大Đại 智Trí 度Độ 論Luận
Quyển 34
龍Long 樹Thụ 菩Bồ 薩Tát 造Tạo 後Hậu 秦Tần 鳩Cưu 摩Ma 羅La 什Thập 譯Dịch

大đại 智Trí 度Độ 論luận 釋thích 初sơ 品phẩm 中trung 見kiến 一nhất 切thiết 佛Phật 。 世thế 界giới 義nghĩa 第đệ 五ngũ 十thập 一nhất 之chi 餘dư (# 卷quyển 三tam 十thập 四tứ )#

聖thánh 者giả 龍long 樹thụ 造tạo

後hậu 秦tần 龜quy 茲tư 國quốc 三Tam 藏Tạng 鳩Cưu 摩Ma 羅La 什Thập 譯dịch

【# 經kinh 】# 。

復phục 次thứ 。 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 十thập 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 中trung 諸chư 佛Phật 所sở 說thuyết 法pháp 。

已dĩ 說thuyết 。 今kim 說thuyết 。 當đương 說thuyết 。 聞văn 已dĩ 。 欲dục 一nhất 切thiết 信tín 持trì 。 自tự 行hành 。 亦diệc 為vì 人nhân 說thuyết 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

上thượng 已dĩ 說thuyết 十thập 方phương 諸chư 佛Phật 所sở 說thuyết 。 欲dục 憶ức 持trì 不bất 忘vong 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 。 今kim 何hà 以dĩ 復phục 說thuyết 信tín 持trì 。 三tam 世thế 佛Phật 法Pháp 。

答đáp 曰viết 。

上thượng 說thuyết 欲dục 憶ức 持trì 。 十thập 方phương 諸chư 佛Phật 法Pháp 。 未vị 知tri 是thị 何hà 法pháp 。 故cố 說thuyết 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 是thị 佛Phật 法Pháp 。 及cập 聲Thanh 聞Văn 所sở 不bất 聞văn 者giả 。

上thượng 但đãn 言ngôn

恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 諸chư 佛Phật

今kim 言ngôn 。

恆Hằng 河Hà 沙sa 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 法pháp

又hựu 上thượng 但đãn 說thuyết

受thọ 持trì 不bất 忘vong

不bất 說thuyết 受thọ 持trì 利lợi 益ích 。 今kim 言ngôn 。

自tự 為vi 。 亦diệc 為vì 他tha 人nhân 說thuyết 。

是thị 故cố 復phục 說thuyết 。

【# 經Kinh 】#

復phục 次thứ 。 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 過quá 去khứ 諸chư 佛Phật 說thuyết 已dĩ 。 未vị 來lai 諸chư 佛Phật 當đương 說thuyết 。 欲dục 聞văn 。 聞văn 已dĩ 。 自tự 利lợi 亦diệc 利lợi 他tha 人nhân 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

十thập 方phương 現hiện 在tại 佛Phật 所sở 說thuyết 法Pháp 。 可khả 受thọ 。 可khả 持trì 。 過quá 去khứ 已dĩ 滅diệt 。 未vị 來lai 未vị 有hữu 。 云vân 何hà 可khả 聞văn 。

答đáp 曰viết 。

此thử 義nghĩa 先tiên 已dĩ 答đáp 。 今kim 當đương 更cánh 說thuyết 。

菩Bồ 薩Tát 有hữu 三tam 昧muội 。 名danh 。

觀quán 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 三tam 昧muội

菩Bồ 薩Tát 入nhập 是thị 三tam 昧muội 中trung 。 悉tất 見kiến 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 。 聞văn 其kỳ 說thuyết 法Pháp 。 譬thí 如như 外ngoại 道đạo 神thần 仙tiên 。 於ư 未vị 來lai 世thế 事sự 。 未vị 有hữu 形hình 兆triệu 。 未vị 有hữu 言ngôn 說thuyết 。 以dĩ 智trí 慧tuệ 力lực 故cố 。 亦diệc 見kiến 。 亦diệc 聞văn 。

復phục 次thứ 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 力lực 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 未vị 來lai 世thế 雖tuy 未vị 有hữu 形hình 。 未vị 有hữu 言ngôn 說thuyết 。 而nhi 能năng 見kiến 。 能năng 聞văn 。

或hoặc 以dĩ 陀đà 羅la 尼ni 力lực 。

或hoặc 以dĩ 今kim 事sự 比tỉ 知tri 過quá 去khứ 。 未vị 來lai 諸chư 事sự 。

以dĩ 是thị 故cố 言ngôn

欲dục 得đắc 是thị 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 經Kinh 】#

十thập 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 諸chư 世thế 界giới 。 中trung 間gian 闇ám 處xứ 。 日nhật 月nguyệt 所sở 不bất 照chiếu 。 欲dục 持trì 光quang 明minh 普phổ 照chiếu 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

菩Bồ 薩Tát 從tùng 兜Đâu 率Suất 。 天thiên 上thượng 欲dục 降giáng 神thần 母mẫu 胎thai 。

爾nhĩ 時thời 身thân 放phóng 光quang 明minh 。 遍biến 照chiếu 一nhất 切thiết 世thế 界giới 。 及cập 世thế 間gian 幽u 冥minh 之chi 處xứ 。

次thứ 後hậu 生sanh 時thời 。 光quang 明minh 遍biến 照chiếu 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。

初sơ 成thành 道Đạo 時thời 。 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 時thời 。 放phóng 大đại 光quang 明minh 。 皆giai 亦diệc 如như 是thị 。

及cập 於ư 餘dư 時thời 。 現hiện 大đại 神thần 通thông 。 放phóng 大đại 光quang 明minh 。 如như 欲dục 說thuyết 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 時thời 。 現hiện 大đại 神thần 通thông 。 以dĩ 大đại 光quang 明minh 。 遍biến 照chiếu 世thế 間gian 。 幽u 冥minh 之chi 處xứ 。

如như 是thị 比tỉ 。 處xứ 處xứ 經kinh 中trung 說thuyết 。 神thần 通thông 光quang 明minh 。

問vấn 曰viết 。

此thử 是thị 佛Phật 力lực 。 何hà 以dĩ 故cố 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 。

答đáp 曰viết 。

今kim 言ngôn

菩Bồ 薩Tát 欲dục 得đắc 是thị 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 能năng 有hữu 是thị 力lực 。 如như 遍biến 吉cát 菩Bồ 薩Tát 。 觀quán 世thế 音âm 。 得đắc 大đại 勢thế 。 明minh 網võng 。 無Vô 量Lượng 光Quang 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。 能năng 有hữu 是thị 力lực 。 身thân 出xuất 無vô 量lượng 光quang 明minh 。 能năng 照chiếu 十thập 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 。 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。

又hựu 如như 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 世thế 界giới 中trung 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 身thân 出xuất 常thường 光quang 。 照chiếu 十thập 萬vạn 由do 旬tuần 。

問vấn 曰viết 。

菩Bồ 薩Tát 身thân 光quang 如như 是thị 。 本bổn 以dĩ 何hà 業nghiệp 因nhân 緣duyên 得đắc 。

答đáp 曰viết 。

身thân 業nghiệp 清thanh 淨tịnh 故cố 。 身thân 得đắc 莊trang 嚴nghiêm 。

如như 《# 經kinh 》# 說thuyết 。

有hữu 一nhất 鬼quỷ 頭đầu 似tự 猪trư 。 臭xú 虫trùng 從tùng 口khẩu 出xuất 。 身thân 有hữu 金kim 色sắc 光quang 明minh 。 是thị 鬼quỷ 宿túc 世thế 作tác 比Bỉ 丘Khâu 。 惡ác 口khẩu 罵mạ 詈lị 客khách 比Bỉ 丘Khâu 。 身thân 持trì 淨tịnh 戒giới 。 故cố 身thân 有hữu 光quang 明minh 。 口khẩu 有hữu 惡ác 言ngôn 。 故cố 臭xú 虫trùng 從tùng 口khẩu 出xuất 。

如như 《# 經kinh 》# 說thuyết 。

心tâm 清thanh 淨tịnh 優ưu 劣liệt 。 故cố 光quang 有hữu 上thượng 。 中trung 。 下hạ 。

少thiểu 光quang 。 大đại 光quang 。 光quang 音âm 。 欲dục 界giới 諸chư 天thiên 。 心tâm 清thanh 淨tịnh 布bố 施thí 。 持trì 戒giới 。 故cố 身thân 有hữu 光quang 明minh 。

復phục 次thứ 。 有hữu 人nhân 憐lân 愍mẫn 眾chúng 生sanh 故cố 。 於ư 闇ám 處xứ 然nhiên 燈đăng 。 亦diệc 為vi 供cúng 養dường 尊tôn 像tượng 。 塔tháp 。 寺tự 故cố 。 亦diệc 以dĩ 明minh 珠châu 。 戶hộ 嚮hướng 。 明minh 鏡kính 等đẳng 明minh 淨tịnh 物vật 布bố 施thí 故cố 。 身thân 有hữu 光quang 明minh 。

復phục 次thứ 。 常thường 修tu 慈từ 心tâm 。 遍biến 念niệm 眾chúng 生sanh 。 心tâm 清thanh 淨tịnh 故cố 。

又hựu 常thường 修tu 念Niệm 佛Phật 三Tam 昧Muội 。 念niệm 諸chư 佛Phật 光quang 明minh 神thần 德đức 故cố 。 得đắc 身thân 光quang 明minh 。

復phục 次thứ 。 行hành 者giả 常thường 修tu 火hỏa 一nhất 切thiết 入nhập 。 又hựu 以dĩ 智trí 慧tuệ 光quang 明minh 。 教giáo 化hóa 愚ngu 闇ám 。 邪tà 見kiến 眾chúng 生sanh 。 以dĩ 是thị 業nghiệp 因nhân 緣duyên 故cố 。 得đắc 心tâm 中trung 智trí 慧tuệ 明minh 。 身thân 亦diệc 有hữu 光quang 。

如như 是thị 等đẳng 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 得đắc 身thân 光quang 清thanh 淨tịnh 。

【# 經Kinh 】#

十thập 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 中trung 。 無vô 有hữu 佛Phật 名danh 。 法pháp 名danh 。 僧Tăng 名danh 。 欲dục 使sử 一nhất 切thiết 。 眾chúng 生sanh 皆giai 得đắc 正chánh 見kiến 。 聞văn 三Tam 寶Bảo 音âm 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

菩Bồ 薩Tát 於ư 先tiên 無vô 佛Phật 法Pháp 塔tháp 寺tự 處xứ 。 於ư 中trung 起khởi 塔tháp 。 以dĩ 是thị 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 後hậu 身thân 得đắc 力lực 成thành 就tựu 。 於ư 無vô 佛Phật 法Pháp 眾Chúng 處xứ 。 讚tán 歎thán 三Tam 寶Bảo 。 令linh 眾chúng 生sanh 入nhập 於ư 正chánh 見kiến 。

如như 《# 經kinh 》# 說thuyết 。

有hữu 人nhân 於ư 先tiên 無vô 佛Phật 塔tháp 國quốc 土độ 中trung 。 修tu 立lập 塔tháp 廟miếu 。 得đắc 梵Phạm 福phước 德đức 。 梵Phạm 名danh 無vô 量lượng 福phước 德đức 。 以dĩ 是thị 因nhân 緣duyên 。 疾tật 得đắc 禪thiền 定định 。 得đắc 禪thiền 定định 故cố 。 得đắc 無vô 量lượng 神thần 通thông 。 神thần 通thông 力lực 故cố 。 能năng 到đáo 十thập 方phương 。 讚tán 歎thán 三Tam 寶Bảo 。

正chánh 見kiến

者giả 。 若nhược 先tiên 不bất 識thức 三Tam 寶Bảo 功công 德đức 。 因nhân 菩Bồ 薩Tát 故cố 得đắc 信tín 三Tam 寶Bảo 。 信tín 三Tam 寶Bảo 故cố 。 信tín 業nghiệp 因nhân 緣duyên 罪tội 福phước 。 信tín 業nghiệp 因nhân 緣duyên 故cố 。 信tín 世thế 間gian 是thị 縛phược 。 涅Niết 槃Bàn 是thị 解giải 。

讚tán 歎thán 三Tam 寶Bảo 義nghĩa 。 如như 。

八bát 念niệm

中trung 說thuyết 。

【# 經Kinh 】#

菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 欲dục 令linh 十thập 方phương 。 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 中trung 眾chúng 生sanh 。 以dĩ 我ngã 力lực 故cố 。 盲manh 者giả 得đắc 視thị 。 聾lung 者giả 得đắc 聽thính 。 狂cuồng 者giả 得đắc 念niệm 。 裸lõa 者giả 得đắc 衣y 。 飢cơ 渴khát 者giả 得đắc 飽bão 滿mãn 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

菩Bồ 薩Tát 行hành 無vô 礙ngại 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 若nhược 得đắc 無vô 礙ngại 解giải 脫thoát 成thành 佛Phật 。 若nhược 作tác 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 菩Bồ 薩Tát 。 如như 文Văn 殊Thù 師Sư 利Lợi 等đẳng 。 在tại 十thập 住trụ 地địa 。 有hữu 種chủng 種chủng 功công 德đức 具cụ 足túc 。 眾chúng 生sanh 見kiến 者giả 。 皆giai 得đắc 如như 願nguyện 。 譬thí 如như 如như 意ý 珠châu 。 所sở 欲dục 皆giai 得đắc 。 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 。 佛Phật 及cập 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 菩Bồ 薩Tát 。 人nhân 有hữu 見kiến 者giả 。 皆giai 得đắc 所sở 願nguyện 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。

復phục 次thứ 。 菩Bồ 薩Tát 從tùng 初sơ 發phát 意ý 已dĩ 來lai 。 於ư 無vô 量lượng 劫kiếp 中trung 。 治trị 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 九cửu 十thập 六lục 種chủng 眼nhãn 病bệnh 。 又hựu 於ư 無vô 量lượng 世thế 中trung 。 自tự 以dĩ 眼nhãn 布bố 施thí 眾chúng 生sanh 。 又hựu 智trí 慧tuệ 光quang 明minh 。 破phá 邪tà 見kiến 黑hắc 闇ám 。 又hựu 以dĩ 大đại 悲bi 。 欲dục 令linh 眾chúng 生sanh 。 所sở 願nguyện 皆giai 得đắc 。

如như 是thị 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 云vân 何hà 令linh 眾chúng 生sanh 見kiến 。 菩Bồ 薩Tát 身thân 而nhi 不bất 得đắc 眼nhãn 。

餘dư 事sự 亦diệc 如như 是thị 。

此thử 諸chư 義nghĩa 。 如như 〈# 放phóng 光quang 〉# 中trung 說thuyết 。

【# 經kinh 】# 。

復phục 次thứ 。 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 若nhược 欲dục 令linh 十thập 方phương 。 如như 恆Hằng 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 中trung 眾chúng 生sanh 。 諸chư 在tại 三tam 惡ác 趣thú 者giả 。 以dĩ 我ngã 力lực 故cố 。 皆giai 得đắc 人nhân 身thân 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

自tự 以dĩ 善thiện 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 故cố 得đắc 人nhân 身thân 。 云vân 何hà 菩Bồ 薩Tát 言ngôn 。

以dĩ 我ngã 力lực 因nhân 緣duyên 故cố 。 令linh 三tam 惡ác 道đạo 中trung 。 眾chúng 生sanh 皆giai 得đắc 人nhân 身thân 。

答đáp 曰viết 。

不bất 言ngôn

以dĩ 菩Bồ 薩Tát 業nghiệp 因nhân 緣duyên 令linh 眾chúng 生sanh 得đắc 人nhân 身thân

但đãn 言ngôn 。

菩Bồ 薩Tát 恩ân 力lực 因nhân 緣duyên 故cố 得đắc

菩Bồ 薩Tát 以dĩ 神thần 通thông 。 變biến 化hóa 說thuyết 法Pháp 力lực 故cố 。 令linh 眾chúng 生sanh 修tu 善thiện 得đắc 人nhân 身thân 。

如như 《# 經kinh 》# 中trung 說thuyết 。

二nhị 因nhân 緣duyên 。 發phát 起khởi 正chánh 見kiến 。

一nhất 者giả 。 外ngoại 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 二nhị 者giả 。 內nội 有hữu 正chánh 念niệm 。

又hựu 如như 草thảo 木mộc 。 內nội 有hữu 種chủng 子tử 。 外ngoại 有hữu 雨vũ 澤trạch 。 然nhiên 後hậu 得đắc 生sanh 。

若nhược 無vô 菩Bồ 薩Tát 。 眾chúng 生sanh 雖tuy 有hữu 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 無vô 由do 發phát 起khởi 。 以dĩ 是thị 故cố 知tri 。

諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 益ích 甚thậm 多đa 。

問vấn 曰viết 。

云vân 何hà 能năng 令linh 。 三tam 惡ác 道đạo 中trung 。 眾chúng 生sanh 皆giai 得đắc 解giải 脫thoát 。 佛Phật 尚thượng 不bất 能năng 。 何hà 況huống 菩Bồ 薩Tát 。

答đáp 曰viết 。

菩Bồ 薩Tát 心tâm 願nguyện 欲dục 爾nhĩ 。 則tắc 無vô 過quá 咎cữu 。

又hựu 多đa 得đắc 解giải 脫thoát 。 故cố 言ngôn 。

一nhất 切thiết

如như 諸chư 佛Phật 及cập 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 身thân 遍biến 出xuất 無vô 量lượng 光quang 明minh 。 從tùng 是thị 光quang 明minh 出xuất 無vô 量lượng 化hóa 身thân 。 遍biến 入nhập 十thập 方phương 。 三tam 惡ác 道đạo 中trung 。

令linh 地địa 獄ngục 火hỏa 滅diệt 湯thang 冷lãnh 。 其kỳ 中trung 眾chúng 生sanh 。 心tâm 清thanh 淨tịnh 故cố 。 生sanh 天thiên 上thượng 。 人nhân 中trung 。 令linh 餓ngạ 鬼quỷ 道đạo 。 飢cơ 渴khát 飽bão 滿mãn 。 開khai 發phát 善thiện 心tâm 。 得đắc 生sanh 天thiên 。 人nhân 中trung 。 令linh 畜súc 生sanh 道đạo 隨tùy 意ý 得đắc 食thực 。 離ly 諸chư 恐khủng 怖bố 。 開khai 發phát 善thiện 心tâm 。 亦diệc 得đắc 生sanh 天thiên 。 人nhân 中trung 。 如như 是thị 名danh 為vi 。

一nhất 切thiết 三tam 惡ác 道đạo 得đắc 解giải 脫thoát

問vấn 曰viết 。

如như 餘dư 經kinh 說thuyết 。

生sanh 天thiên 。 人nhân 中trung 。

此thử 何hà 以dĩ 但đãn 說thuyết 。

皆giai 得đắc 人nhân 身thân

答đáp 曰viết 。

於ư 人nhân 中trung 得đắc 。 修tu 大đại 功công 德đức 。 亦diệc 受thọ 福phước 樂lạc 。 天thiên 上thượng 多đa 著trước 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố 。 不bất 能năng 修tu 道Đạo 。 以dĩ 是thị 故cố 願nguyện 令linh 。 皆giai 得đắc 人nhân 身thân 。

復phục 次thứ 。 菩Bồ 薩Tát 不bất 願nguyện 眾chúng 生sanh 但đãn 受thọ 福phước 樂lạc 。 欲dục 令linh 得đắc 解giải 脫thoát 。 常thường 樂lạc 涅Niết 槃Bàn 。

以dĩ 是thị 故cố 不bất 說thuyết 生sanh 天thiên 上thượng 。

【# 經Kinh 】#

欲dục 令linh 十thập 方phương 。 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 中trung 眾chúng 生sanh 。 以dĩ 我ngã 力lực 故cố 。 立lập 於ư 戒giới 。 三tam 昧muội 。 智trí 慧tuệ 。 解giải 脫thoát 。 解giải 脫thoát 知tri 見kiến 。 令linh 得đắc 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 果Quả 。 乃nãi 至chí 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

先tiên 已dĩ 說thuyết 此thử 五ngũ 眾chúng 。 道Đạo 果Quả 。 今kim 何hà 以dĩ 更cánh 說thuyết 。

答đáp 曰viết 。

上thượng 說thuyết 但đãn 是thị 聲Thanh 聞Văn 法Pháp 。 從tùng 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 。 乃nãi 至chí 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 今kim 雜tạp 說thuyết 三tam 乘thừa 。

聲Thanh 聞Văn 。 辟Bích 支Chi 佛Phật 。 乃nãi 至chí 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。

【# 經Kinh 】#

復phục 次thứ 。 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 欲dục 學học 諸chư 佛Phật 威uy 儀nghi 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

何hà 等đẳng 是thị 諸chư 佛Phật 威uy 儀nghi 。

答đáp 曰viết 。

威uy 儀nghi 名danh

身thân 四tứ 動động 止chỉ

譬thí 如như 象tượng 王vương 。 迴hồi 身thân 而nhi 觀quán 。 行hành 時thời 足túc 離ly 地địa 四tứ 指chỉ 。 雖tuy 不bất 蹈đạo 地địa 而nhi 輪luân 跡tích 現hiện 。 不bất 遲trì 不bất 疾tật 。 身thân 不bất 傾khuynh 動động 。 常thường 舉cử 右hữu 手thủ 。 安an 慰úy 眾chúng 生sanh 。 結kết 跏già 趺phu 坐tọa 。 其kỳ 身thân 正chánh 直trực 。 常thường 偃yển 右hữu 脇hiếp 。 累lũy/lụy/luy 膝tất 而nhi 臥ngọa 。 所sở 敷phu 草thảo 蓐nhục 。 齊tề 整chỉnh 不bất 亂loạn 。 食thực 不bất 著trước 味vị 。 美mỹ 惡ác 等đẳng 一nhất 。 若nhược 受thọ 人nhân 請thỉnh 。 默mặc 然nhiên 無vô 違vi 。 言ngôn 辭từ 柔nhu 渜# 。 方phương 便tiện 利lợi 益ích 。 不bất 失thất 時thời 節tiết 。

復phục 次thứ 。 法Pháp 身thân 佛Phật 威uy 儀nghi 者giả 。 過quá 東đông 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 以dĩ 為vi 一nhất 步bộ 。 梵Phạm 音âm 說thuyết 法Pháp 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。

法Pháp 身thân 佛Phật 相tương/tướng 義nghĩa 。 如như 先tiên 說thuyết 。

【# 經Kinh 】#

復phục 次thứ 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 欲dục 得đắc 如như 象tượng 王vương 視thị 觀quán 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

菩Bồ 薩Tát 作tác 是thị 願nguyện 。

使sử 我ngã 行hành 時thời 離ly 地địa 四tứ 指chỉ 。 足túc 不bất 蹈đạo 地địa 。 我ngã 當đương 共cộng 四Tứ 天Thiên 王Vương 天Thiên 。 乃nãi 至chí 阿A 迦Ca 尼Ni 吒Tra 天Thiên 。 無vô 量lượng 千thiên 萬vạn 億ức 。 諸chư 天thiên 眾chúng 圍vi 繞nhiễu 恭cung 敬kính 。 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 。

者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

如như 象tượng 王vương 視thị

者giả 。 若nhược 欲dục 迴hồi 身thân 觀quán 時thời 。 舉cử 身thân 俱câu 轉chuyển 。

大đại 人nhân 相tướng 者giả 。 身thân 心tâm 專chuyên 一nhất 。 是thị 故cố 若nhược 有hữu 所sở 觀quán 。 身thân 。 心tâm 俱câu 迴hồi 。

譬thí 如như 師sư 子tử 。 有hữu 所sở 搏bác 撮toát 。 不bất 以dĩ 小tiểu 物vật 故cố 而nhi 改cải 其kỳ 壯tráng 勢thế 。 佛Phật 亦diệc 如như 是thị 。 若nhược 有hữu 所sở 觀quán 。 若nhược 有hữu 所sở 說thuyết 。 身thân 與dữ 心tâm 俱câu 。 常thường 不bất 分phân 散tán 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 從tùng 無vô 數số 劫kiếp 來lai 。 集tập 一nhất 心tâm 法pháp 。 以dĩ 是thị 業nghiệp 因nhân 緣duyên 故cố 。 頂đảnh 骨cốt 與dữ 身thân 為vi 一nhất 。 無vô 有hữu 分phân 解giải 。

又hựu 以dĩ 世thế 世thế 。 破phá 憍kiêu 慢mạn 故cố 。 不bất 輕khinh 眾chúng 生sanh 。 觀quán 則tắc 俱câu 轉chuyển 。

如như 《# 尼ni 陀đà 阿a 波ba 陀đà 那na 》# 中trung 說thuyết 。

舍xá 婆bà 提đề 國quốc 除trừ 糞phẩn 人nhân 。 而nhi 佛Phật 以dĩ 手thủ 摩ma 頭đầu 。 教giáo 令linh 出xuất 家gia 。 猶do 不bất 輕khinh 之chi 。

足túc 離ly 地địa 四tứ 指chỉ

者giả 。 佛Phật 若nhược 常thường 飛phi 。 眾chúng 生sanh 疑nghi 怪quái 。 謂vị 佛Phật 非phi 是thị 人nhân 類loại 。 則tắc 不bất 歸quy 附phụ 。 若nhược 足túc 到đáo 地địa 。 則tắc 眾chúng 生sanh 以dĩ 為vi 與dữ 常thường 人nhân 不bất 異dị 。 不bất 生sanh 敬kính 心tâm 。 是thị 故cố 雖tuy 為vi 行hành 地địa 。 四tứ 指chỉ 不bất 到đáo 而nhi 輪luân 跡tích 現hiện 。

問vấn 曰viết 。

如như 佛Phật 常thường 放phóng 丈trượng 光quang 。 足túc 不bất 到đáo 地địa 。 眾chúng 生sanh 何hà 以dĩ 故cố 不bất 盡tận 敬kính 附phụ 。

答đáp 曰viết 。

眾chúng 生sanh 無vô 量lượng 。 劫kiếp 中trung 積tích 罪tội 甚thậm 重trọng 。 無vô 明minh 垢cấu 深thâm 。 於ư 佛Phật 生sanh 疑nghi 。 謂vị 是thị 幻huyễn 師sư 。 以dĩ 術thuật 誑cuống 人nhân 。 或hoặc 言ngôn 。

足túc 不bất 蹈đạo 地địa 。 生sanh 性tánh 自tự 爾nhĩ 。 如như 鳥điểu 能năng 飛phi 。 有hữu 何hà 奇kỳ 特đặc 。

或hoặc 有hữu 眾chúng 生sanh 。 罪tội 重trọng 因nhân 緣duyên 故cố 。 不bất 見kiến 佛Phật 相tương/tướng 。 直trực 謂vị 大đại 威uy 德đức 沙Sa 門Môn 而nhi 已dĩ 。 譬thí 如như 人nhân 重trọng 病bệnh 欲dục 死tử 。 名danh 藥dược 美mỹ 食thực 。 皆giai 謂vị 臭xú 穢uế 。

是thị 故cố 不bất 盡tận 敬kính 附phụ 。

共cộng 四Tứ 天Thiên 王Vương 。 乃nãi 至chí 阿A 迦Ca 尼Ni 吒Tra 。 無vô 量lượng 千thiên 萬vạn 億ức 。 諸chư 天thiên 眾chúng 恭cung 敬kính 圍vi 繞nhiễu 。 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 。

者giả 。 是thị 諸chư 佛Phật 常thường 法Pháp 。

佛Phật 為vi 世Thế 尊Tôn 。 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 。 欲dục 破phá 二nhị 種chủng 魔ma 。

一nhất 者giả 。 結kết 使sử 魔ma 。 二nhị 者giả 。 自Tự 在Tại 天Thiên 子Tử 魔ma 。 欲dục 成thành 一Nhất 切Thiết 智Trí 。 是thị 諸chư 天thiên 眾chúng 。 云vân 何hà 不bất 恭cung 敬kính 侍thị 送tống 。

又hựu 諸chư 天thiên 世thế 世thế 佐tá 助trợ 。 擁ủng 護hộ 菩Bồ 薩Tát 。 乃nãi 至chí 出xuất 家gia 時thời 。 令linh 諸chư 宮cung 人nhân 婇thể 女nữ 。 淳thuần 惛hôn 而nhi 臥ngọa 。 捧phủng 馬mã 足túc 踰du 城thành 出xuất 。 今kim 日nhật 事sự 辦biện 。 我ngã 等đẳng 當đương 共cộng 。 侍thị 送tống 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 。

問vấn 曰viết 。

何hà 以dĩ 不bất 說thuyết 剎sát 利lợi 。 婆Bà 羅La 門Môn 等đẳng 。 無vô 量lượng 人nhân 侍thị 送tống 。 而nhi 但đãn 說thuyết 。

諸chư 天thiên

答đáp 曰viết 。

佛Phật 獨độc 於ư 深thâm 林lâm 中trung 求cầu 菩Bồ 提Đề 樹thụ 。 非phi 是thị 人nhân 行hành 處xứ 。 是thị 故cố 不bất 說thuyết 。

又hựu 以dĩ 人nhân 無vô 天thiên 眼nhãn 。 他Tha 心Tâm 智Trí 故cố 。 不bất 知tri 佛Phật 當đương 成thành 道Đạo 。 是thị 故cố 不bất 說thuyết 。

復phục 次thứ 。 諸chư 天thiên 貴quý 於ư 人nhân 。 故cố 但đãn 說thuyết 天thiên 。

復phục 次thứ 。 諸chư 佛Phật 常thường 樂nhạo 閑nhàn 靜tĩnh 處xứ 。 諸chư 天thiên 能năng 隱ẩn 身thân 不bất 現hiện 。 不bất 妨phương 閑nhàn 靜tĩnh 。 是thị 故cố 但đãn 說thuyết 諸chư 天thiên 從tùng 。

復phục 次thứ 。 菩Bồ 薩Tát 見kiến 五ngũ 比Bỉ 丘Khâu 捨xả 菩Bồ 薩Tát 而nhi 去khứ 。 而nhi 菩Bồ 薩Tát 獨độc 至chí 樹thụ 下hạ 。 是thị 故cố 作tác 是thị 願nguyện 。

【# 經Kinh 】#

我ngã 當đương 於ư 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 坐tọa 。 四Tứ 天Thiên 王Vương 天Thiên 。 乃nãi 至chí 阿A 迦Ca 尼Ni 吒Tra 天Thiên 。 以dĩ 天thiên 衣y 為vi 座tòa 。

者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

如như 經kinh 說thuyết 。

佛Phật 敷phu 草thảo 樹thụ 下hạ 坐tọa 。 而nhi 成thành 佛Phật 道Đạo 。 今kim 云vân 何hà 願nguyện 言ngôn 。

以dĩ 天thiên 衣y 為vi 座tòa

答đáp 曰viết 。

聲Thanh 聞Văn 經kinh 中trung 說thuyết 敷phu 草thảo 。

摩Ma 訶Ha 衍Diên 經kinh 。 中trung 隨tùy 眾chúng 生sanh 所sở 見kiến 。 或hoặc 有hữu 見kiến 敷phu 草thảo 樹thụ 下hạ 。 或hoặc 見kiến 敷phu 天thiên 綩uyển 綖diên 。 隨tùy 其kỳ 福phước 德đức 多đa 少thiểu 。 所sở 見kiến 不bất 同đồng 。

復phục 次thứ 。 生sanh 身thân 佛Phật 把bả 草thảo 樹thụ 下hạ 。 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 。 佛Phật 以dĩ 天thiên 衣y 為vi 座tòa 。 或hoặc 勝thắng 天thiên 衣y 。

復phục 次thứ 。 佛Phật 於ư 深thâm 林lâm 樹thụ 下hạ 成thành 佛Phật 。 林lâm 中trung 人nhân 見kiến 。 則tắc 奉phụng 佛Phật 草thảo 。 若nhược 貴quý 人nhân 見kiến 者giả 。 當đương 以dĩ 所sở 貴quý 衣y 服phục 為vi 座tòa 。 但đãn 林lâm 中trung 無vô 貴quý 人nhân 故cố 。

時thời 諸chư 龍long 神thần 天thiên 。 各các 以dĩ 妙diệu 衣y 為vi 座tòa 。

四Tứ 天Thiên 王Vương 衣y 重trọng/trùng 二nhị 兩lưỡng 。 忉Đao 利Lợi 天thiên 衣y 重trọng/trùng 一nhất 兩lưỡng 。 夜dạ 摩ma 天thiên 衣y 重trọng/trùng 十thập 八bát 銖thù 。 兜Đâu 率Suất 天thiên 衣y 重trọng/trùng 十thập 二nhị 銖thù 。 化hóa 樂nhạo/nhạc/lạc 天thiên 衣y 重trọng/trùng 六lục 銖thù 。 他Tha 化Hóa 自Tự 在Tại 天Thiên 。 衣y 重trọng/trùng 三tam 銖thù 。

色sắc 界giới 天thiên 衣y 無vô 重trọng/trùng 相tương/tướng 。

欲dục 界giới 天thiên 衣y 從tùng 樹thụ 邊biên 生sanh 。 無vô 縷lũ 無vô 織chức 。 譬thí 如như 薄bạc 氷băng 。 光quang 曜diệu 明minh 淨tịnh 。 有hữu 種chủng 種chủng 色sắc 。

色sắc 界giới 天thiên 衣y 。 純thuần 金kim 色sắc 光quang 明minh 。 不bất 可khả 稱xưng 知tri 。

如như 是thị 等đẳng 寶bảo 衣y 敷phu 座tòa 。 菩Bồ 薩Tát 坐tọa 上thượng 。 成thành 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。

問vấn 曰viết 。

何hà 以dĩ 但đãn 說thuyết 諸chư 天thiên 敷phu 衣y 。 不bất 說thuyết 十thập 方phương 諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 為vi 佛Phật 敷phu 座tòa 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。 佛Phật 將tương 成thành 道Đạo 時thời 。 皆giai 為vi 佛Phật 敷phu 座tòa 。 或hoặc 廣quảng 長trường 一nhất 由do 旬tuần 。 十thập 百bách 千thiên 萬vạn 。 億ức 乃nãi 至chí 無vô 量lượng 由do 旬tuần 。 高cao 亦diệc 如như 是thị 。

此thử 諸chư 寶bảo 座tòa 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 無vô 漏lậu 福phước 德đức 生sanh 故cố 。 是thị 諸chư 天thiên 目mục 所sở 不bất 見kiến 。 何hà 況huống 手thủ 觸xúc 。 十thập 方phương 三tam 世thế 諸chư 佛Phật 。 降hàng 魔ma 得đắc 道Đạo 。 莊trang 嚴nghiêm 佛Phật 事sự 。 皆giai 悉tất 照chiếu 見kiến 。 譬thí 如như 明minh 鏡kính 。 如như 是thị 妙diệu 座tòa 。 何hà 以dĩ 不bất 說thuyết 。

答đáp 曰viết 。

般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 與dữ 聲Thanh 聞Văn 。 菩Bồ 薩Tát 。 諸chư 天thiên 共cộng 說thuyết 。 二nhị 者giả 。 但đãn 與dữ 十thập 住trụ 具cụ 足túc 菩Bồ 薩Tát 說thuyết 。

是thị 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 中trung 。 應ưng 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 為vi 佛Phật 敷phu 座tòa 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 諸chư 天thiên 知tri 佛Phật 恩ân 。 不bất 及cập 一nhất 生sanh 。 二nhị 生sanh 諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 如như 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 云vân 何hà 不bất 以dĩ 神thần 通thông 力lực 。 而nhi 供cúng 養dường 佛Phật 。

是thị 中trung 合hợp 聲Thanh 聞Văn 說thuyết 。 是thị 故cố 不bất 說thuyết 。

【# 經Kinh 】#

我ngã 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 時thời 。 行hành 。 住trụ 。 坐tọa 。 臥ngọa 處xứ 。 欲dục 使sử 悉tất 為vi 金kim 剛cang 。

者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

何hà 以dĩ 故cố 佛Phật 。 四tứ 威uy 儀nghi 中trung 。 地địa 悉tất 為vi 金kim 剛cang 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 人nhân 言ngôn 。

菩Bồ 薩Tát 至chí 菩Bồ 提Đề 樹thụ 下hạ 時thời 。 於ư 此thử 處xứ 坐tọa 。 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。

爾nhĩ 時thời 菩Bồ 薩Tát 。 入nhập 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 中trung 。 無vô 有hữu 地địa 能năng 舉cử 是thị 菩Bồ 薩Tát 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 地địa 皆giai 是thị 眾chúng 生sanh 。 虛hư 誑cuống 業nghiệp 因nhân 緣duyên 報báo 故cố 有hữu 。 是thị 故cố 不bất 能năng 舉cử 。

菩Bồ 薩Tát 欲dục 成thành 佛Phật 時thời 。 實thật 相tướng 智trí 慧tuệ 身thân 。 是thị 時thời 坐tọa 處xứ 。 變biến 為vi 金kim 剛cang 。

有hữu 人nhân 言ngôn 。

土thổ/độ 在tại 金kim 輪luân 上thượng 。 金kim 輪luân 在tại 金kim 剛cang 上thượng 。 從tùng 金kim 剛cang 際tế 出xuất 。 如như 蓮liên 花hoa 臺đài 。 直trực 上thượng 持trì 菩Bồ 薩Tát 坐tọa 處xứ 。 令linh 不bất 陷hãm 沒một 。 以dĩ 是thị 故cố 。 此thử 道Đạo 場Tràng 坐tọa 處xứ 名danh 為vi 金kim 剛cang 。

有hữu 人nhân 言ngôn 。

成thành 佛Phật 道Đạo 已dĩ 。 四tứ 種chủng 威uy 儀nghi 處xứ 。 悉tất 變biến 成thành 金kim 剛cang 。

問vấn 曰viết 。

金kim 剛cang 亦diệc 是thị 眾chúng 生sanh 虛hư 誑cuống 業nghiệp 因nhân 緣duyên 有hữu 。 云vân 何hà 能năng 舉cử 佛Phật 。

答đáp 曰viết 。

金kim 剛cang 雖tuy 是thị 虛hư 誑cuống 所sở 成thành 。 於ư 地địa 最tối 為vi 牢lao 固cố 。 更cánh 無vô 勝thắng 者giả 。 金kim 剛cang 下hạ 水thủy 。 諸chư 大đại 龍long 王vương 。 以dĩ 此thử 堅kiên 固cố 物vật 。 奉phụng 獻hiến 於ư 佛Phật 。

亦diệc 是thị 佛Phật 宿túc 世thế 。 業nghiệp 因nhân 緣duyên 故cố 。 得đắc 此thử 安an 立lập 處xứ 。

又hựu 復phục 佛Phật 變biến 金kim 剛cang 及cập 四tứ 大đại 令linh 為vi 虛hư 空không 。 虛hư 空không 不bất 誑cuống 。 佛Phật 智trí 慧tuệ 亦diệc 不bất 誑cuống 。 二nhị 事sự 既ký 同đồng 。 是thị 故cố 能năng 舉cử 。

【# 經Kinh 】#

復phục 次thứ 。 舍Xá 利Lợi 弗Phất 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 。 欲dục 出xuất 家gia 日nhật 即tức 。 成thành 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 即tức 是thị 日nhật 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。 遠viễn 塵trần 離ly 垢cấu 。 諸chư 法pháp 中trung 得đắc 法Pháp 眼nhãn 淨tịnh 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 受thọ 故cố 。 諸chư 漏lậu 心tâm 得đắc 解giải 脫thoát 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。 於ư 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 得đắc 不bất 退thoái 轉chuyển 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

或hoặc 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 惡ác 世thế 邪tà 見kiến 眾chúng 生sanh 中trung 。 為vi 除trừ 眾chúng 生sanh 邪tà 見kiến 故cố 。 自tự 行hành 勤cần 苦khổ 甚thậm 難nan 之chi 行hành 。 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 於ư 漚âu 樓lâu 頻tần 螺loa 樹thụ 林lâm 中trung 。 食thực 一nhất 麻ma 一nhất 米mễ 。 諸chư 外ngoại 道đạo 言ngôn 。

我ngã 等đẳng 先tiên 師sư 。 雖tuy 修tu 苦khổ 行hạnh 。 不bất 能năng 如như 是thị 。 六lục 年niên 勤cần 苦khổ 。

又hựu 復phục 有hữu 人nhân 。 謂vị 佛Phật 先tiên 世thế 惡ác 業nghiệp 。 今kim 受thọ 苦khổ 報báo 。

有hữu 菩Bồ 薩Tát 謂vị 佛Phật 為vi 實thật 受thọ 是thị 苦khổ 。

是thị 故cố 發phát 心tâm 。

我ngã 當đương 即tức 以dĩ 出xuất 家gia 日nhật 成thành 佛Phật 。

又hựu 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 好hảo/hiếu 世thế 出xuất 家gia 。 如như 。

大đại 通thông 惠huệ 求cầu 佛Phật 道Đạo 。 結kết 跏già 趺phu 坐tọa 。 經kinh 十thập 小tiểu 劫kiếp 。 乃nãi 得đắc 成thành 佛Phật 。

菩Bồ 薩Tát 聞văn 是thị 已dĩ 。 發phát 心tâm 言ngôn 。

願nguyện 我ngã 以dĩ 出xuất 家gia 日nhật 。 即tức 得đắc 成thành 佛Phật 。

有hữu 菩Bồ 薩Tát 成thành 佛Phật 已dĩ 。 不bất 即tức 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。

如như 然nhiên 燈đăng 佛Phật 。 成thành 佛Phật 已dĩ 。 十thập 二nhị 年niên 但đãn 放phóng 光quang 明minh 。 人nhân 無vô 識thức 者giả 。 而nhi 不bất 說thuyết 法Pháp 。

又hựu 如như 須tu 扇thiên/phiến 多đa 佛Phật 。 成thành 佛Phật 已dĩ 。 無vô 受thọ 化hóa 者giả 。 作tác 化hóa 佛Phật 留lưu 住trú 一nhất 劫kiếp 。 說thuyết 法Pháp 度độ 人nhân 。 自tự 身thân 滅diệt 度độ 。

又hựu 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 成thành 佛Phật 已dĩ 。 五ngũ 十thập 七thất 日nhật 不bất 說thuyết 法Pháp 。

菩Bồ 薩Tát 聞văn 是thị 已dĩ 。 願nguyện 我ngã 成thành 佛Phật 已dĩ 。 即tức 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。

有hữu 佛Phật 度độ 眾chúng 生sanh 有hữu 限hạn 數số 。 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 憍kiêu 陳trần 如như 一nhất 人nhân 得đắc 初sơ 道đạo 。 八bát 萬vạn 諸chư 天thiên 。 諸chư 法pháp 中trung 得đắc 法Pháp 眼nhãn 淨tịnh 。

菩Bồ 薩Tát 聞văn 是thị 已dĩ 。 作tác 是thị 願nguyện 。

我ngã 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 令linh 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 人nhân 。 遠viễn 塵trần 離ly 垢cấu 。 諸chư 法pháp 中trung 得đắc 法Pháp 眼nhãn 淨tịnh 。

以dĩ 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 初sơ 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 一nhất 比Bỉ 丘Khâu 及cập 諸chư 天thiên 。 皆giai 得đắc 初sơ 道đạo 。 而nhi 無vô 一nhất 人nhân 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。 及cập 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 者giả 。 是thị 故cố 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 作tác 佛Phật 時thời 。 當đương 使sử 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。 一nhất 切thiết 法pháp 不bất 受thọ 故cố 。 諸chư 漏lậu 心tâm 得đắc 解giải 脫thoát 。 及cập 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。 於ư 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。 得đắc 不bất 退thoái 轉chuyển 。

問vấn 曰viết 。

若nhược 一nhất 切thiết 佛Phật 神thần 力lực 。 功công 德đức 。 度độ 眾chúng 生sanh 皆giai 等đẳng 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 何hà 以dĩ 作tác 此thử 願nguyện 。

答đáp 曰viết 。

一nhất 佛Phật 能năng 變biến 作tác 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 身thân 而nhi 度độ 眾chúng 生sanh 。 而nhi 世thế 界giới 有hữu 嚴nghiêm 淨tịnh 者giả 。 有hữu 不bất 嚴nghiêm 淨tịnh 者giả 。

菩Bồ 薩Tát 若nhược 見kiến 。 若nhược 聞văn 。

是thị 諸chư 佛Phật 有hữu 苦khổ 行hạnh 難nan 得đắc 佛Phật 者giả 。 有hữu 不bất 即tức 轉chuyển 法Pháp 輪luân 者giả 。 有hữu 如như 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 。 六lục 年niên 苦khổ 行hạnh 成thành 道Đạo 。

又hựu 聞văn 。

初sơ 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 未vị 有hữu 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道đạo 者giả 。 何hà 況huống 得đắc 菩Bồ 薩Tát 道Đạo 。

是thị 故cố 菩Bồ 薩Tát 。 未vị 聞văn 諸chư 佛Phật 力lực 等đẳng 。 故cố 作tác 是thị 願nguyện 。

然nhiên 諸chư 佛Phật 神thần 力lực 。 功công 德đức 。 平bình 等đẳng 無vô 異dị 。

【# 經Kinh 】#

我ngã 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 時thời 。 以dĩ 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 聲Thanh 聞Văn 為vi 僧Tăng 。 我ngã 一nhất 說thuyết 法Pháp 時thời 。 便tiện 於ư 座tòa 上thượng 。 盡tận 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。

者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

有hữu 佛Phật 以dĩ 聲Thanh 聞Văn 為vi 僧Tăng 。 有hữu 數số 有hữu 限hạn 。 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 尼Ni 佛Phật 。 千thiên 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 。 比Bỉ 丘Khâu 為vi 僧Tăng 。 彌Di 勒Lặc 佛Phật 。 初sơ 會hội 僧Tăng 九cửu 十thập 九cửu 億ức 。 第đệ 二nhị 會hội 九cửu 十thập 六lục 億ức 。 第đệ 三tam 會hội 九cửu 十thập 三tam 億ức 。 如như 是thị 等đẳng 諸chư 佛Phật 僧Tăng 。 各các 各các 有hữu 限hạn 有hữu 數số 不bất 同đồng 。 以dĩ 是thị 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 當đương 以dĩ 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 聲Thanh 聞Văn 為vi 僧Tăng 。

有hữu 佛Phật 為vi 眾chúng 生sanh 說thuyết 法Pháp 。 一nhất 說thuyết 法Pháp 得đắc 初sơ 道đạo 。 異dị 時thời 更cánh 說thuyết 。 得đắc 二nhị 道đạo 。 三tam 道đạo 。 第đệ 四tứ 道đạo 。 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 尼Ni 佛Phật 。 為vì 五ngũ 比Bỉ 丘Khâu 說thuyết 法pháp 。 得đắc 初sơ 道đạo 。 異dị 日nhật 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道Đạo 。 如như 舍Xá 利Lợi 弗Phất 得đắc 初sơ 道đạo 。 經kinh 半bán 月nguyệt 然nhiên 後hậu 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 道Đạo 。 摩Ma 訶Ha 迦Ca 葉Diếp 。 見kiến 佛Phật 得đắc 初sơ 道đạo 。 過quá 八bát 日nhật 已dĩ 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。 如như 阿A 難Nan 得đắc 須Tu 陀Đà 洹Hoàn 道Đạo 。 二nhị 十thập 五ngũ 歲tuế 。 供cúng 養dường 佛Phật 已dĩ 。 佛Phật 般Bát 涅Niết 槃Bàn 後hậu 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。 如như 是thị 等đẳng 諸chư 阿A 羅La 漢Hán 。 不bất 一nhất 時thời 得đắc 四tứ 道đạo 。 以dĩ 是thị 故cố 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 一nhất 說thuyết 法Pháp 時thời 。 便tiện 於ư 座tòa 上thượng 。 盡tận 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。

【# 經Kinh 】#

我ngã 當đương 以dĩ 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 菩Bồ 薩Tát 摩Ma 訶Ha 薩Tát 為vi 僧Tăng 。 我ngã 一nhất 說thuyết 法Pháp 時thời 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 菩Bồ 薩Tát 。 皆giai 得đắc 阿a 鞞bệ 跋bạt 致trí 。

【# 論luận 】#

菩Bồ 薩Tát 所sở 以dĩ 。 作tác 此thử 願nguyện 者giả 。

諸chư 佛Phật 多đa 以dĩ 聲Thanh 聞Văn 為vi 僧Tăng 。 無vô 別biệt 菩Bồ 薩Tát 僧Tăng 。 如như 彌Di 勒Lặc 菩Bồ 薩Tát 。 文Văn 殊Thù 師Sư 利Lợi 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。 以dĩ 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 無vô 別biệt 菩Bồ 薩Tát 僧Tăng 。 故cố 入nhập 聲Thanh 聞Văn 僧Tăng 中trung 次thứ 第đệ 坐tọa 。 有hữu 佛Phật 為vi 一Nhất 乘Thừa 說thuyết 法Pháp 。 純thuần 以dĩ 菩Bồ 薩Tát 為vi 僧Tăng 。 有hữu 佛Phật 聲Thanh 聞Văn 。 菩Bồ 薩Tát 雜tạp 以dĩ 為vi 僧Tăng 。 如như 阿A 彌Di 陀Đà 佛Phật 國quốc 。 菩Bồ 薩Tát 僧Tăng 多đa 。 聲Thanh 聞Văn 僧Tăng 少thiểu 。 以dĩ 是thị 故cố 。 願nguyện 以dĩ 無vô 量lượng 菩Bồ 薩Tát 為vi 僧Tăng 。

有hữu 佛Phật 初sơ 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 無vô 有hữu 人nhân 得đắc 。

阿a 鞞bệ 跋bạt 致trí

以dĩ 是thị 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 一nhất 說thuyết 法Pháp 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 人nhân 。 得đắc 阿a 鞞bệ 跋bạt 致trí 。

【# 經Kinh 】#

欲dục 得đắc 壽thọ 命mạng 無vô 量lượng 。 光quang 明minh 具cụ 足túc 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

諸chư 佛Phật 壽thọ 命mạng 。 有hữu 長trường/trưởng 。 有hữu 短đoản 。 如như 鞞bệ 婆bà 尸thi 佛Phật 。 壽thọ 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 歲tuế 。 如như 。

拘câu 樓lâu 餐xan 陀đà 佛Phật 。 壽thọ 六lục 萬vạn 歲tuế 。 迦Ca 那Na 伽Già 牟Mâu 尼Ni 佛Phật 。 壽thọ 三tam 萬vạn 歲tuế 。 迦Ca 葉Diếp 佛Phật 。 壽thọ 二nhị 萬vạn 歲tuế 。 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 壽thọ 百bách 歲tuế 。 少thiểu 有hữu 過quá 者giả 。 彌Di 勒Lặc 佛Phật 。 壽thọ 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 歲tuế 。 如như 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 常thường 光quang 一nhất 丈trượng 。 彌Di 勒Lặc 佛Phật 常thường 光quang 十thập 里lý 。

諸chư 佛Phật 壽thọ 命mạng 。 光quang 明minh 。 各các 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 隱ẩn 藏tàng 。 二nhị 者giả 。 顯hiển 現hiện 。 一nhất 者giả 。 真chân 實thật 。 二nhị 者giả 。 為vì 眾chúng 生sanh 故cố 隱ẩn 藏tàng 。 真chân 實thật 者giả 。 無vô 量lượng 。 顯hiển 現hiện 。 為vì 眾chúng 生sanh 者giả 。 有hữu 限hạn 有hữu 量lượng 。

實thật 佛Phật 壽thọ 不bất 應ưng 短đoản 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 諸chư 佛Phật 長trường 壽thọ 業nghiệp 因nhân 緣duyên 具cụ 足túc 故cố 。

如như 婆bà 伽già 梵Phạm 宿túc 世thế 救cứu 一nhất 聚tụ 落lạc 人nhân 命mạng 。 故cố 得đắc 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 壽thọ 命mạng 。 梵Phạm 世Thế 中trung 壽thọ 法pháp 不bất 過quá 半bán 劫kiếp 。 而nhi 此thử 梵Phạm 天Thiên 壽thọ 獨độc 無vô 量lượng 。 以dĩ 是thị 故cố 。 生sanh 邪tà 見kiến 言ngôn 。

唯duy 我ngã 常thường 住trụ 。

佛Phật 到đáo 其kỳ 所sở 。 破phá 其kỳ 邪tà 見kiến 。 說thuyết 其kỳ 本bổn 緣duyên 。 救cứu 一nhất 聚tụ 落lạc 。 其kỳ 壽thọ 乃nãi 爾nhĩ 。 何hà 況huống 佛Phật 世thế 世thế 救cứu 。 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 眾chúng 生sanh 。

或hoặc 以dĩ 財tài 物vật 救cứu 濟tế 。 或hoặc 以dĩ 身thân 命mạng 代đại 死tử 。 云vân 何hà 壽thọ 限hạn 不bất 過quá 百bách 歲tuế 。

又hựu 不bất 殺sát 生sanh 戒giới 。 是thị 長trường 壽thọ 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 佛Phật 以dĩ 大đại 慈từ 眾chúng 生sanh 。 愛ái 徹triệt 骨cốt 髓tủy 。 常thường 能năng 為vì 眾chúng 生sanh 故cố 死tử 。 何hà 況huống 殺sát 生sanh 。

又hựu 以dĩ 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 智trí 慧tuệ 。 真chân 實thật 不bất 誑cuống 故cố 。 亦diệc 是thị 長trường 壽thọ 因nhân 緣duyên 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 和hòa 合hợp 持trì 戒giới 。 諸chư 功công 德đức 故cố 。 得đắc 壽thọ 命mạng 無vô 量lượng 。 何hà 況huống 佛Phật 世thế 世thế 具cụ 足túc 此thử 諸chư 無vô 量lượng 。 功công 德đức 而nhi 壽thọ 命mạng 有hữu 限hạn 。

復phục 次thứ 。 如như 一nhất 切thiết 色sắc 中trung 。 佛Phật 身thân 第đệ 一nhất 。 一nhất 切thiết 心tâm 中trung 。 佛Phật 心tâm 第đệ 一nhất 。 以dĩ 是thị 故cố 。 一nhất 切thiết 壽thọ 命mạng 中trung 。 佛Phật 壽thọ 亦diệc 應ưng 第đệ 一nhất 。 如như 世thế 俗tục 人nhân 言ngôn 。

人nhân 生sanh 於ư 世thế 。 以dĩ 壽thọ 為vi 貴quý 。

佛Phật 為vi 人nhân 中trung 之chi 上thượng 。 壽thọ 亦diệc 應ưng 長trường/trưởng 。

問vấn 曰viết 。

佛Phật 雖tuy 有hữu 長trường 壽thọ 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 生sanh 於ư 惡ác 世thế 。 故cố 壽thọ 命mạng 便tiện 短đoản 。 以dĩ 此thử 短đoản 壽thọ 。 能năng 具cụ 佛Phật 事sự 。 何hà 用dụng 長trường/trưởng 為vi 。

又hựu 佛Phật 以dĩ 神thần 通thông 力lực 故cố 。 一nhất 日nhật 之chi 中trung 。 能năng 具cụ 佛Phật 事sự 。 何hà 況huống 百bách 歲tuế 。

答đáp 曰viết 。

此thử 間gian 閻Diêm 浮Phù 提đề 惡ác 。 故cố 佛Phật 壽thọ 應ưng 短đoản 。

餘dư 處xứ 好hảo/hiếu 。 故cố 佛Phật 壽thọ 應ưng 長trường/trưởng 。

問vấn 曰viết 。

若nhược 然nhiên 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 此thử 。 閻Diêm 浮Phù 提đề 淨Tịnh 飯Phạn 王Vương 宮cung 生sanh 。 出xuất 家gia 成thành 道Đạo 。 是thị 實thật 佛Phật 。 餘dư 處xứ 皆giai 是thị 神thần 通thông 力lực 。 變biến 化hóa 作tác 佛Phật 。 以dĩ 度độ 眾chúng 生sanh 。

答đáp 曰viết 。

此thử 言ngôn 非phi 也dã 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。

餘dư 處xứ 閻Diêm 浮Phù 提đề 。 亦diệc 各các 各các 言ngôn 我ngã 國quốc 是thị 實thật 佛Phật 。 餘dư 處xứ 為vi 變biến 化hóa 。 何hà 以dĩ 知tri 之chi 。 若nhược 餘dư 處xứ 國quốc 土độ 。 自tự 知tri 是thị 化hóa 佛Phật 。 則tắc 不bất 肯khẳng 信tín 受thọ 教giáo 戒giới 。

又hựu 如như 餘dư 國quốc 土độ 人nhân 。 壽thọ 命mạng 一nhất 劫kiếp 。 若nhược 佛Phật 壽thọ 百bách 歲tuế 。 於ư 彼bỉ 裁tài 無vô 一nhất 日nhật 。 眾chúng 生sanh 則tắc 起khởi 輕khinh 慢mạn 。 不bất 肯khẳng 受thọ 教giáo 。 彼bỉ 則tắc 以dĩ 一nhất 劫kiếp 為vi 實thật 佛Phật 。 以dĩ 此thử 為vi 變biến 化hóa 化hóa 。

如như 《# 首Thủ 楞Lăng 嚴Nghiêm 經Kinh 》# 說thuyết 。

神thần 通thông 遍biến 照chiếu 佛Phật 。 壽thọ 七thất 百bách 千thiên 阿a 僧tăng 祇kỳ 劫kiếp 。

佛Phật 告cáo 文Văn 殊Thù 尸thi 利lợi 。

彼bỉ 佛Phật 則tắc 是thị 我ngã 身thân 。

彼bỉ 佛Phật 亦diệc 言ngôn 。

釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 則tắc 是thị 我ngã 身thân 。

以dĩ 是thị 故cố 。 知tri 諸chư 佛Phật 壽thọ 命mạng 。 實thật 皆giai 無vô 量lượng 。 為vi 度độ 人nhân 故cố 。 現hiện 有hữu 長trường/trưởng 。 短đoản 。

汝nhữ 言ngôn 。

釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 以dĩ 神thần 通thông 力lực 故cố 。 所sở 度độ 眾chúng 生sanh 。 與dữ 人nhân 壽thọ 不bất 異dị 者giả 。 則tắc 不bất 須tu 百bách 歲tuế 。 一nhất 日nhật 之chi 中trung 。 可khả 具cụ 足túc 佛Phật 事sự 。

如như 阿A 難Nan 一nhất 時thời 。 心tâm 生sanh 是thị 念niệm 。

如như 然nhiên 燈đăng 世Thế 尊Tôn 。 一nhất 切thiết 勝thắng 佛Phật 。 鞞bệ 婆bà 尸thi 佛Phật 。 出xuất 於ư 好hảo/hiếu 世thế 。 壽thọ 命mạng 極cực 多đa 。 能năng 具cụ 佛Phật 事sự 。 我ngã 釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 出xuất 生sanh 惡ác 世thế 。 壽thọ 命mạng 極cực 短đoản 。 將tương 無vô 世Thế 尊Tôn 不bất 能năng 具cụ 足túc 佛Phật 事sự 耶da 。

爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn 入nhập 日nhật 出xuất 三tam 昧muội 。 從tùng 身thân 變biến 化hóa 。 出xuất 無vô 量lượng 諸chư 佛Phật 。 及cập 無vô 量lượng 光quang 明minh 。 普phổ 至chí 十thập 方phương 。 一nhất 一nhất 化hóa 佛Phật 。 在tại 諸chư 世thế 界giới 。 各các 作tác 佛Phật 事sự 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 法Pháp 。 或hoặc 現hiện 神thần 通thông 。 或hoặc 現hiện 三tam 昧muội 。 或hoặc 現hiện 飯phạn 食thực 。 如như 是thị 之chi 比tỉ 。 種chủng 種chủng 因nhân 緣duyên 。 施thi 作tác 佛Phật 事sự 。 而nhi 度độ 眾chúng 生sanh 。

從tùng 三tam 昧muội 起khởi 。 告cáo 阿A 難Nan 曰viết 。

汝nhữ 悉tất 見kiến 聞văn 是thị 事sự 不phủ 。

阿A 難Nan 言ngôn 。

唯dụy 然nhiên 已dĩ 見kiến 。

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan 。

佛Phật 以dĩ 如như 是thị 神thần 力lực 。 能năng 具cụ 佛Phật 事sự 不phủ 。

阿A 難Nan 言ngôn 。

假giả 令linh 佛Phật 壽thọ 一nhất 日nhật 。 大đại 地địa 草thảo 木mộc 。 悉tất 為vi 可khả 度độ 眾chúng 生sanh 。 則tắc 能năng 度độ 盡tận 。 何hà 況huống 百bách 歲tuế 。

以dĩ 是thị 故cố 知tri 。

諸chư 佛Phật 壽thọ 命mạng 。 皆giai 悉tất 無vô 量lượng 。 為vi 度độ 人nhân 故cố 。 現hiện 有hữu 長trường/trưởng 。 短đoản 。

譬thí 如như 日nhật 出xuất 。 影ảnh 現hiện 於ư 水thủy 。 隨tùy 水thủy 大đại 小tiểu 。 水thủy 大đại 則tắc 影ảnh 久cửu 。 水thủy 小tiểu 則tắc 速tốc 滅diệt 。 若nhược 照chiếu 琉lưu 璃ly 。 頗pha 梨lê 珠châu 山sơn 。 影ảnh 則tắc 久cửu 住trụ 。

又hựu 如như 火hỏa 燒thiêu 草thảo 木mộc 。 然nhiên 少thiểu 則tắc 速tốc 滅diệt 。 然nhiên 多đa 則tắc 久cửu 住trụ 。 不bất 可khả 以dĩ 滅diệt 處xứ 無vô 火hỏa 故cố 。 謂vị 多đa 然nhiên 處xứ 亦diệc 無vô 。

光quang 明minh 長trường/trưởng 。 短đoản 義nghĩa 。 亦diệc 如như 是thị 。

大đại 智Trí 度Độ 論luận 釋thích 初sơ 品phẩm 中trung 信tín 持trì 無vô 三tam 毒độc 義nghĩa 第đệ 五ngũ 十thập 二nhị

【# 經Kinh 】#

我ngã 成thành 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 時thời 。 世thế 界giới 中trung 無vô 有hữu 婬dâm 欲dục 。 瞋sân 恚khuể 。 愚ngu 癡si 。 亦diệc 無vô 三tam 毒độc 之chi 名danh 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 成thành 就tựu 如như 是thị 智trí 慧tuệ 。 善thiện 施thí 。 善thiện 戒giới 。 善thiện 定định 。 善thiện 梵Phạm 行hạnh 。 善thiện 不bất 嬈nhiễu 眾chúng 生sanh 。

者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

若nhược 世thế 界giới 無vô 三tam 毒độc 。 亦diệc 無vô 三tam 毒độc 名danh 者giả 。 佛Phật 為vi 何hà 等đẳng 故cố 出xuất 生sanh 其kỳ 國quốc 。

答đáp 曰viết 。

貪tham 欲dục 。 瞋sân 恚khuể 。 愚ngu 癡si 名danh 為vi 。 三tam 不bất 善thiện 根căn 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 法pháp 。

佛Phật 若nhược 說thuyết 貪tham 欲dục 。 瞋sân 恚khuể 。 愚ngu 癡si 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 不bất 善thiện 。

若nhược 說thuyết 染nhiễm 愛ái 。 無vô 明minh 是thị 則tắc 通thông 三tam 界giới 。

有hữu 佛Phật 世thế 界giới 。 純thuần 諸chư 欲dục 人nhân 。 為vì 是thị 眾chúng 生sanh 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 成thành 佛Phật 時thời 。 國quốc 無vô 三tam 毒độc 及cập 三tam 毒độc 之chi 名danh 。

復phục 有hữu 清thanh 淨tịnh 佛Phật 國quốc 。 純thuần 阿a 鞞bệ 跋bạt 致trí 。 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 諸chư 煩phiền 惱não 。 唯duy 有hữu 餘dư 習tập 。 是thị 故cố 言ngôn 。

無vô 三tam 毒độc 之chi 名danh

若nhược 有hữu 人nhân 言ngôn 。

如như 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 言ngôn 。

我ngã 當đương 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh

而nhi 眾chúng 生sanh 實thật 不bất 盡tận 度độ 。 此thử 亦diệc 如như 是thị 。 欲dục 令linh 世thế 界giới 無vô 三tam 毒độc 之chi 名danh 。 亦diệc 應ưng 實thật 有hữu 三tam 毒độc 不bất 盡tận 。 若nhược 無vô 三tam 毒độc 。 何hà 用dụng 佛Phật 為vi 。 如như 地địa 無vô 大đại 闇ám 則tắc 不bất 須tu 日nhật 照chiếu 。

如như 《# 經kinh 》# 所sở 說thuyết 。

若nhược 無vô 三tam 法pháp 則tắc 佛Phật 不bất 出xuất 世thế 。 若nhược 三tam 法pháp 不bất 斷đoạn 則tắc 不bất 得đắc 離ly 老lão 。 病bệnh 。 死tử 。

三tam 法pháp

者giả 則tắc 是thị 三tam 毒độc 。 如như 《# 三tam 法pháp 經kinh 》# 。 此thử 中trung 應ưng 廣quảng 說thuyết 。

復phục 次thứ 。 有hữu 世thế 界giới 。 眾chúng 生sanh 分phân 別biệt 諸chư 法pháp 是thị 善thiện 。 是thị 不bất 善thiện 。 是thị 縛phược 。 是thị 解giải 等đẳng 。 於ư 一nhất 相tương/tướng 寂tịch 滅diệt 法pháp 中trung 而nhi 生sanh 戲hí 論luận 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 是thị 故cố 願nguyện 言ngôn 。

令linh 我ngã 世thế 界giới 。 中trung 眾chúng 生sanh 不bất 生sanh 三tam 毒độc 。 知tri 三tam 毒độc 實thật 相tướng 。 即tức 是thị 涅Niết 槃Bàn 。

問vấn 曰viết 。

一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 得đắc 如như 是thị 智trí 慧tuệ 。 是thị 何hà 等đẳng 智trí 慧tuệ 。

答đáp 曰viết 。

智trí 慧tuệ 是thị 世thế 間gian 正chánh 見kiến 。 世thế 間gian 正chánh 見kiến 中trung 。 說thuyết 有hữu 布bố 施thí 。 有hữu 罪tội 福phước 。 有hữu 今kim 世thế 後hậu 世thế 。 有hữu 阿A 羅La 漢Hán 。

信tín 罪tội 福phước 故cố 。 能năng 善thiện 布bố 施thí 。

信tín 有hữu 阿A 羅La 漢Hán 故cố 。 能năng 善thiện 持trì 戒giới 。 善thiện 禪thiền 定định 。 善thiện 梵Phạm 行hạnh 。

得đắc 正chánh 見kiến 力lực 故cố 。 能năng 善thiện 不bất 嬈nhiễu 眾chúng 生sanh 。

世thế 間gian 正chánh 見kiến 。 是thị 無vô 漏lậu 智trí 慧tuệ 根căn 本bổn 。

以dĩ 是thị 故cố 說thuyết

國quốc 中trung 無vô 三tam 毒độc 之chi 名danh

貪tham 欲dục 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 邪tà 貪tham 欲dục 。 二nhị 者giả 。 貪tham 欲dục 。

瞋sân 恚khuể 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 邪tà 瞋sân 恚khuể 。 二nhị 者giả 。 瞋sân 恚khuể 。

愚ngu 癡si 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 邪tà 見kiến 愚ngu 癡si 。 二nhị 者giả 。 愚ngu 癡si 。

是thị 三tam 種chủng 邪tà 毒độc 眾chúng 生sanh 難nan 可khả 化hóa 度độ 。 餘dư 三tam 易dị 度độ 。

無vô 三tam 毒độc 名danh

者giả 。

無vô 邪tà 三tam 毒độc 之chi 名danh 。

善thiện 布bố 施thí

等đẳng 五ngũ 事sự 。 如như 上thượng 〈# 放phóng 光quang 品phẩm 〉# 中trung 說thuyết 。

【# 經Kinh 】#

使sử 我ngã 般Bát 涅Niết 槃Bàn 後hậu 。 法pháp 無vô 滅diệt 盡tận 。 亦diệc 無vô 滅diệt 盡tận 之chi 名danh 。

當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

佛Phật 為vi 法Pháp 王Vương 。 尚thượng 自tự 滅diệt 度độ 。 云vân 何hà 言ngôn 。

法pháp 無vô 滅diệt 盡tận

答đáp 曰viết 。

如như 上thượng 說thuyết 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 願nguyện 。 事sự 不bất 必tất 實thật 。

一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 。 從tùng 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 生sanh 。 云vân 何hà 常thường 住trụ 而nhi 不bất 滅diệt 。

佛Phật 如như 日nhật 明minh 。 法pháp 如như 日nhật 沒một 餘dư 光quang 。 云vân 何hà 日nhật 沒một 而nhi 餘dư 光quang 不bất 滅diệt 。 但đãn 久cửu 住trụ 故cố 無vô 能năng 見kiến 滅diệt 者giả 。 故cố 名danh 不bất 滅diệt 。

復phục 次thứ 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 見kiến 。 諸chư 佛Phật 法Pháp 住trụ 有hữu 多đa 有hữu 少thiểu 。 如như 迦Ca 葉Diếp 佛Phật 。 法pháp 住trụ 七thất 日nhật 。 如như 釋Thích 迦Ca 牟Mâu 尼Ni 。 佛Phật 法Pháp 住trụ 千thiên 歲tuế 。 是thị 故cố 菩Bồ 薩Tát 。 發phát 是thị 願nguyện 言ngôn 。

法pháp 雖tuy 有hữu 為vi 。 願nguyện 令linh 相tương 續tục 不bất 滅diệt 。 如như 火hỏa 得đắc 薪tân 。 相tương/tướng 傳truyền 不bất 絕tuyệt 。

復phục 次thứ 。 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 名danh 為vi 佛Phật 法Pháp 。 是thị 實thật 法pháp 相tướng 。 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 不bất 斷đoạn 不bất 常thường 。 不bất 一nhất 不bất 異dị 。 不bất 來lai 不bất 去khứ 。 不bất 受thọ 不bất 動động 。 不bất 著trước 不bất 依y 。 無vô 所sở 有hữu 。 如như 涅Niết 槃Bàn 相tướng 。 法pháp 相tướng 如như 是thị 。 云vân 何hà 有hữu 滅diệt 。

問vấn 曰viết 。

法pháp 相tướng 如như 是thị 者giả 。 一nhất 切thiết 佛Phật 法Pháp 。 皆giai 應ưng 不bất 滅diệt 。

答đáp 曰viết 。

如như 所sở 言ngôn 。 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。 無vô 有hữu 滅diệt 者giả 。 有hữu 人nhân 憶ức 想tưởng 分phân 別biệt 。 取thủ 諸chư 法pháp 相tướng 。 壞hoại 實thật 法pháp 相tướng 。 用dụng 二nhị 法pháp 說thuyết 。 是thị 故cố 有hữu 滅diệt 。 實thật 相tướng 法pháp 中trung 無vô 有hữu 滅diệt 也dã 。

復phục 次thứ 。 行hành 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 無vô 礙ngại 法pháp 。 集tập 無vô 量lượng 功công 德đức 故cố 。 隨tùy 其kỳ 本bổn 願nguyện 。 法pháp 法pháp 相tướng 續tục 。 無vô 有hữu 見kiến 其kỳ 滅diệt 者giả 。 譬thí 如như 仰ngưỡng 射xạ 虛hư 空không 。 箭tiễn 去khứ 極cực 遠viễn 。 人nhân 雖tuy 不bất 見kiến 。 要yếu 必tất 當đương 墮đọa 。

【# 經Kinh 】#

我ngã 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 時thời 。 十thập 方phương 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 中trung 眾chúng 生sanh 聞văn 我ngã 名danh 者giả 。 必tất 得đắc 阿A 耨Nậu 多Đa 羅La 三Tam 藐Miệu 三Tam 菩Bồ 提Đề 。

欲dục 得đắc 如như 是thị 。 等đẳng 功công 德đức 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

【# 論luận 】#

問vấn 曰viết 。

有hữu 人nhân 生sanh 值trị 佛Phật 世thế 。 在tại 佛Phật 法Pháp 中trung 。 或hoặc 墮đọa 地địa 獄ngục 者giả 。 如như 提đề 婆bà 達đạt 。 俱câu 迦ca 利lợi 。 訶ha 多đa 釋Thích 子tử 等đẳng 。 三tam 不bất 善thiện 法pháp 。 覆phú 心tâm 故cố 墮đọa 地địa 獄ngục 。 此thử 中trung 云vân 何hà 。 言ngôn 去khứ 佛Phật 如như 恆Hằng 河Hà 。 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 但đãn 聞văn 佛Phật 名danh 。 便tiện 得đắc 道Đạo 耶da 。

答đáp 曰viết 。

上thượng 已dĩ 說thuyết 有hữu 二nhị 種chủng 佛Phật 。

一nhất 者giả 。 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 佛Phật 。 二nhị 者giả 。 隨tùy 眾chúng 生sanh 優ưu 劣liệt 現hiện 化hóa 佛Phật 。 為vi 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 佛Phật 故cố 。 說thuyết 乃nãi 至chí 聞văn 名danh 得đắc 度độ 。 為vi 隨tùy 眾chúng 生sanh 現hiện 身thân 佛Phật 故cố 。 說thuyết 雖tuy 共cộng 佛Phật 住trụ 。 隨tùy 業nghiệp 因nhân 緣duyên 。 有hữu 墮đọa 地địa 獄ngục 者giả 。

法pháp 性tánh 生sanh 身thân 佛Phật 者giả 。 無vô 事sự 不bất 濟tế 。 無vô 願nguyện 不bất 滿mãn 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 於ư 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 劫kiếp 積tích 集tập 一nhất 切thiết 善thiện 本bổn 功công 德đức 。 一Nhất 切Thiết 智Trí 慧Tuệ 。 無vô 礙ngại 具cụ 足túc 。 為vi 眾chúng 聖Thánh 主Chủ 。 諸chư 天thiên 及cập 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 希hy 能năng 見kiến 者giả 。

譬thí 如như 如như 意ý 寶bảo 珠châu 難nan 見kiến 。 難nan 得đắc 。 若nhược 有hữu 見kiến 者giả 。 所sở 願nguyện 必tất 果quả 。

如như 喜hỷ 見kiến 藥dược 。 其kỳ 有hữu 見kiến 者giả 。 眾chúng 患hoạn 悉tất 除trừ 。

如như 轉Chuyển 輪Luân 聖Thánh 王Vương 。 人nhân 有hữu 見kiến 者giả 。 無vô 不bất 富phú 足túc 。

如như 釋Thích 提Đề 桓Hoàn 因Nhân 。 有hữu 人nhân 見kiến 者giả 。 隨tùy 願nguyện 悉tất 得đắc 。

如như 梵Phạm 天Thiên 王Vương 。 眾chúng 生sanh 依y 附phụ 。 恐khủng 怖bố 悉tất 除trừ 。

如như 人nhân 念niệm 觀Quán 世Thế 音Âm 。 菩Bồ 薩Tát 名danh 者giả 。 悉tất 脫thoát 厄ách 難nạn 。

是thị 事sự 尚thượng 爾nhĩ 。 何hà 況huống 諸chư 佛Phật 法Pháp 性tánh 生sanh 身thân 。

問vấn 曰viết 。

釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 。 亦diệc 是thị 法pháp 性tánh 生sanh 身thân 分phần/phân 。 無vô 有hữu 異dị 體thể 。 何hà 以dĩ 故cố 佛Phật 在tại 世thế 時thời 。 有hữu 作tác 五ngũ 逆nghịch 罪tội 人nhân 。 飢cơ 餓ngạ 。 賊tặc 盜đạo 如như 是thị 等đẳng 惡ác 。

答đáp 曰viết 。

釋Thích 迦Ca 文Văn 佛Phật 本bổn 誓thệ 。

我ngã 出xuất 惡ác 世thế 。 欲dục 以dĩ 道Đạo 法Pháp 度độ 脫thoát 眾chúng 生sanh 。 不bất 為vi 富phú 貴quý 世thế 樂lạc 故cố 出xuất 。

若nhược 佛Phật 以dĩ 力lực 與dữ 之chi 則tắc 。 無vô 事sự 不bất 能năng 。

又hựu 亦diệc 是thị 眾chúng 生sanh 福phước 德đức 力lực 薄bạc 。 罪tội 垢cấu 深thâm 重trọng 故cố 。 不bất 得đắc 隨tùy 意ý 度độ 脫thoát 。

又hựu 今kim 佛Phật 但đãn 說thuyết 。 清thanh 淨tịnh 涅Niết 槃Bàn 。 而nhi 眾chúng 生sanh 譏cơ 論luận 誹phỉ 謗báng 言ngôn 。

何hà 以dĩ 多đa 畜súc 弟đệ 子tử 化hóa 導đạo 人nhân 民dân 。 此thử 亦diệc 是thị 繫hệ 縛phược 法pháp 。

但đãn 以dĩ 涅Niết 槃Bàn 法pháp 化hóa 猶do 尚thượng 譏cơ 謗báng 。 何hà 況huống 雜tạp 以dĩ 世thế 樂lạc 。

如như 提đề 婆bà 達đạt 欲dục 令linh 足túc 下hạ 有hữu 千thiên 輻bức 相tướng 輪luân 故cố 。 以dĩ 鐵thiết 作tác 模mô 燒thiêu 而nhi 爍thước 之chi 。 爍thước 已dĩ 。 足túc 壞hoại 。 身thân 惱não 大đại 呼hô 。

爾nhĩ 時thời 阿A 難Nan 。 聞văn 已dĩ 涕thế 泣khấp 白bạch 佛Phật 。

我ngã 兄huynh 欲dục 死tử 。 願nguyện 佛Phật 哀ai 救cứu 。

佛Phật 即tức 伸thân 手thủ 就tựu 摩ma 其kỳ 身thân 。 發phát 至chí 誠thành 言ngôn 。

我ngã 看khán 羅la 睺hầu 羅la 與dữ 提đề 婆bà 達đạt 等đẳng 者giả 。 彼bỉ 痛thống 當đương 滅diệt 。

是thị 時thời 提đề 婆bà 達đạt 眾chúng 痛thống 即tức 除trừ 。 執chấp 手thủ 觀quán 之chi 。 知tri 是thị 佛Phật 手thủ 。 便tiện 作tác 是thị 言ngôn 。

淨tịnh 飯phạn 王vương 子tử 以dĩ 此thử 醫y 術thuật 足túc 自tự 生sanh 活hoạt 。

佛Phật 告cáo 阿A 難Nan 。

汝nhữ 觀quán 提đề 婆bà 達đạt 不phủ 。 用dụng 心tâm 如như 是thị 。 云vân 何hà 可khả 度độ 。

若nhược 好hảo/hiếu 世thế 人nhân 則tắc 無vô 是thị 咎cữu 。 如như 是thị 眾chúng 生sanh 。 若nhược 以dĩ 世thế 樂lạc 。 不bất 得đắc 度độ 也dã 。 是thị 事sự 種chủng 種chủng 因nhân 緣duyên 。 上thượng 已dĩ 廣quảng 說thuyết 。

以dĩ 是thị 故cố 說thuyết

聞văn 佛Phật 名danh 有hữu 得đắc 道Đạo 者giả 。 有hữu 不bất 得đắc 者giả 。

復phục 次thứ 。 佛Phật 身thân 無vô 量lượng 。 阿a 僧tăng 祇kỳ 種chủng 種chủng 不bất 同đồng 。

有hữu 佛Phật 為vi 眾chúng 生sanh 。 說thuyết 法Pháp 令linh 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 放phóng 無vô 量lượng 光quang 明minh 。 眾chúng 生sanh 遇ngộ 之chi 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 以dĩ 神thần 通thông 變biến 化hóa 。 指chỉ 示thị 其kỳ 心tâm 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 但đãn 現hiện 色sắc 身thân 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 遍biến 身thân 毛mao 孔khổng 出xuất 眾chúng 妙diệu 香hương 。 眾chúng 生sanh 聞văn 之chi 。 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 以dĩ 食thực 與dữ 眾chúng 生sanh 令linh 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 眾chúng 生sanh 但đãn 念niệm 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 能năng 以dĩ 一nhất 切thiết 草thảo 木mộc 。 之chi 聲thanh 而nhi 作tác 佛Phật 事sự 。 令linh 眾chúng 生sanh 得đắc 道đạo 者giả 。

有hữu 佛Phật 眾chúng 生sanh 聞văn 名danh 而nhi 得đắc 道Đạo 者giả 。 為vi 是thị 佛Phật 故cố 說thuyết 言ngôn 。

我ngã 作tác 佛Phật 時thời 。 其kỳ 聞văn 名danh 者giả 。 皆giai 令linh 得đắc 度độ 。

復phục 次thứ 。 聞văn 名danh 。 不bất 但đãn 以dĩ 名danh 便tiện 得đắc 道Đạo 也dã 。 聞văn 已dĩ 修tu 道Đạo 。 然nhiên 後hậu 得đắc 度độ 。

如như 須Tu 達Đạt 長Trưởng 者Giả 。 初sơ 聞văn 佛Phật 名danh 。 內nội 心tâm 驚kinh 喜hỷ 。 詣nghệ 佛Phật 聽thính 法Pháp 。 而nhi 能năng 得đắc 道Đạo 。

又hựu 如như 貰thế 夷di 羅la 婆Bà 羅La 門Môn 。 從tùng 雞kê 泥nê 耶da 結kết 髮phát 梵Phạm 志Chí 。 所sở 初sơ 聞văn 佛Phật 名danh 。 心tâm 即tức 驚kinh 喜hỷ 。 直trực 詣nghệ 佛Phật 所sở 。 聞văn 法Pháp 得đắc 道Đạo 。

是thị 但đãn 說thuyết 聞văn 名danh 。

聞văn 名danh 為vi 得đắc 道Đạo 因nhân 緣duyên 。 非phi 得đắc 道Đạo 也dã 。

問vấn 曰viết 。

此thử 經Kinh 言ngôn

聞văn 諸chư 佛Phật 名danh 。 即tức 時thời 得đắc 道Đạo

不bất 言ngôn 。

聞văn 名danh 已dĩ 修tu 道Đạo 乃nãi 得đắc

答đáp 曰viết 。

今kim 言ngôn

即tức 時thời

不bất 言ngôn 。

一nhất 心tâm 中trung

但đãn 言ngôn 更cánh 無vô 異dị 事sự 聞văn 之chi 。 故cố 言ngôn 。

即tức 時thời

譬thí 如như 經Kinh 中trung 說thuyết 。

修tu 慈từ 心tâm 時thời 即tức 修tu 七Thất 覺Giác 意Ý 。

難nạn/nan 者giả 言ngôn 。

慈từ 三tam 昧muội 。 有hữu 漏lậu 。 是thị 緣duyên 眾chúng 生sanh 法pháp 。 云vân 何hà 得đắc 即tức 時thời 修tu 七thất 覺giác 。

答đáp 者giả 言ngôn 。

從tùng 慈từ 起khởi 已dĩ 即tức 修tu 七thất 覺giác 。 更cánh 無vô 餘dư 法Pháp 。 故cố 言ngôn 即tức 時thời 。 即tức 時thời 有hữu 二nhị 種chủng 。

一nhất 者giả 。 同đồng 時thời 。 二nhị 者giả 。 雖tuy 久cửu 更cánh 無vô 異dị 法pháp 。 即tức 是thị 心tâm 而nhi 得đắc 修tu 七thất 覺giác 亦diệc 名danh 即tức 時thời 。

復phục 次thứ 。 有hữu 眾chúng 生sanh 福phước 德đức 淳thuần 熟thục 。 結kết 使sử 心tâm 薄bạc 。 應ưng 當đương 得đắc 道Đạo 。 若nhược 聞văn 佛Phật 名danh 。 即tức 時thời 得đắc 道Đạo 。

又hựu 復phục 以dĩ 佛Phật 威uy 力lực 故cố 。 聞văn 即tức 得đắc 度độ 。

譬thí 如như 熟thục 癰ung 。 若nhược 無vô 治trị 者giả 。 得đắc 小tiểu 因nhân 緣duyên 而nhi 便tiện 自tự 潰hội 。

亦diệc 如như 熟thục 果quả 。 若nhược 人nhân 無vô 取thủ 。 微vi 風phong 因nhân 緣duyên 。 便tiện 自tự 墮đọa 落lạc 。

譬thí 如như 新tân 淨tịnh 白bạch 氎điệp 易dị 為vi 受thọ 色sắc 。

為vì 是thị 人nhân 故cố 。 說thuyết 若nhược 聞văn 佛Phật 名danh 。 即tức 時thời 得đắc 道Đạo 。

譬thí 如như 鬼quỷ 神thần 著trước 人nhân 。 聞văn 仙tiên 人nhân 咒chú 名danh 。 即tức 時thời 捨xả 去khứ 。

問vấn 曰viết 。

過quá 如như 恆Hằng 河Hà 。 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 誰thùy 傳truyền 此thử 名danh 。 令linh 彼bỉ 得đắc 聞văn 。

答đáp 曰viết 。

佛Phật 以dĩ 神thần 力lực 。 舉cử 身thân 毛mao 孔khổng 。 放phóng 無vô 量lượng 光quang 明minh 。 一nhất 一nhất 光quang 上thượng 皆giai 有hữu 寶bảo 華hoa 。 一nhất 一nhất 華hoa 上thượng 。 皆giai 有hữu 坐tọa 佛Phật 。 一nhất 一nhất 諸chư 佛Phật 。 各các 說thuyết 妙diệu 法Pháp 以dĩ 度độ 眾chúng 生sanh 。 又hựu 說thuyết 諸chư 佛Phật 名danh 字tự 。 以dĩ 是thị 故cố 聞văn 。 如như 〈# 放phóng 光quang 〉# 中trung 說thuyết 。

復phục 次thứ 。 諸chư 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 以dĩ 本bổn 願nguyện 欲dục 至chí 無vô 佛Phật 法Pháp 處xứ 。 稱xưng 揚dương 佛Phật 名danh 。 如như 此thử 品phẩm 中trung 說thuyết 者giả 。 是thị 故cố 得đắc 聞văn 。

復phục 有hữu 大đại 功công 德đức 。 人nhân 從tùng 虛hư 空không 中trung 。 聞văn 佛Phật 名danh 號hiệu 。 如như 薩Tát 陀Đà 波Ba 崙Lôn 菩Bồ 薩Tát 。

又hựu 有hữu 從tùng 諸chư 天thiên 聞văn 。

或hoặc 從tùng 樹thụ 木mộc 音âm 聲thanh 中trung 聞văn 。

或hoặc 從tùng 夢mộng 中trung 。

復phục 次thứ 。 諸chư 佛Phật 有hữu 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 力lực 故cố 自tự 往vãng 語ngữ 。 或hoặc 以dĩ 聲thanh 告cáo 。

又hựu 如như 菩Bồ 薩Tát 。 作tác 願nguyện 誓thệ 度độ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。

以dĩ 是thị 故cố 說thuyết 。

我ngã 成thành 佛Phật 時thời 。 過quá 如như 恆Hằng 河Hà 沙sa 等đẳng 世thế 界giới 。 眾chúng 生sanh 聞văn 我ngã 名danh 。 皆giai 得đắc 成thành 佛Phật 。 欲dục 得đắc 是thị 者giả 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

問vấn 曰viết 。

上thượng 欲dục 得đắc 諸chư 功công 德đức 及cập 諸chư 所sở 願nguyện 。 是thị 諸chư 事sự 皆giai 是thị 眾chúng 行hành 。 和hòa 合hợp 所sở 成thành 。 何hà 以dĩ 故cố 但đãn 說thuyết 。

當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật

答đáp 曰viết 。

是thị 經Kinh 名danh

般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật

佛Phật 欲dục 解giải 說thuyết 其kỳ 事sự 。 是thị 故cố 品phẩm 品phẩm 中trung 皆giai 讚tán 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

復phục 次thứ 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 是thị 諸chư 佛Phật 母mẫu 。 父phụ 母mẫu 之chi 中trung 母mẫu 功công 最tối 重trọng 。 是thị 故cố 佛Phật 以dĩ 般Bát 若Nhã 為vi 母mẫu 。 般Bát 舟Chu 三Tam 昧Muội 為vi 父phụ 。

三tam 昧muội 唯duy 能năng 攝nhiếp 持trì 亂loạn 心tâm 令linh 智trí 慧tuệ 得đắc 成thành 。 而nhi 不bất 能năng 觀quán 諸chư 法pháp 實thật 相tướng 。

般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 能năng 遍biến 觀quán 諸chư 法pháp 。 分phân 別biệt 實thật 相tướng 。 無vô 事sự 不bất 達đạt 。 無vô 事sự 不bất 成thành 。 功công 德đức 大đại 故cố 。 名danh 之chi 為vi 母mẫu 。

以dĩ 是thị 故cố 。 行hành 者giả 雖tuy 行hành 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 及cập 種chủng 種chủng 功công 德đức 。 和hòa 合hợp 能năng 具cụ 眾chúng 願nguyện 。 而nhi 但đãn 說thuyết 。

當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật

復phục 次thứ 。 如như 《# 般Bát 若Nhã 》# 後hậu 品phẩm 中trung 說thuyết 。

若nhược 無vô 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 餘dư 五ngũ 事sự 不phủ 。 名danh 波Ba 羅La 蜜Mật 。

雖tuy 普phổ 修tu 眾chúng 行hành 。 亦diệc 不bất 能năng 滿mãn 具cụ 諸chư 願nguyện 。 如như 種chủng 種chủng 畫họa 彩thải 。 若nhược 無vô 膠giao 者giả 。 亦diệc 不bất 中trung 用dụng 。

眾chúng 生sanh 從tùng 無vô 始thỉ 世thế 界giới 中trung 來lai 。 雖tuy 修tu 布bố 施thí 。 持trì 戒giới 。 忍nhẫn 辱nhục 。 精tinh 進tấn 。 一nhất 心tâm 。 智trí 慧tuệ 。 受thọ 世thế 間gian 果quả 報báo 。 已dĩ 而nhi 復phục 還hoàn 盡tận 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 離ly 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 故cố 。

今kim 以dĩ 佛Phật 恩ân 。 以dĩ 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 修tu 行hành 六lục 事sự 故cố 得đắc 。 名danh 波Ba 羅La 蜜Mật 。 成thành 就tựu 佛Phật 道Đạo 。 使sử 佛Phật 佛Phật 相tương 續tục 。 而nhi 無vô 窮cùng 盡tận 。

復phục 次thứ 。 菩Bồ 薩Tát 行hành 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 時thời 。 普phổ 觀quán 諸chư 法pháp 皆giai 空không 。 空không 亦diệc 復phục 空không 。 滅diệt 諸chư 觀quán 。 得đắc 無vô 礙ngại 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 以dĩ 大đại 悲bi 方phương 便tiện 。 力lực 還hoàn 起khởi 諸chư 功công 德đức 業nghiệp 。 此thử 清thanh 淨tịnh 業nghiệp 因nhân 緣duyên 故cố 。 無vô 願nguyện 不bất 得đắc 。 餘dư 功công 德đức 離ly 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 無vô 有hữu 無vô 礙ngại 智trí 慧tuệ 。 云vân 何hà 言ngôn 。

欲dục 得đắc 諸chư 願nguyện 當đương 學học 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 等đẳng

復phục 次thứ 。 又hựu 以dĩ 五ngũ 波Ba 羅La 蜜Mật 離ly 般Bát 若Nhã 。 不bất 得đắc 波Ba 羅La 蜜Mật 名danh 字tự 。 五ngũ 波Ba 羅La 蜜Mật 如như 盲manh 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 如như 眼nhãn 。 五ngũ 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 坏phôi 瓶bình 盛thịnh 水thủy 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 盛thịnh 熟thục 瓶bình 。 五ngũ 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 鳥điểu 無vô 兩lưỡng 翼dực 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 有hữu 翼dực 之chi 鳥điểu 。

如như 是thị 等đẳng 種chủng 種chủng 因nhân 緣duyên 故cố 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 能năng 成thành 大đại 事sự 。

以dĩ 是thị 故cố 言ngôn 。

欲dục 得đắc 諸chư 功công 德đức 及cập 願nguyện 。 當đương 學học 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。

大Đại 智Trí 度Độ 論Luận 卷quyển 第đệ 三tam 十thập 四tứ

Print Friendly, PDF & Email