Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

大Đại 乘Thừa 起Khởi 信Tín 論Luận 疏Sớ
Quyển 0002
唐Đường 法Pháp 藏Tạng 述Thuật

大Đại 乘Thừa 起khởi 信tín 論luận 疏sớ/sơ 卷quyển 第đệ 二nhị 。 田điền 三tam 。

西tây 太thái 原nguyên 寺tự 沙Sa 門Môn 法Pháp 藏tạng 述thuật

草thảo 堂đường 沙Sa 門Môn 宗tông 密mật 錄lục 之chi 注chú 於ư 論luận 文văn 之chi 下hạ 。

(# △# 二nhị 依y 義nghĩa 別biệt 解giải 三tam 一nhất 釋thích 上thượng 生sanh 滅diệt 心tâm 三tam ○# 一nhất 開khai 數số 辨biện 德đức )# 。

此thử 識thức 有hữu 二nhị 種chủng 義nghĩa 。

(# 此thử 義nghĩa 稍sảo 難nạn/nan 今kim 摠tổng 括quát 上thượng 下hạ 文văn 畧lược 敘tự 其kỳ 意ý 餘dư 可khả 至chí 文văn 當đương 知tri 何hà 者giả 謂vị 真Chân 如Như 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 不bất 變biến 義nghĩa 二nhị 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 無vô 明minh 亦diệc 二nhị 義nghĩa 一nhất 無vô 體thể 即tức 空không 義nghĩa 二nhị 有hữu 用dụng 成thành 事sự 義nghĩa 此thử 真chân 妄vọng 中trung 各các 由do 初sơ 義nghĩa 故cố 成thành 上thượng 真Chân 如Như 門môn 也dã 各các 由do 後hậu 義nghĩa 故cố 成thành 此thử 生sanh 滅diệt 門môn 也dã 此thử 隨tùy 緣duyên 真Chân 如Như 及cập 成thành 事sự 無vô 明minh 亦diệc 各các 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 違vi 自tự 順thuận 他tha 義nghĩa 二nhị 違vi 他tha 順thuận 自tự 義nghĩa 無vô 明minh 中trung 初sơ 違vi 自tự 順thuận 他tha 亦diệc 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 能năng 反phản 對đối 詮thuyên 示thị 性tánh 功công 德đức 二nhị 能năng 知tri 名danh 義nghĩa 成thành 淨tịnh 用dụng 違vi 他tha 順thuận 自tự 亦diệc 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 覆phú 真chân 理lý 一nhất 成thành 妄vọng 心tâm 真Chân 如Như 中trung 違vi 他tha 順thuận 自tự 亦diệc 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 翻phiên 對đối 妄vọng 染nhiễm 顯hiển 自tự 真chân 德đức 二nhị 內nội 熏huân 無vô 明minh 令linh 起khởi 淨tịnh 用dụng 違vi 自tự 順thuận 他tha 亦diệc 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 隱ẩn 自tự 真chân 體thể 義nghĩa 二nhị 顯hiển 現hiện 妄vọng 法pháp 義nghĩa 此thử 上thượng 真chân 妄vọng 各các 四tứ 義nghĩa 中trung 由do 無vô 明minh 中trung 反phản 對đối 詮thuyên 示thị 義nghĩa 及cập 真Chân 如Như 中trung 翻phiên 妄vọng 顯hiển 德đức 義nghĩa 從tùng 此thử 二nhị 義nghĩa 得đắc 有hữu 本bổn 覺giác 又hựu 由do 無vô 明minh 中trung 能năng 知tri 名danh 義nghĩa 及cập 真Chân 如Như 中trung 內nội 熏huân 義nghĩa 從tùng 此thử 二nhị 義nghĩa 得đắc 有hữu 始thỉ 覺giác 又hựu 由do 無vô 明minh 中trung 覆phú 真chân 義nghĩa 及cập 真Chân 如Như 中trung 隱ẩn 體thể 義nghĩa 從tùng 此thử 二nhị 義nghĩa 得đắc 有hữu 根căn 本bổn 不bất 覺giác 又hựu 由do 無vô 明minh 中trung 成thành 妄vọng 義nghĩa 及cập 真Chân 如Như 中trung 顯hiển 妄vọng 義nghĩa 從tùng 此thử 二nhị 義nghĩa 得đắc 有hữu 枝chi 末mạt 不bất 覺giác 此thử 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 真chân 妄vọng 略lược 開khai 四tứ 義nghĩa 廣quảng 即tức 有hữu 八bát 門môn 若nhược 約ước 兩lưỡng 兩lưỡng 相tương 對đối 和hòa 合hợp 成thành 緣duyên 起khởi 分phần/phân 相tương/tướng 有hữu 四tứ 門môn 謂vị 二nhị 覺giác 二nhị 不bất 覺giác 若nhược 本bổn 末mạt 不bất 相tương 離ly 但đãn 唯duy 有hữu 二nhị 門môn 謂vị 覺giác 與dữ 不bất 覺giác 。 若nhược 鎔dong 融dung 摠tổng 攝nhiếp 唯duy 有hữu 一nhất 門môn 。 謂vị 一nhất 心tâm 生sanh 滅diệt 門môn 也dã 又hựu 若nhược 約ước 諸chư 識thức 分phần/phân 相tương/tướng 門môn 本bổn 覺giác 本bổn 不bất 覺giác 在tại 本bổn 識thức 中trung 餘dư 二nhị 在tại 生sanh 起khởi 事sự 識thức 中trung 若nhược 約ước 本bổn 末mạt 不bất 二nhị 門môn 並tịnh 在tại 一nhất 本bổn 識thức 中trung 故cố 云vân 此thử 識thức 有hữu 二nhị 義nghĩa 也dã 問vấn 此thử 中trung 一nhất 識thức 有hữu 二nhị 義nghĩa 與dữ 上thượng 一nhất 心tâm 有hữu 一nhất 門môn 何hà 別biệt 耶da 答đáp 上thượng 一nhất 心tâm 中trung 含hàm 於ư 一nhất 義nghĩa 謂vị 不bất 守thủ 自tự 性tánh 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 及cập 不bất 變biến 自tự 性tánh 絕tuyệt 相tương/tướng 義nghĩa 今kim 此thử 但đãn 就tựu 隨tùy 緣duyên 門môn 中trung 染nhiễm 淨tịnh 理lý 事sự 無vô 二nhị 之chi 相tướng 明minh 此thử 識thức 也dã 是thị 則tắc 前tiền 一nhất 心tâm 義nghĩa 寬khoan 該cai [(冰-水+〡)*ㄆ]# 於ư 二nhị 門môn 此thử 一nhất 識thức 義nghĩa 陿hiệp 局cục 在tại 於ư 一nhất 門môn 問vấn 此thử 中trung 本bổn 覺giác 與dữ 上thượng 真Chân 如Như 門môn 何hà 別biệt 答đáp 真Chân 如Như 門môn 約ước 體thể 絕tuyệt 相tương/tướng 說thuyết 本bổn 覺giác 約ước 性tánh 功công 德đức 說thuyết 謂vị 大đại 智trí 慧tuệ 光quang 明minh 。 義nghĩa 等đẳng 名danh 本bổn 覺giác 相tương/tướng 本bổn 者giả 是thị 性tánh 義nghĩa 覺giác 者giả 是thị 智trí 慧tuệ 義nghĩa 以dĩ 此thử 皆giai 為vi 翻phiên 妄vọng 染nhiễm 顯hiển 故cố 在tại 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 攝nhiếp 以dĩ 真Chân 如Như 門môn 中trung 無vô 翻phiên 染nhiễm 等đẳng 義nghĩa 故cố 與dữ 此thử 不bất 問vấn 也dã 是thị 故cố 體thể 相tướng 二nhị 大đại 俱câu 名danh 本bổn 覺giác 並tịnh 在tại 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 故cố 得đắc 具cụ 三tam 大đại 也dã )# 。

能năng 攝nhiếp 一nhất 切thiết 。 法pháp 生sanh 一nhất 切thiết 法pháp 。

(# 上thượng 二nhị 門môn 中trung 云vân 皆giai 各các 摠tổng 攝nhiếp 此thử 中trung 不bất 云vân 各các 者giả 以dĩ 此thử 二nhị 義nghĩa 陿hiệp 於ư 二nhị 門môn 故cố 但đãn 明minh 一nhất 識thức 由do 含hàm 二nhị 義nghĩa 故cố 攝nhiếp 一nhất 切thiết 不bất 言ngôn 二nhị 義nghĩa 各các 攝nhiếp 一nhất 切thiết 又hựu 上thượng 文văn 中trung 但đãn 云vân 攝nhiếp 而nhi 不bất 二nhị 生sanh 者giả 以dĩ 真Chân 如Như 門môn 無vô 能năng 生sanh 義nghĩa 故cố 此thử 識thức 之chi 中trung 以dĩ 不bất 覺giác 熏huân 本bổn 覺giác 故cố 生sanh 諸chư 染nhiễm 法pháp 流lưu 轉chuyển 生sanh 死tử 。 以dĩ 本bổn 覺giác 熏huân 不bất 覺giác 故cố 生sanh 諸chư 淨tịnh 法pháp 反phản 流lưu 出xuất 纏triền 成thành 於ư 始thỉ 覺giác 依y 此thử 二nhị 義nghĩa 徧biến 生sanh 一nhất 切thiết 染nhiễm 淨tịnh 法pháp 故cố 云vân 能năng 生sanh 也dã 下hạ 四tứ 熏huân 習tập 中trung 廣quảng 辨biện 此thử 也dã 非phi 直trực 相tương/tướng 熏huân 能năng 生sanh 諸chư 法pháp 亦diệc 乃nãi 生sanh 諸chư 法pháp 已dĩ 不bất 離ly 此thử 心tâm 為vi 此thử 心tâm 所sở 攝nhiếp 故cố 云vân 攝nhiếp 如như 上thượng 二nhị 門môn 各các 攝nhiếp 處xứ 釋thích 也dã ○# 二nhị 寄ký 開khai 列liệt 名danh )# 。

云vân 何hà 為vi 二nhị 。 一nhất 者giả 覺giác 義nghĩa 二nhị 者giả 不bất 覺giác 義nghĩa 。

(# 二nhị 依y 名danh 辨biện 釋thích 三tam 一nhất 明minh 覺giác ○# 約ước 淨tịnh 法pháp 明minh 心tâm 生sanh 滅diệt 故cố 文văn 二nhị 一nhất 略lược 辨biện 始thỉ 本bổn 二nhị 覺giác 二nhị 一nhất 本bổn 覺giác 二nhị ○# 一nhất 顯hiển 本bổn 覺giác 體thể )# 。

所sở 言ngôn 覺giác 義nghĩa 者giả 。

(# 牒điệp 章chương )# 。

謂vị 心tâm 體thể 離ly 念niệm 。

(# 離ly 於ư 妄vọng 念niệm 顯hiển 無vô 不bất 覺giác )# 。

離ly 念niệm 相tương/tướng 者giả 。 等đẳng 虛hư 空không 界giới 。

(# 非phi 唯duy 無vô 不bất 覺giác 之chi 闇ám 乃nãi 有hữu 大đại 智trí 慧tuệ 。 光quang 明minh 義nghĩa 等đẳng 故cố 也dã 虛hư 空không 有hữu 二nhị 義nghĩa 以dĩ 況huống 於ư 本bổn 覺giác )# 。

無vô 所sở 不bất 徧biến 。

(# 一nhất 周chu 徧biến 義nghĩa 謂vị 橫hoạnh/hoành 徧biến 三tam 際tế 豎thụ 通thông 凡phàm 聖thánh 故cố )# 。

法Pháp 界Giới 一nhất 相tướng 。

(# 二nhị 無vô 差sai 別biệt 。 義nghĩa 謂vị 在tại 纏triền 出xuất 障chướng 性tánh 恆hằng 無vô 二nhị 故cố )# 。

即tức 是thị 如Như 來Lai 。 平bình 等đẳng 法Pháp 身thân 。

(# 欲dục 明minh 覺giác 義nghĩa 出xuất 纏triền 相tương/tướng 顯hiển 故cố )# 。

依y 此thử 法Pháp 身thân 說thuyết 名danh 本bổn 覺giác 。

(# 既ký 是thị 法Pháp 身thân 之chi 覺giác 理lý 非phi 新tân 成thành 故cố 云vân 本bổn 也dã 無vô 性tánh 攝nhiếp 論luận 云vân 無vô 垢cấu 無vô 罣quái 礙ngại 智trí 。 名danh 為vi 法Pháp 身thân 。 金Kim 光Quang 明Minh 經Kinh 。 名danh 大Đại 圓Viên 鏡Kính 智Trí 。 為vi 法Pháp 身thân 等đẳng 皆giai 此thử 義nghĩa 也dã ○# 二nhị 釋thích 本bổn 覺giác 名danh )# 。

何hà 以dĩ 故cố 。

(# 責trách 其kỳ 立lập 名danh 責trách 有hữu 二nhị 意ý 一nhất 云vân 上thượng 開khai 章chương 中trung 直trực 云vân 覺giác 義nghĩa 何hà 故cố 今kim 結kết 乃nãi 名danh 本bổn 覺giác 二nhị 云vân 此thử 中trung 既ký 云vân 本bổn 覺giác 何hà 故cố 上thượng 文văn 但đãn 云vân 覺giác 耶da )# 。

本bổn 覺giác 義nghĩa 者giả 對đối 始thỉ 覺giác 義nghĩa 說thuyết 。

(# 以dĩ 對đối 始thỉ 故cố 說thuyết 之chi 為vi 本bổn 荅# 初sơ 意ý 也dã 又hựu 以dĩ 本bổn 覺giác 隨tùy 染nhiễm 生sanh 於ư 始thỉ 覺giác 還hoàn 待đãi 此thử 始thỉ 覺giác 方phương 名danh 本bổn 覺giác )# 。

以dĩ 始thỉ 覺giác 者giả 即tức 同đồng 本bổn 覺giác 。

(# 以dĩ 至chí 心tâm 源nguyên 時thời 始thỉ 本bổn 無vô 二nhị 相tướng 故cố 。 是thị 故cố 上thượng 文văn 但đãn 云vân 其kỳ 覺giác 荅# 後hậu 意ý 也dã 又hựu 此thử 始thỉ 覺giác 是thị 本bổn 所sở 成thành 還hoàn 契khế 心tâm 源nguyên 融dung 同đồng 一nhất 體thể 方phương 名danh 始thỉ 覺giác 故cố 問vấn 若nhược 始thỉ 覺giác 異dị 本bổn 則tắc 不bất 成thành 始thỉ 若nhược 始thỉ 同đồng 本bổn 即tức 無vô 始thỉ 覺giác 之chi 異dị 如như 何hà 說thuyết 言ngôn 對đối 始thỉ 名danh 本bổn 荅# 今kim 在tại 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 約ước 隨tùy 染nhiễm 義nghĩa 形hình 本bổn 不bất 覺giác 說thuyết 為vi 始thỉ 覺giác 而nhi 實thật 始thỉ 覺giác 至chí 心tâm 源nguyên 時thời 深thâm 緣duyên 既ký [書-曰+皿]# 始thỉ 本bổn 不bất 殊thù 平bình 等đẳng 絕tuyệt 言ngôn 即tức 真Chân 如Như 門môn 攝nhiếp 也dã 故cố 本bổn 覺giác 之chi 名danh 在tại 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 非phi 真Chân 如Như 門môn 也dã ○# 二nhị 始thỉ 覺giác )# 。

始thỉ 覺giác 義nghĩa 者giả 。

(# 牒điệp 名danh )# 。

依y 本bổn 覺giác 故cố 而nhi 有hữu 不bất 覺giác 。

(# 明minh 起khởi 始thỉ 覺giác 之chi 所sở 由do 謂vị 即tức 此thử 心tâm 體thể 隨tùy 無vô 明minh 緣duyên 動động 作tác 妄vọng 念niệm )# 。

依y 不bất 覺giác 故cố 說thuyết 有hữu 始thỉ 覺giác 。

(# 本bổn 覺giác 內nội 熏huân 力lực 故cố 漸tiệm 有hữu 微vi 覺giác 厭yếm 求cầu 乃nãi 至chí 究cứu 竟cánh 。 還hoàn 同đồng 本bổn 覺giác 故cố 下hạ 文văn 云vân 本bổn 覺giác 隨tùy 染nhiễm 生sanh 智trí 淨tịnh 相tương/tướng 者giả 即tức 此thử 始thỉ 覺giác 也dã 此thử 文văn 意ý 明minh 本bổn 覺giác 成thành 不bất 覺giác 不bất 覺giác 成thành 始thỉ 覺giác 始thỉ 覺giác 同đồng 本bổn 覺giác 以dĩ 同đồng 本bổn 覺giác 故cố 則tắc 無vô 不bất 覺giác 無vô 不bất 覺giác 故cố 則tắc 無vô 始thỉ 覺giác 無vô 始thỉ 覺giác 故cố 則tắc 無vô 本bổn 覺giác 無vô 本bổn 覺giác 故cố 平bình 等đẳng 平bình 等đẳng 。 離ly 言ngôn 絕tuyệt 慮lự 是thị 故cố 佛Phật 果Quả 圓viên 融dung 脩tu 然nhiên 無vô 寄ký 尚thượng 無vô 始thỉ 本bổn 之chi 殊thù 況huống 有hữu 三Tam 身Thân 之chi 異dị 但đãn 隨tùy 物vật 心tâm 現hiện 故cố 說thuyết 報báo 化hóa 之chi 用dụng 下hạ 文văn 顯hiển 之chi △# 二nhị 廣quảng 明minh 二nhị 覺giác 二nhị 一nhất 始thỉ 覺giác 三tam ○# 一nhất 摠tổng 標tiêu 因nhân 果quả 二nhị 覺giác )# 。

又hựu 以dĩ 覺giác 心tâm 源nguyên 故cố 。

(# 染nhiễm 心tâm 之chi 源nguyên 謂vị 性tánh 淨tịnh 也dã 又hựu 麄# 相tương/tướng 之chi 源nguyên 謂vị 生sanh 相tương/tướng 也dã )# 。

名danh 究cứu 竟cánh 覺giác 。

(# 始thỉ 覺giác 道đạo 圓viên 同đồng 於ư 本bổn 覺giác 故cố 也dã 此thử 在tại 佛Phật 地địa )# 。

不bất 覺giác 心tâm 源nguyên 故cố 非phi 究cứu 竟cánh 覺giác 。

(# 不bất 了liễu 其kỳ 源nguyên 始thỉ 末mạt 同đồng 本bổn 故cố 也dã 此thử 在tại 金kim 剛cang 已dĩ 還hoàn △# 二nhị 廣quảng 寄ký 四tứ 相tương/tướng 釋thích 成thành ○# 前tiền 三tam 相tương/tướng 釋thích 上thượng 不bất 究cứu 竟cánh 覺giác 後hậu 一nhất 相tương/tướng 釋thích 上thượng 究cứu 竟cánh 覺giác 文văn 二nhị ○# 一nhất 正chánh 寄ký 四tứ 相tương/tướng 顯hiển 其kỳ 四tứ 位vị 此thử 中trung 文văn 意ý 將tương 四tứ 相tương/tướng 麤thô 細tế 寄ký 顯hiển 反phản 流lưu 四tứ 位vị 以dĩ 明minh 始thỉ 覺giác 分phân 齊tề 然nhiên 此thử 四tứ 相tương/tướng 約ước 真chân 心tâm 隨tùy 重trọng/trùng 麤thô 細tế 差sai 別biệt 寄ký 說thuyết 為vi 四tứ 非phi 約ước 一nhất 剎sát 那na 心tâm 。 明minh 四tứ 相tương/tướng 也dã 今kim 以dĩ 二nhị 門môn 略lược 辨biện 一nhất 摠tổng 明minh 二nhị 別biệt 說thuyết 摠tổng 者giả 原nguyên 夫phu 心tâm 性tánh 離ly 念niệm 無vô 生sanh 無vô 滅diệt 。 而nhi 有hữu 無vô 明minh 迷mê 自tự 心tâm 體thể 違vi 寂tịch 靜tĩnh 性tánh 鼓cổ 動động 起khởi 念niệm 有hữu 生sanh 滅diệt 四tứ 相tương/tướng 是thị 故cố 由do 無vô 明minh 風phong 力lực 能năng 令linh 心tâm 體thể 生sanh 住trụ 異dị 滅diệt 。 從tùng 細tế 至chí 麤thô 經Kinh 云vân 佛Phật 性tánh 隨tùy 流lưu 成thành 種chủng 種chủng 味vị 。 等đẳng 又hựu 經Kinh 云vân 即tức 此thử 法Pháp 身thân 。 為vi 煩phiền 惱não 之chi 所sở 漂phiêu 動động 徃# 來lai 生sanh 死tử 名danh 為vi 眾chúng 生sanh 。 此thử 下hạ 文văn 云vân 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 因nhân 無vô 明minh 風phong 動động 等đẳng 今kim 就tựu 此thử 義nghĩa 以dĩ 明minh 四tứ 相tương/tướng 既ký 鼓cổ 靜tĩnh 令linh 動động 遂toại 有hữu 微vi 著trước 不bất 同đồng 先tiên 後hậu 際tế 異dị 就tựu 彼bỉ 先tiên 際tế 最tối 微vi 名danh 為vi 生sanh 相tương/tướng 乃nãi 至chí 後hậu 際tế 最tối 麤thô 名danh 為vi 滅diệt 相tương/tướng 故cố 佛Phật 性tánh 論luận 云vân 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 。 約ước 前tiền 際tế 與dữ 生sanh 相tương/tướng 相tương 應ứng 約ước 後hậu 際tế 與dữ 滅diệt 相tương/tướng 相tương 應ứng 約ước 中trung 際tế 與dữ 住trụ 異dị 相tướng 相tương 應ứng 也dã 二nhị 別biệt 明minh 者giả 對đối 彼bỉ 下hạ 文văn 約ước 位vị 別biệt 分phần/phân 生sanh 相tương/tướng 有hữu 一nhất 住trụ 相tương/tướng 有hữu 四tứ 異dị 相tướng 有hữu 二nhị 滅diệt 相tương/tướng 還hoàn 一nhất 生sanh 相tương/tướng 一nhất 者giả 名danh 為vi 業nghiệp 相tương 謂vị 由do 無vô 明minh 不bất 覺giác 心tâm 動động 雖tuy 有hữu 起khởi 滅diệt 而nhi 相tương 見kiến 未vị 分phần/phân 以dĩ 無vô 明minh 力lực 故cố 轉chuyển 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 至chí 此thử 最tối 微vi 名danh 為vi 生sanh 相tương/tướng 甚thậm 深thâm 微vi 細tế 唯duy 佛Phật 能năng 知tri 。 下hạ 文văn 云vân 依y 無vô 明minh 所sở 起khởi 。 識thức 者giả 乃nãi 至chí 唯duy 佛Phật 能năng 知tri 。 故cố 即tức 下hạ 文văn 三tam 細tế 中trung 初sơ 一nhất 及cập 六lục 染nhiễm 中trung 後hậu 一nhất 五ngũ 意ý 中trung 第đệ 一nhất 此thử 等đẳng 並tịnh 同đồng 此thử 生sanh 相tương/tướng 攝nhiếp 住trụ 相tương/tướng 四tứ 者giả 一nhất 名danh 轉chuyển 相tương 謂vị 由do 無vô 明minh 力lực 不bất 覺giác 前tiền 動động 相tương/tướng 即tức 無vô 動động 故cố 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến 二nhị 名danh 現hiện 相tướng 謂vị 由do 無vô 明minh 依y 前tiền 能năng 見kiến 不bất 了liễu 無vô 相tướng 遂toại 令linh 境cảnh 界giới 妄vọng 現hiện 此thử 二nhị 及cập 初sơ 並tịnh 在tại 頼# 耶da 位vị 中trung 屬thuộc 不bất 相tương 應ứng 心tâm 三tam 名danh 智trí 相tương 謂vị 由do 無vô 明minh 迷mê 前tiền 自tự 心tâm 所sở 現hiện 之chi 境cảnh 妄vọng 起khởi 分phân 別biệt 。 染nhiễm 淨tịnh 之chi 相tướng 故cố 云vân 智trí 也dã 四tứ 名danh 相tướng 續tục 相tương 謂vị 由do 無vô 明minh 不bất 了liễu 前tiền 所sở 分phân 別biệt 空không 無vô 。 所sở 有hữu 更cánh 復phục 起khởi 念niệm 相tương 續tục 不bất 斷đoạn 。 此thử 二nhị 並tịnh 在tại 分phân 別biệt 事sự 識thức 細tế 分phân 之chi 位vị 屬thuộc 相tương 應ứng 心tâm 無vô 明minh 與dữ 前tiền 生sanh 相tương 和hòa 合hợp 轉chuyển 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 乃nãi 至chí 此thử 位vị 行hành 相tương/tướng 猶do 細tế 法pháp 執chấp 堅kiên 住trụ 名danh 為vi 住trụ 相tương/tướng 下hạ 文văn 三tam 細tế 中trung 後hậu 二nhị 及cập 六lục 麤thô 中trung 初sơ 二nhị 并tinh 五ngũ 意ý 中trung 後hậu 四tứ 亦diệc 六lục 染nhiễm 中trung 中trung 四tứ 此thử 等đẳng 並tịnh 同đồng 是thị 此thử 住trụ 相tương/tướng 攝nhiếp 言ngôn 異dị 相tướng 二nhị 者giả 一nhất 執chấp 取thủ 相tương/tướng 二nhị 計kế 名danh 字tự 相tương 謂vị 此thử 無vô 明minh 迷mê 前tiền 染nhiễm 淨tịnh 違vi 順thuận 之chi 法pháp 更cánh 起khởi 貪tham 瞋sân 人nhân 我ngã 見kiến 愛ái 執chấp 相tướng 計kế 名danh 取thủ 著trước 轉chuyển 深thâm 此thử 在tại 事sự 識thức 麤thô 分phân 之chi 位vị 無vô 明minh 與dữ 前tiền 住trụ 相tương 和hòa 合hợp 轉chuyển 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 令linh 至chí 此thử 位vị 行hành 相tương/tướng 稍sảo 麤thô 發phát 動động 身thân 口khẩu 令linh 其kỳ 造tạo 業nghiệp 名danh 為vi 異dị 相tướng 下hạ 文văn 六lục 麤thô 中trung 中trung 二nhị 及cập 六lục 染nhiễm 中trung 初sơ 一nhất 并tinh 五ngũ 意ý 中trung 後hậu 意ý 識thức 此thử 等đẳng 並tịnh 同đồng 是thị 此thử 異dị 相tướng 攝nhiếp 言ngôn 滅diệt 相tương/tướng 一nhất 者giả 名danh 起khởi 業nghiệp 相tương 謂vị 此thử 無vô 明minh 不bất 了liễu 善thiện 惡ác 。 二nhị 業nghiệp 定định 招chiêu 苦khổ 樂lạc 二nhị 報báo 故cố 廣quảng 對đối 諸chư 緣duyên 造tạo 集tập 諸chư 業nghiệp 。 依y 業nghiệp 受thọ 果quả 滅diệt 前tiền 異dị 心tâm 令linh 墯# 諸chư 趣thú 以dĩ 無vô 明minh 力lực 轉chuyển 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 至chí 此thử 後hậu 際tế 行hành 相tương/tướng 最tối 麤thô 極cực 至chí 於ư 此thử 周chu [書-曰+皿]# 之chi 終chung 名danh 為vi 滅diệt 相tương/tướng 下hạ 文văn 六lục 麤thô 中trung 第đệ 五ngũ 相tương/tướng 是thị 也dã 以dĩ 果quả 報báo 非phi 可khả 斷đoạn 故cố 不bất 論luận 第đệ 六lục 相tương/tướng 也dã 是thị 故cố 三tam 界giới 四tứ 相tương/tướng 唯duy 一nhất 夢mộng 心tâm 皆giai 因nhân 根căn 本bổn 無vô 明minh 之chi 力lực 故cố 經Kinh 云vân 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 其kỳ 力lực 最tối 大đại 。 此thử 論luận 下hạ 文văn 當đương 知tri 無vô 明minh 能năng 生sanh 一nhất 切thiết 。 染nhiễm 法pháp 此thử 之chi 謂vị 也dã 。 雖tuy 復phục 從tùng 微vi 至chí 著trước 辨biện 四tứ 相tương/tướng 階giai 降giáng/hàng 然nhiên 其kỳ 始thỉ 終chung 竟cánh 無vô 前tiền 後hậu 摠tổng 此thử 四tứ 相tương/tướng 以dĩ 為vi 一nhất 念niệm 謂vị 麤thô 細tế 鎔dong 融dung 唯duy 是thị 一nhất 心tâm 故cố 說thuyết 俱câu 時thời 而nhi 有hữu 皆giai 無vô 自tự 立lập 也dã 然nhiên 未vị 窮cùng 源nguyên 者giả 隨tùy 位vị 淺thiển 深thâm 覺giác 有hữu 前tiền 後hậu 達đạt 心tâm 源nguyên 者giả 一nhất 念niệm 四tứ 相tương/tướng 俱câu 時thời 而nhi 知tri 經Kinh 云vân 菩Bồ 薩Tát 知tri 終chung 不bất 知tri 始thỉ 唯duy 佛Phật 如Như 來Lai 。 始thỉ 終chung 俱câu 知tri 始thỉ 者giả 謂vị 生sanh 相tương/tướng 也dã 終chung 者giả 謂vị 餘dư 相tương/tướng 乃nãi 至chí 滅diệt 相tương/tướng 也dã 既ký 因nhân 無vô 明minh 不bất 覺giác 之chi 力lực 起khởi 生sanh 相tương/tướng 等đẳng 種chủng 種chủng 夢mộng 念niệm 動động 其kỳ 心tâm 源nguyên 轉chuyển 至chí 滅diệt 相tương/tướng 長trường 眠miên 三tam 界giới 。 流lưu 轉chuyển 六lục 趣thú 今kim 因nhân 本bổn 覺giác 不bất 思tư 議nghị 熏huân 力lực 起khởi 厭yếm 求cầu 心tâm 又hựu 因nhân 真Chân 如Như 所sở 流lưu 聞văn 熏huân 教giáo 法pháp 熏huân 於ư 本bổn 覺giác 以dĩ 體thể 同đồng 用dụng 融dung 領lãnh 彼bỉ 聞văn 熏huân 益ích 性tánh 觧# 力lực 損tổn 無vô 明minh 能năng 漸tiệm 向hướng 心tâm 源nguyên 始thỉ 息tức 滅diệt 相tương/tướng 終chung 息tức 生sanh 相tương/tướng 朗lãng 然nhiên 大đại 悟ngộ 覺giác 了liễu 心tâm 源nguyên 本bổn 無vô 所sở 動động 今kim 無vô 始thỉ 靜tĩnh 平bình 等đẳng 平bình 等đẳng 。 無vô 始thỉ 覺giác 之chi 異dị 如như 經kinh 所sở 說thuyết 夢mộng 渡độ 大đại 河hà 喻dụ 等đẳng 大đại 意ý 如như 此thử 次thứ 正chánh 釋thích 四tứ 相tương/tướng 各các 為vi 四tứ 段đoạn △# 一nhất 能năng 觀quán 人nhân 二nhị 所sở 觀quán 相tương/tướng 三tam 辨biện 觀quán 利lợi 益ích 四tứ 結kết 觀quán 分phân 齊tề 對đối 文văn 詳tường 之chi ○# 一nhất 滅diệt )# 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。

(# 且thả 摠tổng 相tương/tướng 躡niếp 前tiền 徵trưng 起khởi )# 。

如như 凡phàm 夫phu 人nhân 。

(# 一nhất 能năng 觀quán 人nhân 位vị 在tại 十thập 信tín )# 。

覺giác 知tri 前tiền 念niệm 起khởi 惡ác 。

(# 二nhị 所sở 觀quán 相tương 謂vị 未vị 入nhập 十thập 信tín 已dĩ 前tiền 廣quảng 造tạo 身thân 口khẩu 惡ác 業nghiệp 而nhi 不bất 覺giác 知tri 。 今kim 入nhập 信tín 已dĩ 能năng 知tri 惡ác 業nghiệp 定định 招chiêu 苦khổ 報báo 故cố 言ngôn 覺giác 知tri 此thử 明minh 覺giác 於ư 滅diệt 相tương/tướng 義nghĩa 也dã )# 。

故cố 能năng 止chỉ 後hậu 念niệm 令linh 其kỳ 不bất 起khởi 。

(# 三tam 辨biện 觀quán 利lợi 益ích 今kim 既ký 覺giác 故cố 能năng 不bất 造tạo 惡ác 止chỉ 滅diệt 相tương/tướng 也dã )# 。

雖tuy 復phục 名danh 覺giác 即tức 是thị 不bất 覺giác 故cố 。

(# 四tứ 結kết 觀quán 分phân 齊tề 能năng 知tri 滅diệt 相tương/tướng 實thật 是thị 不bất 善thiện 故cố 不bất 造tạo 惡ác 名danh 為vi 雖tuy 覺giác 而nhi 猶do 未vị 知tri 滅diệt 相tương/tướng 是thị 夢mộng 故cố 云vân 不bất 覺giác 此thử 但đãn 能năng 止chỉ 惡ác 業nghiệp 故cố 云vân 雖tuy 覺giác 未vị 覺giác 煩phiền 惱não 故cố 云vân 不bất 覺giác ○# 二nhị 異dị )# 。

如như 二Nhị 乘Thừa 觀quán 智trí 初sơ 發phát 意ý 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。

(# 三tam 賢hiền 菩Bồ 薩Tát 也dã 十thập 解giải 初sơ 心tâm 名danh 發Phát 心Tâm 住Trụ 。 舉cử 初sơ 等đẳng 後hậu 以dĩ 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 雖tuy 留lưu 惑hoặc 故cố 不bất 證chứng 人nhân 空không 然nhiên 於ư 人nhân 空không 實thật 得đắc 自tự 在tại 故cố 。 與dữ 二Nhị 乘Thừa 同đồng 一nhất 位vị 論luận )# 。

覺giác 於ư 念niệm 異dị 。

(# 如như 上thượng 所sở 說thuyết 。 二nhị 種chủng 異dị 相tướng 分phân 別biệt 內nội 外ngoại 。 計kế 我ngã 我ngã 所sở 。 貪tham 瞋sân 見kiến 愛ái 等đẳng 此thử 二nhị 種chủng 人nhân 。 共cộng 了liễu 知tri 故cố 明minh 本bổn 淨tịnh 心tâm 為vi 無vô 明minh 所sở 眠miên 夢mộng 於ư 異dị 相tướng 起khởi 諸chư 煩phiền 惱não 。 而nhi 今kim 漸tiệm 與dữ 智trí 慧tuệ 相tương 應ứng 。 從tùng 異dị 相tướng 夢mộng 而nhi 得đắc 微vi 覺giác 故cố 云vân 覺giác 於ư 念niệm 異dị 也dã )# 。

念niệm 無vô 異dị 相tướng 。

(# 既ký 能năng 覺giác 異dị 相tướng 之chi 夢mộng 彼bỉ 所sở 夢mộng 異dị 相tướng 永vĩnh 無vô 所sở 有hữu )# 。

以dĩ 捨xả 麤thô 分phân 別biệt 執chấp 著trước 相tương/tướng 故cố 。

(# 釋thích 上thượng 以dĩ 成thành 觀quán 益ích 也dã 起khởi 貪tham 瞋sân 等đẳng 名danh 麤thô 分phân 別biệt 著trước 違vi 順thuận 境cảnh 名danh 執chấp 著trước 相tương/tướng 以dĩ 於ư 異dị 相tướng 夢mộng 覺giác 故cố 能năng 捨xả 之chi )# 。

名danh 相tướng 似tự 覺giác 。

(# 而nhi 猶do 眠miên 在tại 住trụ 相tương/tướng 夢mộng 中trung 故cố 云vân 相tương 似tự 。 覺giác 以dĩ 此thử 位vị 中trung 菩Bồ 薩Tát 未vị 至chí 證chứng 位vị 二Nhị 乘Thừa 不bất 了liễu 法pháp 空không 故cố 云vân 相tương 似tự 。 覺giác 問vấn 覺giác 異dị 相tướng 等đẳng 亦diệc 不bất 覺giác 後hậu 位vị 何hà 不bất 亦diệc 止chỉ 不bất 覺giác 之chi 名danh 荅# 據cứ 覺giác 前tiền 不bất 覺giác 後hậu 亦diệc 得đắc 名danh 不bất 覺giác 故cố 下hạ 文văn 乃nãi 至chí 十Thập 地Địa 。 皆giai 名danh 不bất 覺giác 若nhược 約ước 覺giác 業nghiệp 不bất 覺giác 惑hoặc 正chánh 名danh 為vi 不bất 覺giác 即tức 此thử 文văn 中trung 以dĩ 覺giác 了liễu 惑hoặc 正chánh 敵địch 對đối 故cố 非phi 覺giác 業nghiệp 也dã ○# 三tam 住trụ )# 。

如như 法Pháp 身thân 菩Bồ 薩Tát 等đẳng 。

(# 初Sơ 地Địa 證chứng 法Pháp 身thân 徧biến 滿mãn 乃nãi 至chí 九Cửu 地Địa 。 悉tất 同đồng 證chứng 得đắc 皆giai 名danh 法Pháp 身thân 菩Bồ 薩Tát 也dã )# 。

覺giác 於ư 念niệm 住trụ 念niệm 無vô 住trụ 相tương/tướng 。

(# 覺giác 前tiền 四tứ 種chủng 住trụ 相tương/tướng 雖tuy 知tri 一nhất 切thiết 法pháp 。 惟duy 是thị 識thức 故cố 不bất 起khởi 心tâm 。 念niệm 麤thô 執chấp 分phân 別biệt 然nhiên 出xuất 觀quán 後hậu 於ư 自tự 心tâm 所sở 現hiện 法pháp 上thượng 猶do 起khởi 染nhiễm 淨tịnh 法pháp 執chấp 分phân 別biệt 明minh 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 為vi 無vô 明minh 所sở 眠miên 夢mộng 於ư 生sanh 相tương/tướng 今kim 與dữ 無vô 分phân 別biệt 智trí 。 相tương 應ứng 從tùng 住trụ 相tương/tướng 夢mộng 而nhi 得đắc 覺giác 悟ngộ 。 反phản 照chiếu 住trụ 相tương/tướng 竟cánh 無vô 所sở 有hữu )# 。

以dĩ 離ly 分phân 別biệt 。 麤thô 念niệm 相tương/tướng 故cố 。

(# 異dị 前tiền 人nhân 執chấp 及cập 著trước 外ngoại 境cảnh 故cố 今kim 約ước 心tâm 但đãn 云vân 分phân 別biệt 又hựu 異dị 後hậu 根căn 本bổn 無vô 明minh 生sanh 相tương/tướng 細tế 念niệm 故cố 云vân 麤thô 念niệm 相tương/tướng 也dã 此thử 四tứ 種chủng 住trụ 相tương/tướng 中trung 於ư 初Sơ 地Địa 七thất 地địa 八bát 地địa 九cửu 地địa 各các 離ly 一nhất 相tương/tướng 也dã 下hạ 文văn 自tự 當đương 顯hiển 耳nhĩ )# 。

名danh 隨tùy 分phần/phân 覺giác 。

(# 雖tuy 於ư 麤thô 念niệm 住trụ 相tương/tướng 而nhi 得đắc 覺giác 悟ngộ 。 猶do 自tự 眠miên 於ư 生sanh 相tương/tướng 夢mộng 中trung 覺giác 道đạo 未vị 圓viên 故cố 云vân 隨tùy 分phần/phân ○# 四tứ 生sanh )# 。

如như 菩Bồ 薩Tát 地địa 盡tận 。

(# 十Thập 地Địa 學học 窮cùng 故cố 云vân 盡tận 此thử 是thị 摠tổng 舉cử 下hạ 二nhị 句cú 別biệt 明minh )# 。

滿mãn 足túc 方phương 便tiện 。

(# 是thị 方phương 便tiện 道đạo )# 。

一nhất 念niệm 相tương 應ứng 。

(# 是thị 無vô 間gian 道đạo )# 。

覺giác 心tâm 初sơ 起khởi 心tâm 無vô 初sơ 相tương/tướng 。

(# 根căn 本bổn 無vô 明minh 依y 覺giác 故cố 迷mê 動động 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 令linh 起khởi 微vi 念niệm 今kim 乃nãi 覺giác 知tri 離ly 本bổn 覺giác 無vô 不bất 覺giác 即tức 動động 心tâm 本bổn 來lai 寂tịch 猶do 如như 迷mê 方phương 謂vị 東đông 為vi 西tây 悟ngộ 時thời 即tức 西tây 是thị 東đông 更cánh 無vô 西tây 相tương/tướng 故cố 云vân 心tâm 無vô 初sơ 相tương/tướng 也dã 前tiền 三tam 位vị 中trung 雖tuy 各các 有hữu 所sở 覺giác 以dĩ 其kỳ 動động 念niệm 未vị 盡tận 故cố 但đãn 言ngôn 念niệm 無vô 住trụ 相tương/tướng 等đẳng 今kim 此thử 究cứu 竟cánh 位vị 中trung 動động 念niệm 都đô 盡tận 唯duy 一nhất 心tâm 在tại 故cố 云vân 心tâm 無vô 初sơ 相tương/tướng 也dã )# 。

以dĩ 遠viễn 離ly 微vi 細tế 念niệm 故cố 。

(# 業nghiệp 識thức 動động 念niệm 念niệm 中trung 最tối 細tế 名danh 微vi 細tế 念niệm 謂vị 生sanh 相tương/tướng 也dã 此thử 相tương/tướng 都đô 盡tận 永vĩnh 無vô 所sở 餘dư 故cố 言ngôn 遠viễn 離ly )# 。

得đắc 見kiến 心tâm 性tánh 。

(# 遠viễn 離ly 虛hư 妄vọng 。 故cố 真chân 性tánh 即tức 顯hiển 現hiện 故cố 云vân 見kiến 心tâm 性tánh 也dã 前tiền 三tam 位vị 中trung 相tương/tướng 未vị 盡tận 故cố 不bất 云vân 見kiến 性tánh )# 。

心tâm 即tức 常thường 住trụ 。

(# 前tiền 三tam 位vị 中trung 覺giác 未vị 至chí 源nguyên 猶do 夢mộng 生sanh 相tương/tướng 動động 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 業nghiệp 識thức 起khởi 滅diệt 故cố 不bất 云vân 常thường 住trụ 今kim 生sanh 相tương/tướng 夢mộng [書-曰+皿]# 無vô 明minh 風phong 止chỉ 性tánh 海hải 浪lãng 歇hiết 湛trạm 然nhiên 常thường 住trụ 也dã )# 。

名danh 究cứu 竟cánh 覺giác 。

(# 前tiền 未vị 至chí 心tâm 源nguyên 夢mộng 念niệm 未vị 盡tận 求cầu 滅diệt 此thử 動động 望vọng 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 今kim 即tức 夢mộng 念niệm 都đô 盡tận 覺giác 了liễu 心tâm 源nguyên 本bổn 不bất 流lưu 轉chuyển 今kim 無vô 始thỉ 靜tĩnh 常thường 自tự 一nhất 心tâm 平bình 等đẳng 。 平bình 等đẳng 始thỉ 不bất 異dị 本bổn 名danh 究cứu 竟cánh 覺giác △# 二nhị 引dẫn 經kinh 釋thích 成thành 心tâm 源nguyên 無vô 念niệm 四tứ ○# 一nhất 引dẫn 經kinh 證chứng 成thành )# 。

是thị 故cố 脩tu 多đa 羅la 說thuyết 若nhược 有hữu 眾chúng 生sanh 。 能năng 觀quán 無vô 念niệm 者giả 則tắc 為vi 向hướng 佛Phật 智trí 故cố 。

(# 在tại 因Nhân 地Địa 時thời 雖tuy 未vị 離ly 念niệm 能năng 觀quán 如như 此thử 無vô 念niệm 道Đạo 理lý 說thuyết 此thử 能năng 觀quán 為vi 句cú 佛Phật 智trí 以dĩ 是thị 證chứng 知tri 佛Phật 地địa 無vô 念niệm 此thử 是thị 舉cử 因nhân 望vọng 果quả 說thuyết 也dã ○# 二nhị 重trọng/trùng 釋thích 前tiền 文văn )# 。

又hựu 心tâm 起khởi 者giả 。

(# 牒điệp 上thượng 覺giác 心tâm 初sơ 起khởi 之chi 言ngôn )# 。

無vô 有hữu 初sơ 相tương/tướng 可khả 知tri 。

(# 非phi 謂vị 覺giác 時thời 知tri 有hữu 初sơ 相tương/tướng 故cố 也dã )# 。

而nhi 言ngôn 知tri 初sơ 相tương/tướng 者giả 即tức 謂vị 無vô 念niệm 。

(# 問vấn 既ký 無vô 初sơ 相tương/tướng 何hà 故cố 說thuyết 言ngôn 。 知tri 初sơ 相tương/tướng 耶da 故cố 為vi 此thử 荅# 也dã 如như 覺giác 迷mê 方phương 時thời 知tri 西tây 即tức 東đông 更cánh 無vô 西tây 相tương/tướng 可khả 知tri 言ngôn 知tri 西tây 相tương/tướng 者giả 謂vị 即tức 東đông 也dã 覺giác 心tâm 之chi 時thời 知tri 初sơ 動động 念niệm 即tức 本bổn 來lai 靜tĩnh 故cố 云vân 即tức 無vô 念niệm 也dã ○# 三tam 舉cử 不bất 覺giác 之chi 失thất )# 。

是thị 故cố 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 不bất 名danh 為vi 覺giác 。

(# 是thị 前tiền 無vô 念niệm 得đắc 名danh 為vi 覺giác 故cố 即tức 顯hiển 有hữu 念niệm 不bất 得đắc 名danh 覺giác )# 。

以dĩ 從tùng 本bổn 來lai 念niệm 念niệm 相tương 續tục 。 未vị 曾tằng 離ly 念niệm 。

(# 顯hiển 不bất 覺giác 所sở 以dĩ 即tức 金kim 剛cang 已dĩ 還hoàn 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 本bổn 難nạn/nan 無vô 始thỉ 無vô 明minh 之chi 念niệm 故cố 不bất 得đắc 名danh 覺giác 然nhiên 則tắc 前tiền 對đối 四tứ 中trung 夢mộng 之chi 差sai 別biệt 故cố 說thuyết 漸tiệm 覺giác 今kim 約ước 無vô 明minh 眠miên 之chi 無vô 異dị 故cố 說thuyết 不bất 覺giác )# 。

故cố 說thuyết 無vô 始thỉ 無vô 明minh 。

(# 結kết 成thành 不bất 覺giác 義nghĩa 也dã 此thử 顯hiển 無vô 有hữu 染nhiễm 法pháp 始thỉ 於ư 無vô 明minh 故cố 云vân 無vô 始thỉ 也dã 又hựu 無vô 明minh 依y 真chân 同đồng 無vô 始thỉ 故cố 也dã ○# 四tứ 顯hiển 覺giác 者giả 之chi 得đắc )# 。

若nhược 得đắc 無vô 念niệm 者giả 則tắc 知tri 心tâm 相tương 生sanh 住trụ 異dị 滅diệt 。

(# 若nhược 至chí 心tâm 源nguyên 得đắc 於ư 無vô 念niệm 則tắc 徧biến 知tri 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 一nhất 心tâm 動động 轉chuyển 四tứ 相tương/tướng 差sai 別biệt )# 。

以dĩ 無vô 念niệm 等đẳng 故cố 。

(# 釋thích 成thành 上thượng 義nghĩa 疑nghi 云vân 佛Phật 得đắc 無vô 念niệm 眾chúng 生sanh 有hữu 念niệm 。 有hữu 無vô 懸huyền 隔cách 何hà 能năng 知tri 也dã 釋thích 云vân 眾chúng 生sanh 有hữu 念niệm 。 本bổn 來lai 無vô 念niệm 佛Phật 既ký 得đắc 彼bỉ 無vô 念niệm 無vô 念niệm 與dữ 念niệm 本bổn 來lai 平bình 等đẳng 故cố 云vân 以dĩ 無vô 念niệm 等đẳng 故cố 是thị 故cố 得đắc 知tri 。 也dã 又hựu 釋thích 云vân 以dĩ 四tứ 相tương/tướng 念niệm 中trung 各các 即tức 無vô 念niệm 故cố 云vân 以dĩ 無vô 念niệm 等đẳng 也dã 是thị 故cố 得đắc 無vô 念niệm 者giả 徧biến 知tri 四tứ 相tương/tướng 諸chư 念niệm 也dã ○# 三Tam 明Minh 始thỉ 不bất 異dị 本bổn )# 。

而nhi 實thật 無vô 有hữu 。 始thỉ 覺giác 之chi 異dị 。

(# 標tiêu 也dã 雖tuy 始thỉ 得đắc 無vô 念niệm 之chi 覺giác 然nhiên 其kỳ 所sở 覺giác 四tứ 相tương/tướng 本bổn 來lai 無vô 起khởi 待đãi 何hà 不bất 覺giác 而nhi 有hữu 始thỉ 覺giác 之chi 異dị )# 。

以dĩ 四tứ 相tương/tướng 俱câu 時thời 而nhi 有hữu 皆giai 無vô 自tự 立lập 本bổn 來lai 平bình 等đẳng 同đồng 一nhất 覺giác 故cố 。

(# 釋thích 成thành 上thượng 義nghĩa 也dã 以dĩ 彼bỉ 四tứ 相tương/tướng 一nhất 心tâm 所sở 成thành 鉤câu 鏁tỏa 連liên 注chú 無vô 有hữu 前tiền 後hậu 離ly 淨tịnh 心tâm 外ngoại 無vô 別biệt 自tự 體thể 無vô 自tự 體thể 故cố 本bổn 來lai 平bình 等đẳng 同đồng 一nhất 本bổn 覺giác 然nhiên 未vị 至chí 此thử 位vị 隨tùy 其kỳ 智trí 力lực 前tiền 後hậu 而nhi 覺giác 未vị 稱xưng 法pháp 故cố 不bất 得đắc 同đồng 本bổn 今kim 既ký 四tứ 相tương/tướng 俱câu 時thời 平bình 等đẳng 覺giác 知tri 皆giai 無vô 自tự 體thể 同đồng 一nhất 本bổn 覺giác 是thị 故cố 則tắc 無vô 始thỉ 覺giác 之chi 異dị 問vấn 四tứ 相tương/tướng 云vân 何hà 而nhi 得đắc 。 俱câu 時thời 既ký 其kỳ 俱câu 時thời 何hà 故cố 上thượng 文văn 覺giác 有hữu 前tiền 後hậu 荅# 上thượng 已dĩ 辨biện 竟cánh 謂vị 唯duy 一nhất 夢mộng 心tâm 四tứ 相tương/tướng 流lưu 轉chuyển 處xứ 夢mộng 之chi 士sĩ 謂vị 為vi 前tiền 後hậu 各các 各các 隨tùy 其kỳ 智trí 力lực 淺thiển 深thâm 分phần 分phần 而nhi 覺giác 然nhiên 大đại 覺giác 之chi 者giả 知tri 夢mộng 四tứ 相tương/tướng 唯duy 一nhất 淨tịnh 心tâm 無vô 有hữu 體thể 性tánh 。 可khả 辨biện 前tiền 後hậu 故cố 云vân 俱câu 時thời 無vô 有hữu 自tự 立lập 等đẳng 也dã 故cố 攝nhiếp 論luận 云vân 處xứ 夢mộng 謂vị 經kinh 年niên 悟ngộ 乃nãi 須tu 臾du 頃khoảnh 故cố 時thời 雖tuy 無vô 量lượng 攝nhiếp 在tại 一nhất 剎sát 那na 此thử 中trung 一nhất 剎sát 那na 者giả 即tức 謂vị 無vô 念niệm 棱# 伽già 云vân 一nhất 切thiết 法pháp 。 不bất 生sanh 我ngã 說thuyết 剎sát 那na 義nghĩa 初sơ 生sanh 即tức 有hữu 滅diệt 不bất 為vi 愚ngu 者giả 說thuyết 解giải 云vân 以dĩ 剎sát 那na 流lưu 轉chuyển 必tất 無vô 自tự 性tánh 無vô 自tự 性tánh 故cố 。 即tức 是thị 無vô 生sanh 若nhược 非phi 無vô 生sanh 則tắc 不bất 流lưu 轉chuyển 。 是thị 故cố 契khế 無vô 生sanh 者giả 方phương 見kiến 剎sát 那na 也dã 又hựu 淨tịnh 名danh 經kinh 中trung 不bất 生sanh 不bất 滅diệt 。 是thị 無vô 常thường 義nghĩa 。 等đẳng 棱# 伽già 又hựu 云vân 七thất 識thức 不bất 流lưu 轉chuyển 不bất 受thọ 苦khổ 樂lạc 。 非phi 涅Niết 槃Bàn 因nhân 。 如Như 來Lai 藏tạng 者giả 。 受thọ 苦khổ 樂lạc 與dữ 因nhân 俱câu 若nhược 生sanh 若nhược 滅diệt 。 此thử 等đẳng 經kinh 意ý 並tịnh 明minh 真chân 心tâm 隨tùy 流lưu 動động 作tác 諸chư 法pháp 諸chư 法pháp 無vô 別biệt 體thể 性tánh 故cố 唯duy 是thị 真chân 心tâm 無vô 有hữu 別biệt 法pháp 是thị 故cố 四tứ 相tương/tướng 即tức 一nhất 真chân 心tâm 不bất 覺giác 即tức 同đồng 本bổn 覺giác 故cố △# 二nhị 本bổn 覺giác 二nhị 一nhất 明minh 随# 染nhiễm 本bổn 覺giác 三tam ○# 一nhất 摠tổng 標tiêu )# 。

復phục 次thứ 本bổn 覺giác 隨tùy 染nhiễm 分phân 別biệt 。 生sanh 二nhị 種chủng 相tướng 。

(# 此thử 二nhị 既ký 在tại 隨tùy 染nhiễm 門môn 中trung 故cố 云vân 生sanh 也dã )# 。

與dữ 彼bỉ 本bổn 覺giác 。 不bất 相tương 捨xả 離ly 。

(# 生sanh 已dĩ 不bất 離ly 不bất 動động 覺giác 體thể 故cố ○# 二nhị 徵trưng 列liệt )# 。

云vân 何hà 為vi 二nhị 。 一nhất 者giả 智trí 淨tịnh 相tương/tướng 。

(# 明minh 本bổn 覺giác 隨tùy 染nhiễm 還hoàn 淨tịnh 之chi 相tướng )# 。

二nhị 者giả 不bất 思tư 議nghị 業nghiệp 相tương/tướng 。

(# 明minh 還hoàn 淨tịnh 本bổn 覺giác 業nghiệp 用dụng 之chi 相tướng 此thử 之chi 二nhị 相tương/tướng 若nhược 離ly 染nhiễm 緣duyên 則tắc 不bất 得đắc 成thành 故cố 云vân 隨tùy 染nhiễm 也dã △# 三tam 辨biện 相tương/tướng 二nhị 一nhất 智trí 淨tịnh 相tương/tướng 二nhị 一nhất 直trực 明minh 淨tịnh 相tương/tướng 二nhị ○# 一nhất 因nhân )# 。

智trí 淨tịnh 相tương/tướng 者giả 。

(# 牒điệp 章chương )# 。

謂vị 依y 法pháp 力lực 熏huân 習tập 。

(# 真Chân 如Như 內nội 熏huân 之chi 力lực 及cập 所sở 流lưu 教giáo 法pháp 外ngoại 緣duyên 熏huân 力lực 此thử 在tại 地địa 前tiền 依y 此thử 熏huân 力lực 修tu 習tập 資tư 糧lương 加gia 行hành 善thiện 根căn )# 。

如như 實thật 修tu 行hành 。

(# 登đăng 地địa 已dĩ 上thượng 行hành 契khế 真Chân 如Như )# 。

滿mãn 足túc 方phương 便tiện 故cố 。

(# 十Thập 地Địa 行hành 終chung 也dã 此thử 在tại 金kim 剛cang 因nhân 位vị 極cực 也dã ○# 二nhị 果quả )# 。

破phá 和hòa 合hợp 識thức 相tương/tướng 。

(# 由do 前tiền 方phương 便tiện 能năng 破phá 和hòa 合hợp 識thức 內nội 生sanh 滅diệt 之chi 相tướng 。 顯hiển 不bất 生sanh 滅diệt 之chi 性tánh 。 此thử 根căn 本bổn 無vô 明minh [書-曰+皿]# 故cố 心tâm 無vô 所sở 合hợp 即tức 顯hiển 法Pháp 身thân 本bổn 覺giác 義nghĩa 也dã )# 。

滅diệt 相tương 續tục 心tâm 相tương/tướng 顯hiển 現hiện 法Pháp 身thân 智trí 淳thuần 淨tịnh 故cố 。

(# 即tức 於ư 此thử 時thời 。 能năng 滅diệt 染nhiễm 心tâm 之chi 中trung 業nghiệp 相tương/tướng 等đẳng 相tương 續tục 之chi 相tướng 。 不bất 滅diệt 相tương 續tục 心tâm 體thể 故cố 令linh 隨tùy 染nhiễm 本bổn 覺giác 之chi 心tâm 遂toại 即tức 還hoàn 源nguyên 成thành 淳thuần 淨tịnh 圓viên 智trí 成thành 於ư 應ưng 身thân 始thỉ 覺giác 義nghĩa 也dã 然nhiên 此thử 始thỉ 覺giác 無vô 別biệt 始thỉ 起khởi 即tức 是thị 本bổn 覺giác 隨tùy 染nhiễm 作tác 也dã 今kim 染nhiễm 緣duyên 既ký 息tức 始thỉ 還hoàn 同đồng 本bổn 故cố 云vân 淳thuần 淨tịnh 淳thuần 淨tịnh 智trí 即tức 智trí 德đức 餘dư 皆giai 斷đoạn 德đức 也dã △# 二nhị 問vấn 答đáp 釋thích 成thành 二nhị ○# 一nhất 執chấp 真chân 同đồng 妄vọng 問vấn )# 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。

(# 問vấn 意ý 云vân 如như 上thượng 所sở 說thuyết 。 動động 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 成thành 於ư 起khởi 滅diệt 今kim 既ký [書-曰+皿]# 於ư 生sanh 滅diệt 應ưng 滅diệt 淨tịnh 心tâm △# 二nhị 簡giản 法pháp 異dị 真chân 答đáp 三tam ○# 一nhất 法pháp )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 心tâm 。 識thức 之chi 相tướng 皆giai 是thị 無vô 明minh 。

(# 意ý 云vân 業nghiệp 等đẳng 染nhiễm 心tâm 名danh 諸chư 識thức 相tương/tướng 此thử 等đẳng 皆giai 是thị 。 不bất 覺giác 之chi 相tướng 非phi 約ước 心tâm 體thể 說thuyết 轉chuyển 難nạn/nan 云vân 既ký 言ngôn 識thức 相tương/tướng 皆giai 是thị 無vô 明minh 。 故cố 說thuyết 滅diệt 者giả 皆giai 應ưng 別biệt 有hữu 體thể 性tánh 離ly 於ư 真Chân 如Như 即tức 真chân 妄vọng 別biệt 體thể 難nạn/nan 也dã 故cố 下hạ 荅# 云vân )# 。

無vô 明minh 之chi 相tướng 不bất 離ly 覺giác 性tánh 。

(# 如như 此thử 諸chư 識thức 不bất 覺giác 之chi 相tướng 不bất 離ly 隨tùy 染nhiễm 本bổn 覺giác 之chi 性tánh )# 。

非phi 可khả 壞hoại 非phi 不bất 可khả 壞hoại 。

(# 此thử 無vô 明minh 之chi 相tướng 與dữ 彼bỉ 本bổn 覺giác 之chi 性tánh 非phi 一nhất 非phi 異dị 。 非phi 異dị 故cố 非phi 可khả 壞hoại 非phi 一nhất 故cố 非phi 不bất 可khả 壞hoại 若nhược 依y 非phi 異dị 非phi 可khả 壞hoại 義nghĩa 說thuyết 無vô 明minh 即tức 明minh 故cố 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 云vân 明minh 與dữ 無vô 明minh 。 其kỳ 性tánh 無vô 二nhị 。 無vô 二nhị 之chi 性tánh 。 即tức 是thị 實thật 性tánh 。 若nhược 就tựu 非phi 一nhất 非phi 不bất 可khả 壞hoại 義nghĩa 說thuyết 無vô 明minh 有hữu 可khả 滅diệt 故cố 涅Niết 槃Bàn 云vân 因nhân 滅diệt 無vô 明minh 得đắc 菩Bồ 提Đề 燈đăng 無vô 明minh 滅diệt 覺giác 性tánh 不bất 壞hoại 滅diệt 惑hoặc 之chi 義nghĩa 凖# 此thử 知tri 之chi ○# 二nhị 喻dụ )# 。

如như 大đại 海hải 水thủy 。 因nhân 風phong 波ba 動động 。

(# 一nhất 真chân 隨tùy 妄vọng 轉chuyển 喻dụ )# 。

水thủy 相tương/tướng 風phong 相tương/tướng 。 不bất 相tương 捨xả 離ly 。

(# 二nhị 真chân 妄vọng 相tương 依y 喻dụ )# 。

而nhi 水thủy 非phi 動động 性tánh 。

(# 三tam 真chân 體thể 不bất 變biến 喻dụ 此thử 顯hiển 非phi 自tự 性tánh 動động 但đãn 隨tùy 他tha 動động 也dã )# 。

若nhược 風phong 止chỉ 滅diệt 動động 相tương/tướng 則tắc 滅diệt 濕thấp 。 性tánh 不bất 壞hoại 故cố 。

(# 四tứ 息tức 妄vọng 顯hiển 真chân 喻dụ 此thử 明minh 若nhược 自tự 性tánh 動động 者giả 動động 相tương/tướng 滅diệt 時thời 濕thấp 性tánh 隨tùy 滅diệt 而nhi 但đãn 隨tùy 他tha 動động 故cố 動động 相tương/tướng 滅diệt 時thời 濕thấp 性tánh 不bất 壞hoại ○# 三tam 合hợp )# 。

如như 是thị 眾chúng 生sanh 。 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 因nhân 無vô 明minh 風phong 動động 。

(# 一nhất 合hợp 水thủy 隨tùy 風phong 動động 也dã 以dĩ 水thủy 不bất 能năng 自tự 浪lãng 要yếu 因nhân 風phong 起khởi 波ba 風phong 不bất 能năng 自tự 現hiện 動động 相tương/tướng 要yếu 因nhân 水thủy 方phương 現hiện 動động 相tương/tướng 故cố 風phong 動động 即tức 水thủy 動động 無vô 別biệt 體thể 也dã 所sở 况# 可khả 知tri )# 。

心tâm 與dữ 無vô 明minh 俱câu 無vô 形hình 相tướng 。 不bất 相tương 捨xả 離ly 。

(# 二nhị 合hợp 風phong 水thủy 相tương 依y 也dã 以dĩ 濕thấp 全toàn 動động 故cố 無vô 於ư 水thủy 相tương/tướng 以dĩ 動động 全toàn 濕thấp 故cố 無vô 於ư 風phong 相tương/tướng 心tâm 法pháp 亦diệc 爾nhĩ 真chân 心tâm 隨tùy 熏huân 全toàn 作tác 識thức 浪lãng 故cố 無vô 心tâm 相tương/tướng 然nhiên 彼bỉ 識thức 浪lãng 云vân 非phi 是thị 真chân 故cố 無vô 無vô 明minh 相tướng )# 。

而nhi 心tâm 非phi 動động 性tánh 。

(# 三tam 合hợp 水thủy 性tánh 不bất 動động 也dã 此thử 下hạ 第đệ 四tứ 合hợp 風phong 息tức 顯hiển 水thủy 云vân )# 。

若nhược 無vô 明minh 滅diệt 。

(# 根căn 本bổn 無vô 明minh 滅diệt 合hợp 風phong 滅diệt )# 。

相tương 續tục 則tắc 滅diệt 。

(# 業nghiệp 識thức 滅diệt 合hợp 動động 相tương/tướng 滅diệt 也dã )# 。

智trí 性tánh 不bất 壞hoại 故cố 。

(# 隨tùy 染nhiễm 本bổn 覺giác 照chiếu 察sát 之chi 性tánh 不bất 滅diệt 是thị 合hợp 濕thấp 性tánh 不bất 壞hoại △# 二nhị 不bất 思tư 議nghị 業nghiệp 。 相tương/tướng 二nhị ○# 一nhất 依y 體thể 摠tổng 標tiêu )# 。

不bất 思tư 議nghị 業nghiệp 相tương/tướng 者giả 。

(# 牒điệp 章chương )# 。

以dĩ 依y 智trí 淨tịnh 相tương/tướng 能năng 作tác 一nhất 切thiết 。 勝thắng 妙diệu 境cảnh 界giới 。

(# 謂vị 與dữ 眾chúng 生sanh 作tác 六lục 根căn 境cảnh 界giới 。 故cố 寶bảo 性tánh 論luận 云vân 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 。 身thân 如như 虛hư 空không 無vô 相tướng 。 為vi 諸chư 勝thắng 智trí 者giả 作tác 六lục 根căn 境cảnh 界giới 。 示thị 現hiện 微vi 妙diệu 色sắc 出xuất 于vu 妙diệu 音âm 聲thanh 令linh 嗅khứu 佛Phật 戒giới 香hương 與dữ 佛Phật 妙diệu 法Pháp 味vị 使sử 覺giác 三tam 昧muội 觸xúc 令linh 知tri 深thâm 妙diệu 法Pháp 故cố 。 名danh 妙diệu 境cảnh 界giới ○# 二nhị 約ước 用dụng 別biệt 辨biện )# 。

所sở 謂vị 無vô 量lượng 。 功công 德đức 之chi 相tướng 。

(# 一nhất 橫hoạnh/hoành 顯hiển 業nghiệp 德đức 廣quảng 多đa 無vô 量lượng )# 。

常thường 無vô 斷đoạn 絕tuyệt 。

(# 二nhị 豎thụ 顯hiển 業nghiệp 根căn 深thâm 窮cùng 來lai 際tế )# 。

隨tùy 眾chúng 生sanh 根căn 。 自tự 然nhiên 相tương 應ứng 。

(# 三tam 顯hiển 業nghiệp 勝thắng 能năng 無vô 功công 應ứng 機cơ )# 。

種chủng 種chủng 而nhi 現hiện 得đắc 利lợi 益ích 故cố 。

(# 四tứ 顯hiển 業nghiệp 勝thắng 益ích 利lợi 潤nhuận 不bất 虛hư 如như 此thử 則tắc 是thị 報báo 化hóa 二nhị 身thân 真Chân 如Như 大đại 用dụng 無vô 始thỉ 無vô 終chung 。 相tương 續tục 不bất 絕tuyệt 。 故cố 問vấn 始thỉ 得đắc 自tự 利lợi 方phương 起khởi 利lợi 他tha 之chi 業nghiệp 云vân 何hà 利lợi 他tha 說thuyết 無vô 始thỉ 耶da ○# 荅# 以dĩ 無vô 明minh 盡tận 故cố 始thỉ 覺giác 即tức 本bổn 覺giác 然nhiên 彼bỉ 本bổn 覺giác 無vô 始thỉ 世thế 來lai 。 常thường 起khởi 業nghiệp 用dụng 利lợi 益ích 眾chúng 生sanh 。 是thị 故cố 始thỉ 覺giác 同đồng 彼bỉ 亦diệc 無vô 有hữu 。 始thỉ ○# 以dĩ 一nhất 切thiết 佛Phật 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 無vô 新tân 舊cựu 故cố 皆giai 無vô 始thỉ 覺giác 之chi 異dị 故cố 本bổn 覺giác 平bình 等đẳng 無vô 始thỉ 無vô 終chung 。 故cố 故cố 能năng 常thường 化hóa 眾chúng 生sanh 。 是thị 真Chân 如Như 之chi 用dụng 故cố 云vân 不bất 思tư 議nghị 業nghiệp 。 也dã 此thử 本bổn 覺giác 用dụng 與dữ 眾chúng 生sanh 心tâm 本bổn 來lai 無vô 二nhị 但đãn 不bất 覺giác 隨tùy 流lưu 用dụng 即tức 不bất 現hiện 妄vọng 心tâm 厭yếm 求cầu 用dụng 則tắc 於ư 彼bỉ 心tâm 中trung 。 稱xưng 根căn 顯hiển 現hiện 而nhi 不bất 作tác 意ý 。 我ngã 現hiện 差sai 別biệt 故cố 云vân 隨tùy 根căn 自tự 然nhiên 相tương 應ứng 雖tuy 不bất 作tác 意ý 現hiện 無vô 不bất 益ích △# 二nhị 明minh 性tánh 淨tịnh 本bổn 覺giác 二nhị ○# 一nhất 摠tổng 標tiêu )# 。

復phục 次thứ 覺giác 體thể 相tướng 者giả 。

(# 再tái 辨biện 前tiền 本bổn 覺giác 故cố 標tiêu 云vân 復phục 次thứ 牒điệp 云vân 者giả )# 。

有hữu 四tứ 種chủng 大đại 義nghĩa 與dữ 虛hư 空không 等đẳng 。 猶do 如như 淨tịnh 鏡kính 。

(# 以dĩ 空không 及cập 鏡kính 皆giai 有hữu 四tứ 義nghĩa 故cố 取thủ 之chi 為ví 喻dụ 一nhất 空không 鏡kính 謂vị 離ly 一nhất 切thiết 。 外ngoại 物vật 之chi 體thể 二nhị 不bất 空không 鏡kính 鏡kính 體thể 不bất 無vô 能năng 現hiện 萬vạn 象tượng 三tam 淨tịnh 鏡kính 謂vị 磨ma 治trị 離ly 垢cấu 四tứ 受thọ 用dụng 鏡kính 置trí 之chi 高cao 臺đài 須tu 者giả 受thọ 用dụng 四tứ 中trung 前tiền 二nhị 自tự 性tánh 淨tịnh 後hậu 二nhị 離ly 垢cấu 淨tịnh 又hựu 初sơ 二nhị 就tựu 因nhân 隱ẩn 時thời 說thuyết 後hậu 二nhị 就tựu 果quả 顯hiển 時thời 說thuyết 人nhân 前tiền 中trung 約ước 空không 不bất 空không 為vi 二nhị 後hậu 中trung 約ước 體thể 用dụng 為vi 二nhị 又hựu 初sơ 二nhị 體thể 後hậu 二nhị 相tương/tướng 故cố 云vân 覺giác 體thể 相tướng 也dã 又hựu 初sơ 一nhất 及cập 第đệ 三Tam 明Minh 有hữu 空không 義nghĩa 第đệ 二nhị 第đệ 四tứ 明minh 有hữu 鏡kính 義nghĩa 故cố 舉cử 二nhị 喻dụ △# 二nhị 別biệt 釋thích 四tứ 鏡kính 各các 依y 論luận 中trung 本bổn 名danh 分phân 為vi 四tứ 唱xướng )# 。

云vân 何hà 為vi 四tứ 。 一nhất 者giả 如như 實thật 空không 鏡kính 。

(# 真Chân 如Như 中trung 妄vọng 法pháp 本bổn 無vô 非phi 先tiên 有hữu 後hậu 無vô )# 。

遠viễn 離ly 一nhất 切thiết 。 心tâm 境cảnh 界giới 相tương/tướng 無vô 法pháp 可khả 現hiện 。

(# 倒đảo 心tâm 妄vọng 境cảnh 本bổn 不bất 相tương 應ứng 非phi 謂vị 有hữu 而nhi 不bất 現hiện 但đãn 以dĩ 妄vọng 法pháp 理lý 無vô 故cố 無vô 可khả 現hiện 如như 鏡kính 非phi 不bất 能năng 現hiện 但đãn 以dĩ 免miễn 角giác 無vô 故cố 無vô 可khả 現hiện 也dã )# 。

非phi 覺giác 照chiếu 義nghĩa 故cố 。

(# 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 以dĩ 妄vọng 念niệm 望vọng 於ư 真chân 智trí 本bổn 無vô 覺giác 照chiếu 之chi 功công 以dĩ 情tình 執chấp 違vi 理lý 故cố 如như 鏡kính 非phi 有hữu 外ngoại 物vật 以dĩ 彼bỉ 外ngoại 物vật 無vô 照chiếu 用dụng 義nghĩa 故cố 即tức 顯hiển 鏡kính 中trung 無vô 外ngoại 物vật 體thể 二nhị 以dĩ 本bổn 覺giác 望vọng 於ư 妄vọng 念niệm 亦diệc 無vô 覺giác 照chiếu 功công 能năng 以dĩ 妄vọng 本bổn 無vô 故cố 如như 淨tịnh 眼nhãn 望vọng 空không 華hoa 無vô 照chiếu 燭chúc 之chi 功công 亦diệc 如như 鏡kính 望vọng 兔thố 角giác 此thử 約ước 徧biến 計kế 說thuyết 下hạ 約ước 依y 他tha 說thuyết 故cố 能năng 現hiện 世thế 間gian 境cảnh 界giới )# 。

二nhị 者giả 因nhân 熏huân 習tập 鏡kính 。

(# 有hữu 二nhị 因nhân 義nghĩa 初sơ 能năng 作tác 現hiện 法pháp 之chi 因nhân 二nhị 作tác 內nội 熏huân 之chi 因nhân 亦diệc 可khả 初sơ 是thị 因nhân 義nghĩa 後hậu 是thị 熏huân 習tập 義nghĩa 故cố 云vân 因nhân 熏huân 習tập 也dã )# 。

謂vị 如như 實thật 不bất 空không 。

(# 此thử 摠tổng 出xuất 因nhân 熏huân 法pháp 體thể 謂vị 有hữu 自tự 體thể 及cập 性tánh 功công 德đức 故cố 下hạ 別biệt 釋thích 二nhị 因nhân 初sơ 因nhân 云vân )# 。

一nhất 切thiết 世thế 間gian 。 境cảnh 界giới 悉tất 於ư 中trung 現hiện 。

(# 明minh 一nhất 切thiết 法pháp 離ly 此thử 心tâm 外ngoại 無vô 別biệt 體thể 性tánh 猶do 如như 鏡kính 中trung 能năng 現hiện 影ảnh 也dã )# 。

不bất 出xuất 。

(# 明minh 心tâm 待đãi 熏huân 故cố 變biến 現hiện 諸chư 法pháp 非phi 不bất 待đãi 熏huân 而nhi 自tự 出xuất 也dã )# 。

不bất 入nhập 。

(# 離ly 心tâm 無vô 別biệt 能năng 熏huân 故cố 不bất 從tùng 外ngoại 入nhập )# 。

不bất 失thất 。

(# 雖tuy 復phục 不bất 從tùng 內nội 出xuất 。 外ngoại 入nhập 緣duyên 起khởi 之chi 法pháp 。 顯hiển 現hiện 不bất 無vô )# 。

不bất 壞hoại 。

(# 諸chư 法pháp 緣duyên 集tập 起khởi 無vô 所sở 從tùng 不bất 異dị 真Chân 如Như 故cố 不bất 可khả 壞hoại 如như 鏡kính 中trung 影ảnh 非phi 刃nhận 能năng 傷thương 以dĩ 同đồng 鏡kính 故cố )# 。

常thường 住trụ 一nhất 心tâm 。

(# 會hội 相tương/tướng 同đồng 體thể )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 法pháp 。 即tức 真chân 實thật 性tánh 故cố 。

(# 釋thích 成thành 同đồng 體thể 所sở 由do 以dĩ 於ư 心tâm 中trung 顯hiển 現hiện 無vô 出xuất 入nhập 等đẳng 故cố 即tức 無vô 體thể 性tánh 。 無vô 體thể 性tánh 故cố 。 本bổn 來lai 平bình 等đẳng 不bất 異dị 真Chân 如Như 故cố 云vân 常thường 住trụ 一nhất 心tâm 。 乃nãi 至Chí 真Chân 實thật 性tánh 故cố 下hạ 釋thích 後hậu 因nhân 云vân )# 。

又hựu 一nhất 切thiết 染nhiễm 法pháp 。 所sở 不bất 能năng 染nhiễm 。

(# 以dĩ 性tánh 淨tịnh 故cố 雖tuy 現hiện 染nhiễm 法pháp 非phi 染nhiễm 所sở 汙ô 非phi 直trực 現hiện 染nhiễm 之chi 時thời 非phi 染nhiễm 所sở 染nhiễm 亦diệc 乃nãi 由do 現hiện 染nhiễm 故cố 反phản 顯hiển 本bổn 淨tịnh 如như 鏡kính 明minh 淨tịnh 能năng 現hiện 穢uế 物vật 穢uế 物vật 現hiện 時thời 反phản 顯hiển 鏡kính 淨tịnh 豈khởi 此thử 穢uế 物vật 能năng 汙ô 鏡kính 耶da 若nhược 不bất 現hiện 染nhiễm 則tắc 無vô 以dĩ 顯hiển 其kỳ 不bất 染nhiễm 是thị 故cố 現hiện 染nhiễm 釋thích 成thành 不bất 染nhiễm 義nghĩa )# 。

智trí 體thể 不bất 動động 。

(# 以dĩ 本bổn 無vô 染nhiễm 今kim 無vô 始thỉ 淨tịnh 是thị 故cố 本bổn 覺giác 之chi 智trí 未vị 曾tằng 移di 動động 又hựu 雖tuy 現hiện 染nhiễm 不bất 為vi 所sở 染nhiễm 。 故cố 云vân 不bất 動động 如như 鏡kính 中trung 像tượng 。 隨tùy 質chất 轉chuyển 變biến 然nhiên 其kỳ 鏡kính 體thể 未vị 曾tằng 移di 動động 也dã )# 。

具cụ 足túc 無vô 漏lậu 熏huân 眾chúng 生sanh 故cố 。

(# 此thử 本bổn 覺giác 中trung 恆Hằng 沙sa 性tánh 德đức 無vô 所sở 少thiểu 也dã 又hựu 與dữ 眾chúng 生sanh 。 作tác 內nội 熏huân 之chi 因nhân 令linh 厭yếm 生sanh 死tử 苦khổ 。 樂nhạo 求cầu 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 勝thắng 鬘man 經Kinh 云vân 由do 有hữu 如Như 來Lai 藏tạng 。 能năng 厭yếm 生sanh 死tử 苦khổ 。 樂nhạo 求cầu 涅Niết 槃Bàn 。 也dã 佛Phật 性tánh 論luận 云vân 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 名danh 為vi 道Đạo 諦Đế )# 。

三tam 者giả 法pháp 出xuất 離ly 鏡kính 。

(# 謂vị 真Chân 如Như 之chi 法Pháp 。 出xuất 於ư 二nhị 障chướng 離ly 於ư 和hòa 合hợp 故cố 云vân 出xuất 離ly 前tiền 在tại 纏triền 性tánh 淨tịnh 不bất 空không 如Như 來Lai 藏tạng 。 今kim 明minh 不bất 空không 出xuất 纏triền 離ly 垢cấu 法Pháp 身thân 如như 實thật 性tánh 論luận 云vân 有hữu 二nhị 淨tịnh 一nhất 自tự 性tánh 淨tịnh 以dĩ 同đồng 相tương/tướng 故cố 二nhị 離ly 垢cấu 淨tịnh 以dĩ 勝thắng 相tương/tướng 故cố )# 。

謂vị 不bất 空không 法pháp 。

(# 出xuất 法pháp 體thể 也dã 即tức 前tiền 因nhân 熏huân 之chi 法pháp )# 。

出xuất 煩phiền 惱não 礙ngại 。

(# 麤thô 細tế 染nhiễm 心tâm )# 。

智trí 礙ngại 。

(# 所sở 依y 無vô 明minh )# 。

離ly 和hòa 合hợp 相tương/tướng 。

(# 淨tịnh 心tâm 出xuất 障chướng 破phá 業nghiệp 識thức 等đẳng 和hòa 合hợp )# 。

淳thuần 。

(# 離ly 和hòa 合hợp 雜tạp 相tương/tướng 故cố )# 。

淨tịnh 。

(# 無vô 惑hoặc 染nhiễm 故cố )# 。

明minh 故cố 。

(# 出xuất 無vô 明minh 故cố 謂vị 大đại 智trí 慧tuệ 光quang 明minh 等đẳng )# 。

四tứ 者giả 緣duyên 熏huân 習tập 鏡kính 謂vị 依y 法pháp 出xuất 離ly 故cố 徧biến 照chiếu 眾chúng 生sanh 之chi 心tâm 。 令linh 脩tu 善thiện 根căn 隨tùy 念niệm 示thị 現hiện 故cố 。

(# 即tức 彼bỉ 本bổn 覺giác 出xuất 障chướng 之chi 時thời 隨tùy 照chiếu 物vật 機cơ 示thị 現hiện 萬vạn 化hóa 與dữ 彼bỉ 眾chúng 生sanh 。 作tác 外ngoại 緣duyên 熏huân 力lực 故cố 云vân 依y 法pháp 乃nãi 至chí 示thị 現hiện 。 故cố 問vấn 前tiền 隨tùy 染nhiễm 中trung 智trí 淨tịnh 與dữ 此thử 法pháp 出xuất 離ly 何hà 別biệt 前tiền 業nghiệp 用dụng 與dữ 此thử 緣duyên 熏huân 何hà 別biệt 荅# 前tiền 約ước 隨tùy 染nhiễm 故cố 還hoàn 淨tịnh 說thuyết 為vi 智trí 即tức 明minh 彼bỉ 智trí 用dụng 俱câu 就tựu 始thỉ 覺giác 說thuyết 此thử 約ước 自tự 性tánh 故cố 離ly 障chướng 顯hiển 法pháp 體thể 即tức 明minh 此thử 法pháp 用dụng 俱câu 就tựu 法pháp 體thể 說thuyết 是thị 故cố 前tiền 云vân 智trí 此thử 云vân 法pháp 前tiền 云vân 業nghiệp 此thử 云vân 緣duyên 也dã 然nhiên 法pháp 智trí 雖tuy 殊thù 體thể 無vô 差sai 別biệt 以dĩ 始thỉ 覺giác 即tức 本bổn 覺giác 故cố 但đãn 今kim 就tựu 義nghĩa 開khai 說thuyết 故cố 有hữu 境cảnh 智trí 不bất 同đồng 也dã △# 二nhị 明minh 不bất 覺giác 三tam 一nhất 明minh 根căn 本bổn 不bất 覺giác 二nhị 一nhất 依y 覺giác 成thành 迷mê 三tam ○# 一nhất 法pháp )# 。

所sở 言ngôn 不bất 覺giác 義nghĩa 者giả 。

(# 牒điệp 章chương )# 。

謂vị 不bất 如như 實thật 知tri 。 真Chân 如Như 法pháp 一nhất 故cố 。

(# 不bất 了liễu 如như 理lý 一nhất 味vị 故cố 釋thích 根căn 本bổn 不bất 覺giác 義nghĩa 如như 迷mê 正chánh 方phương 也dã )# 。

不bất 覺giác 心tâm 起khởi 而nhi 有hữu 其kỳ 念niệm 。

(# 業nghiệp 等đẳng 相tương/tướng 念niệm 即tức 邪tà 方phương 也dã )# 。

念niệm 無vô 自tự 相tương/tướng 不bất 離ly 本bổn 覺giác 。

(# 邪tà 無vô 別biệt 體thể 不bất 離ly 正chánh 方phương ○# 二nhị 喻dụ )# 。

猶do 如như 迷mê 人nhân 。 依y 方phương 故cố 迷mê 若nhược 離ly 於ư 方phương 則tắc 無vô 有hữu 迷mê 。

(# ○# 三tam 合hợp )# 。

眾chúng 生sanh 亦diệc 爾nhĩ 。 依y 覺giác 故cố 迷mê 若nhược 離ly 覺giác 性tánh 則tắc 無vô 不bất 覺giác 。

(# 喻dụ 合hợp 可khả 知tri ○# 二nhị 依y 迷mê 顯hiển 覺giác △# )# 。

以dĩ 有hữu 不bất 覺giác 妄vọng 想tưởng 心tâm 故cố 能năng 知tri 名danh 義nghĩa 為vi 說thuyết 真chân 覺giác 若nhược 離ly 不bất 覺giác 之chi 心tâm 則tắc 無vô 真chân 覺giác 自tự 相tương/tướng 可khả 說thuyết 。

(# 於ư 中trung 二nhị 初sơ 明minh 妄vọng 有hữu 起khởi 淨tịnh 之chi 功công 後hậu 明minh 真chân 有hữu 待đãi 妄vọng 之chi 義nghĩa 良lương 以dĩ 依y 真chân 之chi 妄vọng 方phương 能năng 顯hiển 真chân 隨tùy 妄vọng 之chi 真chân 還hoàn 待đãi 妄vọng 顯hiển 故cố 也dã 二nhị 明minh 枝chi 末mạt 不bất 覺giác 此thử 一nhất 段đoạn 文văn 畧lược 作tác 二nhị 種chủng 釋thích 一nhất 約ước 喻dụ 說thuyết 意ý 二nhị 就tựu 識thức 釋thích 文văn △# 初sơ 者giả 本bổn 覺giác 真Chân 如Như 其kỳ 猶do 淨tịnh 眼nhãn 熱nhiệt 翳ế 之chi 氣khí 如như 根căn 本bổn 無vô 明minh 翳ế 與dữ 眼nhãn 合hợp 動động 彼bỉ 淨tịnh 眼nhãn 業nghiệp 識thức 亦diệc 爾nhĩ 由do 淨tịnh 眼nhãn 動động 故cố 有hữu 病bệnh 眼nhãn 起khởi 能năng 見kiến 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 以dĩ 有hữu 病bệnh 眼nhãn 向hướng 外ngoại 觀quán 故cố 即tức 見kiến 空không 華hoa 妄vọng 境cảnh 界giới 現hiện 境cảnh 界giới 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 以dĩ 有hữu 空không 華hoa 境cảnh 故cố 令linh 其kỳ 起khởi 心tâm 分phân 別biệt 好hảo/hiếu 華hoa 惡ác 華hoa 等đẳng 智trí 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 由do 此thử 分phân 別biệt 堅kiên 執chấp 不bất 改cải 相tương 續tục 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 由do 執chấp 定định 故cố 於ư 違vi 順thuận 境cảnh 取thủ 捨xả 追truy 求cầu 執chấp 取thủ 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 由do 取thủ 相tương/tướng 故cố 於ư 其kỳ 相tương/tướng 上thượng 復phục 立lập 名danh 字tự 若nhược 彼bỉ 相tương/tướng 未vị 對đối 之chi 時thời 但đãn 聞văn 名danh 即tức 執chấp 計kế 名danh 字tự 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 既ký 計kế 名danh 取thủ 相tương/tướng 發phát 動động 身thân 口khẩu 攀phàn 此thử 空không 華hoa 造tạo 善thiện 惡ác 業nghiệp 。 起khởi 業nghiệp 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 受thọ 苦khổ 樂lạc 報báo 。 長trường 眠miên 生sanh 死tử 而nhi 不bất 能năng 脫thoát 業nghiệp 繫hệ 苦khổ 相tương/tướng 亦diệc 爾nhĩ 皆giai 由do 根căn 本bổn 無vô 明minh 力lực 也dã △# 二nhị 釋thích 文văn 二nhị 一nhất 無vô 明minh 為vi 因nhân 。 生sanh 三tam 細tế 二nhị ○# 一nhất 摠tổng 標tiêu )# 。

復phục 次thứ 依y 不bất 覺giác 故cố 生sanh 三tam 種chủng 相tương/tướng 與dữ 彼bỉ 不bất 覺giác 相tương 應ứng 不bất 離ly 。

(# 相tương/tướng 不bất 離ly 體thể 故cố 未vị 不bất 離ly 本bổn 故cố 依y 無vô 明minh 起khởi 妄vọng 心tâm 依y 妄vọng 心tâm 起khởi 無vô 明minh 故cố △# 二nhị 別biệt 解giải 三tam ○# 一nhất 徵trưng )# 。

云vân 何hà 為vi 三tam 。

(# 摠tổng 徵trưng △# 二nhị 釋thích 三tam ○# 一nhất 業nghiệp 相tương/tướng )# 。

一nhất 者giả 無vô 明minh 業nghiệp 相tương/tướng 。

(# 標tiêu 名danh )# 。

以dĩ 依y 不bất 覺giác 故cố 。

(# 釋thích 標tiêu 中trung 無vô 明minh 也dã 即tức 根căn 本bổn 無vô 明minh )# 。

心tâm 動động 說thuyết 名danh 為vi 業nghiệp 。

(# 釋thích 標tiêu 中trung 業nghiệp 也dã 此thử 中trung 業nghiệp 有hữu 二nhị 義nghĩa 一nhất 動động 作tác 是thị 業nghiệp 義nghĩa 即tức 此thử 心tâm 動động 是thị 也dã )# 。

覺giác 則tắc 不bất 動động 。

(# 反phản 舉cử 釋thích 成thành 既ký 得đắc 始thỉ 覺giác 時thời 即tức 無vô 動động 念niệm 是thị 知tri 今kim 動động 只chỉ 由do 不bất 覺giác )# 。

動động 則tắc 有hữu 苦khổ 。

(# 二nhị 為vi 因nhân 是thị 業nghiệp 義nghĩa 此thử 既ký 招chiêu 苦khổ 即tức 為vi 因nhân 也dã 如như 得đắc 寂tịch 靜tĩnh 無vô 念niệm 之chi 時thời 即tức 是thị 涅Niết 槃Bàn 。 妙diệu 樂lạc 故cố 知tri 今kim 動động 則tắc 有hữu 生sanh 死tử 苦khổ 患hoạn )# 。

果quả 不bất 離ly 因nhân 故cố 。

(# 不bất 動động 既ký 樂nhạo/nhạc/lạc 即tức 知tri 動động 必tất 有hữu 苦khổ 動động 因nhân 苦khổ 果quả 既ký 無vô 別biệt 時thời 故cố 云vân 不bất 離ly 也dã 此thử 雖tuy 動động 念niệm 而nhi 極cực 微vi 細tế 緣duyên 起khởi 一nhất 相tương/tướng 能năng 所sở 不bất 分phân 即tức 當đương 棃lê 耶da 自tự 體thể 分phần/phân 也dã 如như 無vô 相tướng 論luận 云vân 問vấn 此thử 識thức 何hà 相tương/tướng 何hà 境cảnh 界giới 荅# 相tương 及cập 境cảnh 界giới 不bất 可khả 分phân 別biệt 。 一nhất 體thể 無vô 異dị 。 當đương 知tri 此thử 約ước 頼# 耶da 業nghiệp 相tương/tướng 義nghĩa 說thuyết 也dã 下hạ 二nhị 約ước 本bổn 識thức 見kiến 相tương/tướng 二nhị 分phần 為vi 二nhị ○# 二nhị 轉chuyển 相tương/tướng )# 。

二nhị 者giả 能năng 見kiến 相tương/tướng 。

(# 標tiêu 也dã 即tức 是thị 轉chuyển 相tương/tướng )# 。

以dĩ 依y 動động 故cố 能năng 見kiến 。

(# 依y 前tiền 業nghiệp 識thức 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến )# 。

不bất 動động 則tắc 無vô 見kiến 。

(# 若nhược 依y 性tánh 淨tịnh 門môn 則tắc 無vô 能năng 見kiến 也dã 反phản 顯hiển 能năng 見kiến 必tất 依y 動động 義nghĩa 如như 是thị 轉chuyển 相tương/tướng 雖tuy 有hữu 能năng 緣duyên 以dĩ 境cảnh 界giới 微vi 細tế 故cố 猶do 未vị 辨biện 之chi 如như 攝nhiếp 論luận 云vân 意ý 識thức 緣duyên 三tam 世thế 境cảnh 及cập 非phi 三tam 世thế 境cảnh 是thị 即tức 可khả 知tri 此thử 識thức 所sở 緣duyên 境cảnh 不bất 可khả 知tri 故cố 。 既ký 云vân 所sở 緣duyên 不bất 可khả 知tri 即tức 約ước 能năng 緣duyên 以dĩ 明minh 本bổn 識thức 轉chuyển 相tương/tướng 義nghĩa 也dã ○# 三tam 現hiện 相tướng )# 。

三tam 者giả 境cảnh 界giới 相tương/tướng 。

(# 標tiêu 也dã 即tức 是thị 現hiện 相tướng )# 。

以dĩ 依y 能năng 見kiến 故cố 境cảnh 界giới 妄vọng 現hiện 。

(# 依y 前tiền 轉chuyển 相tương/tướng 能năng 現hiện 境cảnh 界giới )# 。

離ly 見kiến 則tắc 無vô 境cảnh 界giới 。

(# 反phản 釋thích 可khả 知tri 二nhị 境cảnh 界giới 為vi 緣duyên 生sanh 六lục 麤thô 即tức 分phân 別biệt 事sự 識thức 也dã 如như 棱# 伽già 經Kinh 云vân 境cảnh 界giới 風phong 所sở 動động 種chủng 種chủng 諸chư 識thức 浪lãng 此thử 之chi 謂vị 也dã 。 問vấn 三tam 細tế 屬thuộc 頼# 耶da 六lục 麤thô 屬thuộc 意ý 識thức 何hà 故cố 不bất 說thuyết 末mạt 那na 識thức 耶da 荅# 有hữu 二nhị 義nghĩa 意ý 一nhất 前tiền 既ký 說thuyết 頼# 耶da 末mạt 那na 必tất 執chấp 相tướng 應ưng 故cố 不bất 說thuyết 瑜du 伽già 論luận 云vân 頼# 耶da 識thức 起khởi 必tất 二nhị 識thức 相tương 應ứng 故cố 又hựu 由do 意ý 識thức 緣duyên 外ngoại 境cảnh 時thời 必tất 內nội 依y 末mạt 那na 為vi 染nhiễm 汙ô 根căn 方phương 得đắc 生sanh 起khởi 是thị 故cố 既ký 說thuyết 六lục 麤thô 必tất 內nội 依y 末mạt 那na 故cố 亦diệc 不bất 別biệt 說thuyết 二nhị 以dĩ 義nghĩa 不bất 便tiện 故cố 略lược 不bất 說thuyết 之chi 不bất 便tiện 相tương/tướng 者giả 以dĩ 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 動động 本bổn 靜tĩnh 心tâm 令linh 起khởi 和hòa 合hợp 成thành 棃lê 耶da 末mạt 那na 既ký 無vô 此thử 義nghĩa 故cố 前tiền 三tam 細tế 中trung 略lược 不bất 說thuyết 又hựu 由do 外ngoại 境cảnh 牽khiên 起khởi 事sự 識thức 末mạt 那na 無vô 緣duyên 外ngoại 境cảnh 義nghĩa 故cố 六lục 麤thô 中trung 亦diệc 略lược 不bất 說thuyết 亦diệc 可khả 計kế 內nội 為vi 我ngã 屬thuộc 前tiền 三tam 細tế 計kế 外ngoại 為vi 我ngã 所sở 屬thuộc 後hậu 六lục 麤thô 故cố 略lược 不bất 論luận 也dã 棱# 伽già 經kinh 中trung 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 故cố 彼bỉ 經Kinh 云vân 大đại 慧tuệ 略lược 說thuyết 有hữu 三tam 種chủng 識thức 廣quảng 說thuyết 有hữu 八bát 種chủng 相tương/tướng 何hà 等đẳng 為vi 三tam 。 謂vị 真chân 識thức 現hiện 識thức 分phân 別biệt 事sự 識thức 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 經kinh 中trung 現hiện 識thức 即tức 是thị 三tam 細tế 中trung 現hiện 相tướng 也dã 分phân 別biệt 事sự 識thức 即tức 是thị 下hạ 六lục 麤thô 也dã 所sở 以dĩ 知tri 者giả 。 彼bỉ 經kinh 下hạ 釋thích 分phân 別biệt 事sự 識thức 中trung 乃nãi 云vân 攀phàn 緣duyên 外ngoại 境cảnh 界giới 。 起khởi 前tiền 事sự 識thức 等đẳng 故cố 知tri 事sự 識thức 非phi 是thị 未vị 那na 此thử 論luận 下hạ 文văn 並tịnh 同đồng 此thử 說thuyết 宜nghi 可khả 記ký 之chi 文văn 中trung 二nhị ○# 一nhất 躡niếp 前tiền 摠tổng 標tiêu )# 。

以dĩ 有hữu 境cảnh 界giới 緣duyên 故cố 復phục 生sanh 六lục 種chủng 相tương/tướng 。

(# △# 二nhị 立lập 名danh 別biệt 釋thích 二nhị ○# 一nhất 徵trưng )# 。

云vân 何hà 為vi 六lục 。

(# △# 二nhị 釋thích 六lục ○# 一nhất 起khởi 計kế )# 。

一nhất 者giả ○# 智trí 相tương 依y 於ư 境cảnh 界giới 心tâm 起khởi 分phân 別biệt 愛ái 與dữ 不bất 愛ái 故cố 。

(# 於ư 前tiền 現hiện 識thức 所sở 現hiện 相tướng 上thượng 不bất 了liễu 自tự 心tâm 所sở 現hiện 故cố 創sáng/sang 起khởi 慧tuệ 數số 分phân 別biệt 染nhiễm 淨tịnh 執chấp 有hữu 定định 性tánh ○# 二nhị 生sanh 受thọ )# 。

二nhị 者giả 相tương 續tục 相tương 依y 於ư 智trí 故cố 生sanh 其kỳ 苦khổ 樂lạc 覺giác 心tâm 起khởi 念niệm 相tương 應ứng 不bất 斷đoạn 故cố 。

(# 謂vị 依y 前tiền 分phân 別biệt 愛ái 境cảnh 起khởi 樂nhạo/nhạc/lạc 受thọ 覺giác 不bất 愛ái 境cảnh 起khởi 苦khổ 受thọ 覺giác 數sác 數sác 起khởi 念niệm 相tương 續tục 現hiện 前tiền 此thử 明minh 自tự 相tương 續tục 也dã 又hựu 能năng 起khởi 惑hoặc 潤nhuận 業nghiệp 引dẫn 持trì 生sanh 死tử 即tức 令linh 他tha 相tương 續tục 也dã 故cố 下hạ 文văn 云vân 住trụ 持trì 苦khổ 樂lạc 等đẳng ○# 三tam 取thủ 著trước )# 。

三tam 者giả 執chấp 取thủ 相tương 依y 於ư 相tương 續tục 緣duyên 念niệm 境cảnh 界giới 住trụ 持trì 苦khổ 樂lạc 。

(# 上thượng 皆giai 是thị 前tiền 相tương 續tục 相tương/tướng 也dã )# 。

心tâm 起khởi 著trước 故cố 。

(# 是thị 此thử 執chấp 取thủ 相tương/tướng 也dã 謂vị 於ư 前tiền 苦khổ 樂lạc 等đẳng 境cảnh 不bất 了liễu 虛hư 無vô 深thâm 起khởi 取thủ 著trước 故cố 下hạ 文văn 云vân 即tức 此thử 相tương 續tục 識thức 依y 諸chư 凡phàm 夫phu 取thủ 著trước 轉chuyển 深thâm 計kế 我ngã 我ngã 所sở 。 等đẳng 也dã ○# 四tứ 立lập 名danh )# 。

四tứ 者giả 計kế 名danh 字tự 相tương 依y 於ư 妄vọng 執chấp 分phân 別biệt 假giả 名danh 言ngôn 相tương/tướng 故cố 。

(# 依y 前tiền 顛điên 倒đảo 所sở 執chấp 相tướng 上thượng 更cánh 立lập 假giả 名danh 是thị 分phân 別biệt 故cố 棱# 伽già 云vân 相tương/tướng 名danh 常thường 相tương 隨tùy 而nhi 生sanh 諸chư 妄vọng 想tưởng 故cố 云vân 依y 於ư 妄vọng 執chấp 等đẳng 也dã 上thượng 來lai 起khởi 惑hoặc 自tự 下hạ 造tạo 業nghiệp 受thọ 報báo 五ngũ 造tạo 業nghiệp )# 。

五ngũ 者giả 起khởi 業nghiệp 相tương 依y 於ư 名danh 字tự 尋tầm 名danh 取thủ 著trước 造tạo 種chủng 種chủng 業nghiệp 故cố 。

(# 謂vị 執chấp 相tướng 計kế 名danh 依y 此thử 麤thô 惑hoặc 發phát 動động 身thân 口khẩu 造tạo 一nhất 切thiết 業nghiệp 。 即tức 苦khổ 因nhân 也dã 六lục 受thọ 報báo )# 。

六lục 者giả 業nghiệp 繫hệ 苦khổ 相tương/tướng 以dĩ 依y 業nghiệp 受thọ 報báo 。 不bất 自tự 在tại 故cố 。

(# 業nghiệp 因nhân 已dĩ 成thành 招chiêu 果quả 必tất 然nhiên 循tuần 環hoàn 諸chư 道đạo 生sanh 死tử 長trường/trưởng 縛phược △# 三tam 結kết 末mạt 歸quy 本bổn 二nhị 一nhất 正chánh 釋thích )# 。

當đương 知tri 無vô 明minh 能năng 生sanh 一nhất 切thiết 染nhiễm 法pháp 。

(# 三tam 細tế 六lục 麤thô 摠tổng 攝nhiếp 一nhất 切thiết 染nhiễm 法pháp 皆giai 因nhân 根căn 本bổn 無vô 明minh 不bất 了liễu 真Chân 如Như 而nhi 起khởi 二nhị 轉chuyển 釋thích )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 染nhiễm 法pháp 皆giai 是thị 不bất 覺giác 相tương/tướng 故cố 。

(# 問vấn 染nhiễm 法pháp 多đa 種chủng 差sai 別biệt 不bất 同đồng 。 如như 何hà 根căn 本bổn 唯duy 一nhất 無vô 明minh 荅# 染nhiễm 法pháp 雖tuy 多đa 皆giai 是thị 無vô 明minh 。 之chi 業nghiệp 氣khí 悉tất 是thị 不bất 覺giác 之chi 差sai 別biệt 相tương/tướng 故cố 不bất 異dị 不bất 覺giác 也dã △# 三tam 雙song 辨biện 同đồng 異dị 二nhị 一nhất 標tiêu 列liệt )# 。

復phục 次thứ 覺giác 與dữ 不bất 覺giác 。

(# 雙song 牒điệp )# 。

有hữu 二nhị 種chủng 相tướng 。

(# 標tiêu 也dã )# 。

云vân 何hà 為vi 二nhị 。

(# 徵trưng 也dã )# 。

一nhất 者giả 同đồng 相tương/tướng 二nhị 者giả 異dị 相tướng 。

(# 列liệt 也dã △# 二nhị 解giải 釋thích 二nhị 一nhất 同đồng 三tam 一nhất 喻dụ )# 。

同đồng 相tương/tướng 者giả 。

(# 牒điệp 名danh 也dã 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 法pháp 同đồng 以dĩ 真Chân 如Như 為vi 性tánh 真Chân 如Như 以dĩ 此thử 二nhị 法Pháp 為vi 相tương/tướng )# 。

譬thí 如như 種chủng 種chủng 瓦ngõa 器khí 。

(# 喻dụ 染nhiễm 淨tịnh 法pháp )# 。

皆giai 同đồng 微vi 塵trần 性tánh 相tướng 。

(# 器khí 以dĩ 塵trần 為vi 性tánh 塵trần 以dĩ 器khí 為vi 相tương/tướng 二nhị 合hợp )# 。

如như 是thị 無vô 漏lậu 。

(# 始thỉ 本bổn 二nhị 覺giác )# 。

無vô 明minh 。

(# 本bổn 末mạt 二nhị 不bất 覺giác 也dã )# 。

種chủng 種chủng 業nghiệp 幻huyễn 。

(# 此thử 二nhị 皆giai 有hữu 業nghiệp 用dụng 顯hiển 現hiện 而nhi 非phi 實thật 有hữu 故cố 云vân 幻huyễn 此thử 等đẳng 合hợp 種chủng 種chủng 器khí 也dã )# 。

皆giai 同đồng 真Chân 如Như 性tánh 相tướng 。

(# 以dĩ 動động 真Chân 如Như 門môn 作tác 此thử 生sanh 滅diệt 門môn 中trung 染nhiễm 淨tịnh 二nhị 法pháp 更cánh 無vô 別biệt 體thể 故cố 云vân 性tánh 也dã 真Chân 如Như 亦diệc 以dĩ 此thử 二nhị 法Pháp 。 為vi 相tương/tướng 淨tịnh 相tương/tướng 可khả 知tri 其kỳ 染nhiễm 相tướng 者giả 下hạ 文văn 云vân 但đãn 以dĩ 無vô 明minh 而nhi 熏huân 習tập 故cố 即tức 有hữu 染nhiễm 相tướng △# 三tam 引dẫn 證chứng 二nhị 一nhất 正chánh 引dẫn )# 。

是thị 故cố 脩tu 多đa 羅la 中trung 依y 於ư 此thử 義nghĩa 說thuyết 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 本bổn 來lai 常thường 住trụ 。 入nhập 於ư 涅Niết 槃Bàn 。

(# 依y 此thử 同đồng 相tương/tướng 門môn 如như 上thượng 本bổn 末mạt 二nhị 不bất 覺giác 本bổn 來lai 即tức 真Chân 如Như 故cố 說thuyết 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 自tự 性tánh 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 更cánh 滅diệt 度độ 故cố 淨tịnh 名danh 經Kinh 云vân 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 即tức 涅Niết 槃Bàn 相tướng 。 不bất 復phục 更cánh 滅diệt )# 。

菩Bồ 提Đề 之chi 法Pháp 。

(# 依y 此thử 同đồng 相tương/tướng 門môn 如như 上thượng 始thỉ 本bổn 二nhị 覺giác 即tức 真Chân 如Như 故cố 諸chư 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 非phi 修tu 等đẳng 也dã 又hựu 前tiền 約ước 不bất 覺giác 即tức 如như 故cố 眾chúng 生sanh 舊cựu 來lai 入nhập 涅Niết 槃Bàn 今kim 約ước 覺giác 智trí 即tức 真chân 故cố 諸chư 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 無vô 新tân 得đắc 也dã )# 。

非phi 可khả 修tu 相tương/tướng 。

(# 望vọng 前tiền 涅Niết 槃Bàn 非phi 是thị 了liễu 因nhân 所sở 顯hiển )# 。

非phi 可khả 作tác 相tương/tướng 。

(# 望vọng 前tiền 菩Bồ 提Đề 非phi 是thị 生sanh 因nhân 所sở 作tác )# 。

畢tất 竟cánh 無vô 得đắc 。

(# 此thử 之chi 二nhị 果quả 性tánh 淨tịnh 本bổn 有hữu 疑nghi 云vân 若nhược 眾chúng 生sanh 已dĩ 入nhập 涅Niết 槃Bàn 。 更cánh 無vô 新tân 滅diệt 者giả 即tức 已dĩ 同đồng 諸chư 佛Phật 何hà 故cố 不bất 能năng 現hiện 報báo 化hóa 等đẳng 色sắc 身thân 故cố 下hạ 釋thích 云vân ○# 二nhị 釋thích 疑nghi )# 。

亦diệc 無vô 色sắc 相tướng 可khả 見kiến 。

(# 法pháp 性tánh 自tự 體thể 本bổn 無vô 色sắc 相tướng 可khả 見kiến 如như 何hà 使sử 現hiện 色sắc 等đẳng 耶da 又hựu 疑nghi 云vân 若nhược 以dĩ 法pháp 性tánh 非phi 是thị 色sắc 相tướng 可khả 見kiến 法pháp 故cố 不bất 現hiện 色sắc 者giả 諸chư 佛Phật 何hà 故cố 現hiện 報báo 化hóa 等đẳng 種chủng 種chủng 色sắc 耶da 故cố 下hạ 釋thích 云vân )# 。

而nhi 有hữu 見kiến 色sắc 相tướng 者giả 唯duy 是thị 隨tùy 染nhiễm 業nghiệp 幻huyễn 所sở 作tác 非phi 是thị 智trí 色sắc 不bất 空không 之chi 性tánh 。

(# 彼bỉ 見kiến 諸chư 佛Phật 種chủng 種chủng 。 色sắc 等đẳng 者giả 並tịnh 是thị 隨tùy 眾chúng 生sanh 染nhiễm 幻huyễn 心tâm 中trung 變biến 異dị 顯hiển 現hiện 屬thuộc 後hậu 異dị 相tướng 門môn 非phi 此thử 同đồng 相tương/tướng 門môn 中trung 本bổn 覺giác 內nội 有hữu 此thử 色sắc 等đẳng 不bất 空không 之chi 性tánh 也dã 又hựu 亦diệc 可khả 本bổn 覺giác 不bất 空không 恆Hằng 沙sa 德đức 中trung 亦diệc 無vô 此thử 色sắc 故cố 也dã 問vấn 何hà 以dĩ 得đắc 知tri 彼bỉ 法pháp 體thể 中trung 無vô 色sắc 相tướng 耶da 下hạ 荅# 云vân )# 。

以dĩ 智trí 相tương/tướng 無vô 可khả 見kiến 故cố 。

(# 以dĩ 本bổn 覺giác 智trí 非phi 是thị 可khả 見kiến 之chi 法pháp 故cố 也dã ○# 二nhị 異dị )# 。

異dị 相tướng 者giả 。

(# 牒điệp 名danh )# 。

如như 種chủng 種chủng 瓦ngõa 器khí 。 各các 各các 不bất 同đồng 。

(# 喻dụ 也dã 下hạ 合hợp 云vân )# 。

如như 是thị 無vô 漏lậu 無vô 明minh 。

(# 摠tổng 指chỉ )# 。

隨tùy 染nhiễm 幻huyễn 差sai 別biệt 。

(# 別biệt 明minh 無vô 漏lậu 法pháp 也dã )# 。

性tánh 染nhiễm 幻huyễn 差sai 別biệt 故cố 。

(# 是thị 無vô 明minh 法pháp 也dã 以dĩ 彼bỉ 無vô 明minh 迷mê 平bình 等đẳng 理lý 是thị 故cố 其kỳ 性tánh 自tự 是thị 差sai 別biệt 故cố 下hạ 文văn 云vân 如như 是thị 無vô 明minh 。 自tự 性tánh 差sai 別biệt 。 故cố 也dã 諸chư 無vô 漏lậu 法pháp 順thuận 平bình 等đẳng 性tánh 直trực 論luận 其kỳ 性tánh 則tắc 無vô 差sai 別biệt 但đãn 隨tùy 染nhiễm 法pháp 差sai 別biệt 相tương/tướng 故cố 說thuyết 無vô 漏lậu 法pháp 有hữu 差sai 別biệt 耳nhĩ 如như 下hạ 文văn 中trung 對đối 業nghiệp 識thức 等đẳng 差sai 別biệt 染nhiễm 法pháp 故cố 說thuyết 本bổn 覺giác 恆Hằng 沙sa 性tánh 德đức 又hựu 由do 對đối 治trị 彼bỉ 染nhiễm 法pháp 差sai 別biệt 故cố 成thành 始thỉ 覺giác 萬vạn 德đức 差sai 別biệt 也dã 如như 是thị 染nhiễm 淨tịnh 皆giai 是thị 真Chân 如Như 隨tùy 緣duyên 顯hiển 現hiện 似tự 有hữu 而nhi 無vô 體thể 故cố 通thông 名danh 幻huyễn 也dã △# 二nhị 釋thích 上thượng 生sanh 滅diệt 因nhân 緣duyên 。 二nhị 一nhất 明minh 生sanh 滅diệt 因nhân 緣duyên 。 義nghĩa 三tam ○# 一nhất 摠tổng 標tiêu )# 。

復phục 次thứ 生sanh 滅diệt 因nhân 緣duyên 。 者giả 所sở 謂vị 眾chúng 生sanh 。 依y 心tâm 意ý 意ý 識thức 轉chuyển 故cố 。

(# 牒điệp 前tiền 以dĩ 標tiêu 也dã 棃lê 耶da 心tâm 體thể 不bất 守thủ 自tự 性tánh 是thị 生sanh 滅diệt 因nhân 根căn 本bổn 無vô 明minh 熏huân 動động 心tâm 體thể 是thị 生sanh 滅diệt 緣duyên 又hựu 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 諸chư 染nhiễm 根căn 本bổn 是thị 生sanh 滅diệt 因nhân 外ngoại 妄vọng 境cảnh 界giới 動động 起khởi 識thức 浪lãng 是thị 生sanh 滅diệt 緣duyên 依y 是thị 二nhị 義nghĩa 以dĩ 顯hiển 因nhân 緣duyên 諸chư 識thức 生sanh 滅diệt 相tương/tướng 集tập 而nhi 生sanh 故cố 名danh 眾chúng 生sanh 而nhi 無vô 別biệt 體thể 唯duy 依y 心tâm 體thể 故cố 言ngôn 依y 心tâm 即tức 是thị 棃lê 耶da 自tự 相tương/tướng 心tâm 也dã 能năng 依y 眾chúng 生sanh 是thị 意ý 意ý 識thức 依y 心tâm 體thể 起khởi 故cố 云vân 轉chuyển 轉chuyển 者giả 起khởi 也dã ○# 二nhị 總tổng 問vấn )# 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。

(# 此thử 心tâm 作tác 眾chúng 生sanh 義nghĩa 云vân 何hà △# 三tam 別biệt 釋thích 三tam ○# 一nhất 釋thích 所sở 依y 心tâm )# 。

以dĩ 依y 阿a 棃lê 耶da 識thức 說thuyết 有hữu 無vô 明minh 。

(# 棃lê 耶da 者giả 是thị 上thượng 所sở 說thuyết 心tâm 即tức 是thị 生sanh 滅diệt 之chi 因nhân 無vô 明minh 者giả 於ư 棃lê 耶da 識thức 二nhị 義nghĩa 中trung 此thử 是thị 不bất 覺giác 義nghĩa 即tức 生sanh 滅diệt 之chi 緣duyên 欲dục 明minh 依y 此thử 因nhân 緣duyên 意ý 意ý 識thức 轉chuyển 故cố 故cố 言ngôn 以dĩ 依y 等đẳng 也dã 上thượng 摠tổng 中trung 略lược 指chỉ 其kỳ 因nhân 故cố 但đãn 言ngôn 依y 心tâm 此thử 別biệt 釋thích 中trung 具cụ 顯hiển 因nhân 緣duyên 故cố 說thuyết 依y 心tâm 及cập 無vô 明minh 也dã 問vấn 上thượng 說thuyết 依y 覺giác 有hữu 不bất 覺giác 由do 此thử 不bất 覺giác 力lực 故cố 動động 彼bỉ 心tâm 體thể 令linh 起khởi 滅diệt 和hòa 合hợp 方phương 有hữu 棃lê 耶da 業nghiệp 相tương/tướng 等đẳng 識thức 何hà 故cố 此thử 中trung 。 說thuyết 依y 棃lê 耶da 有hữu 無vô 明minh 乎hồ 荅# 此thử 有hữu 三tam 釋thích 一nhất 由do 此thử 棃lê 耶da 有hữu 二nhị 種chủng 義nghĩa 。 故cố 謂vị 由do 無vô 明minh 動động 彼bỉ 真chân 心tâm 成thành 此thử 棃lê 耶da 又hựu 即tức 此thử 棃lê 耶da 還hoàn 卻khước 與dữ 彼bỉ 無vô 明minh 為vi 依y 以dĩ 不bất 相tương 離ly 故cố 。 何hà 者giả 謂vị 依y 迷mê 起khởi 似tự 故cố 即tức 是thị 動động 真chân 心tâm 成thành 業nghiệp 識thức 迷mê 似tự 為vi 實thật 故cố 即tức 是thị 依y 棃lê 耶da 而nhi 有hữu 無vô 明minh 也dã 二nhị 云vân 以dĩ 棃lê 耶da 有hữu 二nhị 義nghĩa 謂vị 覺giác 不bất 覺giác 前tiền 別biệt 就tựu 本bổn 說thuyết 故cố 云vân 依y 覺giác 有hữu 不bất 覺giác 今kim 就tựu 都đô 位vị 論luận 故cố 云vân 依y 棃lê 耶da 有hữu 無vô 明minh 也dã 此thử 即tức 二nhị 義nghĩa 中trung 不bất 覺giác 之chi 義nghĩa 正chánh 在tại 棃lê 耶da 中trung 故cố 說thuyết 依y 也dã 三tam 云vân 此thử 中trung 正chánh 意ý 唯duy 取thủ 真chân 心tâm 隨tùy 緣duyên 之chi 義nghĩa 此thử 隨tùy 緣duyên 義nghĩa 難nạn/nan 明minh 目mục 故cố 或hoặc 就tựu 未vị 起khởi 說thuyết 依y 真Chân 如Như 有hữu 無vô 明minh 或hoặc 約ước 成thành 就tựu 已dĩ 起khởi 說thuyết 依y 棃lê 耶da 有hữu 無vô 明minh 然nhiên 此thử 二nhị 名danh 方phương 盡tận 其kỳ 義nghĩa 是thị 故cố 文văn 中trung 前tiền 後hậu 綺ỷ 互hỗ 言ngôn 耳nhĩ △# 二nhị 釋thích 意ý 轉chuyển 三tam ○# 一nhất 略lược 明minh 略lược 明minh 五ngũ 種chủng 識thức 相tương/tướng )# 。

不bất 覺giác 而nhi 起khởi 。

(# 所sở 依y 心tâm 體thể 由do 無vô 明minh 熏huân 舉cử 體thể 而nhi 動động 即tức 是thị 業nghiệp 識thức 也dã 前tiền 依y 棃lê 耶da 有hữu 無vô 明minh 即tức 依y 似tự 起khởi 迷mê 今kim 熏huân 淨tịnh 心tâm 成thành 棃lê 耶da 即tức 依y 迷mê 起khởi 似tự 此thử 二nhị 義nghĩa 一nhất 時thời 說thuyết 有hữu 前tiền 後hậu 耳nhĩ )# 。

能năng 見kiến 。

(# 即tức 彼bỉ 心tâm 體thể 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến 是thị 轉chuyển 識thức 也dã )# 。

能năng 現hiện 。

(# 即tức 彼bỉ 心tâm 體thể 復phục 成thành 能năng 現hiện 即tức 是thị 現hiện 識thức )# 。

能năng 取thủ 境cảnh 界giới 。

(# 能năng 取thủ 現hiện 識thức 所sở 現hiện 境cảnh 界giới 是thị 為vi 智trí 識thức )# 。

起khởi 念niệm 相tương 續tục 。

(# 前tiền 所sở 取thủ 境cảnh 起khởi 諸chư 麤thô 念niệm 是thị 相tương 續tục 識thức )# 。

故cố 說thuyết 為vi 意ý 。

(# 依y 此thử 五ngũ 義nghĩa 次thứ 第đệ 轉chuyển 成thành 依y 止chỉ 依y 止chỉ 此thử 義nghĩa 而nhi 生sanh 意ý 識thức 等đẳng 故cố 說thuyết 為vi 意ý 故cố 攝nhiếp 論luận 云vân 意ý 以dĩ 能năng 生sanh 依y 止chỉ 為vi 義nghĩa 也dã △# 二nhị 廣quảng 辨biện 二nhị ○# 一nhất 標tiêu 徵trưng )# 。

此thử 意ý 復phục 有hữu 五ngũ 種chủng 名danh 。

(# 標tiêu 也dã )# 。

云vân 何hà 為vi 五ngũ 。

(# 徵trưng 也dã ○# 二nhị 列liệt 釋thích 依y 名danh 五ngũ 唱xướng )# 。

△# 一nhất 者giả 名danh 為vi 業nghiệp 識thức 。

(# 立lập 名danh 也dã 下hạ 四tứ 準chuẩn 此thử )# 。

謂vị 無vô 明minh 力lực 。

(# 根căn 本bổn 無vô 明minh 即tức 所sở 依y 緣duyên 也dã 明minh 心tâm 不bất 自tự 起khởi 起khởi 必tất 由do 緣duyên )# 。

不bất 覺giác 心tâm 動động 故cố 。

(# 正chánh 明minh 起khởi 相tương/tướng 釋thích 成thành 業nghiệp 義nghĩa 起khởi 動động 是thị 業nghiệp 義nghĩa 故cố )# 。

二nhị 者giả 名danh 為vi 轉chuyển 識thức 依y 於ư 動động 心tâm 能năng 見kiến 相tương/tướng 故cố 。

(# 依y 前tiền 業nghiệp 識thức 之chi 動động 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến 之chi 相tướng 轉chuyển 識thức 有hữu 二nhị 苦khổ 就tựu 無vô 明minh 所sở 動động 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến 者giả 在tại 本bổn 識thức 中trung 若nhược 其kỳ 境cảnh 界giới 所sở 動động 轉chuyển 成thành 能năng 見kiến 者giả 在tại 事sự 識thức 中trung 此thử 中trung 轉chuyển 相tương/tướng 約ước 初sơ 義nghĩa 也dã )# 。

△# 三tam 者giả 名danh 為vi 現hiện 識thức 所sở 謂vị 能năng 現hiện 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 。

(# 依y 前tiền 轉chuyển 識thức 之chi 見kiến 起khởi 此thử 能năng 現hiện 之chi 功công 故cố 云vân 現hiện 境cảnh 界giới 以dĩ 其kỳ 心tâm 體thể 與dữ 無vô 明minh 合hợp 熏huân 習tập 力lực 故cố 。 現hiện 於ư 種chủng 種chủng 無vô 邊biên 境cảnh 界giới 故cố 也dã )# 。

猶do 如như 明minh 鏡kính 。 現hiện 於ư 色sắc 像tượng 。

(# 喻dụ 可khả 知tri 也dã )# 。

現hiện 識thức 亦diệc 爾nhĩ 隨tùy 其kỳ 五ngũ 塵trần 對đối 至chí 即tức 現hiện 無vô 有hữu 前tiền 後hậu 。

(# 且thả 舉cử 五ngũ 塵trần 麤thô 顯hiển 以dĩ 合hợp 色sắc 像tượng 而nhi 實thật 通thông 現hiện 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 故cố 。 法pháp 說thuyết 中trung 云vân 一nhất 切thiết 也dã 若nhược 依y 瑜du 伽già 論luận 中trung 則tắc 現hiện 五ngũ 根căn 種chủng 子tử 及cập 器khí 世thế 間gian 。 等đẳng 今kim 此thử 論luận 中trung 偏thiên 就tựu 五ngũ 塵trần 者giả 以dĩ 此thử 約ước 牽khiên 起khởi 分phân 別biệt 事sự 識thức 義nghĩa 故cố 作tác 是thị 說thuyết 也dã )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 時thời 任nhậm 運vận 而nhi 起khởi 常thường 在tại 前tiền 故cố 。

(# 非phi 如như 六lục 七thất 識thức 有hữu 時thời 斷đoạn 滅diệt 故cố 云vân 常thường 在tại 前tiền 又hựu 為vi 諸chư 法pháp 本bổn 故cố 明minh 此thử 識thức 在tại 諸chư 法pháp 之chi 先tiên 以dĩ 是thị 諸chư 法pháp 所sở 依y 故cố 揀giản 異dị 末mạt 那na 識thức )# 。

四tứ 者giả 名danh 為vi 智trí 識thức 謂vị 分phân 別biệt 染nhiễm 淨tịnh 法pháp 故cố 。

(# 則tắc 事sự 識thức 內nội 細tế 分phần/phân 謂vị 不bất 了liễu 前tiền 心tâm 所sở 現hiện 境cảnh 故cố 起khởi 染nhiễm 淨tịnh 微vi 細tế 分phân 別biệt 故cố 云vân 智trí 識thức )# 。

五ngũ 者giả 名danh 為vi 相tương 續tục 識thức 。

(# 亦diệc 是thị 事sự 識thức 中trung 細tế 分phần/phân 前tiền 六lục 相tương/tướng 中trung 相tương 續tục 相tương/tướng 也dã )# 。

以dĩ 念niệm 相tương 應ứng 不bất 斷đoạn 故cố 。

(# 法pháp 執chấp 相tướng 應ưng 得đắc 長trường/trưởng 相tương 續tục 此thử 約ước 自tự 體thể 不bất 斷đoạn 釋thích 相tương 續tục 義nghĩa )# 。

住trụ 持trì 過quá 去khứ 無vô 量lượng 。 世thế 等đẳng 善thiện 惡ác 之chi 業nghiệp 。 令linh 不bất 失thất 故cố 。

(# 以dĩ 此thử 識thức 能năng 起khởi 潤nhuận 業nghiệp 煩phiền 惱não 能năng 引dẫn 持trì 過quá 去khứ 無vô 明minh 所sở 發phát 諸chư 行hành 善thiện 惡ác 業nghiệp 種chủng 令linh 成thành 堪kham 任nhậm 來lai 果quả 之chi 有hữu 若nhược 無vô 惑hoặc 潤nhuận 業nghiệp 種chủng 焦tiêu 亡vong 故cố 也dã 此thử 則tắc 引dẫn 生sanh 令linh 熟thục )# 。

復phục 能năng 成thành 熟thục 現hiện 在tại 未vị 來lai 。 苦khổ 樂lạc 等đẳng 報báo 無vô 差sai 違vi 故cố 。

(# 又hựu 復phục 能năng 起khởi 潤nhuận 生sanh 煩phiền 惱não 能năng 使sử 已dĩ 熟thục 之chi 業nghiệp 感cảm 報báo 相tương 應ứng 成thành 熟thục 無vô 差sai 如như 是thị 三tam 世thế 。 因nhân 果quả 流lưu 轉chuyển 連liên 持trì 不bất 絕tuyệt 功công 由do 意ý 識thức 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 名danh 相tướng 續tục 識thức )# 。

能năng 令linh 現hiện 在tại 已dĩ 經kinh 之chi 事sự 忽hốt 然nhiên 而nhi 念niệm 未vị 來lai 之chi 事sự 不bất 覺giác 妄vọng 慮lự 。

(# 顯hiển 此thử 識thức 用dụng 麤thô 分phân 別biệt 相tướng 不phủ 。 同đồng 智trí 識thức 微vi 細tế 分phân 別biệt 故cố 也dã 此thử 上thượng 所sở 解giải 但đãn 屬thuộc 此thử 相tương 續tục 識thức 約ước 其kỳ 功công 能năng 釋thích 相tương 續tục 義nghĩa 又hựu 為vi 一nhất 解giải 從tùng 住trụ 持trì 下hạ 摠tổng 辨biện 前tiền 五ngũ 意ý 功công 能năng 初sơ 住trụ 持trì 業nghiệp 果quả 是thị 前tiền 三tam 細tế 功công 能năng 屬thuộc 棃lê 耶da 後hậu 念niệm 已dĩ 未vị 之chi 境cảnh 是thị 後hậu 二nhị 功công 能năng 屬thuộc 事sự 識thức 細tế 分phần/phân △# 三tam 結kết 歸quy 一nhất 心tâm 二nhị ○# 一nhất 正chánh 結kết 屬thuộc 心tâm 曲khúc 分phần/phân 二nhị 段đoạn )# 。

是thị 故cố 三tam 界giới 虛hư 偽ngụy 。 唯duy 心tâm 所sở 作tác 。

(# 一nhất 順thuận 結kết 三tam 界giới 是thị 前tiền 一nhất 心tâm 隨tùy 無vô 明minh 動động 作tác 五ngũ 種chủng 識thức 故cố 故cố 說thuyết 三tam 界giới 唯duy 心tâm 。 轉chuyển 也dã 此thử 心tâm 隨tùy 熏huân 現hiện 似tự 口khẩu 虛hư 隱ẩn 其kỳ 虛hư 體thể 詐trá 現hiện 實thật 狀trạng 曰viết 偽ngụy 虛hư 偽ngụy 之chi 狀trạng 雖tuy 有hữu 種chủng 種chủng 。 然nhiên 窮cùng 其kỳ 因nhân 緣duyên 唯duy 心tâm 所sở 作tác 。 也dã 十Thập 地Địa 經kinh 中trung 亦diệc 同đồng 此thử 也dã )# 。

離ly 心tâm 則tắc 無vô 六lục 塵trần 境cảnh 界giới 。

(# 二nhị 反phản 結kết 六lục 塵trần 離ly 彼bỉ 現hiện 識thức 則tắc 無vô 塵trần 境cảnh 反phản 驗nghiệm 六lục 塵trần 唯duy 是thị 一nhất 心tâm △# 二nhị 釋thích 疑nghi 廣quảng 辨biện 三tam ○# 一nhất 問vấn )# 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。

(# 現hiện 有hữu 塵trần 境cảnh 云vân 何hà 唯duy 心tâm ○# 二nhị 荅# )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 法pháp 。 皆giai 從tùng 心tâm 起khởi 。

(# 以dĩ 一nhất 切thiết 法pháp 。 中trung 是thị 此thử 心tâm 隨tùy 熏huân 所sở 起khởi 更cánh 無vô 異dị 體thể 故cố 。 說thuyết 唯duy 心tâm 又hựu 疑nghi 云vân 何hà 以dĩ 此thử 。 心tâm 作tác 諸chư 法pháp 耶da 故cố 下hạ 釋thích 云vân )# 。

妄vọng 念niệm 而nhi 生sanh 。

(# 由do 妄vọng 念niệm 熏huân 故cố 生sanh 起khởi 諸chư 法pháp 又hựu 亦diệc 可khả 疑nghi 云vân 法pháp 既ký 唯duy 心tâm 我ngã 何hà 不bất 見kiến 而nhi 我ngã 所sở 見kiến 唯duy 是thị 異dị 心tâm 釋thích 云vân 言ngôn 異dị 心tâm 者giả 是thị 汝nhữ 妄vọng 念niệm 分phân 別biệt 而nhi 作tác )# 。

一nhất 切thiết 分phân 別biệt 。 即tức 分phân 別biệt 自tự 心tâm 。

(# 境cảnh 唯duy 識thức 現hiện 無vô 外ngoại 實thật 法pháp 是thị 故cố 分phân 別biệt 但đãn 分phân 別biệt 自tự 心tâm 此thử 一nhất 句cú 顯hiển 無vô 塵trần 唯duy 識thức 義nghĩa 爾nhĩ )# 。

心tâm 不bất 見kiến 心tâm 。

(# 既ký 塵trần 無vô 相tướng 識thức 不bất 自tự 緣duyên 是thị 故cố 無vô 塵trần 識thức 不bất 生sanh 也dã )# 。

無vô 相tướng 可khả 得đắc 。

(# 能năng 所sở 俱câu 寂tịch 也dã 攝nhiếp 論luận 云vân 無vô 有hữu 少thiểu 法pháp 。 能năng 取thủ 少thiểu 法pháp ○# 三tam 結kết )# 。

當đương 知tri 世thế 間gian 。 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 。 皆giai 依y 眾chúng 生sanh 無vô 明minh 。 妄vọng 心tâm 而nhi 得đắc 住trụ 持trì 。

(# 無vô 明minh 根căn 本bổn 。 也dã 妄vọng 心tâm 業nghiệp 識thức 也dã 以dĩ 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 。 由do 此thử 而nhi 成thành 即tức 現hiện 識thức 等đẳng 也dã 若nhược 無vô 明minh 未vị [書-曰+皿]# 已dĩ 還hoàn 此thử 識thức 住trụ 持trì 境cảnh 界giới 不bất 息tức 此thử 即tức 結kết 相tương/tướng 屬thuộc 心tâm 也dã )# 。

是thị 故cố 一nhất 切thiết 法pháp 。 如như 鏡kính 中trung 像tượng 。 無vô 體thể 可khả 得đắc 。

(# 喻dụ 況huống 也dã 此thử 境cảnh 離ly 心tâm 之chi 外ngoại 無vô 體thể 又hựu 即tức 心tâm 故cố 無vô 體thể 如như 像tượng 離ly 鏡kính 之chi 外ngoại 無vô 形hình 鏡kính 內nội 復phục 無vô 其kỳ 體thể 又hựu 疑nghi 云vân 既ký 其kỳ 無vô 體thể 何hà 以dĩ 宛uyển 然nhiên 顯hiển 現hiện 故cố 下hạ 釋thích 云vân )# 。

唯duy 心tâm 虛hư 妄vọng 。

(# 此thử 並tịnh 真chân 心tâm 之chi 上thượng 虛hư 妄vọng 顯hiển 現hiện 何hà 處xứ 有hữu 體thể 而nhi 可khả 得đắc 耶da 。 問vấn 何hà 以dĩ 得đắc 知tri 心tâm 上thượng 顯hiển 現hiện 下hạ 荅# 云vân )# 。

以dĩ 心tâm 生sanh 則tắc 種chủng 種chủng 法pháp 生sanh 。 心tâm 滅diệt 則tắc 種chủng 種chủng 法pháp 滅diệt 故cố 。

(# 反phản 驗nghiệm 唯duy 心tâm 顯hiển 現hiện 成thành 妄vọng 也dã 以dĩ 心tâm 生sanh 法pháp 生sanh 等đẳng 故cố 知tri 也dã 此thử 中trung 以dĩ 無vô 明minh 力lực 不bất 覺giác 心tâm 動động 乃nãi 至chí 能năng 現hiện 一nhất 切thiết 。 境cảnh 等đẳng 故cố 言ngôn 心tâm 生sanh 種chủng 種chủng 法pháp 生sanh 。 此thử 則tắc 心tâm 隨tùy 熏huân 動động 故cố 云vân 生sanh 也dã 若nhược 無vô 明minh 滅diệt 境cảnh 界giới 隨tùy 滅diệt 諸chư 識thức 分phân 別biệt 皆giai 滅diệt 無vô 餘dư 。 故cố 言ngôn 心tâm 滅diệt 則tắc 種chủng 種chủng 法pháp 滅diệt 。 此thử 則tắc 心tâm 源nguyên 還hoàn 淨tịnh 故cố 云vân 滅diệt 也dã 既ký 心tâm 隨tùy 不bất 覺giác 妄vọng 現hiện 諸chư 境cảnh 即tức 驗nghiệm 諸chư 境cảnh 唯duy 心tâm 無vô 體thể 也dã 問vấn 上thượng 說thuyết 生sanh 滅diệt 結kết 過quá 屬thuộc 無vô 明minh 此thử 文văn 辨biện 因nhân 緣duyên 云vân 何hà 結kết 屬thuộc 心tâm 耶da 荅# 前tiền 以dĩ 無vô 明minh 動động 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 令linh 其kỳ 生sanh 滅diệt 故cố 此thử 生sanh 滅diệt 功công 在tại 無vô 明minh 今kim 此thử 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 道Đạo 理lý 成thành 辨biện 諸chư 法pháp 無vô 性tánh 。 義nghĩa 顯hiển 不bất 住trụ 義nghĩa 彰chương 故cố 結kết 和hòa 合hợp 屬thuộc 於ư 心tâm 也dã △# 三tam 釋thích 意ý 識thức 轉chuyển 五ngũ ○# 一nhất 約ước 人nhân 辨biện 麤thô )# 。

復phục 次thứ 言ngôn 意ý 識thức 者giả 。

(# 牒điệp 前tiền 以dĩ 標tiêu )# 。

即tức 此thử 相tương 續tục 識thức 。

(# 此thử 生sanh 起khởi 識thức 麤thô 細tế 雖tuy 殊thù 同đồng 是thị 一nhất 識thức 更cánh 無vô 別biệt 體thể 故cố 即tức 指chỉ 前tiền 第đệ 五ngũ 識thức 也dã 但đãn 前tiền 就tựu 細tế 分phần/phân 法pháp 執chấp 分phân 別biệt 相tương 應ứng 依y 止chỉ 義nghĩa 門môn 則tắc 說thuyết 為vi 意ý 此thử 中trung 約ước 其kỳ 能năng 起khởi 見kiến 愛ái 麤thô 惑hoặc 相tương 應ứng 從tùng 前tiền 起khởi 門môn 說thuyết 名danh 為vi 意ý 識thức 謂vị 意ý 之chi 識thức 故cố 名danh 意ý 識thức )# 。

依y 諸chư 凡phàm 夫phu 。

(# 簡giản 非phi 聖thánh 人nhân 意ý 識thức 也dã 以dĩ 前tiền 智trí 識thức 及cập 相tương 續tục 識thức 通thông 在tại 二Nhị 乘Thừa 及cập 地địa 前tiền 所sở 起khởi 故cố 今kim 約ước 凡phàm 顯hiển 其kỳ 麤thô 也dã )# 。

取thủ 著trước 轉chuyển 深thâm 。

(# 以dĩ 無vô 對đối 治trị 故cố 。 追truy 著trước 妄vọng 境cảnh 轉chuyển 極cực 麤thô 現hiện 故cố 云vân 深thâm 也dã 二nhị 出xuất 其kỳ 惑hoặc 體thể )# 。

計kế 我ngã 我ngã 所sở 。

(# 非phi 直trực 心tâm 外ngoại 計kế 境cảnh 為vi 塵trần 亦diệc 復phục 於ư 身thân 計kế 我ngã 於ư 塵trần 計kế 所sở )# 。

種chủng 種chủng 妄vọng 執chấp 。

(# 顯hiển 計kế 我ngã 之chi 相tướng 也dã 或hoặc 執chấp 即tức 蘊uẩn 或hoặc 執chấp 離ly 蘊uẩn 三Tam 明Minh 執chấp 所sở 依y 緣duyên )# 。

隨tùy 事sự 攀phàn 緣duyên 分phân 別biệt 六lục 塵trần 。

(# 但đãn 緣duyên 於ư 倒đảo 境cảnh 之chi 事sự 不bất 了liễu 正chánh 理lý 故cố 云vân 隨tùy 事sự 等đẳng 四tứ 制chế 立lập 其kỳ 名danh )# 。

名danh 為vi 意ý 識thức 。

(# 此thử 論luận 就tựu 一nhất 意ý 識thức 義nghĩa 分phần/phân 出xuất 五ngũ 識thức 故cố 說thuyết 意ý 識thức 分phân 別biệt 六lục 塵trần )# 。

亦diệc 名danh 分phân 離ly 識thức 。

(# 依y 於ư 六lục 根căn 別biệt 別biệt 取thủ 六lục 塵trần 故cố )# 。

又hựu 復phục 說thuyết 名danh 分phân 別biệt 事sự 識thức 。

(# 又hựu 能năng 分phân 別biệt 。 去khứ 來lai 內nội 外ngoại 種chủng 種chủng 事sự 相tướng 故cố 五ngũ 明minh 識thức 起khởi 所sở 依y )# 。

此thử 識thức 依y 見kiến 愛ái 煩phiền 惱não 增tăng 長trưởng 義nghĩa 故cố 。

(# 見kiến 謂vị 見kiến 一nhất 處xứ 住trụ 地địa 。 即tức 見kiến 道đạo 惑hoặc 愛ái 謂vị 欲dục 色sắc 有hữu 三tam 愛ái 即tức 修tu 道Đạo 惑hoặc 以dĩ 此thử 見kiến 修tu 二nhị 惑hoặc 熏huân 於ư 本bổn 識thức 今kim 生sanh 此thử 分phân 別biệt 事sự 識thức 故cố 云vân 增tăng 長trưởng 上thượng 六lục 麤thô 中trung 執chấp 取thủ 計kế 名danh 及cập 起khởi 業nghiệp 相tương/tướng 並tịnh 相tương 從tùng 入nhập 此thử 意ý 識thức 中trung 及cập 後hậu 六lục 染nhiễm 中trung 執chấp 相tướng 應ưng 染nhiễm 亦diệc 入nhập 此thử 攝nhiếp 也dã 二nhị 重trọng/trùng 顯hiển 所sở 依y 緣duyên 體thể 二nhị 一nhất 略lược 明minh 緣duyên 起khởi 甚thậm 深thâm 二nhị 一nhất 標tiêu 歎thán 甚thậm 深thâm )# 。

依y 無vô 明minh 熏huân 習tập 所sở 起khởi 識thức 者giả 。

(# 牒điệp 上thượng 所sở 說thuyết 依y 根căn 本bổn 無vô 明minh 起khởi 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 成thành 業nghiệp 等đẳng 識thức 也dã )# 。

非phi 凡phàm 夫phu 能năng 知tri 亦diệc 非phi 二Nhị 乘Thừa 。 智trí 慧tuệ 所sở 覺giác 。

(# 凡phàm 小tiểu 非phi 分phần/phân 也dã 二Nhị 乘Thừa 但đãn 覺giác 四tứ 住trụ 不bất 了liễu 無vô 明minh 故cố 此thử 無vô 明minh 所sở 起khởi 。 之chi 識thức 非phi 其kỳ 境cảnh 也dã 下hạ 明minh 菩Bồ 薩Tát 分phần/phân 知tri 云vân )# 。

謂vị 依y 菩Bồ 薩Tát 從tùng 初sơ 正chánh 信tín 。

(# 十thập 信tín 之chi 初sơ 發phát 心tâm 之chi 時thời 。 即tức 觀quán 本bổn 識thức 自tự 性tánh 緣duyên 起khởi 因nhân 果quả 之chi 體thể 得đắc 成thành 正chánh 信tín 也dã )# 。

發phát 心tâm 觀quán 察sát 。

(# 三tam 賢hiền 位vị 中trung 並tịnh 言ngôn 比tỉ 觀quán 故cố 云vân 觀quán 察sát )# 。

若nhược 證chứng 法Pháp 身thân 得đắc 少thiểu 分phần 知tri 乃nãi 至chí 菩Bồ 薩Tát 。 究cứu 竟cánh 地địa 不bất 能năng 盡tận 知tri 。

(# 地địa 上thượng 證chứng 之chi 未vị 窮cùng 故cố 以dĩ 其kỳ 但đãn 覺giác 住trụ 相tương/tướng 不bất 覺giác 生sanh 相tương/tướng )# 。

唯duy 佛Phật 窮cùng 了liễu 。

(# 四tứ 相tương/tướng 俱câu 了liễu 故cố 得đắc 窮cùng 源nguyên 二nhị 釋thích 其kỳ 深thâm 所sở 以dĩ 二nhị 一nhất 徵trưng )# 。

何hà 以dĩ 故cố 。

(# 緣duyên 起khởi 妙diệu 理lý 貫quán 通thông 凡phàm 聖thánh 何hà 故cố 說thuyết 見kiến 唯duy 在tại 果quả 人nhân 二nhị 釋thích 三tam 一nhất 即tức 淨tịnh 而nhi 染nhiễm )# 。

是thị 心tâm 從tùng 本bổn 已dĩ 來lai 。 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 。

(# 一nhất 緣duyên 起khởi 體thể 即tức 因nhân 也dã )# 。

而nhi 有hữu 無vô 明minh 。

(# 二nhị 發phát 緣duyên 起khởi 之chi 由do 即tức 緣duyên 也dã )# 。

為vi 無vô 明minh 所sở 染nhiễm 有hữu 其kỳ 染nhiễm 心tâm 。

(# 三tam 顯hiển 緣duyên 起khởi 之chi 相tướng 即tức 不bất 染nhiễm 而nhi 染nhiễm 也dã 二nhị 即tức 染nhiễm 常thường 淨tịnh )# 。

雖tuy 有hữu 染nhiễm 心tâm 而nhi 常thường 恆hằng 不bất 變biến 。

(# 釋thích 緣duyên 起khởi 甚thậm 深thâm 義nghĩa 即tức 染nhiễm 而nhi 不bất 染nhiễm 也dã 三tam 結kết 成thành 難nan 測trắc )# 。

是thị 故cố 此thử 義nghĩa 。 唯duy 佛Phật 能năng 知tri 。

(# 勝thắng 鬘man 經Kinh 云vân 自tự 性tánh 清thanh 淨tịnh 心tâm 。 難nan 可khả 了liễu 知tri 。 彼bỉ 心tâm 為vị 煩phiền 惱não 所sở 染nhiễm 。 亦diệc 難nan 可khả 了liễu 知tri 。 乃nãi 至chí 結kết 云vân 唯duy 佛Phật 能năng 知tri 。 棱# 伽già 經kinh 中trung 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 故cố 彼bỉ 經Kinh 云vân 如Như 來Lai 藏tạng 是thị 。 清thanh 淨tịnh 相tương/tướng 客khách 塵trần 煩phiền 惱não 。 垢cấu 染nhiễm 不bất 淨tịnh 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 下hạ 結kết 云vân 我ngã 今kim 與dữ 汝nhữ 。 及cập 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 甚thậm 深thâm 智trí 者giả 能năng 了liễu 分phân 別biệt 也dã 二nhị 廣quảng 顯hiển 緣duyên 起khởi 差sai 別biệt 。 二nhị 一nhất 顯hiển 前tiền 緣duyên 起khởi 體thể 相tướng 三tam 一nhất 顯hiển 上thượng 不bất 變biến 之chi 義nghĩa )# 。

所sở 謂vị 心tâm 性tánh 常thường 無vô 念niệm 故cố 名danh 為vi 不bất 變biến 。

(# 雖tuy 舉cử 體thể 動động 而nhi 本bổn 來lai 靜tĩnh 故cố 云vân 常thường 無vô 念niệm 顯hiển 上thượng 緣duyên 起khởi 因nhân 體thể 也dã 二nhị 顯hiển 上thượng 無vô 明minh 緣duyên 起khởi 之chi 由do )# 。

以dĩ 不bất 達đạt 一Nhất 法Pháp 界Giới 故cố 。 心tâm 不bất 相tương 應ứng 。 忽hốt 然nhiên 念niệm 起khởi 。 名danh 為vi 無vô 明minh 。

(# 此thử 顯hiển 根căn 本bổn 無vô 明minh 最tối 極cực 微vi 細tế 未vị 有hữu 能năng 所sở 王vương 數số 差sai 別biệt 即tức 心tâm 之chi 惑hoặc 故cố 云vân 不bất 相tương 應ứng 非phi 同đồng 心tâm 王vương 心tâm 數số 相tương 應ứng 唯duy 此thử 無vô 明minh 為vi 染nhiễm 法pháp 之chi 源nguyên 最tối 極cực 微vi 細tế 更cánh 無vô 染nhiễm 法pháp 能năng 為vi 此thử 本bổn 故cố 云vân 忽hốt 然nhiên 念niệm 起khởi 也dã 如như 纓anh 珞lạc 本bổn 業nghiệp 經Kinh 云vân 四tứ 住trụ 地địa 前tiền 始thỉ 無vô 法pháp 起khởi 故cố 名danh 無vô 始thỉ 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 是thị 則tắc 明minh 其kỳ 無vô 明minh 之chi 前tiền 無vô 別biệt 有hữu 法pháp 為vi 始thỉ 集tập 之chi 本bổn 故cố 云vân 無vô 始thỉ 即tức 是thị 此thử 論luận 忽hốt 然nhiên 義nghĩa 也dã 此thử 約ước 麤thô 細tế 相tương 依y 之chi 門môn 說thuyết 為vi 無vô 前tiền 亦diệc 言ngôn 忽hốt 然nhiên 不bất 約ước 時thời 節tiết 以dĩ 說thuyết 忽hốt 然nhiên 也dã 三tam 顯hiển 上thượng 緣duyên 起khởi 之chi 相tướng 謂vị 有hữu 其kỳ 染nhiễm 心tâm 之chi 句cú 也dã 三tam 一nhất 標tiêu )# 。

染nhiễm 心tâm 者giả 有hữu 六lục 種chủng 。

(# 二nhị 徵trưng )# 。

云vân 何hà 為vi 六lục 。

(# 六lục 中trung 各các 二nhị 初sơ 障chướng 後hậu 治trị 三tam 釋thích 然nhiên 此thử 六lục 染nhiễm 逆nghịch 次thứ 配phối 六lục 麤thô 中trung 前tiền 四tứ 及cập 後hậu 三tam 細tế 由do 此thử 第đệ 一nhất 合hợp 彼bỉ 麤thô 中trung 三tam 四tứ 故cố 旦đán 六lục 也dã 便tiện 借tá 彼bỉ 名danh 以dĩ 科khoa 此thử 六lục 一nhất 執chấp 取thủ 計kế 名danh 字tự 相tương/tướng )# 。

一nhất 者giả 執chấp 相tướng 應ưng 染nhiễm 。

(# 是thị 六lục 麤thô 中trung 第đệ 三tam 第đệ 四tứ 。 相tương/tướng 也dã 亦diệc 是thị 上thượng 意ý 識thức 見kiến 愛ái 煩phiền 惱não 所sở 增tăng 長trưởng 義nghĩa 亦diệc 是thị 上thượng 四tứ 相tương/tướng 中trung 麤thô 分phân 別biệt 執chấp 著trước 相tương/tướng 也dã 但đãn 麤thô 心tâm 外ngoại 執chấp 與dữ 境cảnh 相tướng 應ưng 汗hãn 其kỳ 淨tịnh 行hạnh 故cố 云vân 染nhiễm 也dã )# 。

依y 二Nhị 乘Thừa 解giải 脫thoát 。

(# 至chí 無Vô 學Học 位vị 見kiến 修tu 煩phiền 惱não 究cứu 竟cánh 離ly 也dã )# 。

及cập 信tín 相tương 應ứng 地địa 遠viễn 離ly 故cố 。

(# 十thập 解giải 已dĩ 去khứ 信tín 根căn 成thành 就tựu 。 無vô 有hữu 退thoái 失thất 。 名danh 信tín 相tương 應ứng 故cố 地địa 論luận 云vân 地địa 前tiền 摠tổng 名danh 信tín 行hành 地địa 菩Bồ 薩Tát 無vô 著trước 論luận 中trung 亦diệc 同đồng 此thử 說thuyết 也dã 此thử 菩Bồ 薩Tát 得đắc 人nhân 空không 見kiến 修tu 煩phiền 惱não 不bất 得đắc 現hiện 行hành 故cố 云vân 遠viễn 離ly 非phi 約ước 隨tùy 眠miên 以dĩ 留lưu 惑hoặc 故cố 故cố 攝nhiếp 論luận 云vân 若nhược 不bất 斷đoạn 上thượng 心tâm 則tắc 不bất 異dị 凡phàm 夫phu 若nhược 不bất 留lưu 惑hoặc 種chủng 子tử 則tắc 不bất 異dị 二Nhị 乘Thừa 又hựu 二nhị 意ý 留lưu 惑hoặc 為vi 自tự 他tha 也dã 此thử 約ước 終chung 教giáo 說thuyết 若nhược 約ước 始thỉ 教giáo 初Sơ 地Địa 已dĩ 上thượng 方phương 說thuyết 留lưu 惑hoặc 如như 餘dư 論luận 說thuyết 今kim 此thử 菩Bồ 薩Tát 。 非phi 直trực 斷đoạn 四tứ 住trụ 人nhân 執chấp 亦diệc 分phần/phân 斷đoạn 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 故cố 此thử 論luận 下hạ 云vân 不bất 了liễu 一nhất 法Pháp 界Giới 。 義nghĩa 者giả 從tùng 信tín 相tương 應ứng 地địa 觀quán 察sát 學học 斷đoạn 故cố ○# 今kim 但đãn 為vi 顯hiển 人nhân 我ngã 麤thô 執chấp 故cố 不bất 論luận 彼bỉ 也dã 二nhị 相tương 續tục 相tương/tướng )# 。

二nhị 者giả 不bất 斷đoạn 相tương 應ứng 染nhiễm 。

(# 六lục 麤thô 中trung 第đệ 一nhất 也dã 從tùng 此thử 至chí 六lục 又hựu 逆nghịch 配phối 前tiền 五ngũ 意ý 中trung 此thử 當đương 第đệ 五ngũ 但đãn 執chấp 法pháp 續tục 生sanh 生sanh 起khởi 不bất 斷đoạn 即tức 是thị 相tương 續tục 義nghĩa 也dã )# 。

依y 信tín 相tương 應ứng 地địa 修tu 學học 方phương 便tiện 漸tiệm 漸tiệm 能năng 捨xả 得đắc 淨tịnh 心tâm 地địa 究cứu 竟cánh 離ly 故cố 。

(# 十thập 解giải 已dĩ 去khứ 修tu 唯duy 識thức 觀quán 尋tầm 伺tứ 方phương 便tiện 乃nãi 至chí 初Sơ 地Địa 。 證chứng 三tam 無vô 性tánh 徧biến 滿mãn 真Chân 如Như 法pháp 執chấp 分phân 別biệt 不bất 得đắc 現hiện 行hành ○# 三tam 智trí 相tương/tướng )# 。

三tam 者giả 分phân 別biệt 智trí 相tương 應ứng 染nhiễm 。

(# 六lục 中trung 第đệ 一nhất 五ngũ 中trung 第đệ 四tứ 以dĩ 能năng 分phân 別biệt 世thế 出xuất 世thế 諸chư 法pháp 染nhiễm 淨tịnh 故cố 云vân 智trí 也dã 是thị 法pháp 執chấp 修tu 惑hoặc )# 。

依y 具cụ 戒giới 地địa 漸tiệm 離ly 乃nãi 至chí 無vô 相tướng 方phương 便tiện 地địa 究cứu 竟cánh 離ly 故cố 。

(# 七thất 地địa 已dĩ 還hoàn 有hữu 出xuất 入nhập 觀quán 異dị 故cố 於ư 境cảnh 界giới 有hữu 微vi 細tế 分phân 別biệt 然nhiên 地địa 地địa 分phần/phân 除trừ 故cố 云vân 漸tiệm 離ly 八bát 地địa 已dĩ 去khứ 無vô 出xuất 觀quán 緣duyên 境cảnh 故cố 於ư 七thất 地địa 盡tận 此thử 惑hoặc 也dã 故cố 云vân 無vô 相tướng 方phương 便tiện 地địa 究cứu 竟cánh 離ly 也dã 以dĩ 二nhị 地địa 三Tam 聚Tụ 戒Giới 具cụ 故cố 云vân 具cụ 戒giới 地địa 以dĩ 七thất 地địa 前tiền 無vô 相tướng 觀quán 有hữu 加gia 行hành 方phương 便tiện 有hữu 功công 用dụng 故cố 云vân 無vô 相tướng 方phương 便tiện 地địa 以dĩ 八bát 地địa 已dĩ 上thượng 無vô 相tướng 無vô 方phương 便tiện 功công 用dụng 故cố ○# 四tứ 境cảnh 界giới 相tương/tướng )# 。

四tứ 者giả 現hiện 色sắc 不bất 相tương 應ứng 染nhiễm 。

(# 三tam 細tế 五ngũ 意ý 中trung 皆giai 當đương 第đệ 三tam 此thử 即tức 依y 根căn 本bổn 無vô 明minh 動động 彼bỉ 淨tịnh 心tâm 令linh 現hiện 境cảnh 界giới 也dã )# 。

依y 色sắc 自tự 在tại 地địa 能năng 離ly 故cố 。

(# 以dĩ 八bát 地địa 中trung 得đắc 三tam 種chủng 世thế 間gian 自tự 在tại 色sắc 性tánh 隨tùy 心tâm 無vô 有hữu 隔cách 礙ngại 故cố 云vân 色sắc 自tự 在tại 地địa 能năng 離ly 也dã 以dĩ 色sắc 不bất 自tự 在tại 位vị 現hiện 識thức 不bất 亡vong 故cố 此thử 位vị 中trung 遣khiển 彼bỉ 相tương/tướng 也dã ○# 五ngũ 能năng 見kiến 相tương/tướng )# 。

五ngũ 者giả 能năng 見kiến 心tâm 不bất 相tương 應ứng 染nhiễm 。

(# 三tam 中trung 五ngũ 中trung 皆giai 當đương 第đệ 二nhị 以dĩ 根căn 本bổn 無vô 明minh 動động 令linh 能năng 見kiến 上thượng 文văn 云vân 依y 於ư 動động 心tâm 成thành 能năng 見kiến 故cố )# 。

依y 心tâm 自tự 在tại 地địa 能năng 離ly 故cố 。

(# 以dĩ 九cửu 地địa 中trung 善thiện 知tri 眾chúng 生sanh 心tâm 。 行hành 十thập 種chủng 稠trù 林lâm 故cố 云vân 心tâm 自tự 在tại 此thử 於ư 他tha 心tâm 得đắc 自tự 在tại 。 又hựu 以dĩ 自tự 得đắc 四tứ 十thập 無Vô 礙Ngại 智Trí 出xuất 華hoa 嚴nghiêm 經kinh 有hữu 礙ngại 能năng 緣duyên 永vĩnh 不bất 得đắc 起khởi ○# 六lục 業nghiệp 相tương/tướng )# 。

六lục 者giả 根căn 本bổn 業nghiệp 不bất 相tương 應ứng 染nhiễm 。

(# 三tam 中trung 五ngũ 中trung 皆giai 當đương 第đệ 一nhất 以dĩ 無vô 明minh 力lực 不bất 覺giác 心tâm 動động 故cố )# 。

依y 菩Bồ 薩Tát 盡tận 地địa 得đắc 入nhập 如Như 來Lai 。 地địa 能năng 離ly 故cố 。

(# 十Thập 地Địa 終chung 心tâm 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 無vô 垢cấu 地địa 中trung 微vi 細tế 習tập 氣khí 心tâm 念niệm 都đô 盡tận 故cố 上thượng 文văn 云vân 得đắc 見kiến 心tâm 性tánh 心tâm 則tắc 常thường 住trụ 故cố 二nhị 更cánh 重trọng/trùng 料liệu 揀giản 三tam 一nhất 辨biện 上thượng 無vô 明minh 約ước 治trị 料liệu 揀giản )# 。

不bất 了liễu 一nhất 法Pháp 界Giới 義nghĩa 者giả 。

(# 標tiêu 也dã )# 。

從tùng 信tín 相tương 應ứng 地địa 觀quán 察sát 學học 斷đoạn 入nhập 淨tịnh 心tâm 地địa 隨tùy 分phần/phân 得đắc 離ly 乃nãi 至chí 如Như 來Lai 地địa 。 能năng 究cứu 竟cánh 離ly 故cố 。

(# 初sơ 麤thô 者giả 至chí 初Sơ 地Địa 離ly 後hậu 細tế 者giả 至chí 佛Phật 地địa 盡tận 故cố 也dã 此thử 即tức 是thị 上thượng 染nhiễm 心tâm 所sở 依y 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 能năng 染nhiễm 真Chân 如Như 成thành 染nhiễm 心tâm 故cố 上thượng 文văn 云vân 破phá 和hòa 合hợp 識thức 者giả 滅diệt 無vô 明minh 故cố 滅diệt 相tương 續tục 心tâm 者giả 斷đoạn 染nhiễm 心tâm 故cố 今kim 無vô 明minh 與dữ 染nhiễm 心tâm 雖tuy 說thuyết 有hữu 前tiền 後hậu 然nhiên 治trị 滅diệt 並tịnh 一nhất 時thời 也dã 二nhị 釋thích 上thượng 相tương 應ứng 不bất 相tương 應ứng 義nghĩa )# 。

言ngôn 相tương 應ứng 義nghĩa 者giả 。

(# 六lục 染nhiễm 中trung 前tiền 三tam 是thị 相tương 應ứng 此thử 有hữu 二nhị 釋thích 一nhất 約ước 王vương 數số 釋thích 此thử 三tam 種chủng 皆giai 是thị 麤thô 心tâm 故cố 二nhị 約ước 心tâm 境cảnh 釋thích 以dĩ 此thử 三tam 種chủng 依y 境cảnh 生sanh 故cố )# 。

謂vị 心tâm 念niệm 法pháp 異dị 。

(# 心tâm 謂vị 心tâm 王vương 念niệm 法pháp 謂vị 心tâm 所sở 王vương 數số 不bất 同đồng 故cố 云vân 異dị 也dã 迦ca 旃chiên 延diên 論luận 中trung 名danh 為vi 心tâm 及cập 心tâm 所sở 念niệm 法Pháp 。 故cố 又hựu 心tâm 念niệm 謂vị 能năng 緣duyên 心tâm 法pháp 謂vị 所sở 緣duyên 境cảnh 異dị 謂vị 心tâm 境cảnh 不bất 同đồng )# 。

依y 染nhiễm 淨tịnh 差sai 別biệt 。

(# 是thị 所sở 依y 分phân 別biệt 境cảnh )# 。

而nhi 知tri 相tương/tướng 緣duyên 相tương/tướng 同đồng 故cố 。

(# 若nhược 心tâm 王vương 知tri 染nhiễm 心tâm 法pháp 亦diệc 同đồng 心tâm 王vương 緣duyên 淨tịnh 心tâm 法pháp 亦diệc 同đồng 知tri 相tương/tướng 即tức 能năng 知tri 同đồng 緣duyên 相tương/tướng 即tức 所sở 緣duyên 同đồng 又hựu 於ư 染nhiễm 境cảnh 作tác 染nhiễm 解giải 於ư 淨tịnh 境cảnh 作tác 淨tịnh 解giải 故cố 云vân 同đồng 也dã )# 。

不bất 相tương 應ứng 義nghĩa 者giả 。

(# 六lục 染nhiễm 中trung 後hậu 三tam 及cập 無vô 明minh 皆giai 名danh 不bất 相tương 應ứng 。 心tâm 亦diệc 二nhị 釋thích 一nhất 約ước 王vương 數số )# 。

謂vị 即tức 心tâm 不bất 覺giác 常thường 無vô 別biệt 異dị 。

(# 此thử 顯hiển 根căn 本bổn 無vô 明minh 動động 彼bỉ 靜tĩnh 心tâm 之chi 體thể 即tức 此thử 動động 心tâm 是thị 不bất 覺giác 相tương/tướng 更cánh 無vô 王vương 數số 之chi 別biệt 故cố 云vân 即tức 心tâm 不bất 覺giác 常thường 無vô 別biệt 異dị 此thử 翻phiên 前tiền 心tâm 念niệm 法pháp 異dị 也dã )# 。

不bất 同đồng 知tri 相tương/tướng 緣duyên 相tương/tướng 故cố 。

(# 既ký 無vô 王vương 數số 之chi 別biệt 何hà 有hữu 同đồng 知tri 同đồng 緣duyên 翻phiên 前tiền 可khả 見kiến 以dĩ 此thử 三tam 種chủng 依y 不bất 覺giác 起khởi 不bất 異dị 不bất 覺giác 故cố 云vân 即tức 也dã 上thượng 文văn 云vân 依y 不bất 覺giác 故cố 生sanh 三tam 種chủng 相tương/tướng 與dữ 彼bỉ 不bất 覺giác 不bất 相tương 捨xả 離ly 。 者giả 是thị 此thử 即tức 心tâm 之chi 不bất 覺giác 故cố 云vân 不bất 離ly 非phi 是thị 相tương 應ứng 而nhi 不bất 離ly 也dã 下hạ 文văn 亦diệc 云vân 無vô 明minh 滅diệt 故cố 。 不bất 相tương 應ứng 心tâm 滅diệt 二nhị 亦diệc 約ước 心tâm 境cảnh 釋thích 中trung 言ngôn 即tức 心tâm 不bất 覺giác 等đẳng 者giả 謂vị 此thử 無vô 明minh 。 即tức 此thử 染nhiễm 心tâm 而nhi 無vô 別biệt 體thể 不bất 約ước 與dữ 外ngoại 境cảnh 相tướng 應ưng 方phương 為vi 此thử 不bất 覺giác 但đãn 在tại 本bổn 心tâm 之chi 上thượng 故cố 云vân 即tức 心tâm 等đẳng 也dã 不bất 同đồng 知tri 相tương/tướng 等đẳng 者giả 揀giản 前tiền 相tương 應ứng 也dã 此thử 不bất 相tương 應ứng 心tâm 既ký 是thị 棃lê 耶da 識thức 於ư 中trung 不bất 分phân 王vương 數số 義nghĩa 及cập 不bất 與dữ 外ngoại 境cảnh 相tướng 應ưng 義nghĩa 并tinh 有hữu 覺giác 不bất 覺giác 義nghĩa 等đẳng 並tịnh 與dữ 諸chư 論luận 相tương 違vi 和hòa 會hội 如như 別biệt 記ký 中trung 說thuyết 三tam 舉cử 上thượng 染nhiễm 心tâm 及cập 無vô 明minh 約ước 境cảnh 成thành 二nhị 礙ngại 義nghĩa 二nhị ○# 一nhất 標tiêu 立lập 初sơ 惑hoặc 障chướng 後hậu 智trí 障chướng )# 。

又hựu 染nhiễm 心tâm 義nghĩa 者giả 名danh 為vi 煩phiền 惱não 礙ngại 。

(# 六lục 染nhiễm 心tâm 也dã )# 。

能năng 障chướng 真Chân 如Như 根căn 本bổn 智trí 故cố 。

(# 顯hiển 其kỳ 礙ngại 義nghĩa 謂vị 照chiếu 寂tịch 妙diệu 慧tuệ 如như 理lý 之chi 智trí 名danh 根căn 本bổn 智trí 即tức 上thượng 文văn 智trí 淨tịnh 相tương/tướng 也dã 染nhiễm 心tâm 喧huyên 動động 違vi 此thử 寂tịch 靜tĩnh 故cố 名danh 染nhiễm 心tâm 為vi 煩phiền 惱não 礙ngại 以dĩ 煩phiền 惱não 動động 故cố 今kim 此thử 且thả 依y 本bổn 末mạt 相tương 依y 門môn 以dĩ 無vô 明minh 所sở 起khởi 。 染nhiễm 心tâm 為vi 煩phiền 惱não 礙ngại 能năng 起khởi 染nhiễm 心tâm 之chi 無vô 明minh 名danh 為vi 智trí 礙ngại 不bất 約ước 人nhân 法pháp 二nhị 執chấp 以dĩ 明minh 二nhị 礙ngại )# 。

無vô 明minh 義nghĩa 者giả 名danh 為vi 智trí 礙ngại 。

(# 根căn 本bổn 無vô 明minh )# 。

能năng 障chướng 世thế 間gian 自tự 然nhiên 業nghiệp 智trí 故cố 。

(# 顯hiển 其kỳ 礙ngại 義nghĩa 謂vị 後hậu 得đắc 如như 量lượng 智trí 即tức 上thượng 不bất 思tư 議nghị 業nghiệp 。 用dụng 以dĩ 無vô 明minh 昏hôn 迷mê 無vô 所sở 分phân 別biệt 。 違vi 此thử 智trí 用dụng 名danh 為vi 智trí 礙ngại 從tùng 所sở 障chướng 得đắc 名danh 此thử 明minh 聖thánh 智trí 用dụng 如như 月nguyệt 煩phiền 應ưng 於ư 水thủy 無vô 心tâm 不bất 同đồng 外ngoại 道đạo 自tự 然nhiên △# 二nhị 重trọng/trùng 釋thích 二nhị ○# 一nhất 釋thích 煩phiền 惱não 礙ngại )# 。

此thử 義nghĩa 云vân 何hà 。

(# 先tiên 問vấn 云vân 既ký 此thử 無vô 明minh 動động 靜tĩnh 心tâm 體thể 成thành 於ư 染nhiễm 心tâm 則tắc 無vô 明minh 是thị 細tế 應ưng 障chướng 理lý 智trí 染nhiễm 心tâm 是thị 麤thô 應ưng 障chướng 量lượng 智trí 何hà 以dĩ 不bất 然nhiên )# 。

以dĩ 依y 染nhiễm 心tâm 能năng 見kiến 能năng 現hiện 。

(# 獨độc 約ước 後hậu 三tam 細tế 前tiền 二nhị 染nhiễm )# 。

妄vọng 取thủ 境cảnh 界giới 。

(# 通thông 攝nhiếp 前tiền 三tam 染nhiễm 心tâm 以dĩ 同đồng 依y 境cảnh 起khởi 故cố )# 。

違vi 平bình 等đẳng 性tánh 故cố 。

(# 釋thích 成thành 礙ngại 義nghĩa 以dĩ 此thử 染nhiễm 心tâm 能năng 所sở 差sai 別biệt 乖quai 根căn 本bổn 智trí 能năng 所sở 平bình 等đẳng 所sở 以dĩ 障chướng 於ư 理lý 智trí ○# 二nhị 釋thích 智trí 礙ngại )# 。

以dĩ 一nhất 切thiết 法pháp 。 常thường 靜tĩnh 無vô 有hữu 起khởi 相tương/tướng 。

(# 舉cử 無vô 明minh 所sở 迷mê 法pháp 性tánh )# 。

無vô 明minh 不bất 覺giác 妄vọng 與dữ 法pháp 違vi 故cố 。

(# 正chánh 顯hiển 無vô 明minh 迷mê 前tiền 法pháp 性tánh 以dĩ 不bất 了liễu 如như 法Pháp 寂tịch 靜tĩnh 妄vọng 有hữu 起khởi 滅diệt 與dữ 法pháp 乖quai 違vi 故cố 也dã )# 。

不bất 能năng 得đắc 隨tùy 順thuận 世thế 間gian 。 一nhất 切thiết 境cảnh 界giới 。 種chủng 種chủng 知tri 故cố 。

(# 正chánh 釋thích 障chướng 如như 量lượng 智trí 義nghĩa 也dã 三tam 釋thích 上thượng 生sanh 滅diệt 之chi 相tướng 。 三tam ○# 一nhất 牒điệp 前tiền 標tiêu 數số )# 。

復phục 次thứ 分phân 別biệt 生sanh 滅diệt 相tương/tướng 者giả 。

(# 牒điệp 前tiền )# 。

有hữu 二nhị 種chủng 。

(# 標tiêu 數số ○# 二nhị 徵trưng 列liệt 略lược 顯hiển )# 。

云vân 何hà 為vi 二nhị 。

(# 徵trưng 也dã )# 。

一nhất 者giả 麤thô 與dữ 心tâm 相tương 應ứng 故cố 。

(# 六lục 染nhiễm 中trung 前tiền 三tam 染nhiễm 是thị 心tâm 相tương 應ứng 其kỳ 相tương/tướng 麤thô 顯hiển 經kinh 中trung 說thuyết 為vi 相tương 生sanh 滅diệt )# 。

二nhị 者giả 細tế 與dữ 心tâm 不bất 相tương 應ứng 故cố 。

(# 後hậu 三tam 染nhiễm 是thị 心tâm 不bất 相tương 應ứng 。 以dĩ 無vô 心tâm 法pháp 麤thô 顯hiển 之chi 相tướng 其kỳ 體thể 微vi 細tế 經kinh 中trung 說thuyết 為vi 流lưu 注chú 生sanh 滅diệt 。 △# 三tam 廣quảng 釋thích 其kỳ 相tương/tướng 二nhị ○# 一nhất 約ước 人nhân 對đối 顯hiển )# 。

又hựu 麤thô 中trung 之chi 麤thô 。

(# 前tiền 二nhị 染nhiễm 心tâm 俱câu 名danh 為vi 麤thô 於ư 中trung 初sơ 執chấp 相tướng 應ưng 染nhiễm 復phục 更cánh 為vi 麤thô )# 。

凡phàm 夫phu 境cảnh 界giới 。

(# 三tam 賢hiền 位vị 名danh 內nội 凡phàm 能năng 覺giác 此thử 染nhiễm 故cố )# 。

麤thô 中trung 之chi 細tế 。

(# 又hựu 於ư 二nhị 麤thô 染nhiễm 中trung 後hậu 二nhị 謂vị 不bất 斷đoạn 相tương 應ứng 染nhiễm 及cập 分phân 別biệt 智trí 相tương 應ứng 染nhiễm 是thị 麤thô 中trung 稍sảo 細tế )# 。

及cập 細tế 中trung 之chi 麤thô 。

(# 後hậu 三tam 染nhiễm 心tâm 俱câu 名danh 為vi 細tế 於ư 中trung 前tiền 二nhị 謂vị 能năng 見kiến 能năng 現hiện 是thị 也dã 同đồng 是thị 不bất 相tương 應ứng 故cố 。 名danh 為vi 細tế 形hình 後hậu 根căn 本bổn 業nghiệp 識thức 故cố 復phục 云vân 麤thô )# 。

菩Bồ 薩Tát 境cảnh 界giới 。

(# 十Thập 地Địa 已dĩ 還hoàn 菩Bồ 薩Tát 所sở 。 知tri 境cảnh 也dã )# 。

細tế 中trung 之chi 細tế 。 是thị 佛Phật 境cảnh 界giới 。

(# 根căn 本bổn 業nghiệp 不bất 相tương 應ứng 染nhiễm 能năng 所sở 未vị 分phần/phân 行hành 相tương/tướng 極cực 細tế 故cố 唯duy 佛Phật 了liễu △# 二nhị 辨biện 相tương/tướng 所sở 依y 二nhị ○# 一nhất 順thuận 辨biện 生sanh 緣duyên 初sơ 明minh 通thông 緣duyên 後hậu 顯hiển 別biệt 因nhân )# 。

此thử 二nhị 種chủng 生sanh 滅diệt 依y 於ư 無vô 明minh 熏huân 習tập 而nhi 有hữu 。

(# 通thông 而nhi 言ngôn 之chi 麤thô 細tế 二nhị 識thức 皆giai 依y 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 而nhi 起khởi 以dĩ 根căn 本bổn 無vô 明minh 動động 起khởi 三tam 細tế 依y 此thử 三tam 細tế 轉chuyển 起khởi 麤thô 心tâm 故cố 以dĩ 無vô 明minh 通thông 為vi 其kỳ 本bổn )# 。

所sở 謂vị 依y 因nhân 依y 緣duyên 依y 因nhân 者giả 不bất 覺giác 義nghĩa 故cố 依y 緣duyên 者giả 妄vọng 作tác 境cảnh 界giới 義nghĩa 故cố 。

(# 若nhược 別biệt 而nhi 言ngôn 之chi 依y 無vô 明minh 因nhân 生sanh 三tam 細tế 不bất 相tương 纔tài 心tâm 依y 境cảnh 界giới 緣duyên 生sanh 六lục 麤thô 相tương 應ứng 心tâm 故cố 也dã 此thử 中trung 文văn 少thiểu 若nhược 具cụ 說thuyết 之chi 各các 有hữu 二nhị 因nhân 如như 棱# 伽già 云vân 大đại 慧tuệ 不bất 思tư 議nghị 熏huân 不bất 思tư 議nghị 變biến 是thị 現hiện 識thức 因nhân 取thủ 種chủng 種chủng 塵trần 及cập 無vô 始thỉ 妄vọng 想tưởng 。 熏huân 是thị 分phân 別biệt 事sự 識thức 因nhân 順thuận 云vân 不bất 思tư 議nghị 熏huân 者giả 謂vị 無vô 明minh 能năng 熏huân 真Chân 如Như 不bất 可khả 熏huân 處xứ 而nhi 能năng 熏huân 故cố 名danh 不bất 思tư 議nghị 。 熏huân 又hựu 熏huân 則tắc 不bất 熏huân 不bất 熏huân 之chi 熏huân 名danh 不bất 思tư 議nghị 。 熏huân 不bất 思tư 議nghị 變biến 者giả 謂vị 真Chân 如Như 心tâm 受thọ 無vô 明minh 熏huân 不bất 可khả 變biến 異dị 而nhi 變biến 異dị 故cố 云vân 不bất 思tư 議nghị 變biến 又hựu 變biến 即tức 不bất 變biến 不bất 變biến 之chi 變biến 名danh 不bất 思tư 議nghị 。 變biến 勝thắng 鬘man 中trung 不bất 染nhiễm 而nhi 染nhiễm 染nhiễm 而nhi 不bất 染nhiễm 難nan 可khả 了liễu 知tri 。 者giả 謂vị 此thử 不bất 思tư 議nghị 也dã 然nhiên 此thử 熏huân 變biến 甚thậm 微vi 且thả 隱ẩn 故cố 所sở 起khởi 現hiện 識thức 行hành 相tương/tướng 微vi 細tế 於ư 中trung 亦diệc 有hữu 。 轉chuyển 識thức 業nghiệp 識thức 舉cử 麤thô 顯hiển 細tế 故cố 但đãn 名danh 現hiện 識thức 即tức 是thị 此thử 不bất 相tương 應ứng 心tâm 也dã 取thủ 種chủng 種chủng 塵trần 者giả 即tức 是thị 現hiện 識thức 所sở 現hiện 種chủng 種chủng 。 境cảnh 界giới 還hoàn 能năng 動động 彼bỉ 心tâm 海hải 起khởi 諸chư 事sự 識thức 之chi 浪lãng 故cố 也dã 無vô 始thỉ 妄vọng 想tưởng 。 熏huân 者giả 即tức 彼bỉ 和hòa 合hợp 心tâm 海hải 之chi 中trung 妄vọng 念niệm 習tập 氣khí 無vô 始thỉ 已dĩ 來lai 。 熏huân 習tập 不bất 斷đoạn 未vị 曾tằng 離ly 念niệm 故cố 此thử 塵trần 及cập 念niệm 熏huân 動động 心tâm 海hải 種chủng 種chủng 識thức 生sanh 以dĩ 妄vọng 念niệm 及cập 塵trần 麤thô 而nhi 且thả 顯hiển 故cố 所sở 起khởi 分phân 別biệt 事sự 識thức 行hành 相tương/tướng 麤thô 顯hiển 成thành 相tương 應ứng 心tâm 也dã 經kinh 中trung 欲dục 明minh 現hiện 識thức 依y 不bất 思tư 議nghị 熏huân 故cố 得đắc 生sanh 依y 不bất 思tư 議nghị 變biến 故cố 得đắc 住trụ 事sự 識thức 依y 境cảnh 界giới 故cố 得đắc 生sanh 依y 心tâm 海hải 故cố 得đắc 住trụ 今kim 此thử 論luận 中trung 但đãn 說thuyết 生sanh 緣duyên 不bất 論luận 依y 住trụ 是thị 故cố 於ư 細tế 中trung 唯duy 說thuyết 無vô 明minh 熏huân 麤thô 中trung 單đơn 舉cử 境cảnh 界giới 緣duyên 也dã △# 二nhị 逆nghịch 論luận 滅diệt 義nghĩa 二nhị ○# 一nhất 正chánh 辨biện )# 。

若nhược 因nhân 滅diệt 則tắc 緣duyên 滅diệt 。

(# 得đắc 對đối 治trị 無vô 明minh 滅diệt 時thời 無vô 明minh 所sở 起khởi 。 現hiện 識thức 境cảnh 界giới 亦diệc 隨tùy 滅diệt 此thử 通thông 明minh 滅diệt 也dã 下hạ 別biệt 顯hiển 滅diệt 云vân )# 。

因nhân 滅diệt 故cố 不bất 相tương 應ứng 心tâm 滅diệt 。

(# 以dĩ 三tam 細tế 親thân 依y 無vô 明minh 因nhân 生sanh 故cố 無vô 明minh 滅diệt 時thời 亦diệc 隨tùy 滅diệt 也dã )# 。

緣duyên 滅diệt 故cố 相tương 應ứng 心tâm 滅diệt 。

(# 以dĩ 三tam 麤thô 染nhiễm 親thân 依y 境cảnh 界giới 緣duyên 生sanh 故cố 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 亦diệc 隨tùy 滅diệt 也dã 此thử 依y 始thỉ 終chung 起khởi 盡tận 道Đạo 理lý 以dĩ 明minh 二nhị 種chủng 生sanh 滅diệt 之chi 義nghĩa 非phi 約ước 剎sát 那na 生sanh 滅diệt 。 義nghĩa 也dã △# 二nhị 釋thích 疑nghi 二nhị ○# 一nhất 問vấn )# 。

問vấn 曰viết 若nhược 心tâm 滅diệt 者giả 。 云vân 何hà 相tương 續tục 。

(# 若nhược 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 心tâm 體thể 亦diệc 滅diệt 者giả 無vô 明minh 三tam 細tế 既ký 其kỳ 未vị 盡tận 心tâm 體thể 已dĩ 亡vong 更cánh 依y 何hà 法pháp 而nhi 得đắc 相tương 續tục 此thử 疑nghi 相tương 應ứng 心tâm 也dã )# 。

若nhược 相tương 續tục 者giả 云vân 何hà 說thuyết 究cứu 竟cánh 滅diệt 。

(# 若nhược 言ngôn 以dĩ 心tâm 體thể 不bất 滅diệt 令linh 無vô 明minh 相tướng 續tục 者giả 心tâm 體thể 既ký 其kỳ 不bất 滅diệt 無vô 明minh 則tắc 常thường 相tương 續tục 云vân 何hà 治trị 道đạo 得đắc 究cứu 竟cánh 滅diệt 此thử 疑nghi 不bất 相tương 應ứng 心tâm 荅# 中trung 雙song 荅# 此thử 二nhị 也dã △# 二nhị 荅# 三tam ○# 一nhất 法pháp )# 。

答đáp 曰viết 所sở 言ngôn 滅diệt 者giả 。 唯duy 心tâm 相tương/tướng 滅diệt 非phi 心tâm 體thể 滅diệt 。

(# 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 唯duy 心tâm 麤thô 相tương/tướng 滅diệt 非phi 心tâm 自tự 體thể 滅diệt 又hựu 以dĩ 無vô 明minh 滅diệt 時thời 唯duy 心tâm 細tế 相tương/tướng 滅diệt 亦diệc 非phi 心tâm 體thể 滅diệt 此thử 通thông 荅# 二nhị 問vấn 下hạ 喻dụ 合hợp 則tắc 別biệt 說thuyết ○# 二nhị 喻dụ )# 。

如như 風phong 依y 水thủy 而nhi 有hữu 動động 相tương/tướng 。

(# 喻dụ 無vô 明minh 風phong 依y 心tâm 體thể 水thủy 故cố 有hữu 動động 相tương/tướng 此thử 示thị 無vô 明minh 離ly 於ư 心tâm 體thể 不bất 能năng 自tự 現hiện 動động 相tương/tướng 也dã )# 。

若nhược 水thủy 滅diệt 者giả 則tắc 風phong 相tương/tướng 所sở 絕tuyệt 無vô 斷đoạn 依y 止chỉ 。

(# 此thử 示thị 若nhược 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 令linh 心tâm 體thể 亦diệc 滅diệt 者giả 則tắc 無vô 明minh 風phong 無vô 所sở 動động 故cố 業nghiệp 等đẳng 三tam 細tế 則tắc 應ưng 斷đoạn 絕tuyệt )# 。

以dĩ 水thủy 不bất 滅diệt 風phong 相tương/tướng 相tương 續tục 。

(# 以dĩ 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 心tâm 體thể 不bất 滅diệt 故cố 無vô 明minh 三tam 細tế 則tắc 得đắc 長trường/trưởng 相tương 續tục 良lương 以dĩ 無vô 明minh 滅diệt 故cố 。 境cảnh 界giới 滅diệt 非phi 以dĩ 境cảnh 界giới 滅diệt 故cố 。 無vô 明minh 滅diệt 由do 是thị 義nghĩa 故cố 。 境cảnh 界giới 滅diệt 時thời 無vô 明minh 動động 心tâm 三tam 細tế 相tương 續tục 此thử 荅# 初sơ 問vấn 相tương 應ứng 心tâm 滅diệt 義nghĩa )# 。

唯duy 風phong 滅diệt 故cố 動động 相tương 隨tùy 滅diệt 非phi 是thị 水thủy 滅diệt 。

(# 以dĩ 無vô 明minh 盡tận 時thời 業nghiệp 等đẳng 動động 相tương/tướng 亦diệc 隨tùy 之chi 滅diệt 非phi 靜tĩnh 心tâm 體thể 而nhi 亦diệc 滅diệt 也dã 此thử 荅# 後hậu 問vấn 不bất 相tương 應ứng 心tâm 滅diệt 義nghĩa 合hợp 中trung 次thứ 第đệ 合hợp 前tiền 二nhị 種chủng 心tâm 云vân ○# 三tam 合hợp )# 。

無vô 明minh 亦diệc 爾nhĩ 依y 心tâm 體thể 而nhi 動động 若nhược 心tâm 體thể 滅diệt 者giả 則tắc 眾chúng 生sanh 斷đoạn 絕tuyệt 無vô 所sở 依y 止chỉ 。 以dĩ 體thể 不bất 滅diệt 心tâm 得đắc 相tương 續tục 唯duy 癡si 滅diệt 故cố 心tâm 相tương 隨tùy 滅diệt 非phi 心tâm 智trí 滅diệt 。

(# 上thượng 文văn 以dĩ 對đối 不bất 覺giác 故cố 名danh 為vi 覺giác 。 則tắc 一nhất 識thức 有hữu 二nhị 義nghĩa 今kim 以dĩ 對đối 癡si 故cố 名danh 為vi 智trí 則tắc 一nhất 心tâm 有hữu 體thể 相tướng 不bất 覺giác 癡si 相tương/tướng 轉chuyển 滅diệt 成thành 於ư 始thỉ 覺giác 則tắc 本bổn 覺giác 不bất 滅diệt 其kỳ 始thỉ 覺giác 還hoàn 源nguyên 無vô 二nhị 無vô 別biệt 也dã )# 。

大Đại 乘Thừa 起Khởi 信Tín 論Luận 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 二nhị

音âm 釋thích

罣quái

(# 古cổ 畫họa 切thiết 〡# 礙ngại 也dã )# 。

翛#

(# 尸thi 祝chúc 切thiết 疾tật 也dã 音âm 叔thúc )# 。

鏁tỏa

(# 思tư 果quả 切thiết 鐵thiết 〡# 也dã )# 。

錯thác

(# 音âm 厝thố 安an 也dã )# 。

制chế

(# 音âm 制chế 斷đoạn 也dã )# 。

稠trù

(# 直trực 留lưu 切thiết 密mật 也dã )# 。

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.