大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 集Tập 解Giải
Quyển 8
梁Lương 寶Bảo 亮Lượng 等Đẳng 集Tập

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 集Tập 解Giải 卷quyển 第đệ 八bát 長trường 壽thọ 品phẩm 第đệ 四tứ 卷quyển 上thượng )#

合hợp 老lão 少thiếu 二nhị 人nhân 譬thí 。 多Đa 羅La 聚Tụ 落Lạc 迦Ca 葉Diếp 問vấn 。

長Trường 壽Thọ 品Phẩm 第đệ 四tứ

佛Phật 復phục 告cáo 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 汝nhữ 於ư 戒giới 律luật (# 至chí 我ngã 當đương 解giải 說thuyết 。 令linh 汝nhữ 心tâm 喜hỷ 。

案án 。 道đạo 生sanh 曰viết 。 欲dục 令linh 問vấn 長trường 壽thọ 因nhân 也dã 。 長trường 壽thọ 本bổn 是thị 入nhập 生sanh 死tử 。 濟tế 物vật 之chi 良lương 津tân 。 以dĩ 慈từ 心tâm 為vi 本bổn 矣hĩ 。 慈từ 之chi 為vi 濟tế 。 無vô 制chế 戒giới 律luật 。 令linh 不bất 作tác 諸chư 惡ác 。 然nhiên 使sử 行hành 善thiện 。 以dĩ 之chi 極cực 也dã 。 既ký 制chế 戒giới 律luật 。 有hữu 罪tội 必tất 治trị 。 即tức 事sự 如như 似tự 無vô 慈từ 。 謂vị 無vô 慈từ 者giả 。 非phi 從tùng 疑nghi 於ư 戒giới 律luật 。 乃nãi 是thị 厚hậu 詮thuyên 壽thọ 本bổn 。 不bất 可khả 不bất 問vấn 也dã 。 問vấn 於ư 壽thọ 本bổn 。 是thị 菩Bồ 薩Tát 事sự 理lý 。 非phi 聲Thanh 聞Văn 所sở 應ưng 妄vọng 豫dự 。 故cố 推thôi 之chi 焉yên 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 此thử 中trung 所sở 說thuyết 。 或hoặc 是thị 比Bỉ 丘Khâu 所sở 行hành 。 故cố 偏thiên 勸khuyến 云vân 。 汝nhữ 於ư 戒giới 律luật 。 若nhược 有hữu 所sở 疑nghi 。 乃nãi 至chí 莫mạc 謂vị 如Như 來Lai 唯duy 修tu 諸chư 法pháp 本bổn 。 性tánh 空không 寂tịch 者giả 也dã 。 佛Phật 初sơ 開khai 宗tông 。 明minh 施thí 是thị 壽thọ 因nhân 。 純thuần 陀đà 以dĩ 護hộ 法Pháp 為vi 因nhân 。 廣quảng 宗tông 中trung 。 以dĩ 三tam 修tu 為vi 因nhân 。 雖tuy 說thuyết 三tam 因nhân 。 未vị 盡tận 壽thọ 本bổn 。 今kim 先tiên 舉cử 戒giới 後hậu 舉cử 智trí 。 略lược 舉cử 始thỉ 終chung 。 明minh 一nhất 切thiết 萬vạn 行hạnh 。 皆giai 是thị 壽thọ 因nhân 。 開khai 其kỳ 問vấn 宗tông 。 故cố 此thử 先tiên 舉cử 戒giới 律luật 也dã 。 敬kính 遺di 記ký 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 前tiền 奪đoạt 因nhân 奪đoạt 果quả 。 釋thích 會hội 二nhị 教giáo 宗tông 致trí 。 略lược 舉cử 前tiền 來lai 。 舉cử 境cảnh 勸khuyến 問vấn 。 但đãn 所sở 舉cử 之chi 理lý 。 既ký 為vi 深thâm 玄huyền 。 二Nhị 乘Thừa 雖tuy 疑nghi 。 思tư 所sở 不bất 及cập 。 未vị 能năng 發phát 問vấn 。 佛Phật 知tri 其kỳ 不bất 能năng 。 所sở 以dĩ 重trọng/trùng 勸khuyến 問vấn 者giả 。 令linh 其kỳ 高cao 推thôi 有hữu 在tại 也dã 。 所sở 以dĩ 舉cử 戒giới 律luật 令linh 問vấn 者giả 。 戒giới 是thị 聲Thanh 聞Văn 要yếu 行hành 。 入nhập 道đạo 之chi 初sơ 基cơ 也dã 。 又hựu 一nhất 義nghĩa 。 聲Thanh 聞Văn 不bất 疑nghi 戒giới 不bất 趣thú 佛Phật 。 但đãn 疑nghi 戒giới 未vị 必tất 致trí 常thường 也dã 。 又hựu 一nhất 義nghĩa 。 假giả 使sử 能năng 致trí 常thường 果quả 。 未vị 知tri 此thử 戒giới 與dữ 昔tích 之chi 戒giới 。 云vân 何hà 為vi 別biệt 。 既ký 懷hoài 此thử 疑nghi 。 疑nghi 則tắc 應ưng 問vấn 也dã 。 法pháp 蓮liên 記ký 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 前tiền 品phẩm 舉cử 空không 不bất 空không 等đẳng 慧tuệ 境cảnh 。 以dĩ 勸khuyến 問vấn 。 今kim 舉cử 戒giới 律luật 萬vạn 行hạnh 之chi 因nhân 。 以dĩ 勸khuyến 問vấn 也dã 。 若nhược 因nhân 不bất 了liễu 者giả 。 果quả 亦diệc 不bất 究cứu 竟cánh 。 而nhi 因nhân 有hữu 戒giới 定định 慧tuệ 也dã 。 所sở 以dĩ 偏thiên 問vấn 戒giới 律luật 者giả 。 戒giới 是thị 聲Thanh 聞Văn 所sở 行hành 。 由do 律luật 儀nghi 戒giới 資tư 。 以dĩ 得đắc 定định 戒giới 得đắc 道Đạo 共cộng 戒giới 也dã 。 慧tuệ 朗lãng 述thuật 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 勸khuyến 比Bỉ 丘Khâu 問vấn 。 凡phàm 三tam 重trọng/trùng 也dã 。 前tiền 品phẩm 止chỉ 其kỳ 哀ai 歎thán 。 便tiện 勸khuyến 令linh 問vấn 。 因nhân 修tu 至chí 此thử 。 今kim 此thử 第đệ 二nhị 又hựu 勸khuyến 也dã 。 將tương 欲dục 廣quảng 開khai 常thường 旨chỉ 。 而nhi 戒giới 是thị 萬vạn 善thiện 之chi 本bổn 。 故cố 舉cử 戒giới 以dĩ 勸khuyến 問vấn 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 第đệ 四tứ 段đoạn 。 催thôi 眾chúng 令linh 問vấn 也dã 。 戒giới 是thị 聲Thanh 聞Văn 之chi 本bổn 。 所sở 以dĩ 舉cử 戒giới 而nhi 勸khuyến 問vấn 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 上thượng 舉cử 諸chư 法pháp 以dĩ 為vi 勸khuyến 。 恐khủng 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 憚đạn 常thường 理lý 之chi 深thâm 。 不bất 敢cảm 致trí 問vấn 。 今kim 指chỉ 復phục 舉cử 戒giới 。 是thị 常thường 所sở 行hành 事sự 。 約ước 就tựu 近cận 情tình 。 以dĩ 為vi 勸khuyến 也dã 。 明minh 駿tuấn 案án 。 前tiền 因nhân 受thọ 供cung 以dĩ 開khai 常thường 宗tông 。 唯duy 有hữu 純thuần 陀đà 。 利lợi 根căn 一nhất 聞văn 即tức 悟ngộ 。 設thiết 五ngũ 翻phiên 諮tư 難nạn/nan 。 以dĩ 辨biện 法Pháp 身thân 般Bát 若Nhã 解giải 脫thoát 。 即tức 得đắc 重trọng/trùng 顯hiển 久cửu 是thị 常thường 田điền 也dã 。 然nhiên 而nhi 常thường 旨chỉ 幽u 微vi 。 應ưng 須tu 廣quảng 辨biện 。 以dĩ 大đại 眾chúng 悲bi 深thâm 。 頓đốn 忘vong 諮tư 決quyết 。 頻tần 仍nhưng 哀ai 請thỉnh 。 爰viên 生sanh 傍bàng 論luận 。 是thị 以dĩ 放phóng 光quang 催thôi 供cung 。 重trọng/trùng 顯hiển 義nghĩa 宗tông 。 復phục 因nhân 純thuần 陀đà 詳tường 本bổn 迹tích 二nhị 旨chỉ 。 明minh 食thực 非phi 實thật 受thọ 。 滅diệt 豈khởi 真chân 亡vong 。 而nhi 純thuần 陀đà 去khứ 後hậu 。

時thời 眾chúng 默mặc 然nhiên 。 於ư 是thị 動động 地địa 駭hãi 情tình 。 復phục 與dữ 問vấn 首thủ 。 而nhi 哀ai 戀luyến 之chi 至chí 。 了liễu 無vô 諮tư 啟khải 。 唯duy 深thâm 陳trần 哀ai 苦khổ 。 設thiết 譬thí 仰ngưỡng 譏cơ 。 於ư 是thị 世Thế 尊Tôn 。 因nhân 以dĩ 二nhị 偈kệ 。 抑ức 其kỳ 悲bi 情tình 。 略lược 舉cử 法Pháp 門môn 。 勸khuyến 其kỳ 令linh 問vấn 。 所sở 舉cử 所sở 勸khuyến 。 皆giai 是thị 果quả 旨chỉ 。 觀quán 彼bỉ 眾chúng 心tâm 猶do 迷mê 。 憤phẫn 發phát 乃nãi 說thuyết 三tam 德đức 涅Niết 槃Bàn 。 奪đoạt 其kỳ 所sở 證chứng 。 比Bỉ 丘Khâu 遂toại 乃nãi 更cánh 執chấp 昔tích 教giáo 。 還hoàn 復phục 苦khổ 請thỉnh 。 佛Phật 以dĩ 勝thắng 修tu 遣khiển 執chấp 。 以dĩ 醫y 譬thí 會hội 教giáo 也dã 。 哀ai 歎thán 苦khổ 請thỉnh 。 紛phân 綸luân 始thỉ 息tức 。 是thị 故cố 略lược 舉cử 常thường 住trụ 之chi 因nhân 。 戒giới 定định 智trí 慧tuệ 。 勸khuyến 令linh 諮tư 問vấn 。 此thử 第đệ 二nhị 勸khuyến 也dã 。 所sở 以dĩ 先tiên 舉cử 戒giới 者giả 。 夫phu 十Thập 地Địa 以dĩ 大đại 悲bi 為vi 首thủ 。 五Ngũ 戒Giới 以dĩ 不bất 殺sát 為vi 先tiên 。 下hạ 答đáp 長trường 壽thọ 因nhân 云vân 。 大đại 慈từ 大đại 悲bi 。 授thọ 不bất 殺sát 戒giới 。 長trường 壽thọ 之chi 因nhân 。 莫mạc 先tiên 於ư 戒giới 。 是thị 以dĩ 先tiên 勸khuyến 問vấn 也dã 。

我ngã 已dĩ 修tu 學học 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 本bổn 性tánh 空không 。 寂tịch 明minh 了liễu 通thông 達đạt 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 說thuyết 智trí 因nhân 也dã 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 言ngôn 如Như 來Lai 窮cùng 達đạt 性tánh 本bổn 。 得đắc 本bổn 則tắc 握ác 末mạt 。 必tất 有hữu 洗tẩy 疑nghi 之chi 德đức 。 故cố 勸khuyến 問vấn 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 昔tích 明minh 持trì 戒giới 得đắc 果quả 。 但đãn 獲hoạch 斷đoạn 滅diệt 空không 無vô 為vi 耳nhĩ 。 佛Phật 今kim 意ý 云vân 。 我ngã 昔tích 所sở 言ngôn 。 斷đoạn 滅diệt 空không 無vô 為vi 者giả 。 乃nãi 是thị 今kim 日nhật 常thường 住trụ 家gia 因nhân 。 汝nhữ 於ư 此thử 義nghĩa 。 應ưng 疑nghi 可khả 及cập 機cơ 而nhi 問vấn 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 舉cử 佛Phật 德đức 也dã 。 道đạo 慧tuệ 記ký 曰viết 。 謂vị 佛Phật 先tiên 已dĩ 修tu 行hành 。 得đắc 至chí 常thường 處xứ 。 汝nhữ 今kim 豈khởi 得đắc 不bất 修tu 戒giới 等đẳng 行hành 耶da 。 明minh 駿tuấn 。 案án 。 萬vạn 行hạnh 終chung 以dĩ 戒giới 定định 智trí 慧tuệ 為vi 本bổn 。 前tiền 句cú 舉cử 戒giới 。 此thử 舉cử 定định 慧tuệ 。 本bổn 性tánh 空không 者giả 。 慧tuệ 之chi 境cảnh 也dã 。 寂tịch 者giả 定định 也dã 。 下hạ 文văn 比Bỉ 丘Khâu 。 即tức 述thuật 此thử 三tam 旨chỉ 。 云vân 不bất 思tư 議nghị 也dã 。

汝nhữ 等đẳng 比Bỉ 丘Khâu 。 莫mạc 謂vị 如Như 來Lai 唯duy 修tu 諸chư 法pháp 本bổn 性tánh 空không 寂tịch 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 明minh 萬vạn 行hạnh 皆giai 是thị 因nhân 也dã 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 空không 不bất 異dị 昔tích 。 恐khủng 其kỳ 疑nghi 止chỉ 。 乃nãi 更cánh 舉cử 不bất 空không 。 發phát 其kỳ 問vấn 也dã 。

復phục 告cáo 比Bỉ 丘Khâu 。 若nhược 於ư 戒giới 律luật 有hữu 所sở 疑nghi 者giả 。 今kim 悉tất 可khả 問vấn 。

案án 。 慧tuệ 朗lãng 述thuật 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 第đệ 三tam 勸khuyến 問vấn 也dã 。

時thời 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 即tức 白bạch 佛Phật 言ngôn 。 至chí 無vô 有hữu 智trí 慧tuệ 。 能năng 問vấn 如Như 來Lai 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 佛Phật 果Quả 深thâm 妙diệu 。 我ngã 智trí 微vi 淺thiển 。 不bất 能năng 發phát 問vấn 也dã 。 教giáo 誨hối 者giả 。 即tức 戒giới 律luật 也dã 。 明minh 駿tuấn 案án 。 釋thích 所sở 以dĩ 不bất 堪kham 問vấn 也dã 。 即tức 領lãnh 上thượng 三tam 旨chỉ 。 皆giai 不bất 思tư 議nghị 故cố 也dã 。 境cảnh 界giới 者giả 。 即tức 舉cử 上thượng 性tánh 空không 也dã 。 諸chư 定định 者giả 。 即tức 舉cử 上thượng 寂tịch 義nghĩa 也dã 。 教giáo 誨hối 者giả 。 即tức 舉cử 上thượng 戒giới 律luật 也dã 。

世Thế 尊Tôn 譬thí 如như 老lão 人nhân 年niên 百bách 二nhị 十thập 。 至chí )# 於ư 諸chư 戒giới 律luật 當đương 何hà 所sở 問vấn 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 如Như 來Lai 勅sắc 問vấn 。 必tất 欲dục 流lưu 通thông 。 而nhi 諸chư 聲Thanh 聞Văn 。 不bất 住trụ 有hữu 三tam 。 一nhất 者giả 以dĩ 智trí 淺thiển 。 二nhị 以dĩ 壽thọ 促xúc 。 三tam 無vô 眷quyến 屬thuộc 。 所sở 以dĩ 不bất 能năng 。 任nhậm 持trì 法Pháp 也dã 。

佛Phật 告cáo 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 汝nhữ 等đẳng 今kim 者giả 。 至chí )# 諸chư 有hữu 疑nghi 網võng 恣tứ 隨tùy 所sở 問vấn 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 比Bỉ 丘Khâu 致trí 辭từ 。 未vị 有hữu 所sở 推thôi 。 欲dục 令linh 推thôi 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 故cố 重trọng/trùng 勅sắc 也dã 。

爾nhĩ 時thời 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 白bạch 佛Phật 言ngôn 世Thế 尊Tôn 。 至chí 時thời 諸chư 聲Thanh 聞Văn 。 默mặc 然nhiên 而nhi 住trụ 。

案án 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 向hướng 自tự 辭từ 不bất 堪kham 。 今kim 舉cử 所sở 堪kham 者giả 也dã 。 慧tuệ 誕đản 曰viết 。 前tiền 勸khuyến 問vấn 意ý 。 欲dục 令linh 以dĩ 譬thí 自tự 陳trần 。 後hậu 勸khuyến 問vấn 意ý 。 令linh 推thôi 能năng 菩Bồ 薩Tát 。 何hà 以dĩ 然nhiên 。 大Đại 士Sĩ 於ư 此thử 坐tọa 中trung 。 生sanh 下hạ 品phẩm 解giải 。 後hậu 乃nãi 更cánh 生sanh 中trung 上thượng 品phẩm 解giải 。 所sở 以dĩ 推thôi 也dã 。 年niên 二nhị 十thập 五ngũ 者giả 。 智trí 力lực 強cường/cưỡng 利lợi 也dã 。 常thường 解giải 美mỹ 滿mãn 。 喻dụ 端đoan 政chánh 也dã 。 備bị 修tu 萬vạn 善thiện 。 喻dụ 多đa 財tài 也dã 。 藉tạ 過quá 去khứ 微vi 品phẩm 常thường 解giải 。 以dĩ 生sanh 現hiện 解giải 。 喻dụ 父phụ 母mẫu 也dã 。 以dĩ 現hiện 在tại 中trung 品phẩm 解giải 。 能năng 生sanh 未vị 來lai 上thượng 品phẩm 解giải 。 喻dụ 妻thê 子tử 也dã 。 品phẩm 品phẩm 各các 有hữu 種chủng 類loại 。 喻dụ 眷quyến 屬thuộc 宗tông 親thân 也dã 。 通thông 為vi 一nhất 解giải 故cố 。 言ngôn 悉tất 皆giai 存tồn 在tại 也dã 。 以dĩ 如Như 來Lai 譬thí 智trí 人nhân 。 以dĩ 常thường 理lý 譬thí 金kim 寶bảo 。 其kỳ 下hạ 文văn 曰viết 。 以dĩ 念niệm 念niệm 滅diệt 故cố 。 譬thí 病bệnh 篤đốc 命mạng 終chung 也dã 。 感cảm 後hậu 勝thắng 解giải 。 為vi 命mạng 家gia 屬thuộc 也dã 。 以dĩ 解giải 存tồn 故cố 理lý 顯hiển 。 義nghĩa 言ngôn 還hoàn 得đắc 也dã 。

爾nhĩ 時thời 佛Phật 讚tán 。 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 言ngôn 。 至chí )# 令linh 是thị 妙diệu 法Pháp 。 久cửu 住trụ 於ư 世thế 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 羅La 漢Hán 心tâm 者giả 。 少thiểu 欲dục 知tri 足túc 也dã 。 以dĩ 此thử 二nhị 緣duyên 者giả 。 聲Thanh 聞Văn 不bất 具cụ 上thượng 三tam 事sự 。 菩Bồ 薩Tát 具cụ 三tam 事sự 也dã 。 曇đàm 濟tế 曰viết 。 以dĩ 此thử 二nhị 緣duyên 者giả 。 一nhất 以dĩ 聲Thanh 聞Văn 無vô 眷quyến 屬thuộc 。 二nhị 以dĩ 菩Bồ 薩Tát 多đa 眷quyến 屬thuộc 也dã 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 二nhị 因nhân 緣duyên 者giả 。 一nhất 謂vị 善thiện 能năng 問vấn 答đáp 。 現hiện 在tại 有hữu 益ích 。 二nhị 以dĩ 令linh 久cửu 住trụ 。 未vị 來lai 有hữu 益ích 也dã 。 慧tuệ 誕đản 曰viết 。 二nhị 緣duyên 者giả 。 一nhất 以dĩ 能năng 問vấn 。 二nhị 以dĩ 能năng 說thuyết 。 明minh 駿tuấn 案án 。 二nhị 緣duyên 者giả 。 一nhất 者giả 能năng 令linh 法Pháp 寶bảo 久cửu 住trụ 。 二nhị 者giả 利lợi 安an 眾chúng 生sanh 也dã 。

爾nhĩ 時thời 佛Phật 告cáo 。 一nhất 切thiết 大đại 眾chúng 。 至chí 第đệ 二nhị 第đệ 三tam 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 壽thọ 命mạng 是thị 果quả 之chi 極cực 也dã 。 戒giới 歸quy 是thị 因nhân 之chi 始thỉ 也dã 。 舉cử 因nhân 果quả 以dĩ 勸khuyến 也dã 。 明minh 駿tuấn 案án 。 前tiền 品phẩm 勸khuyến 問vấn 。 空không 不bất 空không 等đẳng 。 偏thiên 舉cử 果quả 也dã 。 而nhi 此thử 品phẩm 初sơ 。 又hựu 唱xướng 戒giới 定định 智trí 慧tuệ 。 偏thiên 舉cử 因nhân 也dã 。 今kim 舉cử 若nhược 戒giới 若nhược 歸quy 。 因nhân 果quả 雙song 稱xưng 也dã 。 戒giới 即tức 萬vạn 行hạnh 之chi 本bổn 。 歸quy 即tức 一nhất 體thể 三Tam 寶Bảo 也dã 。 此thử 下hạ 入nhập 大đại 眾chúng 問vấn 品phẩm 。 略lược 說thuyết 之chi 中trung 。 第đệ 二nhị 段đoạn 也dã 。 即tức 以dĩ 問vấn 答đáp 。 為vi 兩lưỡng 翻phiên 也dã 。 就tựu 問vấn 中trung 有hữu 兩lưỡng 量lượng 。 一nhất 為vi 問vấn 之chi 漸tiệm 即tức 長trường/trưởng 行hành 也dã 。 二nhị 正chánh 問vấn 即tức 偈kệ 也dã 。 長trường/trưởng 行hành 中trung 有hữu 四tứ 翻phiên 。 第đệ 一nhất 佛Phật 普phổ 命mạng 。 第đệ 二nhị 迦Ca 葉Diếp 奉phụng 命mệnh 。 第đệ 三tam 佛Phật 即tức 許hứa 也dã 。 第đệ 四tứ 迦Ca 葉Diếp 謙khiêm 光quang 也dã 。 此thử 即tức 第đệ 一nhất 命mạng 問vấn 也dã 。

爾nhĩ 時thời 眾chúng 中trung 。 有hữu 一nhất 童đồng 子tử 。 菩Bồ 薩Tát 至chí )# 若nhược 佛Phật 聽thính 者giả 。 乃nãi 敢cảm 發phát 言ngôn 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 迦Ca 葉Diếp 自tự 疑nghi 。 雖tuy 在tại 大đại 眾chúng 之chi 例lệ 。 懼cụ 非phi 應ưng 命mạng 之chi 人nhân 。 故cố 有hữu 諮tư 也dã 。

佛Phật 告cáo 迦Ca 葉Diếp 如Như 來Lai 。

應Ứng 供Cúng 。 正chánh 遍biến 知tri (# 至chí )# 斷đoạn 汝nhữ 所sở 疑nghi 。 令linh 汝nhữ 歡hoan 喜hỷ 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 舉cử 佛Phật 三tam 號hiệu 。 明minh 無vô 法pháp 不bất 知tri 。 有hữu 問vấn 皆giai 能năng 答đáp 也dã 。

爾nhĩ 時thời 迦Ca 葉Diếp 。 菩Bồ 薩Tát 至chí )# 及cập 因nhân 大đại 眾chúng 善thiện 根căn 威uy 德đức 少thiểu 發phát 問vấn 耳nhĩ 。

明minh 駿tuấn 案án 。 奉phụng 旨chỉ 謙khiêm 光quang 之chi 辭từ 也dã 。

即tức 於ư 佛Phật 前tiền 。 說thuyết 偈kệ 問vấn 曰viết 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 第đệ 二nhị 是thị 問vấn 分phần/phân 也dã 。 凡phàm 有hữu 三tam 十thập 四tứ 問vấn 。 有hữu 四tứ 段đoạn 。 第đệ 一nhất 略lược 。 第đệ 二nhị 廣quảng 。 第đệ 三tam 勸khuyến 信tín 。 第đệ 四tứ 問vấn 修tu 行hành 也dã 。 第đệ 一nhất 段đoạn 中trung 有hữu 四tứ 問vấn 。 初sơ 兩lưỡng 問vấn 果quả 。 第đệ 三tam 問vấn 因nhân 。 第đệ 四tứ 問vấn 經kinh 名danh 字tự 。 及cập 流lưu 通thông 經kinh 德đức 。 經kinh 體thể 已dĩ 周chu 。 名danh 究cứu 竟cánh 彼bỉ 岸ngạn 也dã 。 第đệ 二nhị 段đoạn 中trung 。 有hữu 十thập 六lục 問vấn 。 從tùng 開khai 微vi 密mật 。 訖ngật 天thiên 意ý 樹thụ 也dã 。 此thử 中trung 廣quảng 說thuyết 有hữu 四tứ 重trọng/trùng 。 初sơ 一nhất 問vấn 廣quảng 果quả 。 次thứ 從tùng 得đắc 廣quảng 大đại 已dĩ 下hạ 。 訖ngật 四tứ 倒đảo 。 有hữu 四tứ 問vấn 。 廣quảng 流lưu 通thông 及cập 依y 人nhân 之chi 義nghĩa 也dã 。 次thứ 有hữu 兩lưỡng 問vấn 。 問vấn 作tác 善thiện 業nghiệp 。 及cập 難nan 見kiến 性tánh 。 以dĩ 廣quảng 因nhân 也dã 。 次thứ 有hữu 九cửu 問vấn 。 從tùng 解giải 滿mãn 字tự 。 訖ngật 天thiên 意ý 樹thụ 。 廣quảng 文văn 字tự 功công 德đức 也dã 。 上thượng 來lai 二nhị 十thập 問vấn 。 廣quảng 略lược 再tái 說thuyết 竟cánh 也dã 。 第đệ 三tam 段đoạn 中trung 。 有hữu 十thập 問vấn 勸khuyến 信tín 也dã 。 所sở 以dĩ 勸khuyến 信tín 者giả 。 佛Phật 由do 因nhân 得đắc 。 復phục 言ngôn 涅Niết 槃Bàn 。 而nhi 說thuyết 是thị 常thường 。 若nhược 不bất 更cánh 以dĩ 事sự 釋thích 。 世thế 所sở 難nan 信tín 。 故cố 說thuyết 十thập 問vấn 。 以dĩ 釋thích 之chi 也dã 。 第đệ 一nhất 問vấn 意ý 。 佛Phật 若nhược 從tùng 緣duyên 無vô 性tánh 。 不bất 應ưng 獨độc 常thường 。 下hạ 答đáp 雖tuy 從tùng 緣duyên 得đắc 。 然nhiên 有hữu 惑hoặc 則tắc 無vô 常thường 。 無vô 惑hoặc 則tắc 常thường 也dã 。 第đệ 二nhị 第đệ 三tam 。 舉cử 果quả 勸khuyến 信tín 。 初sơ 舉cử 外ngoại 後hậu 舉cử 內nội 也dã 。 第đệ 四tứ 第đệ 五ngũ 說thuyết 有hữu 大đại 慈từ 。 如như 世thế 父phụ 母mẫu 。 慈từ 心tâm 所sở 說thuyết 。 不bất 欺khi 眾chúng 生sanh 。 第đệ 六lục 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 。 示thị 現hiện 不bất 實thật 也dã 。 佛Phật 常thường 已dĩ 下hạ 四tứ 問vấn 。 證chứng 示thị 現hiện 也dã 。 何hà 者giả 。 佛Phật 不bất 食thực 而nhi 受thọ 食thực 。 不bất 病bệnh 而nhi 現hiện 臥ngọa 。 故cố 知tri 不bất 滅diệt 。 而nhi 現hiện 滅diệt 也dã 。 次thứ 有hữu 二nhị 問vấn 。 明minh 現hiện 在tại 知tri 常thường 受thọ 樂lạc 。 後hậu 世thế 識thức 有hữu 餘dư 無vô 餘dư 。 化hóa 功công 已dĩ 訖ngật 。 所sở 以dĩ 應ưng 現hiện 也dã 。 第đệ 九cửu 證chứng 不bất 病bệnh 。 第đệ 十thập 明minh 說thuyết 病bệnh 說thuyết 滅diệt 。 皆giai 是thị 密mật 教giáo 也dã 。 第đệ 四tứ 段đoạn 中trung 有hữu 四tứ 問vấn 。 第đệ 一nhất 問vấn 依y 經kinh 修tu 行hành 。 即tức 五ngũ 行hành 也dã 。 所sở 以dĩ 問vấn 行hành 者giả 。 上thượng 說thuyết 經Kinh 功công 德đức 。 能năng 治trị 四tứ 重trọng 五ngũ 逆nghịch 。 治trị 必tất 須tu 行hành 。 行hành 此thử 五ngũ 行hành 。 亦diệc 不bất 治trị 自tự 差sai 也dã 。 第đệ 二nhị 釋thích 所sở 以dĩ 差sai 。 以dĩ 轉chuyển 近cận 為vi 差sai 。 乃nãi 舉cử 五ngũ 人nhân 。 遠viễn 近cận 為vi 證chứng 也dã 。 第đệ 三tam 請thỉnh 說thuyết 行hành 義nghĩa 也dã 。 第đệ 四tứ 問vấn 性tánh 明minh 性tánh 有hữu 因nhân 果quả 。 行hành 有hữu 違vi 從tùng 。 識thức 性tánh 則tắc 從tùng 即tức 師sư 子tử 吼hống 問vấn 也dã 。 不bất 識thức 性tánh 即tức 逆nghịch 即tức 迦Ca 葉Diếp 問vấn 也dã 。 次thứ 兩lưỡng 偈kệ 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 。 因nhân 果quả [洌-歹+(虍-七+廾)]# 曠khoáng 。 問vấn 所sở 不bất 能năng 盡tận 。 所sở 以dĩ 不bất 問vấn 也dã 。 寶bảo 亮lượng 所sở 判phán 與dữ 此thử 同đồng 。 不bất 復phục 煩phiền 載tái 。 曇đàm 濟tế 曰viết 。 第đệ 一nhất 有hữu 四tứ 問vấn 。 正chánh 明minh 經kinh 體thể 。 長trường 壽thọ 因nhân 果quả 。 結kết 經kinh 名danh 字tự 。 第đệ 二nhị 開khai 微vi 密mật 。 至chí 觀quán 三Tam 寶Bảo 。 有hữu 十thập 六lục 問vấn 。 廣quảng 上thượng 果quả 及cập 經kinh 名danh 字tự 流lưu 通thông 也dã 。 第đệ 三tam 從tùng 三tam 乘thừa 若nhược 無vô 性tánh 說thuyết 微vi 密mật 。 有hữu 十thập 問vấn 勸khuyến 信tín 也dã 。 第đệ 四tứ 說thuyết 微vi 妙diệu 諸chư 行hành 。 有hữu 三tam 問vấn 。 問vấn 因nhân 經kinh 修tu 行hành 也dã 。 第đệ 五ngũ 悉tất 有hữu 安an 樂lạc 性tánh 。 一nhất 問vấn 辨biện 依y 經kinh 行hành 。 行hành 之chi 次thứ 第đệ 也dã 。 第đệ 六lục 今kim 欲dục 問vấn 諸chư 陰ấm 。 一nhất 問vấn 擬nghĩ 以dĩ 憍kiêu 陳trần 如như 答đáp 也dã 。 案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 經Kinh 大đại 要yếu 。 以dĩ 常thường 果quả 為vi 宗tông 。 前tiền 純thuần 陀đà 因nhân 施thí 明minh 常thường 。 為vi 義nghĩa 則tắc 略lược 。 迦Ca 葉Diếp 今kim 廣quảng 設thiết 所sở 問vấn 。 重trọng/trùng 申thân 前tiền 旨chỉ 。 廣quảng 略lược 二nhị 問vấn 。 何hà 以dĩ 取thủ 別biệt 多đa 敝tệ 教giáo 以dĩ 明minh 常thường 。 今kim 設thiết 問vấn 答đáp 。 以dĩ 取thủ 悟ngộ 。 然nhiên 問vấn 答đáp 大đại 旨chỉ 。 論luận 因nhân 說thuyết 果quả 。 明minh 境cảnh 辨biện 行hành 。 條điều 緒tự 雖tuy 多đa 。 要yếu 不bất 出xuất 此thử 也dã 。 為vi 問vấn 之chi 體thể 。 懸huyền 取thủ 答đáp 意ý 。 所sở 以dĩ 義nghĩa 旨chỉ 相tương/tướng 苻# 。 無vô 越việt 經kinh 致trí 。 就tựu 此thử 問vấn 中trung 。 科khoa 節tiết 略lược 有hữu 四tứ 別biệt 。 第đệ 一nhất 有hữu 十thập 三tam 問vấn 。 明minh 常thường 住trụ 因nhân 果quả 。 次thứ 有hữu 十thập 九cửu 問vấn 。 歎thán 經kinh 功công 能năng 。 次thứ 有hữu 一nhất 問vấn 。 明minh 依y 生sanh 行hành 。 次thứ 有hữu 一nhất 問vấn 。 明minh 所sở 照chiếu 之chi 境cảnh 。 就tựu 此thử 四tứ 中trung 。 各các 有hữu 廣quảng 略lược 。 開khai 則tắc 有hữu 八bát 。 合hợp 則tắc 成thành 四tứ 。 其kỳ 中trung 支chi 別biệt 。 故cố 以dĩ 四tứ 為vi 其kỳ 緒tự 耳nhĩ 。 案án 。 智trí 秀tú 曰viết 。 勸khuyến 旨chỉ 已dĩ 著trước 。

時thời 宜nghi 問vấn 也dã 。 機cơ 在tại 迦Ca 葉Diếp 。 故cố 聞văn 命mạng 矣hĩ 。 為vi 問vấn 之chi 辭từ 。 凡phàm 三tam 十thập 有hữu 四tứ 。 以dĩ 義nghĩa 而nhi 分phần/phân 。 略lược 為vi 三tam 斷đoạn 。 可khả 者giả 。 經kinh 之chi 旨chỉ 歸quy 。 以dĩ 極cực 果quả 為vi 宗tông 。 然nhiên 果quả 之chi 所sở 由do 。 非phi 因nhân 不bất 就tựu 。 故cố 諮tư 啟khải 之chi 端đoan 。 宜nghi 其kỳ 先tiên 也dã 。 是thị 故cố 第đệ 一nhất 從tùng 始thỉ 。 訖ngật 究cứu 竟cánh 倒đảo 彼bỉ 岸ngạn 。 有hữu 五ngũ 問vấn 。 問vấn 因nhân 果quả 結kết 名danh 字tự 也dã 。 典điển 誥# 之chi 體thể 。 略lược 已dĩ 舉cử 矣hĩ 。 將tương 欲dục 化hóa 傳truyền 千thiên 載tái 。 利lợi 益ích 無vô 已dĩ 。 然nhiên 道đạo 不bất 自tự 弘hoằng 。 通thông 之chi 由do 人nhân 是thị 故cố 第đệ 二nhị 。 從tùng 願nguyện 佛Phật 開khai 微vi 密mật 。 訖ngật 太thái 白bạch 與dữ 彗tuệ 星tinh 。 凡phàm 十thập 問vấn 。 問vấn 通thông 經kinh 之chi 法pháp 。 及cập 能năng 通thông 之chi 人nhân 也dã 。 雖tuy 復phục 人nhân 法pháp 二nhị 理lý 。 顯hiển 然nhiên 可khả 別biệt 。 未vị 辨biện 弘hoằng 之chi 有hữu 益ích 。 無vô 以dĩ 獎tưởng 銳duệ 學học 人nhân 。 是thị 故cố 第đệ 三tam 。 從tùng 云vân 何hà 未vị 發phát 心tâm 。 訖ngật 最tối 勝thắng 無vô 上thượng 道Đạo 。 凡phàm 十thập 九cửu 問vấn 。 問vấn 經kinh 之chi 勢thế 力lực 也dã 。 若nhược 通thông 而nhi 為vi 論luận 。 此thử 之chi 三tam 義nghĩa 。 亦diệc 足túc 通thông 矣hĩ 。 今kim 從tùng 事sự 從tùng 義nghĩa 。 致trí 有hữu 別biệt 也dã 。 明minh 駿tuấn 案án 。 判phán 問vấn 大đại 體thể 。 世thế 有hữu 六lục 分phần 三tam 段đoạn 。 第đệ 一nhất 略lược 。 第đệ 二nhị 廣quảng 。 第đệ 三tam 勸khuyến 信tín 也dã 。 略lược 問vấn 中trung 有hữu 八bát 問vấn 。 第đệ 一nhất 問vấn 長trường 壽thọ 因nhân 。 第đệ 二nhị 問vấn 長trường 壽thọ 果quả 。 第đệ 三tam 問vấn 金kim 剛cang 身thân 果quả 。 第đệ 四tứ 問vấn 金kim 剛cang 身thân 因nhân 。 此thử 四tứ 問vấn 略lược 辨biện 般Bát 若Nhã 法Pháp 身thân 。 第đệ 五ngũ 問vấn 解giải 脫thoát 。 第đệ 六lục 問vấn 經Kinh 力lực 。 第đệ 七thất 問vấn 經kinh 名danh 。 所sở 以dĩ 約ước 經kinh 名danh 辨biện 經Kinh 力lực 。 以dĩ 問vấn 解giải 脫thoát 者giả 。 有hữu 二nhị 義nghĩa 。 一nhất 者giả 此thử 經Kinh 以dĩ 常thường 住trụ 為vi 宗tông 。 而nhi 以dĩ 無vô 累lũy/lụy/luy 。 為vi 名danh 累lũy/lụy/luy 故cố 。 所sở 以dĩ 無vô 常thường 常thường 故cố 。 所sở 以dĩ 無vô 累lũy/lụy/luy 也dã 。 二nhị 者giả 明minh 近cận 遠viễn 解giải 脫thoát 。 皆giai 是thị 經Kinh 力lực 。 近cận 則tắc 能năng 滅diệt 因nhân 中trung 三tam 障chướng 。 遠viễn 則tắc 能năng 辨biện 果quả 地địa 解giải 脫thoát 。 是thị 以dĩ 問vấn 言ngôn 。 云vân 何hà 於ư 此thử 經kinh 。 即tức 是thị 問vấn 名danh 問vấn 力lực 也dã 。 究cứu 竟cánh 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 。 即tức 是thị 問vấn 解giải 脫thoát 也dã 。 下hạ 名danh 字tự 品phẩm 云vân 。 聞văn 此thử 經Kinh 名danh 。 生sanh 四tứ 趣thú 者giả 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 即tức 是thị 近cận 力lực 也dã 。 又hựu 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 住trụ 此thử 。 則tắc 能năng 處xứ 示thị 現hiện 。 即tức 是thị 遠viễn 力lực 也dã 。 舉cử 七thất 善thiện 以dĩ 答đáp 經kinh 名danh 也dã 。 降hàng 伏phục 一nhất 切thiết 。 諸chư 結kết 煩phiền 惱não 。 及cập 諸chư 魔ma 性tánh 。 然nhiên 後hậu 要yếu 於ư 。 大đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 放phóng 捨xả 身thân 命mạng 。 即tức 是thị 答đáp 究cứu 竟cánh 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 也dã 。 又hựu 云vân 。 八bát 味vị 具cụ 足túc 。 舉cử 常thường 恆hằng 等đẳng 句cú 。 釋thích 解giải 脫thoát 體thể 也dã 。 何hà 者giả 下hạ 文văn 。 明minh 解giải 脫thoát 中trung 。 列liệt 此thử 八bát 句cú 。 一nhất 一nhất 廣quảng 釋thích 。 灼chước 然nhiên 可khả 見kiến 矣hĩ 。 第đệ 八bát 問vấn 流lưu 通thông 依y 。 如như 六lục 卷quyển 泥Nê 洹Hoàn 云vân 。 菩Bồ 薩Tát 化hóa 眾chúng 生sanh 。 說thuyết 法Pháp 有hữu 幾kỷ 種chủng 。 而nhi 此thử 中trung 闕khuyết 落lạc 若nhược 有hữu 者giả 。 於ư 義nghĩa 實thật 便tiện 。 若nhược 不bất 取thủ 彼bỉ 問vấn 者giả 。 就tựu 此thử 語ngữ 昧muội 。 亦diệc 有hữu 問vấn 流lưu 通thông 義nghĩa 也dã 。 名danh 字tự 品phẩm 迦Ca 葉Diếp 問vấn 云vân 。 當đương 何hà 名danh 此thử 經Kinh 。 云vân 何hà 奉phụng 持trì 。 其kỳ 旨chỉ 顯hiển 矣hĩ 。 下hạ 以dĩ 四tứ 相tương/tướng 品phẩm 答đáp 也dã 。 第đệ 二nhị 廣quảng 問vấn 。 有hữu 十thập 六lục 問vấn 。 初sơ 以dĩ 一nhất 問vấn 廣quảng 果quả 地địa 三tam 德đức 。 下hạ 文văn 從tùng 四tứ 相tương/tướng 品phẩm 未vị 有hữu 餘dư 。 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 訖ngật 解giải 脫thoát 答đáp 此thử 也dã 。 次thứ 有hữu 二nhị 問vấn 。 廣quảng 流lưu 通thông 辨biện 人nhân 辨biện 法pháp 辨biện 耶da 。 辨biện 正chánh 四tứ 依y 品phẩm 。 取thủ 正Chánh 法Pháp 正chánh 人nhân 。 以dĩ 為vi 依y 也dã 。 耶da 正chánh 品phẩm 去khứ 耶da 人nhân 耶da 法pháp 。 以dĩ 為vi 魔ma 也dã 。 次thứ 有hữu 四tứ 問vấn 。 廣quảng 因nhân 四Tứ 諦Đế 四tứ 倒đảo 。 二nhị 問vấn 舉cử 解giải 惑hoặc 以dĩ 明minh 智trí 。 即tức 廣quảng 緣duyên 因nhân 也dã 。 善thiện 業nghiệp 難nan 見kiến 性tánh 。 二nhị 問vấn 舉cử 始thỉ 終chung 。 以dĩ 明minh 正chánh 因nhân 也dã 。 次thứ 有hữu 二nhị 問vấn 。 廣quảng 經kinh 名danh 字tự 。 即tức 滿mãn 字tự 之chi 與dữ 聖thánh 行hành 也dã 。 次thứ 有hữu 七thất 問vấn 。 廣quảng 經Kinh 力lực 也dã 。 前tiền 未vị 發phát 心tâm 等đẳng 四tứ 問vấn 。 廣quảng 因Nhân 地Địa 滅diệt 三tam 障chướng 力lực 也dã 。 後hậu 船thuyền 師sư 等đẳng 三tam 問vấn 。 廣quảng 辨biện 果quả 地địa 。 萬vạn 惑hoặc 斯tư 亡vong 。 究cứu 竟cánh 解giải 脫thoát 也dã 。 第đệ 三tam 有hữu 十thập 二nhị 問vấn 勸khuyến 信tín 。 同đồng 僧Tăng 亮lượng 法Pháp 師sư 所sở 釋thích 也dã 。

云vân 何hà 得đắc 長trường 壽thọ 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 經Kinh 首thủ 題đề 。 雖tuy 以dĩ 解giải 脫thoát 標tiêu 名danh 。 若nhược 語ngữ 其kỳ 圓viên 體thể 。 則tắc 法Pháp 身thân 般Bát 若Nhã 。 是thị 以dĩ 創sáng/sang 言ngôn 與dữ 問vấn 先tiên 以dĩ 以dĩ 般Bát 若Nhã 為vi 首thủ 也dã 。 此thử 雖tuy 一nhất 向hướng 而nhi 義nghĩa 兼kiêm 因nhân 果quả 。 意ý 在tại 於ư 果quả 。 不bất 得đắc 不bất 問vấn 其kỳ 因nhân 。 雖tuy 有hữu 二nhị 意ý 。 通thông 為vi 一nhất 問vấn 也dã 。 長trường 壽thọ 者giả 。 一nhất 期kỳ 為vi 壽thọ 。 期kỳ 久cửu 為vi 長trường/trưởng 。 常thường 果quả 非phi 期kỳ 。 寄ký 言ngôn 長trường/trưởng 耳nhĩ 。 蓋cái 談đàm 慧tuệ 鑒giám 無vô 窮cùng 。 即tức 般Bát 若Nhã 也dã 。 云vân 何hà 得đắc 者giả 。 問vấn 其kỳ 因nhân 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 下hạ 答đáp 云vân 脩tu 四tứ 無vô 量lượng 。 授thọ 不bất 殺sát 戒giới 為vi 因nhân 。 得đắc 常thường 命mạng 法pháp 性tánh 體thể 為vi 果quả 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 問vấn 有hữu 兩lưỡng 。 第đệ 一nhất 問vấn 云vân 何hà 得đắc 。 第đệ 二nhị 問vấn 長trường 壽thọ 果quả 相tương/tướng 也dã 。

金kim 剛cang 不bất 壞hoại 身thân 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 向hướng 問vấn 般Bát 若Nhã 。 此thử 問vấn 法Pháp 身thân 。 上thượng 明minh 無vô 盡tận 。 此thử 明minh 不bất 壞hoại 。 如như 世thế 金kim 剛cang 。 體thể 不bất 可khả 壞hoại 。 能năng 壞hoại 萬vạn 物vật 。 取thủ 譬thí 法Pháp 身thân 。 三tam 相tương/tướng 不bất 能năng 移di 。 其kỳ 神thần 萬vạn 化hóa 。 莫mạc 能năng 變biến 其kỳ 體thể 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 體thể 相tướng 身thân 命mạng 。 實thật 乃nãi 不bất 殊thù 。 就tựu 義nghĩa 而nhi 辨biện 。 不bất 得đắc 無vô 異dị 。 身thân 當đương 法pháp 體thể 命mạng 語ngữ 始thỉ 終chung 。 故cố 分phân 為vi 二nhị 問vấn 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 三tam 問vấn 法Pháp 身thân 果quả 也dã 。

復phục 以dĩ 何hà 因nhân 緣duyên 。 得đắc 大đại 堅kiên 固cố 力lực 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 上thượng 句cú 已dĩ 問vấn 果quả 。 此thử 下hạ 句cú 問vấn 因nhân 也dã 。 下hạ 文văn 答đáp 以dĩ 護hộ 法Pháp 為vi 因nhân 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 四tứ 問vấn 金kim 剛cang 身thân 因nhân 也dã 。

云vân 何hà 於ư 此thử 。 經kinh 究cứu 竟cánh 到đáo 彼bỉ 岸ngạn 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 經kinh 之chi 大đại 旨chỉ 。 因nhân 果quả 既ký 彰chương 。 仍nhưng 結kết 經kinh 名danh 字tự 也dã 。 下hạ 文văn 言ngôn 。 此thử 經Kinh 名danh 為vi 。 大đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 所sở 以dĩ 言ngôn 究cứu 竟cánh 者giả 。 經kinh 之chi 為vi 用dụng 有hữu 文văn 有hữu 理lý 。 文văn 以dĩ 詮thuyên 理lý 。 理lý 以dĩ 稱xưng 文văn 。 文văn 理lý 相tương/tướng 苻# 。 義nghĩa 無vô 遺di 闕khuyết 。 是thị 曰viết 經kinh 究cứu 竟cánh 也dã 。 人nhân 於ư 文văn 理lý 之chi 中trung 。 修tu 學học 成thành 聖thánh 。 終chung 期kỳ 佛Phật 果Quả 。 是thị 曰viết 人nhân 究cứu 竟cánh 也dã 。 依y 經kinh 流lưu 通thông 。 當đương 備bị 何hà 德đức 。 前tiền 名danh 字tự 功công 德đức 品phẩm 。 既ký 結kết 經kinh 名danh 字tự 。 始thỉ 是thị 成thành 經kinh 。 而nhi 經kinh 須tu 人nhân 弘hoằng 。 非phi 德đức 不bất 傳truyền 。 四tứ 相tương/tướng 品phẩm 初sơ 。 明minh 流lưu 通thông 之chi 利lợi 。 自tự 行hành 兼kiêm 人nhân 。 終chung 成thành 大đại 覺giác 彼bỉ 岸ngạn 明minh 矣hĩ 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 五ngũ 問vấn 經kinh 名danh 字tự 。 兼kiêm 受thọ 持trì 之chi 益ích 。

願nguyện 佛Phật 開khai 微vi 密mật 。 廣quảng 為vì 眾chúng 生sanh 說thuyết 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 下hạ 有hữu 九cửu 問vấn 。 廣quảng 門môn 也dã 。 上thượng 略lược 門môn 中trung 。 明minh 般Bát 若Nhã 法Pháp 身thân 。 今kim 廣quảng 門môn 中trung 。 明minh 解giải 脫thoát 也dã 。 三tam 德đức 既ký 顯hiển 。 伊y 字tự 始thỉ 圓viên 也dã 。 開khai 微vi 密mật 者giả 。 廣quảng 說thuyết 如Như 來Lai 二nhị 種chủng 隱ẩn 覆phú 。 一nhất 謂vị 言ngôn 隱ẩn 覆phú 。 二nhị 謂vị 形hình 隱ẩn 覆phú 。 以dĩ 昔tích 教giáo 未vị 著trước 為vi 微vi 也dã 。 詮thuyên 常thường 為vi 密mật 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 廣quảng 門môn 。 凡phàm 十thập 六lục 問vấn 。 此thử 一nhất 問vấn 正chánh 廣quảng 果quả 用dụng 。 果quả 者giả 。 謂vị 法Pháp 身thân 般Bát 若Nhã 解giải 脫thoát 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 六lục 問vấn 弘hoằng 通thông 之chi 法pháp 也dã 。 下hạ 有hữu 十thập 問vấn 。 皆giai 相tương/tướng 承thừa 而nhi 發phát 。

云vân 何hà 得đắc 廣quảng 大đại 為vi 眾chúng 作tác 依y 止chỉ 實thật 非phi 阿A 羅La 漢Hán 。 量lượng 與dữ 羅La 漢Hán 等đẳng 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 上thượng 略lược 門môn 辨biện 因nhân 根căn 。 結kết 經kinh 名danh 。 顯hiển 流lưu 通thông 。 今kim 廣quảng 門môn 中trung 。 唯duy 明minh 果quả 不bất 明minh 因nhân 。 仍nhưng 辨biện 流lưu 通thông 者giả 。 故cố 知tri 。 經kinh 旨chỉ 意ý 不bất 在tại 因nhân 。 但đãn 以dĩ 果quả 為vi 宗tông 也dã 。 上thượng 四tứ 相tương/tướng 品phẩm 。 明minh 四tứ 種chủng 法pháp 。 今kim 此thử 品phẩm 中trung 。 舉cử 四tứ 依y 人nhân 。 彼bỉ 則tắc 寄ký 法pháp 顯hiển 德đức 。 此thử 則tắc 舉cử 位vị 標tiêu 人nhân 也dã 。 如Như 來Lai 居cư 尊tôn 體thể 極cực 。 是thị 真chân 羅La 漢Hán 。 菩Bồ 薩Tát 似tự 之chi 。 但đãn 大Đại 士Sĩ 蹤tung 高cao 。 去khứ 人nhân 懸huyền 遠viễn 。 難nan 可khả 別biệt 知tri 。 乃nãi 約ước 四Tứ 果Quả 。 髣phảng 髴phất 寄ký 心tâm 。 令linh 人nhân 取thủ 識thức 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 下hạ 頻tần 有hữu 四tứ 問vấn 。 皆giai 廣quảng 流lưu 通thông 。 此thử 一nhất 問vấn 。 問vấn 流lưu 通thông 人nhân 德đức 量lượng 高cao 下hạ 。 下hạ 四tứ 依y 品phẩm 答đáp 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 七thất 問vấn 。 應ưng 言ngôn 何hà 許hứa 位vị 人nhân 。 能năng 得đắc 廣quảng 大đại 之chi 經kinh 。 可khả 為vi 依y 止chỉ 。 雖tuy 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 而nhi 位vị 齊tề 聲Thanh 聞Văn 耶da 。

云vân 何hà 知tri 天thiên 魔ma 為vi 眾chúng 作tác 留lưu 難nạn 佛Phật 說thuyết 波Ba 旬Tuần 說thuyết 云vân 何hà 分phân 別biệt 知tri 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 夫phu 欲dục 通thông 法pháp 。 應ưng 識thức 耶da 正chánh 。 天thiên 魔ma 外ngoại 道đạo 。 阻trở 亂loạn 佛Phật 法Pháp 。 假giả 形hình 偽ngụy 說thuyết 。 以dĩ 迷mê 未vị 達đạt 。 從tùng 其kỳ 化hóa 者giả 。 長trường/trưởng 居cư 生sanh 死tử 。 當đương 爾nhĩ 之chi 時thời 。 四tứ 依y 出xuất 世thế 。 遏át 魔ma 揚dương 道đạo 也dã 。 向hướng 云vân 天thiên 魔ma 宜nghi 識thức 。 非phi 言ngôn 。 莫mạc 辨biện 魔ma 說thuyết 佛Phật 說thuyết 。 理lý 有hữu 分phân 別biệt 。 是thị 以dĩ 寄ký 說thuyết 。 以dĩ 檢kiểm 耶da 正chánh 也dã 。

云vân 何hà 諸chư 調điều 御ngự 心tâm 喜hỷ 說thuyết 真Chân 諦Đế 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 廣quảng 前tiền 因nhân 義nghĩa 也dã 。 上thượng 答đáp 般Bát 若Nhã 因nhân 。 云vân 十Thập 善Thiện 四Tứ 等Đẳng 也dã 。 法Pháp 身thân 因nhân 謂vị 護hộ 法Pháp 也dã 。 此thử 是thị 相tương 似tự 因nhân 果quả 。 今kim 就tựu 廣quảng 門môn 。 寄ký 境cảnh 以dĩ 明minh 也dã 。 何hà 者giả 。 若nhược 遍biến 收thu 其kỳ 因nhân 。 則tắc 八bát 萬vạn 四tứ 千thiên 。 略lược 而nhi 為vi 語ngữ 。 莫mạc 出xuất 智trí 慧tuệ 。 慧tuệ 之chi 所sở 生sanh 。 生sanh 在tại 乎hồ 境cảnh 。 境cảnh 有hữu 深thâm 淺thiển 。 故cố 教giáo 有hữu 偏thiên 圓viên 。 解giải 亦diệc 隨tùy 教giáo 也dã 。 如Như 來Lai 初sơ 開khai 四Tứ 諦Đế 。 但đãn 言ngôn 是thị 苦khổ 是thị 集tập 。 未vị 明minh 苦khổ 集tập 不bất 生sanh 。 及cập 般Bát 若Nhã 之chi 教giáo 。 始thỉ 顯hiển 不bất 生sanh 。 爰viên 至chí 法pháp 華hoa 。 苦khổ 集tập 之chi 相tướng 。 猶do 止chỉ 三tam 界giới 。 今kim 日nhật 所sở 明minh 。 一nhất 豪hào 之chi 惑hoặc 起khởi 。 則tắc 無vô 明minh 住trụ 地địa 。 乃nãi 至chí 金kim 剛cang 苦khổ 亦diệc 如như 之chi 。 昔tích 日nhật 明minh 滅diệt 。 止chỉ 於ư 身thân 智trí 。 滅diệt 既ký 有hữu 餘dư 。 道đạo 亦diệc 未vị 了liễu 。 教giáo 不bất 究cứu 竟cánh 。 生sanh 解giải 亦diệc 偏thiên 。 以dĩ 解giải 淺thiển 益ích 微vi 。 則tắc 聖thánh 心tâm 不bất 悅duyệt 。 今kim 日nhật 所sở 說thuyết 。 教giáo 圓viên 理lý 足túc 。 生sanh 解giải 亦diệc 深thâm 。 化hóa 功công 遂toại 暢sướng 。 義nghĩa 言ngôn 心tâm 喜hỷ 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 九cửu 問vấn 境cảnh 也dã 。

正chánh 善thiện 具cụ 成thành 就tựu 顯hiển 說thuyết 四tứ 顛điên 倒đảo 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 上thượng 舉cử 境cảnh 以dĩ 成thành 慧tuệ 。 今kim 出xuất 惑hoặc 以dĩ 形hình 解giải 。 所sở 以dĩ 爾nhĩ 者giả 。 夫phu 解giải 惑hoặc 由do 教giáo 。 昔tích 教giáo 既ký 偏thiên 。 解giải 亦diệc 為vi 倒đảo 。 解giải 既ký 為vi 倒đảo 。 豈khởi 具cụ 正chánh 善thiện 耶da 。 又hựu 說thuyết 諦đế 既ký 異dị 。 倒đảo 亦diệc 應ưng 殊thù 。 趣thú 致trí 相tương/tướng 關quan 。 故cố 復phục 明minh 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 兩lưỡng 問vấn 。 問vấn 教giáo 下hạ 。 所sở 明minh 之chi 理lý 。 有hữu 真chân 偽ngụy 也dã 。 四Tứ 諦Đế 明minh 真chân 。 四tứ 倒đảo 明minh 偽ngụy 。 欲dục 令linh 學học 者giả 。 識thức 其kỳ 是thị 非phi 。 若nhược 言ngôn 稱xưng 四Tứ 諦Đế 。 必tất 是thị 四tứ 倒đảo 。 語ngữ 合hợp 八bát 倒đảo 。 是thị 則tắc 魔ma 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 十thập 問vấn 翻phiên 理lý 相tương/tướng 也dã 。

云vân 何hà 作tác 善thiện 業nghiệp 大đại 仙tiên 今kim 當đương 說thuyết 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 始thỉ 是thị 窮cùng 因nhân 之chi 致trí 也dã 。 前tiền 明minh 持trì 戒giới 護hộ 法Pháp 。 未vị 為vi 極cực 因nhân 。 若nhược 照chiếu 解giải 圓viên 明minh 。 始thỉ 稱xưng 善thiện 業nghiệp 也dã 。 就tựu 答đáp 善thiện 業nghiệp 文văn 中trung 。 自tự 有hữu 五ngũ 重trọng/trùng 。 相tương 生sanh 顯hiển 之chi 下hạ 文văn 也dã 。 此thử 一nhất 重trọng/trùng 。 明minh 若nhược 於ư 性tánh 生sanh 信tín 為vi 善thiện 業nghiệp 之chi 始thỉ 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 十thập 一nhất 。 問vấn 佛Phật 性tánh 理lý 也dã 。 若nhược 眾chúng 生sanh 無vô 我ngã 。 則tắc 一nhất 化hóa 便tiện 盡tận 。 云vân 何hà 得đắc 與dữ 善thiện 業nghiệp 。 以dĩ 趣thú 佛Phật 果Quả 耶da 。

云vân 何hà 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 能năng 見kiến 難nan 見kiến 性tánh 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 猶do 是thị 明minh 第đệ 二nhị 重trọng/trùng 顯hiển 於ư 見kiến 性tánh 善thiện 業nghiệp 之chi 終chung 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 第đệ 十thập 第đệ 十thập 一nhất 兩lưỡng 問vấn 。 廣quảng 因nhân 下hạ 如Như 來Lai 性tánh 品phẩm 答đáp 也dã 。 作tác 善thiện 行hành 是thị 緣duyên 因nhân 。 前tiền 所sở 以dĩ 答đáp 中trung 明minh 正chánh 因nhân 者giả 。 欲dục 明minh 行hành 人nhân 立lập 心tâm 之chi 方phương 。 若nhược 明minh 識thức 因nhân 果quả 性tánh 者giả 。 則tắc 行hành 成thành 中trung 道đạo 。 若nhược 中trung 道Đạo 行hạnh 成thành 。 則tắc 萬vạn 善thiện 便tiện 樹thụ 。 故cố 答đáp 以dĩ 正chánh 因nhân 中trung 道đạo 。 行hành 即tức 緣duyên 因nhân 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 第đệ 十thập 二nhị 問vấn 何hà 地địa 大Đại 士Sĩ 。 能năng 照chiếu 當đương 果quả 性tánh 之chi 理lý 也dã 。

云vân 何hà 解giải 滿mãn 字tự 及cập 與dữ 半bán 字tự 義nghĩa 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 下hạ 第đệ 三tam 重trọng/trùng 。 廣quảng 流lưu 通thông 也dã 。 經kinh 之chi 為vi 用dụng 。 有hữu 文văn 有hữu 理lý 。 上thượng 略lược 問vấn 中trung 。 結kết 經kinh 名danh 字tự 。 名danh 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 又hựu 七thất 善thiện 法Pháp 。 歎thán 該cai 文văn 理lý 。 今kim 文văn 字tự 一nhất 品phẩm 。 先tiên 廣quảng 文văn 用dụng 也dã 。 經kinh 文văn 以dĩ 十thập 四tứ 音âm 。 為vi 眾chúng 音âm 之chi 本bổn 。 所sở 以dĩ 言ngôn 半bán 滿mãn 者giả 。 夫phu 教giáo 有hữu 偏thiên 圓viên 。 由do 機cơ 有hữu 次thứ 緒tự 。 如Như 來Lai 善thiện 得đắc 其kỳ 宜nghi 。 故cố 言ngôn 善thiện 解giải 滿mãn 字tự 及cập 半bán 字tự 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 九cửu 問vấn 。 廣quảng 文văn 字tự 功công 德đức 下hạ 理lý 也dã 。 此thử 是thị 第đệ 十thập 二nhị 問vấn 。 先tiên 定định 其kỳ 文văn 字tự 。 下hạ 文văn 字tự 品phẩm 答đáp 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 此thử 第đệ 十thập 三tam 問vấn 意ý 。 若nhược 我ngã 之chi 名danh 元nguyên 自tự 佛Phật 者giả 。 其kỳ 餘dư 名danh 字tự 。 復phục 因nhân 誰thùy 耶da 。

云vân 何hà 共cộng 聖thánh 行hành 婆bà 羅la 迦ca 隣lân 提đề 云vân 何hà 如như 日nhật 月nguyệt 太thái 白bạch 與dữ 歲tuế 星tinh 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 第đệ 四tứ 重trọng/trùng 廣quảng 流lưu 通thông 也dã 。 理lý 之chi 為vi 用dụng 。 不bất 出xuất 常thường 與dữ 無vô 常thường 。 真chân 之chi 與dữ 應ưng 。 此thử 教giáo 雙song 明minh 八bát 理lý 相tương 對đối 。 應ưng 除trừ 八bát 倒đảo 。 事sự 同đồng 牝tẫn 牡# 文văn 中trung 。 但đãn 列liệt 六lục 行hành 。 蓋cái 略lược 耳nhĩ 。 如như 日nhật 月nguyệt 者giả 。 此thử 四tứ 譬thí 為vi 成thành 真chân 應ưng 故cố 也dã 。 日nhật 月nguyệt 昇thăng 天thiên 。 則tắc 萬vạn 像tượng 斯tư 見kiến 。 此thử 偏thiên 舉cử 真chân 應ưng 。 顯hiển 自tự 在tại 之chi 德đức 。

云vân 何hà 未vị 發phát 心tâm 而nhi 。 名danh 為vi 菩Bồ 薩Tát 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 下hạ 十thập 九cửu 問vấn 歎thán 經kinh 。 而nhi 初sơ 有hữu 七thất 問vấn 略lược 歎thán 。 前tiền 四tứ 歎thán 因nhân 益ích 。 後hậu 三tam 歎thán 果quả 益ích 也dã 。 經kinh 有hữu 此thử 能năng 未vị 發phát 心tâm 人nhân 。 強cường/cưỡng 令linh 發phát 心tâm 。 如như 或hoặc 從tùng 諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 邊biên 聞văn 。 而nhi 不bất 生sanh 信tín 。 將tương 成thành 闡xiển 提đề 。 以dĩ 經kinh 威uy 力lực 。 夢mộng 見kiến 惡ác 相tướng 。 即tức 便tiện 發phát 心tâm 。 作tác 菩Bồ 薩Tát 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 據cứ 能năng 滅diệt 惡ác 生sanh 義nghĩa 也dã 。

云vân 何hà 於ư 大đại 眾chúng 而nhi 得đắc 無vô 所sở 畏úy 。 猶do 如như 閻Diêm 浮Phù 金kim 。 無vô 能năng 說thuyết 其kỳ 過quá 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 既ký 逼bức 令linh 發phát 心tâm 。 便tiện 成thành 菩Bồ 薩Tát 。 則tắc 上thượng 求cầu 佛Phật 慧tuệ 。 下hạ 度độ 群quần 生sanh 。 功công 業nghiệp 轉chuyển 勝thắng 。 理lý 不bất 復phục 畏úy 。 天thiên 魔ma 外ngoại 道đạo 。 異dị 學học 眾chúng 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 惡ác 滅diệt 之chi 後hậu 。 成thành 清thanh 淨tịnh 福phước 田điền 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 第đệ 十thập 七thất 問vấn 經kinh 之chi 力lực 。 能năng 滅diệt 業nghiệp 障chướng 也dã 。

云vân 何hà 處xứ 濁trược 世thế 不bất 污ô 如như 蓮liên 華hoa 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 非phi 唯duy 自tự 具cụ 萬vạn 行hạnh 亦diệc 勝thắng 。 處xử 於ư 濁trược 世thế 。 以dĩ 化hóa 乎hồ 物vật 。 不bất 為vị 世thế 法pháp 所sở 污ô 。 如như 蓮liên 華hoa 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 信tín 慧tuệ 開khai 發phát 。 不bất 復phục 障chướng 聖thánh 道Đạo 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 第đệ 十thập 八bát 問vấn 經kinh 之chi 力lực 。 能năng 滅diệt 報báo 障chướng 也dã 。

云vân 何hà 處xứ 煩phiền 惱não 煩phiền 惱não 不bất 能năng 染nhiễm 。 如như 醫y 療liệu 眾chúng 病bệnh 不bất 為vi 病bệnh 所sở 污ô 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 向hướng 通thông 因nhân 果quả 。 今kim 偏thiên 語ngữ 因nhân 。 患hoạn 重trọng 故cố 難nạn/nan 拔bạt 。 菩Bồ 薩Tát 拔bạt 之chi 。 前tiền 止chỉ 言ngôn 不bất 污ô 。 今kim 明minh 治trị 惑hoặc 。 如như 鑿tạc 王vương 譬thí 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 第đệ 十thập 九cửu 問vấn 經Kinh 力lực 能năng 滅diệt 煩phiền 惱não 障chướng 也dã 。

生sanh 死tử 大đại 海hải 。 中trung 云vân 何hà 作tác 船thuyền 師sư 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 上thượng 四tứ 問vấn 明minh 經kinh 威uy 力lực 。 使sử 未vị 發phát 心tâm 者giả 。 令linh 作tác 菩Bồ 薩Tát 。 能năng 為vi 醫y 王vương 。 雖tuy 未vị 成thành 佛Phật 。 而nhi 能năng 因nhân 中trung 。 已dĩ 能năng 利lợi 益ích 。 此thử 明minh 果quả 益ích 言ngôn 。 因nhân 經kinh 修tu 行hành 。 終chung 得đắc 成thành 佛Phật 。 既ký 得đắc 成thành 佛Phật 。 復phục 能năng 乘thừa 此thử 大đại 涅Niết 槃Bàn 船thuyền 。 接tiếp 濟tế 眾chúng 生sanh 也dã 。

云vân 何hà 捨xả 生sanh 死tử 。 如như 蛇xà 脫thoát 故cố 皮bì 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 向hướng 乘thừa 涅Niết 槃Bàn 船thuyền 。 物vật 見kiến 其kỳ 滅diệt 。 實thật 則tắc 不bất 滅diệt 。 近cận 識thức 未vị 悟ngộ 。 移di 譬thí 顯hiển 之chi 。 如như 蛇xà 脫thoát 皮bì 。 非phi 為vi 實thật 死tử 。 如Như 來Lai 亦diệc 爾nhĩ 。 現hiện 滅diệt 非phi 真chân 。 借tá 以dĩ 為ví 喻dụ 。

云vân 何hà 觀quán 三Tam 寶Bảo 猶do 如như 天thiên 意ý 樹thụ 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 若nhược 於ư 解giải 者giả 。 不bất 假giả 移di 譬thí 。 但đãn 悟ngộ 有hữu 先tiên 後hậu 。 致trí 說thuyết 有hữu 重trọng 複phức 。 洗tẩy 沸phí 人nhân 疑nghi 。 疑nghi 謂vị 現hiện 見kiến 如Như 來Lai 。 始thỉ 王vương 宮cung 生sanh 。 終chung 雙song 樹thụ 滅diệt 。 豈khởi 言ngôn 不bất 滅diệt 。 故cố 借tá 天thiên 樹thụ 三tam 變biến 。 以dĩ 為ví 喻dụ 也dã 。

三tam 乘thừa 若nhược 無vô 性tánh 云vân 何hà 而nhi 得đắc 。 說thuyết 猶do 如như 樂nhạo/nhạc/lạc 未vị 生sanh 云vân 何hà 名danh 受thọ 樂lạc 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 此thử 下hạ 有hữu 十thập 二nhị 問vấn 。 廣quảng 歎thán 經kinh 也dã 。 依y 昔tích 經kinh 教giáo 。 明minh 三tam 乘thừa 無vô 性tánh 。 各các 有hữu 涅Niết 槃Bàn 。 畢tất 既ký 有hữu 殊thù 。 性tánh 不bất 容dung 同đồng 。 如như 其kỳ 無vô 性tánh 。 云vân 何hà 上thượng 答đáp 純thuần 陀đà 。 常thường 命mạng 色sắc 力lực 。 常thường 果quả 無vô 差sai 。 有hữu 則tắc 俱câu 有hữu 。 無vô 亦diệc 俱câu 無vô 。 如như 其kỳ 為vi 無vô 。 前tiền 不bất 應ưng 說thuyết 。 如như 其kỳ 已dĩ 有hữu 。 有hữu 則tắc 太thái 早tảo 。 因nhân 中trung 無vô 果quả 。 果quả 中trung 無vô 因nhân 。 而nhi 說thuyết 為vi 有hữu 。 便tiện 是thị 如như 樂nhạo/nhạc/lạc 未vị 生sanh 。 已dĩ 名danh 受thọ 樂lạc 。 是thị 故cố 文Văn 殊Thù 。 騰đằng 純thuần 陀đà 之chi 疑nghi 。 在tại 於ư 此thử 也dã 。 就tựu 佛Phật 下hạ 答đáp 。 以dĩ 有hữu 理lý 故cố 。 不bất 得đắc 言ngôn 無vô 。 未vị 現hiện 用dụng 故cố 。 不bất 得đắc 言ngôn 有hữu 。 是thị 則tắc 三tam 乘thừa 。 皆giai 同đồng 有hữu 性tánh 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 有hữu 十thập 問vấn 。 斷đoạn 疑nghi 勸khuyến 信tín 也dã 。

云vân 何hà 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 而nhi 得đắc 不bất 壞hoại 眾chúng 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 明minh 依y 圓viên 教giáo 生sanh 解giải 。 眾chúng 魔ma 外ngoại 道đạo 。 莫mạc 能năng 爼trở 壞hoại 。 非phi 唯duy 自tự 不bất 可khả 壞hoại 。 所sở 得đắc 眷quyến 屬thuộc 。 亦diệc 復phục 堅kiên 固cố 。 經kinh 之chi 力lực 也dã 。

云vân 何hà 為vi 生sanh 。 盲manh 而nhi 作tác 眼nhãn 目mục 導đạo 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 就tựu 廣quảng 歎thán 經kinh 中trung 。 亦diệc 有hữu 因nhân 益ích 果quả 益ích 。 義nghĩa 不bất 異dị 前tiền 。 既ký 乘thừa 正chánh 解giải 。 復phục 化hóa 愚ngu 闇ám 。 令linh 開khai 慧tuệ 眼nhãn 。 猶do 如như 盲manh 人nhân 。 導đạo 之chi 以dĩ 目mục 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 明minh 內nội 果quả 勸khuyến 信tín 。 若nhược 不bất 見kiến 此thử 經kinh 。 雖tuy 復phục 共cộng 住trú 。 如như 彼bỉ 生sanh 盲manh 。 不bất 知tri 是thị 佛Phật 因nhân 也dã 。

云vân 何hà 示thị 多đa 頭đầu 唯duy 願nguyện 大đại 仙tiên 說thuyết 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 始thỉ 則tắc 因nhân 中trung 。 開khai 人nhân 慧tuệ 眼nhãn 。 終chung 則tắc 成thành 佛Phật 。 垂thùy 應ưng 無vô 方phương 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 就tựu 應ưng 現hiện 以dĩ 勸khuyến 信tín 也dã 。

云vân 何hà 說thuyết 法Pháp 者giả 。 增tăng 長trưởng 如như 月nguyệt 初sơ 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 向hướng 問vấn 多đa 頭đầu 。 是thị 諮tư 身thân 密mật 。 今kim 問vấn 說thuyết 法Pháp 。 是thị 諮tư 口khẩu 密mật 。 根căn 有hữu 利lợi 鈍độn 。 教giáo 有hữu 淺thiển 深thâm 。 月nguyệt 一nhất 日nhật 至chí 十thập 五ngũ 日nhật 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 明minh 佛Phật 如như 父phụ 母mẫu 。 不bất 欺khi 於ư 子tử 。 隨tùy 根căn 性tánh 而nhi 說thuyết 法Pháp 。 以dĩ 勸khuyến 信tín 也dã 。

云vân 何hà 復phục 示thị 現hiện 究cứu 竟cánh 於ư 涅Niết 槃Bàn 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 向hướng 明minh 果quả 益ích 。 不bất 在tại 一nhất 佛Phật 。 今kim 就tựu 釋Thích 迦Ca 。 辨biện 滅diệt 不bất 滅diệt 。 即tức 是thị 乘thừa 涅Niết 槃Bàn 船thuyền 。 濟tế 眾chúng 生sanh 義nghĩa 也dã 。 下hạ 文văn 因nhân 放phóng 光quang 。 催thôi 純thuần 陀đà 供cung 。 說thuyết 十thập 三tam 偈kệ 。 廣quảng 明minh 不bất 滅diệt 也dã 。 智trí 秀tú 曰viết 。 第đệ 二nhị 十thập 八bát 問vấn 。 懸huyền 見kiến 大đại 眾chúng 。 覩đổ 佛Phật 受thọ 食thực 。 謂vị 應ưng 實thật 死tử 。 故cố 問vấn 應ưng 迹tích 滅diệt 不bất 滅diệt 義nghĩa 。

云vân 何hà 踊dũng 進tiến 者giả 示thị 人nhân 天thiên 魔ma 道đạo 。

案án 。 僧Tăng 亮lượng 曰viết 。 昔tích 日nhật 偏thiên 教giáo 。 說thuyết 佛Phật 無vô 常thường 。 密mật 筌thuyên 於ư 常thường 。 惑hoặc 者giả 失thất 旨chỉ 。 慧tuệ 命mạng 不bất 生sanh 。 是thị 為vi 魔ma 道đạo 。 今kim 圓viên 教giáo 既ký 開khai 。 能năng 生sanh 圓viên 解giải 。 終chung 成thành 大đại 覺giác 。 是thị 為vi 天thiên 道đạo 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 下hạ 頻tần 有hữu 四tứ 問vấn 。 共cộng 證chứng 究cứu 竟cánh 事sự 也dã 。 此thử 一nhất 問vấn 即tức 證chứng 未vị 來lai 事sự 畢tất 。 已dĩ 為vì 未vị 來lai 眾chúng 生sanh 。 開khai 耶da 正chánh 二nhị 門môn 竟cánh 矣hĩ 。 於ư 今kim 現hiện 在tại 。 更cánh 無vô 事sự 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 答đáp 云vân 。 若nhược 有hữu 不bất 能năng 。 如như 是thị 觀quán 了liễu 。 三Tam 寶Bảo 常thường 者giả 。 是thị 旃chiên 陀đà 羅la 。 即tức 謂vị 魔ma 道đạo 。 異dị 此thử 者giả 。 名danh 天thiên 道đạo 也dã 。

云vân 何hà 知tri 法pháp 。 性tánh 而nhi 受thọ 於ư 法Pháp 樂lạc 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 說thuyết 天thiên 魔ma 二nhị 道đạo 。 大đại 眾chúng 蒙mông 解giải 。 得đắc 法Pháp 津tân 澤trạch 。 心tâm 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 事sự 由do 今kim 教giáo 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 時thời 諸chư 天thiên 人nhân 大đại 眾chúng 。 聞văn 是thị 法Pháp 已dĩ 。 心tâm 生sanh 歡hoan 喜hỷ 。 踊dũng 躍dược 無vô 量lượng 。 是thị 即tức 法Pháp 樂lạc 。 以dĩ 答đáp 此thử 問vấn 也dã 。

云vân 何hà 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 遠viễn 離ly 一nhất 切thiết 病bệnh 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 前tiền 明minh 無vô 滅diệt 。 此thử 明minh 無vô 病bệnh 。 下hạ 現hiện 病bệnh 品phẩm 。 廣quảng 明minh 病bệnh 之chi 不bất 實thật 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 言ngôn 。 今kim 悉tất 見kiến 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 體thể 貌mạo 瑰côi 異dị 。 殊thù 大đại 殊thù 妙diệu 。 唯duy 見kiến 佛Phật 身thân 。 喻dụ 如như 藥dược 樹thụ 。 為vi 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 之chi 所sở 圍vi 繞nhiễu 。 是thị 則tắc 內nội 外ngoại 無vô 病bệnh 。 答đáp 此thử 問vấn 也dã 。

云vân 何hà 為vi 眾chúng 生sanh 顯hiển 說thuyết 於ư 祕bí 密mật 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 昔tích 日nhật 密mật 語ngữ 。 生sanh 人nhân 謬mậu 執chấp 。 若nhược 無vô 今kim 教giáo 。 何hà 由do 遍biến 達đạt 。 廣quảng 佛Phật 隱ẩn 言ngôn 。 宣tuyên 顯hiển 深thâm 旨chỉ 。 生sanh 解giải 由do 經kinh 。 亦diệc 歎thán 教giáo 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 今kim 者giả 。 如Như 來Lai 欲dục 為vì 未vị 來lai 無vô 量lượng 眾chúng 生sanh 。 作tác 大đại 明minh 故cố 。 宣tuyên 說thuyết 如như 是thị 。 大đại 涅Niết 槃Bàn 經kinh 。 答đáp 此thử 問vấn 。

云vân 何hà 說thuyết 畢tất 竟cánh 及cập 與dữ 不bất 畢tất 竟cánh 如như 其kỳ 斷đoạn 疑nghi 罔võng 云vân 何hà 不bất 定định 說thuyết 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 昔tích 教giáo 明minh 二nhị 種chủng 人nhân 。 有hữu 病bệnh 必tất 不bất 可khả 治trị 。 此thử 經Kinh 所sở 明minh 。 悉tất 皆giai 能năng 治trị 。 由do 經Kinh 力lực 勝thắng 。 亦diệc 歎thán 教giáo 也dã 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 明minh 闡xiển 提đề 逆nghịch 罪tội 謗báng 法pháp 三tam 人nhân 。 畢tất 竟cánh 不bất 能năng 進tiến 也dã 。 菩Bồ 薩Tát 畢tất 竟cánh 。 能năng 去khứ 聲Thanh 聞Văn 之chi 人nhân 。 遇ngộ 善thiện 友hữu 者giả 則tắc 進tiến 。 不bất 遇ngộ 則tắc 退thoái 。 明minh 不bất 畢tất 竟cánh 。 下hạ 餘dư 半bán 偈kệ 。 還hoàn 請thỉnh 佛Phật 解giải 釋thích 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 有hữu 餘dư 偈kệ 等đẳng 。 謂vị 有hữu 餘dư 者giả 。 則tắc 不bất 畢tất 竟cánh 。 無vô 餘dư 者giả 。 即tức 是thị 畢tất 竟cánh 。 答đáp 此thử 問vấn 也dã 。 結kết 答đáp 云vân 。 唯duy 除trừ 助trợ 道đạo 。 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 善thiện 法Pháp 。 其kỳ 餘dư 一nhất 切thiết 者giả 。 有hữu 餘dư 無vô 餘dư 也dã 。

云vân 何hà 而nhi 得đắc 。 近cận 最tối 勝thắng 無vô 常thường 道đạo 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 始thỉ 則tắc 治trị 罪tội 。 終chung 為vi 菩Bồ 薩Tát 德đức 力lực 轉chuyển 高cao 。 隣lân 於ư 極cực 境cảnh 。 皆giai 由do 經Kinh 力lực 。 此thử 中trung 並tịnh 指chỉ 今kim 教giáo 。 能năng 開khai 發phát 圓viên 解giải 。 物vật 無vô 餘dư 疑nghi 。 經kinh 益ích 顯hiển 矣hĩ 。 寶bảo 亮lượng 曰viết 。 此thử 明minh 五ngũ 人nhân 從tùng 四tứ 時thời 學học 。 來lai 至chí 今kim 經kinh 。 教giáo 於ư 因nhân 果quả 中trung 生sanh 信tín 。 得đắc 近cận 無vô 上thượng 道Đạo 也dã 。 曇đàm 纖tiêm 曰viết 。 下hạ 文văn 爾nhĩ 時thời 大đại 眾chúng 。 以dĩ 種chủng 種chủng 物vật 。 供cúng 養dường 如Như 來Lai 已dĩ 。 即tức 發phát 無vô 上thượng 道Đạo 心tâm 。 無vô 量lượng 菩Bồ 薩Tát 。 得đắc 住trụ 初Sơ 地Địa 。 即tức 是thị 近cận 無vô 上thượng 道Đạo 。 答đáp 此thử 問vấn 。

我ngã 今kim 請thỉnh 如Như 來Lai 。 為vì 諸chư 菩Bồ 薩Tát 故cố 。 願nguyện 為vi 說thuyết 甚thậm 深thâm 。 微vi 妙diệu 諸chư 行hành 等đẳng 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 四tứ 重trọng/trùng 文văn 中trung 。 第đệ 三tam 文văn 也dã 。 前tiền 明minh 因nhân 果quả 。 一nhất 經kinh 旨chỉ 歸quy 。 既ký 已dĩ 彰chương 矣hĩ 。 第đệ 二nhị 歎thán 教giáo 。 今kim 明minh 依y 經kinh 修tu 行hành 。 取thủ 於ư 常thường 果quả 。 亦diệc 欲dục 使sử 彼bỉ 涉thiệp 求cầu 之chi 徒đồ 。 嚮hướng 慕mộ 前tiền 規quy 也dã 。 欲dục 論luận 文văn 句cú 。 並tịnh 互hỗ 相tương 涉thiệp 。 前tiền 明minh 果quả 中trung 。 亦diệc 復phục 說thuyết 因nhân 。 今kim 辨biện 因nhân 文văn 。 亦diệc 復phục 明minh 果quả 。 乃nãi 至chí 明minh 境cảnh 。 亦diệc 辨biện 於ư 行hành 。 就tựu 行hành 文văn 中trung 。 亦diệc 復phục 論luận 境cảnh 。 是thị 則tắc 經kinh 文văn 渾hồn 互hỗ 。 如như 似tự 不bất 分phân 。 然nhiên 要yếu 當đương 求cầu 其kỳ 綱cương 紐nữu 。 亦diệc 各các 有hữu 在tại 也dã 。 願nguyện 為vi 說thuyết 甚thậm 深thâm 者giả 。 十Thập 地Địa 行hạnh 願nguyện 。 非phi 二Nhị 乘Thừa 所sở khuy 。 故cố 言ngôn 甚thậm 深thâm 。 但đãn 行hành 有hữu 淺thiển 深thâm 。 淺thiển 則tắc 說thuyết 行hành 。 深thâm 詳tường 功công 德đức 。 功công 德đức 與dữ 行hành 。 廣quảng 略lược 雖tuy 殊thù 。 因nhân 義nghĩa 不bất 異dị 也dã 。

一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 中trung 。 悉tất 有hữu 安an 樂lạc 性tánh 唯duy 願nguyện 大đại 仙tiên 。 尊tôn 為vì 我ngã 分phân 別biệt 說thuyết 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 行hành 之chi 所sở 生sanh 。 必tất 由do 乎hồ 境cảnh 。 境cảnh 中trung 之chi 妙diệu 。 不bất 過quá 佛Phật 性tánh 。 師sư 子tử 吼hống 是thị 略lược 。 迦Ca 葉Diếp 是thị 廣quảng 也dã 。

眾chúng 生sanh 大đại 依y 止chỉ 兩lưỡng 足túc 尊tôn 妙diệu 藥dược (# 至chí 。 諸chư 佛Phật 之chi 境cảnh 界giới 。

案án 。 僧Tăng 宗tông 曰viết 。 說thuyết 問vấn 既ký 竟cánh 。 將tương 自tự 收thu 退thoái 也dã 。 諸chư 陰ấm 者giả 。 上thượng 至chí 諸chư 佛Phật 。 下hạ 及cập 眾chúng 生sanh 。 人nhân 天thiên 五ngũ 道đạo 也dã 。 夫phu 聖thánh 教giáo 不bất 同đồng 。 斯tư 旨chỉ 甚thậm 深thâm 。 乃nãi 是thị 未vị 達đạt 。 理lý 應ưng 諮tư 問vấn 。 但đãn 情tình 淺thiển 智trí 劣liệt 。 不bất 敢cảm 有hữu 諮tư 。 豈khởi 唯duy 我ngã 所sở 不bất 敢cảm 。 乃nãi 至chí 精tinh 進tấn 八bát 住trụ 以dĩ 上thượng 。 具cụ 三tam 不bất 退thoái 。 亦diệc 非phi 境cảnh 界giới 。 是thị 以dĩ 息tức 問vấn 也dã 。

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 集Tập 解Giải 卷quyển 第đệ 八bát

Print Friendly, PDF & Email