大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 疏Sớ
Quyển 17
隋Tùy 灌Quán 頂Đảnh 撰Soạn

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 十thập 七thất

隋tùy 章chương 安an 頂Đảnh 法Pháp 師sư 撰soạn

唐đường 天thiên 台thai 沙Sa 門Môn 湛trạm 然nhiên 再tái 治trị

梵Phạm 行hạnh 品phẩm

諸chư 師sư 。 謂vị 梵Phạm 行hạnh 四tứ 心tâm 為vi 體thể 。 聖thánh 行hành 三tam 品phẩm 為vi 體thể 。 引dẫn 經Kinh 云vân 。 說thuyết 四tứ 無vô 量lượng 是thị 梵Phạm 天Thiên 道đạo 名danh 轉chuyển 梵Phạm 輪luân 。 說thuyết 四Tứ 諦Đế 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 天thiên 道đạo 名danh 轉chuyển 法Pháp 輪luân 。 又hựu 師sư 言ngôn 。 慧tuệ 定định 戒giới 為vi 梵Phạm 行hạnh 體thể 。 七thất 善thiện 悉tất 知tri 知tri 即tức 慧tuệ 也dã 。 四tứ 心tâm 是thị 十thập 二nhị 門môn 禪thiền 即tức 定định 也dã 。 後hậu 明minh 持trì 戒giới 得đắc 失thất 即tức 是thị 戒giới 也dã 。 若nhược 然nhiên 與dữ 聖thánh 行hành 何hà 異dị 。 異dị 者giả 梵Phạm 是thị 化hóa 他tha 聖thánh 是thị 自tự 行hành 聖thánh 。 以dĩ 慧tuệ 為vi 正chánh 。 戒giới 定định 相tương/tướng 成thành 梵Phạm 以dĩ 戒giới 為vi 正chánh 慧tuệ 定định 相tương/tướng 成thành 。 聖thánh 是thị 聖thánh 人nhân 所sở 行hành 。 梵Phạm 是thị 淨tịnh 道đạo 。 道đạo 通thông 凡phàm 聖thánh 。 聖thánh 先tiên 戒giới 後hậu 慧tuệ 。 梵Phạm 先tiên 慧tuệ 後hậu 戒giới 。 是thị 為vi 梵Phạm 聖thánh 異dị 也dã 。 又hựu 師sư 言ngôn 。 因nhân 果quả 是thị 梵Phạm 行hạnh 體thể 。 梵Phạm 者giả 言ngôn 淨tịnh 是thị 涅Niết 槃Bàn 因nhân 。 能năng 得đắc 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 以dĩ 因nhân 果quả 為vi 梵Phạm 行hạnh 體thể 。 義nghĩa 皆giai 不bất 然nhiên 。 若nhược 四tứ 心tâm 為vi 體thể 。 斯tư 乃nãi 梵Phạm 天Thiên 道đạo 。 非phi 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 若nhược 三tam 品phẩm 為vi 體thể 。 雖tuy 異dị 聖thánh 行hành 不bất 出xuất 二Nhị 乘Thừa 。 非phi 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 因nhân 果quả 為vi 體thể 者giả 尚thượng 存tồn 因nhân 果quả 。 云vân 何hà 名danh 淨tịnh 。 非phi 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 若nhược 非phi 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 誰thùy 梵Phạm 行hạnh 名danh 義nghĩa 無vô 取thủ 故cố 皆giai 不bất 用dụng 。 今kim 言ngôn 梵Phạm 者giả 名danh 淨tịnh 。 淨tịnh 義nghĩa 有hữu 三tam 。 謂vị 淨tịnh 淨tịnh 。 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 非phi 淨tịnh 淨tịnh 非phi 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 云vân 何hà 淨tịnh 淨tịnh 。 所sở 謂vị 七thất 善thiện 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 三tam 品phẩm 六lục 念niệm 。 如như 是thị 等đẳng 法Pháp 。 悉tất 是thị 出xuất 世thế 涅Niết 槃Bàn 淨tịnh 道đạo 。 今kim 以dĩ 梵Phạm 行hạnh 遍biến 淨tịnh 諸chư 淨tịnh 。 文văn 云vân 。 誰thùy 是thị 一nhất 切thiết 諸chư 善thiện 根căn 本bổn 。 當đương 言ngôn 慈từ 是thị 。 是thị 名danh 淨tịnh 淨tịnh 。 云vân 何hà 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 我ngã 說thuyết 是thị 慈từ 。 有hữu 無vô 量lượng 門môn 。 所sở 謂vị 。 神thần 通thông 。 調điều 象tượng 。 調điều 狂cuồng 。 治trị 眼nhãn 。 治trị 創sáng/sang 。 慈từ 游du 世thế 間gian 悲bi 入nhập 湯thang 鑊hoạch 。 慈từ 善thiện 根căn 力lực 。 無vô 所sở 不bất 現hiện 。 使sử 諸chư 不bất 淨tịnh 悉tất 皆giai 得đắc 淨tịnh 。 是thị 名danh 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 云vân 何hà 非phi 淨tịnh 淨tịnh 非phi 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 所sở 謂vị 大Đại 乘Thừa 。 大đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 非phi 因nhân 非phi 果quả 。 非phi 自tự 非phi 他tha 。 非phi 染nhiễm 非phi 淨tịnh 。 畢tất 竟cánh 清thanh 淨tịnh 。 即tức 是thị 如Như 來Lai 。 常thường 樂lạc 我ngã 淨tịnh 。 文văn 云vân 。 慈từ 若nhược 有hữu 無vô 是thị 有hữu 是thị 無vô 是thị 聲Thanh 聞Văn 慈từ 。 慈từ 若nhược 有hữu 無vô 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 如như 是thị 之chi 慈từ 是thị 如Như 來Lai 慈từ 。 如Như 來Lai 慈từ 者giả 乃nãi 是thị 非phi 淨tịnh 淨tịnh 非phi 不bất 淨tịnh 淨tịnh 。 若nhược 此thử 三tam 慈từ 縱tung 橫hoành 並tịnh 別biệt 。 非phi 妙diệu 非phi 淨tịnh 即tức 一nhất 而nhi 三tam 即tức 三tam 而nhi 一nhất 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 乃nãi 得đắc 名danh 為vi 。 清thanh 淨tịnh 梵Phạm 行hạnh 。 從tùng 三tam 得đắc 名danh 名danh 梵Phạm 行hạnh 品phẩm 。 文văn 為vi 二nhị 。 初sơ 明minh 梵Phạm 行hạnh 。 次thứ 歎thán 經kinh 。 初sơ 梵Phạm 行hạnh 為vi 三tam 。 先tiên 七thất 善thiện 。 次thứ 四tứ 心tâm 三tam 持trì 戒giới 。 初sơ 七thất 善thiện 中trung 二nhị 。 初sơ 徵trưng 次thứ 釋thích 。 釋thích 中trung 三tam 標tiêu 釋thích 結kết 。 標tiêu 則tắc 標tiêu 章chương 。 唱xướng 數số 列liệt 名danh 。 此thử 七thất 善thiện 者giả 。 前tiền 三tam 通thông 自tự 他tha 。 次thứ 兩lưỡng 專chuyên 自tự 行hành 。 後hậu 兩lưỡng 是thị 化hóa 他tha 。 若nhược 旁bàng 正chánh 言ngôn 之chi 。 正chánh 是thị 化hóa 他tha 旁bàng 是thị 自tự 行hành 。 釋thích 中trung 二nhị 。 初sơ 明minh 別biệt 七thất 善thiện 。 次thứ 明minh 圓viên 七thất 善thiện 。 別biệt 七thất 善thiện 中trung 即tức 為vi 七thất 章chương 。 初sơ 釋thích 知tri 法pháp 者giả 。 法pháp 通thông 自tự 他tha 。 以dĩ 知tri 法pháp 故cố 能năng 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 此thử 章chương 亦diệc 有hữu 標tiêu 釋thích 結kết 。 初sơ 標tiêu 如như 文văn 。 次thứ 釋thích 中trung 二nhị 。 先tiên 列liệt 。 次thứ 釋thích 。 釋thích 中trung 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 為vi 十thập 二nhị 段đoạn 。 初sơ 云vân 修tu 多đa 羅la 者giả 。 舊cựu 云vân 。 無vô 翻phiên 五ngũ 義nghĩa 訓huấn 釋thích 。 或hoặc 云vân 。 契Khế 經Kinh 是thị 用dụng 此thử 代đại 彼bỉ 。 或hoặc 云vân 。 契Khế 經Kinh 是thị 正chánh 翻phiên 。 開khai 善thiện 云vân 。 但đãn 通thông 無vô 別biệt 。 莊trang 嚴nghiêm 云vân 。 有hữu 別biệt 即tức 是thị 偈kệ 頌tụng 長trường/trưởng 行hành 。 引dẫn 成thành 論luận 云vân 。 祇kỳ 夜dạ 頌tụng 修tu 多đa 羅la 。 祇kỳ 夜dạ 者giả 。 具cụ 足túc 應ưng 云vân 路lộ 伽già 祇kỳ 夜dạ 。 祇kỳ 夜dạ 翻phiên 為vi 句cú 亦diệc 云vân 頌tụng 。 開khai 善thiện 云vân 等đẳng 句cú 。 莊trang 嚴nghiêm 云vân 等đẳng 頌tụng 光quang 宅trạch 云vân 重trọng/trùng 頌tụng 。 是thị 頌tụng 長trường/trưởng 行hành 之chi 偈kệ 。 受thọ 記ký 者giả 。 梵Phạm 云vân 和hòa 伽già 羅la 那na 。 論luận 云vân 解giải 義nghĩa 經kinh 。 此thử 翻phiên 受thọ 記ký 。 即tức 授thọ 六lục 道đạo 三tam 乘thừa 等đẳng 記ký 。 伽già 陀đà 經kinh 。 一nhất 云vân 不bất 等đẳng 句cú 。 二nhị 云vân 不bất 等đẳng 頌tụng 。 三tam 云vân 直trực 偈kệ 。 即tức 孤cô 起khởi 偈kệ 。 所sở 言ngôn 除trừ 修tu 多đa 羅la 者giả 。 除trừ 別biệt 相tướng 被bị 頌tụng 長trường/trưởng 行hành 。 又hựu 言ngôn 及cập 諸chư 戒giới 律luật 者giả 。 又hựu 除trừ 戒giới 律luật 中trung 有hữu 此thử 偈kệ 。 知tri 前tiền 有hữu 長trường/trưởng 行hành 。 無vô 長trường/trưởng 行hành 者giả 即tức 是thị 孤cô 起khởi 。 優ưu 陀đà 那na 。 論luận 云vân 。 無vô 頌tụng 之chi 長trường/trưởng 行hành 。 經Kinh 云vân 。 無vô 問vấn 自tự 說thuyết 因nhân 緣duyên 。 此thử 偈kệ 出xuất 法pháp 句cú 。 尼ni 陀đà 那na 論luận 云vân 。 本bổn 末mạt 次thứ 第đệ 即tức 因nhân 緣duyên 經kinh 阿a 波ba 陀đà 那na 。 論luận 云vân 。 即tức 譬thí 喻dụ 經kinh 。 伊y 帝đế 目mục 多đa 伽già 。 論luận 云vân 。 一nhất 竹trúc 伊y 帝đế 目mục 多đa 伽già 。 開khai 善thiện 翻phiên 如như 是thị 語ngữ 。 莊trang 嚴nghiêm 翻phiên 為vi 本bổn 事sự 。 言ngôn 我ngã 所sở 說thuyết 名danh 界giới 經kinh 者giả 。 各các 有hữu 界giới 別biệt 。 欲dục 明minh 各các 有hữu 封phong 印ấn 。 名danh 如như 是thị 語ngữ 。 闍xà 陀đà 伽già 。 論luận 云vân 本bổn 生sanh 。 然nhiên 本bổn 生sanh 本bổn 事sự 不bất 異dị 。 即tức 合hợp 第đệ 九cửu 為vi 本bổn 生sanh 。 第đệ 八bát 為vi 如như 是thị 語ngữ 。 開khai 異dị 者giả 第đệ 八bát 名danh 本bổn 事sự 。 第đệ 九cửu 名danh 本bổn 生sanh 。 毘tỳ 佛Phật 略lược 者giả 。 論luận 云vân 廣quảng 。 今kim 經kinh 方Phương 廣Quảng 。 亦diệc 云vân 鞞bệ 佛Phật 略lược 。 直trực 廣quảng 是thị 小Tiểu 乘Thừa 中trung 名danh 。 方Phương 廣Quảng 是thị 大Đại 乘Thừa 中trung 名danh 。 阿a 浮phù 達đạt 磨ma 即tức 未vị 曾tằng 有hữu 。 優ưu 波ba 提đề 舍xá 。 即tức 論luận 義nghĩa 。 亦diệc 云vân 大đại 教giáo 。 亦diệc 云vân 解giải 義nghĩa 。 大Đại 乘Thừa 中trung 沒một 解giải 義nghĩa 名danh 。 光quang 宅trạch 。 以dĩ 前tiền 和hòa 伽già 羅la 那na 名danh 解giải 義nghĩa 。 謂vị 解giải 受thọ 記ký 義nghĩa (# 云vân 云vân )# 。 菩Bồ 薩Tát 若nhược 能năng 下hạ 。 是thị 第đệ 三tam 總tổng 結kết 。 次thứ 釋thích 知tri 義nghĩa 者giả 。 即tức 知tri 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 所sở 詮thuyên 之chi 理lý 。 今kim 明minh 此thử 解giải 極cực 略lược 應ưng 言ngôn 解giải 十Thập 二Nhị 部Bộ 經Kinh 。 空không 平bình 等đẳng 義nghĩa 。 又hựu 於ư 一nhất 句cú 解giải 無vô 量lượng 義nghĩa 。 又hựu 解giải 畢tất 竟cánh 清thanh 淨tịnh 義nghĩa 。 若nhược 解giải 三tam 義nghĩa 義nghĩa 勢thế 則tắc 周chu 。 第đệ 三tam 知tri 時thời 。 如như 是thị 時thời 中trung 。 任nhậm 布bố 施thí 善thiện 即tức 是thị 化hóa 他tha 。 餘dư 句cú 多đa 是thị 自tự 行hành 。 四tứ 釋thích 知tri 足túc 下hạ 。 兩lưỡng 善thiện 是thị 自tự 我ngã 。 五ngũ 自tự 知tri 者giả 。 諦đế 視thị 善thiện 不bất 善thiện 。 如như 曾tằng 子tử 曰viết 。 吾ngô 日nhật 三tam 省tỉnh 吾ngô 身thân 。 六lục 云vân 何hà 知tri 眾chúng 下hạ 。 兩lưỡng 善thiện 皆giai 屬thuộc 化hóa 他tha 。 知tri 眾chúng 者giả 應ưng 備bị 知tri 十thập 法Pháp 界Giới 眾chúng 。 文văn 中trung 略lược 舉cử 人nhân 及cập 二Nhị 乘Thừa 。 於ư 一nhất 一nhất 眾chúng 施thí 三tam 業nghiệp 化hóa 。 但đãn 略lược 舉cử 身thân 口khẩu 。 又hựu 化hóa 他tha 多đa 用dụng 身thân 口khẩu 。 少thiểu 用dụng 意ý 是thị 故cố 略lược 之chi 。 七thất 知tri 尊tôn 卑ty 者giả 。 應ưng 備bị 知tri 十thập 界giới 尊tôn 卑ty 。 文văn 亦diệc 簡giản 略lược 。 不bất 信tín 是thị 闡xiển 提đề 。 即tức 地địa 獄ngục 界giới 。 此thử 則tắc 極cực 卑ty 。 不bất 往vãng 僧Tăng 坊phường 。 無vô 事sự 中trung 福phước 德đức 。 即tức 餓ngạ 鬼quỷ 界giới 。 不bất 禮lễ 拜bái 是thị 憍kiêu 慢mạn 。 即tức 畜súc 生sanh 界giới 。 不bất 聽thính 法Pháp 不bất 受thọ 法pháp 訓huấn 。 諂siểm 曲khúc 很# 戾lệ 即tức 修tu 羅la 界giới 。 不bất 至chí 心tâm 聽thính 散tán 善thiện 不bất 專chuyên 即tức 人nhân 界giới 。 不bất 思tư 義nghĩa 者giả 雖tuy 至chí 心tâm 聽thính 不bất 能năng 思tư 義nghĩa 是thị 天thiên 法Pháp 界Giới 。 不bất 能năng 修tu 行hành 。 但đãn 有hữu 聞văn 思tư 。 無vô 有hữu 修tu 慧tuệ 。 是thị 二Nhị 乘Thừa 方phương 便tiện 道đạo 淺thiển 劣liệt 皆giai 卑ty 。 但đãn 求cầu 小Tiểu 乘Thừa 無vô 大đại 志chí 願nguyện 。 雖tuy 復phục 發phát 真chân 此thử 亦diệc 為vi 卑ty 。 若nhược 求cầu 大Đại 乘Thừa 此thử 乃nãi 為vi 尊tôn 。 次thứ 第đệ 相tương 望vọng 乃nãi 至chí 圓viên 別biệt 。 是thị 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 界giới 。 如như 是thị 節tiết 節tiết 。 迭điệt 為vi 尊tôn 卑ty 。 善thiện 男nam 子tử 去khứ 。 即tức 第đệ 二nhị 明minh 圓viên 七thất 善thiện 舉cử 兩lưỡng 譬thí 者giả 。 如như 意ý 珠châu 譬thí 圓viên 生sanh 善thiện 。 甘cam 露lộ 譬thí 圓viên 滅diệt 惡ác 。 一nhất 善thiện 一nhất 切thiết 善thiện 無vô 善thiện 不bất 備bị 。 一nhất 滅diệt 一nhất 切thiết 滅diệt 無vô 惡ác 不bất 除trừ 。 故cố 舉cử 兩lưỡng 譬thí 。 先tiên 譬thí 。 次thứ 合hợp 譬thí 可khả 見kiến 。 次thứ 如như 是thị 下hạ 合hợp 譬thí 云vân 。 於ư 人nhân 天thiên 中trung 。 最tối 尊tôn 最tối 勝thắng 。 若nhược 直trực 以dĩ 世thế 人nhân 天thiên 解giải 者giả 未vị 為vi 允duẫn 當đương 。 於ư 賢hiền 聖thánh 人nhân 天thiên 中trung 尊tôn 。 勝thắng 乃nãi 應ưng 合hợp 文văn 。 善thiện 男nam 子tử 是thị 名danh 下hạ 。 第đệ 三tam 總tổng 結kết 。 能năng 具cụ 七thất 善thiện 即tức 梵Phạm 行hạnh 中trung 之chi 一nhất 品phẩm 。 第đệ 二nhị 明minh 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 。 者giả 亦diệc 名danh 四Tứ 等Đẳng 。 無vô 量lượng 從tùng 境cảnh 。 四Tứ 等Đẳng 從tùng 心tâm 。 何hà 者giả 前tiền 境cảnh 非phi 一nhất 故cố 名danh 無vô 量lượng 。 在tại 境cảnh 雖tuy 多đa 。 我ngã 心tâm 一nhất 相tương/tướng 故cố 名danh 為vi 等đẳng 。 通thông 而nhi 為vi 言ngôn 。 境cảnh 亦diệc 名danh 等đẳng 。 心tâm 亦diệc 無vô 量lượng (# 云vân 云vân )# 。 文văn 為vi 二nhị 。 初sơ 明minh 四tứ 心tâm 。 後hậu 明minh 心tâm 果quả 。 初sơ 辨biện 四tứ 心tâm 又hựu 二nhị 。 先tiên 明minh 次thứ 第đệ 四tứ 。 後hậu 明minh 圓viên 四tứ 。 次thứ 第đệ 又hựu 三tam 。 一nhất 略lược 標tiêu 。 二nhị 論luận 義nghĩa 。 三tam 領lãnh 解giải 。 初sơ 標tiêu 如như 文văn 。 次thứ 迦Ca 葉Diếp 下hạ 論luận 義nghĩa 。 先tiên 問vấn 次thứ 答đáp 。 問vấn 開khai 五ngũ 難nạn/nan 。 一nhất 難nạn/nan 四tứ 心tâm 應ưng 三tam 。 二nhị 難nạn/nan 四tứ 心tâm 應ưng 一nhất 。 三tam 重trọng/trùng 難nạn/nan 四tứ 心tâm 應ưng 三tam 。 四tứ 難nạn/nan 四tứ 心tâm 應ưng 二nhị 。 五ngũ 重trọng/trùng 難nạn/nan 四tứ 心tâm 應ưng 一nhất 。 合hợp 而nhi 言ngôn 之chi 亦diệc 成thành 三tam 難nạn/nan 。 第đệ 一nhất 與dữ 第đệ 三tam 難nạn/nan 四tứ 令linh 三tam 。 第đệ 二nhị 與dữ 第đệ 五ngũ 難nạn/nan 四tứ 令linh 一nhất 。 第đệ 四tứ 一nhất 難nạn/nan 難nạn/nan 四tứ 令linh 二nhị 。 且thả 依y 經kinh 文văn 而nhi 分phần/phân 五ngũ 難nạn/nan 。 第đệ 一nhất 以dĩ 兩lưỡng 心tâm 無vô 異dị 同đồng 能năng 治trị 瞋sân 應ưng 同đồng 是thị 一nhất 。 喜hỷ 能năng 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 捨xả 能năng 除trừ 癡si 。 是thị 故cố 但đãn 三tam 不bất 應ưng 有hữu 四tứ 。 慈từ 有hữu 三tam 緣duyên 下hạ 。 第đệ 二nhị 皆giai 同đồng 有hữu 三tam 難nạn/nan 令linh 唯duy 一nhất 。 先tiên 唱xướng 三tam 緣duyên 。 次thứ 釋thích 三tam 心tâm 。 三tam 緣duyên 深thâm 淺thiển 但đãn 為vi 一nhất 義nghĩa 。 然nhiên 約ước 境cảnh 雖tuy 異dị 緣duyên 心tâm 無vô 別biệt 。 如như 緣duyên 貧bần 窮cùng 即tức 眾chúng 生sanh 緣duyên 。 知tri 此thử 貧bần 人nhân 應ưng 須tu 衣y 食thực 即tức 是thị 法pháp 緣duyên 。 若nhược 知tri 眾chúng 生sanh 須tu 知tri 如Như 來Lai 受thọ 第đệ 一nhất 樂nhạo/nhạc/lạc 。 則tắc 無vô 所sở 須tu 即tức 是thị 無vô 緣duyên 。 能năng 緣duyên 既ký 一nhất 不bất 應ưng 有hữu 四tứ 故cố 只chỉ 是thị 一nhất 緣duyên 五ngũ 陰ấm 名danh 眾chúng 生sanh 緣duyên 者giả 。 五ngũ 陰ấm 從tùng 何hà 而nhi 生sanh 。 緣duyên 所sở 須tu 物vật 。 而nhi 施thí 與dữ 之chi 。 是thị 名danh 法pháp 緣duyên 。 若nhược 緣duyên 如Như 來Lai 不bất 須tu 此thử 物vật 。 即tức 是thị 無vô 緣duyên 。 欲dục 明minh 緣duyên 境cảnh 心tâm 遍biến 。 乃nãi 至chí 上thượng 緣duyên 於ư 佛Phật 況huống 復phục 餘dư 境cảnh 。 慈từ 之chi 所sở 緣duyên 下hạ 。 第đệ 三tam 舉cử 三tam 緣duyên 難nạn/nan 。 眾chúng 生sanh 境cảnh 淺thiển 法pháp 空không 則tắc 深thâm 。 無vô 緣duyên 兩lưỡng 無vô 是thị 故cố 極cực 深thâm 。 既ký 有hữu 三tam 緣duyên 寧ninh 得đắc 有hữu 四tứ 只chỉ 應ưng 有hữu 三tam 。 成thành 論luận 人nhân 云vân 。 緣duyên 生sanh 是thị 生sanh 空không 。 緣duyên 法pháp 是thị 法pháp 空không 。 緣duyên 如Như 來Lai 是thị 平bình 等đẳng 空không 。 此thử 失thất 文văn 意ý 。 文văn 云vân 。 緣duyên 眾chúng 生sanh 者giả 。 緣duyên 於ư 父phụ 母mẫu 妻thê 子tử 。 願nguyện 與dữ 其kỳ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 何hà 時thời 云vân 空không 。 人nhân 有hữu 二nhị 種chủng 。 下hạ 第đệ 四tứ 難nạn/nan 。 人nhân 有hữu 二nhị 種chủng 。 見kiến 行hành 利lợi 根căn 。 愛ái 行hành 鈍độn 根căn 。 利lợi 人nhân 好hiếu 瞋sân 為vi 教giáo 鈍độn 者giả 。 十thập 遍biến 不bất 解giải 是thị 故cố 生sanh 瞋sân 。 為vì 此thử 義nghĩa 故cố 。 須tu 修tu 慈từ 悲bi 以dĩ 捨xả 瞋sân 心tâm 。 鈍độn 見kiến 利lợi 者giả 恆hằng 生sanh 嫉tật 妬đố 。 所sở 以dĩ 令linh 其kỳ 修tu 於ư 喜hỷ 捨xả 即tức 除trừ 嫉tật 妬đố 。 若nhược 爾nhĩ 只chỉ 見kiến 有hữu 二nhị 不bất 應ưng 有hữu 四tứ 。 夫phu 無vô 量lượng 者giả 下hạ 。 第đệ 二nhị 以dĩ 名danh 字tự 離ly 合hợp 作tác 難nạn/nan 既ký 言ngôn 無vô 量lượng 豈khởi 得đắc 唯duy 四tứ 。 既ký 其kỳ 但đãn 四tứ 不bất 應ưng 無vô 量lượng 。 若nhược 無vô 量lượng 者giả 唯duy 應ưng 是thị 一nhất 。 次thứ 如Như 來Lai 答đáp 為vi 二nhị 。 先tiên 破phá 定định 四tứ 之chi 執chấp 。 次thứ 答đáp 無vô 四tứ 之chi 難nạn/nan 。 初sơ 有hữu 三tam 。 一nhất 明minh 教giáo 門môn 廣quảng 略lược 不bất 定định 。 二nhị 明minh 反phản 常thường 不bất 定định 。 三Tam 明Minh 治trị 惑hoặc 不bất 定định 。 既ký 其kỳ 不bất 定định 何hà 必tất 須tu 四tứ 。 初sơ 約ước 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 不bất 定định 為vi 答đáp 。 或hoặc 十thập 一nhất 乃nãi 至chí 二nhị 一nhất 因nhân 緣duyên 。 隨tùy 機cơ 利lợi 益ích 不bất 可khả 為vi 定định 。 除trừ 生sanh 一nhất 法pháp 者giả 。 河hà 西tây 云vân 。 薩tát 遮già 尼ni 揵kiền 。 聰thông 明minh 鍱diệp 腹phúc 。 頭đầu 戴đái 火hỏa 冠quan 。 來lai 至chí 佛Phật 所sở 。 其kỳ 心tâm 高cao 逸dật 不bất 聽thính 佛Phật 法Pháp 。 密mật 迹tích 杵xử 擬nghĩ 怖bố 方phương 聽thính 法Pháp 。 其kỳ 父phụ 是thị 梵Phạm 志Chí 母mẫu 是thị 尼ni 揵kiền 。 俱câu 共cộng 出xuất 家gia 。 以dĩ 從tùng 非phi 法pháp 父phụ 母mẫu 生sanh 故cố 。 唯duy 此thử 為vi 恥sỉ 。 餘dư 無vô 所sở 憚đạn 佛Phật 將tương 護hộ 之chi 。 故cố 除trừ 生sanh 一nhất 法pháp 唯duy 說thuyết 十thập 一nhất 。 為vi 迦Ca 葉Diếp 說thuyết 。 以dĩ 辟Bích 支Chi 根căn 利lợi 復phục 無vô 忌kỵ 諱húy 。 具cụ 說thuyết 十thập 二nhị 。 善thiện 男nam 子tử 如Như 來Lai 方phương 便tiện 下hạ 。 第đệ 二nhị 反phản 常thường 不bất 定định 。 或hoặc 謂vị 口khẩu 密mật 不bất 定định 。 佛Phật 實thật 具cụ 足túc 。 常thường 樂lạc 我ngã 淨tịnh 。 亦diệc 說thuyết 無vô 常thường 不bất 淨tịnh 。 生sanh 死tử 實thật 是thị 無vô 常thường 不bất 淨tịnh 。 亦diệc 說thuyết 常thường 樂lạc 我ngã 淨tịnh 。 善thiện 男nam 子tử 或hoặc 有hữu 眾chúng 生sanh 下hạ 。 第đệ 三tam 治trị 惑hoặc 不bất 定định 。 謂vị 身thân 密mật 不bất 定định 。 作tác 轉Chuyển 輪Luân 王Vương 。 施thí 財tài 是thị 捨xả 。 與dữ 五ngũ 欲dục 樂lạc 是thị 喜hỷ 。 作tác 僕bộc 使sử 趨xu 走tẩu 是thị 慈từ 。 訶ha 諫gián 是thị 悲bi 。 善thiện 男nam 子tử 是thị 無vô 量lượng 下hạ 。 第đệ 二nhị 答đáp 無vô 四tứ 之chi 問vấn 。 又hựu 二nhị 。 前tiền 總tổng 後hậu 別biệt 。 總tổng 又hựu 二nhị 。 初sơ 舉cử 二nhị 事sự 。 次thứ 總tổng 非phi 前tiền 問vấn 。 舉cử 二nhị 事sự 者giả 。 前tiền 舉cử 體thể 異dị 。 次thứ 明minh 用dụng 異dị 。 初sơ 體thể 異dị 者giả 。 得đắc 報báo 不bất 同đồng 。 慈từ 得đắc 遍biến 淨tịnh 。 悲bi 得đắc 空không 處xứ 。 喜hỷ 得đắc 識thức 處xứ 。 捨xả 得đắc 不bất 用dụng 處xứ 。 處xử 異dị 故cố 治trị 惑hoặc 不bất 同đồng 。 如như 是thị 無vô 量lượng 伴bạn 類loại 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 用dụng 異dị 者giả 。 貪tham 取thủ 人nhân 物vật 。 慈từ 與dữ 人nhân 物vật 。 瞋sân 與dữ 人nhân 苦khổ 。 悲bi 拔bạt 人nhân 苦khổ 。 嫉tật 忌kỵ 人nhân 樂nhạo/nhạc/lạc 。 喜hỷ 與dữ 人nhân 樂nhạo/nhạc/lạc 。 癡si 長trường/trưởng 憎tăng 愛ái 。 捨xả 亡vong 愛ái 憎tăng 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 下hạ 。 二nhị 總tổng 結kết 前tiền 非phi 。 非phi 一nhất 者giả 非phi 第đệ 二nhị 第đệ 五ngũ 。 非phi 二nhị 者giả 非phi 第đệ 四tứ 。 非phi 三tam 者giả 非phi 第đệ 一nhất 。 第đệ 三tam 如như 汝nhữ 所sở 說thuyết 下hạ 。 第đệ 二nhị 別biệt 答đáp 五ngũ 問vấn 即tức 為vi 五ngũ 章chương 。 此thử 初sơ 答đáp 第đệ 一nhất 治trị 惑hoặc 難nạn/nan 唯duy 三tam 無vô 四tứ 。 今kim 明minh 。 雖tuy 同đồng 治trị 瞋sân 。 瞋sân 有hữu 輕khinh 重trọng 。 是thị 故cố 成thành 四tứ 。 有hữu 六lục 復phục 次thứ 如như 文văn 。 是thị 故cố 迦Ca 葉Diếp 。 是thị 無vô 量lượng 下hạ 。 答đáp 第đệ 二nhị 同đồng 緣duyên 難nạn/nan 。 治trị 惑hoặc 不bất 同đồng 伴bạn 類loại 有hữu 四tứ 。 何hà 得đắc 令linh 同đồng 。 有hữu 三tam 緣duyên 但đãn 共cộng 為vi 一nhất 。 復phục 以dĩ 器khí 下hạ 。 答đáp 第đệ 三tam 淺thiển 深thâm 難nạn/nan 。 難nạn/nan 令linh 有hữu 三tam 。 今kim 明minh 隨tùy 用dụng 有hữu 四tứ 。 豈khởi 逐trục 行hành 為vi 三tam 。 或hoặc 言ngôn 器khí 是thị 境cảnh 。 以dĩ 行hành 分phân 別biệt 下hạ 。 答đáp 第đệ 四tứ 據cứ 人nhân 利lợi 鈍độn 難nạn/nan 。 欲dục 明minh 雖tuy 有hữu 兩lưỡng 人nhân 而nhi 有hữu 四tứ 行hành 不bất 得đắc 為vi 二nhị 。 以dĩ 無vô 量lượng 故cố 下hạ 。 答đáp 第đệ 五ngũ 名danh 字tự 難nạn/nan 為vi 二nhị 。 初sơ 列liệt 四tứ 章chương 門môn 。 次thứ 廣quảng 解giải 釋thích 。 欲dục 明minh 無vô 量lượng 有hữu 四tứ 句cú 。 何hà 妨phương 得đắc 有hữu 。 四tứ 種chủng 無vô 量lượng 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 三tam 領lãnh 解giải 如như 文văn 。 世Thế 尊Tôn 頗phả 有hữu 菩Bồ 薩Tát 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 不bất 次thứ 第đệ 即tức 圓viên 四tứ 心tâm 又hựu 二nhị 。 初sơ 料liệu 簡giản 小tiểu 慈từ 。 次thứ 顯hiển 大đại 慈từ 。 此thử 之chi 大đại 小tiểu 小tiểu 亦diệc 不bất 小tiểu 。 不bất 可khả 以dĩ 凡phàm 。 夫phu 為vi 小tiểu 二Nhị 乘Thừa 為vi 大đại 。 二Nhị 乘Thừa 為vi 小tiểu 菩Bồ 薩Tát 為vi 大đại 。 何hà 以dĩ 故cố 凡phàm 夫phu 二Nhị 乘Thừa 。 俱câu 不bất 住trụ 於ư 大đại 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 今kim 以dĩ 次thứ 第đệ 慈từ 為vi 小tiểu 。 不bất 次thứ 第đệ 慈từ 為vi 大đại 。 此thử 兩lưỡng 俱câu 住trụ 大đại 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 有hữu 人nhân 。 以dĩ 似tự 為vi 小tiểu 真chân 為vi 大đại 。 此thử 亦diệc 不bất 然nhiên 。 次thứ 第đệ 似tự 真chân 俱câu 小tiểu 。 不bất 次thứ 第đệ 似tự 真chân 俱câu 大đại 。 故cố 簡giản 小tiểu 有hữu 兩lưỡng 問vấn 答đáp 。 初sơ 問vấn 有hữu 菩Bồ 薩Tát 住trụ 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 有hữu 慈từ 悲bi 心tâm 。 非phi 是thị 大đại 慈từ 心tâm 不bất 此thử 正chánh 問vấn 次thứ 第đệ 梵Phạm 行hạnh 。 次thứ 佛Phật 答đáp 為vi 三tam 。 一nhất 唱xướng 有hữu 。 二nhị 釋thích 有hữu 。 三tam 結kết 有hữu 。 初sơ 倡xướng 如như 文văn 。 次thứ 釋thích 有hữu 中trung 二nhị 。 先tiên 出xuất 境cảnh 。 次thứ 明minh 觀quán 。 初sơ 境cảnh 有hữu 九cửu 品phẩm 。 冤oan 親thân 中trung 人nhân 各các 有hữu 三tam 品phẩm 。 或hoặc 謂vị 中trung 人nhân 唯duy 一nhất 但đãn 七thất 。 中trung 人nhân 於ư 我ngã 無vô 冤oan 無vô 親thân 不bất 須tu 開khai 三tam 。 一nhất 往vãng 如như 此thử 。 然nhiên 此thử 中trung 人nhân 不bất 無vô 愚ngu 智trí 貴quý 賤tiện 之chi 殊thù 。 故cố 可khả 分phần/phân 三tam 便tiện 成thành 九cửu 境cảnh 即tức 有hữu 九cửu 慈từ 。 次thứ 是thị 菩Bồ 薩Tát 下hạ 正chánh 明minh 修tu 觀quán 。 若nhược 全toàn 未vị 修tu 。 但đãn 欲dục 與dữ 其kỳ 三tam 親thân 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 三tam 冤oan 三tam 苦khổ 。 三tam 種chủng 中trung 人nhân 不bất 與dữ 苦khổ 樂lạc 。 若nhược 初sơ 修tu 慈từ 。 於ư 三tam 親thân 中trung 與dữ 三tam 品phẩm 樂nhạo/nhạc/lạc 。 於ư 三tam 中trung 人nhân 與dữ 三tam 品phẩm 樂nhạo/nhạc/lạc 。 於ư 三tam 冤oan 人nhân 上thượng 冤oan 與dữ 下hạ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 中trung 冤oan 與dữ 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 。 下hạ 冤oan 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 二nhị 修tu 時thời 。 上thượng 冤oan 與dữ 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 。 中trung 下hạ 兩lưỡng 冤oan 與dữ 其kỳ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 三tam 修tu 時thời 。 三tam 冤oan 併tinh 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 未vị 是thị 親thân 中trung 三tam 種chủng 之chi 樂lạc 。 第đệ 四tứ 修tu 時thời 。 即tức 以dĩ 中trung 人nhân 下hạ 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 第đệ 五ngũ 修tu 時thời 。 以dĩ 中trung 人nhân 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 第đệ 六lục 修tu 時thời 以dĩ 中trung 人nhân 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 第đệ 七thất 修tu 時thời 。 以dĩ 三tam 親thân 下hạ 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 第đệ 八bát 修tu 時thời 。 以dĩ 三tam 親thân 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 第đệ 九cửu 修tu 時thời 。 以dĩ 三tam 親thân 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 併tinh 與dữ 三tam 冤oan 。 是thị 名danh 上thượng 冤oan 與dữ 增tăng 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。

爾nhĩ 時thời 得đắc 名danh 慈từ 心tâm 成thành 就tựu 。 又hựu 直trực 取thủ 三tam 品phẩm 樂nhạo/nhạc/lạc 與dữ 九cửu 種chủng 境cảnh 。 初sơ 入nhập 觀quán 時thời 三tam 親thân 與dữ 三tam 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 二nhị 時thời 中trung 。 親thân 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 下hạ 親thân 與dữ 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 三tam 時thời 下hạ 親thân 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 四tứ 時thời 下hạ 中trung 人nhân 與dữ 下hạ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 五ngũ 時thời 下hạ 中trung 人nhân 與dữ 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 六lục 時thời 下hạ 中trung 人nhân 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 七thất 時thời 上thượng 冤oan 與dữ 下hạ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 八bát 時thời 上thượng 冤oan 與dữ 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 。 第đệ 九cửu 時thời 上thượng 冤oan 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 是thị 名danh 慈từ 心tâm 成thành 就tựu 。 今kim 文văn 中trung 但đãn 略lược 有hữu 四tứ 番phiên 入nhập 觀quán 。 初sơ 番phiên 三tam 親thân 等đẳng 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 此thử 總tổng 三tam 親thân 以dĩ 為vi 一nhất 番phiên 。 別biệt 開khai 三tam 冤oan 以dĩ 為vi 三tam 番phiên 。 若nhược 明minh 修tu 觀quán 實thật 有hữu 九cửu 品phẩm 修tu 習tập 不bất 同đồng 。 而nhi 今kim 文văn 中trung 但đãn 明minh 三tam 品phẩm 。 善thiện 男nam 子tử 是thị 名danh 得đắc 慈từ 下hạ 。 第đệ 三tam 結kết 有hữu 。 世Thế 尊Tôn 何hà 緣duyên 下hạ 。 是thị 第đệ 二nhị 番phiên 亦diệc 先tiên 問vấn 。 次thứ 答đáp 。 答đáp 為vi 三tam 。 一nhất 倡xướng 難nạn/nan 成thành 。 二nhị 釋thích 。 三tam 結kết 。 初sơ 文văn 但đãn 次thứ 何hà 以dĩ 故cố 下hạ 釋thích 先tiên 法pháp 。 次thứ 譬thí 凡phàm 舉cử 四tứ 譬thí 如như 文văn 。 惑hoặc 彊cường/cưỡng/cương 慈từ 弱nhược 不bất 得đắc 名danh 大đại 。 達đạt 惑hoặc 慈từ 成thành 方phương 名danh 大đại 慈từ 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 下hạ 第đệ 三tam 結kết 。 善thiện 男nam 子tử 菩Bồ 薩Tát 。 住trụ 初Sơ 地Địa 下hạ 。 是thị 第đệ 二nhị 顯hiển 大đại 明minh 圓viên 四tứ 心tâm 方phương 是thị 大đại 慈từ 。 文văn 為vi 二nhị 。 一nhất 明minh 大đại 慈từ 。 二nhị 明minh 虛hư 實thật 。 初sơ 大đại 慈từ 又hựu 三tam 。 一nhất 正chánh 明minh 大đại 慈từ 。 二nhị 明minh 兼kiêm 用dụng 。 三Tam 明Minh 善thiện 本bổn 。 初sơ 正chánh 明minh 大đại 慈từ 又hựu 三tam 。 謂vị 倡xướng 釋thích 結kết 。 初sơ 倡xướng 如như 文văn 。 次thứ 釋thích 中trung 意ý 者giả 。 上thượng 來lai 於ư 上thượng 冤oan 與dữ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 未vị 於ư 闡xiển 提đề 與dữ 其kỳ 上thượng 樂nhạo/nhạc/lạc 。 今kim 此thử 圓viên 慈từ 。 緣duyên 於ư 闡xiển 提đề 。 但đãn 見kiến 實thật 相tướng 不bất 見kiến 其kỳ 過quá 。 故cố 不bất 生sanh 瞋sân 方phương 是thị 大đại 慈từ 。 三tam 結kết 如như 文văn 。 善thiện 男nam 子tử 為vì 諸chư 眾chúng 生sanh 下hạ 。 是thị 第đệ 二nhị 明minh 慈từ 兼kiêm 用dụng 者giả 。 若nhược 慈từ 但đãn 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 悲bi 唯duy 拔bạt 苦khổ 則tắc 非phi 兼kiêm 用dụng 。 今kim 明minh 慈từ 亦diệc 拔bạt 苦khổ 悲bi 亦diệc 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 捨xả 中trung 亦diệc 二nhị 如như 文văn 。 唯duy 四Tứ 無Vô 量Lượng 心Tâm 下hạ 。 第đệ 三Tam 明Minh 善thiện 本bổn 為vi 三tam 。 初sơ 為vi 六Lục 度Độ 本bổn 。 次thứ 為vi 發phát 心tâm 本bổn 。 三tam 自tự 相tương/tướng 本bổn 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 虛hư 實thật 開khai 善thiện 謂vị 為vi 實thật 觀quán 亦diệc 先tiên 問vấn 。 次thứ 答đáp 。 問vấn 為vi 三tam 。 一nhất 奪đoạt 難nạn/nan 。 二nhị 縱túng/tung 難nạn/nan 。 三tam 遮già 難nạn/nan 。 初sơ 奪đoạt 難nạn/nan 者giả 又hựu 二nhị 。 先tiên 法pháp 。 次thứ 譬thí 。 初sơ 法pháp 者giả 明minh 雖tuy 欲dục 拔bạt 苦khổ 實thật 未vị 拔bạt 苦khổ 。 皆giai 是thị 虛hư 言ngôn 。 雖tuy 欲dục 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 實thật 不bất 得đắc 樂lạc 。 此thử 是thị 假giả 說thuyết 。 次thứ 舉cử 譬thí 顯hiển 。 亦diệc 如như 比Bỉ 丘Khâu 。 作tác 假giả 想tưởng 觀quán 。 觀quán 羹# 為vi 薉# 而nhi 實thật 非phi 薉# 。 雖tuy 言ngôn 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 實thật 不bất 得đắc 樂lạc 。 世Thế 尊Tôn 若nhược 非phi 虛hư 妄vọng 下hạ 。 第đệ 二nhị 縱túng/tung 難nạn/nan 。 縱túng/tung 有hữu 實thật 益ích 何hà 以dĩ 不bất 見kiến 得đắc 安an 樂lạc 者giả 。 若nhược 實thật 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 今kim 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 何hà 以dĩ 不bất 見kiến 。 與dữ 眾chúng 生sanh 樂lạc 。 若nhược 當đương 真chân 實thật 下hạ 。 第đệ 三tam 遮già 難nạn/nan 。 佛Phật 若nhược 答đáp 言ngôn 是thị 虛hư 無vô 實thật 如Như 來Lai 亦diệc 由do 往vãng 昔tích 行hành 慈từ 得đắc 為vi 梵Phạm 主chủ 。 最tối 勝thắng 最tối 上thượng 。 何hà 得đắc 無vô 益ích 。 是thị 故cố 遮già 云vân 。 不bất 得đắc 無vô 益ích 故cố 名danh 遮già 難nạn/nan 。 次thứ 佛Phật 言ngôn 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 答đáp 前tiền 三tam 難nạn/nan 。 初sơ 答đáp 遮già 難nạn/nan 。 次thứ 答đáp 奪đoạt 難nạn/nan 。 三tam 答đáp 縱túng/tung 難nạn/nan 。 初sơ 答đáp 遮già 難nạn/nan 為vi 二nhị 。 先tiên 歎thán 其kỳ 遮già 。 次thứ 正chánh 答đáp 。 答đáp 中trung 四tứ 偈kệ 為vi 三tam 。 初sơ 一nhất 行hành 明minh 大đại 慈từ 。 次thứ 一nhất 行hành 大đại 悲bi 。 三tam 兩lưỡng 行hành 格cách 量lượng 。 實thật 能năng 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 功công 福phước 無vô 量lượng 。 善thiện 男nam 子tử 夫phu 修tu 慈từ 者giả 下hạ 。 二nhị 答đáp 奪đoạt 難nạn/nan 。 又hựu 二nhị 。 初sơ 倡xướng 真chân 實thật 。 故cố 舉cử 聲Thanh 聞Văn 假giả 想tưởng 之chi 非phi 。 顯hiển 菩Bồ 薩Tát 是thị 實thật 。 云vân 何hà 知tri 耶da 。 第đệ 二nhị 廣quảng 明minh 是thị 實thật 。 又hựu 五ngũ 。 一nhất 實thật 能năng 轉chuyển 境cảnh 。 二nhị 實thật 能năng 治trị 惑hoặc 。 三tam 實thật 能năng 善thiện 本bổn 。 四tứ 實thật 能năng 遍biến 諸chư 法pháp 。 五ngũ 實thật 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 初sơ 為vi 三tam 。 一nhất 倡xướng 。 二nhị 釋thích 。 三tam 結kết 。 初sơ 如như 文văn 。 釋thích 中trung 意ý 者giả 。 解giải 此thử 有hữu 二nhị 。 一nhất 實thật 能năng 轉chuyển 境cảnh 。 二nhị 但đãn 能năng 令linh 見kiến 。 若nhược 轉chuyển 金kim 為vi 土thổ/độ 則tắc 可khả 實thật 轉chuyển 。 若nhược 令linh 眾chúng 生sanh 。 為vi 非phi 眾chúng 生sanh 但đãn 能năng 令linh 見kiến 。 一nhất 師sư 云vân 。 經Kinh 云vân 能năng 成thành 。 云vân 何hà 二nhị 解giải 。 菩Bồ 薩Tát 非phi 但đãn 能năng 轉chuyển 金kim 成thành 土thổ/độ 亦diệc 轉chuyển 眾chúng 生sanh 成thành 非phi 眾chúng 生sanh 。 非phi 眾chúng 生sanh 者giả 。 即tức 是thị 草thảo 木mộc 。 轉chuyển 非phi 眾chúng 生sanh 成thành 於ư 眾chúng 生sanh 。 若nhược 言ngôn 眾chúng 生sanh 本bổn 來lai 虛hư 妄vọng 。 無vô 所sở 有hữu 者giả 。 當đương 知tri 眾chúng 生sanh 。 有hữu 非phi 眾chúng 生sanh 。 若nhược 言ngôn 諸chư 法pháp 有hữu 安an 樂lạc 性tánh 。 即tức 非phi 眾chúng 生sanh 。 亦diệc 是thị 眾chúng 生sanh 。 情tình 與dữ 無vô 情tình 有hữu 性tánh 無vô 性tánh 。 準chuẩn 此thử 可khả 知tri 。 私tư 問vấn 。 若nhược 眾chúng 生sanh 與dữ 非phi 眾chúng 生sanh 實thật 更cánh 互hỗ 轉chuyển 。 情tình 作tác 無vô 情tình 無vô 情tình 作tác 情tình 是thị 義nghĩa 難nan 信tín 。 若nhược 不bất 實thật 轉chuyển 聖thánh 力lực 徒đồ 施thí 。 總tổng 而nhi 言ngôn 之chi 。 只chỉ 是thị 諸chư 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 。 自tự 既ký 依y 正chánh 。 不bất 二nhị 而nhi 二nhị 二nhị 而nhi 不bất 二nhị 。 能năng 令linh 眾chúng 生sanh 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 此thử 則tắc 永vĩnh 轉chuyển 。 若nhược 暫tạm 轉chuyển 者giả 。 不bất 無vô 斯tư 義nghĩa 。 亦diệc 令linh 轉chuyển 者giả 。 不bất 自tự 覺giác 知tri 。 況huống 復phục 慈từ 即tức 如Như 來Lai 如Như 來Lai 即tức 慈từ 。 慈từ 即tức 佛Phật 性tánh 佛Phật 性tánh 即tức 諸chư 法pháp 。 敬kính 請thỉnh 後hậu 德đức 。 思tư 之chi 思tư 之chi 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 實thật 能năng 治trị 惑hoặc 。 又hựu 三tam 。 謂vị 倡xướng 釋thích 結kết 。 舊cựu 云vân 。 四Tứ 等Đẳng 但đãn 是thị 功công 德đức 猗ỷ 樂nhạo/nhạc/lạc 相tương/tướng 伏phục 非phi 究cứu 竟cánh 斷đoạn 。 此thử 中trung 四Tứ 等Đẳng 即tức 是thị 般Bát 若Nhã 。 即tức 是thị 能năng 斷đoạn 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 。 四tứ 無vô 量lượng 下hạ 。 第đệ 三Tam 明Minh 實thật 為vi 善thiện 本bổn 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 明minh 能năng 為vi 大Đại 乘Thừa 善thiện 本bổn 。 次thứ 明minh 能năng 為vi 三tam 乘thừa 善thiện 本bổn 。 初sơ 又hựu 二nhị 。 初sơ 明minh 通thông 為vi 。 一nhất 切thiết 善thiện 本bổn 。 次thứ 明minh 能năng 為vi 布bố 施thí 之chi 本bổn 。 初sơ 文văn 可khả 見kiến 。 善thiện 男nam 子tử 菩Bồ 薩Tát 下hạ 。 二nhị 偏thiên 明minh 為vi 布bố 施thí 之chi 本bổn 。 又hựu 五ngũ 。 一nhất 正chánh 施thí 本bổn 。 二nhị 無vô 相tướng 為vi 得đắc 。 三tam 有hữu 相tương/tướng 為vi 失thất 。 四tứ 明minh 一nhất 心tâm 即tức 四tứ 心tâm 。 五ngũ 廣quảng 發phát 誓thệ 願nguyện 。 初sơ 明minh 施thí 本bổn 舉cử 八bát 事sự 。 為vi 下hạ 八bát 事sự 作tác 本bổn 。 如như 是thị 施thí 時thời 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 無vô 相tướng 為vi 得đắc 。 又hựu 三tam 。 初sơ 總tổng 。 次thứ 別biệt 。 三tam 結kết 。 初sơ 如như 文văn 。 次thứ 別biệt 中trung 云vân 。 不bất 見kiến 因nhân 果quả 者giả 。 施thí 時thời 是thị 因nhân 。 得đắc 報báo 是thị 果quả 。 得đắc 果quả 是thị 常thường 。 不bất 得đắc 是thị 斷đoạn 。 菩Bồ 薩Tát 皆giai 不bất 作tác 如như 此thử 施thí 。 三tam 雖tuy 復phục 下hạ 結kết 如như 文văn 。 善thiện 男nam 子tử 菩Bồ 薩Tát 若nhược 見kiến 下hạ 。 第đệ 三Tam 明Minh 有hữu 相tương/tướng 為vi 失thất 為vi 三tam 。 法pháp 譬thí 合hợp 。 法pháp 如như 文văn 。 譬thí 中trung 。 人nhân 譬thí 淺thiển 行hành 菩Bồ 薩Tát 。 箭tiễn 譬thí 慳san 起khởi 。 眷quyến 屬thuộc 請thỉnh 醫y 譬thí 知tri 識thức 勸khuyến 施thí 。 言ngôn 且thả 待đãi 者giả 。 譬thí 不bất 肯khẳng 時thời 施thí 。 我ngã 當đương 觀quán 者giả 。 取thủ 相tướng 分phân 別biệt 。 毒độc 箭tiễn 誰thùy 射xạ 。 譬thí 分phân 別biệt 福phước 田điền 若nhược 持trì 若nhược 犯phạm 。 何hà 箭tiễn 竹trúc 柳liễu 。 譬thí 分phân 別biệt 施thí 物vật 何hà 物vật 可khả 捨xả 何hà 物vật 不bất 可khả 。 所sở 有hữu 毒độc 者giả 。 譬thí 執chấp 施thí 之chi 人nhân 竟cánh 不bất 知tri 施thí 。 而nhi 命mạng 終chung 者giả 。 既ký 不bất 得đắc 施thí 為vi 慳san 所sở 蔽tế 斷đoạn 善thiện 根căn 命mạng 。 合hợp 譬thí 如như 文văn 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 第đệ 四tứ 一nhất 心tâm 即tức 四tứ 。 顯hiển 圓viên 慈từ 相tương/tướng 。 明minh 行hành 施thí 時thời 具cụ 有hữu 四Tứ 等Đẳng 。 施thí 時thời 生sanh 慈từ 及cập 以dĩ 起khởi 悲bi 施thí 時thời 心tâm 喜hỷ 施thí 已dĩ 是thị 捨xả 。 菩Bồ 薩Tát 於ư 慈từ 心tâm 中trung 下hạ 。 第đệ 五ngũ 廣quảng 發phát 誓thệ 願nguyện 。 凡phàm 有hữu 八bát 重trọng/trùng 。 初sơ 明minh 施thí 食thực 乃nãi 至chí 燈đăng 明minh 。 初sơ 三tam 如như 文văn 。 第đệ 四tứ 施thí 衣y 云vân 離ly 身thân 一nhất 尺xích 六lục 寸thốn 者giả 。 一nhất 依y 理lý 云vân 。 裂liệt 諸chư 見kiến 衣y 除trừ 十thập 六lục 知tri 見kiến 。 二nhị 依y 事sự 云vân 。 面diện 各các 四tứ 寸thốn 即tức 一nhất 尺xích 六lục 。 第đệ 五ngũ 施thí 華hoa 香hương 中trung 云vân 無vô 戒giới 者giả 。 是thị 無vô 戒giới 之chi 戒giới 非phi 是thị 不bất 受thọ 及cập 受thọ 不bất 得đắc 之chi 無vô 。 華hoa 嚴nghiêm 云vân 。 如như 虛hư 空không 戒giới 無vô 所sở 依y 戒giới 。 大đại 集tập 云vân 。 無vô 所sở 住trụ 戒giới 見kiến 住trụ 戒giới 非phi 故cố 。 言ngôn 無vô 作tác 戒giới 者giả 非phi 是thị 非phi 色sắc 非phi 心tâm 之chi 無vô 作tác 。 乃nãi 是thị 此thử 戒giới 。 不bất 作tác 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 之chi 戒giới 。 餘dư 如như 文văn 。 善thiện 男nam 子tử 一nhất 切thiết 聲Thanh 聞Văn 。 下hạ 第đệ 二nhị 為vi 三tam 乘thừa 本bổn 。 又hựu 三tam 。 初sơ 明minh 三tam 乘thừa 。 次thứ 一nhất 切thiết 法pháp 。 三tam 總tổng 結kết 。 以dĩ 此thử 章chương 用dụng 慈từ 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 。 無vô 法pháp 不bất 遍biến 。 圓viên 慈từ 之chi 義nghĩa 轉chuyển 更cánh 明minh 顯hiển 。 然nhiên 善thiện 本bổn 者giả 。 即tức 是thị 利lợi 他tha 。 利lợi 他tha 之chi 中trung 慈từ 悲bi 最tối 勝thắng 。 初sơ 文văn 即tức 是thị 三tam 乘thừa 。 菩Bồ 薩Tát 摩ma 訶ha 下hạ 。 第đệ 二nhị 別biệt 列liệt 一nhất 切thiết 法pháp 。 不bất 淨tịnh 與dữ 出xuất 入nhập 息tức 即tức 是thị 。 二nhị 甘cam 露lộ 門môn 。 七thất 方phương 便tiện 者giả 數số 師sư 云vân 。 一nhất 不bất 淨tịnh 。 二nhị 別biệt 相tướng 。 三tam 總tổng 相tương/tướng 。 四tứ 煗noãn 。 五ngũ 頂đảnh 。 六lục 忍nhẫn 。 七thất 世thế 第đệ 一nhất 。 論luận 師sư 云vân 。 一nhất 色sắc 苦khổ 。 二nhị 色sắc 集tập 。 三tam 色sắc 滅diệt 。 四tứ 色sắc 道đạo 。 五ngũ 色sắc 過quá 。 六lục 色sắc 味vị 。 七thất 色sắc 出xuất 。 三tam 觀quán 處xứ 者giả 。 謂vị 苦khổ 無vô 常thường 無vô 我ngã 。 此thử 小Tiểu 乘Thừa 名danh 。 若nhược 大Đại 乘Thừa 者giả 。 觀quán 十Thập 二Nhị 因Nhân 緣Duyên 。 苦khổ 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 以dĩ 為vi 三tam 觀quán 。 又hựu 瓔anh 珞lạc 云vân 。 明minh 三tam 觀quán 者giả 。 二nhị 諦đế 觀quán 。 平bình 等đẳng 觀quán 。 中trung 道đạo 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 觀quán 云vân 云vân )# 。 無vô 爭tranh 有hữu 三tam 解giải 。 一nhất 云vân 。 慈từ 心tâm 成thành 故cố 無vô 爭tranh 。 二nhị 云vân 。 空không 解giải 明minh 故cố 無vô 爭tranh 。 三tam 云vân 。 隨tùy 心tâm 覺giác 照chiếu 與dữ 物vật 不bất 爭tranh 。 本bổn 際tế 智trí 者giả 二nhị 解giải 。 一nhất 空không 解giải 為vi 本bổn 際tế 故cố 。 阿A 若Nhã 憍Kiều 陳Trần 如Như 。 名danh 了liễu 本bổn 際tế 。 二nhị 以dĩ 邊biên 際tế 智trí 。 緣duyên 延diên 促xúc 自tự 在tại 為vi 本bổn 際tế 智trí 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 下hạ 。 第đệ 三tam 總tổng 結kết 。 善thiện 男nam 子tử 能năng 為vi 善thiện 者giả 下hạ 。 是thị 第đệ 四tứ 實thật 遍biến 即tức 是thị 諸chư 善thiện 。 亦diệc 是thị 遍biến 於ư 一nhất 切thiết 善thiện 法Pháp 。 明minh 圓viên 慈từ 轉chuyển 顯hiển 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 明minh 即tức 大Đại 乘Thừa 諸chư 善thiện 。 一nhất 十thập 五ngũ 句cú 。 次thứ 明minh 即tức 小Tiểu 乘Thừa 諸chư 善thiện 。 有hữu 十thập 六lục 句cú 。 初sơ 十thập 五ngũ 句cú 。 句cú 句cú 中trung 皆giai 結kết 是thị 如Như 來Lai 慈từ 。 慈từ 若nhược 無vô 常thường 下hạ 。 是thị 第đệ 二nhị 遍biến 小Tiểu 乘Thừa 善thiện 法Pháp 十thập 六lục 句cú 。 亦diệc 句cú 句cú 後hậu 皆giai 結kết 是thị 聲Thanh 聞Văn 慈từ 。 善thiện 男nam 子tử 慈từ 若nhược 有hữu 無vô 下hạ 。 第đệ 五ngũ 明minh 實thật 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 又hựu 四tứ 。 一nhất 歎thán 大đại 慈từ 體thể 。 二nhị 歎thán 行hành 慈từ 人nhân 。 三tam 歎thán 詮thuyên 慈từ 教giáo 。 即tức 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 四tứ 歎thán 說thuyết 慈từ 主chủ 。 初sơ 歎thán 慈từ 體thể 。 舊cựu 有hữu 三tam 解giải 。 一nhất 云vân 。 眾chúng 生sanh 慈từ 緣duyên 有hữu 。 法pháp 緣duyên 緣duyên 無vô 。 無vô 緣duyên 緣duyên 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 二nhị 云vân 。 初Sơ 地Địa 至chí 三tam 地địa 。 空không 心tâm 多đa 故cố 是thị 無vô 。 四tứ 地địa 至chí 七thất 地địa 。 有hữu 心tâm 多đa 故cố 是thị 有hữu 。 八Bát 地Địa 至chí 十Thập 地Địa 。 有hữu 無vô 並tịnh 觀quán 故cố 云vân 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 三tam 云vân 。 同đồng 據cứ 佛Phật 果Quả 妙diệu 有hữu 故cố 是thị 有hữu 。 無vô 生sanh 死tử 界giới 故cố 是thị 無vô 。 冥minh 真chân 故cố 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 今kim 言ngôn 不bất 然nhiên 。 緣duyên 五ngũ 陰ấm 法pháp 如như 何hà 是thị 無vô 。 若nhược 是thị 無vô 者giả 即tức 應ưng 入nhập 真chân 。 既ký 不bất 入nhập 真chân 何hà 得đắc 是thị 無vô 。 有hữu 若nhược 是thị 無vô 。 無vô 緣duyên 何hà 異dị 。 又hựu 初Sơ 地Địa 至chí 三tam 地địa 。 豈khởi 一nhất 向hướng 空không 。 又hựu 非phi 有hữu 無vô 豈khởi 皆giai 佛Phật 地địa 。 今kim 文văn 歎thán 於ư 。 行hành 慈từ 之chi 人nhân 。 但đãn 行hành 慈từ 者giả 皆giai 有hữu 雙song 非phi 。 不bất 必tất 唯duy 佛Phật 此thử 乃nãi 正chánh 明minh 梵Phạm 行hạnh 中trung 意ý 。 若nhược 緣duyên 淨tịnh 淨tịnh 是thị 無vô 。 若nhược 緣duyên 不bất 淨tịnh 淨tịnh 是thị 有hữu 。 若nhược 緣duyên 非phi 淨tịnh 非phi 不bất 淨tịnh 。 是thị 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 不bất 並tịnh 不bất 別biệt 。 又hựu 緣duyên 於ư 三tam 諦đế 。 緣duyên 真chân 故cố 無vô 緣duyên 。 俗tục 故cố 有hữu 緣duyên 。 中trung 故cố 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 中trung 論luận 云vân 。 因nhân 緣duyên 所sở 生sanh 法pháp 。 即tức 空không 即tức 假giả 即tức 中trung 道đạo 義nghĩa 。 問vấn 四tứ 句cú 是thị 戲hí 論luận 何hà 以dĩ 釋thích 經kinh 。 答đáp 定định 性tánh 四tứ 句cú 即tức 是thị 戲hí 論luận 。 假giả 名danh 四tứ 句cú 非phi 是thị 戲hí 論luận 。 菩Bồ 薩Tát 住trụ 於ư 下hạ 。 第đệ 二nhị 歎thán 行hành 慈từ 人nhân 。 是thị 大đại 涅Niết 槃Bàn 下hạ 。 第đệ 三tam 歎thán 詮thuyên 慈từ 之chi 教giáo 。 諸chư 佛Phật 如Như 來Lai 下hạ 。 第đệ 四tứ 歎thán 說thuyết 慈từ 之chi 主chủ 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 三tam 追truy 答đáp 第đệ 二nhị 縱túng/tung 難nạn/nan 。 前tiền 難nạn/nan 云vân 。 慈từ 悲bi 若nhược 實thật 應ưng 有hữu 利lợi 益ích 。 故cố 更cánh 牒điệp 問vấn 請thỉnh 答đáp 。 還hoàn 復phục 進tiến 退thoái 兩lưỡng 難nạn/nan 一nhất 就tựu 實thật 修tu 慈từ 為vi 難nạn/nan 。 若nhược 佛Phật 實thật 修tu 。 應ưng 與dữ 眾chúng 生sanh 。 何hà 以dĩ 眾chúng 生sanh 不bất 得đắc 慈từ 益ích 。 若nhược 慈từ 不bất 能năng 與dữ 眾chúng 生sanh 益ích 。 慈từ 即tức 無vô 用dụng 。 答đáp 又hựu 三tam 。 初sơ 明minh 實thật 有hữu 益ích 。 二nhị 引dẫn 事sự 證chứng 。 三tam 結kết 歎thán 不bất 思tư 議nghị 。 初sơ 又hựu 三tam 。 前tiền 倡xướng 有hữu 益ích 。 次thứ 善thiện 男nam 子tử 下hạ 釋thích 益ích 。 三tam 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 下hạ 結kết 益ích 。 初sơ 如như 文văn 。 次thứ 釋thích 益ích 。 若nhược 定định 業nghiệp 不bất 轉chuyển 則tắc 不bất 得đắc 益ích 。 若nhược 不bất 定định 業nghiệp 則tắc 得đắc 益ích 也dã 。 雖tuy 是thị 定định 業nghiệp 若nhược 修tu 善thiện 者giả 還hoàn 成thành 不bất 定định 。 如như 定định 壽thọ 八bát 十thập 此thử 不bất 可khả 轉chuyển 。 若nhược 中trung 間gian 非phi 橫hoạnh/hoành 慈từ 即tức 益ích 之chi 。 云vân 何hà 定định 業nghiệp 。 如như 初sơ 興hưng 殺sát 起khởi 重trọng/trùng 毒độc 害hại 。 殺sát 時thời 決quyết 定định 殺sát 後hậu 暢sướng 快khoái 。 並tịnh 起khởi 恚khuể 心tâm 。 此thử 業nghiệp 即tức 定định 則tắc 不bất 能năng 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 若nhược 不bất 定định 者giả 。 慈từ 能năng 與dữ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 問vấn 業nghiệp 自tự 不bất 定định 自tự 應ưng 得đắc 樂lạc 。 何hà 須tu 慈từ 與dữ 。 答đáp 業nghiệp 雖tuy 不bất 定định 或hoặc 轉chuyển 成thành 定định 。 若nhược 得đắc 慈từ 益ích 轉chuyển 重trọng/trùng 為vi 輕khinh 。 見kiến 虎hổ 豹báo 等đẳng 自tự 然nhiên 生sanh 怖bố 者giả 。 喻dụ 行hành 慈từ 者giả 人nhân 見kiến 生sanh 喜hỷ 。 善thiện 男nam 子tử 我ngã 說thuyết 是thị 慈từ 有hữu 無vô 量lượng 門môn 下hạ 。 第đệ 二nhị 引dẫn 事sự 為vi 證chứng 。 凡phàm 舉cử 八bát 事sự 慈từ 運vận 神thần 通thông 。 以dĩ 救cứu 眾chúng 生sanh 。 初sơ 事sự 中trung 文văn 云vân 。 謂vị 呼hô 是thị 血huyết 者giả 。 有hữu 三tam 解giải 。 此thử 是thị 十thập 二nhị 年niên 前tiền 。 未vị 制chế 壞hoại 色sắc 故cố 純thuần 著trước 赤xích 。 二nhị 云vân 。 五ngũ 部bộ 不bất 同đồng 。 十thập 誦tụng 一nhất 衣y 三tam 種chủng 雜tạp 點điểm 。 五ngũ 分phần/phân 四tứ 分phần/phân 三tam 隨tùy 著trước 一nhất 。 謂vị 青thanh 泥nê 木mộc 蘭lan 。 木mộc 蘭lan 赤xích 色sắc 。 三tam 云vân 三tam 色sắc 。 衣y 中trung 一nhất 衣y 即tức 用dụng 三tam 色sắc 點điểm 之chi 。 如như 大đại 豆đậu 許hứa 。 但đãn 諸chư 弟đệ 子tử 併tinh 著trước 點điểm 衣y 但đãn 其kỳ 點điểm 雖tuy 小tiểu 遙diêu 望vọng 猶do 赤xích 。 次thứ 五ngũ 事sự 可khả 見kiến 。 第đệ 七thất 事sự 初sơ 云vân 憍kiêu 薩tát 羅la 舍Xá 衛Vệ 者giả 。 或hoặc 有hữu 言ngôn 是thị 一nhất 國quốc 異dị 名danh 。 或hoặc 云vân 。 憍kiêu 薩tát 是thị 附phụ 庸dong 國quốc 。 其kỳ 國quốc 有hữu 賊tặc 故cố 波ba 斯tư 遣khiển 兵binh 。 善thiện 男nam 子tử 下hạ 第đệ 三tam 結kết 歎thán 。 夫phu 無vô 量lượng 者giả 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 乃nãi 是thị 通thông 歎thán 。 菩Bồ 薩Tát 所sở 行hành 。 不bất 可khả 思tư 議nghị 。 歎thán 次thứ 第đệ 慈từ 。 諸chư 佛Phật 所sở 行hành 。 即tức 歎thán 圓viên 慈từ 。 是thị 大Đại 乘Thừa 典điển 即tức 是thị 歎thán 教giáo 。 皆giai 不bất 思tư 議nghị 。 俱câu 會hội 一nhất 圓viên 。 言ngôn 語ngữ 道đạo 斷đoạn 。 心tâm 行hành 處xứ 滅diệt 。 不bất 可khả 說thuyết 不bất 可khả 量lượng 。

梵Phạm 行hạnh 品phẩm 之chi 二nhị

起khởi 卷quyển 。 是thị 第đệ 二nhị 明minh 四tứ 心tâm 果quả 。 又hựu 為vi 二nhị 。 初sơ 明minh 三tam 心tâm 極cực 愛ái 地địa 果quả 。 次thứ 明minh 捨xả 心tâm 空không 平bình 等đẳng 地địa 果quả 。 舊cựu 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 。 三tam 心tâm 未vị 成thành 但đãn 共cộng 一nhất 果quả 。 一nhất 心tâm 已dĩ 成thành 獨độc 得đắc 一nhất 果quả 。 二nhị 云vân 。 三tam 心tâm 同đồng 是thị 有hữu 行hành 故cố 共cộng 一nhất 果quả 。 一nhất 心tâm 空không 行hành 獨độc 得đắc 一nhất 果quả 。 義nghĩa 皆giai 不bất 然nhiên 。 三tam 心tâm 未vị 成thành 何hà 以dĩ 得đắc 果quả 。 又hựu 四tứ 心tâm 同đồng 緣duyên 眾chúng 生sanh 。 同đồng 緣duyên 於ư 法pháp 。 同đồng 是thị 有hữu 行hành 。 同đồng 緣duyên 無vô 緣duyên 同đồng 是thị 無vô 行hành 。 有hữu 無vô 既ký 同đồng 三tam 一nhất 應ưng 等đẳng 。 今kim 亦diệc 一nhất 往vãng 別biệt 圓viên 兩lưỡng 判phán 。 別biệt 者giả 即tức 理lý 而nhi 事sự 。 慈từ 悲bi 喜hỷ 三tam 與dữ 愛ái 相tương 扶phù 故cố 制chế 一nhất 果quả 。 捨xả 心tâm 扶phù 空không 故cố 獨độc 一nhất 果quả 。 若nhược 圓viên 判phán 者giả 。 上thượng 明minh 一nhất 慈từ 即tức 悲bi 喜hỷ 捨xả 。 圓viên 慈từ 即tức 遍biến 。 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 。 無vô 法pháp 不bất 收thu 果quả 豈khởi 隔cách 別biệt 特đặc 是thị 文văn 略lược 亦diệc 是thị 互hỗ 現hiện (# 云vân 云vân )# 。 一nhất 子tử 地địa 文văn 為vi 二nhị 。 初sơ 明minh 地địa 果quả 。 後hậu 論luận 義nghĩa 。 初sơ 先tiên 倡xướng 章chương 門môn 。 次thứ 解giải 釋thích 初sơ 文văn 。 舊cựu 云vân 。 是thị 性tánh 地địa 。 二nhị 云vân 。 八bát 地địa 已dĩ 上thượng 。 三tam 云vân 。 是thị 初Sơ 地Địa 。 今kim 明minh 不bất 然nhiên 。 先tiên 明minh 聖thánh 行hành 即tức 是thị 自tự 行hành 已dĩ 云vân 初Sơ 地Địa 。 此thử 明minh 梵Phạm 行hạnh 即tức 是thị 化hóa 他tha 。 先tiên 之chi 自tự 行hành 已dĩ 入nhập 初Sơ 地Địa 化hóa 他tha 何hà 容dung 但đãn 是thị 性tánh 地địa 。 何hà 容dung 超siêu 至chí 八bát 地địa 已dĩ 上thượng 斯tư 皆giai 若nhược 過quá 若nhược 不phủ 及cập 。 正chánh 是thị 初Sơ 地Địa 證chứng 化hóa 他tha 果quả 。 云vân 何hà 此thử 地địa 去khứ 。 是thị 解giải 釋thích 。 先tiên 標tiêu 兩lưỡng 章chương 。 謂vị 極cực 愛ái 一nhất 子tử 。 然nhiên 極cực 愛ái 故cố 一nhất 子tử 。 一nhất 子tử 故cố 極cực 愛ái 。 不bất 應ưng 有hữu 異dị 。 而nhi 今kim 分phân 別biệt 。 極cực 愛ái 就tựu 心tâm 。 一nhất 子tử 就tựu 境cảnh 。 子tử 非phi 我ngã 內nội 故cố 言ngôn 外ngoại 境cảnh 。 次thứ 釋thích 中trung 凡phàm 舉cử 五ngũ 譬thí 。 初sơ 譬thí 釋thích 極cực 愛ái 。 四tứ 譬thí 釋thích 一nhất 子tử 。 結kết 判phán 分phân 明minh 。 初sơ 如như 文văn 。 譬thí 如như 父phụ 母mẫu 下hạ 。 第đệ 二nhị 譬thí 菩Bồ 薩Tát 見kiến 諸chư 。 凡phàm 夫phu 起khởi 惡ác 。 因nhân 是thị 生sanh 悲bi 。 如như 人nhân 小tiểu 時thời 下hạ 。 第đệ 三tam 別biệt 譬thí 發phát 心tâm 學học 人nhân 起khởi 於ư 取thủ 著trước 。 土thổ/độ 塊khối 等đẳng 譬thí 五ngũ 陰ấm 。 下hạ 文văn 合hợp 云vân 。 身thân 口khẩu 意ý 業nghiệp 。 左tả 譬thí 實thật 智trí 。 右hữu 譬thí 權quyền 智trí 。 又hựu 左tả 譬thí 定định 觀quán 。 右hữu 譬thí 智trí 拔bạt 。 捉tróc 頭đầu 救cứu 其kỳ 身thân 非phi 。 挑thiêu 出xuất 救cứu 其kỳ 口khẩu 過quá 。 譬thí 如như 父phụ 母mẫu 下hạ 。 第đệ 四tứ 別biệt 譬thí 眾chúng 生sanh 感cảm 於ư 苦khổ 果quả 。 故cố 言ngôn 同đồng 生sanh 地địa 獄ngục 。 譬thí 如như 父phụ 母mẫu 下hạ 。 第đệ 五ngũ 通thông 譬thí 救cứu 因nhân 果quả 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 去khứ 。 第đệ 二nhị 論luận 義nghĩa 。 兩lưỡng 番phiên 問vấn 答đáp 。 初sơ 番phiên 論luận 義nghĩa 。 次thứ 番phiên 領lãnh 解giải 。 初sơ 中trung 先tiên 問vấn 次thứ 答đáp 。 初sơ 問vấn 為vi 二nhị 。 一nhất 直trực 申thân 不bất 解giải 。 次thứ 若nhược 諸chư 菩Bồ 薩Tát 下hạ 。 正chánh 是thị 論luận 義nghĩa 。 或hoặc 云vân 五ngũ 難nạn/nan 。 或hoặc 云vân 三tam 難nạn/nan 。 一nhất 難nạn/nan 殺sát 婆Bà 羅La 門Môn 。 二nhị 難nạn/nan 罵mạ 提Đề 婆Bà 達Đạt 多Đa 。 三tam 舉cử 須Tu 菩Bồ 提Đề 為vi 況huống 。 初sơ 殺sát 婆Bà 羅La 門Môn 。 又hựu 三tam 。 一nhất 何hà 故cố 殺sát 。 二nhị 應ưng 護hộ 念niệm 。 三tam 何hà 不bất 墮đọa 獄ngục 。 若nhược 使sử 等đẳng 視thị 者giả 。 是thị 第đệ 二nhị 罵mạ 調Điều 達Đạt 。 三tam 舉cử 須Tu 菩Bồ 提Đề 小Tiểu 乘Thừa 況huống 大đại 。 小Tiểu 乘Thừa 尚thượng 乃nãi 護hộ 生sanh 若nhược 此thử 。 況huống 佛Phật 果Quả 滿mãn 猶do 有hữu 殺sát 罵mạ 。 若nhược 慈từ 何hà 故cố 令linh 人nhân 。 增tăng 長trưởng 煩phiền 惱não 。 汝nhữ 今kim 不bất 應ưng 下hạ 。 第đệ 二nhị 佛Phật 答đáp 。 答đáp 前tiền 三tam 問vấn 。 但đãn 不bất 次thứ 第đệ 。 初sơ 答đáp 況huống 難nạn/nan 。 次thứ 答đáp 殺sát 難nạn/nan 。 三tam 答đáp 罵mạ 難nạn/nan 。 問vấn 何hà 故cố 不bất 次thứ 。 答đáp 只chỉ 是thị 逐trục 近cận 何hà 必tất 須tu 次thứ 。 是thị 例lệ 甚thậm 多đa 。 然nhiên 況huống 難nạn/nan 最tối 劇kịch 。 何hà 者giả 說thuyết 師sư 無vô 慈từ 不bất 及cập 弟đệ 子tử 。 是thị 故cố 前tiền 遣khiển 仍nhưng 訶ha 責trách 之chi 言ngôn 其kỳ 不bất 應ưng 。 先tiên 總tổng 訶ha 。 次thứ 舉cử 七thất 事sự 。 別biệt 別biệt 訶ha 之chi 。 初sơ 言ngôn 蚊văn 嘴chủy 者giả 。 鳥điểu 口khẩu 尖tiêm 者giả 曰viết 嘴chủy 。 蚊văn 口khẩu 似tự 此thử 。 以dĩ 類loại 名danh 之chi 。 中trung 五ngũ 可khả 見kiến (# 云vân 云vân )# 。 最tối 後hậu 文văn 中trung 更cánh 有hữu 多đa 事sự 。 於ư 中trung 云vân 寧ninh 與dữ 毒độc 蛇xà 等đẳng 。 總tổng 寄ký 迦Ca 葉Diếp 誡giới 制chế 愚ngu 蒙mông 。 善thiện 男nam 子tử 如như 汝nhữ 所sở 言ngôn 下hạ 。 第đệ 二nhị 答đáp 殺sát 難nạn/nan 。 還hoàn 酬thù 三tam 意ý 。 今kim 初sơ 答đáp 何hà 故cố 。 殺sát 而nhi 實thật 非phi 殺sát 。 廣quảng 舉cử 六Lục 度Độ 。 文văn 為vi 三tam 。 先tiên 牒điệp 問vấn 。 次thứ 正chánh 答đáp 。 三tam 結kết 。 實thật 不bất 殺sát 汝nhữ 向hướng 所sở 問vấn 下hạ 。 酬thù 其kỳ 護hộ 念niệm 問vấn 亦diệc 三tam 。 先tiên 牒điệp 問vấn 。 次thứ 我ngã 時thời 已dĩ 得đắc 下hạ 。 是thị 正chánh 釋thích 上thượng 迦Ca 葉Diếp 問vấn 。 未vị 得đắc 不Bất 動Động 地Địa 時thời 。 得đắc 破phá 戒giới 不phủ 。 佛Phật 答đáp 言ngôn 得đắc 。 此thử 中trung 答đáp 云vân 。 殺sát 時thời 已dĩ 得đắc 一nhất 子tử 之chi 地địa 。 二nhị 文văn 云vân 何hà 。 一nhất 解giải 云vân 。 上thượng 問vấn 家gia 。 問vấn 未vị 得đắc 。 佛Phật 答đáp 云vân 。 得đắc 地địa 及cập 破phá 戒giới 。 二nhị 解giải 云vân 。 上thượng 言ngôn 未vị 得đắc 未vị 得đắc 於ư 真chân 。 此thử 中trung 言ngôn 得đắc 即tức 得đắc 於ư 真chân 。 舊cựu 解giải 云vân 。 是thị 見kiến 機cơ 殺sát 故cố 云vân 無vô 罪tội 。 河hà 西tây 云vân 。 一nhất 大đại 悲bi 心tâm 恐khủng 其kỳ 墮đọa 獄ngục 。 二nhị 為vi 護hộ 法Pháp 。 其kỳ 既ký 謗báng 法pháp 。 是thị 故cố 殺sát 之chi 令linh 免miễn 謗báng 罪tội 。 三tam 為vi 滅diệt 邪tà 見kiến 。 四tứ 生sanh 其kỳ 信tín 心tâm 。 作tác 此thử 觀quán 之chi 亦diệc 似tự 實thật 殺sát 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 是thị 示thị 現hiện 殺sát 。 如như 前tiền 童đồng 子tử 盜đạo 聽thính 。 如như 後hậu 罵mạ 於ư 調Điều 達Đạt 。 今kim 問vấn 若nhược 是thị 化hóa 殺sát 豈khởi 有hữu 地địa 獄ngục 三tam 念niệm 。 甘cam 露lộ 十thập 劫kiếp 之chi 事sự 。 若nhược 皆giai 是thị 化hóa 。 如Như 來Lai 所sở 作tác 。 為vi 利lợi 益ích 誰thùy 。 若nhược 俱câu 非phi 化hóa 。 童đồng 子tử 死tử 已dĩ 後hậu 生sanh 何hà 處xứ 。 故cố 知tri 二nhị 解giải 不bất 可khả 偏thiên 用dụng 。 若nhược 得đắc 意ý 者giả 理lý 在tại 其kỳ 間gian 。 三tam 以dĩ 是thị 義nghĩa 下hạ 結kết 。 善thiện 男nam 子tử 若nhược 人nhân 掘quật 地địa 下hạ 。 三tam 酬thù 其kỳ 不bất 墮đọa 問vấn 又hựu 三tam 。 一nhất 更cánh 反phản 問vấn 。 二nhị 迦Ca 葉Diếp 答đáp 如như 文văn 。 佛Phật 讚tán 下hạ 第đệ 三tam 正chánh 答đáp 。 又hựu 三tam 。 一nhất 歎thán 述thuật 。 二nhị 簡giản 內nội 外ngoại 諸chư 殺sát 。 三tam 會hội 通thông 所sở 問vấn 。 此thử 初sơ 歎thán 述thuật 。 明minh 惡ác 心tâm 殺sát 草thảo 尚thượng 得đắc 罪tội 者giả 。 若nhược 無vô 惡ác 心tâm 殺sát 人nhân 無vô 罪tội 。 婆Bà 羅La 門Môn 法pháp 下hạ 。 次thứ 簡giản 內nội 外ngoại 。 初sơ 簡giản 外ngoại 殺sát 如như 文văn 。 佛Phật 及cập 菩Bồ 薩Tát 下hạ 簡giản 內nội 。 善thiện 男nam 子tử 若nhược 有hữu 能năng 殺sát 下hạ 。 第đệ 三tam 會hội 通thông 。 言ngôn 殺sát 無vô 罪tội 者giả 。 下hạ 文văn 云vân 。 施thí 一nhất 闡xiển 提đề 。 得đắc 千thiên 倍bội 報báo 。 施thí 一nhất 餓ngạ 狗cẩu 。 得đắc 百bách 倍bội 報báo 。 而nhi 此thử 中trung 云vân 殺sát 闡xiển 提đề 言ngôn 無vô 罪tội 者giả 。 互hỗ 明minh 與dữ 奪đoạt 。 若nhược 據cứ 闡xiển 提đề 現hiện 在tại 無vô 善thiện 。 害hại 之chi 無vô 罪tội 。 過quá 去khứ 五Ngũ 戒Giới 感cảm 報báo 人nhân 身thân 。 勝thắng 於ư 畜súc 生sanh 故cố 報báo 千thiên 倍bội 。 汝nhữ 上thượng 所sở 言ngôn 下hạ 。 第đệ 三tam 答đáp 其kỳ 罵mạ 難nạn/nan 亦diệc 為vi 三tam 。 牒điệp 問vấn 。 正chánh 釋thích 。 結kết 會hội 。 初sơ 如như 文văn 。 次thứ 釋thích 中trung 引dẫn 昔tích 七thất 事sự 為vi 證chứng 。 又hựu 為vi 二nhị 。 初sơ 總tổng 略lược 述thuật 意ý 。 次thứ 如như 我ngã 一nhất 時thời 下hạ 。 別biệt 舉cử 七thất 事sự 。 我ngã 於ư 爾nhĩ 時thời 下hạ 。 三tam 結kết 會hội 所sở 問vấn 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 領lãnh 解giải 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 領lãnh 。 次thứ 述thuật 成thành 。 四tứ 味vị 者giả 即tức 四Tứ 諦Đế 味vị 。 出xuất 是thị 出xuất 苦khổ 味vị 。 離ly 是thị 離ly 集tập 味vị 。 滅diệt 道đạo 如như 文văn 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 捨xả 心tâm 果quả 。 文văn 為vi 二nhị 。 初sơ 明minh 空không 平bình 等đẳng 。 二nhị 辨biện 知tri 見kiến 。

所sở 以dĩ 然nhiên 者giả 。 即tức 寂tịch 而nhi 照chiếu 。 即tức 空không 而nhi 有hữu 。 即tức 實thật 而nhi 權quyền 。 上thượng 三tam 心tâm 果quả 。 即tức 事sự 而nhi 理lý 。 而nhi 後hậu 結kết 云vân 。 諸chư 佛Phật 境cảnh 界giới 。 即tức 事sự 而nhi 理lý 。 與dữ 今kim 互hỗ 顯hiển 。 初sơ 又hựu 三tam 。 一nhất 明minh 平bình 等đẳng 果quả 。 二nhị 辨biện 空không 義nghĩa 。 三Tam 明Minh 利lợi 益ích 。 初sơ 文văn 先tiên 問vấn 後hậu 答đáp 。 答đáp 中trung 二nhị 。 初sơ 略lược 明minh 空không 門môn 果quả 。 後hậu 廣quảng 明minh 空không 門môn 果quả 。 歎thán 須Tu 菩Bồ 提Đề 者giả 。 於ư 聲Thanh 聞Văn 中trung 。 解giải 空không 第đệ 一nhất 。 舉cử 小tiểu 況huống 大đại 以dĩ 明minh 地địa 體thể 。 舊cựu 有hữu 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 七thất 地địa 。 引dẫn 經Kinh 云vân 。 七thất 地địa 能năng 入nhập 寂tịch 滅diệt 。 二nhị 云vân 八bát 地địa 。 空không 有hữu 並tịnh 觀quán 故cố 是thị 平bình 等đẳng 。 今kim 云vân 。 初Sơ 地Địa 與dữ 一nhất 子tử 地địa 。 理lý 同đồng 能năng 異dị 。 故cố 立lập 別biệt 名danh 。 何hà 得đắc 淺thiển 深thâm 。 例lệ 聖thánh 行hành 中trung 戒giới 定định 之chi 果quả 。 同đồng 在tại 初Sơ 地Địa 。 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 第đệ 二nhị 廣quảng 明minh 空không 門môn 果quả 。 又hựu 三tam 。 法pháp 譬thí 合hợp 。 初sơ 法pháp 說thuyết 具cụ 明minh 人nhân 法pháp 二nhị 空không 。 不bất 見kiến 父phụ 母mẫu 。 等đẳng 即tức 是thị 生sanh 空không 。 不bất 見kiến 陰ấm 界giới 即tức 是thị 法pháp 空không 。 而nhi 復phục 言ngôn 眾chúng 生sanh 壽thọ 命mạng 者giả 。 更cánh 牒điệp 前tiền 生sanh 空không 。 次thứ 譬thí 如như 虛hư 空không 下hạ 。 舉cử 事sự 空không 為vi 譬thí 。 一nhất 切thiết 諸chư 法pháp 下hạ 合hợp 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 廣quảng 辨biện 空không 門môn 義nghĩa 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 問vấn 。 後hậu 答đáp 。 答đáp 又hựu 三tam 。 一nhất 列liệt 十thập 一nhất 空không 章chương 。 二nhị 一nhất 一nhất 解giải 釋thích 。 三tam 結kết 。 初sơ 文văn 者giả 。 若nhược 大đại 品phẩm 明minh 十thập 八bát 空không 。 或hoặc 論luận 七thất 空không 。 今kim 處xứ 中trung 說thuyết 故cố 但đãn 十thập 一nhất 。 然nhiên 大đại 品phẩm 廣quảng 空không 而nhi 略lược 性tánh 。 此thử 經Kinh 廣quảng 性tánh 而nhi 略lược 空không 。 總tổng 其kỳ 二nhị 經kinh 互hỗ 顯hiển 其kỳ 美mỹ 。 菩Bồ 薩Tát 云vân 何hà 下hạ 。 解giải 釋thích 十thập 一nhất 空không 。 舊cựu 有hữu 二nhị 說thuyết 冶dã 城thành 云vân 。 前tiền 六lục 空không 是thị 互hỗ 無vô 空không 性tánh 空không 。 下hạ 五ngũ 空không 是thị 任nhậm 理lý 空không 。 任nhậm 理lý 是thị 真Chân 諦Đế 空không 。 互hỗ 無vô 是thị 世thế 諦đế 空không 。 莊trang 嚴nghiêm 用dụng 之chi 。 開khai 善thiện 皆giai 是thị 理lý 空không 。 而nhi 廣quảng 斥xích 冶dã 城thành 。 仍nhưng 分phân 為vi 四tứ 。 初sơ 六lục 是thị 假giả 名danh 空không 。 次thứ 二nhị 是thị 實thật 法pháp 空không 。 次thứ 一nhất 是thị 平bình 等đẳng 空không 。 次thứ 二nhị 是thị 佛Phật 果Quả 空không 。 以dĩ 修tu 行hành 有hữu 漸tiệm 故cố 。 觀quán 師sư 云vân 。 此thử 十thập 一nhất 空không 皆giai 是thị 破phá 病bệnh 。 引dẫn 釋thích 論luận 云vân 。 如như 藥dược 有hữu 十thập 一nhất 破phá 十thập 一nhất 病bệnh 。 空không 十thập 一nhất 有hữu 名danh 十thập 一nhất 空không 亦diệc 得đắc 皆giai 明minh 理lý 。 亦diệc 得đắc 言ngôn 前tiền 八bát 是thị 破phá 病bệnh 後hậu 三tam 是thị 顯hiển 真chân 。 今kim 明minh 羅la 列liệt 十thập 一nhất 。 界giới 分phần/phân 不bất 同đồng 即tức 世thế 界giới 。 緣duyên 宜nghi 十thập 一nhất 說thuyết 之chi 生sanh 善thiện 是thị 為vi 人nhân 。 治trị 十thập 一nhất 病bệnh 是thị 對đối 治trị 。 聞văn 一nhất 一nhất 空không 即tức 能năng 見kiến 理lý 。 是thị 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 通thông 方phương 融dung 治trị 豈khởi 應ưng 定định 執chấp 。 私tư 謂vị 經kinh 論luận 不bất 同đồng 不bất 逾du 四tứ 悉tất 。 該cai 括quát 漸tiệm 頓đốn 融dung 通thông 顯hiển 密mật 豈khởi 逾du 於ư 斯tư 。 此thử 十thập 一nhất 空không 即tức 為vi 十thập 一nhất 段đoạn 。 初sơ 文văn 明minh 內nội 空không 云vân 無vô 外ngoại 法pháp 外ngoại 空không 無vô 內nội 法pháp 。 冶dã 城thành 呼hô 為vi 互hỗ 無vô 空không 。 開khai 善thiện 明minh 外ngoại 空không 時thời 例lệ 解giải 內nội 法pháp 亦diệc 空không 。 內nội 空không 時thời 亦diệc 例lệ 解giải 外ngoại 法pháp 亦diệc 空không 。 知tri 有hữu 為vi 是thị 空không 時thời 例lệ 知tri 無vô 為vi 亦diệc 空không 。 知tri 無vô 為vi 時thời 有hữu 為vi 亦diệc 空không 。 有hữu 人nhân 評bình 此thử 二nhị 解giải 。 謂vị 冶dã 城thành 於ư 文văn 為vi 得đắc 於ư 理lý 為vi 失thất 開khai 善thiện 於ư 理lý 為vi 得đắc 於ư 文văn 不bất 便tiện 。 有hữu 師sư 言ngôn 。 待đãi 內nội 明minh 外ngoại 既ký 無vô 內nội 即tức 無vô 外ngoại 。 此thử 還hoàn 扶phù 開khai 善thiện 解giải 。 文văn 解giải 內nội 空không 無vô 有hữu 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 三Tam 寶Bảo 等đẳng 。 後hậu 文văn 又hựu 云vân 。 如Như 來Lai 法pháp 僧Tăng 不bất 在tại 二nhị 空không 。 解giải 言ngôn 。 前tiền 云vân 無vô 者giả 。 無vô 理lý 外ngoại 橫hoạnh/hoành 計kế 。 後hậu 言ngôn 不bất 無vô 者giả 。 即tức 理lý 內nội 正Chánh 法Pháp 。 若nhược 釋thích 內nội 外ngoại 空không 作tác 互hỗ 無vô 釋thích 。 極cực 不bất 相tương 應ứng 。 若nhược 作tác 相tương 待đãi 意ý 則tắc 易dị 見kiến 。 既ký 待đãi 內nội 外ngoại 得đắc 離ly 內nội 外ngoại 以dĩ 為vi 二nhị 空không 。 既ký 無vô 內nội 外ngoại 即tức 無vô 內nội 外ngoại 合hợp 為vi 一nhất 空không 。 有hữu 為vi 空không 者giả 。 如như 內nội 外ngoại 空không 。 無vô 為vi 空không 者giả 。 而nhi 言ngôn 佛Phật 等đẳng 四tứ 法pháp 。 非phi 有hữu 為vi 非phi 無vô 為vi 。 即tức 中trung 道đạo 正Chánh 法Pháp 。 無vô 始thỉ 空không 者giả 。 一nhất 云vân 。 破phá 外ngoại 道đạo 冥minh 初sơ 。 故cố 言ngôn 無vô 始thỉ 。 二nhị 云vân 。 遠viễn 討thảo 其kỳ 根căn 無vô 初sơ 來lai 處xứ 非phi 今kim 始thỉ 空không 始thỉ 破phá 。 明minh 無vô 無vô 無vô 有hữu 始thỉ 。 性tánh 空không 。 一nhất 云vân 。 破phá 性tánh 說thuyết 性tánh 空không 。 二nhị 云vân 。 本bổn 性tánh 皆giai 空không 。 如như 貧bần 窮cùng 人nhân 。 一nhất 切thiết 皆giai 空không 。 舊cựu 云vân 。 從tùng 眼nhãn 生sanh 滅diệt 去khứ 。 就tựu 法pháp 空không 明minh 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 從tùng 何hà 等đẳng 去khứ 。 就tựu 人nhân 空không 明minh 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 開khai 善thiện 云vân 。 何hà 得đắc 用dụng 於ư 淺thiển 近cận 生sanh 法pháp 兩lưỡng 空không 釋thích 大đại 涅Niết 槃Bàn 。 又hựu 諸chư 經kinh 無vô 不bất 前tiền 明minh 生sanh 空không 。 何hà 故cố 此thử 中trung 。 前tiền 明minh 法pháp 空không 。 觀quán 師sư 云vân 。 眼nhãn 生sanh 時thời 無vô 所sở 從tùng 來lai 。 即tức 不bất 生sanh 義nghĩa 。 滅diệt 時thời 無vô 所sở 去khứ 即tức 不bất 滅diệt 義nghĩa 。 還hoàn 是thị 中trung 論luận 兩lưỡng 不bất 之chi 義nghĩa 。 若nhược 眼nhãn 是thị 有hữu 不bất 應ưng 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 已dĩ 有hữu 還hoàn 無vô 。 推thôi 其kỳ 實thật 性tánh 無vô 眼nhãn 無vô 主chủ 。 推thôi 一nhất 切thiết 法pháp 。 亦diệc 應ưng 如như 是thị 。

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 十thập 七thất

Print Friendly, PDF & Email