大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 疏Sớ
Quyển 12
隋Tùy 灌Quán 頂Đảnh 撰Soạn

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 十thập 二nhị

隋tùy 章chương 安an 頂Đảnh 法Pháp 師sư 撰soạn

唐đường 天thiên 台thai 沙Sa 門Môn 湛trạm 然nhiên 再tái 治trị

文văn 字tự 品phẩm

此thử 品phẩm 意ý 有hữu 四tứ 。 一nhất 次thứ 第đệ 者giả 。 上thượng 性tánh 品phẩm 明minh 字tự 下hạ 之chi 理lý 。 此thử 品phẩm 明minh 理lý 上thượng 之chi 字tự 。 答đáp 上thượng 問vấn 云vân 何hà 解giải 滿mãn 字tự 及cập 與dữ 半bán 字tự 義nghĩa 。 前tiền 問vấn 名danh 字tự 功công 德đức 。 正chánh 論luận 此thử 經Kinh 。 專chuyên 解giải 出xuất 世thế 上thượng 上thượng 滿mãn 字tự 。 今kim 品phẩm 通thông 論luận 眾chúng 教giáo 。 若nhược 半bán 若nhược 滿mãn 。 世thế 間gian 出xuất 世thế 間gian 。 上thượng 上thượng 等đẳng 文văn 字tự 。 開khai 密mật 者giả 。 他tha 解giải 。 無vô 常thường 為vi 半bán 常thường 為vi 滿mãn 。 興hưng 皇hoàng 彈đàn 云vân 。 如như 樝# 梨lê 兩lưỡng 片phiến 。 是thị 半bán 邊biên 之chi 滿mãn 。 他tha 又hựu 解giải 。 昔tích 說thuyết 無vô 常thường 不bất 名danh 為vi 滿mãn 。 今kim 教giáo 具cụ 說thuyết 。 常thường 與dữ 無vô 常thường 。 是thị 故cố 名danh 滿mãn 。 又hựu 彈đàn 。 若nhược 以dĩ 常thường 足túc 無vô 常thường 者giả 。 一nhất 片phiến 梨lê 足túc 半bán 片phiến 樝# 。 應ưng 為vi 一nhất 果quả 者giả 。 此thử 是thị 足túc 滿mãn 。 興hưng 皇hoàng 解giải 。 涅Niết 槃Bàn 佛Phật 性tánh 之chi 體thể 。 非phi 常thường 非phi 無vô 常thường 。 常thường 無vô 常thường 具cụ 足túc 。 故cố 名danh 為vi 滿mãn 。 今kim 明minh 。 彼bỉ 家gia 彈đàn 舊cựu 。 或hoặc 為vi 半bán 邊biên 。 或hoặc 為vi 足túc 滿mãn 。 自tự 說thuyết 非phi 常thường 非phi 無vô 常thường 。 常thường 無vô 常thường 為vi 滿mãn 者giả 。 此thử 亦diệc 是thị 樝# 梨lê 柹# 栗lật 四tứ 片phiến 合hợp 為vi 一nhất 果quả 。 今kim 依y 此thử 品phẩm 。 開khai 一nhất 切thiết 字tự 悉tất 是thị 滿mãn 字tự 。 文văn 云vân 。 如Như 來Lai 出xuất 世thế 。 能năng 滅diệt 半bán 字tự 。 是thị 故cố 汝nhữ 今kim 應ưng 離ly 半bán 字tự 。 隨tùy 逐trục 滿mãn 字tự 。 於ư 一nhất 切thiết 法pháp 。 無vô 閡ngại 無vô 著trước 。 本bổn 對đối 半bán 明minh 滿mãn 。 既ký 無vô 有hữu 半bán 。 亦diệc 復phục 無vô 滿mãn 。 當đương 知tri 字tự 非phi 字tự 以dĩ 無vô 字tự 為vi 滿mãn 字tự 。 文văn 云vân 。 半bán 字tự 是thị 諸chư 經kinh 書thư 記ký 論luận 文văn 章chương 根căn 本bổn 。 又hựu 半bán 字tự 是thị 煩phiền 惱não 言ngôn 說thuyết 根căn 本bổn 。 又hựu 云vân 。 滿mãn 字tự 是thị 善thiện 法Pháp 根căn 本bổn 。 一nhất 切thiết 善thiện 法Pháp 。 言ngôn 論luận 根căn 本bổn 。 異dị 論luận 咒chú 術thuật 。 一nhất 切thiết 文văn 字tự 。 悉tất 是thị 佛Phật 說thuyết 非phi 外ngoại 道đạo 說thuyết 。 當đương 知tri 佛Phật 所sở 說thuyết 者giả 。 悉tất 是thị 內nội 道đạo 正Chánh 法Pháp 。 此thử 以dĩ 正Chánh 法Pháp 而nhi 為vi 滿mãn 字tự 。 又hựu 云vân 。 若nhược 解giải 文văn 字tự 能năng 令linh 眾chúng 生sanh 。 口khẩu 業nghiệp 清thanh 淨tịnh 。 佛Phật 性tánh 不bất 爾nhĩ 。 不bất 假giả 文văn 字tự 。 然nhiên 後hậu 清thanh 淨tịnh 。 佛Phật 性tánh 自tự 淨tịnh 。 當đương 知tri 諸chư 字tự 悉tất 是thị 佛Phật 性tánh 。 佛Phật 性tánh 非phi 字tự 非phi 非phi 字tự 。 而nhi 能năng 字tự 能năng 非phi 字tự 故cố 稱xưng 滿mãn 字tự 。 雖tuy 有hữu 三tam 義nghĩa 勿vật 作tác 三tam 解giải 。 即tức 字tự 無vô 字tự 。 無vô 字tự 即tức 字tự 。 亦diệc 即tức 非phi 字tự 非phi 非phi 字tự 。 具cụ 足túc 無vô 缺khuyết 。 不bất 縱túng/tung 不bất 橫hoạnh/hoành 。 爾nhĩ 乃nãi 名danh 滿mãn 。 譬thí 如như 金kim 銀ngân 種chủng 種chủng 等đẳng 寶bảo 。 同đồng 入nhập 爐lô 冶dã 。 俱câu 成thành 一nhất 器khí 。 而nhi 種chủng 種chủng 不bất 失thất 。 亦diệc 名danh 種chủng 種chủng 亦diệc 名danh 於ư 一nhất 。 一nhất 即tức 種chủng 種chủng 。 種chủng 種chủng 即tức 一nhất 。 亦diệc 復phục 非phi 一nhất 非phi 種chủng 種chủng 。 而nhi 一nhất 而nhi 種chủng 種chủng 。 開khai 一nhất 一nhất 字tự 悉tất 是thị 佛Phật 性tánh 。 法pháp 性tánh 法Pháp 界Giới 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 包bao 一nhất 切thiết 字tự 。 不bất 得đắc 一nhất 字tự 一nhất 切thiết 字tự 。 而nhi 具cụ 一nhất 字tự 一nhất 切thiết 字tự 。 豈khởi 隔cách 半bán 邊biên 。 而nhi 非phi 滿mãn 字tự 。 是thị 則tắc 名danh 為vi 。 開khai 祕bí 說thuyết 滿mãn 。 從tùng 此thử 立lập 名danh 。 名danh 文văn 字tự 品phẩm 。 文văn 中trung 為vi 三tam 。 一nhất 略lược 標tiêu 字tự 本bổn 。 二nhị 廣quảng 明minh 字tự 義nghĩa 。 三tam 領lãnh 解giải 述thuật 成thành 。 初sơ 文văn 先tiên 總tổng 標tiêu 。 異dị 論luận 咒chú 術thuật 皆giai 是thị 佛Phật 說thuyết 。 有hữu 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 。 根căn 本bổn 皆giai 在tại 。 佛Phật 法Pháp 之chi 中trung 。 三Tam 寶Bảo 四Tứ 諦Đế 涅Niết 槃Bàn 四tứ 德đức 。 悉tất 是thị 佛Phật 法Pháp 名danh 教giáo 。 長trưởng 者giả 去khứ 後hậu 。 劫kiếp 掠lược 群quần 牛ngưu 。 外ngoại 道đạo 偷thâu 之chi 。 安an 其kỳ 己kỷ 典điển 。 二nhị 云vân 。 是thị 佛Phật 方phương 便tiện 之chi 說thuyết 。 如như 清thanh 淨tịnh 法Pháp 行hành 經Kinh 云vân 。 迦Ca 葉Diếp 為vi 老lão 子tử 。 儒nho 童đồng 為vi 願nguyện 回hồi 。 光quang 淨tịnh 為vi 孔khổng 子tử 。 若nhược 如như 前tiền 解giải 佛Phật 則tắc 認nhận 歸quy 。 若nhược 如như 後hậu 解giải 方phương 便tiện 施thí 與dữ 。 若nhược 開khai 一nhất 切thiết 文văn 字tự 。 皆giai 佛Phật 正Chánh 法Pháp 。 則tắc 非phi 認nhận 非phi 與dữ (# 云vân 云vân )# 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 下hạ 。 第đệ 二nhị 廣quảng 明minh 字tự 義nghĩa 。 有hữu 二nhị 番phiên 問vấn 答đáp 。 初sơ 問vấn 如như 文văn 。 佛Phật 言ngôn 下hạ 。 如Như 來Lai 重trọng/trùng 答đáp 為vi 三tam 。 初sơ 明minh 文văn 理lý 之chi 本bổn 。 持trì 諸chư 記ký 論luận 下hạ 。 二nhị 別biệt 明minh 字tự 本bổn 。 凡phàm 夫phu 人nhân 下hạ 。 三Tam 明Minh 學học 半bán 得đắc 悟ngộ 滿mãn 法pháp 。 迦Ca 葉Diếp 復phục 白bạch 下hạ 。 第đệ 二nhị 番phiên 騰đằng 問vấn 請thỉnh 答đáp 。 問vấn 如như 文văn 。 善thiện 男nam 子tử 十thập 四tứ 音âm 下hạ 。 如Như 來Lai 答đáp 為vi 三tam 。 一nhất 通thông 明minh 諸chư 字tự 。 二nhị 別biệt 釋thích 半bán 滿mãn 。 三tam 結kết 得đắc 失thất 。 亦diệc 是thị 明minh 無vô 字tự 之chi 義nghĩa 。 初sơ 又hựu 四tứ 。 一nhất 以dĩ 音âm 隨tùy 字tự 即tức 是thị 明minh 音âm 。 二nhị 以dĩ 字tự 隨tùy 音âm 即tức 是thị 明minh 字tự 。 三tam 音âm 字tự 所sở 因nhân 。 四tứ 音âm 字tự 利lợi 益ích 。 初sơ 文văn 音âm 隨tùy 字tự 者giả 。 十thập 四tứ 音âm 也dã 。 是thị 十thập 四tứ 音âm 去khứ 。 是thị 也dã 。 古cổ 來lai 六lục 解giải 。 大đại 為vi 二nhị 塗đồ 。 前tiền 四tứ 解giải 襌# 。 後hậu 二nhị 解giải 複phức 。 一nhất 宗tông 師sư 云vân 。 書thư 缺khuyết 二nhị 字tự 。 師sư 不bất 能năng 通thông 。 故cố 無vô 兩lưỡng 音âm 止chỉ 有hữu 十thập 二nhị 。 二nhị 招chiêu 提đề 足túc 悉tất 曇đàm 二nhị 字tự 。 三tam 梁lương 武võ 足túc 涅Niết 槃Bàn 二nhị 字tự 。 引dẫn 經Kinh 云vân 。 所sở 言ngôn 字tự 者giả 。 名danh 曰viết 涅Niết 槃Bàn 。 四tứ 開khai 善thiện 云vân 。 於ư 十thập 二nhị 字tự 中trung 止chỉ 取thủ 十thập 字tự 。 除trừ 後hậu 庵am 痾# 。 謂vị 是thị 餘dư 聲thanh 故cố 。 經kinh 釋thích 炮bào 音âm 便tiện 云vân 於ư 十thập 四tứ 音âm 是thị 究cứu 竟cánh 義nghĩa 。 更cánh 取thủ 下hạ 魯lỗ 留lưu 盧lô 樓lâu 四tứ 音âm 足túc 為vi 十thập 四tứ 。 插sáp 著trước 中trung 心tâm 。 謂vị 阿a 阿a 伊y 伊y 憂ưu 憂ưu 魯lỗ 留lưu 盧lô 樓lâu 咽yến/ế/yết # 等đẳng 。 五ngũ 莊trang 嚴nghiêm 複phức 解giải 。 前tiền 十thập 二nhị 為vi 六lục 音âm 。 後hậu 五ngũ 五ngũ 相tương 隨tùy 。 又hựu 取thủ 後hậu 三tam 三tam 相tương 對đối 中trung 四tứ 字tự 耶da 囉ra 和hòa 賒xa 。 足túc 前tiền 五ngũ 成thành 六lục 。 足túc 上thượng 成thành 十thập 二nhị 。 取thủ 羅la 沙sa 娑sa 訶ha 羅la 。 為vi 一nhất 遲trì 音âm 。 魯lỗ 留lưu 盧lô 樓lâu 為vi 一nhất 速tốc 音âm 。 是thị 為vi 十thập 四tứ 。 六lục 冶dã 城thành 云vân 。 前tiền 兩lưỡng 兩lưỡng 相tương 隨tùy 有hữu 六lục 。 次thứ 五ngũ 五ngũ 相tương 隨tùy 有hữu 五ngũ 。 後hậu 三tam 三tam 相tương 隨tùy 有hữu 三tam 。 合hợp 成thành 十thập 四tứ 音âm 。 觀quán 師sư 云vân 。 古cổ 來lai 六lục 解giải 次thứ 第đệ 彈đàn 之chi 。 初sơ 云vân 。 書thư 缺khuyết 二nhị 字tự 者giả 。 外ngoại 道đạo 師sư 不bất 解giải 。 反phản 啟khải 問vấn 太thái 子tử 。 太thái 子tử 自tự 知tri 。 今kim 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 。 豈khởi 不bất 安an 二nhị 字tự 猶do 言ngôn 書thư 缺khuyết 。 彈đàn 招chiêu 提đề 者giả 。 悉tất 曇đàm 通thông 是thị 外ngoại 國quốc 十thập 四tứ 音âm 之chi 總tổng 名danh 。 豈khởi 得đắc 將tương 總tổng 足túc 別biệt 。 彈đàn 梁lương 武võ 者giả 。 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 云vân 槃bàn 利lợi 涅niết 隷lệ 槃bàn 那na 。 此thử 則tắc 六lục 字tự 。 亦diệc 云vân 。 般bát 涅Niết 槃Bàn 那na 。 此thử 則tắc 四tứ 字tự 。 何hà 故cố 止chỉ 取thủ 兩lưỡng 字tự 足túc 之chi 。 彈đàn 開khai 善thiện 者giả 。 除trừ 庵am 痾# 兩lưỡng 字tự 。 足túc 魯lỗ 留lưu 盧lô 樓lâu 四tứ 字tự 。 若nhược 魯lỗ 留lưu 盧lô 樓lâu 是thị 音âm 者giả 。 何hà 不bất 在tại 音âm 次thứ 第đệ 而nhi 在tại 字tự 後hậu 安an 之chi 。 彈đàn 莊trang 嚴nghiêm 者giả 。 經kinh 文văn 現hiện 云vân 十thập 四tứ 音âm 。 何hà 時thời 云vân 以dĩ 字tự 足túc 音âm 。 音âm 字tự 兩lưỡng 異dị 。 何hà 得đắc 相tương/tướng 混hỗn 。 莊trang 嚴nghiêm 不bất 成thành 冶dã 城thành 亦diệc 壞hoại 。 又hựu 河hà 西tây 以dĩ 前tiền 十thập 二nhị 即tức 是thị 。 十thập 二nhị 音âm 取thủ 後hậu 四tứ 字tự 合hợp 為vi 二nhị 音âm 。 古cổ 經kinh 本bổn 云vân 梨lê 樓lâu 梨lê 樓lâu 。 即tức 是thị 四tứ 字tự 為vi 二nhị 音âm 。 足túc 前tiền 為vi 十thập 四tứ 。 又hựu 梵Phạm 本bổn 言ngôn 字tự 不bất 言ngôn 音âm 。 今kim 十thập 二nhị 字tự 。 或hoặc 十thập 六lục 字tự 隨tùy 世thế 所sở 用dụng 。 又hựu 一nhất 解giải 云vân 初sơ 十thập 二nhị 是thị 音âm 。 後hậu 迦ca 佉khư 下hạ 是thị 字tự 。 又hựu 一nhất 解giải 云vân 。 初sơ 十thập 二nhị 字tự 有hữu 三tam 事sự 。 一nhất 字tự 二nhị 語ngữ 三tam 音âm 。 因nhân 此thử 字tự 以dĩ 為vi 言ngôn 論luận 端đoan 首thủ 。 然nhiên 後hậu 方phương 及cập 餘dư 字tự 。 故cố 言ngôn 字tự 本bổn 。 初sơ 半bán 字tự 者giả 。 世thế 法pháp 名danh 半bán 字tự 。 佛Phật 性tánh 名danh 滿mãn 字tự 。 又hựu 以dĩ 九cửu 部bộ 為vi 半bán 字tự 。 大Đại 乘Thừa 為vi 滿mãn 字tự 。 又hựu 云vân 。 梵Phạm 本bổn 無vô 半bán 滿mãn 之chi 言ngôn 。 但đãn 以dĩ 事sự 未vị 成thành 為vi 半bán 。 成thành 就tựu 為vi 滿mãn 。 興hưng 皇hoàng 有hữu 半bán 邊biên 相tương/tướng 足túc 。 無vô 牽khiên 申thân 等đẳng 滿mãn (# 云vân 云vân )# 。 河hà 西tây 云vân 。 十thập 二nhị 字tự 喻dụ 之chi 如như 飯phạn 。 後hậu 二nhị 十thập 五ngũ 字tự 喻dụ 之chi 如như 羹# 。 後hậu 九cửu 字tự 攝nhiếp 持trì 諸chư 句cú 。 如như 守thủ 門môn 人nhân 亦diệc 如như 瓔anh 珞lạc 。 後hậu 九cửu 字tự 亦diệc 字tự 亦diệc 音âm 。 魯lỗ 留lưu 下hạ 之chi 二nhị 字tự 童đồng 蒙mông 所sở 不bất 習tập 學học 。 吸hấp 氣khí 舌thiệt 根căn 。 是thị 第đệ 三Tam 明Minh 諸chư 字tự 所sở 因nhân 。 皆giai 有hữu 差sai 別biệt 。 故cố 迦ca 佉khư 等đẳng 是thị 舌thiệt 本bổn 聲thanh 。 多đa 他tha 等đẳng 是thị 舌thiệt 上thượng 聲thanh 。 吒tra 侘sá 等đẳng 是thị 舌thiệt 頭đầu 聲thanh 。 波ba 頗phả 等đẳng 是thị 脣thần 間gian 聲thanh 。 遮già 車xa 等đẳng 是thị 齒xỉ 間gian 聲thanh 。 故cố 言ngôn 皆giai 因nhân 舌thiệt 齒xỉ 差sai 別biệt 。 如như 是thị 字tự 義nghĩa 下hạ 。 第đệ 四tứ 明minh 字tự 之chi 利lợi 益ích 。 前tiền 舉cử 字tự 義nghĩa 。 後hậu 明minh 佛Phật 性tánh 云vân 不bất 如như 是thị 。 又hựu 半bán 字tự 下hạ 。 第đệ 二nhị 別biệt 釋thích 半bán 滿mãn 為vi 三tam 。 先tiên 法pháp 。 次thứ 譬thí 。 三tam 合hợp 。 何hà 等đẳng 名danh 下hạ 。 第đệ 三tam 更cánh 明minh 無vô 字tự 之chi 義nghĩa 亦diệc 是thị 得đắc 失thất 。 後hậu 番phiên 領lãnh 解giải 述thuật 成thành 如như 文văn 。

鳥điểu 喻dụ 品phẩm

河hà 西tây 云vân 。 文văn 字tự 。 鳥điểu 。 月nguyệt 。 三tam 品phẩm 。 同đồng 明minh 真chân 應ưng 。 文văn 字tự 半bán 滿mãn 只chỉ 是thị 鳥điểu 喻dụ 常thường 無vô 常thường 。 常thường 無vô 常thường 只chỉ 是thị 月nguyệt 喻dụ 隱ẩn 顯hiển 。 因nhân 字tự 識thức 理lý 達đạt 常thường 無vô 常thường 能năng 隱ẩn 能năng 顯hiển 。 今kim 更cánh 次thứ 之chi 。 如Như 來Lai 常thường 依y 二nhị 諦đế 三tam 諦đế 說thuyết 法Pháp 。 故cố 知tri 文văn 字tự 是thị 佛Phật 教giáo 。 即tức 文văn 字tự 達đạt 三tam 諦đế 。 具cụ 足túc 一nhất 教giáo 一nhất 切thiết 教giáo 。 欲dục 顯hiển 圓viên 滿mãn 修tu 多đa 羅la 。 故cố 題đề 文văn 字tự 品phẩm 。 次thứ 鳥điểu 喻dụ 者giả 。 依y 教giáo 立lập 行hành 即tức 雙song 流lưu 行hành 二nhị 行hành 。 並tịnh 觀quán 一nhất 行hành 一nhất 切thiết 行hành 。 下hạ 文văn 云vân 。

復phục 有hữu 一nhất 行hành 。 是thị 如Như 來Lai 行hạnh 。 次thứ 文văn 字tự 之chi 後hậu 明minh 二nhị 鳥điểu 共cộng 行hành 。 故cố 成thành 次thứ 第đệ 。 亦diệc 是thị 依y 教giáo 生sanh 智trí 。 智trí 望vọng 於ư 教giáo 教giáo 即tức 成thành 境cảnh 。 由do 境cảnh 發phát 智trí 由do 智trí 立lập 行hành 。 教giáo 轉chuyển 成thành 境cảnh 智trí 轉chuyển 成thành 行hành 。 故cố 為vi 次thứ 第đệ 。 此thử 品phẩm 答đáp 云vân 何hà 共cộng 聖thánh 行hành 娑sa 羅la 迦ca 隣lân 提đề 。 此thử 還hoàn 舉cử 鳥điểu 以dĩ 況huống 於ư 行hành 以dĩ 為vi 答đáp 問vấn 。 能năng 喻dụ 是thị 娑sa 羅la 迦ca 隣lân 提đề 。 所sở 喻dụ 是thị 雙song 流lưu 共cộng 行hành 。 舊cựu 解giải 不bất 同đồng 。 或hoặc 言ngôn 娑sa 羅la 是thị 雙song 。 迦ca 隣lân 是thị 鳥điểu 。 然nhiên 娑sa 羅la 翻phiên 為vi 堅kiên 固cố 。 何hà 得đắc 言ngôn 雙song 。 或hoặc 言ngôn 娑sa 羅la 是thị 一nhất 隻chỉ 。 隣lân 提đề 是thị 一nhất 隻chỉ 。 此thử 乃nãi 兩lưỡng 類loại 不bất 得đắc 是thị 雙song 。 或hoặc 言ngôn 娑sa 羅la 一nhất 雙song 迦ca 隣lân 提đề 一nhất 雙song 。 引dẫn 下hạ 文văn 云vân 。 鳥điểu 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 名danh 鴛uyên 鴦ương 。 二nhị 名danh 隣lân 提đề 。 此thử 乃nãi 兩lưỡng 類loại 為vi 兩lưỡng 雙song 。 或hoặc 言ngôn 娑sa 羅la 翻phiên 為vi 鴛uyên 鴦ương 。 問vấn 中trung 問vấn 娑sa 羅la 。 答đáp 中trung 答đáp 鴛uyên 鴦ương 。 類loại 異dị 義nghĩa 同đồng 。 乃nãi 以dĩ 鴛uyên 鴦ương 替thế 於ư 娑sa 羅la 。 或hoặc 言ngôn 隣lân 提đề 無vô 翻phiên 。 或hoặc 翻phiên 為vi 天thiên 鶴hạc 。 引dẫn 六lục 卷quyển 云vân 。 雁nhạn 鶴hạc 舍xá 利lợi 。 然nhiên 漢hán 不bất 善thiện 梵Phạm 音âm 只chỉ 增tăng 爭tranh 競cạnh 。 意ý 在tại 況huống 喻dụ 取thủ 其kỳ 雌thư 雄hùng 共cộng 俱câu 飛phi 息tức 不bất 離ly 。 以dĩ 況huống 一nhất 中trung 無vô 量lượng 。 無vô 量lượng 中trung 一nhất 。 非phi 一nhất 非phi 無vô 量lượng 。 而nhi 一nhất 而nhi 無vô 量lượng 。 呼hô 為vi 雙song 流lưu 乃nãi 名danh 共cộng 行hành 。 問vấn 為vi 凡phàm 與dữ 凡phàm 共cộng 行hành 。 聖thánh 與dữ 聖thánh 共cộng 行hành 。 凡phàm 與dữ 聖thánh 共cộng 行hành 。 他tha 解giải 云vân 。 觀quán 生sanh 死tử 無vô 常thường 。 不bất 識thức 涅Niết 槃Bàn 常thường 。 觀quán 涅Niết 槃Bàn 常thường 不bất 識thức 。 生sanh 死tử 無vô 常thường 。 二nhị 解giải 不bất 明minh 。 如như 但đãn 識thức 金kim 不bất 識thức 鍮thâu 。 但đãn 識thức 鍮thâu 不bất 識thức 金kim 。 若nhược 精tinh 識thức 二nhị 物vật 乃nãi 是thị 雙song 觀quán 苦khổ 樂lạc 。 我ngã 無vô 我ngã 亦diệc 如như 是thị 。 聖thánh 如như 是thị 行hành 凡phàm 亦diệc 如như 是thị 。 故cố 言ngôn 共cộng 行hành 。 此thử 不bất 應ưng 爾nhĩ 。 與dữ 譬thí 相tương 違vi 。 譬thí 明minh 二nhị 鳥điểu 俱câu 游du 。 如như 汝nhữ 所sở 釋thích 。 一nhất 鳥điểu 窮cùng 下hạ 之chi 生sanh 死tử 。 一nhất 鳥điểu 窮cùng 高cao 之chi 涅Niết 槃Bàn 。 升thăng 沈trầm 碩# 乖quai 雙song 游du 不bất 顯hiển 。 假giả 令linh 二nhị 鳥điểu 但đãn 雙song 游du 下hạ 不bất 雙song 游du 高cao 。 游du 高cao 不bất 游du 下hạ 雙song 游du 不bất 成thành 。 又hựu 一nhất 家gia 引dẫn 半bán 滿mãn 約ước 一nhất 法pháp 。 雙song 游du 約ước 二nhị 法pháp 。 若nhược 取thủ 生sanh 死tử 無vô 常thường 。 佛Phật 果Quả 是thị 常thường 。 共cộng 為vi 滿mãn 者giả 兩lưỡng 物vật 各các 異dị 。 梨lê 柰nại 體thể 別biệt 安an 得đắc 是thị 滿mãn 。 夫phu 雙song 游du 者giả 。 觀quán 生sanh 死tử 中trung 。 有hữu 常thường 無vô 常thường 。 觀quán 佛Phật 果quả 中trung 亦diệc 常thường 無vô 常thường 。 取thủ 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 兩lưỡng 常thường 為vi 一nhất 雙song 滿mãn 。 取thủ 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 兩lưỡng 無vô 常thường 為vi 一nhất 雙song 半bán 。 即tức 是thị 兩lưỡng 法pháp 共cộng 起khởi 。 乃nãi 曰viết 雙song 游du 。 今kim 明minh 義nghĩa 皆giai 不bất 爾nhĩ 。 兩lưỡng 常thường 俱câu 起khởi 乃nãi 是thị 二nhị 雄hùng 俱câu 飛phi 。 兩lưỡng 無vô 常thường 起khởi 乃nãi 是thị 二nhị 雌thư 並tịnh 飛phi 。 與dữ 譬thí 相tương 背bội 雙song 游du 不bất 成thành 。 今kim 言ngôn 雙song 游du 者giả 。 生sanh 死tử 具cụ 常thường 無vô 常thường 。 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 爾nhĩ 。 在tại 下hạ 在tại 高cao 雙song 飛phi 雙song 息tức 。 即tức 事sự 而nhi 理lý 即tức 理lý 而nhi 事sự 。 二nhị 諦đế 即tức 中trung 中trung 即tức 二nhị 諦đế 。 非phi 二nhị 中trung 而nhi 二nhị 中trung 。 是thị 則tắc 雙song 游du 義nghĩa 成thành 雌thư 雄hùng 亦diệc 成thành 。 事sự 理lý 雙song 游du 其kỳ 義nghĩa 既ký 成thành 。 名danh 字tự 觀quán 行hành 乃nãi 至chí 究cứu 竟cánh 。 雙song 游du 皆giai 成thành 。 橫hoạnh/hoành 竪thụ 具cụ 足túc 。 無vô 有hữu 缺khuyết 減giảm 。 此thử 中trung 備bị 有hữu 凡phàm 凡phàm 共cộng 行hành 。 凡phàm 聖thánh 共cộng 行hành 。 非phi 凡phàm 非phi 聖thánh 共cộng 行hành 。 約ước 人nhân 法pháp 分phân 別biệt 俱câu 成thành 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 故cố 言ngôn 鳥điểu 喻dụ 品phẩm 。 文văn 為vi 二nhị 。 先tiên 總tổng 。 次thứ 別biệt 。 總tổng 又hựu 二nhị 。 初sơ 略lược 。 後hậu 論luận 義nghĩa 。 略lược 中trung 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 初sơ 譬thí 中trung 舉cử 二nhị 鳥điểu 譬thí 常thường 無vô 常thường 而nhi 合hợp 文văn 。 以dĩ 苦khổ 無vô 我ngã 合hợp 者giả 但đãn 是thị 略lược 耳nhĩ 。 私tư 謂vị 又hựu 顯hiển 義nghĩa 同đồng 是thị 故cố 互hỗ 出xuất 具cụ 論luận 應ưng 六lục 。 次thứ 論luận 義nghĩa 中trung 先tiên 問vấn 後hậu 答đáp 。 答đáp 中trung 先tiên 法pháp 後hậu 譬thí 。 初sơ 法pháp 中trung 言ngôn 異dị 法pháp 是thị 苦khổ 是thị 樂lạc 者giả 。 舊cựu 云vân 。 生sanh 死tử 異dị 涅Niết 槃Bàn 。 涅Niết 槃Bàn 異dị 生sanh 死tử 。 故cố 言ngôn 苦khổ 樂lạc 。 觀quán 師sư 言ngôn 。 前tiền 多đa 斥xích 倒đảo 約ước 竪thụ 以dĩ 論luận 。 常thường 與dữ 無vô 常thường 。 今kim 品phẩm 一nhất 時thời 明minh 常thường 無vô 常thường 。 只chỉ 生sanh 死tử 中trung 有hữu 異dị 法pháp 而nhi 說thuyết 苦khổ 。 有hữu 異dị 法pháp 而nhi 說thuyết 樂nhạo/nhạc/lạc 。 乃nãi 至chí 我ngã 無vô 。 我ngã 亦diệc 如như 是thị 。 後hậu 譬thí 五ngũ 穀cốc 各các 異dị 成thành 前tiền 異dị 意ý 。 下hạ 別biệt 譬thí 中trung 云vân 華hoa 葉diệp 無vô 常thường 而nhi 果quả 。 是thị 常thường 者giả 非phi 常thường 住trụ 常thường 。 言ngôn 華hoa 葉diệp 不bất 定định 故cố 無vô 常thường 。 果quả 已dĩ 定định 故cố 是thị 常thường 。 借tá 此thử 以dĩ 顯hiển 無vô 常thường 成thành 常thường 。 從tùng 如như 是thị 諸chư 種chủng 去khứ 。 別biệt 說thuyết 共cộng 行hành 又hựu 為vi 三tam 。 一nhất 就tựu 生sanh 死tử 明minh 無vô 常thường 。 二nhị 就tựu 涅Niết 槃Bàn 明minh 無vô 我ngã 。 三tam 雙song 就tựu 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 以dĩ 明minh 苦khổ 樂lạc 。 然nhiên 前tiền 兩lưỡng 是thị 橫hoạnh/hoành 。 後hậu 一nhất 是thị 竪thụ 。 理lý 應ưng 備bị 論luận 。 但đãn 文văn 互hỗ 現hiện 。 初sơ 文văn 又hựu 二nhị 。 初sơ 正chánh 明minh 二nhị 行hành 。 次thứ 結kết 章chương 。 初sơ 正chánh 明minh 中trung 舉cử 五ngũ 譬thí 。 初sơ 譬thí 又hựu 二nhị 。 先tiên 譬thí 。 次thứ 合hợp 。 譬thí 又hựu 三tam 。 一nhất 譬thí 。 二nhị 論luận 義nghĩa 。 三tam 領lãnh 解giải 。 初sơ 萌manh 芽nha 譬thí 生sanh 死tử 中trung 無vô 常thường 。 熟thục 時thời 譬thí 生sanh 死tử 中trung 常thường 。 次thứ 論luận 義nghĩa 二nhị 。 先tiên 問vấn 。 次thứ 答đáp 。 答đáp 中trung 明minh 生sanh 死tử 常thường 與dữ 如Như 來Lai 常thường 異dị 。 三tam 迦Ca 葉Diếp 下hạ 。 領lãnh 解giải 又hựu 二nhị 。 先tiên 領lãnh 解giải 。 次thứ 述thuật 成thành 等đẳng 皆giai 可khả 見kiến (# 云vân 云vân )# 。 善thiện 男nam 子tử 雖tuy 修tu 一nhất 切thiết 下hạ 。 二nhị 合hợp 譬thí 。 未vị 聞văn 是thị 經Kinh 皆giai 言ngôn 無vô 常thường 。 聞văn 是thị 經Kinh 已dĩ 。 皆giai 云vân 是thị 常thường 。 豈khởi 非phi 生sanh 死tử 中trung 具cụ 常thường 無vô 常thường 。 契Khế 經Kinh 諸chư 定định 者giả 。 修tu 多đa 羅la 翻phiên 名danh 為vi 契Khế 經Kinh 。 又hựu 是thị 定định 藏tạng 。 故cố 言ngôn 諸chư 定định 。 後hậu 四tứ 譬thí 皆giai 有hữu 合hợp 。 次thứ 譬thí 云vân 金kim 朴phác 者giả 。 玉ngọc 未vị 理lý 者giả 名danh 璞# 。 金kim 未vị 理lý 者giả 亦diệc 名danh 朴phác 。 此thử 有hữu 木mộc 邊biên 玉ngọc 邊biên 之chi 異dị 。 金kim 未vị 理lý 者giả 亦diệc 名danh 礦quáng 。 礦quáng 者giả 異dị 金kim 名danh 也dã (# 云vân 云vân )# 。 招chiêu 提đề 呼hô 為vi 朴phác 音âm 。 觀quán 師sư 呼hô 為vi 礦quáng 音âm 。 然nhiên 朴phác 字tự 兩lưỡng 喚hoán (# 云vân 云vân )# 。 是thị 故cố 我ngã 言ngôn 下hạ 。 第đệ 二nhị 結kết 章chương 。 正chánh 應ưng 明minh 常thường 無vô 常thường 。 而nhi 復phục 結kết 言ngôn 無vô 我ngã 。 欲dục 明minh 例lệ 爾nhĩ 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 就tựu 涅Niết 槃Bàn 以dĩ 明minh 無vô 我ngã 。 我ngã 二nhị 行hành 無vô 憂ưu 悲bi 。 即tức 有hữu 我ngã 有hữu 憂ưu 悲bi 。 即tức 無vô 我ngã 文văn 為vi 二nhị 。 先tiên 問vấn 。 後hậu 答đáp 。 問vấn 為vi 二nhị 。 正chánh 問vấn 。 結kết 問vấn 。 一nhất 往vãng 謂vị 是thị 無vô 端đoan 之chi 問vấn 。 然nhiên 佛Phật 說thuyết 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 有hữu 無vô 常thường 。 無vô 常thường 是thị 有hữu 為vi 。 有hữu 為vi 即tức 憂ưu 悲bi 。 今kim 問vấn 憂ưu 悲bi 。 是thị 問vấn 涅Niết 槃Bàn 有hữu 無vô 常thường 不phủ 。 佛Phật 答đáp 為vi 四tứ 。 一nhất 釋thích 問vấn 。 二nhị 歎thán 理lý 。 三tam 重trọng/trùng 釋thích 問vấn 。 四tứ 重trọng/trùng 歎thán 理lý 。 初sơ 文văn 二nhị 。 先tiên 譬thí 。 後hậu 合hợp 。 譬thí 中trung 三tam 。 先tiên 正chánh 作tác 譬thí 。 次thứ 更cánh 為vi 譬thí 作tác 譬thí 。 三tam 還hoàn 以dĩ 譬thí 合hợp 譬thí 。 初sơ 云vân 無vô 想tưởng 天thiên 者giả 是thị 譬thí 。 次thứ 更cánh 舉cử 樹thụ 神thần 譬thí 顯hiển 無vô 想tưởng 譬thí 。 即tức 是thị 為vi 譬thí 作tác 譬thí 。 佛Phật 法Pháp 亦diệc 爾nhĩ 下hạ 。 以dĩ 譬thí 合hợp 譬thí 。 二nhị 復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 。 無vô 想tưởng 天thiên 下hạ 。 歎thán 理lý 甚thậm 深thâm 。 先tiên 譬thí 。 次thứ 合hợp 。 如Như 來Lai 實thật 無vô 憂ưu 悲bi 。 但đãn 於ư 無vô 中trung 說thuyết 有hữu 。 眾chúng 生sanh 有hữu 苦khổ 未vị 得đắc 脫thoát 難nạn/nan 。 見kiến 佛Phật 有hữu 苦khổ 。 既ký 其kỳ 有hữu 苦khổ 即tức 有hữu 憂ưu 悲bi 。 佛Phật 斷đoạn 苦khổ 因nhân 受thọ 第đệ 一nhất 樂nhạo/nhạc/lạc 。 復phục 無vô 憂ưu 悲bi 。 有hữu 憂ưu 即tức 無vô 我ngã 。 無vô 憂ưu 即tức 有hữu 我ngã 。 若nhược 應ưng 物vật 云vân 如Như 來Lai 有hữu 憂ưu 。 實thật 理lý 即tức 無vô 。 今kim 問vấn 既ký 示thị 有hữu 悲bi 亦diệc 應ưng 有hữu 苦khổ 。 如Như 來Lai 心tâm 地địa 不bất 念niệm 眾chúng 生sanh 。 應ưng 是thị 無vô 苦khổ 。 問vấn 如Như 來Lai 實thật 無vô 憂ưu 喜hỷ 。 汝nhữ 何hà 以dĩ 云vân 如Như 來Lai 實thật 喜hỷ 。 今kim 亦diệc 反phản 問vấn 佛Phật 無vô 憂ưu 喜hỷ 。 何hà 以dĩ 定định 云vân 如Như 來Lai 無vô 憂ưu 。 我ngã 說thuyết 如Như 來Lai 實thật 非phi 憂ưu 喜hỷ 。 義nghĩa 說thuyết 憂ưu 悲bi 。 此thử 是thị 不bất 定định 之chi 言ngôn 。 三tam 譬thí 如như 空không 中trung 。 下hạ 重trọng/trùng 釋thích 問vấn 。 兩lưỡng 譬thí 。 先tiên 舉cử 舍xá 住trụ 譬thí 。 次thứ 舉cử 幻huyễn 師sư 譬thí 。 皆giai 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 初sơ 譬thí 中trung 有hữu 二nhị 。 前tiền 為vi 法pháp 作tác 譬thí 。 心tâm 亦diệc 如như 是thị 下hạ 。 即tức 為vi 譬thí 作tác 譬thí 。 後hậu 復phục 舉cử 無vô 想tưởng 天thiên 壽thọ 亦diệc 為vi 譬thí 作tác 譬thí 。 如Như 來Lai 憂ưu 悲bi 下hạ 正chánh 是thị 合hợp 譬thí 。 如như 幻huyễn 師sư 下hạ 次thứ 譬thí 二nhị 譬thí 合hợp 。 如Như 來Lai 有hữu 憂ưu 及cập 以dĩ 無vô 憂ưu 下hạ 重trọng/trùng 歎thán 理lý 又hựu 四tứ 。 一nhất 法pháp 。 二nhị 譬thí 。 三tam 合hợp 。 四tứ 結kết 。 此thử 即tức 法pháp 說thuyết 。 譬thí 如như 下hạ 人nhân 下hạ 。 第đệ 二nhị 譬thí 說thuyết 。 若nhược 依y 毘tỳ 曇đàm 有hữu 三tam 種chủng 度độ 義nghĩa 。 一nhất 人nhân 度độ 。 二nhị 根căn 度độ 。 三tam 地địa 度độ 。 下hạ 果quả 不bất 知tri 上thượng 果quả 。 上thượng 果quả 能năng 知tri 下hạ 。 即tức 是thị 人nhân 度độ 。 鈍độn 根căn 不bất 知tri 中trung 上thượng 。 中trung 上thượng 能năng 知tri 下hạ 。 即tức 是thị 根căn 度độ 。 初sơ 禪thiền 不bất 知tri 上thượng 禪thiền 。 上thượng 禪thiền 能năng 知tri 下hạ 禪thiền 。 即tức 地địa 度độ 。 成thành 論luận 不bất 爾nhĩ 。 互hỗ 有hữu 知tri 義nghĩa 明minh 獼mi 猴hầu 尚thượng 見kiến 佛Phật 心tâm 。 豈khởi 有hữu 鈍độn 根căn 不bất 能năng 知tri 利lợi 。 今kim 亦diệc 有hữu 少thiểu 分phần 故cố 知tri 亦diệc 得đắc 言ngôn 知tri 。 不bất 能năng 具cụ 足túc 。 知tri 故cố 亦diệc 言ngôn 不bất 知tri 。 三tam 合hợp 譬thí 。 四tứ 結kết 。 可khả 尋tầm 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 第đệ 三tam 雙song 就tựu 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 。 以dĩ 明minh 苦khổ 樂lạc 。 即tức 是thị 竪thụ 論luận 。 文văn 中trung 有hữu 二nhị 先tiên 釋thích 。 後hậu 論luận 義nghĩa 。 就tựu 初sơ 釋thích 中trung 三tam 。 謂vị 譬thí 合hợp 結kết 。 此thử 即tức 譬thí 說thuyết 。 二nhị 鳥điểu 喻dụ 法Pháp 身thân 。 子tử 譬thí 眾chúng 生sanh 。 盛thịnh 夏hạ 水thủy 長trường/trưởng 譬thí 起khởi 倒đảo 。 選tuyển 擇trạch 高cao 原nguyên 者giả 。 病bệnh 無vô 常thường 即tức 須tu 常thường 藥dược 。 常thường 為vi 高cao 原nguyên 。 病bệnh 常thường 即tức 無vô 常thường 為vi 藥dược 。 以dĩ 無vô 常thường 為vi 高cao 原nguyên 。 即tức 是thị 非phi 常thường 非phi 無vô 常thường 。 常thường 無vô 常thường 具cụ 足túc 能năng 離ly 諸chư 倒đảo 。 為vi 長trưởng 養dưỡng 者giả 譬thí 令linh 其kỳ 解giải 常thường 無vô 常thường 理lý 。 然nhiên 後hậu 隨tùy 本bổn 安an 隱ẩn 而nhi 游du 。 譬thí 如Như 來Lai 度độ 訖ngật 然nhiên 後hậu 游du 諸chư 覺giác 華hoa 。 如Như 來Lai 出xuất 世thế 下hạ 。 第đệ 二nhị 合hợp 譬thí 。 是thị 名danh 異dị 法pháp 下hạ 。 第đệ 三tam 結kết 成thành 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 論luận 義nghĩa 。 三tam 番phiên 問vấn 答đáp 具cụ 簡giản 六lục 行hành 。 初sơ 番phiên 又hựu 二nhị 。 先tiên 問vấn 。 次thứ 答đáp 。 問vấn 可khả 見kiến 。 此thử 中trung 又hựu 兼kiêm 常thường 無vô 常thường 我ngã 無vô 我ngã 等đẳng 。 佛Phật 言ngôn 下hạ 第đệ 二nhị 如Như 來Lai 答đáp 又hựu 四tứ 。 先tiên 舉cử 二nhị 偈kệ 為vi 答đáp 。 次thứ 長trường/trưởng 行hành 解giải 釋thích 。 初sơ 中trung 又hựu 二nhị 。 初sơ 偈kệ 明minh 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 二nhị 果quả 。 次thứ 偈kệ 明minh 生sanh 死tử 涅Niết 槃Bàn 二nhị 因nhân 。 初sơ 偈kệ 上thượng 半bán 明minh 涅Niết 槃Bàn 果quả 。 下hạ 半bán 明minh 生sanh 死tử 果quả 。 次thứ 偈kệ 亦diệc 爾nhĩ 。 可khả 見kiến 。 次thứ 長trường/trưởng 行hành 從tùng 若nhược 放phóng 逸dật 者giả 下hạ 具cụ 釋thích 上thượng 兩lưỡng 偈kệ 如như 文văn 。 三tam 如như 人nhân 在tại 地địa 下hạ 。 明minh 下hạ 不bất 知tri 上thượng 以dĩ 明minh 於ư 苦khổ 。 亦diệc 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 初sơ 譬thí 中trung 明minh 不bất 見kiến 鳥điểu 迹tích 者giả 。 欲dục 明minh 空không 中trung 鳥điểu 飛phi 無vô 行hành 地địa 迹tích 亦diệc 有hữu 毛mao 羽vũ 氣khí 息tức 。 當đương 其kỳ 飛phi 處xứ 亦diệc 有hữu 此thử 迹tích 。 但đãn 非phi 地địa 下hạ 人nhân 之chi 所sở 見kiến 。 合hợp 如như 文văn 。 四tứ 精tinh 勤cần 勇dũng 進tiến 下hạ 。 明minh 上thượng 能năng 知tri 下hạ 。 以dĩ 明minh 於ư 樂nhạo/nhạc/lạc 又hựu 二nhị 。 初sơ 舉cử 兩lưỡng 偈kệ 正chánh 是thị 解giải 釋thích 。 此thử 初sơ 偈kệ 明minh 人nhân 後hậu 偈kệ 明minh 法pháp 。 次thứ 少thiếu 長trưởng 行hành 通thông 釋thích 二nhị 偈kệ 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 番phiên 先tiên 問vấn 次thứ 答đáp 。 問vấn 中trung 二nhị 。 先tiên 非phi 佛Phật 說thuyết 。 次thứ 則tắc 難nạn/nan 。 難nạn/nan 意ý 既ký 無vô 憂ưu 無vô 喜hỷ 。 云vân 何hà 復phục 言ngôn 升thăng 智trí 慧tuệ 臺đài 。 佛Phật 答đáp 以dĩ 凡phàm 夫phu 有hữu 憂ưu 故cố 云vân 如Như 來Lai 無vô 憂ưu 。 正chánh 是thị 對đối 治trị 之chi 義nghĩa 。 又hựu 正chánh 念niệm 眾chúng 生sanh 故cố 言ngôn 有hữu 憂ưu 。 如như 淨tịnh 名danh 說thuyết 。 眾chúng 生sanh 病bệnh 故cố 菩Bồ 薩Tát 亦diệc 病bệnh 。 第đệ 三tam 番phiên 亦diệc 先tiên 問vấn 後hậu 答đáp 。 皆giai 可khả 尋tầm 。

月nguyệt 喻dụ 品phẩm

前tiền 鳥điểu 喻dụ 俱câu 游du 。 橫hoạnh/hoành 論luận 一nhất 時thời 。 今kim 月nguyệt 喻dụ 隱ẩn 顯hiển 。 竪thụ 論luận 前tiền 後hậu 。 先tiên 橫hoạnh/hoành 次thứ 竪thụ 。 自tự 成thành 次thứ 第đệ 。 又hựu 俱câu 游du 是thị 自tự 行hành 隱ẩn 顯hiển 。 是thị 適thích 宜nghi 自tự 行hành 化hóa 他tha 。 復phục 成thành 次thứ 第đệ 。 河hà 西tây 云vân 。 三tam 品phẩm 皆giai 是thị 一nhất 真chân 應ưng 意ý 此thử 乃nãi 一nhất 塗đồ 。 問vấn 答đáp 既ký 三tam 意ý 寧ninh 一nhất 耶da 。 自tự 有hữu 兩lưỡng 問vấn 一nhất 答đáp 一nhất 問vấn 兩lưỡng 答đáp 一nhất 問vấn 一nhất 答đáp 。 河hà 西tây 云vân 。 只chỉ 是thị 一nhất 句cú 餘dư 之chi 二nhị 句cú 推thôi 文văn 可khả 解giải 。 今kim 云vân 。 其kỳ 問vấn 既ký 異dị 答đáp 亦diệc 不bất 同đồng 。 前tiền 問vấn 共cộng 行hành 以dĩ 鳥điểu 喻dụ 答đáp 之chi 。 今kim 對đối 三tam 光quang 以dĩ 立lập 三tam 問vấn 。 以dĩ 月nguyệt 喻dụ 答đáp 之chi 。 然nhiên 其kỳ 問vấn 中trung 非phi 獨độc 問vấn 月nguyệt 備bị 問vấn 三tam 光quang 。 月nguyệt 取thủ 虧khuy 盈doanh 日nhật 用dụng 長trường 短đoản 星tinh 以dĩ 吉cát 凶hung 。 雖tuy 有hữu 少thiểu 殊thù 同đồng 況huống 隱ẩn 顯hiển 。 在tại 先tiên 答đáp 月nguyệt 故cố 以dĩ 標tiêu 品phẩm 。 私tư 謂vị 月nguyệt 攝nhiếp 日nhật 星tinh 故cố 月nguyệt 題đề 品phẩm 。 又hựu 名danh 異dị 義nghĩa 同đồng 故cố 月nguyệt 義nghĩa 便tiện 。 梁lương 武võ 勅sắc 學học 士sĩ 撰soạn 天thiên 地địa 義nghĩa 有hữu 三tam 。 一nhất 宣tuyên 夜dạ 。 二nhị 周chu 髀bễ 三tam 靈linh 憲hiến 。 宣tuyên 夜dạ 久cửu 廢phế 不bất 傳truyền 。 諸chư 學học 士sĩ 推thôi 理lý 不bất 得đắc 。 周chu 髀bễ 者giả 是thị 周chu 公công 問vấn 殷ân 齊tề 論luận 天thiên 地địa 義nghĩa 云vân 。 天thiên 如như 圓viên 繖tản 。 邊biên 下hạ 中trung 高cao 為vi 蓋cái 天thiên 義nghĩa 。 日nhật 月nguyệt 橫hoành 行hành 。 同đồng 於ư 佛Phật 法Pháp 。 靈linh 憲hiến 即tức 是thị 渾hồn 天thiên 義nghĩa 也dã 。 張trương 衡hành 作tác 渾hồn 天thiên 圖đồ 云vân 。 日nhật 如như 雞kê 子tử 黃hoàng 。 天thiên 如như 雞kê 子tử 白bạch 。 日nhật 從tùng 東đông 出xuất 漸tiệm 漸tiệm 西tây 沒một 。 復phục 從tùng 土thổ/độ 下hạ 入nhập 地địa 東đông 出xuất 繞nhiễu 天thiên 地địa 轉chuyển 。 故cố 言ngôn 日nhật 出xuất 扶phù 桑tang 日nhật 入nhập 濛# 氾phiếm 日nhật 月nguyệt 竪thụ 行hành 。 長trường/trưởng 阿a 含hàm 及cập 樓lâu 炭thán 云vân 。 日nhật 月nguyệt 天thiên 子tử 。 果quả 報báo 與dữ 四tứ 王vương 同đồng 。 壽thọ 五ngũ 百bách 歲tuế 。 舊cựu 云vân 。 二nhị 百bách 五ngũ 十thập 。 日nhật 形hình 縱tung 廣quảng 五ngũ 十thập 由do 旬tuần 。 月nguyệt 形hình 四tứ 十thập 九cửu 由do 旬tuần 。 星tinh 小tiểu 者giả 不bất 減giảm 三tam 由do 旬tuần 方phương 百bách 二nhị 十thập 里lý 。 日nhật 城thành 為vi 兩lưỡng 寶bảo 所sở 成thành 。 二nhị 分phần 火hỏa 精tinh 二nhị 分phần 金kim 精tinh 。 月nguyệt 為vi 二nhị 寶bảo 所sở 成thành 。 二nhị 分phần 瑠lưu 璃ly 精tinh 二nhị 分phần 白bạch 銀ngân 精tinh 。 星tinh 唯duy 一nhất 寶bảo 所sở 成thành 。 謂vị 水thủy 精tinh 。 繞nhiễu 須Tu 彌Di 山Sơn 。 照chiếu 四tứ 天thiên 下hạ 。 樓lâu 炭thán 第đệ 五ngũ 云vân 。 劫kiếp 初sơ 未vị 有hữu 三tam 光quang 。 眾chúng 生sanh 福phước 力lực 感cảm 亂loạn 風phong 。 吹xuy 火hỏa 精tinh 黃hoàng 金kim 二nhị 寶bảo 作tác 日nhật 。 日Nhật 天Thiên 子Tử 所sở 居cư 。 城thành 郭quách 七thất 重trùng 。 東đông 西tây 二nhị 千thiên 里lý 。 南nam 北bắc 高cao 下hạ 亦diệc 然nhiên 。 周chu 圍vi 八bát 千thiên 。 又hựu 亂loạn 風phong 吹xuy 二nhị 寶bảo 瑠lưu 璃ly 白bạch 銀ngân 作tác 月Nguyệt 天Thiên 子Tử 所sở 居cư 。 其kỳ 城thành 七thất 重trùng 。 東đông 西tây 一nhất 千thiên 九cửu 百bách 六lục 十thập 里lý 。 南nam 北bắc 高cao 下hạ 亦diệc 然nhiên 。 周chu 圍vi 七thất 千thiên 八bát 百bách 四tứ 十thập 里lý 。 又hựu 亂loạn 風phong 吹xuy 水thủy 精tinh 作tác 星tinh 天thiên 子tử 所sở 居cư 。 皆giai 大đại 風phong 持trì 。 猶do 如như 浮phù 雲vân 。 右hữu 轉chuyển 而nhi 行hành 。 大đại 者giả 周chu 圍vi 七thất 百bách 二nhị 十thập 里lý 。 中trung 者giả 四tứ 百bách 八bát 十thập 里lý 。 小tiểu 者giả 一nhất 百bách 二nhị 十thập 里lý 。 月nguyệt 以dĩ 三tam 事sự 故cố 缺khuyết 減giảm 。 一nhất 者giả 角giác 行hành 。 二nhị 侍thị 臣thần 形hình 服phục 如như 瑠lưu 璃ly 色sắc 在tại 於ư 月nguyệt 前tiền 。 三tam 以dĩ 日nhật 有hữu 六lục 十thập 光quang 照chiếu 之chi 故cố 減giảm 。 有hữu 三tam 事sự 故cố 增tăng 。 一nhất 月nguyệt 正chánh 行hạnh 故cố 增tăng 。 二nhị 十thập 五ngũ 日nhật 處xứ 正chánh 殿điện 侍thị 臣thần 不bất 當đương 前tiền 故cố 增tăng 。 三tam 日nhật 所sở 放phóng 六lục 十thập 光quang 照chiếu 月nguyệt 皆giai 不bất 受thọ 是thị 故cố 增tăng 滿mãn 。 此thử 品phẩm 正chánh 答đáp 。 云vân 何hà 如như 日nhật 月nguyệt 太thái 白bạch 與dữ 歲tuế 星tinh 。 既ký 具cụ 答đáp 三tam 光quang 而nhi 以dĩ 月nguyệt 喻dụ 。 當đương 名danh 者giả 如như 向hướng 分phân 別biệt 。 一nhất 者giả 月nguyệt 在tại 中trung 從tùng 中trung 題đề 品phẩm 。 又hựu 月nguyệt 有hữu 虧khuy 盈doanh 譬thí 隱ẩn 顯hiển 易dị 見kiến 。 有hữu 月nguyệt 譬thí 文văn 多đa 從tùng 易dị 從tùng 多đa 以dĩ 用dụng 題đề 品phẩm 。 古cổ 來lai 云vân 。 品phẩm 後hậu 明minh 日nhật 出xuất 時thời 眾chúng 露lộ 悉tất 除trừ 十thập 行hành 六lục 字tự 屬thuộc 菩Bồ 薩Tát 品phẩm 出xuất 經kinh 者giả 誤ngộ 。 招chiêu 提đề 云vân 。 非phi 誤ngộ 只chỉ 是thị 歎thán 經Kinh 力lực 用dụng 之chi 文văn 。 興hưng 皇hoàng 不bất 定định 。 或hoặc 屬thuộc 前tiền 品phẩm 。 或hoặc 屬thuộc 後hậu 品phẩm 。 觀quán 師sư 云vân 。 屬thuộc 前tiền 。 今kim 分phân 為vi 二nhị 。 先tiên 答đáp 問vấn 。 二nhị 結kết 歎thán 。 經kinh 初sơ 約ước 三tam 光quang 分phân 為vi 三tam 段đoạn 。 用dụng 答đáp 三tam 問vấn 。 就tựu 月nguyệt 為vi 六lục 。 一nhất 出xuất 沒một 。 二nhị 虧khuy 盈doanh 。 三tam 大đại 小tiểu 。 四tứ 善thiện 惡ác 。 五ngũ 長trường 短đoản 。 六lục 樂nhạo/nhạc/lạc 厭yếm 。 初sơ 明minh 出xuất 沒một 中trung 。 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 如như 文văn 。 從tùng 善thiện 男nam 子tử 如như 此thử 滿mãn 月nguyệt 下hạ 次thứ 明minh 虧khuy 盈doanh 。 亦diệc 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 長trường/trưởng 阿a 含hàm 云vân 。 從tùng 十thập 六lục 日nhật 去khứ 黑hắc 衣y 侍thị 臣thần 初sơ 一nhất 日nhật 一nhất 兩lưỡng 上thượng 侍thị 至chí 三tam 十thập 日nhật 。 諸chư 臣thần 併tinh 上thượng 。 故cố 稍sảo 稍sảo 虧khuy 。 從tùng 月nguyệt 一nhất 日nhật 諸chư 臣thần 漸tiệm 下hạ 至chí 十thập 五ngũ 日nhật 。 諸chư 臣thần 都đô 下hạ 。 故cố 稍sảo 稍sảo 滿mãn 。 二nhị 云vân 。 日nhật 天thiên 子tử 放phóng 六lục 十thập 種chủng 光quang 奪đoạt 月nguyệt 故cố 虧khuy 。 若nhược 月nguyệt 天thiên 子tử 處xứ 正chánh 殿điện 後hậu 光quang 對đối 日nhật 天thiên 。 是thị 故cố 盛thình 滿mãn 。 三tam 云vân 。 從tùng 月nguyệt 初sơ 一nhất 出xuất 白bạch 銀ngân 面diện 。 至chí 十thập 五ngũ 日nhật 。 銀ngân 面diện 全toàn 現hiện 瑠lưu 璃ly 全toàn 隱ẩn 。 從tùng 十thập 六lục 日nhật 出xuất 瑠lưu 璃ly 面diện 。 至chí 三tam 十thập 日nhật 。 瑠lưu 璃ly 全toàn 現hiện 白bạch 銀ngân 全toàn 隱ẩn 。 因nhân 須Tu 彌Di 山Sơn 者giả 為vi 五ngũ 風phong 所sở 吹xuy 。 自tự 然nhiên 運vận 轉chuyển 。 一nhất 持trì 風phong 。 二nhị 住trụ 風phong 。 三tam 動động 風phong 。 四tứ 轉chuyển 風phong 。 五ngũ 行hành 風phong 。 世thế 云vân 。 六lục 月nguyệt 一nhất 食thực 者giả 。 書thư 云vân 。 正chánh 由do 運vận 行hành 相tương 遇ngộ 六lục 月nguyệt 一nhất 周chu 陰âm 陽dương 相tương/tướng 御ngự 故cố 有hữu 此thử 食thực 。 經Kinh 云vân 。 修tu 羅la 所sở 為vi 。 三tam 復phục 次thứ 譬thí 如như 滿mãn 月nguyệt 。 者giả 明minh 大đại 小tiểu 。 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 初sơ 譬thí 中trung 云vân 。 鍑phúc 口khẩu 者giả 關quan 西tây 謂vị 釜phủ 為vi 鍑phúc 。 關quan 東đông 謂vị 鍑phúc 為vi 釜phủ 。 四tứ 復phục 次thứ 如như 羅la 睺hầu 去khứ 。 是thị 明minh 善thiện 惡ác 。 亦diệc 明minh 制chế 戒giới 文văn 為vi 三tam 。 一nhất 制chế 止chỉ 。 二nhị 輕khinh 重trọng 。 三tam 如Như 來Lai 教giáo 戒giới 。 皆giai 有hữu 譬thí 合hợp 。 五ngũ 復phục 次thứ 如như 人nhân 見kiến 月nguyệt 去khứ 。 是thị 明minh 長trường 短đoản 。 亦diệc 有hữu 譬thí 合hợp 。 譬thí 中trung 諸chư 天thiên 須tu 臾du 見kiến 食thực 者giả 。 此thử 據cứ 四Tứ 天Thiên 王Vương 同đồng 見kiến 此thử 月nguyệt 。 忉Đao 利Lợi 身thân 光quang 不bất 須tu 日nhật 月nguyệt 。 六lục 復phục 次thứ 譬thí 如như 明minh 月nguyệt 。 下hạ 是thị 明minh 樂nhạo/nhạc/lạc 厭yếm 。 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 文văn 云vân 。 眾chúng 生sanh 若nhược 有hữu 貪tham 恚khuể 愚ngu 癡si 。 則tắc 不bất 得đắc 稱xưng 為vi 樂nhạo 見kiến 者giả 。 為vì 是thị 眾chúng 生sanh 。 不bất 樂nhạo 見kiến 月nguyệt 。 為vi 是thị 其kỳ 月nguyệt 不bất 樂nhạo 見kiến 耶da 。 解giải 言ngôn 兩lưỡng 意ý 。 一nhất 云vân 。 直trực 由do 三tam 毒độc 眾chúng 生sanh 不bất 樂nhạo 見kiến 月nguyệt 。 二nhị 云vân 。 月nguyệt 名danh 不bất 樂nhạo 見kiến 。 如như 作tác 盜đạo 人nhân 自tự 名danh 其kỳ 月nguyệt 為vi 不bất 樂nhạo 見kiến 。

復phục 次thứ 譬thí 如như 日nhật 出xuất 去khứ 。 是thị 第đệ 二nhị 舉cử 日nhật 。 亦diệc 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 三tam 時thời 異dị 者giả 。 佛Phật 法Pháp 無vô 秋thu 故cố 言ngôn 三tam 時thời 。 二nhị 云vân 。 佛Phật 法Pháp 有hữu 秋thu 。 經kinh 言ngôn 。 秋thu 耕canh 為vi 上thượng 。 又hựu 云vân 。 過quá 夏hạ 名danh 秋thu 。 秋thu 雨vũ 連liên 霔# 。 金kim 光quang 明minh 云vân 。 三tam 三tam 本bổn 攝nhiếp 。 足túc 滿mãn 四tứ 時thời 。 律luật 明minh 三tam 時thời 為vi 簡giản 賊tặc 住trụ 。 今kim 言ngôn 。 三tam 時thời 非phi 簡giản 賊tặc 住trụ 。 為vi 春xuân 秋thu 同đồng 不bất 分phân 為vi 二nhị 。 合hợp 譬thí 有hữu 兩lưỡng 。 初sơ 以dĩ 如Như 來Lai 壽thọ 命mạng 合hợp 。 次thứ 以dĩ 經kinh 教giáo 合hợp 。 可khả 尋tầm 。 譬thí 如như 眾chúng 星tinh 者giả 。 第đệ 三tam 舉cử 星tinh 喻dụ 文văn 為vi 三tam 。 一nhất 舉cử 眾chúng 星tinh 。 二nhị 舉cử 陰ấm 暗ám 。 三tam 舉cử 彗tuệ 星tinh 。 皆giai 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 前tiền 二nhị 可khả 見kiến 。 第đệ 三tam 譬thí 中trung 言ngôn 黑hắc 月nguyệt 者giả 。 優Ưu 婆Bà 塞Tắc 戒giới 經Kinh 云vân 。 十thập 六lục 日nhật 至chí 三tam 十thập 日nhật 。 名danh 為vi 黑hắc 月nguyệt 。 六lục 卷quyển 云vân 。 支chi 斗đẩu 星tinh 。 梁lương 武võ 翻phiên 為vi 惡ác 相tướng 星tinh 。 或hoặc 作tác 歲tuế 音âm 。 或hoặc 作tác 戍thú 音âm 。 形hình 如như 埽# 帚trửu 。 世thế 人nhân 或hoặc 呼hô 為vi 刁điêu 。 或hoặc 呼hô 為vi 麻ma 。 謂vị 其kỳ 作tác 除trừ 故cố 布bố 新tân 之chi 怪quái 。 即tức 如như 辟Bích 支Chi 佛Phật 出xuất 無vô 佛Phật 世thế 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 。 譬thí 如như 日nhật 出xuất 。 下hạ 第đệ 二nhị 結kết 歎thán 。 前tiền 喻dụ 文văn 為vi 三tam 。 一nhất 歎thán 。 二nhị 勸khuyến 信tín 。 三tam 結kết 歎thán 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 歎thán 滅diệt 惡ác 。 次thứ 歎thán 義nghĩa 深thâm 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 下hạ 勸khuyến 信tín 。 又hựu 二nhị 。 先tiên 勸khuyến 信tín 。 次thứ 勸khuyến 學học 。 結kết 歎thán 如như 文văn 。 今kim 用dụng 此thử 三tam 文văn 結kết 三tam 光quang 喻dụ 歎thán 教giáo 理lý 行hành 。 結kết 日nhật 喻dụ 歎thán 常thường 住trụ 教giáo 。 結kết 月nguyệt 喻dụ 歎thán 常thường 住trụ 理lý 。 結kết 星tinh 喻dụ 歎thán 常thường 住trụ 行hành 。

菩Bồ 薩Tát 品phẩm

此thử 品phẩm 次thứ 第đệ 者giả 。 上thượng 有hữu 十thập 三tam 或hoặc 十thập 五ngũ 問vấn 。 是thị 問vấn 佛Phật 事sự 。 佛Phật 答đáp 已dĩ 竟cánh 。 從tùng 此thử 品phẩm 去khứ 有hữu 十thập 九cửu 問vấn 。 問vấn 菩Bồ 薩Tát 事sự 。 佛Phật 皆giai 答đáp 之chi 。 諸chư 師sư 或hoặc 言ngôn 。 此thử 品phẩm 答đáp 十thập 二nhị 至chí 十thập 七thất 問vấn 。 今kim 明minh 答đáp 十thập 二nhị 問vấn 。 諸chư 問vấn 不bất 可khả 備bị 題đề 。 從tùng 初sơ 為vi 名danh 故cố 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 。 釋thích 菩Bồ 薩Tát 義nghĩa 略lược 有hữu 四tứ 重trọng/trùng 。 一nhất 三tam 藏tạng 菩Bồ 薩Tát 。 從tùng 見kiến 釋Thích 迦Ca 佛Phật 三tam 事sự 供cúng 養dường 名danh 初sơ 發phát 心tâm 。 三tam 阿a 僧tăng 祇kỳ 百bách 劫kiếp 。 修tu 相tương/tướng 名danh 為vi 中trung 心tâm 。 坐tọa 菩Bồ 提Đề 樹thụ 。 名danh 為vi 後hậu 心tâm 。 二nhị 通thông 菩Bồ 薩Tát 。 從tùng 初sơ 虛hư 信tín 諸chư 法pháp 幻huyễn 化hóa 。 未vị 霑triêm 理lý 水thủy 。 名danh 乾can 慧tuệ 地địa 。 理lý 水thủy 霑triêm 神thần 伏phục 斷đoạn 見kiến 思tư 名danh 為vi 中trung 心tâm 。 游du 戲hí 神thần 通thông 。 淨tịnh 佛Phật 國quốc 土độ 。 餘dư 有hữu 殘tàn 習tập 微vi 烟yên 薄bạc 障chướng 是thị 名danh 後hậu 心tâm 。 三tam 別biệt 菩Bồ 薩Tát 。 從tùng 十thập 信tín 三tam 十thập 心tâm 是thị 初sơ 心tâm 。 十Thập 地Địa 是thị 中trung 心tâm 。 等đẳng 覺giác 是thị 後hậu 心tâm 。 此thử 三tam 菩Bồ 薩Tát 。 攝nhiếp 法pháp 不bất 盡tận 。 退thoái 不bất 攝nhiếp 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 進tiến 不bất 攝nhiếp 佛Phật 根căn 性tánh 人nhân 。 四tứ 圓viên 菩Bồ 薩Tát 。 初sơ 謂vị 理lý 性tánh 菩Bồ 薩Tát 。 名danh 字tự 觀quán 行hành 相tương 似tự 分phần/phân 真chân 究cứu 竟cánh 。 菩Bồ 薩Tát 始thỉ 自tự 理lý 性tánh 通thông 諸chư 眾chúng 生sanh 終chung 于vu 妙diệu 覺giác 。 皆giai 名danh 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 以dĩ 迦Ca 葉Diếp 問vấn 云vân 。 云vân 何hà 未vị 發phát 心tâm 而nhi 名danh 為vi 菩Bồ 薩Tát 者giả 。 故cố 知tri 不bất 問vấn 前tiền 三tam 菩Bồ 薩Tát 。 正chánh 問vấn 於ư 圓viên 。 就tựu 圓viên 菩Bồ 薩Tát 不bất 問vấn 五ngũ 位vị 。 正chánh 問vấn 理lý 性tánh 。 故cố 從tùng 所sở 問vấn 得đắc 名danh 正chánh 。 是thị 理lý 性tánh 菩Bồ 薩Tát 標tiêu 品phẩm 。 就tựu 如Như 來Lai 答đáp 中trung 正chánh 答đáp 理lý 性tánh 。 是thị 未vị 發phát 心tâm 。 稱xưng 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 而nhi 此thử 理lý 性tánh 為vi 因nhân 。 涅Niết 槃Bàn 教giáo 光quang 為vi 緣duyên 從tùng 謗báng 而nhi 信tín 轉chuyển 成thành 名danh 字tự 。 名danh 字tự 即tức 是thị 。 發phát 心tâm 菩Bồ 薩Tát 。 理lý 性tánh 即tức 是thị 。 未vị 發phát 心tâm 者giả 。 問vấn 答đáp 之chi 義nghĩa 炳bỉnh 然nhiên 在tại 文văn 。 安an 作tác 餘dư 解giải 豈khởi 會hội 經kinh 宗tông 。 從tùng 此thử 題đề 名danh 故cố 言ngôn 菩Bồ 薩Tát 品phẩm 。 然nhiên 河hà 西tây 明minh 此thử 品phẩm 答đáp 四tứ 問vấn 。 同đồng 為vi 一nhất 意ý 。 謂vị 未vị 發phát 心tâm 者giả 。 因nhân 經kinh 發phát 心tâm 。 得đắc 見kiến 佛Phật 性tánh 。 見kiến 佛Phật 性tánh 故cố 處xứ 眾chúng 無vô 畏úy 。 乃nãi 至chí 見kiến 佛Phật 性tánh 故cố 。 如như 醫y 療liệu 病bệnh 不bất 為vi 病bệnh 污ô 。 今kim 明minh 經kinh 之chi 圓viên 意ý 。 靡mĩ 所sở 不bất 通thông 。 何hà 但đãn 答đáp 於ư 四tứ 問vấn 而nhi 已dĩ 。 乃nãi 至chí 見kiến 性tánh 能năng 為vi 船thuyền 師sư 能năng 脫thoát 故cố 皮bì 。 如như 天thiên 意ý 樹thụ 等đẳng 佛Phật 性tánh 之chi 力lực 。 無vô 所sở 不bất 能năng 。 舉cử 體thể 皆giai 通thông 而nhi 少thiểu 於ư 眉mi 目mục 。 今kim 就tựu 答đáp 十thập 二nhị 問vấn 為vi 兩lưỡng 。 先tiên 自tự 行hành 。 次thứ 利lợi 他tha 。 初sơ 自tự 行hành 又hựu 二nhị 。 先tiên 答đáp 生sanh 善thiện 。 次thứ 答đáp 滅diệt 惡ác 。 初sơ 答đáp 生sanh 善thiện 中trung 。 先tiên 牒điệp 譬thí 歎thán 經kinh 旁bàng 答đáp 上thượng 問vấn 。 次thứ 正chánh 合hợp 問vấn 。 初sơ 歎thán 經kinh 旁bàng 答đáp 文văn 兩lưỡng 。 一nhất 旁bàng 答đáp 。 二nhị 料liệu 簡giản 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 以dĩ 涅Niết 槃Bàn 經Kinh 力lực 令linh 未vị 發phát 心tâm 者giả 發phát 心tâm 。 又hựu 偪# 令linh 發phát 心tâm 如như 夢mộng 羅la 剎sát 。 即tức 是thị 其kỳ 義nghĩa 。 若nhược 爾nhĩ 乃nãi 是thị 內nội 因nhân 外ngoại 緣duyên 。 令linh 得đắc 發phát 心tâm 。 發phát 心tâm 方phương 乃nãi 。 名danh 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 非phi 未vị 發phát 心tâm 得đắc 菩Bồ 薩Tát 名danh 。 又hựu 救cứu 云vân 。 先tiên 已dĩ 聞văn 經Kinh 中trung 忘vong 斯tư 意ý 。 今kim 蒙mông 聲thanh 光quang 冥minh 入nhập 其kỳ 體thể 方phương 能năng 發phát 心tâm 。 發phát 心tâm 之chi 前tiền 。 已dĩ 是thị 菩Bồ 薩Tát 。 今kim 不bất 用dụng 此thử 解giải 。 何hà 者giả 中trung 忘vong 之chi 前tiền 已dĩ 曾tằng 發phát 心tâm 。 若nhược 未vị 曾tằng 發phát 何hà 名danh 中trung 忘vong 。 若nhược 已dĩ 曾tằng 發phát 已dĩ 是thị 發phát 心tâm 何hà 謂vị 未vị 發phát 。 名danh 為vi 菩Bồ 薩Tát 。 涅Niết 槃Bàn 光quang 者giả 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 。 佛Phật 放phóng 身thân 光quang 。 入nhập 彼bỉ 毛mao 孔khổng 。 佛Phật 即tức 涅Niết 槃Bàn 名danh 涅Niết 槃Bàn 光quang 。 二nhị 云vân 。 以dĩ 涅Niết 槃Bàn 教giáo 詮thuyên 理lý 分phân 明minh 喻dụ 之chi 若nhược 光quang 。 闡xiển 提đề 無vô 善thiện 光quang 不bất 入nhập 心tâm 。 四tứ 重trọng 五ngũ 逆nghịch 。 善thiện 根căn 微vi 少thiểu 故cố 言ngôn 毛mao 孔khổng 。 光quang 譬thí 於ư 教giáo 。 毛mao 孔khổng 譬thí 信tín 。 契Khế 經Kinh 者giả 脩tu 多đa 羅la 藏tạng 故cố 舉cử 三tam 藏tạng 以dĩ 彰chương 劣liệt 。 顯hiển 涅Niết 槃Bàn 以dĩ 為vi 勝thắng 。 又hựu 今kim 經kinh 當đương 機cơ 勝thắng 餘dư 契Khế 經Kinh 。 二nhị 料liệu 簡giản 中trung 。 先tiên 問vấn 次thứ 答đáp 。 問vấn 中trung 先tiên 領lãnh 歎thán 旨chỉ 。 次thứ 仰ngưỡng 非phi 。 後hậu 作tác 難nạn/nan 。 初sơ 領lãnh 旨chỉ 者giả 。 先tiên 領lãnh 生sanh 善thiện 之chi 歎thán 即tức 此thử 品phẩm 之chi 前tiền 。 次thứ 領lãnh 滅diệt 惡ác 之chi 歎thán 。 即tức 前tiền 品phẩm 之chi 末mạt 。 次thứ 仰ngưỡng 非phi 如như 文văn 。 後hậu 作tác 難nan 有hữu 三tam 。 一nhất 作tác 持trì 犯phạm 等đẳng 難nạn/nan 。 二nhị 作tác 賞thưởng 善thiện 罰phạt 惡ác 不bất 等đẳng 難nạn/nan 。 三tam 作tác 難nan 易dị 難nạn/nan 。 初sơ 何hà 以dĩ 故cố 去khứ 。 即tức 持trì 犯phạm 等đẳng 難nạn/nan 。 若nhược 光quang 入nhập 毛mao 孔khổng 皆giai 能năng 發phát 心tâm 持trì 戒giới 毀hủy 戒giới 。 修tu 善thiện 作tác 惡ác 有hữu 何hà 等đẳng 異dị 云vân 云vân )# 。 次thứ 如Như 來Lai 何hà 故cố 。 說thuyết 四tứ 依y 義nghĩa 是thị 不bất 等đẳng 難nạn/nan 。 四tứ 依y 出xuất 世thế 正chánh 欲dục 賞thưởng 罰phạt 。 若nhược 因nhân 光quang 發phát 心tâm 何hà 用dụng 賞thưởng 罰phạt 。 三tam 如như 佛Phật 言ngôn 下hạ 即tức 難nan 易dị 難nạn/nan 。 上thượng 說thuyết 熙hi 連liên 三tam 恆hằng 猶do 未vị 解giải 義nghĩa 。 此thử 即tức 是thị 難nạn/nan 。 今kim 云vân 。 經kinh 耳nhĩ 能năng 除trừ 煩phiền 惱não 。 此thử 即tức 是thị 易dị 。 既ký 不bất 解giải 義nghĩa 焉yên 能năng 除trừ 惑hoặc 。 以dĩ 此thử 難nạn/nan 難nan 易dị 。 今kim 明minh 迦Ca 葉Diếp 以dĩ 別biệt 難nạn/nan 圓viên 就tựu 別biệt 明minh 義nghĩa 。 則tắc 持trì 犯phạm 升thăng 沈trầm 賞thưởng 罰phạt 自tự 異dị 。 云vân 何hà 得đắc 等đẳng 。 就tựu 圓viên 為vi 論luận 皆giai 即tức 佛Phật 性tánh 。 何hà 故cố 不bất 等đẳng 。 就tựu 別biệt 為vi 言ngôn 積tích 善thiện 方phương 解giải 。 就tựu 圓viên 為vi 語ngữ 即tức 理lý 為vi 解giải 。 故cố 佛Phật 答đáp 云vân 。 大đại 事sự 大đại 德đức 即tức 是thị 圓viên 意ý 。 二nhị 佛Phật 言ngôn 去khứ 答đáp 。 又hựu 為vi 兩lưỡng 。 一nhất 正chánh 答đáp 。 二nhị 釋thích 答đáp 。 初sơ 正chánh 答đáp 中trung 二nhị 。 初sơ 明minh 去khứ 取thủ 。 次thứ 正chánh 答đáp 。 初sơ 中trung 二nhị 。 初sơ 簡giản 闡xiển 提đề 。 次thứ 明minh 其kỳ 餘dư 皆giai 能năng 發phát 心tâm 。 然nhiên 發phát 心tâm 者giả 。 非phi 是thị 隨tùy 宜nghi 。 乃nãi 是thị 大đại 福phước 大đại 事sự 。 二nhị 釋thích 答đáp 者giả 。 大đại 福phước 大đại 事sự 乃nãi 是thị 祕bí 藏tạng 。 如Như 來Lai 佛Phật 性tánh 此thử 即tức 不bất 簡giản 闡xiển 提đề 。 闡xiển 提đề 寧ninh 非phi 祕bí 藏tạng 佛Phật 性tánh 。 欲dục 明minh 名danh 字tự 等đẳng 菩Bồ 薩Tát 故cố 簡giản 闡xiển 提đề 通thông 取thủ 其kỳ 餘dư 。 欲dục 明minh 理lý 性tánh 菩Bồ 薩Tát 故cố 言ngôn 祕bí 藏tạng 如Như 來Lai 性tánh 也dã 。 若nhược 無vô 一nhất 家gia 圓viên 別biệt 之chi 義nghĩa 如như 何hà 消tiêu 經Kinh 云vân 云vân )# 。 從tùng 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 第đệ 二nhị 正chánh 答đáp 問vấn 又hựu 兩lưỡng 。 一nhất 問vấn 。 二nhị 答đáp 。 初sơ 問vấn 正chánh 是thị 騰đằng 上thượng 作tác 請thỉnh 。 此thử 有hữu 遠viễn 近cận 。 遠viễn 則tắc 騰đằng 初sơ 偈kệ 十thập 二nhị 問vấn 。 近cận 騰đằng 品phẩm 初sơ 之chi 說thuyết 。 從tùng 佛Phật 告cáo 下hạ 答đáp 又hựu 二nhị 。 初sơ 正chánh 答đáp 後hậu 簡giản 闡xiển 提đề 。 初sơ 正chánh 答đáp 又hựu 二nhị 。 初sơ 因nhân 經kinh 致trí 夢mộng 。 次thứ 歎thán 經kinh 。 初sơ 因nhân 經kinh 致trí 夢mộng 者giả 。 即tức 是thị 答đáp 四tứ 位vị 菩Bồ 薩Tát 除trừ 前tiền 置trí 後hậu 。 但đãn 答đáp 中trung 四tứ 。 何hà 者giả 其kỳ 問vấn 菩Bồ 提Đề 因nhân 正chánh 答đáp 其kỳ 問vấn 略lược 舉cử 四tứ 耳nhĩ 。 得đắc 聞văn 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 名danh 字tự 菩Bồ 薩Tát 。 夢mộng 見kiến 羅la 剎sát 寤ngụ 已dĩ 發phát 心tâm 。 即tức 觀quán 行hành 菩Bồ 薩Tát 。 不bất 墮đọa 三tam 惡ác 人nhân 天thiên 續tục 發phát 。 即tức 相tương 似tự 菩Bồ 薩Tát 。 是thị 大đại 菩Bồ 薩Tát 。 即tức 是thị 分phần/phân 真chân 明minh 文văn 在tại 此thử (# 云vân 云vân )# 。 次thứ 歎thán 經kinh 可khả 解giải 。 二nhị 從tùng 善thiện 男nam 子tử 去khứ 。 舉cử 十thập 譬thí 簡giản 闡xiển 提đề 文văn 為vi 四tứ 。 初sơ 一nhất 譬thí 雙song 簡giản 。 次thứ 一nhất 譬thí 別biệt 簡giản 。 三tam 四tứ 譬thí 重trọng/trùng 雙song 簡giản 。 四tứ 四tứ 譬thí 重trọng/trùng 別biệt 簡giản 。 初sơ 譬thí 除trừ 闡xiển 提đề 取thủ 善thiện 根căn 故cố 言ngôn 雙song 簡giản 。 虛hư 空không 譬thí 法Pháp 身thân 。 雲vân 譬thí 報báo 身thân 。 雷lôi 雨vũ 譬thí 應ưng 身thân 說thuyết 法Pháp 。 大đại 地địa 下hạ 田điền 陂bi 池trì 譬thí 四tứ 位vị 菩Bồ 薩Tát 。 枯khô 木mộc 石thạch 山sơn 高cao 原nguyên 堆đôi 阜phụ 。 喻dụ 於ư 闡xiển 提đề 。 不bất 受thọ 佛Phật 教giáo 。 次thứ 一nhất 譬thí 唯duy 簡giản 闡xiển 提đề 。 是thị 故cố 云vân 別biệt 。 三tam 四tứ 譬thí 中trung 初sơ 譬thí 可khả 見kiến 。 第đệ 二nhị 譬thí 中trung 言ngôn 藥dược 樹thụ 王vương 和hòa 乳nhũ 酪lạc 六lục 物vật 者giả 。 舊cựu 云vân 依y 經kinh 作tác 六lục 行hành 觀quán 。 若nhược 未vị 譬thí 長trường/trưởng 行hành 散tán 說thuyết 。 丸hoàn 譬thí 偈kệ 頌tụng 。 塗đồ 創sáng/sang 譬thí 聞văn 慧tuệ 。 熏huân 譬thí 思tư 慧tuệ 。 塗đồ 目mục 譬thí 修tu 慧tuệ 。 見kiến 譬thí 讀đọc 。 嗅khứu 譬thí 誦tụng 。 根căn 譬thí 法pháp 說thuyết 。 葉diệp 譬thí 譬thí 說thuyết 。 取thủ 身thân 譬thí 理lý 味vị 。 取thủ 皮bì 譬thí 文văn 言ngôn (# 云vân 云vân )# 。 開khai 善thiện 但đãn 九cửu 譬thí 不bất 取thủ 最tối 後hậu 金kim 剛cang 譬thí 。 前tiền 第đệ 六lục 金kim 剛cang 譬thí 中trung 云vân 白bạch 羊dương 角giác 。 釋thích 論luận 云vân 山sơn 羊dương 角giác (# 云vân 云vân )# 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 二nhị 但đãn 前tiền 答đáp 未vị 發phát 心tâm 是thị 生sanh 善thiện 之chi 義nghĩa 。 次thứ 答đáp 三tam 問vấn 是thị 滅diệt 惡ác 之chi 義nghĩa 。 生sanh 善thiện 滅diệt 惡ác 是thị 菩Bồ 提Đề 要yếu 路lộ 得đắc 佛Phật 近cận 因nhân 。 迦Ca 葉Diếp 為vi 後hậu 世thế 開khai 眼nhãn 故cố 有hữu 斯tư 問vấn 。 就tựu 滅diệt 惡ác 三tam 問vấn 即tức 滅diệt 三tam 障chướng 。 初sơ 答đáp 云vân 何hà 於ư 大đại 眾chúng 而nhi 。 得đắc 無vô 所sở 畏úy 。 是thị 滅diệt 業nghiệp 障chướng 。 次thứ 答đáp 云vân 何hà 處xứ 濁trược 世thế 不bất 污ô 如như 蓮liên 華hoa 。 是thị 滅diệt 報báo 障chướng 。 三tam 答đáp 云vân 何hà 處xứ 煩phiền 惱não 。 煩phiền 惱não 不bất 能năng 染nhiễm 。 是thị 滅diệt 煩phiền 惱não 障chướng 。 今kim 舉cử 三tam 偈kệ 以dĩ 答đáp 初sơ 問vấn 。 前tiền 二nhị 偈kệ 明minh 懺sám 悔hối 滅diệt 業nghiệp 障chướng 。 後hậu 一nhất 偈kệ 明minh 護hộ 法Pháp 滅diệt 業nghiệp 障chướng 。 即tức 是thị 改cải 惡ác 修tu 功công 補bổ 過quá 。 通thông 論luận 懺sám 悔hối 凡phàm 有hữu 十thập 意ý 。 謂vị 逆nghịch 順thuận 各các 十thập 如như 別biệt 記ký 。 懺sám 護hộ 是thị 其kỳ 二nhị 也dã 。 懺sám 中trung 二nhị 。 初sơ 偈kệ 舉cử 非phi 。 次thứ 偈kệ 顯hiển 是thị 。 初sơ 約ước 惡ác 以dĩ 明minh 懺sám 悔hối 。 先tiên 舉cử 偈kệ 問vấn 。 次thứ 釋thích 偈kệ 為vi 答đáp 可khả 見kiến 。 二nhị 迦Ca 葉Diếp 復phục 言ngôn 下hạ 。 是thị 約ước 善thiện 以dĩ 明minh 懺sám 悔hối 。 亦diệc 先tiên 舉cử 偈kệ 問vấn 。 次thứ 釋thích 偈kệ 為vi 答đáp 。 凡phàm 三tam 番phiên 釋thích 偈kệ 。 初sơ 番phiên 見kiến 所sở 作tác 即tức 現hiện 在tại 。 生sanh 死tử 際tế 即tức 過quá 去khứ 。 至chí 無vô 至chí 處xứ 即tức 未vị 來lai 。 通thông 懺sám 三tam 世thế 業nghiệp 障chướng 。 次thứ 番phiên 舉cử 非phi 。 不bất 見kiến 所sở 作tác 謂vị 一nhất 闡xiển 提đề 。 後hậu 從tùng 若nhược 有hữu 菩Bồ 薩Tát 。 所sở 作tác 善thiện 業nghiệp 。 即tức 是thị 舉cử 是thị 。 二nhị 作tác 惡ác 不bất 即tức 受thọ 下hạ 第đệ 三tam 偈kệ 。 是thị 護hộ 法Pháp 滅diệt 業nghiệp 。 護hộ 法Pháp 力lực 大đại 能năng 滅diệt 業nghiệp 障chướng 。 復phục 感cảm 長trường 壽thọ 不bất 壞hoại 眷quyến 屬thuộc 等đẳng 。 亦diệc 先tiên 舉cử 偈kệ 次thứ 釋thích 。 釋thích 此thử 偈kệ 有hữu 四tứ 意ý 。 初sơ 舉cử 非phi 。 次thứ 明minh 是thị 。 三tam 重trọng/trùng 舉cử 非phi 。 四tứ 歎thán 經kinh 。 初sơ 舉cử 非phi 中trung 。 河hà 西tây 云vân 。 天Thiên 竺Trúc 熱nhiệt 停đình 乳nhũ 少thiểu 時thời 自tự 然nhiên 成thành 酪lạc 。 文văn 明minh 惡ác 即tức 不bất 受thọ 報báo 。 不bất 如như 乳nhũ 即tức 成thành 酪lạc 。 而nhi 文văn 不bất 更cánh 安an 不bất 字tự 者giả 不bất 須tu 加gia 之chi 以dĩ 上thượng 不bất 字tự 而nhi 冠quan 於ư 下hạ 。 次thứ 譬thí 如như 王vương 使sử 下hạ 。 明minh 是thị 正chánh 以dĩ 護hộ 法Pháp 滅diệt 業nghiệp 障chướng 。 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 王vương 譬thí 佛Phật 。 使sử 譬thí 四tứ 依y 。 善thiện 談đàm 論luận 譬thí 內nội 智trí 慧tuệ 。 巧xảo 於ư 方phương 便tiện 譬thí 外ngoại 能năng 說thuyết 法Pháp 。 實thật 智trí 居cư 懷hoài 巧xảo 說thuyết 外ngoại 化hóa 如như 是thị 之chi 人nhân 。 能năng 護hộ 法Pháp 利lợi 他tha 。 奉phụng 命mệnh 即tức 傳truyền 佛Phật 旨chỉ 。 他tha 國quốc 是thị 入nhập 生sanh 死tử 。 寧ninh 喪táng 身thân 命mạng 。 不bất 匿nặc 教giáo 者giả 。 身thân 輕khinh 法pháp 重trọng/trùng 死tử 身thân 弘hoằng 法pháp 合hợp 譬thí 可khả 見kiến 。 三tam 善thiện 男nam 子tử 。 有hữu 一nhất 闡xiển 提đề 下hạ 。 重trọng/trùng 舉cử 非phi 更cánh 出xuất 前tiền 偈kệ 。 四tứ 是thị 故cố 當đương 知tri 下hạ 歎thán 經kinh 。 先tiên 歎thán 滅diệt 惡ác 。 如như 蓮liên 華hoa 下hạ 歎thán 生sanh 善thiện 。 皆giai 可khả 見kiến 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 。 如như 優ưu 鉢bát 羅la 下hạ 是thị 品phẩm 第đệ 三tam 答đáp 上thượng 云vân 何hà 處xứ 濁trược 世thế 不bất 污ô 如như 蓮liên 華hoa 滅diệt 報báo 障chướng 之chi 問vấn 。 文văn 為vi 兩lưỡng 。 初sơ 舉cử 華hoa 喻dụ 正chánh 答đáp 。 次thứ 舉cử 風phong 喻dụ 助trợ 答đáp 此thử 釋thích 報báo 障chướng 。 云vân 何hà 說thuyết 華hoa 生sanh 淤ứ 泥nê 耶da 。 蓋cái 由do 煩phiền 惱não 能năng 成thành 於ư 報báo 。 如như 華hoa 生sanh 泥nê 相tương/tướng 緣duyên 由do 故cố 。 明minh 於ư 煩phiền 惱não 正chánh 意ý 在tại 報báo 可khả 尋tầm 。

復phục 次thứ 譬thí 如như 良lương 醫y 下hạ 。 品phẩm 第đệ 四tứ 答đáp 上thượng 云vân 何hà 處xứ 煩phiền 惱não 。 煩phiền 惱não 不bất 能năng 染nhiễm 。 是thị 答đáp 滅diệt 煩phiền 惱não 障chướng 問vấn 。 凡phàm 十thập 四tứ 譬thí 。 初sơ 十thập 二nhị 譬thí 譬thí 所sở 說thuyết 教giáo 。 次thứ 兩lưỡng 譬thí 譬thí 能năng 說thuyết 人nhân 。 初sơ 譬thí 教giáo 中trung 。 初sơ 一nhất 譬thí 譬thí 昔tích 小tiểu 教giáo 。 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 初sơ 譬thí 譬thí 昔tích 教giáo 。 八bát 種chủng 譬thí 八bát 正chánh 。 文văn 云vân 無vô 常thường 不bất 淨tịnh 等đẳng 五ngũ 門môn 因nhân 緣duyên 慈từ 悲bi 不bất 淨tịnh 觀quán 為vi 八bát 種chủng 。 阿a 薩tát 闍xà 無vô 的đích 翻phiên 。 義nghĩa 言ngôn 無vô 可khả 治trị 。 次thứ 良lương 醫y 譬thí 今kim 教giáo 可khả 解giải 。 第đệ 三tam 如như 文văn 。 次thứ 第đệ 四tứ 譬thí 雙song 明minh 生sanh 善thiện 滅diệt 惡ác 為vi 三tam 。 一nhất 正chánh 舉cử 譬thí 。 二nhị 更cánh 問vấn 答đáp 料liệu 簡giản 。 三tam 重trọng/trùng 舉cử 譬thí 。 初sơ 譬thí 次thứ 合hợp 。 舊cựu 解giải 吐thổ 懺sám 現hiện 在tại 下hạ 懺sám 過quá 去khứ 通thông 生sanh 善thiện 滅diệt 惡ác 為vi 塗đồ 身thân 。 別biệt 持trì 滅diệt 惡ác 為vi 灌quán 鼻tị 。 求cầu 理lý 為vi 熏huân 。 受thọ 持trì 文văn 言ngôn 為vi 洗tẩy 。 持trì 偈kệ 頌tụng 為vi 丸hoàn 。 持trì 長trường/trưởng 行hành 為vi 散tán 。 興hưng 皇hoàng 分phần/phân 此thử 八bát 句cú 。 初sơ 四tứ 句cú 譬thí 昔tích 無vô 常thường 。 吐thổ 譬thí 苦khổ 。 下hạ 譬thí 無vô 常thường 。 塗đồ 身thân 譬thí 無vô 我ngã 。 不bất 淨tịnh 譬thí 灌quán 鼻tị 。 後hậu 四tứ 句cú 譬thí 今kim 教giáo 。 常thường 德đức 譬thí 熏huân 。 淨tịnh 德đức 譬thí 洗tẩy 。 樂nhạo/nhạc/lạc 德đức 譬thí 丸hoàn 。 我ngã 德đức 譬thí 散tán 。 貧bần 愚ngu 不bất 服phục 醫y 將tương 還hoàn 家gia 。 舊cựu 解giải 云vân 眾chúng 生sanh 顛điên 倒đảo 。 憚đạn 教giáo 不bất 受thọ 故cố 言ngôn 不bất 肯khẳng 服phục 。 將tương 還hoàn 家gia 者giả 示thị 三tam 塗đồ 苦khổ 報báo 。 是thị 罪tội 樓lâu 處xứ 所sở 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 一nhất 說thuyết 不bất 受thọ 再tái 更cánh 為vi 說thuyết 。 今kim 明minh 慈từ 悲bi 是thị 聖thánh 人nhân 之chi 家gia 慈từ 心tâm 為vi 說thuyết 故cố 言ngôn 將tương 還hoàn 。 女nữ 人nhân 產sản 者giả 。 舊cựu 云vân 女nữ 人nhân 譬thí 生sanh 善thiện 。 闍xà 樓lâu 此thử 言ngôn 兒nhi 衣y 。 兒nhi 譬thí 常thường 解giải 。 衣y 譬thí 煩phiền 惱não 。 煩phiền 惱não 難nạn/nan 除trừ 譬thí 衣y 不bất 出xuất 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 女nữ 譬thí 菩Bồ 薩Tát 。 產sản 譬thí 正chánh 觀quán 。 衣y 譬thí 常thường 無vô 常thường 兩lưỡng 教giáo 。 夫phu 兒nhi 衣y 裹khỏa 兒nhi 。 兒nhi 若nhược 出xuất 者giả 衣y 亦diệc 須tu 去khứ 。 若nhược 不bất 出xuất 者giả 反phản 為vi 大đại 患hoạn 。 常thường 無vô 常thường 教giáo 本bổn 生sanh 中trung 觀quán 。 觀quán 解giải 若nhược 成thành 此thử 教giáo 須tu 去khứ 。 教giáo 若nhược 不bất 去khứ 反phản 復phục 成thành 病bệnh 。 下hạ 雙song 合hợp 二nhị 譬thí 可khả 見kiến 。 次thứ 料liệu 簡giản 中trung 先tiên 問vấn 次thứ 佛Phật 答đáp 亦diệc 可khả 見kiến 。 三tam 如như 彼bỉ 嬰anh 兒nhi 。 即tức 重trọng/trùng 舉cử 譬thí 還hoàn 明minh 前tiền 意ý 正chánh 觀quán 漸tiệm 增tăng 。 如như 嬰anh 兒nhi 長trường/trưởng 大đại 。 先tiên 藉tạ 教giáo 生sanh 解giải 。 故cố 言ngôn 是thị 醫y 最tối 良lương 。 藥dược 病bệnh 不bất 同đồng 故cố 言ngôn 善thiện 解giải 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 未vị 聞văn 經Kinh 時thời 常thường 處xứ 無vô 明minh 。 故cố 言ngôn 我ngã 本bổn 處xứ 胎thai 。 與dữ 母mẫu 藥dược 者giả 母mẫu 譬thí 經kinh 教giáo 。 藥dược 譬thí 常thường 與dữ 無vô 常thường 相tương/tướng 治trị 。 病bệnh 去khứ 解giải 生sanh 故cố 言ngôn 安an 隱ẩn 。 惑hoặc 心tâm 既ký 解giải 還hoàn 歎thán 於ư 教giáo 。 故cố 言ngôn 奇kỳ 哉tai 。 十thập 月nguyệt 者giả 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 十thập 使sử 所sở 覆phú 。 二nhị 云vân 十Thập 地Địa 行hành 滿mãn 。 推thôi 乾can 去khứ 濕thấp 者giả 。 舊cựu 云vân 。 慢mạn 為vi 乾can/kiền/càn 愛ái 為vi 濕thấp 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 二Nhị 乘Thừa 如như 乾can/kiền/càn 凡phàm 夫phu 如như 濕thấp 。 除trừ 不bất 淨tịnh 者giả 舊cựu 云vân 除trừ 無vô 明minh 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 除trừ 斷đoạn 常thường 諸chư 倒đảo 容dung 受thọ 中trung 道đạo 故cố 言ngôn 長trưởng 養dưỡng 其kỳ 身thân 。 犯phạm 四tứ 重trọng/trùng 下hạ 合hợp 譬thí 可khả 尋tầm 。

復phục 次thứ 譬thí 如như 良lương 醫y 。 下hạ 第đệ 五ngũ 譬thí 。 解giải 者giả 不bất 同đồng 。 一nhất 云vân 醫y 譬thí 佛Phật 。 子tử 譬thí 菩Bồ 薩Tát 。 藥dược 譬thí 經kinh 教giáo 。 二nhị 云vân 醫y 通thông 譬thí 此thử 教giáo 。 子tử 譬thí 持trì 戒giới 滅diệt 罪tội 。 蛇xà 譬thí 謗báng 法pháp 。 蛇xà 似tự 於ư 龍long 。 謗báng 似tự 闡xiển 提đề 。 龍long 譬thí 五ngũ 逆nghịch 。 蝮phúc 譬thí 四tứ 重trọng/trùng 。 良lương 藥dược 譬thí 理lý 。 塗đồ 屣tỉ 譬thí 教giáo 。 觸xúc 毒độc 譬thí 破phá 謗báng 法pháp 之chi 心tâm 。 又hựu 云vân 屣tỉ 是thị 下hạ 物vật 譬thí 不bất 善thiện 心tâm 。 不bất 善thiện 被bị 調điều 能năng 破phá 惡ác 毒độc 。 譬thí 如như 有hữu 人nhân 。 以dĩ 毒độc 塗đồ 鼓cổ 。 下hạ 第đệ 六lục 譬thí 。 人nhân 譬thí 佛Phật 。 毒độc 藥dược 譬thí 今kim 教giáo 。 塗đồ 鼓cổ 譬thí 著trước 教giáo 。 又hựu 云vân 人nhân 譬thí 此thử 經Kinh 。 雖tuy 無vô 心tâm 欲dục 聞văn 遇ngộ 時thời 聞văn 者giả 必tất 能năng 斷đoạn 惑hoặc 。 譬thí 如như 闇ám 夜dạ 。 是thị 第đệ 七thất 譬thí 。 昔tích 教giáo 如như 夜dạ 今kim 教giáo 如như 明minh 。 猶do 如như 天thiên 雨vũ 。 是thị 第đệ 八bát 譬thí 。 八bát 十thập 者giả 三tam 解giải 。 一nhất 云vân 應ưng 言ngôn 八bát 千thiên 。 如như 持trì 品phẩm 中trung 八bát 千thiên 得đắc 記ký 是thị 也dã 。 出xuất 經kinh 者giả 誤ngộ 為vi 八bát 十thập 。 二nhị 云vân 外ngoại 國quốc 本bổn 有hữu 八bát 十thập 人nhân 受thọ 記ký 。 此thử 文văn 不bất 來lai 故cố 無vô 。 三tam 云vân 此thử 非phi 人nhân 數số 乃nãi 是thị 指chỉ 於ư 諸chư 老lão 聲Thanh 聞Văn 年niên 已dĩ 朽hủ 邁mại 。 於ư 法pháp 華hoa 中trung 方phương 得đắc 信tín 解giải 。 後hậu 之chi 兩lưỡng 解giải 不bất 可khả 承thừa 用dụng 。 若nhược 定định 以dĩ 八bát 十thập 為vi 數số 。 數số 陜# 不bất 該cai 諸chư 得đắc 記ký 人nhân 。 若nhược 定định 是thị 年niên 何hà 必tất 併tinh 同đồng 有hữu 過quá 有hữu 少thiểu 故cố 不bất 可khả 用dụng 。 秋thu 收thu 冬đông 藏tạng 是thị 第đệ 九cửu 譬thí 。 雖tuy 非phi 正chánh 譬thí 教giáo 。 要yếu 因nhân 於ư 教giáo 得đắc 收thu 藏tạng 故cố 。 聞văn 他tha 人nhân 子tử 是thị 第đệ 十thập 譬thí 。 醫y 譬thí 此thử 經Kinh 。 使sử 譬thí 弘hoằng 者giả 。 又hựu 言ngôn 是thị 滅diệt 罪tội 生sanh 福phước 章chương 句cú 。 他tha 人nhân 子tử 者giả 往vãng 是thị 佛Phật 子tử 起khởi 逆nghịch 起khởi 重trọng/trùng 即tức 成thành 他tha 子tử 。 非phi 人nhân 所sở 持trì 。 譬thí 被bị 外ngoại 誘dụ 。 卿khanh 若nhược 遲trì 晚vãn 我ngã 當đương 自tự 去khứ 者giả 。 譬thí 弘hoằng 經kinh 人nhân 不bất 稱xưng 化hóa 緣duyên 佛Phật 當đương 自tự 化hóa 。 又hựu 遲trì 晚vãn 者giả 即tức 是thị 差sai 機cơ 。 若nhược 能năng 詣nghệ 理lý 即tức 是thị 自tự 往vãng 。 聾lung 人nhân 是thị 第đệ 十thập 一nhất 譬thí 。 譬thí 如như 良lương 醫y 。 是thị 第đệ 十thập 二nhị 譬thí 。 王vương 譬thí 犯phạm 罪tội 眾chúng 生sanh 。 必tất 死tử 病bệnh 者giả 譬thí 必tất 入nhập 惡ác 道đạo 。 王vương 不bất 信tín 者giả 譬thí 不bất 受thọ 此thử 教giáo 。 不bất 見kiến 腹phúc 內nội 者giả 不bất 見kiến 未vị 來lai 。 下hạ 藥dược 譬thí 懺sám 悔hối 昔tích 罪tội 。 王vương 不bất 肯khẳng 服phục 譬thí 諸chư 眾chúng 生sanh 不phủ 肯khẳng 懺sám 悔hối 。 以dĩ 咒chú 力lực 故cố 令linh 隱ẩn 處xứ 生sanh 創sáng/sang 者giả 譬thí 經kinh 之chi 力lực 令linh 於ư 夢mộng 中trung 見kiến 墮đọa 地địa 獄ngục (# 云vân 云vân )# 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 有hữu 兩lưỡng 譬thí 。 是thị 第đệ 二nhị 說thuyết 教giáo 之chi 人nhân 文văn 為vi 兩lưỡng 。 先tiên 譬thí 昔tích 教giáo 主chủ 。 後hậu 譬thí 今kim 教giáo 主chủ 。 上thượng 十thập 二nhị 譬thí 亦diệc 爾nhĩ 。 前tiền 一nhất 譬thí 譬thí 昔tích 教giáo 。 後hậu 十thập 一nhất 譬thí 譬thí 今kim 教giáo 。 初sơ 中trung 昔tích 教giáo 云vân 八bát 術thuật 。 今kim 云vân 過quá 八bát 。 又hựu 下hạ 文văn 中trung 合hợp 譬thí 皆giai 以dĩ 佛Phật 菩Bồ 薩Tát 合hợp 之chi 。 以dĩ 是thị 得đắc 知tri 譬thí 今kim 昔tích 教giáo 主chủ 。 從tùng 譬thí 如như 大đại 船thuyền 去khứ 。 品phẩm 中trung 第đệ 五ngũ 答đáp 上thượng 生sanh 死tử 大đại 海hải 。 中trung 云vân 何hà 作tác 船thuyền 師sư 之chi 問vấn 。 前tiền 答đáp 除trừ 障chướng 但đãn 自tự 解giải 縛phược 。 今kim 答đáp 船thuyền 師sư 能năng 解giải 他tha 縛phược 。 前tiền 是thị 因nhân 時thời 藉tạ 經kinh 獲hoạch 自tự 行hành 力lực 。 今kim 是thị 果quả 時thời 藉tạ 經kinh 有hữu 化hóa 他tha 力lực 。 前tiền 是thị 法Pháp 身thân 善Thiện 逝Thệ 力lực 。 今kim 是thị 應ưng 身thân 應ưng 來lai 力lực 。 文văn 舉cử 四tứ 譬thí 。 前tiền 二nhị 譬thí 是thị 正chánh 答đáp 。 後hậu 兩lưỡng 譬thí 歎thán 經kinh 助trợ 答đáp 。 就tựu 初sơ 明minh 船thuyền 未vị 明minh 船thuyền 師sư 。 後hậu 譬thí 具cụ 明minh 船thuyền 師sư 及cập 所sở 度độ 人nhân 。 船thuyền 譬thí 涅Niết 槃Bàn 。 師sư 即tức 化hóa 主chủ 。 所sở 度độ 之chi 人nhân 即tức 受thọ 化hóa 者giả 。 風phong 及cập 風phong 王vương 兩lưỡng 譬thí 並tịnh 歎thán 經kinh 教giáo 如như 文văn 。

復phục 次thứ 如như 蛇xà 脫thoát 故cố 皮bì 。 即tức 答đáp 第đệ 六lục 應ưng 去khứ 之chi 問vấn 。 問vấn 云vân 何hà 捨xả 生sanh 死tử 。 如như 蛇xà 脫thoát 故cố 皮bì 。 此thử 中trung 還hoàn 舉cử 蛇xà 喻dụ 為vi 答đáp 文văn 有hữu 兩lưỡng 譬thí 。 前tiền 蛇xà 喻dụ 是thị 正chánh 答đáp 。 次thứ 金kim 師sư 譬thí 助trợ 答đáp 。 蛇xà 譬thí 譬thí 一nhất 方phương 應ưng 去khứ 。 金kim 師sư 譬thí 處xứ 處xứ 應ưng 來lai 處xứ 處xứ 應ưng 去khứ (# 云vân 云vân )# 。

復phục 次thứ 如như 庵am 羅la 樹thụ 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 七thất 答đáp 云vân 何hà 觀quán 三Tam 寶Bảo 猶do 如như 天thiên 意ý 樹thụ 。 今kim 還hoàn 舉cử 人nhân 間gian 樹thụ 為vi 答đáp 天thiên 樹thụ 。 隨tùy 天thiên 欲dục 見kiến 華hoa 果quả 長trường 短đoản 。 悉tất 隨tùy 天thiên 意ý 譬thí 佛Phật 適thích 緣duyên 。 宜nghi 見kiến 生sanh 王vương 宮cung 。 宜nghi 見kiến 滅diệt 雙song 樹thụ (# 云vân 云vân )# 。 人nhân 樹thụ 三tam 時thời 榮vinh 枯khô 不bất 同đồng 。 取thủ 其kỳ 譬thí 便tiện 亦diệc 應ưng 無vô 在tại 。 文văn 為vi 五ngũ 。 一nhất 明minh 佛Phật 身thân 有hữu 三tam 異dị 。 二nhị 明minh 如Như 來Lai 密mật 語ngữ 。 三Tam 明Minh 興hưng 衰suy 。 四tứ 勸khuyến 立lập 丈trượng 夫phu 志chí 。 五ngũ 論luận 起khởi 沒một 。 前tiền 三tam 是thị 三Tam 寶Bảo 。 佛Phật 身thân 是thị 佛Phật 寶bảo 。 密mật 語ngữ 是thị 法Pháp 寶bảo 。 興hưng 衰suy 是thị 僧Tăng 寶bảo 。 然nhiên 三Tam 寶Bảo 有hữu 兩lưỡng 。 一nhất 體thể 多đa 約ước 果quả 人nhân 。 別biệt 體thể 並tịnh 約ước 因nhân 果quả 。 佛Phật 是thị 果quả 人nhân 。 僧Tăng 是thị 因nhân 人nhân 。 此thử 中trung 既ký 云vân 僧Tăng 有hữu 興hưng 衰suy 即tức 是thị 別biệt 體thể 。 初sơ 佛Phật 身thân 譬thí 又hựu 三tam 。 初sơ 譬thí 。 次thứ 合hợp 。 三tam 領lãnh 解giải 可khả 尋tầm 。 次thứ 善thiện 男nam 子tử 如Như 來Lai 密mật 語ngữ 下hạ 。 明minh 法Pháp 寶bảo 文văn 有hữu 四tứ 。 法pháp 譬thí 合hợp 結kết 。 莊trang 嚴nghiêm 云vân 。 密mật 是thị 涅Niết 槃Bàn 總tổng 名danh 不bất 可khả 別biệt 翻phiên 。 如như 四tứ 非phi 常thường 。 從tùng 大Đại 乘Thừa 出xuất 於ư 一nhất 無vô 常thường 。 即tức 備bị 四tứ 義nghĩa 各các 有hữu 其kỳ 意ý 。 苦khổ 為vi 破phá 樂nhạo/nhạc/lạc 。 乃nãi 至chí 空không 為vi 破phá 有hữu 。 智trí 者giả 應ưng 解giải 如như 此thử 密mật 語ngữ 。 大Đại 乘Thừa 亦diệc 爾nhĩ 。 雖tuy 說thuyết 一nhất 常thường 各các 有hữu 其kỳ 意ý (# 云vân 云vân )# 。 今kim 奇kỳ 一nhất 事sự 論luận 密mật 語ngữ 者giả 。 佛Phật 但đãn 說thuyết 一nhất 具cụ 四tứ 種chủng 意ý 。 如như 說thuyết 有hữu 句cú 即tức 具cụ 於ư 無vô 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 但đãn 作tác 有hữu 解giải 不bất 名danh 智trí 臣thần 。 此thử 與dữ 四tứ 教giáo 義nghĩa 合hợp 。 佛Phật 說thuyết 生sanh 滅diệt 即tức 不bất 生sanh 滅diệt 。 即tức 亦diệc 生sanh 滅diệt 。 亦diệc 不bất 生sanh 滅diệt 。 即tức 非phi 生sanh 滅diệt 非phi 不bất 生sanh 滅diệt 。 但đãn 作tác 三tam 藏tạng 生sanh 滅diệt 之chi 解giải 即tức 非phi 智trí 臣thần 。 此thử 義nghĩa 又hựu 與dữ 四tứ 門môn 義nghĩa 合hợp 。 有hữu 門môn 乃nãi 至chí 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 門môn (# 云vân 云vân )# 。 六lục 卷quyển 譬thí 與dữ 此thử 異dị 。 三tam 者giả 劍kiếm 四tứ 澡táo 槃bàn (# 云vân 云vân )# 。 三tam 合hợp 譬thí 中trung 。 先tiên 合hợp 無vô 常thường 。 後hậu 合hợp 於ư 常thường 。 初sơ 文văn 具cụ 以dĩ 四tứ 無vô 常thường 合hợp 四tứ 種chủng 語ngữ 。 以dĩ 是thị 義nghĩa 故cố 。 是thị 正chánh 解giải 脫thoát 去khứ 。 是thị 舉cử 常thường 教giáo 為vi 合hợp 亦diệc 四tứ 。 而nhi 不bất 與dữ 前tiền 相tương 對đối 。 初sơ 明minh 不bất 動động 。 次thứ 明minh 無vô 相tướng 。 三Tam 明Minh 常thường 不bất 變biến 。 四tứ 佛Phật 性tánh 。 雖tuy 有hữu 四tứ 種chủng 只chỉ 一nhất 涅Niết 槃Bàn 。 亦diệc 如như 四tứ 句cú 只chỉ 先tiên 陀đà 婆bà 。 四tứ 是thị 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 下hạ 總tổng 結kết 可khả 尋tầm 。 三tam 復phục 次thứ 如như 波ba 羅la 奢xa 樹thụ 下hạ 。 雙song 明minh 二nhị 寶bảo 衰suy 相tương/tướng 為vi 三tam 。 初sơ 明minh 經kinh 無vô 威uy 德đức 即tức 法pháp 衰suy 。 次thứ 比Bỉ 丘Khâu 起khởi 過quá 即tức 僧Tăng 衰suy 。 三tam 深thâm 誡giới 弘hoằng 經kinh 即tức 是thị 雙song 明minh 二nhị 寶bảo 。 初sơ 文văn 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 。 夫phu 藥dược 樹thụ 值trị 雨vũ 盡tận 堪kham 愈dũ 病bệnh 。 若nhược 值trị 亢kháng 旱hạn 樹thụ 死tử 無vô 力lực 。 正Chánh 法Pháp 亦diệc 爾nhĩ 。 得đắc 好hảo/hiếu 弟đệ 子tử 弘hoằng 宣tuyên 此thử 法Pháp 能năng 破phá 顛điên 倒đảo 。 值trị 惡ác 比Bỉ 丘Khâu 法pháp 即tức 衰suy 滅diệt 。 二nhị 復phục 次thứ 如Như 來Lai 正Chánh 法Pháp 去khứ 。 是thị 比Bỉ 丘Khâu 起khởi 過quá 即tức 是thị 僧Tăng 衰suy 。 由do 末mạt 世thế 惡ác 人nhân 懈giải 怠đãi 造tạo 過quá 令linh 僧Tăng 衰suy 訛ngoa 。 三tam 放phóng 牧mục 下hạ 。 是thị 深thâm 誡giới 弘hoằng 經kinh 令linh 好hảo/hiếu 護hộ 持trì 。 由do 人nhân 起khởi 過quá 致trí 毀hủy 法pháp 僧Tăng 。 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 譬thí 者giả 舊cựu 云vân 。 本bổn 一nhất 斗đẩu 乳nhũ 初sơ 加gia 二nhị 分phần 者giả 。 加gia 二nhị 斗đẩu 水thủy 成thành 三tam 斗đẩu 。 又hựu 加gia 六lục 斗đẩu 成thành 九cửu 斗đẩu 。 又hựu 加gia 二nhị 九cửu 成thành 二nhị 十thập 七thất 斗đẩu 。 又hựu 加gia 二nhị 分phần 成thành 八bát 斛hộc 一nhất 斗đẩu 。 又hựu 有hữu 解giải 言ngôn 。 此thử 不bất 應ưng 爾nhĩ 。 初sơ 本bổn 一nhất 斗đẩu 加gia 二nhị 分phần 成thành 三tam 。 又hựu 加gia 二nhị 成thành 五ngũ 。 又hựu 加gia 二nhị 成thành 七thất 。 又hựu 加gia 二nhị 成thành 九cửu 。 合hợp 譬thí 有hữu 七thất 句cú 前tiền 四tứ 度độ 加gia 水thủy 譬thí 於ư 添# 譯dịch 。 後hậu 正chánh 譬thí 於ư 弘hoằng 法pháp 之chi 人nhân 。 牧mục 女nữ 譬thí 弘hoằng 經kinh 者giả 。 女nữ 性tánh 諂siểm 曲khúc 譬thí 弘hoằng 經kinh 人nhân 不bất 能năng 亡vong 懷hoài 為vi 法pháp 。 而nhi 多đa 諂siểm 求cầu 利lợi 故cố 以dĩ 牧mục 女nữ 譬thí 之chi 。 初sơ 加gia 二nhị 分phần 者giả 。 一nhất 鈔sao 略lược 此thử 經Kinh 。 二nhị 分phần 為vi 多đa 分phần 。 第đệ 二nhị 加gia 二nhị 分phần 者giả 。 一nhất 除trừ 深thâm 妙diệu 語ngữ 。 二nhị 安an 世thế 言ngôn 詞từ 。 第đệ 三tam 加gia 二nhị 分phần 者giả 。 一nhất 鈔sao 前tiền 著trước 後hậu 。 二nhị 鈔sao 後hậu 著trước 前tiền 。 第đệ 四tứ 加gia 二nhị 分phần 者giả 。 前tiền 後hậu 著trước 中trung 。 中trung 著trước 前tiền 後hậu 。 有hữu 人nhân 解giải 。 第đệ 四tứ 加gia 二nhị 分phần 云vân 一nhất 所sở 遮già 則tắc 開khai 。 二nhị 所sở 開khai 則tắc 遮già 。 是thị 時thời 當đương 有hữu 諸chư 惡ác 下hạ 。 合hợp 第đệ 三tam 加gia 二nhị 分phần 也dã 。 是thị 諸chư 惡ác 人nhân 。 雖tuy 復phục 讀đọc 誦tụng 下hạ 。 合hợp 第đệ 四tứ 加gia 三tam 分phần/phân 。 第đệ 五ngũ 譬thí 受thọ 學học 者giả 求cầu 法Pháp 。 為vi 子tử 納nạp 婦phụ 供cung 賓tân 客khách 者giả 。 舊cựu 云vân 子tử 譬thí 常thường 解giải 。 婦phụ 譬thí 常thường 境cảnh 。 餘dư 知tri 見kiến 譬thí 賓tân 客khách 。 又hựu 子tử 譬thí 中trung 觀quán 實thật 智trí 。 婦phụ 譬thí 師sư 資tư 相tương 繼kế 。 世thế 人nhân 為vi 後hậu 不bất 絕tuyệt 納nạp 婦phụ 。 譬thí 欲dục 使sử 其kỳ 化hóa 不bất 絕tuyệt 師sư 授thọ 於ư 資tư 。 急cấp 須tu 此thử 乳nhũ 者giả 。 譬thí 求cầu 法Pháp 人nhân 速tốc 請thỉnh 知tri 解giải 。 賓tân 客khách 譬thí 以dĩ 方phương 便tiện 巧xảo 用dụng 。 至chí 市thị 欲dục 買mãi 譬thí 至chí 講giảng 堂đường 求cầu 法Pháp 。 賣mại 乳nhũ 者giả 。 是thị 第đệ 六lục 弘hoằng 經kinh 之chi 人nhân 多đa 求cầu 利lợi 養dưỡng 。 七thất 是thị 人nhân 語ngữ 言ngôn 者giả 。 即tức 聽thính 法Pháp 人nhân 善thiện 別biệt 深thâm 淺thiển 。 值trị 我ngã 客khách 急cấp 者giả 。 譬thí 聽thính 人nhân 云vân 為vi 無vô 聽thính 處xứ 。 而nhi 來lai 於ư 此thử 。 取thủ 以dĩ 還hoàn 家gia 者giả 。 譬thí 聽thính 已dĩ 作tác 觀quán 都đô 無vô 所sở 以dĩ 。 猶do 勝thắng 千thiên 倍bội 者giả 。 雖tuy 無vô 深thâm 旨chỉ 猶do 是thị 大Đại 乘Thừa 。 比tỉ 於ư 小tiểu 典điển 則tắc 勝thắng 數số 倍bội 。 二nhị 善thiện 男nam 子tử 下hạ 。 備bị 合hợp 上thượng 七thất 意ý 也dã 。 天thiên 台thai 大đại 師sư 釋thích 云vân 。 牧mục 女nữ 譬thí 佛Phật 。 真chân 乳nhũ 譬thí 於ư 。 涅Niết 槃Bàn 之chi 法Pháp 。 佛Phật 欲dục 說thuyết 此thử 法Pháp 。 法pháp 不bất 可khả 說thuyết 。 說thuyết 必tất 依y 諦đế 。 所sở 謂vị 二nhị 諦đế 故cố 言ngôn 加gia 二nhị 分phần 水thủy 。 餘dư 牧mục 女nữ 譬thí 作tác 論luận 通thông 經kinh 菩Bồ 薩Tát 。 為vi 經kinh 難nan 解giải 更cánh 作tác 優ưu 波ba 提đề 舍xá 申thân 二nhị 諦đế 教giáo 。 即tức 是thị 第đệ 二nhị 加gia 水thủy 。 近cận 城thành 女nữ 人nhân 譬thí 弘hoằng 論luận 之chi 師sư 。 為vi 論luận 。 難nan 解giải 更cánh 作tác 義nghĩa 疏sớ/sơ 以dĩ 申thân 此thử 論luận 。 即tức 是thị 第đệ 三tam 加gia 二nhị 分phần 水thủy 。 城thành 中trung 女nữ 人nhân 。 譬thí 受thọ 學học 者giả 為vi 疏sớ/sơ 難nan 解giải 更cánh 作tác 記ký 申thân 釋thích 。 即tức 第đệ 四tứ 加gia 二nhị 分phần 水thủy 。 經kinh 文văn 以dĩ 惡ác 世thế 比Bỉ 丘Khâu 鈔sao 略lược 作tác 多đa 分phần 合hợp 初sơ 加gia 水thủy 。 不bất 以dĩ 如Như 來Lai 。 為vi 緣duyên 說thuyết 法Pháp 。 緣duyên 樂nhạo/nhạc/lạc 鈔sao 略lược 為vi 依y 二nhị 諦đế 。 而nhi 分phân 別biệt 之chi 。 佛Phật 以dĩ 所sở 被bị 緣duyên 合hợp 。 智trí 者giả 以dĩ 能năng 被bị 緣duyên 合hợp 。 亦diệc 不bất 違vi 經kinh 。 合hợp 第đệ 二nhị 加gia 水thủy 云vân 隱ẩn 深thâm 密mật 語ngữ 此thử 似tự 作tác 論luận 申thân 經kinh 。

復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 去khứ 。 第đệ 四tứ 勸khuyến 立lập 丈trượng 夫phu 志chí 為vi 二nhị 。 先tiên 勸khuyến 次thứ 領lãnh 解giải 。 初sơ 又hựu 二nhị 。 先tiên 毀hủy 訾tí 女nữ 身thân 。 次thứ 定định 判phán 男nam 子tử 。 初sơ 訶ha 毀hủy 如như 文văn 。 何hà 以dĩ 故cố 下hạ 定định 判phán 也dã 。 經kinh 判phán 出xuất 兩lưỡng 句cú 。 若nhược 廣quảng 明minh 應ưng 有hữu 四tứ 句cú (# 云vân 云vân )# 。

復phục 次thứ 如như 蚊văn 子tử 澤trạch 下hạ 。 第đệ 五ngũ 明minh 大đại 法pháp 起khởi 沒một 又hựu 二nhị 。 先tiên 沒một 相tương/tướng 。 次thứ 雙song 辨biện 起khởi 沒một 。 初sơ 文văn 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 惡ác 世thế 惡ác 人nhân 多đa 弘hoằng 宣tuyên 人nhân 少thiểu 。 如như 蚊văn 子tử 澤trạch 不bất 能năng 救cứu 旱hạn 。 次thứ 過quá 夏hạ 名danh 秋thu 去khứ 。 雙song 辨biện 起khởi 沒một 。 沒một 如như 沒một 地địa 盛thịnh 如như 秋thu 雨vũ (# 云vân 云vân )# 。 從tùng 爾nhĩ 時thời 文Văn 殊Thù 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 八bát 答đáp 上thượng 三tam 乘thừa 若nhược 無vô 性tánh 問vấn 。 文văn 為vi 兩lưỡng 。 初sơ 釋thích 偈kệ 疑nghi 兼kiêm 遣khiển 上thượng 問vấn 。 二nhị 迦Ca 葉Diếp 論luận 義nghĩa 正chánh 答đáp 上thượng 問vấn 。 初sơ 文văn 為vi 五ngũ 。 一nhất 文Văn 殊Thù 騰đằng 純thuần 陀đà 疑nghi 。 二nhị 如Như 來Lai 許hứa 說thuyết 。 三tam 文Văn 殊Thù 出xuất 疑nghi 。 四tứ 如Như 來Lai 為vi 釋thích 。 五ngũ 文Văn 殊Thù 領lãnh 解giải 。 然nhiên 此thử 是thị 答đáp 問vấn 那na 忽hốt 騰đằng 疑nghi 。 疑nghi 何hà 不bất 決quyết 復phục 使sử 他tha 騰đằng 。 河hà 西tây 解giải 云vân 。 文Văn 殊Thù 是thị 游du 方phương 大Đại 士Sĩ 影ảnh 響hưởng 釋Thích 迦Ca 即tức 眾chúng 中trung 上thượng 座tòa 。 恆hằng 為vi 啟khải 發phát 之chi 主chủ 。 所sở 以dĩ 為vi 其kỳ 騰đằng 疑nghi 。 二nhị 云vân 聖thánh 無vô 彼bỉ 我ngã 唯duy 益ích 是thị 存tồn 。 況huống 復phục 二nhị 人nhân 為vi 友hữu 為vi 騰đằng 何hà 妨phương 。 純thuần 陀đà 於ư 何hà 處xứ 生sanh 疑nghi 。 前tiền 設thiết 五ngũ 難nạn/nan 。 佛Phật 答đáp 中trung 。 未vị 見kiến 性tánh 是thị 無vô 常thường 。 見kiến 性tánh 是thị 常thường 。 如Như 來Lai 受thọ 飯phạn 食thực 已dĩ 。 入nhập 金Kim 剛Cang 三Tam 昧Muội 。 是thị 食thực 消tiêu 已dĩ 則tắc 見kiến 佛Phật 性tánh 得đắc 三tam 菩Bồ 提Đề 。 如như 此thử 之chi 常thường 即tức 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 已dĩ 有hữu 還hoàn 無vô 。 便tiện 是thị 無vô 常thường 。 當đương 知tri 如Như 來Lai 。 不bất 得đắc 是thị 常thường 。 何hà 故cố 復phục 言ngôn 。 兼kiêm 答đáp 迦Ca 葉Diếp 三tam 乘thừa 若nhược 無vô 性tánh 云vân 何hà 得đắc 有hữu 。 三tam 乘thừa 差sai 別biệt 之chi 問vấn 。 今kim 舉cử 此thử 偈kệ 明minh 。 差sai 別biệt 無vô 差sai 別biệt 。 所sở 以dĩ 得đắc 為vi 兼kiêm 答đáp 問vấn 也dã 。 迦Ca 葉Diếp 所sở 問vấn 懸huyền 與dữ 理lý 同đồng 。 若nhược 三tam 乘thừa 人nhân 同đồng 一Nhất 乘Thừa 性tánh 何hà 得đắc 三tam 異dị 。 若nhược 三tam 乘thừa 人nhân 全toàn 未vị 有hữu 於ư 一Nhất 乘Thừa 之chi 性tánh 云vân 何hà 說thuyết 有hữu 。 若nhược 舉cử 偈kệ 答đáp 差sai 無vô 差sai 疑nghi 一nhất 切thiết 皆giai 遣khiển 即tức 兼kiêm 答đáp 意ý 也dã 。 然nhiên 純thuần 陀đà 與dữ 佛Phật 論luận 未vị 見kiến 性tánh 是thị 無vô 常thường 見kiến 性tánh 是thị 常thường 。

時thời 凡phàm 三tam 根căn 解giải 悟ngộ 。 上thượng 根căn 於ư 哀ai 歎thán 品phẩm 中trung 已dĩ 悟ngộ 。 中trung 根căn 於ư 迦Ca 葉Diếp 問vấn 中trung 悟ngộ 。 下hạ 根căn 既ký 未vị 解giải 悟ngộ 。 今kim 文Văn 殊Thù 更cánh 為vi 騰đằng 疑nghi 。 此thử 一nhất 偈kệ 凡phàm 四tứ 出xuất 。 一nhất 出xuất 此thử 中trung 。 二nhị 出xuất 梵Phạm 行hạnh 。 三tam 出xuất 二nhị 十thập 五ngũ 。 四tứ 出xuất 二nhị 十thập 六lục 。 大đại 意ý 是thị 同đồng 而nhi 為vi 緣duyên 則tắc 異dị 。 此thử 中trung 釋thích 差sai 無vô 差sai 別biệt 義nghĩa 。 梵Phạm 行hạnh 中trung 釋thích 得đắc 無vô 所sở 得đắc 義nghĩa 。 二nhị 十thập 五ngũ 釋thích 有hữu 不bất 定định 有hữu 。 無vô 不bất 定định 無vô 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 中trung 道đạo 之chi 義nghĩa 。 二nhị 十thập 六lục 為vi 釋thích 破phá 定định 性tánh 明minh 無vô 性tánh 義nghĩa 。 此thử 之chi 四tứ 出xuất 亦diệc 為vi 下hạ 品phẩm 三tam 根căn 。 成thành 論luận 師sư 云vân 。 金kim 剛cang 心tâm 未vị 是thị 常thường 後hậu 心tâm 是thị 常thường 。 無vô 常thường 則tắc 本bổn 有hữu 而nhi 今kim 無vô 。 常thường 則tắc 本bổn 無vô 而nhi 今kim 有hữu 。 此thử 釋thích 正chánh 是thị 純thuần 陀đà 所sở 疑nghi 非phi 關quan 偈kệ 意ý 。 又hựu 解giải 。 本bổn 有hữu 者giả 本bổn 有hữu 煩phiền 惱não 此thử 昔tích 日nhật 之chi 本bổn 。 今kim 無vô 者giả 今kim 無vô 般Bát 若Nhã 即tức 昔tích 日nhật 之chi 今kim 。 皆giai 是thị 金kim 剛cang 心tâm 前tiền 本bổn 有hữu 今kim 無vô 耳nhĩ 。 三tam 世thế 有hữu 法pháp 無vô 有hữu 是thị 處xứ 者giả 。 據cứ 金kim 剛cang 心tâm 已dĩ 後hậu 常thường 住trụ 。 佛Phật 果Quả 非phi 三tam 世thế 攝nhiếp 故cố 言ngôn 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 復phục 云vân 上thượng 半bán 不bất 異dị 前tiền 。 而nhi 言ngôn 三tam 乘thừa 人nhân 同đồng 。 入nhập 無Vô 餘Dư 涅Niết 槃Bàn 。 故cố 言ngôn 三tam 世thế 有hữu 法pháp 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 復phục 一nhất 解giải 。 本bổn 有hữu 煩phiền 惱não 今kim 無vô 煩phiền 惱não 非phi 三tam 世thế 攝nhiếp 。 本bổn 無vô 涅Niết 槃Bàn 今kim 有hữu 涅Niết 槃Bàn 亦diệc 非phi 世thế 攝nhiếp 。 諸chư 師sư 雖tuy 作tác 眾chúng 解giải 都đô 不bất 遣khiển 純thuần 陀đà 疑nghi 。 只chỉ 為vì 汝nhữ 本bổn 既ký 無vô 常thường 今kim 亦diệc 無vô 常thường 。 本bổn 未vị 得đắc 常thường 今kim 始thỉ 得đắc 常thường 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 三tam 世thế 所sở 攝nhiếp 。 疑nghi 難nan 宛uyển 然nhiên 何hà 關quan 偈kệ 意ý 。 地địa 人nhân 云vân 。 常thường 法pháp 非phi 是thị 始thỉ 得đắc 本bổn 來lai 體thể 用dụng 具cụ 足túc 。 但đãn 為vi 妄vọng 惑hoặc 所sở 覆phú 後hậu 時thời 方phương 顯hiển 。 若nhược 爾nhĩ 先tiên 隱ẩn 後hậu 顯hiển 亦diệc 應ưng 顯hiển 已dĩ 還hoàn 隱ẩn 。 既ký 顯hiển 已dĩ 不bất 隱ẩn 亦diệc 應ưng 隱ẩn 而nhi 不bất 顯hiển (# 云vân 云vân )# 。 三tam 藏tạng 師sư 云vân 。 生sanh 死tử 無vô 始thỉ 而nhi 有hữu 終chung 。 涅Niết 槃Bàn 有hữu 始thỉ 而nhi 無vô 終chung 。 今kim 時thời 始thỉ 得đắc 故cố 言ngôn 有hữu 始thỉ 。 一nhất 得đắc 永vĩnh 已dĩ 故cố 言ngôn 無vô 終chung 。 作tác 此thử 釋thích 者giả 還hoàn 同đồng 地địa 人nhân 。 小Tiểu 乘Thừa 亦diệc 得đắc 作tác 如như 此thử 說thuyết 。 惑hoặc 滅diệt 道đạo 存tồn 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 悉tất 是thị 無vô 常thường 。 作tác 此thử 說thuyết 者giả 。 準chuẩn 舊cựu 不bất 免miễn 純thuần 陀đà 之chi 難nạn/nan 。 興hưng 皇hoàng 云vân 。 迦Ca 葉Diếp 難nạn/nan 意ý 。 三tam 乘thừa 各các 得đắc 涅Niết 槃Bàn 云vân 何hà 同đồng 一nhất 佛Phật 性tánh 。 同đồng 一nhất 佛Phật 性tánh 亦diệc 應ưng 同đồng 一nhất 佛Phật 乘thừa 。 佛Phật 答đáp 三tam 乘thừa 只chỉ 一nhất 佛Phật 性tánh 。 昔tích 於ư 一nhất 為vi 三tam 。 今kim 只chỉ 三tam 為vi 一nhất 豈khởi 可khả 三tam 乘thừa 。 前tiền 來lai 無vô 性tánh 而nhi 今kim 方phương 有hữu 但đãn 隨tùy 緣duyên 異dị 辨biện 。 前tiền 來lai 未vị 悟ngộ 則tắc 本bổn 有hữu 而nhi 今kim 無vô 。 今kim 時thời 始thỉ 悟ngộ 則tắc 本bổn 無vô 而nhi 今kim 有hữu 。 例lệ 如như 過quá 去khứ 燈đăng 王vương 多đa 寶bảo 此thử 是thị 本bổn 有hữu 今kim 無vô 。 未vị 來lai 彌Di 勒Lặc 即tức 是thị 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 亦diệc 是thị 現hiện 在tại 過quá 去khứ 現hiện 在tại 。 未vị 來lai 斯tư 乃nãi 上thượng 半bán 意ý 也dã 。 至chí 論luận 佛Phật 性tánh 何hà 關quan 有hữu 無vô 及cập 以dĩ 今kim 本bổn 即tức 下hạ 半bán 意ý 。 又hựu 彈đàn 他tha 解giải 云vân 。 有hữu 三tam 可khả 三tam 便tiện 成thành 差sai 別biệt 。 有hữu 一nhất 可khả 一nhất 便tiện 成thành 無vô 差sai 。 若nhược 差sai 則tắc 失thất 無vô 差sai 。 若nhược 無vô 差sai 則tắc 失thất 差sai 。 開khai 一nhất 為vi 三tam 則tắc 失thất 一nhất 。 合hợp 三tam 為vi 一nhất 則tắc 失thất 三tam 。 今kim 明minh 不bất 爾nhĩ 。 昔tích 三tam 猶do 是thị 今kim 一nhất 。 今kim 一nhất 猶do 是thị 昔tích 三tam 。 開khai 三tam 不bất 失thất 一nhất 。 合hợp 一nhất 不bất 失thất 三tam 。 即tức 是thị 差sai 即tức 無vô 差sai 無vô 差sai 即tức 差sai 。 若nhược 得đắc 此thử 意ý 本bổn 有hữu 今kim 無vô 三tam 世thế 有hữu 法pháp 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 亦diệc 應ưng 例lệ 言ngôn 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 三tam 世thế 有hữu 法pháp 。 斯tư 有hữu 是thị 處xứ 。 無vô 常thường 常thường 境cảnh 智trí 非phi 境cảnh 智trí 因nhân 果quả 非phi 因nhân 果quả 。 例lệ 皆giai 如như 是thị 。 又hựu 云vân 。 本bổn 有hữu 只chỉ 是thị 有hữu 今kim 無vô 只chỉ 是thị 無vô 。 又hựu 本bổn 不bất 有hữu 今kim 不bất 無vô 只chỉ 是thị 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 又hựu 云vân 。 上thượng 半bán 是thị 有hữu 下hạ 半bán 是thị 無vô 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 是thị 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 例lệ 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 亦diệc 復phục 如như 是thị 云vân 云vân )# 。 然nhiên 興hưng 皇hoàng 以dĩ 同đồng 一nhất 佛Phật 性tánh 為vi 本bổn 有hữu 。 始thỉ 悟ngộ 為vi 今kim 無vô 釋thích 上thượng 半bán 。 佛Phật 性tánh 非phi 今kim 非phi 本bổn 釋thích 下hạ 半bán 。 指chỉ 此thử 為vi 差sai 別biệt 無vô 差sai 別biệt 義nghĩa 。 斯tư 乃nãi 分phần/phân 文văn 兩lưỡng 派phái 義nghĩa 不bất 相tương 關quan 。 今kim 則tắc 不bất 爾nhĩ 只chỉ 約ước 一nhất 句cú 。 差sai 即tức 無vô 差sai 無vô 差sai 即tức 差sai 。 一nhất 諦đế 即tức 三tam 諦đế 故cố 言ngôn 本bổn 有hữu 。 三tam 諦đế 即tức 一nhất 諦đế 故cố 言ngôn 今kim 無vô 。 即tức 三tam 一nhất 而nhi 非phi 三tam 一nhất 故cố 。 言ngôn 三tam 世thế 有hữu 法pháp 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 如như 是thị 展triển 轉chuyển 。 不bất 得đắc 相tương 離ly 。 乃nãi 是thị 差sai 即tức 無vô 差sai 無vô 差sai 即tức 差sai 。 非phi 差sai 非phi 無vô 差sai 。 是thị 則tắc 遣khiển 迦Ca 葉Diếp 之chi 難nạn/nan 豁hoát 無vô 遺di 餘dư 。 亦diệc 是thị 無vô 常thường 。 即tức 常thường 常thường 即tức 無vô 常thường 。 即tức 非phi 常thường 非phi 無vô 常thường 。 釋thích 純thuần 陀đà 之chi 疑nghi 。 雲vân 消tiêu 氷băng 冶dã 智trí 悟ngộ 亦diệc 然nhiên 。 悟ngộ 一nhất 即tức 三tam 名danh 本bổn 有hữu 。 悟ngộ 三tam 即tức 一nhất 名danh 今kim 無vô 。 悟ngộ 三tam 一nhất 非phi 三tam 一nhất 名danh 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 此thử 則tắc 何hà 難nạn/nan 不bất 遣khiển 何hà 疑nghi 不bất 除trừ 。 如như 是thị 則tắc 本bổn 有hữu 者giả 。 一nhất 有hữu 一nhất 切thiết 有hữu 即tức 是thị 世thế 界giới 。 今kim 無vô 者giả 一nhất 無vô 一nhất 切thiết 無vô 即tức 是thị 對đối 治trị 。 合hợp 此thử 有hữu 無vô 一nhất 切thiết 。 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 即tức 為vi 人nhân 。 三tam 世thế 有hữu 法pháp 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 即tức 第Đệ 一Nhất 義Nghĩa 。 今kim 此thử 一nhất 悉tất 即tức 具cụ 四tứ 悉tất 。 乃nãi 遣khiển 難nạn/nan 釋thích 疑nghi 。 私tư 謂vị 若nhược 二nhị 人nhân 疑nghi 難nan 皆giai 遣khiển 皆giai 釋thích 。 是thị 則tắc 物vật 機cơ 咸hàm 融dung 悉tất 會hội 。 本bổn 有hữu 即tức 有hữu 句cú 有hữu 門môn 。 今kim 無vô 即tức 無vô 句cú 無vô 門môn 。 聲Thanh 聞Văn 緣Duyên 覺Giác 。 亦diệc 有hữu 差sai 別biệt 。 亦diệc 無vô 差sai 別biệt 。 即tức 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 句cú 。 亦diệc 有hữu 亦diệc 無vô 。 門môn 三tam 世thế 有hữu 法pháp 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 即tức 非phi 有hữu 非phi 無vô 。 句cú 非phi 有hữu 非phi 無vô 門môn 。 一nhất 四tứ 相tương/tướng 即tức 乃nãi 遣khiển 難nạn/nan 釋thích 疑nghi 。 觀quán 師sư 三tam 釋thích 。 一nhất 云vân 上thượng 三tam 句cú 出xuất 所sở 非phi 除trừ 性tánh 有hữu 性tánh 無vô 。 後hậu 一nhất 句cú 結kết 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 二nhị 云vân 。 本bổn 有hữu 即tức 不bất 有hữu 此thử 有hữu 可khả 令linh 無vô 。 本bổn 無vô 即tức 不bất 無vô 此thử 無vô 可khả 令linh 有hữu 。 此thử 有hữu 不bất 有hữu 故cố 非phi 有hữu 。 此thử 無vô 不bất 無vô 故cố 非phi 無vô 。 非phi 有hữu 非phi 無vô 故cố 。 言ngôn 三tam 世thế 不bất 攝nhiếp 。 三tam 云vân 上thượng 半bán 無vô 差sai 別biệt 而nhi 差sai 別biệt 。 下hạ 半bán 差sai 別biệt 而nhi 無vô 差sai 別biệt 。 釋thích 此thử 為vi 二nhị 。 一nhất 者giả 當đương 體thể 。 二nhị 者giả 為vi 緣duyên 。 當đương 體thể 即tức 法Pháp 身thân 本bổn 地địa 故cố 無vô 差sai 別biệt 。 約ước 緣duyên 故cố 有hữu 三tam 乘thừa 之chi 異dị 。 差sai 別biệt 不bất 同đồng 。 又hựu 釋thích 本bổn 有hữu 今kim 無vô 即tức 是thị 無vô 今kim 之chi 本bổn 此thử 本bổn 非phi 今kim 即tức 是thị 非phi 今kim 之chi 本bổn 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 即tức 是thị 無vô 本bổn 之chi 今kim 此thử 今kim 非phi 本bổn 即tức 是thị 非phi 本bổn 之chi 今kim 。 故cố 非phi 世thế 攝nhiếp 。 此thử 解giải 大đại 意ý 可khả 見kiến 不bất 復phục 具cụ 之chi 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 下hạ 。 第đệ 二nhị 正chánh 答đáp 上thượng 問vấn 又hựu 為vi 四tứ 。 一nhất 論luận 無vô 差sai 別biệt 。 二nhị 論luận 有hữu 差sai 別biệt 。 三tam 雙song 領lãnh 二nhị 義nghĩa 。 四tứ 重trọng/trùng 論luận 有hữu 差sai 別biệt 。 初sơ 有hữu 問vấn 答đáp 。 問vấn 如như 文văn 。 答đáp 有hữu 兩lưỡng 譬thí 。 前tiền 譬thí 聞văn 經Kinh 信tín 見kiến 。 後hậu 譬thí 分phân 明minh 證chứng 見kiến 。 初sơ 譬thí 中trung 二nhị 。 先tiên 譬thí 次thứ 合hợp 。 譬thí 中trung 為vi 三tam 。 初sơ 譬thí 眾chúng 生sanh 同đồng 有hữu 佛Phật 性tánh 。 次thứ 譬thí 致trí 疑nghi 。 三tam 譬thí 解giải 悟ngộ 。 長trưởng 者giả 有hữu 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 譬thí 佛Phật 。 二nhị 云vân 譬thí 眾chúng 生sanh 。 諸chư 牛ngưu 譬thí 六lục 道đạo 不bất 同đồng 。 種chủng 種chủng 色sắc 者giả 譬thí 於ư 六lục 道đạo 差sai 別biệt 萬vạn 品phẩm 。 一nhất 人nhân 守thủ 護hộ 譬thí 有hữu 信tín 心tâm 。 又hựu 云vân 譬thí 弘hoằng 經kinh 菩Bồ 薩Tát 令linh 教giáo 化hóa 之chi 。 為vi 祠từ 祀tự 者giả 。 譬thí 弘hoằng 經kinh 者giả 。 能năng 報báo 佛Phật 恩ân 。 盡tận câu 一nhất 器khí 。 觀quán 諸chư 眾chúng 生sanh 。 同đồng 中trung 道đạo 性tánh 。 白bạch 色sắc 者giả 譬thí 理lý 性tánh 淨tịnh 。 次thứ 尋tầm 便tiện 驚kinh 怪quái 下hạ 。 譬thí 一nhất 往vãng 生sanh 疑nghi 譏cơ 迦Ca 葉Diếp 之chi 問vấn 。 眾chúng 生sanh 既ký 殊thù 佛Phật 性tánh 豈khởi 一nhất 。 三tam 是thị 人nhân 思tư 惟duy 下hạ 譬thí 解giải 悟ngộ 。 眾chúng 生sanh 業nghiệp 報báo 。 今kim 乳nhũ 色sắc 一nhất 。 知tri 是thị 眾chúng 生sanh 。 正chánh 因nhân 之chi 性tánh 即tức 一nhất 中trung 道đạo 。 次thứ 合hợp 譬thí 中trung 還hoàn 合hợp 上thượng 三tam 。 初sơ 合hợp 同đồng 一nhất 佛Phật 性tánh 。 次thứ 而nhi 諸chư 眾chúng 生sanh 。 下hạ 合hợp 致trí 疑nghi 。 是thị 諸chư 眾chúng 生sanh 。 久cửu 後hậu 下hạ 合hợp 解giải 悟ngộ 。 次thứ 如như 金kim 卝# 下hạ 譬thí 於ư 證chứng 見kiến 。 先tiên 譬thí 後hậu 合hợp 可khả 見kiến 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 下hạ 。 第đệ 二nhị 明minh 有hữu 差sai 別biệt 兩lưỡng 番phiên 問vấn 答đáp 。 初sơ 問vấn 三tam 乘thừa 同đồng 一nhất 佛Phật 性tánh 者giả 。 應ưng 同đồng 如Như 來Lai 常thường 住trụ 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 應ưng 灰hôi 斷đoạn 令linh 三tam 別biệt 異dị 。 文văn 云vân 不bất 同đồng 如Như 來Lai 涅Niết 槃Bàn 。 而nhi 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 有hữu 文văn 云vân 不bất 同đồng 。 如Như 來Lai 涅Niết 槃Bàn 。 不bất 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 此thử 二nhị 並tịnh 得đắc 同đồng 般bát 者giả 同đồng 證chứng 常thường 住trụ 。 不bất 般bát 者giả 常thường 住trụ 不bất 變biến 。 何hà 曾tằng 證chứng 入nhập 。 次thứ 佛Phật 答đáp 意ý 。 為vi 懈giải 怠đãi 者giả 。 說thuyết 有hữu 三tam 乘thừa 。 實thật 同đồng 如Như 來Lai 一nhất 般ban 涅Niết 槃Bàn 。 世thế 若nhược 無vô 佛Phật 者giả 。 假giả 設thiết 之chi 言ngôn 而nhi 實thật 不bất 爾nhĩ 。 是thị 故cố 實thật 無vô 二Nhị 乘Thừa 涅Niết 槃Bàn 。 佛Phật 不bất 出xuất 世thế 即tức 有hữu 二Nhị 乘Thừa 得đắc 二nhị 涅Niết 槃Bàn 。 佛Phật 若nhược 出xuất 世thế 並tịnh 同đồng 如Như 來Lai 得đắc 一nhất 涅Niết 槃Bàn 。 第đệ 二nhị 番phiên 問vấn 答đáp 如như 文văn 。 迦Ca 葉Diếp 言ngôn 下hạ 。 第đệ 三tam 雙song 領lãnh 兩lưỡng 義nghĩa 。 迦Ca 葉Diếp 言ngôn 云vân 何hà 性tánh 差sai 別biệt 。 即tức 第đệ 四tứ 重trọng/trùng 論luận 差sai 別biệt 有hữu 三tam 。 初sơ 二nhị 問vấn 答đáp 佛Phật 仍nhưng 無vô 差sai 別biệt 中trung 。 作tác 差sai 別biệt 答đáp 。 第đệ 三tam 迦Ca 葉Diếp 復phục 言ngôn 下hạ 。 問vấn 意ý 者giả 。 既ký 言ngôn 聲Thanh 聞Văn 佛Phật 性tánh 勝thắng 者giả 。 那na 忽hốt 凡phàm 夫phu 前tiền 得đắc 記ký 作tác 佛Phật 。 佛Phật 答đáp 意ý 者giả 。 不bất 以dĩ 佛Phật 性Tánh 故cố 前tiền 作tác 佛Phật 。 有hữu 速tốc 願nguyện 者giả 即tức 速tốc 與dữ 記ký 。 從tùng 迦Ca 葉Diếp 復phục 白bạch 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 九cửu 答đáp 上thượng 云vân 何hà 諸chư 菩Bồ 薩Tát 。 而nhi 得đắc 不bất 壞hoại 眾chúng 。 迦Ca 葉Diếp 更cánh 牒điệp 問vấn 為vi 請thỉnh 。 次thứ 佛Phật 答đáp 中trung 還hoàn 以dĩ 護hộ 法Pháp 為vi 答đáp 。 迦Ca 葉Diếp 白bạch 佛Phật 何hà 緣duyên 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 十thập 答đáp 上thượng 云vân 何hà 為vi 生sanh 。 盲manh 而nhi 作tác 眼nhãn 目mục 導đạo 。 先tiên 騰đằng 脣thần 口khẩu 乾can/kiền/càn 焦tiêu 即tức 生sanh 盲manh 義nghĩa 。 佛Phật 答đáp 中trung 先tiên 答đáp 口khẩu 爽sảng 。 次thứ 答đáp 生sanh 盲manh 。 初sơ 云vân 口khẩu 爽sảng 者giả 。 不bất 知tri 三Tam 寶Bảo 。 常thường 住trụ 之chi 味vị 名danh 為vi 口khẩu 爽sảng 。 口khẩu 爽sảng 即tức 是thị 生sanh 盲manh 。 若nhược 計kế 定định 有hữu 撿kiểm 覓mịch 即tức 無vô 。 從tùng 復phục 次thứ 善thiện 男nam 子tử 。 下hạ 答đáp 生sanh 盲manh 。 盲manh 故cố 即tức 是thị 不bất 識thức 。 不bất 識thức 手thủ 足túc 者giả 。 不bất 識thức 身thân 內nội 之chi 佛Phật 性tánh 也dã 。

復phục 次thứ 如Như 來Lai 常thường 為vi 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 十thập 一nhất 答đáp 上thượng 云vân 何hà 示thị 多đa 頭đầu 之chi 問vấn 。 佛Phật 答đáp 如Như 來Lai 示thị 種chủng 種chủng 身thân 即tức 是thị 多đa 頭đầu 。 說thuyết 種chủng 種chủng 法Pháp 。 即tức 是thị 多đa 舌thiệt (# 云vân 云vân )# 。

復phục 次thứ 如như 人nhân 生sanh 子tử 下hạ 。 是thị 品phẩm 中trung 第đệ 十thập 二nhị 答đáp 上thượng 云vân 何hà 說thuyết 法Pháp 者giả 增tăng 長trưởng 。 如như 月nguyệt 初sơ 之chi 問vấn 。 前tiền 舉cử 月nguyệt 問vấn 佛Phật 。 今kim 約ước 生sanh 子tử 悉tất 有hữu 增tăng 長trưởng 答đáp 之chi 。 十thập 六lục 月nguyệt 者giả 二nhị 解giải 。 一nhất 云vân 十thập 箇cá 六lục 月nguyệt 即tức 是thị 五ngũ 歲tuế 。 二nhị 解giải 始thỉ 經kinh 十thập 六lục 月nguyệt 即tức 是thị 過quá 周chu 四tứ 月nguyệt 。 在tại 文văn 可khả 見kiến 。

大Đại 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 經Kinh 疏Sớ/sơ 卷quyển 第đệ 十thập 二nhị

Print Friendly, PDF & Email