大Đại 乘Thừa 莊Trang 嚴Nghiêm 經Kinh 論Luận
Quyển 7
無Vô 著Trước 菩Bồ 薩Tát 造Tạo 唐Đường 波Ba 羅La 頗Phả 蜜Mật 多Đa 羅La 譯Dịch

大Đại 乘Thừa 莊Trang 嚴Nghiêm 經Kinh 論Luận 卷quyển 第đệ 七thất

無vô 著trước 菩Bồ 薩Tát 造tạo

大đại 唐đường 天Thiên 竺Trúc 三tam 藏tạng 波ba 羅la 頗phả 蜜mật 多đa 羅la 譯dịch

教Giáo 授Thọ 品Phẩm 第đệ 十thập 五ngũ

釋thích 曰viết 。 已dĩ 說thuyết 菩Bồ 薩Tát 隨tùy 修tu 。 次thứ 說thuyết 如Như 來Lai 教giáo 授thọ 。 偈kệ 曰viết 。

行hành 盡tận 一nhất 僧Tăng 祇kỳ 。 長trường/trưởng 信tín 令linh 增tăng 上thượng 。

眾chúng 善thiện 隨tùy 信tín 集tập 。 亦diệc 具cụ 如như 海hải 滿mãn 。

釋thích 曰viết 。 行hành 盡tận 一nhất 僧Tăng 祇kỳ 長trường/trưởng 信tín 令linh 增tăng 上thượng 者giả 。 若nhược 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 行hàng 行hàng 盡tận 一nhất 阿a 僧tăng 祇kỳ 劫kiếp 。

爾nhĩ 時thời 長trưởng 養dưỡng 於ư 信tín 方phương 至chí 上thượng 品phẩm 。 問vấn 獨độc 信tín 增tăng 耶da 。 答đáp 眾chúng 善thiện 隨tùy 信tín 集tập 亦diệc 具cụ 如như 海hải 滿mãn 。 謂vị 於ư 信tín 增tăng 時thời 一nhất 切thiết 眾chúng 善thiện 。 隨tùy 信tín 聚tụ 集tập 。 亦diệc 得đắc 具cụ 足túc 。 如như 大đại 海hải 水thủy 。 湛trạm 然nhiên 圓viên 滿mãn 。 偈kệ 曰viết 。

聚tụ 集tập 福phước 德đức 已dĩ 。 佛Phật 子tử 最tối 初sơ 淨tịnh 。

極cực 智trí 及cập 軟nhuyễn 心tâm 。 勤cần 修tu 諸chư 正chánh 行hạnh 。

釋thích 曰viết 。 聚tụ 集tập 福phước 德đức 已dĩ 者giả 。 如như 前tiền 所sở 說thuyết 聚tụ 集tập 故cố 。 佛Phật 子tử 最tối 初sơ 淨tịnh 者giả 。 令linh 護hộ 清thanh 淨tịnh 故cố 。 及cập 於ư 大Đại 乘Thừa 作tác 正chánh 直trực 見kiến 。 不bất 顛điên 倒đảo 受thọ 義nghĩa 故cố 。 極cực 智trí 者giả 。 得đắc 多đa 聞văn 故cố 。 軟nhuyễn 心tâm 者giả 。 離ly 諸chư 障chướng 故cố 。 勤cần 修tu 諸chư 正chánh 行hạnh 者giả 。 有hữu 堪kham 能năng 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

自tự 後hậu 蒙mông 諸chư 佛Phật 。 法pháp 流lưu 而nhi 教giáo 授thọ 。

增tăng 益ích 寂tịch 靜tĩnh 智trí 。 進tiến 趣thú 廣quảng 大Đại 乘Thừa 。

釋thích 曰viết 。 自tự 後hậu 蒙mông 諸chư 佛Phật 法Pháp 流lưu 而nhi 教giáo 授thọ 者giả 。 此thử 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 從tùng 此thử 已dĩ 後hậu 。 蒙mông 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 。 以dĩ 修Tu 多Đa 羅La 等đẳng 。 法pháp 而nhi 為vi 說thuyết 之chi 。 譬thí 如như 為vi 說thuyết 十Thập 地Địa 經kinh 。 增tăng 益ích 寂tịch 靜tĩnh 智trí 進tiến 趣thú 廣quảng 大Đại 乘Thừa 者giả 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 若nhược 得đắc 教giáo 授thọ 則tắc 增tăng 益ích 奢xa 摩ma 他tha 智trí 。 於ư 廣quảng 大Đại 乘Thừa 而nhi 能năng 進tiến 修tu 。 如như 是thị 得đắc 教giáo 授thọ 已dĩ 。 次thứ 起khởi 六lục 種chủng 心tâm 。 偈kệ 曰viết 。

想tưởng 名danh 及cập 了liễu 句cú 。 思tư 義nghĩa 亦diệc 義nghĩa 知tri 。

法pháp 總tổng 亦diệc 義nghĩa 求cầu 。 六lục 心tâm 次thứ 第đệ 起khởi 。

釋thích 曰viết 。 六lục 心tâm 者giả 。 一nhất 根căn 本bổn 心tâm 。 二nhị 隨tùy 行hành 心tâm 。 三tam 觀quán 察sát 心tâm 。 四tứ 實thật 解giải 心tâm 。 五ngũ 總tổng 聚tụ 心tâm 。 六lục 悕hy 望vọng 心tâm 。 想tưởng 名danh 者giả 。 謂vị 根căn 本bổn 心tâm 。 初sơ 於ư 修Tu 多Đa 羅La 等đẳng 。 法pháp 觀quán 察sát 無vô 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 唯duy 想tưởng 名danh 聚tụ 故cố 。 了liễu 句cú 者giả 。 謂vị 隨tùy 行hành 心tâm 。 次thứ 隨tùy 諸chư 句cú 決quyết 了liễu 差sai 別biệt 及cập 次thứ 第đệ 故cố 。 思tư 義nghĩa 者giả 。 謂vị 觀quán 察sát 心tâm 。 次thứ 於ư 彼bỉ 義nghĩa 內nội 正chánh 思tư 惟duy 故cố 。 義nghĩa 知tri 者giả 。 謂vị 實thật 解giải 心tâm 。 於ư 彼bỉ 思tư 義nghĩa 。 如như 實thật 知tri 故cố 。 法pháp 總tổng 者giả 謂vị 總tổng 聚tụ 心tâm 。 更cánh 聚tụ 前tiền 法pháp 復phục 總tổng 觀quán 故cố 。 義nghĩa 求cầu 者giả 。 謂vị 悕hy 望vọng 心tâm 。 於ư 彼bỉ 義nghĩa 趣thú 求cầu 得đắc 意ý 故cố 。 如như 是thị 起khởi 六lục 心tâm 已dĩ 。 次thứ 起khởi 十thập 一nhất 種chủng 作tác 意ý 。 偈kệ 曰viết 。

有hữu 求cầu 亦diệc 有hữu 觀quán 。 一nhất 味vị 將tương 止chỉ 道đạo 。

觀quán 道đạo 及cập 二nhị 俱câu 。 拔bạt 沈trầm 并tinh 抑ức 掉trạo 。

正chánh 住trụ 與dữ 無vô 間gian 。 於ư 中trung 亦diệc 尊tôn 重trọng 。

置trí 心tâm 一nhất 切thiết 緣duyên 。 作tác 意ý 有hữu 十thập 一nhất 。

釋thích 曰viết 。 十thập 一nhất 種chủng 作tác 意ý 者giả 。 一nhất 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 作tác 意ý 。 二nhị 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 作tác 意ý 。 三tam 無vô 覺giác 無vô 觀quán 作tác 意ý 。 四tứ 奢xa 摩ma 他tha 作tác 意ý 。 五ngũ 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 作tác 意ý 。 六lục 二nhị 相tương 應ứng 作tác 意ý 。 七thất 起khởi 相tương/tướng 作tác 意ý 。 八bát 攝nhiếp 相tương/tướng 作tác 意ý 。 九cửu 捨xả 相tương/tướng 作tác 意ý 。 十thập 恆hằng 修tu 作tác 意ý 。 十thập 一nhất 恭cung 敬kính 作tác 意ý 。 有hữu 求cầu 者giả 。 謂vị 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 以dĩ 意ý 言ngôn 相tương 續tục 。 觀quán 察sát 諸chư 法pháp 。 有hữu 觀quán 者giả 謂vị 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 雖tuy 離ly 於ư 覺giác 亦diệc 以dĩ 意ý 言ngôn 相tương 續tục 。 觀quán 察sát 諸chư 法pháp 。 一nhất 味vị 者giả 。 謂vị 無vô 覺giác 無vô 觀quán 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 離ly 於ư 意ý 言ngôn 而nhi 相tương 續tục 。 觀quán 察sát 諸chư 法pháp 。 止chỉ 道đạo 者giả 。 謂vị 奢xa 摩ma 他tha 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 但đãn 緣duyên 諸chư 法pháp 名danh 。 觀quán 道đạo 者giả 。 謂vị 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 但đãn 緣duyên 諸chư 法pháp 義nghĩa 。 二nhị 俱câu 者giả 。 謂vị 二nhị 相tương 應ứng 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 能năng 一nhất 時thời 緣duyên 名danh 義nghĩa 拔bạt 沈trầm 者giả 。 謂vị 起khởi 相tương/tướng 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 若nhược 緣duyên 名danh 心tâm 沈trầm 即tức 能năng 策sách 起khởi 。 抑ức 掉trạo 者giả 。 謂vị 攝nhiếp 相tương/tướng 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 若nhược 緣duyên 義nghĩa 心tâm 散tán 即tức 能năng 攝nhiếp 持trì 。 正chánh 住trụ 者giả 。 謂vị 捨xả 相tương/tướng 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 若nhược 心tâm 平bình 等đẳng 能năng 住trụ 捨xả 心tâm 。 無vô 間gian 者giả 。 謂vị 恆hằng 修tu 作tác 意ý 。 此thử 作tác 意ý 能năng 依y 正chánh 住trụ 修tu 習tập 無vô 廢phế 。 尊tôn 重trọng 者giả 。 謂vị 恭cung 敬kính 作tác 意ý 。 能năng 於ư 習tập 時thời 尊tôn 重trọng 名danh 義nghĩa 。 如như 是thị 起khởi 十thập 一nhất 種chủng 作tác 意ý 已dĩ 。 復phục 應ưng 修tu 習tập 九cửu 種chủng 住trụ 心tâm 。 偈kệ 曰viết 。

繫hệ 緣duyên 將tương 速tốc 攝nhiếp 。 內nội 略lược 及cập 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 。

調điều 厭yếm 與dữ 息tức 亂loạn 。 或hoặc 起khởi 滅diệt 亦diệc 爾nhĩ 。

所sở 作tác 心tâm 自tự 流lưu 。

爾nhĩ 時thời 得đắc 無vô 作tác

菩Bồ 薩Tát 復phục 應ưng 習tập 。 如như 此thử 九cửu 住trụ 心tâm 。

釋thích 曰viết 。 九cửu 種chủng 住trụ 心tâm 者giả 。 一nhất 安an 住trụ 心tâm 。 二nhị 攝nhiếp 住trụ 心tâm 。 三tam 解giải 住trụ 心tâm 。 四tứ 轉chuyển 住trụ 心tâm 。 五ngũ 伏phục 住trụ 心tâm 。 六lục 息tức 住trụ 心tâm 。 七thất 滅diệt 住trụ 心tâm 。 八bát 性tánh 住trụ 心tâm 。 九cửu 持trì 住trụ 心tâm 。 此thử 九cửu 住trụ 教giáo 授thọ 方phương 便tiện 。 應ưng 知tri 繫hệ 緣duyên 者giả 。 謂vị 安an 住trụ 心tâm 。 安an 心tâm 所sở 緣duyên 不bất 令linh 離ly 故cố 。 速tốc 攝nhiếp 者giả 。 謂vị 攝nhiếp 住trụ 心tâm 。 若nhược 覺giác 心tâm 亂loạn 速tốc 攝nhiếp 持trì 故cố 。 內nội 略lược 者giả 。 謂vị 解giải 住trụ 心tâm 。 覺giác 心tâm 外ngoại 廣quảng 更cánh 內nội 略lược 故cố 。 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 者giả 。 謂vị 轉chuyển 住trụ 心tâm 。 見kiến 定định 功công 德đức 轉chuyển 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 故cố 。 調điều 厭yếm 者giả 。 謂vị 伏phục 住trụ 心tâm 。 心tâm 若nhược 不bất 樂nhạo 應ưng 折chiết 伏phục 故cố 。 息tức 亂loạn 者giả 。 謂vị 息tức 住trụ 心tâm 。 見kiến 亂loạn 過quá 失thất 令linh 止chỉ 息tức 故cố 。 或hoặc 起khởi 滅diệt 亦diệc 爾nhĩ 者giả 。 謂vị 滅diệt 住trụ 心tâm 。 貪tham 憂ưu 等đẳng 起khởi 即tức 令linh 滅diệt 故cố 。 所sở 作tác 心tâm 自tự 流lưu 者giả 。 謂vị 性tánh 住trụ 心tâm 。 所sở 作tác 任nhậm 運vận 成thành 自tự 性tánh 故cố 。

爾nhĩ 時thời 得đắc 無vô 作tác 者giả 。 謂vị 持trì 住trụ 心tâm 。 不bất 由do 作tác 意ý 得đắc 總tổng 持trì 故cố 。 如như 是thị 修tu 習tập 。 得đắc 住trụ 心tâm 已dĩ 。 次thứ 令linh 此thử 心tâm 得đắc 最tối 上thượng 柔nhu 軟nhuyễn 。 偈kệ 曰viết 。

下hạ 倚ỷ 修tu 令linh 進tiến 。 為vi 進tiến 習tập 本bổn 定định 。

淨tịnh 禪thiền 為vi 通thông 故cố 。 當đương 成thành 勝thắng 軟nhuyễn 心tâm 。

釋thích 曰viết 。 下hạ 倚ỷ 修tu 令linh 進tiến 為vi 進tiến 習tập 本bổn 定định 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 得đắc 住trụ 心tâm 時thời 。 應ưng 知tri 已dĩ 得đắc 下hạ 品phẩm 身thân 倚ỷ 心tâm 倚ỷ 。 為vi 增tăng 進tiến 此thử 倚ỷ 更cánh 修tu 根căn 本bổn 禪thiền 定định 。 問vấn 更cánh 修tu 本bổn 定định 為vi 何hà 功công 德đức 。 答đáp 淨tịnh 禪thiền 為vi 通thông 故cố 當đương 成thành 勝thắng 軟nhuyễn 心tâm 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 為vi 起khởi 諸chư 神thần 通thông 故cố 。 為vì 欲dục 成thành 就tựu 。 最tối 勝thắng 柔nhu 軟nhuyễn 心tâm 故cố 。 是thị 故cố 進tiến 修tu 本bổn 定định 。 問vấn 起khởi 諸chư 神thần 通thông 。 欲dục 何hà 所sở 作tác 。 勝thắng 柔nhu 軟nhuyễn 心tâm 復phục 云vân 何hà 成thành 。 偈kệ 曰viết 。

起khởi 通thông 遊du 諸chư 界giới 。 歷lịch 事sự 諸chư 世Thế 尊Tôn 。

最tối 上thượng 軟nhuyễn 心tâm 得đắc 。 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 故cố 。

釋thích 曰viết 。 起khởi 通thông 遊du 諸chư 界giới 歷lịch 事sự 諸chư 世Thế 尊Tôn 者giả 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 欲dục 往vãng 。 無vô 量lượng 世thế 界giới 。 欲dục 經kinh 無vô 量lượng 劫kiếp 數số 。 欲dục 歷lịch 無vô 量lượng 諸chư 佛Phật 。 欲dục 承thừa 事sự 供cúng 養dường 。 及cập 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 為vì 此thử 事sự 故cố 。 起khởi 諸chư 神thần 通thông 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 事sự 。 答đáp 最tối 上thượng 軟nhuyễn 心tâm 得đắc 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 故cố 。 由do 供cúng 養dường 諸chư 佛Phật 為vi 因nhân 故cố 。 更cánh 得đắc 成thành 就tựu 。 第đệ 一nhất 勝thắng 柔nhu 軟nhuyễn 心tâm 。 如như 是thị 得đắc 勝thắng 心tâm 已dĩ 。 便tiện 得đắc 諸chư 佛Phật 之chi 所sở 稱xưng 揚dương 。 偈kệ 曰viết 。

未vị 入nhập 淨tịnh 心tâm 前tiền 。 五ngũ 種chủng 稱xưng 揚dương 得đắc 。

器khí 體thể 成thành 淨tịnh 故cố 。 堪kham 進tiến 無vô 上thượng 乘thừa 。

釋thích 曰viết 。 未vị 入nhập 淨tịnh 心tâm 前tiền 五ngũ 種chủng 稱xưng 揚dương 得đắc 者giả 。 謂vị 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 淨tịnh 心tâm 地địa 前tiền 。 先tiên 得đắc 如Như 來Lai 稱xưng 揚dương 。 其kỳ 五ngũ 種chủng 功công 德đức 。 問vấn 此thử 稱xưng 揚dương 於ư 菩Bồ 薩Tát 。 有hữu 何hà 利lợi 益ích 。 答đáp 器khí 體thể 成thành 淨tịnh 故cố 堪kham 進tiến 無vô 上thượng 乘thừa 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 得đắc 如Như 來Lai 稱xưng 揚dương 已dĩ 。 便tiện 成thành 就tựu 清thanh 淨tịnh 器khí 體thể 。 於ư 無Vô 上Thượng 乘Thừa 。 則tắc 堪kham 進tiến 入nhập 。 問vấn 如Như 來Lai 稱xưng 揚dương 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 。 何hà 等đẳng 五ngũ 功công 德đức 。 偈kệ 曰viết 。

念niệm 念niệm 融dung 諸chư 習tập 。 身thân 倚ỷ 及cập 心tâm 倚ỷ 。

圓viên 明minh 與dữ 見kiến 相tương/tướng 。 滿mãn 淨tịnh 諸chư 法Pháp 身thân 。

釋thích 曰viết 。 五ngũ 功công 德đức 者giả 。 一nhất 者giả 融dung 習tập 。 二nhị 者giả 身thân 倚ỷ 。 三tam 者giả 心tâm 倚ỷ 。 四tứ 者giả 圓viên 明minh 。 五ngũ 者giả 見kiến 相tương/tướng 。 融dung 習tập 者giả 。 一nhất 一nhất 剎sát 那na 消tiêu 融dung 一nhất 切thiết 習tập 氣khí 聚tụ 故cố 。 身thân 倚ỷ 者giả 。 修tu 習tập 輕khinh 安an 遍biến 滿mãn 身thân 故cố 。 心tâm 倚ỷ 亦diệc 爾nhĩ 。 圓viên 明minh 者giả 。 圓viên 解giải 一nhất 切thiết 種chủng 空không 離ly 分phần/phân 數số 故cố 。 見kiến 相tương/tướng 者giả 。 見kiến 無vô 分phân 別biệt 相tướng 。 為vi 後hậu 清thanh 淨tịnh 因nhân 故cố 。 滿mãn 淨tịnh 諸chư 法Pháp 身thân 者giả 。 為vi 滿mãn 為vi 淨tịnh 一nhất 切thiết 種chủng 法Pháp 身thân 。 常thường 作tác 如như 是thị 五ngũ 因nhân 故cố 。 問vấn 何hà 時thời 滿mãn 何hà 時thời 淨tịnh 。 答đáp 十Thập 地Địa 時thời 滿mãn 。 佛Phật 地địa 時thời 淨tịnh 。 此thử 中trung 應ưng 知tri 五ngũ 種chủng 功công 德đức 。 前tiền 三tam 是thị 奢Xa 摩Ma 他Tha 分phần/phân 。 後hậu 二nhị 是thị 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 分phần/phân 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 此thử 時thời 。 中trung 於ư 世thế 間gian 法pháp 。 皆giai 得đắc 具cụ 足túc 。 如như 是thị 得đắc 稱xưng 揚dương 已dĩ 。 次thứ 起khởi 通thông 達đạt 分phần/phân 善thiện 根căn 。 偈kệ 曰viết 。

爾nhĩ 時thời 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 次thứ 第đệ 得đắc 定định 心tâm 。

唯duy 見kiến 意ý 言ngôn 故cố 。 不bất 見kiến 一nhất 切thiết 義nghĩa 。

釋thích 曰viết 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 初sơ 得đắc 定định 心tâm 離ly 於ư 意ý 言ngôn 。 不bất 見kiến 自tự 相tương/tướng 總tổng 相tướng 一nhất 切thiết 諸chư 義nghĩa 。 唯duy 見kiến 意ý 言ngôn 。 此thử 見kiến 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 煖noãn 位vị 。 此thử 位vị 名danh 明minh 。 如như 佛Phật 灰hôi 河hà 經Kinh 中trung 所sở 說thuyết 明minh 。 此thử 明minh 名danh 見kiến 法Pháp 忍Nhẫn 。 偈kệ 曰viết 。

為vi 長trường/trưởng 法pháp 明minh 故cố 。 堅kiên 固cố 精tinh 進tấn 起khởi 。

法pháp 明minh 增tăng 長trưởng 已dĩ 。 通thông 達đạt 唯duy 心tâm 住trụ 。

釋thích 曰viết 。 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 為vi 增tăng 長trưởng 法pháp 明minh 故cố 起khởi 。 堅kiên 固cố 精tinh 進tấn 。 住trụ 是thị 法pháp 明minh 通thông 達đạt 唯duy 心tâm 。 此thử 通thông 達đạt 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 頂đảnh 位vị 。 偈kệ 曰viết 。

諸chư 義nghĩa 悉tất 是thị 光quang 。 由do 見kiến 唯duy 心tâm 故cố 。

得đắc 斷đoạn 所sở 執chấp 亂loạn 。 是thị 則tắc 住trụ 於ư 忍nhẫn 。

釋thích 曰viết 。 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 若nhược 見kiến 。 諸chư 義nghĩa 悉tất 是thị 心tâm 光quang 。 非phi 心tâm 光quang 外ngoại 別biệt 有hữu 異dị 見kiến 。

爾nhĩ 時thời 得đắc 所sở 執chấp 亂loạn 滅diệt 。 此thử 見kiến 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 忍nhẫn 位vị 。 偈kệ 曰viết 。

所sở 執chấp 亂loạn 雖tuy 斷đoạn 。 尚thượng 餘dư 能năng 執chấp 故cố 。

斷đoạn 此thử 復phục 速tốc 證chứng 。 無vô 間gian 三Tam 摩Ma 提Đề 。

釋thích 曰viết 。 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 為vi 斷đoạn 能năng 執chấp 亂loạn 故cố 。 復phục 速tốc 證chứng 無vô 間gian 三Tam 摩Ma 提Đề 。 問vấn 有hữu 何hà 義nghĩa 故cố 。 此thử 三Tam 摩Ma 提Đề 名danh 無vô 間gian 。 答đáp 由do 能năng 執chấp 亂loạn 滅diệt 時thời 爾nhĩ 時thời 入nhập 無vô 間gian 。 故cố 受thọ 此thử 名danh 。 此thử 入nhập 無vô 間gian 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 世Thế 間Gian 第Đệ 一Nhất 法Pháp 位vị 。 隨tùy 其kỳ 次thứ 第đệ 。 說thuyết 煖noãn 等đẳng 諸chư 位vị 已dĩ 。 次thứ 說thuyết 見kiến 道đạo 起khởi 。 偈kệ 曰viết 。

遠viễn 離ly 彼bỉ 二nhị 執chấp 。 出xuất 世thế 間gian 無vô 上thượng 。

無vô 分phân 別biệt 離ly 垢cấu 。 此thử 智trí 此thử 時thời 得đắc 。

釋thích 曰viết 。 遠viễn 離ly 彼bỉ 二nhị 執chấp 者giả 。 所sở 執chấp 能năng 執chấp 。 不bất 和hòa 合hợp 故cố 。 出xuất 世thế 間gian 無vô 上thượng 者giả 。 得đắc 無vô 上thượng 乘thừa 故cố 。 無vô 分phân 別biệt 者giả 。 即tức 彼bỉ 二nhị 執chấp 分phân 別biệt 無vô 故cố 。 離ly 垢cấu 者giả 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 煩phiền 惱não 滅diệt 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 爾nhĩ 時thời 。 名danh 遠viễn 塵trần 離ly 垢cấu 。 得đắc 法Pháp 眼nhãn 淨tịnh 。 偈kệ 曰viết 。

此thử 即tức 是thị 轉chuyển 依y 。 以dĩ 得đắc 初Sơ 地Địa 故cố 。

後hậu 經kinh 無vô 量lượng 劫kiếp 。 依y 淨tịnh 方phương 圓viên 滿mãn 。

釋thích 曰viết 。 此thử 即tức 是thị 轉chuyển 依y 以dĩ 得đắc 初Sơ 地Địa 故cố 者giả 此thử 離ly 垢cấu 。 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 轉chuyển 依y 位vị 。

何hà 以dĩ 故cố 。 得đắc 初Sơ 地Địa 故cố 。 問vấn 依y 極cực 淨tịnh 耶da 。 答đáp 後hậu 經kinh 無vô 量lượng 劫kiếp 。 依y 淨tịnh 方phương 圓viên 滿mãn 。 非phi 於ư 此thử 初sơ 即tức 得đắc 極cực 清thanh 淨tịnh 。 由do 後hậu 經kinh 無vô 量lượng 阿a 僧tăng 祇kỳ 劫kiếp 。 此thử 依y 方phương 得đắc 清thanh 淨tịnh 圓viên 滿mãn 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

爾nhĩ 時thời 通thông 法Pháp 界Giới 。 他tha 自tự 心tâm 平bình 等đẳng 。

平bình 等đẳng 有hữu 五ngũ 種chủng 。 五ngũ 無vô 差sai 別biệt 故cố 。

釋thích 曰viết 。

爾nhĩ 時thời 通thông 法Pháp 界Giới 他tha 自tự 心tâm 平bình 等đẳng 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 初Sơ 地Địa 即tức 得đắc 通thông 達đạt 。 平bình 等đẳng 法Pháp 界Giới 。 由do 此thử 通thông 達đạt 故cố 能năng 觀quán 他tha 身thân 即tức 是thị 自tự 身thân 。 亦diệc 得đắc 心tâm 平bình 等đẳng 。 問vấn 此thử 時thời 得đắc 幾kỷ 種chủng 心tâm 平bình 等đẳng 。 答đáp 平bình 等đẳng 有hữu 五ngũ 種chủng 。 五ngũ 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 何hà 謂vị 為vi 五ngũ 。 一nhất 者giả 無vô 我ngã 平bình 等đẳng 。 謂vị 於ư 自tự 他tha 相tương 續tục 。 不bất 見kiến 有hữu 我ngã 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 二nhị 者giả 有hữu 苦khổ 平bình 等đẳng 。 謂vị 於ư 自tự 他tha 相tương 續tục 。 所sở 有hữu 諸chư 苦khổ 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 三tam 者giả 所sở 作tác 平bình 等đẳng 。 謂vị 於ư 自tự 他tha 相tương 續tục 欲dục 作tác 斷đoạn 苦khổ 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 四tứ 者giả 不bất 求cầu 平bình 等đẳng 。 謂vị 於ư 自tự 他tha 所sở 作tác 不bất 求cầu 反phản 報báo 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 五ngũ 者giả 同đồng 得đắc 平bình 等đẳng 。 如như 餘dư 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 得đắc 我ngã 得đắc 亦diệc 爾nhĩ 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

諸chư 行hành 虛hư 分phân 別biệt 。 淨tịnh 智trí 了liễu 無vô 二nhị 。

解giải 脫thoát 見kiến 所sở 滅diệt 。 如như 是thị 說thuyết 見kiến 道đạo 。

釋thích 曰viết 。 諸chư 行hành 虛hư 分phân 別biệt 淨tịnh 智trí 了liễu 無vô 二nhị 者giả 。 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 於ư 三tam 界giới 諸chư 行hành 唯duy 見kiến 不bất 真chân 分phân 別biệt 。 以dĩ 極cực 淨tịnh 智trí 了liễu 彼bỉ 無vô 二nhị 。 淨tịnh 智trí 者giả 。 出xuất 世thế 間gian 故cố 。 無vô 二nhị 者giả 。 二nhị 執chấp 無vô 故cố 。 彼bỉ 無vô 二nhị 體thể 即tức 法Pháp 界Giới 也dã 。 解giải 脫thoát 見kiến 所sở 滅diệt 如như 是thị 說thuyết 見kiến 道đạo 者giả 。 謂vị 解giải 脫thoát 見kiến 道đạo 所sở 滅diệt 煩phiền 惱não 。 法Pháp 界Giới 即tức 是thị 解giải 脫thoát 。 若nhược 見kiến 解giải 脫thoát 滅diệt 煩phiền 惱não 時thời 。 說thuyết 名danh 菩Bồ 薩Tát 。 初sơ 得đắc 見kiến 道đạo 。 偈kệ 曰viết 。

無vô 體thể 及cập 似tự 體thể 。 自tự 性tánh 合hợp 三tam 空không 。

於ư 此thử 三tam 空không 解giải 。 此thử 說thuyết 名danh 解giải 空không 。

釋thích 曰viết 。 三tam 空không 者giả 。 一nhất 無vô 體thể 空không 。 謂vị 分phân 別biệt 性tánh 。 彼bỉ 相tương/tướng 無vô 體thể 故cố 。 二nhị 似tự 體thể 空không 。 謂vị 依y 他tha 性tánh 。 此thử 相tương/tướng 如như 分phân 別biệt 性tánh 無vô 體thể 故cố 。 三tam 自tự 性tánh 空không 。 謂vị 真chân 實thật 性tánh 。 自tự 體thể 空không 自tự 體thể 故cố 。 此thử 偈kệ 顯hiển 菩Bồ 薩Tát 得đắc 。 空không 解giải 脫thoát 門môn 。 偈kệ 曰viết 。

應ưng 知tri 緣duyên 無vô 相tướng 。 悉tất 盡tận 諸chư 分phân 別biệt 。

此thử 中trung 無vô 願nguyện 緣duyên 。 不bất 真chân 分phân 別biệt 盡tận 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 上thượng 半bán 顯hiển 得đắc 。 無vô 相tướng 解giải 脫thoát 門môn 。 下hạ 半bán 顯hiển 得đắc 。 無vô 願nguyện 解giải 脫thoát 門môn 。 應ưng 知tri 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 具cụ 得đắc 。 三tam 解giải 脫thoát 門môn 。 偈kệ 曰viết 。

此thử 時thời 所sở 得đắc 法Pháp 。 一nhất 切thiết 菩Bồ 提Đề 分Phần 。

應ưng 知tri 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 。 同đồng 得đắc 如như 見kiến 道đạo 。

釋thích 曰viết 。 一nhất 切thiết 菩Bồ 提Đề 分Phần 者giả 。 謂vị 四Tứ 念Niệm 處Xứ 等đẳng 。 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 得đắc 見kiến 道đạo 時thời 亦diệc 得đắc 此thử 法pháp 。 偈kệ 曰viết 。

覺giác 世thế 唯duy 諸chư 行hành 。 無vô 我ngã 唯duy 苦khổ 著trước 。

無vô 義nghĩa 自tự 我ngã 滅diệt 。 大đại 義nghĩa 依y 大đại 我ngã 。

釋thích 曰viết 。 覺giác 世thế 唯duy 諸chư 行hành 無vô 我ngã 唯duy 苦khổ 著trước 者giả 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 覺giác 諸chư 世thế 間gian 。 但đãn 是thị 諸chư 行hành 實thật 無vô 有hữu 我ngã 。 眾chúng 生sanh 計kế 著trước 。 唯duy 著trước 苦khổ 耳nhĩ 。 無vô 義nghĩa 自tự 我ngã 滅diệt 者giả 。 謂vị 染nhiễm 污ô 身thân 見kiến 滅diệt 故cố 。 大đại 義nghĩa 者giả 。 利lợi 益ích 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 故cố 。 大đại 我ngã 者giả 。 以dĩ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 為vi 自tự 己kỷ 故cố 。 此thử 中trung 菩Bồ 薩Tát 滅diệt 自tự 我ngã 見kiến 。 依y 大đại 我ngã 見kiến 作tác 眾chúng 生sanh 利lợi 益ích 事sự 。 是thị 謂vị 大đại 義nghĩa 依y 大đại 我ngã 。 偈kệ 曰viết 。

無vô 我ngã 復phục 我ngã 見kiến 。 無vô 苦khổ 亦diệc 極cực 苦khổ 。

益ích 彼bỉ 不bất 求cầu 報báo 。 以dĩ 利lợi 自tự 我ngã 故cố 。

釋thích 曰viết 。 此thử 中trung 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 我ngã 者giả 。 謂vị 無vô 自tự 身thân 無vô 義nghĩa 我ngã 見kiến 。 復phục 我ngã 見kiến 者giả 。 謂vị 有hữu 他tha 身thân 大đại 義nghĩa 我ngã 見kiến 。 無vô 苦khổ 者giả 。 謂vị 無vô 自tự 身thân 所sở 起khởi 諸chư 苦khổ 。 亦diệc 極cực 苦khổ 者giả 。 謂vị 有hữu 他tha 身thân 所sở 起khởi 諸chư 苦khổ 。 益ích 彼bỉ 不bất 求cầu 報báo 者giả 。 無vô 悕hy 望vọng 故cố 。

何hà 以dĩ 故cố 。 以dĩ 利lợi 自tự 我ngã 故cố 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 利lợi 益ích 眾chúng 生sanh 時thời 。 即tức 是thị 利lợi 益ích 自tự 我ngã 。 是thị 故cố 無vô 外ngoại 希hy 望vọng 。 偈kệ 曰viết 。

自tự 脫thoát 心tâm 最tối 上thượng 。 他tha 縛phược 即tức 堅kiên 廣quảng 。

苦khổ 邊biên 不bất 可khả 盡tận 。 如như 是thị 應ưng 勤cần 作tác 。

釋thích 曰viết 。 自tự 脫thoát 心tâm 者giả 。 謂vị 滅diệt 自tự 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 煩phiền 惱não 故cố 。 最tối 上thượng 者giả 。 此thử 解giải 脫thoát 由do 無vô 上thượng 乘thừa 故cố 。 他tha 縛phược 即tức 堅kiên 廣quảng 者giả 。 由do 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 相tướng 。 續tục 所sở 起khởi 煩phiền 惱não 故cố 。 苦khổ 邊biên 不bất 可khả 盡tận 者giả 。 眾chúng 生sanh 界giới 無vô 邊biên 。 如như 虛hư 空không 故cố 。 如như 是thị 應ưng 勤cần 作tác 者giả 。 眾chúng 生sanh 如như 是thị 苦khổ 。 菩Bồ 薩Tát 應ưng 為vì 眾chúng 生sanh 斷đoạn 苦khổ 。 作tác 邊biên 作tác 已dĩ 復phục 作tác 。 不bất 應ưng 休hưu 息tức 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

自tự 苦khổ 不bất 自tự 忍nhẫn 。 豈khởi 忍nhẫn 他tha 諸chư 苦khổ 。

此thử 生sanh 及cập 窮cùng 生sanh 。 翻phiên 彼bỉ 謂vị 菩Bồ 薩Tát 。

釋thích 曰viết 。 眾chúng 生sanh 於ư 一nhất 期kỳ 生sanh 苦khổ 及cập 窮cùng 生sanh 死tử 際tế 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 苦khổ 無vô 能năng 忍nhẫn 受thọ 者giả 。 此thử 菩Bồ 薩Tát 翻phiên 彼bỉ 不bất 能năng 忍nhẫn 受thọ 。 悉tất 能năng 為vi 之chi 忍nhẫn 受thọ 故cố 。 言ngôn 翻phiên 彼bỉ 謂vị 菩Bồ 薩Tát 。 偈kệ 曰viết 。

於ư 他tha 行hành 等đẳng 愛ái 。 利lợi 彼bỉ 不bất 退thoái 轉chuyển 。

希hy 有hữu 非phi 希hy 有hữu 。 他tha 利lợi 自tự 利lợi 故cố 。

釋thích 曰viết 。 於ư 他tha 行hành 等đẳng 愛ái 利lợi 彼bỉ 。 不bất 退thoái 轉chuyển 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 行hành 。 平bình 等đẳng 愛ái 心tâm 。 無vô 有hữu 差sai 別biệt 。 若nhược 求cầu 樂nhạo/nhạc/lạc 利lợi 益ích 。 若nhược 行hành 樂nhạo/nhạc/lạc 利lợi 益ích 。 若nhược 求cầu 行hành 時thời 。 利lợi 益ích 之chi 心tâm 。 無vô 有hữu 退thoái 轉chuyển 。 希hy 有hữu 非phi 希hy 有hữu 他tha 利lợi 自tự 利lợi 故cố 者giả 。 此thử 不bất 退thoái 轉chuyển 事sự 於ư 諸chư 世thế 間gian 。 希hy 有hữu 最tối 上thượng 。 然nhiên 此thử 希hy 有hữu 亦diệc 非phi 希hy 有hữu 。

何hà 以dĩ 故cố 。 他tha 得đắc 益ích 時thời 即tức 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 自tự 得đắc 益ích 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

餘dư 地địa 說thuyết 修tu 道Đạo 。 二nhị 智trí 勤cần 修tu 習tập 。

無vô 分phân 別biệt 建kiến 立lập 。 淨tịnh 法Pháp 及cập 眾chúng 生sanh 。

釋thích 曰viết 。 餘dư 地địa 者giả 。 謂vị 後hậu 九cửu 地địa 。 問vấn 餘dư 地địa 何hà 所sở 修tu 。 答đáp 二nhị 智trí 勤cần 修tu 習tập 。 二nhị 智trí 者giả 。 一nhất 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 二nhị 如như 所sở 建kiến 立lập 智trí 。 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 謂vị 出xuất 世thế 智trí 。 如như 所sở 建kiến 立lập 智trí 謂vị 後hậu 得đắc 世thế 智trí 。 問vấn 此thử 二nhị 智trí 有hữu 何hà 功công 能năng 。 答đáp 淨tịnh 法Pháp 及cập 眾chúng 生sanh 。 此thử 中trung 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 成thành 熟thục 佛Phật 法Pháp 。 是thị 其kỳ 功công 能năng 。 如như 所sở 建kiến 立lập 智trí 成thành 熟thục 眾chúng 生sanh 。 是thị 其kỳ 功công 能năng 。 偈kệ 曰viết 。

修tu 位vị 二nhị 僧Tăng 祇kỳ 。 最tối 後hậu 得đắc 受thọ 職chức 。

入nhập 彼bỉ 金kim 剛cang 定định 。 破phá 諸chư 分phân 別biệt 盡tận 。

釋thích 曰viết 。 修tu 立lập 二nhị 僧Tăng 祇kỳ 最tối 後hậu 得đắc 受thọ 職chức 者giả 。 二nhị 僧Tăng 祇kỳ 謂vị 第đệ 二nhị 及cập 第đệ 三tam 大đại 劫kiếp 阿a 僧tăng 祇kỳ 。 最tối 後hậu 謂vị 究cứu 竟cánh 修tu 。 於ư 此thử 修tu 位vị 方phương 便tiện 受thọ 職chức 。 問vấn 受thọ 職chức 已dĩ 更cánh 何hà 所sở 作tác 。 答đáp 入nhập 彼bỉ 金kim 剛cang 定định 破phá 諸chư 分phân 別biệt 盡tận 。 問vấn 因nhân 何hà 義nghĩa 故cố 名danh 金kim 剛cang 定định 。 答đáp 分phân 別biệt 隨tùy 眠miên 此thử 能năng 破phá 故cố 。 是thị 故cố 此thử 定định 名danh 金kim 剛cang 喻dụ 。 偈kệ 曰viết 。

轉chuyển 依y 究cứu 竟cánh 淨tịnh 。 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 種chủng 。

住trụ 此thử 所sở 作tác 事sự 。 但đãn 為vi 利lợi 群quần 生sanh 。

釋thích 曰viết 。 轉chuyển 依y 究cứu 竟cánh 淨tịnh 者giả 。 謂vị 永vĩnh 離ly 一nhất 切thiết 。 煩phiền 惱não 障chướng 及cập 智trí 障chướng 故cố 。 成thành 就tựu 一nhất 切thiết 種chủng 者giả 。 謂vị 得đắc 一Nhất 切Thiết 種Chủng 智Trí 。 由do 無vô 上thượng 故cố 。 住trụ 此thử 所sở 作tác 事sự 者giả 。 謂vị 住trụ 此thử 位vị 中trung 乃nãi 至chí 窮cùng 眾chúng 生sanh 生sanh 死tử 際tế 。 示thị 現hiện 成thành 道Đạo 及cập 現hiện 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 問vấn 此thử 事sự 何hà 所sở 為vi 。 答đáp 但đãn 為vi 利lợi 群quần 生sanh 。 如như 此thử 等đẳng 事sự 。 一nhất 向hướng 但đãn 為vì 利lợi 益ích 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 故cố 。 自tự 下hạ 次thứ 明minh 因nhân 大đại 教giáo 授thọ 得đắc 大đại 義nghĩa 利lợi 。 偈kệ 曰viết 。

牟Mâu 尼Ni 尊Tôn 難nan 見kiến 。 常thường 見kiến 得đắc 大đại 義nghĩa 。

以dĩ 聞văn 無vô 等đẳng 法pháp 。 淨tịnh 信tín 資tư 養dưỡng 心tâm 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 明minh 菩Bồ 薩Tát 因nhân 大đại 教giáo 授thọ 常thường 得đắc 現hiện 前tiền 見kiến 佛Phật 。 常thường 聞văn 無vô 等đẳng 正Chánh 法Pháp 。 常thường 起khởi 極cực 深thâm 淨tịnh 信tín 遍biến 滿mãn 於ư 心tâm 。 此thử 明minh 初sơ 時thời 得đắc 大đại 義nghĩa 利lợi 。 偈kệ 曰viết 。

若nhược 於ư 教giáo 授thọ 中trung 。 法Pháp 門môn 如như 欲dục 住trụ 。

如như 人nhân 拔bạt 險hiểm 難nạn 。 佛Phật 勸khuyến 亦diệc 如như 是thị 。

釋thích 曰viết 。 若nhược 於ư 教giáo 授thọ 中trung 法Pháp 門môn 如như 欲dục 住trụ 者giả 。 有hữu 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 於ư 教giáo 授thọ 時thời 中trung 。 或hoặc 於ư 如Như 來Lai 法Pháp 門môn 。 心tâm 欲dục 樂lạc 住trụ 也dã 。 如như 人nhân 拔bạt 險hiểm 難nạn 佛Phật 勸khuyến 亦diệc 如như 是thị 者giả 。 譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 墮đọa 在tại 深thâm 坑khanh 。 有hữu 能năng 捉tróc 髮phát 懸huyền 擲trịch 高cao 岸ngạn 。 佛Phật 勸khuyến 亦diệc 爾nhĩ 。 若nhược 彼bỉ 菩Bồ 薩Tát 。 樂nhạo/nhạc/lạc 住trụ 寂tịch 滅diệt 深thâm 坑khanh 。 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 。 強cường/cưỡng 能năng 置trí 之chi 佛Phật 果Quả 高cao 岸ngạn 。 此thử 明minh 次thứ 時thời 得đắc 大đại 義nghĩa 利lợi 。 偈kệ 曰viết 。

世thế 間gian 極cực 淨tịnh 眼nhãn 。 勝thắng 覺giác 無vô 分phân 別biệt 。

譬thí 如như 大đại 日nhật 出xuất 。 除trừ 幽u 朗lãng 世thế 間gian 。

釋thích 曰viết 。 若nhược 諸chư 菩Bồ 薩Tát 成thành 佛Phật 時thời 。 永vĩnh 退thoái 一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 法pháp 故cố 眼nhãn 得đắc 。 最tối 極cực 清thanh 淨tịnh 。

爾nhĩ 時thời 名danh 得đắc 。 無vô 分phân 別biệt 勝thắng 覺giác 。 譬thí 如như 日nhật 輪luân 。 大đại 出xuất 能năng 除trừ 幽u 暗ám 照chiếu 朗lãng 世thế 間gian 。 此thử 明minh 畢tất 竟cánh 時thời 得đắc 大đại 義nghĩa 利lợi 。 如như 是thị 廣quảng 說thuyết 已dĩ 。 次thứ 以dĩ 一nhất 偈kệ 總tổng 結kết 前tiền 義nghĩa 。 偈kệ 曰viết 。

佛Phật 子tử 善thiện 集tập 滿mãn 。 成thành 就tựu 極cực 廣quảng 定định 。

恆hằng 受thọ 尊tôn 教giáo 授thọ 。 能năng 窮cùng 功công 德đức 海hải 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 義nghĩa 如như 文văn 顯hiển 現hiện 。 教giáo 授thọ 品phẩm 究cứu 竟cánh 。

大Đại 乘Thừa 莊Trang 嚴Nghiêm 經Kinh 論Luận 業Nghiệp 伴Bạn 品Phẩm 第Đệ 十Thập 六Lục

釋thích 曰viết 。 已dĩ 說thuyết 如Như 來Lai 大đại 教giáo 授thọ 。 菩Bồ 薩Tát 起khởi 業nghiệp 以dĩ 方phương 便tiện 為vi 伴bạn 。 今kim 當đương 說thuyết 。 偈kệ 曰viết 。

譬thí 如như 大đại 地địa 種chủng 。 任nhậm 持trì 四tứ 種chủng 物vật 。

如như 是thị 三tam 種chủng 業nghiệp 。 建kiến 立lập 一nhất 切thiết 善thiện 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 菩Bồ 薩Tát 。 集tập 起khởi 業nghiệp 方phương 便tiện 。 譬thí 如như 大đại 地địa 。 種chủng 任nhậm 持trì 四tứ 種chủng 物vật 者giả 。 何hà 謂vị 四tứ 物vật 。 一nhất 者giả 大đại 海hải 。 二nhị 者giả 諸chư 山sơn 。 三tam 者giả 草thảo 木mộc 。 四tứ 者giả 眾chúng 生sanh 。 是thị 謂vị 四tứ 物vật 。 如như 是thị 三tam 種chủng 。 業nghiệp 建kiến 立lập 一nhất 切thiết 善thiện 者giả 。 海hải 等đẳng 四tứ 物vật 譬thí 。 一nhất 切thiết 善thiện 法Pháp 。 如như 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 三tam 業nghiệp 能năng 聚tụ 集tập 一nhất 切thiết 諸chư 善thiện 。 所sở 謂vị 檀đàn 等đẳng 。 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 及cập 一nhất 切thiết 菩Bồ 提Đề 分Phần 法Pháp 。 偈kệ 曰viết 。

難nan 行hành 業nghiệp 能năng 行hành 。 應ưng 形hình 無vô 量lượng 劫kiếp 。

身thân 口khẩu 心tâm 自tự 性tánh 。 拔bạt 彼bỉ 不bất 退thoái 轉chuyển 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 菩Bồ 薩Tát 。 救cứu 他tha 業nghiệp 方phương 便tiện 。 難nan 行hành 業nghiệp 能năng 行hành 應ưng 形hình 無vô 量lượng 劫kiếp 者giả 。 何hà 謂vị 難nan 行hành 業nghiệp 。 謂vị 眾chúng 生sanh 欲dục 得đắc 小Tiểu 乘Thừa 出xuất 離ly 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 彼bỉ 。 極cực 生sanh 大đại 苦khổ 。 欲dục 令linh 彼bỉ 轉chuyển 異dị 乘thừa 心tâm 故cố 。 變biến 種chủng 種chủng 形hình 。 於ư 無vô 量lượng 世thế 界giới 。 經kinh 無vô 量lượng 劫kiếp 數số 。 而nhi 能năng 久cửu 受thọ 勤cần 苦khổ 。 作tác 種chủng 種chủng 難nan 行hành 業nghiệp 。 身thân 口khẩu 心tâm 自tự 性tánh 拔bạt 彼bỉ 。 不bất 退thoái 轉chuyển 者giả 。 謂vị 菩Bồ 薩Tát 為vi 拔bạt 彼bỉ 故cố 。 雖tuy 復phục 處xứ 處xứ 久cửu 受thọ 勤cần 苦khổ 。 三tam 業nghiệp 自tự 性tánh 終chung 無vô 退thoái 屈khuất 。 偈kệ 曰viết 。

如như 人nhân 怖bố 四tứ 害hại 。 深thâm 防phòng 為vi 自tự 身thân 。

菩Bồ 薩Tát 畏úy 二Nhị 乘Thừa 。 護hộ 業nghiệp 亦diệc 如như 是thị 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 菩Bồ 薩Tát 。 自tự 護hộ 業nghiệp 方phương 便tiện 。 如như 人nhân 怖bố 四tứ 害hại 深thâm 防phòng 為vi 自tự 身thân 者giả 。 何hà 謂vị 四tứ 害hại 。 一nhất 者giả 毒độc 物vật 。 二nhị 者giả 兵binh 仗trượng 。 三tam 者giả 惡ác 食thực 。 四tứ 者giả 怨oán 仇cừu 。 是thị 謂vị 四tứ 害hại 。 深thâm 防phòng 者giả 為vi 利lợi 益ích 自tự 身thân 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 畏úy 二Nhị 乘Thừa 護hộ 業nghiệp 亦diệc 如như 是thị 者giả 。 毒độc 等đẳng 四tứ 害hại 譬thí 二Nhị 乘Thừa 人nhân 諸chư 業nghiệp 方phương 便tiện 。 菩Bồ 薩Tát 怖bố 畏úy 此thử 故cố 。 深thâm 自tự 防phòng 護hộ 起khởi 二Nhị 乘Thừa 心tâm 。

何hà 以dĩ 故cố 。 由do 斷đoạn 大Đại 乘Thừa 種chủng 故cố 。 大Đại 乘Thừa 善thiện 根căn 未vị 起khởi 。 令linh 不bất 起khởi 故cố 。 已dĩ 起khởi 復phục 令linh 滅diệt 故cố 。 及cập 與dữ 佛Phật 果Quả 作tác 障chướng 礙ngại 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

作tác 者giả 業nghiệp 所sở 作tác 。 三tam 輪luân 不bất 分phân 別biệt 。

得đắc 度độ 淨tịnh 業nghiệp 海hải 。 功công 德đức 無vô 有hữu 邊biên 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 菩Bồ 薩Tát 。 清thanh 淨tịnh 業nghiệp 方phương 便tiện 。 作tác 者giả 業nghiệp 所sở 作tác 三tam 輪luân 不bất 分phân 別biệt 者giả 。 何hà 謂vị 三tam 輪luân 。 一nhất 者giả 作tác 者giả 。 二nhị 者giả 業nghiệp 。 三tam 者giả 所sở 作tác 。 是thị 謂vị 三tam 輪luân 。 不bất 分phân 別biệt 者giả 。 此thử 三tam 不bất 可khả 得đắc 故cố 。 由do 此thử 故cố 三tam 輪luân 得đắc 清thanh 淨tịnh 。 三tam 輪luân 清thanh 淨tịnh 。 故cố 業nghiệp 清thanh 淨tịnh 。 得đắc 度độ 淨tịnh 業nghiệp 海hải 功công 德đức 無vô 有hữu 邊biên 者giả 。 到đáo 業nghiệp 彼bỉ 岸ngạn 故cố 。 功công 德đức 無vô 邊biên 者giả 由do 無vô 盡tận 故cố 。 業nghiệp 伴bạn 品phẩm 究cứu 竟cánh 。

大Đại 乘Thừa 莊Trang 嚴Nghiêm 經Kinh 論Luận 度Độ 攝Nhiếp 品Phẩm 第Đệ 十Thập 七Thất 之Chi 一Nhất

釋thích 曰viết 。 已dĩ 說thuyết 起khởi 業nghiệp 方phương 便tiện 業nghiệp 所sở 聚tụ 集tập 。 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 今kim 當đương 說thuyết 。 此thử 中trung 先tiên 說thuyết 憂ưu 陀đà 那na 偈kệ 。 偈kệ 曰viết 。

數số 相tương 次thứ 第đệ 名danh 。 修tu 習tập 差sai 別biệt 攝nhiếp 。

治trị 障chướng 德đức 互hỗ 顯hiển 。 度độ 十thập 義nghĩa 應ưng 知tri 。

釋thích 曰viết 。 此thử 中trung 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 應ưng 知tri 有hữu 十thập 種chủng 義nghĩa 。 一nhất 制chế 數số 。 二nhị 顯hiển 相tương/tướng 。 三tam 次thứ 第đệ 。 四tứ 釋thích 名danh 。 五ngũ 修tu 習tập 。 六lục 差sai 別biệt 。 七thất 攝nhiếp 行hành 。 八bát 治trị 障chướng 。 九cửu 功công 德đức 。 十thập 互hỗ 顯hiển 。 此thử 中trung 有hữu 六lục 偈kệ 制chế 立lập 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 偈kệ 曰viết 。

資tư 生sanh 身thân 眷quyến 屬thuộc 。 發phát 起khởi 初sơ 四tứ 成thành 。

第đệ 五ngũ 惑hoặc 不bất 染nhiễm 。 第đệ 六lục 業nghiệp 不bất 倒đảo 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 自tự 利lợi 三tam 事sự 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 一nhất 者giả 增tăng 進tiến 。 二nhị 者giả 不bất 染nhiễm 。 三tam 者giả 不bất 倒đảo 。 彼bỉ 初sơ 四tứ 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 能năng 令linh 四tứ 事sự 增tăng 進tiến 。 一nhất 資tư 生sanh 成thành 就tựu 。 由do 布bố 施thí 故cố 。 二nhị 自tự 身thân 成thành 就tựu 。 由do 持trì 戒giới 故cố 。 三tam 眷quyến 屬thuộc 成thành 就tựu 。 由do 於ư 忍nhẫn 辱nhục 。 行hành 忍nhẫn 辱nhục 者giả 多đa 人nhân 愛ái 故cố 。 四tứ 發phát 起khởi 成thành 就tựu 。 由do 於ư 精tinh 進tấn 。 一nhất 切thiết 事sự 業nghiệp 。 因nhân 此thử 成thành 故cố 。 第đệ 五ngũ 禪Thiền 波Ba 羅La 蜜Mật 。 能năng 令linh 煩phiền 惱não 不bất 染nhiễm 。 折chiết 伏phục 煩phiền 惱não 。 由do 此thử 力lực 故cố 。 第đệ 六lục 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 令linh 業nghiệp 不bất 顛điên 倒đảo 。 一nhất 切thiết 所sở 作tác 。 如như 實thật 知tri 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

施thí 彼bỉ 及cập 不bất 惱não 。 忍nhẫn 惱não 是thị 利lợi 他tha 。

有hữu 因nhân 及cập 心tâm 住trụ 。 解giải 脫thoát 是thị 自tự 利lợi 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 二nhị 利lợi 六lục 事sự 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 初sơ 為vi 攝nhiếp 利lợi 他tha 三tam 事sự 故cố 。 立lập 前tiền 三tam 波Ba 羅La 蜜Mật 令linh 起khởi 正chánh 勤cần 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 一nhất 者giả 施thí 彼bỉ 。 二nhị 者giả 不bất 惱não 。 三tam 者giả 忍nhẫn 彼bỉ 惱não 後hậu 為vi 攝nhiếp 自tự 利lợi 。 三tam 事sự 故cố 須tu 立lập 。 後hậu 三tam 波Ba 羅La 蜜Mật 令linh 起khởi 正chánh 勤cần 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 一nhất 者giả 有hữu 因nhân 。 由do 依y 精tinh 進tấn 故cố 。 二nhị 者giả 心tâm 住trụ 。 由do 心tâm 不bất 定định 令linh 定định 故cố 。 三tam 者giả 解giải 脫thoát 。 由do 心tâm 已dĩ 定định 令linh 解giải 脫thoát 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

不bất 乏phạp 亦diệc 不bất 惱não 。 忍nhẫn 惱não 及cập 不bất 退thoái 。

歸quy 向hướng 與dữ 善thiện 說thuyết 。 利lợi 他tha 即tức 自tự 成thành 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 利lợi 他tha 六lục 事sự 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 菩Bồ 薩Tát 行hành 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 時thời 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 於ư 彼bỉ 受thọ 用dụng 令linh 不bất 乏phạp 故cố 。 不bất 惱não 彼bỉ 故cố 。 忍nhẫn 彼bỉ 惱não 故cố 。 助trợ 彼bỉ 所sở 作tác 令linh 不bất 退thoái 故cố 。 以dĩ 神thần 通thông 力lực 。 令linh 歸quy 向hướng 故cố 。 以dĩ 善thiện 說thuyết 法Pháp 斷đoạn 彼bỉ 疑nghi 故cố 。 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 利lợi 他tha 即tức 是thị 自tự 利lợi 。 為vi 他tha 所sở 作tác 即tức 自tự 所sở 作tác 。 由do 此thử 因nhân 緣duyên 。 得đắc 大đại 菩Bồ 提Đề 故cố 。 偈kệ 曰viết 。

不bất 染nhiễm 及cập 極cực 敬kính 。 不bất 退thoái 有hữu 二nhị 種chủng 。

亦diệc 二nhị 無vô 分phân 別biệt 。 具cụ 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 因nhân 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 四tứ 因nhân 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 一nhất 者giả 不bất 染nhiễm 。 二nhị 者giả 極cực 敬kính 。 三tam 者giả 不bất 退thoái 。 四tứ 者giả 無vô 分phân 別biệt 。 菩Bồ 薩Tát 修tu 行hành 。 施thí 時thời 於ư 財tài 不bất 染nhiễm 。 無vô 顧cố 戀luyến 故cố 。 受thọ 持trì 戒giới 時thời 於ư 諸chư 學học 處xứ 。 起khởi 極cực 敬kính 故cố 。 行hành 忍nhẫn 辱nhục 精tinh 進tấn 時thời 。 此thử 二nhị 不bất 退thoái 。 忍nhẫn 於ư 眾chúng 生sanh 非phi 眾chúng 生sanh 。 所sở 作tác 苦khổ 得đắc 不bất 退thoái 故cố 。 精tinh 進tấn 於ư 修tu 行hành 善thiện 時thời 得đắc 不bất 退thoái 故cố 。 行hành 禪thiền 定định 般Bát 若Nhã 時thời 。 此thử 二nhị 無vô 分phân 別biệt 。 奢xa 摩ma 他tha 毘Tỳ 鉢Bát 舍Xá 那Na 。 平bình 等đẳng 所sở 攝nhiếp 故cố 。 如như 此thử 四tứ 因nhân 攝nhiếp 一nhất 切thiết 大Đại 乘Thừa 。 因nhân 盡tận 偈kệ 曰viết 。

不bất 著trước 及cập 不bất 亂loạn 。 不bất 捨xả 亦diệc 增tăng 進tiến 。

淨tịnh 惑hoặc 及cập 智trí 障chướng 。 是thị 道đạo 皆giai 悉tất 攝nhiếp 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 大Đại 乘Thừa 六lục 道đạo 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 問vấn 道đạo 者giả 何hà 義nghĩa 。 答đáp 有hữu 方phương 便tiện 者giả 為vi 道đạo 。 此thử 中trung 檀Đàn 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 諸chư 資tư 財tài 。 不bất 著trước 為vi 道đạo 。 由do 施thí 時thời 於ư 境cảnh 離ly 染nhiễm 著trước 故cố 。 尸Thi 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 諸chư 境cảnh 界giới 。 不bất 亂loạn 為vi 道đạo 。 由do 求cầu 受thọ 戒giới 時thời 一nhất 切thiết 心tâm 亂loạn 攝nhiếp 令linh 住trụ 故cố 。 及cập 比Bỉ 丘Khâu 住trụ 護hộ 者giả 。 求cầu 境cảnh 界giới 時thời 。 一nhất 切thiết 業nghiệp 亂loạn 不bất 能năng 轉chuyển 故cố 。 羼Sằn 提Đề 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 諸chư 眾chúng 生sanh 。 不bất 捨xả 為vi 道đạo 。 由do 一nhất 切thiết 不bất 饒nhiêu 益ích 事sự 。 不bất 生sanh 厭yếm 故cố 。 毘Tỳ 梨Lê 耶Da 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 修tu 諸chư 善thiện 增tăng 長trưởng 為vi 道đạo 。 由do 精tinh 進tấn 發phát 起khởi 令linh 增tăng 上thượng 故cố 。 禪Thiền 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 煩phiền 惱não 障chướng 令linh 。 清thanh 淨tịnh 為vì 道Đạo 。 般Bát 若Nhã 波Ba 羅La 蜜Mật 。 於ư 智trí 慧tuệ 障chướng 令linh 。 清thanh 淨tịnh 為vì 道Đạo 。 如như 是thị 六lục 種chủng 。 道đạo 攝nhiếp 一nhất 切thiết 大Đại 乘Thừa 道đạo 盡tận 。 偈kệ 曰viết 。

為vi 攝nhiếp 三tam 學học 故cố 。 說thuyết 度độ 有hữu 六lục 種chủng 。

初sơ 三tam 二nhị 初sơ 一nhất 。 後hậu 二nhị 二nhị 一nhất 三tam 。

釋thích 曰viết 。 此thử 偈kệ 顯hiển 示thị 為vi 攝nhiếp 三tam 種chủng 增tăng 上thượng 學học 故cố 。 立lập 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 唯duy 有hữu 六lục 。 此thử 中trung 立lập 初sơ 三tam 波Ba 羅La 蜜Mật 。 為vi 攝nhiếp 初sơ 一nhất 戒giới 增tăng 上thượng 學học 。 戒giới 有hữu 二nhị 種chủng 。 謂vị 聚tụ 及cập 眷quyến 屬thuộc 。 尸thi 羅la 為vi 聚tụ 。 檀đàn 及cập 羼sằn 提đề 為vi 眷quyến 屬thuộc 。

何hà 以dĩ 故cố 。 施thí 於ư 求cầu 受thọ 時thời 資tư 財tài 不bất 悋lận 故cố 。 忍nhẫn 於ư 護hộ 持trì 時thời 打đả 罵mạ 不bất 報báo 故cố 。 此thử 中trung 立lập 後hậu 二nhị 波Ba 羅La 蜜Mật 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 為vi 攝nhiếp 心tâm 慧tuệ 二nhị 增tăng 上thượng 學học 。 此thử 中trung 立lập 第đệ 四tứ 一nhất 波Ba 羅La 蜜Mật 。 應ưng 知tri 具cụ 攝nhiếp 三tam 增tăng 上thượng 學học 。 由do 一nhất 切thiết 三tam 學học 精tinh 進tấn 為vi 伴bạn 故cố 。 已dĩ 制chế 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 數số 。 次thứ 顯hiển 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 相tương/tướng 。 偈kệ 曰viết 。

分phân 別biệt 六Lục 度Độ 體thể 。 一nhất 一nhất 有hữu 四tứ 相tương/tướng 。

治trị 障chướng 及cập 合hợp 智trí 。 滿mãn 願nguyện 亦diệc 成thành 生sanh 。

釋thích 曰viết 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 一nhất 一nhất 皆giai 有hữu 四tứ 相tương/tướng 。 一nhất 治trị 障chướng 。 二nhị 合hợp 智trí 。 三tam 滿mãn 願nguyện 。 四tứ 成thành 生sanh 。 治trị 障chướng 者giả 。 檀đàn 等đẳng 六lục 行hành 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 對đối 治trị 慳san 貪tham 破phá 戒giới 瞋sân 恚khuể 懈giải 怠đãi 亂loạn 心tâm 愚ngu 癡si 故cố 。 合hợp 智trí 者giả 。 悉tất 與dữ 無vô 分phân 別biệt 智trí 共cộng 行hành 。 由do 通thông 達đạt 法pháp 無vô 我ngã 故cố 。 滿mãn 願nguyện 者giả 。 施thí 於ư 求cầu 財tài 者giả 。 隨tùy 其kỳ 所sở 欲dục 。 而nhi 給cấp 與dữ 之chi 。 戒giới 於ư 求cầu 戒giới 者giả 隨tùy 其kỳ 所sở 欲dục 。 以dĩ 身thân 口khẩu 意ý 。 護hộ 而nhi 教giáo 授thọ 之chi 。 忍nhẫn 於ư 悔hối 過quá 者giả 與dữ 之chi 歡hoan 喜hỷ 。 精tinh 進tấn 於ư 作tác 業nghiệp 者giả 隨tùy 欲dục 助trợ 之chi 。 定định 於ư 學học 定định 者giả 隨tùy 欲dục 授thọ 法pháp 。 智trí 於ư 有hữu 疑nghi 者giả 隨tùy 欲dục 決quyết 斷đoán 。 成thành 生sanh 者giả 。 先tiên 以dĩ 施thí 攝nhiếp 。 後hậu 以dĩ 三tam 乘thừa 法Pháp 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 而nhi 成thành 熟thục 之chi 。 先tiên 安an 立lập 於ư 戒giới 等đẳng 中trung 。 後hậu 以dĩ 三tam 乘thừa 成thành 熟thục 亦diệc 爾nhĩ 。 已dĩ 顯hiển 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 相tương 次thứ 說thuyết 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 次thứ 第đệ 。 偈kệ 曰viết 。

前tiền 後hậu 及cập 下hạ 上thượng 。 麁thô 細tế 次thứ 第đệ 起khởi 。

如như 是thị 說thuyết 六Lục 度Độ 。 不bất 亂loạn 有hữu 三tam 因nhân 。

釋thích 曰viết 。 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 次thứ 第đệ 有hữu 三tam 因nhân 緣duyên 。 一nhất 前tiền 後hậu 。 二nhị 下hạ 上thượng 。 三tam 麁thô 細tế 。 前tiền 後hậu 者giả 。 謂vị 依y 前tiền 後hậu 得đắc 起khởi 。

何hà 以dĩ 故cố 。 由do 不bất 顧cố 資tư 財tài 故cố 受thọ 持trì 戒giới 。 行hành 持trì 戒giới 已dĩ 能năng 起khởi 忍nhẫn 辱nhục 。 忍nhẫn 辱nhục 已dĩ 能năng 起khởi 精tinh 進tấn 。 精tinh 進tấn 已dĩ 能năng 起khởi 禪thiền 定định 。 禪thiền 定định 已dĩ 能năng 解giải 真chân 法pháp 。 下hạ 上thượng 者giả 。 前tiền 者giả 為vi 下hạ 後hậu 者giả 為vi 上thượng 。 下hạ 者giả 施thí 上thượng 者giả 戒giới 。 乃nãi 至chí 下hạ 者giả 定định 上thượng 者giả 智trí 。 麁thô 細tế 者giả 。 前tiền 者giả 為vi 麁thô 後hậu 者giả 為vi 細tế 。 麁thô 者giả 施thí 細tế 者giả 戒giới 。 乃nãi 至chí 麁thô 者giả 定định 細tế 者giả 智trí 。 何hà 故cố 麁thô 易dị 入nhập 易dị 作tác 故cố 。 何hà 故cố 細tế 難nan 入nhập 難nạn/nan 作tác 故cố 。 已dĩ 說thuyết 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 次thứ 第đệ 。 次thứ 釋thích 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 名danh 。 偈kệ 曰viết 。

除trừ 貧bần 亦diệc 令linh 凉# 。 破phá 瞋sân 與dữ 建kiến 善thiện 。

心tâm 持trì 及cập 真chân 解giải 。 是thị 說thuyết 六lục 行hành 義nghĩa 。

釋thích 曰viết 。 能năng 除trừ 貧bần 窮cùng 故cố 名danh 施thí 。 能năng 令linh 清thanh 凉# 故cố 名danh 戒giới 。 由do 具cụ 戒giới 者giả 於ư 境cảnh 界giới 相tương/tướng 中trung 煩phiền 惱não 熱nhiệt 息tức 故cố 。 能năng 破phá 瞋sân 恚khuể 故cố 名danh 忍nhẫn 。 忍nhẫn 破phá 瞋sân 恚khuể 能năng 令linh 盡tận 故cố 。 能năng 建kiến 善thiện 故cố 名danh 進tiến 。 建kiến 立lập 善thiện 法Pháp 。 由do 此thử 力lực 故cố 。 能năng 持trì 心tâm 故cố 名danh 定định 。 攝nhiếp 持trì 內nội 意ý 故cố 。 能năng 解giải 真chân 法pháp 故cố 名danh 慧tuệ 。 曉hiểu 了liễu 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 諦Đế 故cố 。 已dĩ 釋thích 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 名danh 。 次thứ 說thuyết 修tu 習tập 。 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 偈kệ 曰viết 。

物vật 與dữ 思tư 及cập 心tâm 。 方phương 便tiện 并tinh 勢thế 力lực 。

當đương 知tri 修tu 六lục 行hành 。 說thuyết 有hữu 五ngũ 依y 止chỉ 。

釋thích 曰viết 。 諸chư 菩Bồ 薩Tát 修tu 習tập 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 有hữu 五ngũ 依y 止chỉ 。 一nhất 者giả 物vật 依y 止chỉ 。 二nhị 者giả 思tư 惟duy 依y 止chỉ 。 三tam 者giả 心tâm 依y 止chỉ 。 四tứ 者giả 方phương 便tiện 依y 止chỉ 。 五ngũ 者giả 勢thế 力lực 依y 止chỉ 。 物vật 依y 止chỉ 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 有hữu 四tứ 種chủng 。 一nhất 者giả 依y 止chỉ 因nhân 。 依y 種chủng 性tánh 力lực 而nhi 修tu 習tập 故cố 。 二nhị 者giả 依y 止chỉ 報báo 。 依y 自tự 身thân 成thành 就tựu 力lực 而nhi 修tu 習tập 故cố 。 三tam 者giả 依y 止chỉ 願nguyện 。 依y 昔tích 願nguyện 力lực 而nhi 修tu 習tập 故cố 。 四tứ 者giả 依y 止chỉ 數số 。 依y 智trí 慧tuệ 力lực 而nhi 修tu 習tập 故cố 。 思tư 惟duy 依y 止chỉ 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 亦diệc 有hữu 四tứ 種chủng 。 一nhất 者giả 信tín 思tư 惟duy 。 於ư 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 相tương 應ứng 教giáo 而nhi 生sanh 信tín 心tâm 故cố 。 二nhị 者giả 味vị 思tư 惟duy 。 於ư 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 中trung 。 見kiến 功công 德đức 味vị 故cố 。 三tam 者giả 隨tùy 喜hỷ 思tư 惟duy 。 於ư 一nhất 切thiết 世thế 界giới 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 所sở 有hữu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 皆giai 生sanh 隨tùy 喜hỷ 故cố 。 四tứ 者giả 悕hy 望vọng 思tư 惟duy 。 於ư 自tự 身thân 及cập 他tha 。 未vị 來lai 所sở 有hữu 勝thắng 波Ba 羅La 蜜Mật 。 起khởi 悕hy 望vọng 故cố 。 心tâm 依y 止chỉ 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 有hữu 六lục 種chủng 。 一nhất 者giả 無vô 厭yếm 心tâm 。 二nhị 者giả 廣quảng 大đại 心tâm 。 三tam 者giả 勝thắng 喜hỷ 心tâm 。 四tứ 者giả 勝thắng 利lợi 心tâm 。 五ngũ 者giả 不bất 染nhiễm 心tâm 。 六lục 者giả 善thiện 淨tịnh 心tâm 。 何hà 謂vị 修tu 檀đàn 六lục 種chủng 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 滿mãn 。 恆Hằng 河Hà 沙sa 數số 世thế 界giới 七thất 寶bảo 。 及cập 以dĩ 身thân 命mạng 。 於ư 一nhất 剎sát 那na 。 施thí 一nhất 眾chúng 生sanh 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 盡tận 眾chúng 生sanh 界giới 。 所sở 願nguyện 成thành 熟thục 無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề 者giả 。 以dĩ 此thử 門môn 施thí 。 心tâm 無vô 厭yếm 足túc 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 無vô 厭yếm 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 相tương/tướng 施thí 。 從tùng 初sơ 相tương 續tục 乃nãi 至chí 成thành 佛Phật 。 無vô 剎sát 那na 頃khoảnh 有hữu 絕tuyệt 有hữu 減giảm 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 廣quảng 大đại 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 施thí 攝nhiếp 他tha 時thời 生sanh 極cực 重trọng 歡hoan 喜hỷ 。 過quá 於ư 受thọ 者giả 得đắc 財tài 時thời 生sanh 喜hỷ 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 勝thắng 喜hỷ 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 施thí 攝nhiếp 他tha 時thời 。 見kiến 他tha 受thọ 物vật 極cực 饒nhiêu 益ích 我ngã 。 非phi 我ngã 自tự 用dụng 為vi 極cực 饒nhiêu 益ích 。

何hà 以dĩ 故cố 。 由do 施thí 攝nhiếp 他tha 令linh 我ngã 成thành 就tựu 無vô 上thượng 。 菩Bồ 提Đề 因nhân 故cố 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 勝thắng 利lợi 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 廣quảng 施thí 不bất 求cầu 報báo 恩ân 及cập 以dĩ 果quả 報báo 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 不bất 染nhiễm 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 如như 是thị 。 廣quảng 施thí 所sở 生sanh 福phước 聚tụ 。 所sở 得đắc 果quả 報báo 。 願nguyện 施thí 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 非phi 為vi 自tự 受thọ 。 又hựu 與dữ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 共cộng 之chi 迴hồi 向hướng 無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 檀đàn 善thiện 淨tịnh 心tâm 。 何hà 謂vị 修tu 戒giới 等đẳng 六lục 種chủng 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 有hữu 恆Hằng 河Hà 沙sa 數số 自tự 身thân 。 一nhất 一nhất 身thân 復phục 有hữu 恆Hằng 河Hà 沙sa 數số 劫kiếp 壽thọ 。 一nhất 一nhất 壽thọ 中trung 復phục 乏phạp 。 一nhất 切thiết 資tư 生sanh 。 於ư 此thử 乏phạp 中trung 復phục 有hữu 火hỏa 聚tụ 。 遍biến 滿mãn 三Tam 千Thiên 大Đại 千Thiên 世Thế 界Giới 。 菩Bồ 薩Tát 以dĩ 此thử 。 多đa 身thân 經kinh 此thử 多đa 壽thọ 在tại 此thử 火hỏa 聚tụ 起khởi 四tứ 威uy 儀nghi 。 於ư 一nhất 剎sát 那na 。 但đãn 修tu 一nhất 戒giới 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 盡tận 諸chư 戒giới 聚tụ 。 乃nãi 至chí 盡tận 諸chư 智trí 聚tụ 。 能năng 得đắc 無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề 者giả 。 菩Bồ 薩Tát 修tu 之chi 心tâm 無vô 厭yếm 足túc 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 無vô 厭yếm 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 從tùng 初sơ 。 修tu 戒giới 乃nãi 至chí 修tu 智trí 。 極cực 坐tọa 道Đạo 場Tràng 無vô 有hữu 間gián 斷đoạn 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 廣quảng 大đại 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 修tu 戒giới 等đẳng 攝nhiếp 他tha 時thời 生sanh 極cực 重trọng 歡hoan 喜hỷ 。 過quá 於ư 受thọ 攝nhiếp 者giả 得đắc 利lợi 益ích 時thời 生sanh 喜hỷ 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 勝thắng 喜hỷ 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 修tu 戒giới 等đẳng 攝nhiếp 他tha 時thời 。 見kiến 他tha 得đắc 利lợi 。 極cực 饒nhiêu 益ích 我ngã 。 非phi 我ngã 自tự 利lợi 為vi 極cực 饒nhiêu 益ích 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 勝thắng 利lợi 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 修tu 戒giới 等đẳng 時thời 。 不bất 求cầu 報báo 恩ân 及cập 以dĩ 果quả 報báo 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 不bất 染nhiễm 心tâm 。 若nhược 菩Bồ 薩Tát 廣quảng 修tu 戒giới 等đẳng 所sở 生sanh 福phước 聚tụ 。 所sở 得đắc 果quả 報báo 。 願nguyện 施thí 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 非phi 為vi 自tự 受thọ 。 又hựu 與dữ 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 共cộng 之chi 迴hồi 向hướng 無vô 上thượng 菩Bồ 提Đề 。 如như 是thị 相tương/tướng 心tâm 是thị 名danh 修tu 戒giới 等đẳng 善thiện 淨tịnh 心tâm 。 方phương 便tiện 依y 止chỉ 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 有hữu 三tam 種chủng 。 三tam 種chủng 者giả 即tức 是thị 。 三tam 輪luân 清thanh 淨tịnh 。 此thử 清thanh 淨tịnh 由do 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 為vi 方phương 便tiện 故cố 。 以dĩ 此thử 方phương 便tiện 。 一nhất 切thiết 作tác 意ý 。 悉tất 得đắc 成thành 就tựu 。 勢thế 力lực 依y 止chỉ 修tu 諸chư 波Ba 羅La 蜜Mật 。 亦diệc 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 者giả 身thân 勢thế 力lực 。 二nhị 者giả 行hành 勢thế 力lực 。 三tam 者giả 說thuyết 勢thế 力lực 。 身thân 勢thế 力lực 者giả 。 應ưng 知tri 是thị 佛Phật 自tự 性tánh 身thân 及cập 受thọ 用dụng 身thân 。 行hành 勢thế 力lực 者giả 。 應ưng 知tri 是thị 佛Phật 化hóa 身thân 。 以dĩ 此thử 化hóa 身thân 於ư 一nhất 切thiết 相tướng 。 為vì 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 示thị 現hiện 一nhất 切thiết 善thiện 行hành 故cố 。 說thuyết 勢thế 力lực 者giả 。 謂vị 演diễn 說thuyết 六Lục 波Ba 羅La 蜜Mật 。 一nhất 切thiết 種chủng 時thời 無vô 滯trệ 礙ngại 故cố 。

大Đại 乘Thừa 莊Trang 嚴Nghiêm 經Kinh 論Luận 卷quyển 第đệ 七thất

Print Friendly, PDF & Email