阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận
Quyển 76
五Ngũ 百Bách 大Đại 阿A 羅La 漢Hán 等Đẳng 造Tạo 唐Đường 玄Huyền 奘Tráng 譯Dịch

阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 七thất 十thập 六lục

五ngũ 百bách 大đại 阿A 羅La 漢Hán 等đẳng 造tạo

三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 玄huyền 奘tráng 奉phụng 。 詔chiếu 譯dịch 結kết 蘊uẩn 第đệ 二nhị 中trung 十thập 門môn 納nạp 息tức 第đệ 四tứ 之chi 六lục 。

復phục 有hữu 二nhị 法Pháp 。 謂vị 有hữu 對đối 無vô 對đối 法pháp 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。 答đáp 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 故cố 。 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 補bổ 特đặc 伽già 羅la 者giả 。 謂vị 顯hiển 唯duy 有hữu 有hữu 對đối 無vô 對đối 法pháp 。 畢tất 竟cánh 無vô 實thật 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 者giả 。 謂vị 有hữu 聰thông 慧tuệ 殊thù 勝thắng 智trí 者giả 。 由do 此thử 二nhị 法pháp 。 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 。 此thử 二nhị 遍biến 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 故cố 。

復phục 次thứ 為vi 止chỉ 他tha 宗tông 顯hiển 正chánh 理lý 故cố 。 謂vị 或hoặc 有hữu 執chấp 。 若nhược 與dữ 對đối 俱câu 說thuyết 名danh 有hữu 對đối 不bất 與dữ 對đối 俱câu 說thuyết 名danh 無vô 對đối 。 若nhược 作tác 是thị 說thuyết 。 五ngũ 識thức 身thân 等đẳng 名danh 為vi 有hữu 對đối 。 所sở 依y 所sở 緣duyên 俱câu 對đối 礙ngại 故cố 。 或hoặc 復phục 有hữu 執chấp 。 若nhược 與dữ 瞋sân 俱câu 說thuyết 名danh 有hữu 對đối 。 不bất 與dữ 瞋sân 俱câu 說thuyết 名danh 無vô 對đối 。 若nhược 作tác 是thị 說thuyết 。 瞋sân 相tương 應ứng 品phẩm 心tâm 心tâm 所sở 法pháp 。 說thuyết 名danh 有hữu 對đối 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 意ý 顯hiển 有hữu 礙ngại 色sắc 說thuyết 名danh 有hữu 對đối 。 此thử 所sở 餘dư 法pháp 說thuyết 名danh 無vô 對đối 。 由do 此thử 三tam 緣duyên 故cố 作tác 斯tư 論luận 。 問vấn 有hữu 對đối 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 十thập 處xứ 。 謂vị 五ngũ 內nội 色sắc 處xứ 。 及cập 五ngũ 外ngoại 色sắc 處xứ 。 問vấn 無vô 對đối 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 二nhị 處xứ 。 謂vị 意ý 處xứ 及cập 法pháp 處xứ 。 問vấn 有hữu 對đối 無vô 對đối 。 是thị 何hà 義nghĩa 耶da 。 答đáp 諸chư 極cực 微vi 積tích 聚tụ 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 非phi 極cực 微vi 積tích 聚tụ 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。

復phục 次thứ 諸chư 可khả 分phân 析tích 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 不bất 可khả 分phân 析tích 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。

復phục 次thứ 諸chư 可khả 積tích 集tập 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 不bất 可khả 積tích 集tập 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 障chướng 礙ngại 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 若nhược 無vô 障chướng 礙ngại 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 形hình 質chất 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 若nhược 無vô 形hình 質chất 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 能năng 容dung 受thọ 。 及cập 能năng 障chướng 礙ngại 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 若nhược 不bất 能năng 容dung 受thọ 。 及cập 不bất 能năng 障chướng 礙ngại 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。 脇hiếp 尊tôn 者giả 言ngôn 。 若nhược 可khả 分phân 析tích 則tắc 可khả 積tích 集tập 。 若nhược 可khả 積tích 集tập 則tắc 有hữu 障chướng 礙ngại 。 若nhược 有hữu 障chướng 礙ngại 則tắc 有hữu 形hình 質chất 。 若nhược 有hữu 形hình 質chất 則tắc 能năng 容dung 受thọ 及cập 能năng 障chướng 礙ngại 。 若nhược 能năng 容dung 受thọ 及cập 能năng 障chướng 礙ngại 是thị 有hữu 對đối 義nghĩa 。 與dữ 上thượng 相tương 違vi 。 是thị 無vô 對đối 義nghĩa 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 有hữu 細tế 分phần/phân 相tương/tướng 有hữu 障chướng 礙ngại 相tương/tướng 是thị 有hữu 對đối 相tương/tướng 。 無vô 細tế 分phần/phân 相tương/tướng 無vô 障chướng 礙ngại 相tương/tướng 是thị 無vô 對đối 相tương/tướng 。 大đại 德đức 說thuyết 曰viết 。 若nhược 能năng 容dung 受thọ 及cập 能năng 障chướng 礙ngại 相tương/tướng 是thị 有hữu 對đối 相tương/tướng 。 若nhược 不bất 能năng 容dung 受thọ 。 及cập 不bất 能năng 障chướng 礙ngại 是thị 無vô 對đối 相tương/tướng 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 若nhược 可khả 施thi 設thiết 極cực 微vi 積tích 聚tụ 性tánh 。 顯hiển 色sắc 長trường 短đoản 性tánh 。 隨tùy 生sanh 音âm 響hưởng 性tánh 者giả 。 是thị 有hữu 對đối 相tương/tướng 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 對đối 相tương/tướng 。 此thử 中trung 極cực 微vi 積tích 聚tụ 性tánh 者giả 。 說thuyết 八bát 處xứ 顯hiển 色sắc 。 長trường 短đoản 性tánh 者giả 說thuyết 色sắc 處xứ 。 隨tùy 生sanh 音âm 響hưởng 性tánh 者giả 說thuyết 聲thanh 處xứ 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 極cực 微vi 雜tạp 合hợp 積tích 集tập 住trụ 相tương/tướng 是thị 有hữu 對đối 相tương/tướng 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 對đối 相tương/tướng 。 尊tôn 者giả 覺giác 天thiên 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 能năng 據cứ 處xứ 所sở 展triển 轉chuyển 相tương/tướng 礙ngại 是thị 有hữu 對đối 相tương/tướng 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 對đối 相tương/tướng 。

應ưng 知tri 有hữu 對đối 總tổng 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 。 二nhị 境cảnh 界giới 有hữu 對đối 。 三tam 所sở 緣duyên 有hữu 對đối 。 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 者giả 。 如như 以dĩ 手thủ 擊kích 手thủ 以dĩ 手thủ 擊kích 石thạch 以dĩ 石thạch 擊kích 石thạch 以dĩ 石thạch 擊kích 手thủ 以dĩ 杵xử 擊kích 鍾chung 。 此thử 等đẳng 展triển 轉chuyển 更cánh 相tương 障chướng 礙ngại 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 。 境cảnh 界giới 有hữu 對đối 者giả 。 如như 眼nhãn 根căn 等đẳng 諸chư 有hữu 境cảnh 法pháp 各các 於ư 自tự 境cảnh 界giới 。 有hữu 所sở 拘câu 礙ngại 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 境cảnh 界giới 有hữu 對đối 。 所sở 緣duyên 有hữu 對đối 者giả 。 如như 心tâm 心tâm 所sở 有hữu 所sở 緣duyên 法pháp 。 各các 於ư 自tự 所sở 緣duyên 有hữu 所sở 拘câu 礙ngại 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 所sở 緣duyên 有hữu 對đối 。 如như 是thị 三tam 種chủng 。 有hữu 對đối 法pháp 中trung 。 此thử 中trung 但đãn 說thuyết 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 。 問vấn 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 十thập 色sắc 處xứ 中trung 。 幾kỷ 處xứ 展triển 轉chuyển 有hữu 相tương/tướng 礙ngại 義nghĩa 。 有hữu 作tác 是thị 說thuyết 。 唯duy 有hữu 觸xúc 處xứ 有hữu 相tương/tướng 礙ngại 義nghĩa 。 餘dư 十thập 一nhất 處xứ 無vô 相tướng 礙ngại 義nghĩa 非phi 所sở 觸xúc 故cố 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 唯duy 有hữu 五ngũ 處xứ 有hữu 相tương/tướng 礙ngại 義nghĩa 。 謂vị 內nội 處xứ 中trung 唯duy 有hữu 身thân 處xứ 。 若nhược 外ngoại 處xứ 中trung 。 色sắc 香hương 味vị 觸xúc 。 彼bỉ 作tác 是thị 說thuyết 。 若nhược 以dĩ 手thủ 擊kích 手thủ 即tức 以dĩ 五ngũ 擊kích 五ngũ 。 若nhược 以dĩ 手thủ 擊kích 石thạch 即tức 以dĩ 五ngũ 擊kích 四tứ 若nhược 以dĩ 石thạch 擊kích 石thạch 即tức 以dĩ 四tứ 擊kích 四tứ 。 若nhược 以dĩ 石thạch 擊kích 手thủ 即tức 以dĩ 四tứ 擊kích 五ngũ 。 若nhược 以dĩ 杵xử 擊kích 鍾chung 亦diệc 以dĩ 四tứ 擊kích 四tứ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 唯duy 有hữu 九cửu 處xứ 有hữu 相tương/tướng 礙ngại 義nghĩa 。 十thập 色sắc 處xứ 中trung 唯duy 除trừ 聲thanh 處xứ 。 若nhược 不bất 爾nhĩ 者giả 。 有hữu 以dĩ 手thủ 等đẳng 擊kích 眼nhãn 處xứ 等đẳng 時thời 應ưng 不bất 生sanh 苦khổ 。 評bình 曰viết 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 十thập 種chủng 色sắc 處xứ 皆giai 有hữu 礙ngại 義nghĩa 。 若nhược 聲thanh 處xứ 無vô 礙ngại 者giả 。 此thử 應ưng 無vô 積tích 聚tụ 義nghĩa 。 又hựu 不bất 應ưng 名danh 障chướng 礙ngại 有hữu 對đối 。 施thi 設thiết 論luận 說thuyết 。 眼nhãn 定định 對đối 色sắc 色sắc 定định 對đối 眼nhãn 。 廣quảng 說thuyết 乃nãi 至chí 。 意ý 定định 對đối 法pháp 法pháp 定định 對đối 意ý 。 彼bỉ 師sư 但đãn 依y 境cảnh 界giới 有hữu 對đối 。 而nhi 造tạo 彼bỉ 論luận 。 故cố 作tác 是thị 說thuyết 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 水thủy 有hữu 礙ngại 於ư 陸lục 無vô 礙ngại 如như 魚ngư 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 陸lục 有hữu 礙ngại 於ư 水thủy 無vô 礙ngại 如như 人nhân 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 水thủy 於ư 陸lục 二nhị 俱câu 有hữu 礙ngại 。 如như 水thủy 邏la 剎sát 娑sa 捕bộ 魚ngư 人nhân 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 水thủy 於ư 陸lục 二nhị 俱câu 無vô 礙ngại 。 謂vị 除trừ 前tiền 相tương/tướng 即tức 被bị 翳ế 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 夜dạ 有hữu 礙ngại 於ư 晝trú 無vô 礙ngại 如như 鵂hưu 鶹lưu 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 晝trú 有hữu 礙ngại 於ư 夜dạ 無vô 礙ngại 如như 人nhân 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 晝trú 於ư 夜dạ 二nhị 俱câu 有hữu 礙ngại 如như 馬mã 鹿lộc 猫miêu 狸li 等đẳng 眼nhãn 。 或hoặc 有hữu 眼nhãn 於ư 晝trú 於ư 夜dạ 二nhị 俱câu 無vô 礙ngại 。 謂vị 除trừ 前tiền 相tương/tướng 即tức 被bị 翳ế 眼nhãn 。 此thử 中trung 有hữu 礙ngại 者giả 謂vị 境cảnh 界giới 有hữu 對đối 。

復phục 有hữu 二nhị 法Pháp 。 謂vị 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 法pháp 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。 答đáp 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 故cố 。 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 補bổ 特đặc 伽già 羅la 者giả 。 謂vị 顯hiển 唯duy 有hữu 。 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 法pháp 。 畢tất 竟cánh 無vô 實thật 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 者giả 。 謂vị 有hữu 聰thông 慧tuệ 殊thù 勝thắng 智trí 者giả 。 由do 此thử 二nhị 法pháp 。 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 。 此thử 二nhị 遍biến 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 故cố 。

復phục 次thứ 為vi 止chỉ 他tha 宗tông 顯hiển 正chánh 理lý 故cố 。 謂vị 或hoặc 有hữu 執chấp 。 佛Phật 身thân 無vô 漏lậu 。 如như 大đại 眾chúng 部bộ 。 問vấn 彼bỉ 何hà 故cố 作tác 此thử 執chấp 。 答đáp 依y 契Khế 經Kinh 故cố 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 苾Bật 芻Sô 當đương 知tri 。 如Như 來Lai 生sanh 在tại 世thế 間gian 。 長trường/trưởng 在tại 世thế 間gian 出xuất 世thế 間gian 住trụ 。 不bất 為vị 世thế 法pháp 之chi 所sở 染nhiễm 污ô 。 彼bỉ 作tác 是thị 說thuyết 。 既ký 言ngôn 如Như 來Lai 出xuất 世thế 間gian 。 住trụ 不bất 為vị 世thế 法pháp 之chi 所sở 染nhiễm 污ô 。 由do 此thử 故cố 知tri 。 佛Phật 身thân 無vô 漏lậu 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 意ý 顯hiển 佛Phật 生sanh 身thân 唯duy 是thị 有hữu 漏lậu 。 若nhược 佛Phật 生sanh 身thân 是thị 無vô 漏lậu 者giả 便tiện 違vi 契Khế 經Kinh 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 無vô 明minh 所sở 覆phú 。 愛ái 結kết 所sở 縛phược 。 愚ngu 夫phu 智trí 者giả 感cảm 有hữu 識thức 身thân 。 世Thế 尊Tôn 亦diệc 是thị 。 智trí 者giả 所sở 攝nhiếp 身thân 定định 應ưng 是thị 無vô 明minh 愛ái 果quả 。 是thị 故cố 佛Phật 身thân 定định 應ưng 有hữu 漏lậu 。 又hựu 若nhược 佛Phật 身thân 是thị 無vô 漏lậu 者giả 。 無vô 比tỉ 女nữ 人nhân 不bất 應ưng 。 於ư 佛Phật 生sanh 身thân 起khởi 愛ái 。 指chỉ 鬘man 於ư 佛Phật 不bất 應ưng 生sanh 瞋sân 。 諸chư 憍kiêu 傲ngạo 者giả 不bất 應ưng 生sanh 慢mạn 。 隖# 盧lô 頻tần 螺loa 迦Ca 葉Diếp 波ba 等đẳng 不bất 應ưng 生sanh 癡si 。 於ư 佛Phật 生sanh 身thân 既ký 有hữu 發phát 起khởi 貪tham 瞋sân 癡si 慢mạn 。 故cố 知tri 佛Phật 身thân 定định 非phi 無vô 漏lậu 。 問vấn 若nhược 佛Phật 生sanh 身thân 是thị 有hữu 漏lậu 者giả 。 云vân 何hà 通thông 彼bỉ 所sở 引dẫn 契Khế 經Kinh 。 答đáp 彼bỉ 說thuyết 法Pháp 身thân 故cố 不bất 成thành 證chứng 。 謂vị 彼bỉ 經kinh 說thuyết 。 如Như 來Lai 生sanh 在tại 世thế 間gian 。 長trường/trưởng 在tại 世thế 間gian 者giả 。 說thuyết 佛Phật 生sanh 身thân 。 出xuất 世thế 間gian 住trụ 不bất 為vị 世thế 法pháp 。 所sở 染nhiễm 污ô 者giả 說thuyết 佛Phật 法Pháp 身thân 。

復phục 次thứ 依y 佛Phật 不bất 隨tùy 世thế 法pháp 轉chuyển 義nghĩa 說thuyết 彼bỉ 契Khế 經Kinh 故cố 無vô 有hữu 失thất 。 謂vị 世thế 八bát 法pháp 隨tùy 世thế 間gian 轉chuyển 。 世thế 間gian 亦diệc 隨tùy 世thế 八bát 法pháp 轉chuyển 。 雖tuy 世thế 八bát 法pháp 隨tùy 世thế 間gian 轉chuyển 。 而nhi 佛Phật 不bất 隨tùy 世thế 八bát 法pháp 轉chuyển 。

復phục 次thứ 依y 佛Phật 解giải 脫thoát 世thế 八bát 法pháp 義nghĩa 。 說thuyết 彼bỉ 契Khế 經Kinh 。 故cố 無vô 有hữu 失thất 。 問vấn 佛Phật 亦diệc 曾tằng 遇ngộ 此thử 世thế 八bát 法pháp 。 如như 何hà 說thuyết 佛Phật 解giải 脫thoát 此thử 耶da 。 謂vị 一nhất 日nhật 中trung 勇Dũng 猛Mãnh 長Trưởng 者Giả 。 曾tằng 奉phụng 施thí 佛Phật 三tam 百bách 千thiên 衣y 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 利lợi 。 佛Phật 入nhập 娑sa 羅la 婆Bà 羅La 門Môn 邑ấp 乞khất 食thực 不bất 得đắc 空không 鉢bát 而nhi 還hoàn 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 衰suy 。 佛Phật 於ư 生sanh 時thời 名danh 譽dự 上thượng 至chí 。 他Tha 化Hóa 自Tự 在Tại 。 得đắc 菩Bồ 提Đề 時thời 。 名danh 譽dự 上thượng 至chí 。 色Sắc 究Cứu 竟Cánh 天Thiên 。 轉chuyển 法Pháp 輪luân 時thời 。 名danh 譽dự 上thượng 至chí 大đại 梵Phạm 王Vương 宮cung 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 譽dự 。 佛Phật 為vi 戰chiến 遮già 婆Bà 羅La 門Môn 女nữ 。 孫tôn 陀đà 利lợi 女nữ 惡ác 心tâm 毀hủy 謗báng 。 惡ác 名danh 流lưu 布bố 。 十thập 六lục 大đại 國quốc 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 毀hủy 。 佛Phật 為vi 跋bạt 羅la 墮đọa 闍xà 梵Phạm 志Chí 以dĩ 五ngũ 百bách 頌tụng 現hiện 前tiền 譏cơ 罵mạ 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 譏cơ 。 即tức 此thử 梵Phạm 志Chí 須tu 臾du 迴hồi 此thử 五ngũ 百bách 頌tụng 言ngôn 現hiện 前tiền 讚tán 佛Phật 。 如như 是thị 論luận 力lực 及cập 隖# 波ba 離ly 以dĩ 妙diệu 伽già 他tha 。 現hiện 前tiền 讚tán 佛Phật 。 尊Tôn 者giả 舍Xá 利Lợi 子Tử 。 以dĩ 眾chúng 多đa 頌tụng 現hiện 前tiền 讚tán 佛Phật 。 無vô 上thượng 功công 德đức 。 尊Tôn 者giả 阿A 難Nan 陀Đà 。 以dĩ 眾chúng 多đa 頌tụng 現hiện 前tiền 讚tán 佛Phật 。 希hy 有hữu 妙diệu 法Pháp 。 諸chư 如như 是thị 等đẳng 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 稱xưng 。 佛Phật 有hữu 輕khinh 安an 及cập 勝thắng 受thọ 樂lạc 。 一nhất 切thiết 有hữu 情tình 。 所sở 不bất 能năng 及cập 。 名danh 佛Phật 遇ngộ 樂nhạo/nhạc/lạc 。 佛Phật 有hữu 頭đầu 痛thống 背bối/bội 痛thống 腹phúc 痛thống 。 及cập 有hữu 傷thương 足túc 出xuất 血huyết 等đẳng 事sự 名danh 佛Phật 遇ngộ 苦khổ 。 既ký 有hữu 此thử 事sự 如như 何hà 解giải 脫thoát 。 答đáp 雖tuy 遇ngộ 此thử 事sự 而nhi 不bất 生sanh 染nhiễm 。 故cố 說thuyết 世Thế 尊Tôn 於ư 此thử 解giải 脫thoát 。 謂vị 佛Phật 雖tuy 遇ngộ 利lợi 等đẳng 四tứ 法pháp 。 而nhi 心tâm 不bất 生sanh 高cao 歡hoan 喜hỷ 愛ái 。 又hựu 佛Phật 雖tuy 遇ngộ 衰suy 等đẳng 四tứ 法pháp 。 而nhi 心tâm 不bất 生sanh 下hạ 慼thích 憂ưu 恚khuể 。 如như 妙Diệu 高Cao 山Sơn 。 據cứ 金kim 輪luân 上thượng 。 八bát 方phương 猛mãnh 風phong 。 不bất 能năng 傾khuynh 動động 。 世Thế 尊Tôn 亦diệc 爾nhĩ 。 住trụ 戒giới 金kim 輪luân 。 此thử 世thế 八bát 法pháp 。 所sở 不bất 能năng 動động 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 於ư 此thử 解giải 脫thoát 。 解giải 脫thoát 此thử 故cố 說thuyết 為vi 不bất 染nhiễm 。 非phi 謂vị 生sanh 身thân 亦diệc 是thị 無vô 漏lậu 。 然nhiên 佛Phật 生sanh 身thân 從tùng 漏lậu 生sanh 故cố 說thuyết 為vi 有hữu 漏lậu 。 能năng 生sanh 他tha 漏lậu 故cố 名danh 有hữu 漏lậu 。 是thị 故cố 為vi 止chỉ 他tha 宗tông 所sở 說thuyết 及cập 顯hiển 己kỷ 宗tông 無vô 顛điên 倒đảo 理lý 。 并tinh 前tiền 二nhị 緣duyên 故cố 作tác 斯tư 論luận 。 問vấn 有hữu 漏lậu 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 十thập 處xứ 二nhị 處xứ 少thiểu 分phần 。 謂vị 意ý 處xứ 法pháp 處xứ 少thiểu 分phần 。 問vấn 無vô 漏lậu 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 二nhị 處xứ 少thiểu 分phần 。 謂vị 即tức 意ý 處xứ 法pháp 處xứ 少thiểu 分phần 。 問vấn 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 。 其kỳ 義nghĩa 云vân 何hà 。 答đáp 若nhược 法pháp 能năng 長trưởng 養dưỡng 諸chư 有hữu 。 攝nhiếp 益ích 諸chư 有hữu 。 任nhậm 持trì 諸chư 有hữu 。 是thị 有hữu 漏lậu 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 漏lậu 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 能năng 令linh 諸chư 有hữu 相tương 續tục 生sanh 老lão 病bệnh 死tử 。 流lưu 轉chuyển 不bất 絕tuyệt 是thị 有hữu 漏lậu 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 漏lậu 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 是thị 趣thú 苦khổ 集tập 行hành 。 及cập 是thị 趣thú 諸chư 有hữu 世thế 間gian 生sanh 老lão 病bệnh 死tử 。 行hành 是thị 有hữu 漏lậu 義nghĩa 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 漏lậu 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 是thị 有hữu 身thân 見kiến 事sự 。 苦khổ 集Tập 諦Đế 攝nhiếp 是thị 有hữu 漏lậu 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 漏lậu 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 能năng 令linh 諸chư 漏lậu 增tăng 長trưởng 是thị 有hữu 漏lậu 義nghĩa 。 若nhược 法pháp 能năng 令linh 諸chư 漏lậu 損tổn 減giảm 是thị 無vô 漏lậu 義nghĩa 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 有hữu 漏lậu 相tương/tướng 者giả 從tùng 漏lậu 生sanh 相tương/tướng 是thị 有hữu 漏lậu 相tương/tướng 。 能năng 生sanh 漏lậu 相tương/tướng 是thị 有hữu 漏lậu 相tương/tướng 。 無vô 漏lậu 相tương/tướng 者giả 與dữ 此thử 相tương 違vi 。 大đại 德đức 說thuyết 曰viết 。 若nhược 離ly 此thử 事sự 諸chư 漏lậu 不bất 有hữu 。 應ưng 知tri 此thử 事sự 是thị 有hữu 漏lậu 相tương/tướng 。 若nhược 離ly 此thử 事sự 諸chư 漏lậu 得đắc 有hữu 。 應ưng 知tri 此thử 事sự 是thị 無vô 漏lậu 相tương/tướng 。 尊tôn 者giả 覺giác 天thiên 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 若nhược 法pháp 是thị 漏lậu 生sanh 長trưởng 依y 處xứ 是thị 有hữu 漏lậu 相tương/tướng 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 漏lậu 相tương/tướng 。

復phục 有hữu 二nhị 法Pháp 。 謂vị 有hữu 為vi 無vô 為vi 法Pháp 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。 答đáp 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 故cố 。 為vi 欲dục 遮già 遣khiển 補bổ 特đặc 伽già 羅la 者giả 。 謂vị 顯hiển 唯duy 有hữu 。 有hữu 為vi 無vô 為vi 法Pháp 。 畢tất 竟cánh 無vô 實thật 補bổ 特đặc 伽già 羅la 故cố 。 及cập 為vi 顯hiển 示thị 智trí 殊thù 勝thắng 者giả 。 謂vị 有hữu 聰thông 慧tuệ 智trí 殊thù 勝thắng 者giả 。 由do 此thử 二nhị 法pháp 。 通thông 達đạt 一nhất 切thiết 。 此thử 二nhị 遍biến 攝nhiếp 一nhất 切thiết 法pháp 故cố 。

復phục 次thứ 為vi 止chỉ 他tha 宗tông 顯hiển 正chánh 理lý 故cố 。 謂vị 或hoặc 有hữu 執chấp 。 有hữu 對đối 法pháp 是thị 有hữu 為vi 。 無vô 對đối 法pháp 是thị 無vô 為vi 。 或hoặc 復phục 有hữu 執chấp 。 有hữu 漏lậu 法pháp 是thị 有hữu 為vi 。 無vô 漏lậu 法pháp 是thị 無vô 為vi 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 意ý 顯hiển 無vô 對đối 法pháp 及cập 無vô 漏lậu 法Pháp 。 俱câu 通thông 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 由do 此thử 三tam 緣duyên 故cố 作tác 斯tư 論luận 。 問vấn 有hữu 為vi 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 十thập 一nhất 處xứ 一nhất 處xứ 少thiểu 分phần 。 謂vị 法pháp 處xứ 少thiểu 分phần 。 問vấn 無vô 為vi 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 一nhất 處xứ 少thiểu 分phần 。 謂vị 法pháp 處xứ 少thiểu 分phần 。 問vấn 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 是thị 何hà 等đẳng 義nghĩa 。 答đáp 若nhược 法pháp 有hữu 生sanh 有hữu 滅diệt 。 有hữu 因nhân 有hữu 果quả 得đắc 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 是thị 有hữu 為vi 義nghĩa 。 若nhược 法pháp 無vô 生sanh 。 無vô 滅diệt 無vô 因nhân 無vô 果quả 。 得đắc 無vô 為vi 相tương/tướng 。 是thị 無vô 為vi 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 依y 屬thuộc 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 作tác 用dụng 是thị 有hữu 為vi 義nghĩa 。 若nhược 法pháp 不bất 依y 屬thuộc 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 作tác 用dụng 是thị 無vô 為vi 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 為vi 生sanh 所sở 起khởi 。 為vi 老lão 所sở 衰suy 。 為vi 無vô 常thường 所sở 滅diệt 。 是thị 有hữu 為vi 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 為vi 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 。 流lưu 轉chuyển 於ư 世thế 。 能năng 取thủ 果quả 。 有hữu 作tác 用dụng 分phân 別biệt 所sở 緣duyên 。 是thị 有hữu 為vi 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 為vi 義nghĩa 。

復phục 次thứ 若nhược 法pháp 墮đọa 世thế 墮đọa 蘊uẩn 與dữ 苦khổ 相tương 續tục 。 前tiền 後hậu 變biến 易dị 有hữu 下hạ 中trung 上thượng 。 是thị 有hữu 為vi 義nghĩa 。 與dữ 此thử 相tương 違vi 是thị 無vô 為vi 義nghĩa 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 何hà 等đẳng 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 謂vị 墮đọa 世thế 相tương/tướng 墮đọa 蘊uẩn 相tương/tướng 是thị 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 何hà 等đẳng 無vô 為vi 相tương/tướng 。 謂vị 不bất 墮đọa 世thế 相tương/tướng 不bất 墮đọa 蘊uẩn 相tương/tướng 是thị 無vô 為vi 相tương/tướng 。 大đại 德đức 說thuyết 曰viết 。 若nhược 法pháp 由do 有hữu 情tình 加gia 行hành 。 而nhi 有hữu 聚tụ 散tán 是thị 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 若nhược 法pháp 由do 有hữu 情tình 加gia 行hành 。 而nhi 無vô 聚tụ 散tán 是thị 無vô 為vi 相tương/tướng 。 尊tôn 者giả 覺giác 天thiên 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 若nhược 法pháp 由do 因nhân 緣duyên 作tác 是thị 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 若nhược 法pháp 不bất 由do 因nhân 緣duyên 作tác 是thị 無vô 為vi 相tương/tướng 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 若nhược 法pháp 與dữ 有hữu 為vi 相tương/tướng 合hợp 是thị 有hữu 為vi 相tương/tướng 。 若nhược 法pháp 不bất 與dữ 有hữu 為vi 相tương/tướng 合hợp 是thị 無vô 為vi 相tương/tướng 。

復phục 有hữu 三tam 法pháp 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 現hiện 在tại 法pháp 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。 答đáp 為vi 止chỉ 他tha 宗tông 顯hiển 正chánh 理lý 故cố 。 謂vị 或hoặc 有hữu 執chấp 。 世thế 與dữ 行hành 異dị 。 如như 譬thí 喻dụ 者giả 分phân 別biệt 論luận 師sư 。 彼bỉ 作tác 是thị 說thuyết 。 世thế 體thể 是thị 常thường 行hành 體thể 無vô 常thường 。 行hàng 行hàng 世thế 時thời 如như 器khí 中trung 果quả 。 從tùng 此thử 器khí 出xuất 轉chuyển 入nhập 彼bỉ 器khí 。 亦diệc 如như 多đa 人nhân 從tùng 此thử 舍xá 出xuất 轉chuyển 入nhập 彼bỉ 舍xá 。 諸chư 行hành 亦diệc 爾nhĩ 。 從tùng 未vị 來lai 世thế 。 入nhập 現hiện 在tại 世thế 。 從tùng 現hiện 在tại 世thế 。 入nhập 過quá 去khứ 世thế 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 意ý 顯hiển 世thế 與dữ 行hành 體thể 無vô 差sai 別biệt 。 謂vị 世thế 即tức 行hàng 行hàng 即tức 是thị 世thế 。 故cố 大đại 種chủng 蘊uẩn 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 世thế 名danh 何hà 法pháp 。 謂vị 此thử 增tăng 語ngữ 所sở 顯hiển 諸chư 行hành 。

復phục 有hữu 愚ngu 於ư 三tam 世thế 自tự 性tánh 。 謂vị 撥bát 無vô 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 執chấp 現hiện 在tại 是thị 無vô 為vi 法Pháp 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 意ý 顯hiển 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 體thể 相tướng 實thật 有hữu 。 及cập 顯hiển 現hiện 在tại 。 是thị 有hữu 為vi 法pháp 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 非phi 實thật 有hữu 者giả 。 應ưng 無vô 成thành 就tựu 及cập 不bất 成thành 就tựu 。 如như 第đệ 二nhị 頭đầu 第đệ 三tam 手thủ 第đệ 六lục 蘊uẩn 第đệ 十thập 三tam 處xứ 第đệ 十thập 九cửu 界giới 。 無vô 有hữu 成thành 就tựu 。 及cập 不bất 成thành 就tựu 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 法pháp 亦diệc 應ưng 爾nhĩ 。 既ký 有hữu 成thành 就tựu 及cập 不bất 成thành 就tựu 。 故cố 知tri 實thật 有hữu 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 又hựu 應ưng 詰cật 彼bỉ 撥bát 無vô 過quá 去khứ 未vị 來lai 體thể 者giả 。 若nhược 有hữu 異dị 熟thục 因nhân 在tại 。 現hiện 在tại 世thế 時thời 。 彼bỉ 所sở 得đắc 果quả 當đương 言ngôn 在tại 何hà 世thế 。 過quá 去khứ 耶da 未vị 來lai 耶da 現hiện 在tại 耶da 。 若nhược 言ngôn 在tại 過quá 去khứ 應ưng 。 說thuyết 有hữu 過quá 去khứ 。 若nhược 言ngôn 在tại 未vị 來lai 應ưng 說thuyết 有hữu 未vị 來lai 。 若nhược 言ngôn 在tại 現hiện 在tại 應ưng 說thuyết 異dị 熟thục 因nhân 果quả 同đồng 時thời 。 如như 是thị 便tiện 違vi 伽già 他tha 所sở 說thuyết 。

作tác 惡ác 不bất 即tức 受thọ 。 非phi 如như 乳nhũ 成thành 酪lạc 。

猶do 灰hôi 覆phú 火hỏa 上thượng 。 愚ngu 蹈đạo 久cửu 方phương 燒thiêu 。

若nhược 言ngôn 彼bỉ 果quả 不bất 在tại 三tam 世thế 彼bỉ 應ưng 無vô 果quả 。 以dĩ 異dị 熟thục 果quả 。 非phi 無vô 為vi 故cố 。 若nhược 無vô 果quả 者giả 因nhân 亦diệc 應ưng 無vô 。 如như 第đệ 二nhị 頭đầu 第đệ 三tam 手thủ 等đẳng 。 若nhược 有hữu 異dị 熟thục 果quả 在tại 。 現hiện 在tại 世thế 時thời 。 彼bỉ 所sở 酬thù 因nhân 當đương 言ngôn 在tại 何hà 世thế 。 過quá 去khứ 耶da 未vị 來lai 耶da 現hiện 在tại 耶da 。 若nhược 言ngôn 在tại 過quá 去khứ 應ưng 。 說thuyết 有hữu 過quá 去khứ 。 若nhược 言ngôn 在tại 未vị 來lai 應ưng 說thuyết 有hữu 未vị 來lai 。 若nhược 言ngôn 在tại 現hiện 在tại 應ưng 說thuyết 異dị 熟thục 因nhân 果quả 同đồng 時thời 。 如như 是thị 便tiện 違vi 前tiền 所sở 引dẫn 頌tụng 。 若nhược 言ngôn 彼bỉ 因nhân 不bất 在tại 三tam 世thế 。 彼bỉ 應ưng 無vô 因nhân 。 以dĩ 異dị 熟thục 因nhân 。 非phi 無vô 為vi 故cố 。 若nhược 無vô 因nhân 者giả 果quả 亦diệc 應ưng 無vô 。 如như 第đệ 二nhị 頭đầu 第đệ 三tam 手thủ 等đẳng 。

復phục 次thứ 若nhược 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 非phi 實thật 有hữu 者giả 。 應ưng 無vô 出xuất 家gia 受thọ 具cụ 戒giới 義nghĩa 。 如như 有hữu 頌tụng 言ngôn 。

若nhược 執chấp 無vô 過quá 去khứ 。 應ưng 無vô 過quá 去khứ 佛Phật 。

若nhược 無vô 過quá 去khứ 佛Phật 。 無vô 出xuất 家gia 受thọ 具cụ 。

復phục 次thứ 若nhược 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 非phi 實thật 有hữu 者giả 。 應ưng 出xuất 家gia 眾chúng 皆giai 有hữu 正chánh 知tri 而nhi 虛hư 誑cuống 語ngữ 。 如như 有hữu 頌tụng 言ngôn 。

若nhược 執chấp 無vô 過quá 去khứ 。 而nhi 言ngôn 歲tuế 少thiểu 多đa 。

彼bỉ 應ưng 日nhật 日nhật 增tăng 。 正chánh 知tri 虛hư 誑cuống 語ngữ 。

復phục 次thứ 若nhược 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 非phi 實thật 有hữu 者giả 。 彼bỉ 現hiện 在tại 世thế 。 應ưng 亦diệc 是thị 無vô 。 觀quán 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 施thi 設thiết 現hiện 在tại 故cố 。 若nhược 無vô 三tam 世thế 便tiện 無vô 有hữu 為vi 。 若nhược 無vô 有hữu 為vi 。 亦diệc 無vô 無vô 為vi 。 觀quán 有hữu 為vi 法pháp 。 立lập 無vô 為vi 故cố 。 若nhược 無vô 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 應ưng 無vô 一nhất 切thiết 法pháp 。 若nhược 無vô 一nhất 切thiết 。 法pháp 應ưng 無vô 解giải 脫thoát 出xuất 離ly 涅Niết 槃Bàn 。 如như 是thị 便tiện 成thành 大đại 邪tà 見kiến 者giả 。 勿vật 有hữu 斯tư 過quá 故cố 知tri 實thật 有hữu 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 又hựu 現hiện 在tại 世thế 。 非phi 無vô 為vi 法Pháp 。 因nhân 緣duyên 生sanh 故cố 。 有hữu 作tác 用dụng 故cố 。 無vô 為vi 不bất 爾nhĩ 。 如như 是thị 為vi 遮già 他tha 宗tông 所sở 說thuyết 及cập 顯hiển 正chánh 理lý 故cố 作tác 斯tư 論luận 。

問vấn 過quá 去khứ 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 五ngũ 蘊uẩn 十thập 二nhị 處xứ 十thập 八bát 界giới 各các 一nhất 分phần/phân 。 問vấn 未vị 來lai 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 五ngũ 蘊uẩn 十thập 二nhị 處xứ 十thập 八bát 界giới 各các 一nhất 分phần/phân 。 問vấn 現hiện 在tại 法pháp 云vân 何hà 。 答đáp 五ngũ 蘊uẩn 十thập 二nhị 處xứ 十thập 八bát 界giới 各các 一nhất 分phần/phân 。 問vấn 如như 是thị 三tam 世thế 。 以dĩ 何hà 為vi 自tự 性tánh 。 答đáp 以dĩ 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 為vi 自tự 性tánh 。 如như 說thuyết 自tự 性tánh 。 我ngã 物vật 自tự 體thể 相tướng 分phần/phân 本bổn 性tánh 。 應ưng 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 已dĩ 說thuyết 自tự 性tánh 。 所sở 以dĩ 今kim 當đương 說thuyết 。 問vấn 何hà 故cố 名danh 世thế 。 世thế 是thị 何hà 義nghĩa 。 答đáp 行hành 義nghĩa 是thị 世thế 義nghĩa 。 問vấn 諸chư 行hành 無vô 來lai 無vô 去khứ 。 云vân 何hà 行hành 義nghĩa 是thị 世thế 義nghĩa 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 諸chư 行hành 若nhược 來lai 不bất 應ưng 有hữu 去khứ 來lai 相tương/tướng 合hợp 故cố 。 諸chư 行hành 若nhược 去khứ 不bất 應ưng 有hữu 來lai 去khứ 相tương/tướng 合hợp 故cố 。

復phục 次thứ 諸chư 行hành 若nhược 來lai 則tắc 來lai 處xứ 應ưng 空không 缺khuyết 。 諸chư 行hành 若nhược 去khứ 則tắc 去khứ 處xứ 應ưng 盈doanh 礙ngại 。 是thị 故cố 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 說thuyết 言ngôn 。 諸chư 行hành 無vô 來lai 。 亦diệc 無vô 有hữu 去khứ 。 剎sát 那na 性tánh 故cố 住trụ 義nghĩa 亦diệc 無vô 。 諸chư 行hành 既ký 無vô 來lai 去khứ 等đẳng 相tương/tướng 。 如như 何hà 立lập 有hữu 三tam 世thế 差sai 別biệt 。 答đáp 以dĩ 作tác 用dụng 故cố 立lập 三tam 世thế 別biệt 。 即tức 依y 此thử 理lý 說thuyết 有hữu 行hành 義nghĩa 。 謂vị 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 有hữu 作tác 用dụng 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 有hữu 作tác 用dụng 名danh 現hiện 在tại 。 作tác 用dụng 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 色sắc 未vị 變biến 礙ngại 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 有hữu 變biến 礙ngại 名danh 現hiện 在tại 。 變biến 礙ngại 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 受thọ 未vị 領lãnh 納nạp 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 能năng 領lãnh 納nạp 名danh 現hiện 在tại 。 領lãnh 納nạp 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 想tưởng 未vị 取thủ 相tương/tướng 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 能năng 取thủ 相tương/tướng 名danh 現hiện 在tại 。 取thủ 相tương/tướng 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 行hành 未vị 造tạo 作tác 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 有hữu 造tạo 作tác 名danh 現hiện 在tại 。 造tạo 作tác 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 識thức 未vị 了liễu 別biệt 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 能năng 了liễu 別biệt 名danh 現hiện 在tại 。 了liễu 別biệt 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 眼nhãn 未vị 見kiến 色sắc 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 能năng 見kiến 色sắc 名danh 現hiện 在tại 。 見kiến 色sắc 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 廣quảng 說thuyết 乃nãi 至chí 。 意ý 未vị 了liễu 法pháp 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 能năng 了liễu 法pháp 名danh 現hiện 在tại 。 了liễu 法pháp 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。 問vấn 現hiện 在tại 眼nhãn 等đẳng 若nhược 彼bỉ 同đồng 分phần/phân 無vô 見kiến 等đẳng 用dụng 應ưng 非phi 現hiện 在tại 。 答đáp 彼bỉ 雖tuy 無vô 有hữu 見kiến 等đẳng 作tác 用dụng 。 而nhi 決quyết 定định 有hữu 取thủ 果quả 作tác 用dụng 。 是thị 未vị 來lai 法pháp 同đồng 類loại 因nhân 故cố 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 在tại 現hiện 在tại 時thời 皆giai 能năng 為vi 因nhân 取thủ 等đẳng 流lưu 果quả 。 此thử 取thủ 果quả 用dụng 遍biến 現hiện 在tại 法pháp 無vô 雜tạp 亂loạn 故cố 。 依y 之chi 建kiến 立lập 過quá 去khứ 未vị 來lai 現hiện 在tại 差sai 別biệt 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 三tam 有hữu 為vi 相tướng 。 未vị 已dĩ 作tác 用dụng 名danh 未vị 來lai 。 一nhất 已dĩ 作tác 用dụng 二nhị 正chánh 作tác 用dụng 名danh 現hiện 在tại 。 三tam 已dĩ 作tác 用dụng 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 有hữu 四tứ 緣duyên 作tác 用dụng 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 有hữu 四tứ 緣duyên 作tác 用dụng 名danh 現hiện 在tại 。 四tứ 緣duyên 作tác 用dụng 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 有hữu 六lục 因nhân 作tác 用dụng 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 有hữu 六lục 因nhân 作tác 用dụng 名danh 現hiện 在tại 。 六lục 因nhân 作tác 用dụng 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 取thủ 未vị 與dữ 士sĩ 用dụng 果quả 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 取thủ 正chánh 與dữ 士sĩ 用dụng 果quả 名danh 現hiện 在tại 。 取thủ 與dữ 士sĩ 用dụng 果quả 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 取thủ 未vị 與dữ 等đẳng 流lưu 果quả 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 取thủ 或hoặc 與dữ 等đẳng 流lưu 果quả 名danh 現hiện 在tại 。 取thủ 或hoặc 與dữ 等đẳng 流lưu 果quả 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 不bất 善thiện 善thiện 有hữu 漏lậu 法pháp 。 未vị 取thủ 未vị 與dữ 異dị 熟thục 果quả 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 取thủ 未vị 與dữ 異dị 熟thục 果quả 名danh 現hiện 在tại 。 取thủ 異dị 熟thục 果quả 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 酬thù 相tương 應ứng 俱câu 有hữu 因nhân 名danh 未vị 來lai 。 正chánh 酬thù 相tương 應ứng 俱câu 有hữu 因nhân 名danh 現hiện 在tại 。 酬thù 相tương 應ứng 俱câu 有hữu 因nhân 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 已dĩ 酬thù 同đồng 類loại 遍biến 行hành 因nhân 名danh 未vị 來lai 。 已dĩ 酬thù 未vị 滅diệt 名danh 現hiện 在tại 。 已dĩ 酬thù 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 異dị 熟thục 無vô 記ký 法pháp 。 未vị 已dĩ 酬thù 異dị 熟thục 因nhân 名danh 未vị 來lai 。 已dĩ 酬thù 未vị 滅diệt 名danh 現hiện 在tại 。 已dĩ 酬thù 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 滅diệt 名danh 未vị 來lai 。 已dĩ 起khởi 未vị 已dĩ 滅diệt 名danh 現hiện 在tại 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 滅diệt 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 壞hoại 名danh 未vị 來lai 。 已dĩ 起khởi 未vị 已dĩ 壞hoại 名danh 現hiện 在tại 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 壞hoại 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 離ly 名danh 未vị 來lai 。 已dĩ 起khởi 未vị 已dĩ 離ly 名danh 現hiện 在tại 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 離ly 名danh 過quá 去khứ 。 如như 起khởi 對đối 滅diệt 壞hoại 離ly 。 生sanh 對đối 滅diệt 壞hoại 離ly 亦diệc 爾nhĩ 。 然nhiên 契Khế 經Kinh 中trung 未vị 來lai 亦diệc 說thuyết 已dĩ 生sanh 等đẳng 者giả 。 依y 彼bỉ 種chủng 類loại 故cố 作tác 是thị 說thuyết 。 如như 說thuyết 有hữu 法pháp 已dĩ 生sanh 已dĩ 有hữu 已dĩ 作tác 。 有hữu 為vi 。 有hữu 所sở 作tác 緣duyên 已dĩ 生sanh 。 有hữu 盡tận 法pháp 有hữu 費phí 法pháp 有hữu 離ly 法pháp 有hữu 滅diệt 法pháp 有hữu 壞hoại 法pháp 。 欲dục 令linh 不bất 壞hoại 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 此thử 中trung 已dĩ 生sanh 者giả 。 唯duy 說thuyết 生sanh 所sở 生sanh 法pháp 。 已dĩ 有hữu 者giả 。 顯hiển 有hữu 自tự 性tánh 。 已dĩ 作tác 者giả 。 顯hiển 有hữu 過quá 患hoạn 。 有hữu 為vi 者giả 。 顯hiển 有hữu 造tạo 作tác 。 有hữu 所sở 作tác 者giả 。 顯hiển 業nghiệp 有hữu 果quả 。 緣duyên 已dĩ 生sanh 者giả 。 顯hiển 因nhân 緣duyên 合hợp 。 有hữu 盡tận 費phí 離ly 滅diệt 壞hoại 法pháp 者giả 。 顯hiển 定định 當đương 有hữu 欲dục 令linh 不bất 壞hoại 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 者giả 。 顯hiển 不bất 自tự 在tại 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 在tại 二nhị 世thế 前tiền 名danh 過quá 去khứ 。 在tại 二nhị 世thế 後hậu 名danh 未vị 來lai 。 在tại 二nhị 世thế 中trung 名danh 現hiện 在tại 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 為vi 三tam 世thế 因nhân 名danh 過quá 去khứ 。 為vi 二nhị 世thế 因nhân 名danh 現hiện 在tại 。 為vi 一nhất 世thế 因nhân 名danh 未vị 來lai 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 是thị 三tam 世thế 果quả 名danh 未vị 來lai 。 是thị 二nhị 世thế 果quả 名danh 現hiện 在tại 。 是thị 一nhất 世thế 果quả 名danh 過quá 去khứ 。

復phục 次thứ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 觀quán 過quá 去khứ 現hiện 在tại 。 故cố 施thi 設thiết 未vị 來lai 。 不bất 觀quán 未vị 來lai 故cố 施thi 設thiết 未vị 來lai 。 無vô 第đệ 四tứ 世thế 故cố 觀quán 。 未vị 來lai 現hiện 在tại 。 故cố 施thi 設thiết 過quá 去khứ 。 不bất 觀quán 過quá 去khứ 故cố 施thi 設thiết 過quá 去khứ 。 無vô 第đệ 四tứ 世thế 故cố 。 觀quán 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 故cố 施thi 設thiết 現hiện 在tại 。 不bất 觀quán 現hiện 在tại 故cố 施thi 設thiết 現hiện 在tại 。 無vô 第đệ 四tứ 世thế 故cố 。 如như 是thị 名danh 為vi 。 三tam 世thế 差sai 別biệt 。 依y 此thử 建kiến 立lập 諸chư 行hàng 行hàng 義nghĩa 。 由do 此thử 行hành 義nghĩa 世thế 義nghĩa 得đắc 成thành 。

問vấn 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 來lai 生sanh 時thời 。 為vi 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 。 為vi 未vị 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 者giả 。 云vân 何hà 諸chư 行hành 非phi 轉chuyển 還hoàn 耶da 。 若nhược 未vị 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 者giả 。 云vân 何hà 諸chư 行hành 非phi 本bổn 無vô 而nhi 有hữu 耶da 。 答đáp 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 。 謂vị 一nhất 切thiết 法pháp 。 已dĩ 有hữu 自tự 性tánh 本bổn 來lai 。 各các 住trụ 自tự 體thể 相tướng 故cố 。 已dĩ 有hữu 體thể 故cố 說thuyết 名danh 已dĩ 生sanh 。 非phi 從tùng 因nhân 緣duyên 已dĩ 生sanh 自tự 體thể 。 因nhân 緣duyên 和hòa 合hợp 。 起khởi 故cố 名danh 生sanh 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 未vị 已dĩ 生sanh 而nhi 生sanh 。 謂vị 未vị 來lai 法pháp 名danh 未vị 已dĩ 生sanh 。 有hữu 從tùng 因nhân 緣duyên 正chánh 得đắc 生sanh 故cố 。 問vấn 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 來lai 生sanh 時thời 。 為vi 已dĩ 有hữu 故cố 而nhi 生sanh 。 為vi 未vị 已dĩ 有hữu 故cố 而nhi 生sanh 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 已dĩ 有hữu 故cố 而nhi 生sanh 者giả 。 自tự 體thể 已dĩ 有hữu 復phục 何hà 用dụng 生sanh 。 若nhược 未vị 已dĩ 有hữu 故cố 而nhi 生sanh 者giả 。 應ưng 一nhất 切thiết 法pháp 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 說thuyết 一nhất 切thiết 有hữu 應ưng 不bất 得đắc 成thành 。 答đáp 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 已dĩ 有hữu 而nhi 生sanh 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 。 善thiện 通thông 後hậu 所sở 設thiết 難nạn/nan 。 前tiền 所sở 設thiết 難nạn/nan 當đương 云vân 何hà 通thông 。 答đáp 體thể 雖tuy 已dĩ 有hữu 而nhi 無vô 作tác 用dụng 。 今kim 遇ngộ 因nhân 緣duyên 而nhi 生sanh 作tác 用dụng 。 問vấn 作tác 用dụng 與dữ 體thể 。 為vi 一nhất 為vi 異dị 。 答đáp 不bất 可khả 定định 說thuyết 。 為vi 一nhất 為vi 異dị 。 如như 有hữu 漏lậu 法pháp 一nhất 一nhất 體thể 上thượng 有hữu 無vô 常thường 等đẳng 眾chúng 多đa 義nghĩa 相tương/tướng 。 不bất 可khả 定định 說thuyết 。 為vi 一nhất 為vi 異dị 。 此thử 亦diệc 如như 是thị 。 故cố 不bất 應ưng 責trách 。 問vấn 為vi 此thử 法pháp 生sanh 即tức 此thử 法pháp 滅diệt 。 為vi 餘dư 法pháp 生sanh 餘dư 法pháp 滅diệt 耶da 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 此thử 法pháp 生sanh 即tức 此thử 法pháp 滅diệt 者giả 。 應ưng 未vị 來lai 生sanh 即tức 未vị 來lai 滅diệt 。 若nhược 餘dư 法pháp 生sanh 餘dư 法pháp 滅diệt 者giả 。 應ưng 色sắc 等đẳng 生sanh 餘dư 受thọ 等đẳng 滅diệt 。 答đáp 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 說thuyết 此thử 法pháp 生sanh 即tức 此thử 法pháp 滅diệt 。 謂vị 色sắc 蘊uẩn 生sanh 即tức 色sắc 蘊uẩn 滅diệt 。 乃nãi 至chí 識thức 蘊uẩn 生sanh 即tức 識thức 蘊uẩn 滅diệt 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 說thuyết 餘dư 法pháp 生sanh 餘dư 法pháp 滅diệt 。 謂vị 未vị 來lai 世thế 生sanh 現hiện 在tại 世thế 滅diệt 。 問vấn 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 來lai 生sanh 時thời 。 為vi 世thế 體thể 生sanh 為vi 世thế 中trung 生sanh 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 世thế 體thể 生sanh 者giả 。 一nhất 法pháp 生sanh 時thời 應ưng 未vị 來lai 世thế 。 一nhất 切thiết 法pháp 生sanh 。 此thử 既ký 生sanh 已dĩ 應ưng 無vô 未vị 來lai 。 此thử 復phục 已dĩ 滅diệt 應ưng 無vô 現hiện 在tại 。 便tiện 壞hoại 三tam 世thế 一nhất 切thiết 。 有hữu 義nghĩa 若nhược 世thế 中trung 生sanh 者giả 。 云vân 何hà 諸chư 行hành 非phi 異dị 世thế 耶da 。 答đáp 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 說thuyết 世thế 體thể 生sanh 。 以dĩ 一nhất 剎sát 那na 行hành 生sanh 時thời 即tức 是thị 未vị 來lai 世thế 生sanh 故cố 。 有hữu 因nhân 緣duyên 故cố 。 說thuyết 世thế 中trung 生sanh 。 未vị 來lai 世thế 行hành 有hữu 多đa 剎sát 那na 。 於ư 中trung 唯duy 一nhất 剎sát 那na 生sanh 故cố 。 問vấn 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 未vị 來lai 生sanh 時thời 為vi 自tự 性tánh 生sanh 。 為vi 他tha 性tánh 生sanh 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 自tự 性tánh 生sanh 者giả 。 云vân 何hà 非phi 本bổn 無vô 自tự 性tánh 。 今kim 有hữu 自tự 性tánh 。 本bổn 無vô 實thật 物vật 今kim 有hữu 實thật 物vật 。 若nhược 他tha 性tánh 生sanh 者giả 。 云vân 何hà 不bất 捨xả 。 自tự 性tánh 成thành 無vô 性tánh 相tướng 。 答đáp 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 非phi 自tự 性tánh 生sanh 。 亦diệc 非phi 他tha 性tánh 生sanh 。 然nhiên 於ư 自tự 性tánh 有hữu 如như 是thị 法pháp 。 生sanh 已dĩ 而nhi 滅diệt 。

問vấn 若nhược 法pháp 是thị 色sắc 性tánh 。 彼bỉ 法pháp 是thị 過quá 去khứ 性tánh 耶da 。 答đáp 應ưng 作tác 四tứ 句cú 。 有hữu 法pháp 是thị 色sắc 性tánh 非phi 過quá 去khứ 性tánh 。 謂vị 未vị 來lai 現hiện 在tại 色sắc 性tánh 。 有hữu 法pháp 是thị 過quá 去khứ 性tánh 非phi 色sắc 性tánh 。 謂vị 過quá 去khứ 四tứ 蘊uẩn 性tánh 。 有hữu 法pháp 是thị 色sắc 性tánh 亦diệc 過quá 去khứ 性tánh 。 謂vị 過quá 去khứ 色sắc 性tánh 。 有hữu 法pháp 非phi 色sắc 性tánh 亦diệc 非phi 過quá 去khứ 性tánh 。 謂vị 未vị 來lai 現hiện 在tại 。 四tứ 蘊uẩn 性tánh 及cập 無vô 為vi 性tánh 。 如như 以dĩ 色sắc 性tánh 對đối 過quá 去khứ 性tánh 有hữu 四tứ 句cú 。 以dĩ 色sắc 性tánh 對đối 未vị 來lai 現hiện 在tại 。 性tánh 亦diệc 各các 有hữu 四tứ 句cú 。 如như 色sắc 蘊uẩn 對đối 三tam 世thế 有hữu 三tam 四tứ 句cú 。 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 。 蘊uẩn 對đối 三tam 世thế 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 是thị 便tiện 有hữu 十thập 五ngũ 四tứ 句cú 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 色sắc 性tánh 。 彼bỉ 法pháp 是thị 方phương 處xứ 性tánh 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 是thị 方phương 處xứ 性tánh 彼bỉ 定định 是thị 色sắc 性tánh 。 有hữu 法pháp 是thị 色sắc 性tánh 非phi 方phương 處xứ 性tánh 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 色sắc 。 及cập 現hiện 在tại 極cực 微vi 無vô 表biểu 色sắc 性tánh 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 受thọ 性tánh 。 彼bỉ 法pháp 非phi 方phương 處xứ 性tánh 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 是thị 受thọ 性tánh 彼bỉ 定định 非phi 方phương 處xứ 性tánh 。 有hữu 法pháp 非phi 方phương 處xứ 性tánh 而nhi 非phi 是thị 受thọ 性tánh 。 謂vị 想tưởng 行hành 識thức 蘊uẩn 。 及cập 極cực 微vi 無vô 表biểu 色sắc 無vô 為vi 性tánh 。 如như 受thọ 蘊uẩn 想tưởng 乃nãi 至chí 識thức 蘊uẩn 。 應ưng 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。

問vấn 若nhược 法pháp 是thị 色sắc 。 彼bỉ 法pháp 有hữu 變biến 礙ngại 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 有hữu 變biến 礙ngại 彼bỉ 定định 是thị 色sắc 。 有hữu 法pháp 是thị 色sắc 而nhi 無vô 變biến 礙ngại 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 色sắc 。 及cập 現hiện 在tại 極cực 微vi 無vô 表biểu 色sắc 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 受thọ 。 彼bỉ 法pháp 能năng 領lãnh 納nạp 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 能năng 領lãnh 納nạp 彼bỉ 定định 是thị 受thọ 。 有hữu 法pháp 是thị 受thọ 非phi 能năng 領lãnh 納nạp 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 受thọ 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 想tưởng 。 彼bỉ 法pháp 能năng 取thủ 像tượng 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 能năng 取thủ 相tương/tướng 彼bỉ 定định 是thị 想tưởng 。 有hữu 法pháp 是thị 想tưởng 非phi 能năng 取thủ 相tương/tướng 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 想tưởng 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 行hành 。 彼bỉ 法pháp 能năng 造tạo 作tác 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 能năng 造tạo 作tác 彼bỉ 定định 是thị 行hành 。 有hữu 法pháp 是thị 行hành 非phi 能năng 造tạo 作tác 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 行hành 。 問vấn 若nhược 法pháp 是thị 識thức 彼bỉ 法pháp 能năng 了liễu 別biệt 耶da 。 答đáp 若nhược 法pháp 能năng 了liễu 別biệt 彼bỉ 定định 是thị 識thức 。 有hữu 法pháp 是thị 識thức 非phi 能năng 了liễu 別biệt 。 謂vị 過quá 去khứ 未vị 來lai 識thức 。 問vấn 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 有hữu 出xuất 無vô 入nhập 。 過quá 去khứ 諸chư 法pháp 。 有hữu 入nhập 無vô 出xuất 。 如như 何hà 未vị 來lai 不bất 施thi 設thiết 減giảm 。 如như 何hà 過quá 去khứ 不bất 施thi 設thiết 增tăng 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 為vi 已dĩ 計kế 數sổ 而nhi 言ngôn 未vị 來lai 不bất 施thi 設thiết 減giảm 。 復phục 言ngôn 過quá 去khứ 不bất 施thi 設thiết 增tăng 耶da 。 既ký 未vị 計kế 數sổ 如như 何hà 可khả 言ngôn 不bất 可khả 施thi 設thiết 。 未vị 來lai 有hữu 減giảm 過quá 去khứ 有hữu 增tăng 。 然nhiên 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 法pháp 無vô 邊biên 量lượng 故cố 。 不bất 可khả 施thi 設thiết 。 有hữu 增tăng 有hữu 減giảm 。 如như 大đại 海hải 水thủy 。 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 取thủ 百bách 千thiên 瓶bình 不bất 知tri 其kỳ 減giảm 。 投đầu 百bách 千thiên 瓶bình 不bất 知tri 其kỳ 增tăng 。 復phục 作tác 是thị 說thuyết 。 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 未vị 已dĩ 滅diệt 故cố 不bất 施thi 設thiết 減giảm 。 過quá 去khứ 諸chư 法pháp 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 滅diệt 故cố 不bất 施thi 設thiết 增tăng 。 復phục 作tác 是thị 說thuyết 。 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 已dĩ 壞hoại 故cố 不bất 施thi 設thiết 減giảm 。 過quá 去khứ 諸chư 法pháp 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 壞hoại 故cố 不bất 施thi 設thiết 增tăng 。 復phục 作tác 是thị 說thuyết 。 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 未vị 已dĩ 起khởi 已dĩ 離ly 故cố 不bất 施thi 設thiết 減giảm 。 過quá 去khứ 諸chư 法pháp 。 已dĩ 起khởi 已dĩ 離ly 故cố 不bất 施thi 設thiết 增tăng 。 如như 起khởi 對đối 滅diệt 壞hoại 離ly 。 以dĩ 生sanh 對đối 滅diệt 壞hoại 離ly 廣quảng 說thuyết 亦diệc 爾nhĩ 。 大đại 德đức 說thuyết 曰viết 。 若nhược 有hữu 礙ngại 物vật 流lưu 行hành 世thế 者giả 。 可khả 言ngôn 施thi 設thiết 有hữu 減giảm 有hữu 增tăng 。 然nhiên 有hữu 為vi 法pháp 緣duyên 合hợp 故cố 生sanh 。 生sanh 已dĩ 即tức 滅diệt 。 如như 何hà 施thi 設thiết 過quá 去khứ 有hữu 增tăng 未vị 來lai 有hữu 減giảm 。 脇hiếp 尊tôn 者giả 曰viết 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 法pháp 無vô 作tác 用dụng 。 如như 何hà 施thi 設thiết 有hữu 增tăng 有hữu 減giảm 。

問vấn 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 為vi 有hữu 積tích 聚tụ 。 如như 現hiện 在tại 世thế 牆tường 壁bích 等đẳng 物vật 。 為vi 無vô 積tích 聚tụ 各các 離ly 散tán 耶da 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 二nhị 俱câu 有hữu 過quá 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 若nhược 有hữu 積tích 聚tụ 如như 現hiện 在tại 世thế 牆tường 壁bích 等đẳng 者giả 。 云vân 何hà 施thí 主chủ 造tạo 所sở 捨xả 物vật 。 功công 不bất 唐đường 捐quyên 。 云vân 何hà 去khứ 來lai 非phi 有hữu 方phương 所sở 。 云vân 何hà 壁bích 等đẳng 不bất 皆giai 是thị 常thường 。 云vân 何hà 去khứ 來lai 非phi 可khả 現hiện 見kiến 。 若nhược 無vô 積tích 聚tụ 各các 離ly 散tán 者giả 。 云vân 何hà 可khả 說thuyết 有hữu 過quá 去khứ 事sự 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 過quá 去khứ 有hữu 王vương 。 名danh 大Đại 善Thiện 見Kiến 。 都đô 香hương 茅mao 城thành 居cư 善thiện 法Pháp 殿điện 。 如như 是thị 等đẳng 事sự 。 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 云vân 何hà 可khả 說thuyết 有hữu 未vị 來lai 事sự 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 未vị 來lai 有hữu 佛Phật 。 號hiệu 慈Từ 氏Thị 尊tôn 。

爾nhĩ 時thời 有hữu 王vương 。 名danh 曰viết 蠰Nhương 佉Khư 。 所sở 都đô 大đại 城thành 。 名danh 鷄kê 覩đổ 末mạt 。 如như 是thị 等đẳng 事sự 。 無vô 量lượng 無vô 邊biên 。 云vân 何hà 宿túc 住trụ 。 隨tùy 念niệm 智trí 觀quán 過quá 去khứ 事sự 。 死tử 生sanh 智trí 觀quán 未vị 來lai 事sự 。 妙diệu 願nguyện 智trí 觀quán 過quá 去khứ 未vị 來lai 事sự 。 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 來lai 集tập 現hiện 在tại 時thời 。 如như 何hà 聚tụ 物vật 非phi 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 現hiện 在tại 諸chư 法pháp 。 散tán 往vãng 過quá 去khứ 時thời 。 如như 何hà 聚tụ 物vật 非phi 有hữu 已dĩ 還hoàn 無vô 。 有hữu 作tác 是thị 說thuyết 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 亦diệc 有hữu 積tích 聚tụ 。 如như 現hiện 在tại 世thế 牆tường 壁bích 等đẳng 物vật 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 。 善thiện 通thông 後hậu 所sở 設thiết 難nạn/nan 前tiền 所sở 設thiết 難nạn/nan 當đương 云vân 何hà 通thông 。 且thả 諸chư 施thí 主chủ 造tạo 所sở 捨xả 物vật 。 所sở 設thiết 功công 力lực 寧ninh 不bất 唐đường 捐quyên 。 答đáp 為vi 現hiện 見kiến 故cố 。 謂vị 未vị 造tạo 時thời 物vật 雖tuy 已dĩ 有hữu 而nhi 未vị 現hiện 見kiến 。 施thí 主chủ 造tạo 已dĩ 方phương 可khả 現hiện 見kiến 。 故cố 不bất 唐đường 捐quyên 。 云vân 何hà 去khứ 來lai 非phi 有hữu 方phương 所sở 。 答đáp 許hứa 有hữu 方phương 所sở 復phục 有hữu 何hà 過quá 。 云vân 何hà 壁bích 等đẳng 不bất 皆giai 是thị 常thường 。 答đáp 剎sát 那na 無vô 常thường 與dữ 彼bỉ 合hợp 故cố 。 云vân 何hà 去khứ 來lai 非phi 可khả 現hiện 見kiến 。 答đáp 彼bỉ 非phi 現hiện 在tại 五ngũ 識thức 境cảnh 故cố 非phi 可khả 現hiện 見kiến 。 要yếu 與dữ 現hiện 在tại 五ngũ 識thức 為vi 境cảnh 方phương 可khả 現hiện 見kiến 評bình 曰viết 。 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 非phi 有hữu 積tích 聚tụ 如như 現hiện 在tại 物vật 但đãn 各các 離ly 散tán 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 善thiện 通thông 前tiền 所sở 設thiết 難nạn/nan 。 後hậu 所sở 設thiết 難nạn/nan 當đương 云vân 何hà 通thông 。 且thả 云vân 何hà 說thuyết 有hữu 過quá 去khứ 事sự 。 答đáp 如như 曾tằng 現hiện 在tại 說thuyết 亦diệc 無vô 失thất 。 云vân 何hà 可khả 說thuyết 有hữu 未vị 來lai 事sự 。 答đáp 如như 當đương 現hiện 在tại 說thuyết 亦diệc 無vô 失thất 。 云vân 何hà 宿túc 住trụ 。 隨tùy 念niệm 智trí 等đẳng 觀quán 察sát 過quá 去khứ 未vị 來lai 事sự 耶da 。 答đáp 如như 曾tằng 所sở 更cánh 如như 當đương 所sở 受thọ 。 而nhi 觀quán 過quá 去khứ 未vị 來lai 世thế 事sự 。 此thử 有hữu 何hà 過quá 而nhi 不bất 能năng 通thông 。 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 如như 呼hô 諸chư 字tự 次thứ 第đệ 相tương 續tục 。 引dẫn 生sanh 名danh 句cú 顯hiển 所sở 說thuyết 義nghĩa 。 雖tuy 彼bỉ 諸chư 字tự 不bất 可khả 積tích 集tập 。 而nhi 能năng 引dẫn 生sanh 名danh 句cú 顯hiển 義nghĩa 。 如như 是thị 過quá 去khứ 未vị 來lai 。 世thế 法pháp 雖tuy 無vô 積tích 聚tụ 。 而nhi 能năng 生sanh 智trí 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 知tri 所sở 知tri 境cảnh 。 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 以dĩ 現hiện 在tại 事sự 類loại 觀quán 去khứ 來lai 。 猶do 如như 農nông 夫phu 以dĩ 現hiện 稼giá 穡# 類loại 知tri 前tiền 後hậu 。 未vị 來lai 諸chư 法pháp 。 來lai 集tập 現hiện 在tại 時thời 。 如như 何hà 聚tụ 物vật 非phi 。 本bổn 無vô 今kim 有hữu 。 現hiện 在tại 諸chư 法pháp 。 散tán 往vãng 過quá 去khứ 時thời 。 如như 何hà 聚tụ 物vật 非phi 有hữu 已dĩ 還hoàn 無vô 。 答đáp 三tam 世thế 諸chư 法pháp 因nhân 性tánh 果quả 性tánh 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 次thứ 第đệ 安an 立lập 。 體thể 實thật 恆hằng 有hữu 。 無vô 增tăng 無vô 減giảm 。 但đãn 依y 作tác 用dụng 說thuyết 有hữu 說thuyết 無vô 。 諸chư 積tích 聚tụ 事sự 。 依y 實thật 有hữu 物vật 。 假giả 施thi 設thiết 有hữu 。

時thời 有hữu 時thời 無vô 。 如như 是thị 此thử 宗tông 許hứa 有hữu 無vô 義nghĩa 有hữu 何hà 過quá 難nạn/nan 。 而nhi 不bất 能năng 通thông 分phần/phân 位vị 。 有hữu 無vô 是thị 所sở 許hứa 故cố 。

說Thuyết 一Nhất 切Thiết 有Hữu 部Bộ 發Phát 智Trí 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 七thất 十thập 六lục