân 無vô 明minh 緣duyên 行hành 。 三tam 種chủng 不bất 同đồng 若nhược 上thượng 智trí 觀quán 於ư 緣duyên 相tương/tướng 得đắc 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 中trung 智trí 觀quán 於ư 緣duyên 相tương/tướng 得đắc 緣Duyên 覺Giác 菩Bồ 提Đề 。 若nhược 下hạ 智trí 觀quán 於ư 緣duyên 相tương/tướng 得đắc 聲Thanh 聞Văn 菩Bồ 提Đề 。 以dĩ 緣duyên 有hữu 體thể 故cố 轉chuyển 下hạ 作tác 中trung 轉chuyển 中trung 作tác 上thượng 故cố 知tri 論luận 文văn 雖tuy 有hữu 三tam 品phẩm 但đãn 成thành 下hạ 智trí 又hựu 準chuẩn 阿a 含hàm 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 有hữu 逆nghịch 有hữu 順thuận 從tùng 無vô 明minh 至chí 老lão 死tử 。 名danh 順thuận 從tùng 老lão 死tử 至chí 無vô 明minh 為vi 逆nghịch 生sanh 滅diệt 皆giai 然nhiên 自tự 為vi 藏tạng 教giáo 中trung 乘thừa 觀quán 因nhân 緣duyên 法pháp 大đại 經kinh 文văn 通thông 又hựu 欲dục 順thuận 四Tứ 諦Đế 觀quán 故cố 並tịnh 初sơ 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 等đẳng 以dĩ 現hiện 五ngũ 果quả 受thọ 居cư 初sơ 故cố 也dã 。

○# 次thứ 何hà 者giả 下hạ 釋thích 又hựu 二nhị 先tiên 總tổng 明minh 今kim 意ý 次thứ 歷lịch 教giáo 解giải 釋thích 初sơ 文văn 又hựu 二nhị 先tiên 敘tự 大đại 意ý 。

何hà 者giả 十thập 二nhị 。 因nhân 緣duyên 本bổn 是thị 一nhất 境cảnh 緣duyên 解giải 不bất 同đồng 開khai 成thành 四tứ 種chủng 。

○# 次thứ 得đắc 名danh 所sở 以dĩ 若nhược 通thông 而nhi 言ngôn 之chi 教giáo 教giáo 各các 有hữu 上thượng 中trung 下hạ 。 人nhân 具cụ 如như 婆bà 沙sa 文văn 意ý 今kim 從tùng 別biệt 對đối 故cố 從tùng 下hạ 以dĩ 標tiêu 下hạ 等đẳng 於ư 中trung 二nhị 先tiên 各các 明minh 次thứ 以dĩ 四tứ 教giáo 下hạ 結kết 歎thán 。

今kim 以dĩ 四tứ 教giáo 意ý 釋thích 之chi 三tam 藏tạng 具cụ 有hữu 三tam 人nhân 而nhi 皆giai 以dĩ 析tích 智trí 觀quán 界giới 內nội 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 事sự 為vi 初sơ 門môn 然nhiên 析tích 智trí 淺thiển 弱nhược 三tam 人nhân 之chi 中trung 聲Thanh 聞Văn 最tối 劣liệt 以dĩ 劣liệt 人nhân 標tiêu 淺thiển 法pháp 故cố 名danh 下hạ 智trí 通thông 教giáo 亦diệc 有hữu 三tam 人nhân 同đồng 以dĩ 體thể 智trí 觀quán 界giới 內nội 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 理lý 體thể 法pháp 雖tuy 深thâm 望vọng 藏tạng 為vi 巧xảo 望vọng 別biệt 未vị 巧xảo 三tam 人nhân 之chi 中trung 緣Duyên 覺Giác 是thị 中trung 以dĩ 中trung 人nhân 名danh 通thông 法pháp 故cố 言ngôn 中trung 智trí 別biệt 教giáo 佛Phật 與dữ 菩Bồ 薩Tát 俱câu 。 知tri 界giới 外ngoại 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 事sự 次thứ 第đệ 菩Bồ 薩Tát 比tỉ 佛Phật 猶do 未vị 是thị 上thượng 比tỉ 於ư 通thông 藏tạng 則tắc 是thị 上thượng 法pháp 故cố 以dĩ 上thượng 智trí 當đương 名danh 也dã 圓viên 教giáo 佛Phật 與dữ 菩Bồ 薩Tát 俱câu 。 觀quán 界giới 外ngoại 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 理lý 初sơ 心tâm 即tức 事sự 而nhi 中trung 此thử 法pháp 最tối 勝thắng 故cố 以dĩ 佛Phật 當đương 名danh 故cố 言ngôn 上thượng 上thượng 智trí 觀quán 也dã 。

初sơ 文văn 自tự 為vi 四tứ 別biệt 。

(# △# 次thứ 結kết 歎thán )# 。

以dĩ 四tứ 教giáo 釋thích 四tứ 觀quán 於ư 義nghĩa 允duẫn 合hợp (# 云vân 云vân )# 。

○# 次thứ 歷lịch 教giáo 中trung 二nhị 先tiên 釋thích 次thứ 明minh 判phán 開khai 初sơ 文văn 自tự 為vi 四tứ 別biệt 如như 諸chư 觀quán 法pháp 皆giai 從tùng 受thọ 起khởi 者giả 若nhược 支chi 佛Phật 人nhân 自tự 起khởi 觀quán 者giả 應ưng 如như 阿a 含hàm 生sanh 滅diệt 各các 有hữu 逆nghịch 順thuận 觀quán 境cảnh 但đãn 作tác 此thử 觀quán 自tự 滅diệt 諸chư 惑hoặc 今kim 大đại 小tiểu 偏thiên 圓viên 共cộng 為vi 觀quán 法pháp 況huống 因nhân 緣duyên 四Tứ 諦Đế 名danh 異dị 義nghĩa 同đồng 四Tứ 諦Đế 觀quán 苦khổ 為vi 初sơ 門môn 故cố 今kim 觀quán 因nhân 緣duyên 亦diệc 初sơ 起khởi 苦khổ 道đạo 如như 四tứ 四Tứ 諦Đế 苦khổ 並tịnh 居cư 初sơ 故cố 四tứ 觀quán 緣duyên 咸hàm 從tùng 受thọ 起khởi 知tri 苦khổ 斷đoạn 集tập 。 次thứ 第đệ 不bất 殊thù 用dụng 智trí 見kiến 異dị 理lý 須tu 分phần/phân 此thử 四tứ 也dã 初sơ 觀quán 生sanh 滅diệt 中trung 又hựu 四tứ 初sơ 推thôi 受thọ 以dĩ 至chí 無vô 明minh 次thứ 推thôi 無vô 明minh 以dĩ 感cảm 現hiện 報báo 三tam 觀quán 此thử 下hạ 用dụng 觀quán 四tứ 則tắc 是thị 下hạ 結kết 名danh 。

所sở 言ngôn 下hạ 智trí 觀quán 者giả 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 觸xúc 由do 入nhập 入nhập 由do 名danh 色sắc 名danh 色sắc 由do 識thức 識thức 由do 行hàng 行hàng 由do 無vô 明minh 無vô 明minh 顛điên 倒đảo 不bất 善thiện 思tư 惟duy 。 致trí 不bất 善thiện 行hành 感cảm 四tứ 趣thú 識thức 名danh 色sắc 等đẳng 若nhược 善thiện 思tư 惟duy 致trí 善thiện 行hành 感cảm 人nhân 天thiên 識thức 名danh 色sắc 等đẳng 。

初sơ 二nhị 文văn 者giả 推thôi 現hiện 苦khổ 本bổn 為vi 知tri 其kỳ 苦khổ 本bổn 復phục 推thôi 苦khổ 本bổn 至chí 現hiện 苦khổ 者giả 為vi 知tri 苦khổ 本bổn 所sở 造tạo 不bất 同đồng 輪luân 迴hồi 升thăng 沈trầm 不bất 出xuất 三tam 有hữu 故cố 須tu 起khởi 觀quán 。

(# △# 三tam 用dụng 觀quán )# 。

○# 起khởi 觀quán 中trung 二nhị 先tiên 觀quán 生sanh 次thứ 觀quán 滅diệt 初sơ 觀quán 生sanh 中trung 二nhị 先tiên 通thông 觀quán 輪luân 迴hồi 。

觀quán 此thử 無vô 明minh 念niệm 念niệm 無vô 常thường 。 前tiền 後hậu 不bất 住trụ 所sở 生sanh 善thiện 惡ác 遷thiên 變biến 速tốc 朽hủ 所sở 受thọ 名danh 色sắc 衰suy 損tổn 代đại 謝tạ 。 煩phiền 惱não 業nghiệp 苦khổ 更cánh 互hỗ 因nhân 緣duyên 都đô 無vô 暫tạm 停đình 。

○# 次thứ 束thúc 成thành 因nhân 果quả 。

過quá 去khứ 二nhị 因nhân 現hiện 在tại 五ngũ 果quả 現hiện 在tại 三tam 因nhân 未vị 來lai 二nhị 果quả 三tam 世thế 迴hồi 復phục 。 猶do 若nhược 車xa 輪luân 。

以dĩ 知tri 過quá 現hiện 因nhân 果quả 故cố 了liễu 現hiện 未vị 不bất 停đình 。

○# 次thứ 觀quán 滅diệt 中trung 二nhị 先tiên 明minh 子tử 滅diệt 次thứ 無vô 子tử 下hạ 果quả 滅diệt 初sơ 文văn 三tam 法pháp 譬thí 結kết 。

癡si 惑hoặc 之chi 本bổn 既ký 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 則tắc 無vô 明minh 滅diệt 無vô 明minh 滅diệt 故cố 。 諸chư 行hành 滅diệt 乃nãi 至chí 老lão 死tử 滅diệt 。

言ngôn 癡si 惑hoặc 本bổn 者giả 癡si 惑hoặc 是thị 生sanh 死tử 之chi 本bổn 。 故cố 名danh 癡si 本bổn 問vấn 凡phàm 觀quán 因nhân 緣duyên 推thôi 因nhân 者giả 為vi 識thức 現hiện 因nhân 能năng 招chiêu 來lai 果quả 但đãn 斷đoạn 現hiện 因nhân 以dĩ 息tức 來lai 果quả 何hà 須tu 復phục 言ngôn 無vô 明minh 滅diệt 則tắc 名danh 色sắc 滅diệt 。 等đẳng 耶da 答đáp 不bất 然nhiên 正chánh 由do 能năng 知tri 往vãng 因nhân 無vô 常thường 故cố 。 往vãng 因nhân 滅diệt 方phương 能năng 了liễu 現hiện 果quả 無vô 常thường 故cố 破phá 壞hoại 現hiện 果quả 以dĩ 破phá 壞hoại 現hiện 果quả 故cố 不bất 造tạo 現hiện 因nhân 方phương 乃nãi 不bất 招chiêu 未vị 來lai 世thế 果quả 乃nãi 至chí 逆nghịch 滅diệt 尋tầm 之chi 可khả 知tri 。

(# △# 譬thí )# 。

若nhược 不bất 然nhiên 火hỏa 是thị 則tắc 無vô 煙yên 。

譬thí 中trung 然nhiên 如như 因nhân 煙yên 如như 果quả 。

(# △# 結kết )# 。

是thị 名danh 子tử 縛phược 斷đoạn 。

結kết 可khả 知tri 。

○# 次thứ 果quả 滅diệt 者giả 又hựu 二nhị 釋thích 結kết 。

無vô 子tử 則tắc 無vô 果quả 滅diệt 智trí 灰hôi 身thân 離ly 。 二nhị 十thập 五ngũ 有hữu 。

釋thích 者giả 智trí 是thị 習tập 果quả 身thân 是thị 報báo 果quả 為vi 欲dục 灰hôi 身thân 應ưng 須tu 滅diệt 智trí 由do 果quả 縛phược 在tại 智trí 亦diệc 不bất 滅diệt 是thị 故cố 相tương 從tùng 二nhị 果quả 俱câu 滅diệt 起khởi 觀quán 如như 道đạo 二nhị 滅diệt 如như 滅diệt 此thử 約ước 小tiểu 教giáo 方phương 便tiện 言ngôn 滅diệt 大Đại 乘Thừa 不bất 然nhiên 。

(# △# 結kết )# 。

是thị 名danh 果quả 縛phược 斷đoạn 。

(# △# 四tứ 結kết 名danh )# 。

則tắc 是thị 下hạ 智trí 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 得đắc 聲Thanh 聞Văn 菩Bồ 提Đề 也dã 。

○# 次thứ 中trung 智trí 中trung 為vi 三tam 初sơ 推thôi 因nhân 果quả 次thứ 起khởi 觀quán 三tam 結kết 。

中trung 智trí 者giả 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 乃nãi 至chí 行hành 由do 無vô 明minh 。

初sơ 文văn 甚thậm 略lược 云vân 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 乃nãi 至chí 無vô 明minh 餘dư 如như 三tam 藏tạng 中trung 說thuyết 。

○# 次thứ 起khởi 觀quán 中trung 二nhị 先tiên 生sanh 次thứ 滅diệt 初sơ 生sanh 中trung 三tam 先tiên 觀quán 往vãng 因nhân 能năng 招chiêu 現hiện 果quả 如như 幻huyễn 。

無vô 明minh 秖kỳ 是thị 一nhất 念niệm 癡si 心tâm 心tâm 無vô 形hình 質chất 但đãn 有hữu 名danh 字tự 。 內nội 外ngoại 中trung 間gian 。 求cầu 字tự 不bất 得đắc 是thị 字tự 不bất 住trụ 亦diệc 不bất 不bất 住trụ 猶do 如như 幻huyễn 化hóa 。 虛hư 誑cuống 眼nhãn 目mục 無vô 明minh 體thể 相tướng 。 本bổn 自tự 不bất 有hữu 。 妄vọng 想tưởng 因nhân 緣duyên 。 和hòa 合hợp 而nhi 生sanh 。 無vô 所sở 有hữu 故cố 。 假giả 名danh 無vô 明minh 。 不bất 善thiện 思tư 惟duy 。 心tâm 行hành 所sở 造tạo 。 以dĩ 不bất 達đạt 無vô 明minh 如như 幻huyễn 化hóa 故cố 起khởi 善thiện 不bất 善thiện 思tư 惟duy 。 則tắc 有hữu 善thiện 不bất 善thiện 行hành 受thọ 善thiện 不bất 善thiện 名danh 色sắc 觸xúc 受thọ 。

○# 次thứ 今kim 達đạt 下hạ 觀quán 現hiện 因nhân 能năng 招chiêu 來lai 果quả 如như 幻huyễn 。

今kim 達đạt 無vô 明minh 如như 幻huyễn 故cố 則tắc 諸chư 行hành 亦diệc 如như 幻huyễn 從tùng 幻huyễn 生sanh 識thức 名danh 色sắc 等đẳng 皆giai 如như 幻huyễn 愛ái 取thủ 有hữu 生sanh 。 三tam 世thế 輪luân 轉chuyển 。 幻huyễn 化hóa 遷thiên 改cải 。 都đô 無vô 真chân 實thật 。

總tổng 束thúc 前tiền 文văn 故cố 云vân 三tam 世thế 。

○# 三tam 有hữu 智trí 下hạ 引dẫn 人nhân 例lệ 法pháp 。

有hữu 智trí 之chi 人nhân 。 不bất 應ưng 於ư 中trung 而nhi 生sanh 愛ái 恚khuể 。

○# 次thứ 無vô 明minh 下hạ 觀quán 滅diệt 即tức 子tử 果quả 滅diệt 也dã 。

無vô 明minh 既ký 不bất 可khả 得đắc 則tắc 無vô 明minh 不bất 生sanh 不bất 生sanh 則tắc 不bất 滅diệt 諸chư 行hành 老lão 死tử 亦diệc 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 不bất 生sanh 故cố 則tắc 非phi 新tân 不bất 滅diệt 故cố 則tắc 非phi 故cố 非phi 故cố 者giả 無vô 故cố 可khả 畢tất 非phi 新tân 者giả 無vô 新tân 可khả 造tạo 無vô 新tân 者giả 子tử 縛phược 斷đoạn 無vô 故cố 者giả 果quả 縛phược 斷đoạn 。

○# 三tam 結kết 。

是thị 名danh 中trung 智trí 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 得đắc 緣Duyên 覺Giác 菩Bồ 提Đề 。

如như 文văn 。

○# 上thượng 根căn 觀quán 中trung 既ký 云vân 。

上thượng 智trí 觀quán 者giả 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 乃nãi 至chí 行hành 由do 無vô 明minh 。

○# 次thứ 無vô 明minh 下hạ 明minh 。

無vô 明minh 秖kỳ 是thị 癡si 一nhất 念niệm 心tâm 心tâm 癡si 故cố 派phái 出xuất 煩phiền 惱não 由do 煩phiền 惱não 派phái 出xuất 諸chư 業nghiệp 由do 業nghiệp 派phái 出xuất 諸chư 苦khổ 。

(# △# 次thứ 正chánh 明minh 用dụng 觀quán )# 。

○# 次thứ 文văn 又hựu 二nhị 先tiên 釋thích 。

觀quán 此thử 煩phiền 惱não 種chủng 別biệt 不bất 同đồng 不bất 同đồng 故cố 業nghiệp 不bất 同đồng 業nghiệp 不bất 同đồng 故cố 苦khổ 不bất 同đồng 。

○# 次thứ 諸chư 行hành 下hạ 總tổng 結kết 。

諸chư 行hành 若nhược 干can 名danh 色sắc 。 各các 異dị 種chủng 種chủng 三tam 道đạo 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 分phân 別biệt 不bất 濫lạm 。

(# △# 三tam 觀quán 成thành )# 。

○# 第đệ 三tam 又hựu 二nhị 初sơ 明minh 十thập 行hành 觀quán 成thành 次thứ 如như 是thị 下hạ 明minh 十Thập 地Địa 觀quán 成thành 。

知tri 因nhân 此thử 煩phiền 惱não 起khởi 此thử 業nghiệp 得đắc 此thử 苦khổ 不bất 關quan 彼bỉ 業nghiệp 及cập 彼bỉ 煩phiền 惱não 。

初sơ 如như 文văn 。

○# 次thứ 文văn 又hựu 三tam 先tiên 明minh 能năng 障chướng 次thứ 無vô 明minh 下hạ 明minh 障chướng 破phá 德đức 成thành 三tam 自tự 既ký 下hạ 觀quán 成thành 利lợi 他tha 。

如như 是thị 三tam 道đạo 覆phú 障chướng 三tam 德đức 破phá 障chướng 方phương 便tiện 。 亦diệc 復phục 無vô 量lượng 。

初sơ 如như 文văn 。

○# 次thứ 文văn 又hựu 二nhị 即tức 約ước 因nhân 緣duyên 開khai 為vi 兩lưỡng 番phiên 三tam 道đạo 也dã 。

無vô 明minh 若nhược 破phá 顯hiển 出xuất 般Bát 若Nhã 業nghiệp 破phá 顯hiển 出xuất 解giải 脫thoát 識thức 名danh 色sắc 破phá 顯hiển 出xuất 法Pháp 身thân 愛ái 取thủ 有hữu 老lão 死tử 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。

(# △# 三tam 觀quán 成thành 利lợi 他tha )# 。

自tự 既ký 解giải 已dĩ 復phục 能năng 化hóa 他tha 於ư 一nhất 切thiết 種chủng 。 知tri 一nhất 切thiết 法pháp 。 起khởi 道đạo 種chủng 智trí 。 導đạo 利lợi 眾chúng 生sanh 。

(# △# 次thứ 結kết )# 。

是thị 名danh 上thượng 智trí 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 也dã 。

○# 次thứ 上thượng 上thượng 智trí 觀quán 中trung 束thúc 為vi 三tam 德đức 故cố 知tri 異dị 別biệt 亦diệc 初sơ 推thôi 因nhân 果quả 次thứ 起khởi 觀quán 三tam 結kết 。

上thượng 上thượng 智trí 觀quán 者giả 觀quán 受thọ 由do 觸xúc 乃nãi 至chí 行hành 由do 無vô 明minh 。

初sơ 如như 文văn 。

○# 次thứ 起khởi 觀quán 中trung 體thể 性tánh 既ký 即tức 無vô 復phục 生sanh 滅diệt 於ư 中trung 又hựu 三tam 標tiêu 釋thích 結kết 成thành 。

知tri 十thập 二nhị 支chi 三tam 道đạo 即tức 是thị 三tam 德đức 豈khởi 可khả 斷đoạn 破phá 三tam 德đức 更cánh 求cầu 三tam 德đức 則tắc 壞hoại 諸chư 法pháp 相tướng 。

初sơ 如như 文văn 。

○# 次thứ 釋thích 中trung 三tam 德đức 各các 一nhất 法pháp 一nhất 譬thí 。

煩phiền 惱não 道đạo 即tức 般Bát 若Nhã 當đương 知tri 煩phiền 惱não 不bất 闇ám 般Bát 若Nhã 即tức 煩phiền 惱não 般Bát 若Nhã 不bất 明minh 煩phiền 惱não 既ký 不bất 闇ám 何hà 須tu 更cánh 斷đoạn 般Bát 若Nhã 不bất 明minh 何hà 所sở 能năng 破phá 闇ám 本bổn 非phi 闇ám 不bất 須tu 於ư 明minh 如như 耆kỳ 婆bà 執chấp 毒độc 成thành 藥dược 豈khởi 可khả 捨xả 此thử 取thủ 彼bỉ 。

業nghiệp 道đạo 即tức 是thị 解giải 脫thoát 。 者giả 當đương 知tri 業nghiệp 道đạo 非phi 縛phược 解giải 脫thoát 即tức 業nghiệp 者giả 脫thoát 非phi 自tự 在tại 業nghiệp 非phi 縛phược 故cố 何hà 所sở 可khả 離ly 脫thoát 非phi 自tự 在tại 何hà 所sở 可khả 得đắc 如như 神thần 通thông 人nhân 豈khởi 避tị 此thử 就tựu 彼bỉ 耶da 。

苦khổ 道đạo 即tức 法Pháp 身thân 者giả 當đương 知tri 苦khổ 非phi 生sanh 死tử 法pháp 。 身thân 即tức 生sanh 死tử 法Pháp 身thân 非phi 樂nhạo/nhạc/lạc 苦khổ 非phi 生sanh 死tử 何hà 所sở 可khả 憂ưu 法Pháp 身thân 非phi 樂nhạo/nhạc/lạc 何hà 所sở 可khả 喜hỷ 如như 彼bỉ 虛hư 空không 。 無vô 得đắc 無vô 失thất 。 不bất 忻hãn 不bất 戚thích 。

三tam 譬thí 相tướng 狀trạng 各các 約ước 其kỳ 位vị 。

○# 結kết 成thành 中trung 二nhị 先tiên 略lược 結kết 成thành 。

如như 是thị 觀quán 者giả 。 三tam 道đạo 不bất 異dị 三tam 德đức 三tam 德đức 不bất 異dị 三tam 道đạo 亦diệc 於ư 三tam 道đạo 具cụ 一nhất 切thiết 佛Phật 法pháp 。

○# 次thứ 何hà 者giả 下hạ 結kết 。

何hà 有hữu 三tam 道đạo 即tức 三tam 德đức 三tam 德đức 是thị 大đại 涅Niết 槃Bàn 名danh 祕bí 密mật 藏tạng 此thử 即tức 具cụ 佛Phật 果Quả 深thâm 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 即tức 是thị 坐tọa 道Đạo 場Tràng 此thử 即tức 具cụ 佛Phật 因nhân 佛Phật 因nhân 佛Phật 果Quả 皆giai 悉tất 具cụ 足túc 。 餘dư 例lệ 可khả 知tri 。

涅Niết 槃Bàn 從tùng 果quả 故cố 名danh 果quả 成thành 真chân 因nhân 道đạo 塲# 故cố 名danh 為vi 因nhân 當đương 知tri 四tứ 觀quán 皆giai 觀quán 三tam 世thế 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 能năng 觀quán 智trí 別biệt 故cố 使sử 四tứ 殊thù 。

(# △# 三tam 結kết )# 。

是thị 名danh 上thượng 上thượng 智trí 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 得đắc 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。

(# △# 次thứ 明minh 判phán 開khai )# 。

○# 次thứ 判phán 開khai 亦diệc 應ưng 約ước 四tứ 教giáo 五ngũ 味vị 但đãn 文văn 略lược 無vô 於ư 中trung 又hựu 二nhị 先tiên 略lược 述thuật 判phán 開khai 。

約ước 此thử 應ưng 判phán 麤thô 妙diệu 開khai 麤thô 顯hiển 妙diệu 意ý 可khả 解giải 故cố 不bất 委ủy 記ký 耳nhĩ 。

○# 次thứ 又hựu 四tứ 下hạ 明minh 判phán 所sở 以dĩ 。

又hựu 四Tứ 智Trí 照chiếu 四tứ 境cảnh 境cảnh 若nhược 不bất 轉chuyển 其kỳ 智trí 則tắc 麤thô 四tứ 境cảnh 轉chuyển 成thành 妙diệu 境cảnh 麤thô 智trí 即tức 成thành 妙diệu 智trí 仍nhưng 是thị 待đãi 絕tuyệt 之chi 意ý (# 云vân 云vân )# 。

由do 境cảnh 轉chuyển 故cố 方phương 得đắc 名danh 妙diệu 此thử 約ước 悟ngộ 論luận 妙diệu 所sở 以dĩ 四tứ 人nhân 用dụng 觀quán 皆giai 從tùng 受thọ 起khởi 故cố 知tri 四tứ 人nhân 初sơ 觀quán 皆giai 以dĩ 生sanh 滅diệt 因nhân 緣duyên 。 為vi 境cảnh 用dụng 觀quán 方phương 法pháp 則tắc 有hữu 四tứ 別biệt 此thử 生sanh 滅diệt 境cảnh 隨tùy 妙diệu 智trí 轉chuyển 方phương 成thành 妙diệu 境cảnh 境cảnh 若nhược 不bất 轉chuyển 智trí 亦diệc 不bất 轉chuyển 故cố 知tri 雖tuy 用dụng 妙diệu 智trí 境cảnh 仍nhưng 生sanh 滅diệt 故cố 云vân 不bất 轉chuyển 則tắc 麤thô 又hựu 何hà 但đãn 妙diệu 悟ngộ 須tu 轉chuyển 前tiền 之chi 三tam 教giáo 亦diệc 須tu 待đãi 轉chuyển 方phương 受thọ 教giáo 名danh 如như 不bất 見kiến 三tam 世thế 。 生sanh 滅diệt 亦diệc 不bất 成thành 三tam 藏tạng 之chi 境cảnh 餘dư 例lệ 可khả 知tri 是thị 故cố 深thâm 須tu 了liễu 此thử 境cảnh 智trí 若nhược 得đắc 此thử 意ý 下hạ 去khứ 諸chư 智trí 準chuẩn 此thử 可khả 知tri 仍nhưng 是thị 待đãi 絕tuyệt 之chi 意ý 者giả 若nhược 不bất 轉chuyển 麤thô 成thành 妙diệu 故cố 成thành 相tương 待đãi 意ý 也dã 若nhược 即tức 麤thô 成thành 妙diệu 方phương 成thành 絕tuyệt 待đãi 意ý 也dã 。

○# 次thứ 明minh 四Tứ 諦Đế 者giả 若nhược 了liễu 所sở 照chiếu 名danh 異dị 義nghĩa 同đồng 則tắc 能năng 照chiếu 智trí 準chuẩn 例lệ 可khả 見kiến 無vô 俟sĩ 更cánh 說thuyết 亦diệc 為vi 未vị 了liễu 故cố 重trùng 說thuyết 耳nhĩ 於ư 中trung 亦diệc 先tiên 釋thích 次thứ 判phán 開khai 初sơ 又hựu 二nhị 先tiên 引dẫn 文văn 立lập 意ý 次thứ 又hựu 云vân 下hạ 正chánh 釋thích 初sơ 文văn 三tam 先tiên 正chánh 引dẫn 經kinh 文văn 次thứ 若nhược 依y 下hạ 束thúc 判phán 經kinh 文văn 三tam 今kim 若nhược 下hạ 明minh 判phán 所sở 以dĩ 。

二nhị 對đối 四tứ 種chủng 四Tứ 諦Đế 明minh 智trí 者giả 大đại 經Kinh 云vân 知tri 聖Thánh 諦Đế 智trí 則tắc 有hữu 二nhị 種chủng 中trung 智trí 上thượng 智trí 中trung 智trí 者giả 。 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 。 上thượng 智trí 者giả 諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。

初sơ 如như 文văn 。

(# △# 次thứ 束thúc 判phán 經kinh 文văn )# 。

若nhược 依y 此thử 文văn 束thúc 於ư 體thể 析tích 合hợp 稱xưng 為vi 中trung 束thúc 大Đại 乘Thừa 利lợi 鈍độn 合hợp 稱xưng 為vi 上thượng 。

次thứ 文văn 者giả 涅Niết 槃Bàn 十thập 二nhị 明minh 上thượng 智trí 中trung 智trí 經kinh 意ý 但đãn 以dĩ 三tam 藏tạng 二Nhị 乘Thừa 對đối 別biệt 菩Bồ 薩Tát 今kim 文văn 義nghĩa 立lập 束thúc 前tiền 兩lưỡng 教giáo 為vi 中trung 智trí 束thúc 後hậu 兩lưỡng 教giáo 為vi 上thượng 智trí 已dĩ 下hạ 所sở 引dẫn 並tịnh 是thị 聖thánh 行hành 品phẩm 文văn 。

(# △# 二nhị 明minh 判phán 所sở 以dĩ )# 。

○# 第đệ 三tam 文văn 者giả 為vi 三tam 先tiên 立lập 根căn 對đối 理lý 。

今kim 若nhược 約ước 根căn 緣duyên 利lợi 鈍độn 內nội 外ngoại 事sự 理lý 開khai 即tức 成thành 四tứ 。

○# 次thứ 列liệt 。

聲Thanh 聞Văn 根căn 鈍độn 緣duyên 四Tứ 諦Đế 事sự 即tức 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 智trí 緣Duyên 覺Giác 根căn 利lợi 緣duyên 四Tứ 諦Đế 理lý 即tức 無vô 生sanh 四Tứ 諦Đế 智trí 菩Bồ 薩Tát 智trí 淺thiển 緣duyên 不bất 思tư 議nghị 事sự 。 即tức 無vô 量lượng 四Tứ 諦Đế 智trí 諸chư 佛Phật 智trí 深thâm 緣duyên 不bất 思tư 議nghị 理lý 即tức 無vô 作tác 四Tứ 諦Đế 智trí 也dã 。

○# 三tam 指chỉ 廣quảng 。

此thử 乃nãi 大đại 經kinh 之chi 一nhất 文văn 。

○# 次thứ 正chánh 釋thích 文văn 自tự 為vi 四tứ 初sơ 三tam 藏tạng 又hựu 三tam 先tiên 重trọng/trùng 引dẫn 經kinh 文văn 。

又hựu 云vân 凡phàm 夫phu 有hữu 苦khổ 無vô 諦đế 聲Thanh 聞Văn 有hữu 苦khổ 有hữu 苦Khổ 諦Đế 。

○# 次thứ 釋thích 。

凡phàm 夫phu 不bất 見kiến 苦khổ 理lý 故cố 言ngôn 無vô 諦đế 聲Thanh 聞Văn 能năng 見kiến 無vô 常thường 苦khổ 空không 。 故cố 言ngôn 有hữu 諦đế 。

○# 三tam 結kết 。

即tức 是thị 生sanh 滅diệt 四Tứ 諦Đế 智trí 也dã 。

○# 次thứ 通thông 亦diệc 三tam 引dẫn 釋thích 結kết 。

又hựu 云vân 菩Bồ 薩Tát 之chi 人nhân 。 解giải 苦khổ 無vô 苦khổ 。 而nhi 有hữu 真Chân 諦Đế 即tức 是thị 體thể 苦khổ 非phi 苦khổ 故cố 言ngôn 無vô 苦khổ 即tức 事sự 而nhi 真chân 故cố 言ngôn 有hữu 諦đế 乃nãi 是thị 摩Ma 訶Ha 衍Diên 。 門môn 無vô 生sanh 四Tứ 諦Đế 智trí 也dã 。

○# 別biệt 教giáo 亦diệc 三tam 引dẫn 釋thích 結kết 。

又hựu 云vân 知tri 諸chư 陰ấm 是thị 苦khổ 知tri 諸chư 入nhập 為vi 門môn 亦diệc 名danh 為vi 苦khổ 知tri 諸chư 界giới 為vi 分phần/phân 亦diệc 名danh 為vi 性tánh 亦diệc 名danh 為vi 知tri 。 是thị 名danh 中trung 智trí 。

○# 釋thích 中trung 又hựu 三tam 先tiên 重trọng/trùng 對đối 前tiền 辨biện 。

依y 前tiền 說thuyết 者giả 即tức 屬thuộc 聲Thanh 聞Văn 也dã 。

○# 次thứ 分phân 別biệt 下hạ 正chánh 明minh 今kim 意ý 。

分phân 別biệt 諸chư 苦khổ 諸chư 入nhập 界giới 等đẳng 有hữu 無vô 量lượng 相tướng 。 我ngã 於ư 彼bỉ 經kinh 竟cánh 不bất 說thuyết 之chi 是thị 名danh 上thượng 智trí 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 非phi 諸chư 聲Thanh 聞Văn 。 緣Duyên 覺Giác 境cảnh 界giới 。 此thử 則tắc 異dị 前tiền 兩lưỡng 意ý 。

○# 三tam 既ký 稱xưng 下hạ 辨biện 異dị 示thị 相tương/tướng 。

既ký 稱xưng 上thượng 智trí 又hựu 非phi 二Nhị 乘Thừa 境cảnh 界giới 豈khởi 非phi 別biệt 教giáo 菩Bồ 薩Tát 觀quán 恆Hằng 沙sa 佛Phật 法Pháp 如Như 來Lai 藏tạng 理lý 耶da 。

(# △# 三tam 結kết )# 。

是thị 為vi 無vô 量lượng 四Tứ 諦Đế 智trí 。

○# 圓viên 教giáo 為vi 二nhị 先tiên 釋thích 次thứ 例lệ 初sơ 又hựu 四tứ 先tiên 引dẫn 次thứ 非phi 苦khổ 下hạ 釋thích 三tam 又hựu 云vân 下hạ 引dẫn 證chứng 四tứ 如như 此thử 下hạ 結kết 。

又hựu 云vân 如Như 來Lai 非phi 苦khổ 非phi 集tập 非phi 滅diệt 非phi 道đạo 非phi 諦đế 是thị 實thật 虛hư 空không 非phi 苦khổ 非phi 諦đế 是thị 實thật 。

初sơ 如như 文văn 。

(# △# 次thứ 釋thích )# 。

非phi 苦khổ 者giả 非phi 虛hư 妄vọng 生sanh 死tử 非phi 諦đế 者giả 非phi 二Nhị 乘Thừa 涅Niết 槃Bàn 是thị 實thật 者giả 即tức 是thị 實thật 相tướng 。 中trung 道đạo 佛Phật 性tánh 也dã 。

次thứ 釋thích 中trung 但đãn 釋thích 一nhất 非phi 苦khổ 餘dư 三tam 例lệ 知tri 。

(# △# 三tam 引dẫn 證chứng )# 。

又hựu 云vân 有hữu 苦khổ 有hữu 苦khổ 因nhân 有hữu 苦khổ 盡tận 有hữu 苦khổ 對đối 如Như 來Lai 非phi 苦khổ 乃nãi 至chí 非phi 對đối 是thị 故cố 為vi 實thật 。

三tam 引dẫn 證chứng 中trung 既ký 云vân 如Như 來Lai 非phi 苦khổ 等đẳng 故cố 義nghĩa 同đồng 也dã 初sơ 並tịnh 從tùng 苦khổ 立lập 者giả 由do 苦khổ 故cố 集tập 由do 集tập 故cố 道đạo 滅diệt 故cố 以dĩ 苦khổ 為vi 本bổn 故cố 云vân 有hữu 苦khổ 有hữu 苦khổ 因nhân 等đẳng 以dĩ 四Tứ 諦Đế 互hỗ 指chỉ 立lập 四Tứ 諦Đế 名danh 初sơ 以dĩ 三tam 望vọng 苦khổ 得đắc 四Tứ 諦Đế 名danh 故cố 有hữu 苦khổ 等đẳng 四Tứ 諦Đế 之chi 別biệt 。

(# △# 四tứ 結kết )# 。

如như 此thử 明minh 義nghĩa 既ký 異dị 上thượng 三tam 番phiên 豈khởi 非phi 無vô 作tác 四Tứ 諦Đế 智trí 耶da 。

(# △# 次thứ 例lệ )# 。

例lệ 此thử 一nhất 諦đế 為vi 四tứ 餘dư 三tam 亦diệc 應ưng 爾nhĩ 謂vị 有hữu 集tập 有hữu 集tập 果quả 有hữu 集tập 盡tận 有hữu 集tập 對đối 有hữu 盡tận 有hữu 盡tận 因nhân 有hữu 盡tận 障chướng 有hữu 盡tận 障chướng 相tương/tướng 有hữu 對đối 有hữu 對đối 果quả 有hữu 對đối 障chướng 有hữu 對đối 障chướng 相tương/tướng 如Như 來Lai 非phi 此thử 四tứ 四tứ 十thập 六lục 種chủng 但đãn 是thị 於ư 實thật (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 例lệ 者giả 既ký 可khả 以dĩ 苦khổ 為vi 本bổn 亦diệc 可khả 以dĩ 三tam 準chuẩn 集tập 望vọng 道đạo 滅diệt 等đẳng 以dĩ 為vi 四tứ 也dã 如như 云vân 由do 集tập 故cố 苦khổ 由do 集tập 故cố 道đạo 滅diệt 等đẳng 餘dư 二nhị 準chuẩn 知tri 餘dư 二nhị 亦diệc 然nhiên 如như 此thử 互hỗ 指chỉ 乃nãi 成thành 藏tạng 通thông 別biệt 等đẳng 三tam 教giáo 之chi 義nghĩa 今kim 以dĩ 圓viên 望vọng 之chi 故cố 云vân 如Như 來Lai 非phi 此thử 四tứ 四tứ 十thập 六lục 一nhất 一nhất 教giáo 中trung 皆giai 具cụ 十thập 六lục 但đãn 隨tùy 教giáo 相tương/tướng 義nghĩa 理lý 不bất 同đồng 。

○# 次thứ 判phán 開khai 中trung 亦diệc 名danh 待đãi 絕tuyệt 。

如như 是thị 等đẳng 智trí 觀quán 於ư 四Tứ 諦Đế 諦đế 既ký 未vị 融dung 智trí 諦đế 皆giai 麤thô 獨độc 有hữu 非phi 苦khổ 非phi 對đối 有hữu 實thật 為vi 妙diệu 。

初sơ 文văn 言ngôn 皆giai 麤thô 者giả 指chỉ 前tiền 三tam 教giáo 未vị 會hội 為vi 語ngữ 耳nhĩ 即tức 相tương 待đãi 妙diệu 。

若nhược 諦đế 圓viên 智trí 亦diệc 隨tùy 圓viên 皆giai 是thị 如Như 來Lai 。 非phi 苦khổ 非phi 諦đế 是thị 實thật 之chi 妙diệu 智trí 也dã 此thử 即tức 待đãi 絕tuyệt 兩lưỡng 意ý (# 云vân 云vân )# 。

次thứ 言ngôn 若nhược 諦đế 圓viên 智trí 亦diệc 隨tùy 圓viên 者giả 絕tuyệt 待đãi 意ý 也dã 此thử 與dữ 前tiền 十thập 二nhị 緣duyên 文văn 末mạt 境cảnh 智trí 相tương 望vọng 轉chuyển 文văn 同đồng 也dã 。

妙Diệu 法Pháp 蓮Liên 華Hoa 經Kinh 。 玄Huyền 義Nghĩa 釋Thích 籤# 卷quyển 第đệ 十thập

音âm 釋thích 。

捒#

(# 雙song 遇ngộ 切thiết 裝trang 捒# 也dã )# 。

誑cuống 誘dụ

(# 誑cuống 古cổ 況huống 切thiết 欺khi 也dã 誘dụ 以dĩ 九cửu 切thiết 引dẫn 也dã )# 。

㲉xác

(# 克khắc 角giác 切thiết )# 。

派phái

(# 普phổ 卦# 切thiết 分phần/phân 流lưu 也dã )# 。

濫lạm

(# 盧lô 瞰# 切thiết 泥nê 溢dật 也dã )# 。

欒#

(# 落lạc 宮cung 切thiết )# 。

煗noãn

(# 乃nãi 管quản 切thiết 溫ôn 也dã )# 。

扇thiên/phiến 搋trỉ

(# 梵Phạn 語ngữ 也dã 此thử 云vân 生sanh 謂vị 生sanh 來lai 男nam 根căn 不bất 滿mãn 也dã 搋trỉ 丑sửu 佳giai 切thiết )# 。

羝đê

(# 都đô 奚hề 切thiết 牡# 羊dương 也dã )# 。

藪tẩu

(# 蘇tô 后hậu 切thiết )# 。

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.