阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận
Quyển 6
五Ngũ 百Bách 大Đại 阿A 羅La 漢Hán 等Đẳng 造Tạo 唐Đường 玄Huyền 奘Tráng 譯Dịch

阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 六lục

五ngũ 百bách 大đại 阿A 羅La 漢Hán 等đẳng 造tạo

三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 玄huyền 奘tráng 奉phụng 。 詔chiếu 譯dịch 雜tạp 蘊uẩn 第đệ 一nhất 中trung 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 納nạp 息tức 第đệ 一nhất 之chi 五ngũ 。

云vân 何hà 頂đảnh 。 答đáp 於ư 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 。 生sanh 小tiểu 量lượng 信tín 。 問vấn 何hà 故cố 名danh 頂đảnh 。 答đáp 如như 山sơn 頂đảnh 故cố 。 謂vị 如như 山sơn 頂đảnh 人nhân 不bất 久cửu 住trụ 。 若nhược 無vô 諸chư 難nạn 便tiện 過quá 此thử 山sơn 。 更cánh 至chí 餘dư 山sơn 。 若nhược 有hữu 諸chư 難nạn 即tức 還hoàn 退thoái 下hạ 。 如như 是thị 行hành 者giả 。 至chí 頂đảnh 位vị 中trung 必tất 不bất 久cửu 住trụ 。 若nhược 無vô 諸chư 難nạn 便tiện 進tiến 至chí 忍nhẫn 。 若nhược 有hữu 諸chư 難nạn 還hoàn 退thoái 住trụ 煖noãn 。 有hữu 說thuyết 此thử 應ưng 名danh 為vi 下hạ 。 頂đảnh 以dĩ 在tại 最tối 下hạ 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 煖Noãn 法Pháp 上thượng 故cố 。 有hữu 說thuyết 此thử 頂đảnh 應ưng 名danh 為vi 中trung 。 以dĩ 在tại 下hạ 煖noãn 上thượng 忍nhẫn 中trung 故cố 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 總tổng 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 欲dục 界giới 繫hệ 。 二nhị 色sắc 界giới 繫hệ 。 欲dục 界giới 繫hệ 中trung 。 下hạ 者giả 名danh 煖noãn 。 上thượng 者giả 名danh 頂đảnh 。 色sắc 界giới 繫hệ 中trung 。 下hạ 者giả 名danh 忍nhẫn 。 上thượng 者giả 名danh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 此thử 於ư 欲dục 界giới 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 中trung 勝thắng 故cố 名danh 頂đảnh 。 彼bỉ 不bất 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 此thử 四tứ 皆giai 是thị 。 定định 地địa 修tu 地địa 。 行hành 聖thánh 行hành 相tương/tướng 。 色sắc 界giới 法pháp 故cố 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 總tổng 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 可khả 退thoái 二nhị 不bất 可khả 退thoái 。 可khả 退thoái 中trung 下hạ 者giả 名danh 煖noãn 。 上thượng 者giả 名danh 頂đảnh 不bất 可khả 退thoái 中trung 。 下hạ 者giả 名danh 忍nhẫn 。 上thượng 者giả 名danh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 此thử 於ư 可khả 退thoái 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 中trung 勝thắng 故cố 名danh 頂đảnh 。 問vấn 何hà 故cố 此thử 信tín 名danh 小tiểu 量lượng 耶da 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 欲dục 界giới 名danh 小tiểu 。 以dĩ 下hạ 劣liệt 故cố 。 此thử 在tại 欲dục 界giới 故cố 名danh 小tiểu 量lượng 。 有hữu 說thuyết 此thử 信tín 應ưng 名danh 異dị 量lượng 。 量lượng 謂vị 決quyết 定định 信tín 順thuận 印ấn 可khả 。 故cố 名danh 為vi 量lượng 。 煖noãn 是thị 第đệ 一nhất 頂đảnh 是thị 第đệ 二nhị 。 此thử 異dị 於ư 前tiền 。 故cố 名danh 異dị 量lượng 。 有hữu 說thuyết 此thử 信tín 應ưng 名danh 少thiểu 量lượng 以dĩ 頂đảnh 位vị 中trung 。 不bất 久cửu 住trụ 故cố 。 如như 露lộ 懸huyền 枝chi 。 不bất 久cửu 停đình 住trụ 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 此thử 頂đảnh 但đãn 應ưng 名danh 小tiểu 量lượng 信tín 。 在tại 可khả 退thoái 位vị 樂nhạo/nhạc/lạc 觀quán 寶bảo 故cố 。 此thử 中trung 於ư 佛Phật 僧Tăng 生sanh 小tiểu 量lượng 信tín 者giả 。 說thuyết 緣duyên 道Đạo 諦Đế 信tín 。 於ư 法pháp 生sanh 小tiểu 量lượng 信tín 者giả 。 說thuyết 緣duyên 滅Diệt 諦Đế 信tín 。 問vấn 此thử 頂đảnh 善thiện 根căn 具cụ 以dĩ 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 。 緣duyên 四tứ 聖Thánh 諦Đế 。 何hà 故cố 此thử 中trung 。 但đãn 說thuyết 緣duyên 滅diệt 道Đạo 諦Đế 非phi 苦khổ 集tập 耶da 。 答đáp 依y 勝thắng 說thuyết 故cố 。 謂vị 四Tứ 諦Đế 中trung 滅diệt 道đạo 是thị 勝thắng 。 出xuất 生sanh 死tử 故cố 。

復phục 次thứ 滅diệt 道đạo 二nhị 諦đế 清thanh 淨tịnh 無vô 垢cấu 。 離ly 過quá 微vi 妙diệu 。 是thị 可khả 信tín 事sự 。 是thị 生sanh 信tín 處xứ 。 是thị 所sở 歸quy 依y 。 是thị 故cố 偏thiên 說thuyết 。

復phục 次thứ 滅diệt 道đạo 二nhị 諦đế 。 非phi 唯duy 可khả 信tín 亦diệc 是thị 可khả 求cầu 。 難nan 可khả 證chứng 得đắc 極cực 可khả 欣hân 故cố 。 苦khổ 集tập 不bất 爾nhĩ 。 是thị 故cố 不bất 說thuyết 。

復phục 次thứ 為vi 受thọ 化hóa 者giả 。 生sanh 信tín 樂nhạo 故cố 。 若nhược 佛Phật 為vi 彼bỉ 說thuyết 苦khổ 集Tập 諦Đế 。 便tiện 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 無vô 始thỉ 來lai 。 為vi 此thử 鄙bỉ 劣liệt 。 煩phiền 惱não 惡ác 行hành 。 及cập 所sở 得đắc 果quả 。 擾nhiễu 亂loạn 逼bức 迫bách 。 寧ninh 可khả 信tín 樂nhạo 。 若nhược 說thuyết 滅diệt 道đạo 。 便tiện 深thâm 信tín 樂nhạo 。 不bất 欲dục 捨xả 離ly 。 故cố 於ư 此thử 中trung 。 偏thiên 說thuyết 滅diệt 道đạo 。 有hữu 說thuyết 於ư 佛Phật 僧Tăng 。 生sanh 小tiểu 量lượng 信tín 者giả 。 說thuyết 緣duyên 道Đạo 諦Đế 信tín 。 於ư 法pháp 生sanh 小tiểu 量lượng 信tín 者giả 。 說thuyết 緣duyên 三tam 諦đế 信tín 。 以dĩ 頂đảnh 具cụ 緣duyên 四tứ 聖Thánh 諦Đế 故cố 。 問vấn 緣duyên 滅diệt 道Đạo 諦Đế 可khả 爾nhĩ 。 是thị 可khả 信tín 事sự 。 是thị 生sanh 信tín 處xứ 。 是thị 所sở 歸quy 依y 。 應ưng 信tín 樂nhạo 故cố 。 緣duyên 苦khổ 集Tập 諦Đế 云vân 何hà 可khả 爾nhĩ 。 煩phiền 惱não 惡ác 行hành 及cập 所sở 得đắc 果quả 。 猶do 如như 糞phẩn 穢uế 深thâm 可khả 厭yếm 患hoạn 。 不bất 應ưng 於ư 中trung 。 生sanh 信tín 樂nhạo 故cố 。 答đáp 信tín 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 者giả 信tín 可khả 。 二nhị 者giả 信tín 樂nhạo 。 於ư 滅diệt 道Đạo 諦Đế 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 於ư 苦khổ 集Tập 諦Đế 雖tuy 無vô 信tín 樂nhạo 。 而nhi 有hữu 信tín 可khả 。 故cố 緣duyên 苦khổ 集tập 亦diệc 生sanh 於ư 信tín 。 如như 人nhân 掘quật 地địa 求cầu 水thủy 寶bảo 等đẳng 。 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 一nhất 者giả 信tín 可khả 。 謂vị 信tín 地địa 中trung 有hữu 水thủy 寶bảo 等đẳng 故cố 。 二nhị 者giả 信tín 樂nhạo 。 謂vị 信tín 水thủy 等đẳng 是thị 可khả 欣hân 樂nhạo 故cố 。 脇hiếp 尊tôn 者giả 言ngôn 。 為vi 厭yếm 患hoạn 苦khổ 集tập 故cố 。 稱xưng 讚tán 滅diệt 道đạo 。 謂vị 此thử 滅diệt 道đạo 寂tịch 靜tĩnh 美mỹ 妙diệu 。 止chỉ 息tức 對đối 治trị 下hạ 劣liệt 鄙bỉ 穢uế 苦khổ 集tập 法pháp 故cố 。 如như 人nhân 風phong 雨vũ 所sở 逼bức 惱não 故cố 。 稱xưng 讚tán 舍xá 宅trạch 。 故cố 於ư 四Tứ 諦Đế 皆giai 可khả 生sanh 信tín 。 然nhiên 於ư 道Đạo 諦Đế 。 亦diệc 非phi 一nhất 切thiết 。 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 謂vị 隨tùy 信tín 行hành 者giả 。 於ư 隨tùy 法pháp 行hành 道Đạo 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 謂vị 信tín 可khả 彼bỉ 信tín 樂nhạo 彼bỉ 故cố 。 隨tùy 法Pháp 行hành 者giả 。 於ư 隨tùy 信tín 行hành 道Đạo 。 唯duy 有hữu 一nhất 信tín 。 謂vị 雖tuy 信tín 可khả 彼bỉ 。 而nhi 不bất 信tín 樂nhạo 彼bỉ 故cố 。 信tín 勝thắng 解giải 者giả 。 於ư 見kiến 至chí 道đạo 。 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 見kiến 至chí 者giả 於ư 信tín 勝thắng 解giải 道đạo 。 唯duy 有hữu 一nhất 信tín 。

時thời 解giải 脫thoát 者giả 。 於ư 不bất 時thời 解giải 脫thoát 道đạo 。 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 不bất 時thời 解giải 脫thoát 者giả 。 於ư 時thời 解giải 脫thoát 道đạo 。 唯duy 有hữu 一nhất 信tín 。 佛Phật 於ư 佛Phật 道Đạo 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 於ư 二nhị 乘thừa 道đạo 。 唯duy 有hữu 一nhất 信tín 。 獨Độc 覺Giác 於ư 二nhị 道đạo 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 於ư 聲Thanh 聞Văn 道đạo 唯duy 有hữu 一nhất 信tín 。 聲Thanh 聞Văn 於ư 三tam 道đạo 皆giai 具cụ 二nhị 信tín 。 此thử 中trung 尊tôn 者giả 。 欲dục 令linh 前tiền 義nghĩa 得đắc 成thành 立lập 故cố 。 復phục 引dẫn 契Khế 經Kinh 。 如như 世Thế 尊Tôn 為vi 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 摩ma 納nạp 婆bà 說thuyết 。

若nhược 於ư 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 。 生sanh 起khởi 微vi 小tiểu 信tín 。

儒nho 童đồng 應ưng 知tri 彼bỉ 。 名danh 已dĩ 得đắc 頂Đảnh 法Pháp 。

問vấn 此thử 頂đảnh 善thiện 根căn 。 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 。 觀quán 四tứ 聖Thánh 諦Đế 。 何hà 故cố 世Thế 尊Tôn 。 為vi 摩ma 納nạp 婆bà 。 說thuyết 信tín 三Tam 寶Bảo 。 答đáp 彼bỉ 於ư 三Tam 寶Bảo 。 愚ngu 惑hoặc 不bất 信tín 。 然nhiên 三Tam 寶Bảo 希hy 有hữu 。 難nan 可khả 值trị 遇ngộ 。 欲dục 令linh 信tín 解giải 。 故cố 為vi 說thuyết 之chi 。 有hữu 說thuyết 彼bỉ 摩ma 納nạp 婆bà 為vi 苦khổ 所sở 逼bức 。 欲dục 求cầu 出xuất 要yếu 。 來lai 詣nghệ 佛Phật 所sở 。 說thuyết 是thị 頌tụng 言ngôn 。

為vị 苦khổ 所sở 逼bức 諸chư 眾chúng 生sanh 。 不bất 知tri 出xuất 要yếu 來lai 詣nghệ 佛Phật 。

唯duy 願nguyện 為vi 說thuyết 除trừ 眾chúng 患hoạn 。 如như 熱nhiệt 所sở 逼bức 入nhập 涼lương 池trì 。

出xuất 苦khổ 之chi 要yếu 無vô 過quá 三Tam 寶Bảo 。 故cố 佛Phật 為vi 說thuyết 。 於ư 三Tam 寶Bảo 信tín 。 有hữu 說thuyết 欲dục 令linh 所sở 化hóa 於ư 佛Phật 法Pháp 中trung 。 深thâm 生sanh 信tín 重trọng/trùng 。 故cố 佛Phật 為vi 說thuyết 。 於ư 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 。 生sanh 微vi 小tiểu 信tín 。 若nhược 佛Phật 為vi 說thuyết 四Tứ 聖Thánh 諦Đế 者giả 。 所sở 化hóa 有hữu 情tình 。 便tiện 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 等đẳng 何hà 用dụng 信tín 重trọng/trùng 如như 是thị 煩phiền 惱não 。 惡ác 行hành 顛điên 倒đảo 見kiến 趣thú 及cập 所sở 得đắc 果quả 苦khổ 集Tập 諦Đế 為vi 。 若nhược 佛Phật 為vi 說thuyết 佛Phật 法Pháp 僧Tăng 寶bảo 。 彼bỉ 便tiện 踊dũng 躍dược 深thâm 生sanh 信tín 重trọng/trùng 。 有hữu 說thuyết 隨tùy 修tu 行hành 者giả 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 故cố 。 謂vị 修tu 行hành 者giả 於ư 煖noãn 位vị 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 蘊uẩn 。 於ư 頂đảnh 位vị 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 寶bảo 。 於ư 忍nhẫn 位vị 中trung 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 諦đế 。 故cố 於ư 頂đảnh 位vị 說thuyết 信tín 三Tam 寶Bảo 。

如như 世Thế 尊Tôn 告cáo 阿A 難Nan 陀Đà 言ngôn 。 吾ngô 今kim 為vì 汝nhữ 等đẳng 。 說thuyết 頂đảnh 及cập 頂đảnh 墮đọa 。 謂vị 聖thánh 弟đệ 子tử 。 於ư 五ngũ 取thủ 蘊uẩn 。 起khởi 作tác 有hữu 為vi 緣duyên 生sanh 法pháp 中trung 。 思tư 量lượng 觀quán 察sát 。 此thử 是thị 無vô 常thường 苦khổ 空không 無vô 我ngã 。 彼bỉ 即tức 於ư 如như 是thị 。 思tư 量lượng 觀quán 察sát 時thời 。 有hữu 忍nhẫn 有hữu 見kiến 。 有hữu 欲dục 樂lạc 有hữu 行hành 解giải 。 有hữu 見kiến 審thẩm 慮lự 忍nhẫn 。 如như 是thị 名danh 為vi 頂đảnh 。 問vấn 何hà 故cố 世Thế 尊Tôn 。 為vi 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 。 說thuyết 信tín 為vi 頂đảnh 。 為vì 諸chư 新tân 學học 苾Bật 芻Sô 。 說thuyết 慧tuệ 為vi 頂đảnh 耶da 。 答đáp 佛Phật 善thiện 知tri 法pháp 相tướng 。 及cập 善thiện 知tri 根căn 器khí 。 應ưng 為vi 說thuyết 者giả 。 即tức 為vi 說thuyết 之chi 。 餘dư 無vô 此thử 能năng 故cố 不bất 應ưng 問vấn 。

復phục 次thứ 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 。 住trụ 初sơ 業nghiệp 地địa 未vị 串xuyến 習tập 所sở 作tác 。 未vị 得đắc 奢Xa 摩Ma 他Tha 。 未vị 入nhập 聖thánh 教giáo 。 未vị 修tu 漸tiệm 次thứ 。 諸chư 有hữu 所sở 作tác 。 皆giai 藉tạ 他tha 緣duyên 。 聞văn 他tha 天thiên 神thần 。 讚tán 佛Phật 功công 德đức 。 於ư 佛Phật 生sanh 信tín 來lai 詣nghệ 佛Phật 所sở 。 爾nhĩ 時thời 世Thế 尊Tôn 。 依y 頂đảnh 等đẳng 流lưu 說thuyết 信tín 為vi 頂đảnh 。 新tân 學học 苾Bật 芻Sô 與dữ 彼bỉ 相tương 違vi 。 是thị 故cố 為vi 說thuyết 。 頂đảnh 之chi 自tự 性tánh 。

復phục 次thứ 佛Phật 隨tùy 所sở 闕khuyết 而nhi 為vi 說thuyết 故cố 。 謂vị 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 。 有hữu 慧tuệ 闕khuyết 信tín 故cố 為vi 彼bỉ 說thuyết 信tín 為vi 頂đảnh 。 新tân 學học 苾Bật 芻Sô 有hữu 信tín 闕khuyết 慧tuệ 故cố 。 為vi 彼bỉ 說thuyết 慧tuệ 為vi 頂đảnh 復phục 次thứ 為vi 止chỉ 諂siểm 曲khúc 及cập 愚ngu 癡si 故cố 。 謂vị 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 是thị 婆Bà 羅La 門Môn 種chủng 。 雖tuy 有hữu 智trí 慧tuệ 而nhi 闕khuyết 淨tịnh 信tín 。 無vô 信tín 之chi 慧tuệ 增tăng 長trưởng 諂siểm 曲khúc 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 諂siểm 曲khúc 故cố 說thuyết 信tín 為vi 頂đảnh 。 新tân 學học 苾Bật 芻Sô 是thị 釋Thích 迦Ca 種chủng 。 雖tuy 有hữu 淨tịnh 信tín 而nhi 闕khuyết 智trí 慧tuệ 。 無vô 慧tuệ 之chi 信tín 。 增tăng 長trưởng 愚ngu 癡si 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 愚ngu 癡si 故cố 說thuyết 慧tuệ 為vi 頂đảnh 。

復phục 次thứ 世Thế 尊Tôn 。 所sở 化hóa 有hữu 利lợi 根căn 者giả 。 有hữu 鈍độn 根căn 者giả 。 為vi 利lợi 根căn 者giả 說thuyết 信tín 為vi 頂đảnh 。 為vi 鈍độn 根căn 者giả 說thuyết 慧tuệ 為vi 頂đảnh 。 如như 利lợi 根căn 鈍độn 根căn 。 因nhân 力lực 緣duyên 力lực 。 內nội 分phần/phân 力lực 外ngoại 分phần/phân 力lực 。 內nội 如như 理lý 作tác 意ý 力lực 。 外ngoại 從tùng 他tha 聞văn 法Pháp 力lực 。 無vô 癡si 增tăng 相tương 續tục 力lực 。 無vô 貪tham 增tăng 相tương 續tục 力lực 。 應ưng 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。

云vân 何hà 頂đảnh 墮đọa 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 何hà 故cố 此thử 中trung 。 但đãn 說thuyết 頂đảnh 墮đọa 。 不bất 說thuyết 煖noãn 耶da 答đáp 應ưng 說thuyết 而nhi 不bất 說thuyết 者giả 。 當đương 知tri 此thử 義nghĩa 有hữu 餘dư 。

復phục 次thứ 說thuyết 勝thắng 有hữu 墮đọa 。 已dĩ 顯hiển 劣liệt 故cố 。 謂vị 頂đảnh 善thiện 根căn 是thị 勝thắng 尚thượng 退thoái 。 況huống 煖noãn 善thiện 根căn 劣liệt 而nhi 無vô 退thoái 。 有hữu 說thuyết 不bất 應ưng 詰cật 問vấn 。 尊tôn 者giả 不bất 說thuyết 煖noãn 退thoái 因nhân 緣duyên 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 契Khế 經Kinh 說thuyết 故cố 。 謂vị 契Khế 經Kinh 中trung 。 但đãn 說thuyết 頂đảnh 墮đọa 。 不bất 說thuyết 煖noãn 墮đọa 。 尊tôn 者giả 依y 經kinh 。 而nhi 造tạo 此thử 論luận 故cố 不bất 應ưng 責trách 。 有hữu 說thuyết 從tùng 頂đảnh 退thoái 時thời 。 生sanh 大đại 憂ưu 惱não 。 退thoái 煖noãn 不bất 爾nhĩ 。 故cố 不bất 說thuyết 之chi 。 謂vị 如như 有hữu 人nhân 見kiến 寶bảo 伏phục 藏tạng 。 滿mãn 中trung 珍trân 寶bảo 。 見kiến 已dĩ 歡hoan 喜hỷ 。 作tác 是thị 思tư 惟duy 。 我ngã 今kim 永vĩnh 絕tuyệt 貧bần 窮cùng 根căn 本bổn 。 適thích 欲dục 取thủ 時thời 忽hốt 然nhiên 還hoàn 滅diệt 。 彼bỉ 人nhân 爾nhĩ 時thời 。 生sanh 大đại 憂ưu 惱não 。 如như 是thị 行hành 者giả 。 住trụ 頂đảnh 位vị 中trung 自tự 念niệm 不bất 久cửu 。 入nhập 於ư 忍nhẫn 位vị 永vĩnh 捨xả 惡ác 趣thú 。 生sanh 大đại 歡hoan 喜hỷ 。 後hậu 退thoái 此thử 頂đảnh 。 還hoàn 住trụ 煖noãn 時thời 。 生sanh 大đại 憂ưu 惱não 。 失thất 勝thắng 利lợi 故cố 。 設thiết 從tùng 煖noãn 位vị 進tiến 得đắc 頂đảnh 時thời 。 彼bỉ 猶do 未vị 能năng 永vĩnh 捨xả 惡ác 趣thú 。 故cố 從tùng 彼bỉ 退thoái 不bất 大đại 憂ưu 惱não 。 有hữu 說thuyết 住trụ 頂đảnh 位vị 時thời 多đa 諸chư 留lưu 難nạn 住trụ 煖noãn 不bất 爾nhĩ 。 是thị 故cố 偏thiên 說thuyết 。 故cố 如như 是thị 說thuyết 。 於ư 三tam 時thời 中trung 。 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 極cực 與dữ 行hành 者giả 。 而nhi 作tác 留lưu 難nạn 。 一nhất 從tùng 頂đảnh 入nhập 忍nhẫn 時thời 能năng 感cảm 惡ác 趣thú 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 極cực 為vi 留lưu 難nạn 。 義nghĩa 言ngôn 行hạnh 者giả 若nhược 入nhập 忍nhẫn 位vị 定định 不bất 復phục 受thọ 。 諸chư 惡ác 趣thú 生sanh 。 我ngã 於ư 誰thùy 身thân 受thọ 異dị 熟thục 果quả 。 二nhị 聖thánh 者giả 離ly 欲dục 染nhiễm 時thời 。 能năng 感cảm 欲dục 界giới 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 極cực 為vi 留lưu 難nạn 。 義nghĩa 言ngôn 行hạnh 者giả 。 若nhược 離ly 欲dục 染nhiễm 於ư 欲dục 界giới 生sanh 。 定định 不bất 復phục 受thọ 我ngã 於ư 誰thùy 身thân 受thọ 異dị 熟thục 果quả 。 三tam 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 果Quả 時thời 。 能năng 感cảm 後hậu 有hữu 諸chư 業nghiệp 煩phiền 惱não 。 極cực 為vi 留lưu 難nạn 。 義nghĩa 言ngôn 行hạnh 者giả 若nhược 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 果Quả 。 定định 不bất 復phục 受thọ 。 一nhất 切thiết 生sanh 死tử 。 我ngã 於ư 誰thùy 身thân 受thọ 異dị 熟thục 果quả 。 有hữu 說thuyết 頂đảnh 不bất 久cửu 住trụ 是thị 進tiến 退thoái 際tế 故cố 。 煖noãn 位vị 不bất 爾nhĩ 故cố 不bất 說thuyết 煖noãn 墮đọa 。 有hữu 說thuyết 住trụ 頂đảnh 位vị 時thời 將tương 獲hoạch 大đại 利lợi 。 猶do 如như 聖thánh 者giả 得đắc 不bất 墮đọa 法pháp 得đắc 忍nhẫn 。 異dị 生sanh 亦diệc 復phục 如như 是thị 。 如như 室thất 路lộ 拏noa 二nhị 十thập 俱câu 胝chi 九cửu 十thập 一nhất 劫kiếp 。 不bất 墮đọa 惡ác 趣thú 。 從tùng 頂đảnh 退thoái 時thời 失thất 此thử 大đại 利lợi 。 故cố 說thuyết 頂đảnh 墮đọa 。 退thoái 煖noãn 不bất 爾nhĩ 。 故cố 不bất 說thuyết 之chi 。

云vân 何hà 頂đảnh 墮đọa 。 答đáp 如như 有hữu 一nhất 類loại 。 親thân 近cận 善thiện 士sĩ 。 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 如như 理lý 作tác 意ý 。 信tín 佛Phật 菩Bồ 提Đề 法Pháp 。 是thị 善thiện 說thuyết 增tăng 修tu 妙diệu 行hạnh 。 色sắc 無vô 常thường 。 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 無vô 常thường 。 善thiện 施thi 設thiết 苦Khổ 諦Đế 。 善thiện 施thi 設thiết 集tập 滅diệt 道Đạo 諦Đế 。 彼bỉ 於ư 異dị 時thời 。 不bất 親thân 近cận 善thiện 士sĩ 。 不bất 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 。 不bất 如như 理lý 作tác 意ý 。 於ư 已dĩ 得đắc 世thế 俗tục 信tín 。 退thoái 沒một 破phá 壞hoại 移di 轉chuyển 亡vong 失thất 。 故cố 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 問vấn 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。 答đáp 前tiền 雖tuy 說thuyết 頂đảnh 自tự 性tánh 。 而nhi 未vị 說thuyết 頂đảnh 云vân 何hà 得đắc 云vân 何hà 捨xả 。 今kim 欲dục 說thuyết 之chi 故cố 作tác 此thử 論luận 。 親thân 近cận 善thiện 士sĩ 者giả 。 謂vị 親thân 近cận 善thiện 友hữu 。 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 者giả 。 謂vị 屬thuộc 耳nhĩ 聽thính 聞văn 。 如như 理lý 所sở 引dẫn 。 訶ha 毀hủy 流lưu 轉chuyển 。 讚tán 歎thán 還hoàn 滅diệt 。 順thuận 瑜du 伽già 法pháp 。 如như 理lý 作tác 意ý 者giả 。 謂vị 自tự 內nội 正chánh 解giải 信tín 佛Phật 菩Bồ 提Đề 法Pháp 。 是thị 善thiện 說thuyết 增tăng 。 修tu 妙diệu 行hạnh 者giả 。 顯hiển 信tín 三Tam 寶Bảo 。 色sắc 無vô 常thường 受thọ 想tưởng 行hành 識thức 無vô 常thường 者giả 。 顯hiển 信tín 五ngũ 蘊uẩn 。 善thiện 施thi 設thiết 苦Khổ 諦Đế 。 善thiện 施thi 設thiết 集tập 滅diệt 道Đạo 諦Đế 者giả 。 顯hiển 信tín 四Tứ 諦Đế 。 此thử 中trung 信tín 佛Phật 菩Bồ 提Đề 。 乃nãi 至chí 信tín 善thiện 施thi 設thiết 道Đạo 諦Đế 。 皆giai 共cộng 顯hiển 示thị 。 法Pháp 隨tùy 法Pháp 行hành 。 此thử 及cập 前tiền 三tam 。 即tức 是thị 顯hiển 示thị 四tứ 預dự 流lưu 支chi 。 是thị 名danh 得đắc 頂đảnh 。 問vấn 佛Phật 為vi 何hà 等đẳng 。 所sở 化hóa 有hữu 情tình 。 於ư 頂đảnh 位vị 中trung 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 。 復phục 為vi 何hà 等đẳng 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 又hựu 為vi 何hà 等đẳng 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 。 答đáp 為vi 愚ngu 寶bảo 者giả 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 。 為vi 愚ngu 蘊uẩn 者giả 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 為vi 愚ngu 諦đế 者giả 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 。

復phục 次thứ 為vi 初sơ 業nghiệp 者giả 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 為vi 已dĩ 串xuyến 習tập 者giả 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 為vi 已dĩ 超siêu 作tác 意ý 者giả 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 復phục 次thứ 為vi 鈍độn 根căn 者giả 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 。 為vi 中trung 根căn 者giả 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 為vi 利lợi 根căn 者giả 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 。

復phục 次thứ 為vi 疑nghi 行hành 者giả 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 。 為vi 我ngã 慢mạn 行hành 者giả 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 為vị 諸chư 邪tà 見kiến 。 損tổn 覺giác 慧tuệ 者giả 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 。 有hữu 作tác 是thị 說thuyết 。 為vi 樂nhạo/nhạc/lạc 廣quảng 者giả 顯hiển 示thị 三Tam 寶Bảo 。 為vi 樂nhạo/nhạc/lạc 略lược 者giả 顯hiển 示thị 四Tứ 諦Đế 。 為vi 樂nhạo/nhạc/lạc 廣quảng 略lược 者giả 顯hiển 示thị 五ngũ 蘊uẩn 。 是thị 名danh 三tam 種chủng 。 所sở 為vi 差sai 別biệt 。 已dĩ 說thuyết 得đắc 頂đảnh 。 云vân 何hà 捨xả 頂đảnh 。 彼bỉ 於ư 異dị 時thời 者giả 。 謂vị 彼bỉ 散tán 亂loạn 時thời 。 不bất 親thân 近cận 善thiện 士sĩ 者giả 。 謂vị 親thân 近cận 惡ác 友hữu 。 不bất 聽thính 聞văn 正Chánh 法Pháp 者giả 。 謂vị 作tác 意ý 聽thính 聞văn 非phi 理lý 所sở 引dẫn 。 讚tán 歎thán 流lưu 轉chuyển 訶ha 毀hủy 還hoàn 滅diệt 。 違vi 瑜du 伽già 法pháp 。 不bất 如như 理lý 作tác 意ý 者giả 。 謂vị 自tự 內nội 邪tà 解giải 。 於ư 已dĩ 得đắc 世thế 俗tục 信tín 。 退thoái 沒một 破phá 壞hoại 。 移di 轉chuyển 亡vong 失thất 者giả 。 謂vị 於ư 已dĩ 得đắc 即tức 頂đảnh 位vị 中trung 。 頂đảnh 等đẳng 流lưu 世thế 俗tục 信tín 。 退thoái 沒một 破phá 壞hoại 。 移di 轉chuyển 亡vong 失thất 。

此thử 中trung 尊tôn 者giả 。 欲dục 令linh 頂đảnh 墮đọa 義nghĩa 得đắc 成thành 立lập 故cố 。 復phục 引dẫn 契Khế 經Kinh 為vi 證chứng 。 如như 佛Phật 即tức 為vi 波ba 羅la 衍diễn 拏noa 摩ma 納nạp 婆bà 說thuyết 。

若nhược 人nhân 於ư 如như 是thị 。 三tam 法pháp 而nhi 退thoái 失thất 。

我ngã 說thuyết 彼bỉ 等đẳng 類loại 。 應ưng 知tri 名danh 頂đảnh 墮đọa 。

問vấn 何hà 等đẳng 名danh 為vi 。 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 。 答đáp 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 是thị 不bất 成thành 就tựu 。 無vô 覆phú 無vô 記ký 心tâm 不bất 相tương 應ứng 。 行hành 蘊uẩn 所sở 攝nhiếp 。 有hữu 說thuyết 信tín 時thời 名danh 得đắc 頂đảnh 。 不bất 信tín 時thời 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 如như 是thị 則tắc 說thuyết 。 不bất 信tín 為vi 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 。 有hữu 說thuyết 諸chư 煩phiền 惱não 纏triền 。 能năng 令linh 頂đảnh 墮đọa 。 如như 是thị 則tắc 說thuyết 。 諸chư 染nhiễm 污ô 法pháp 。 為vi 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 。 有hữu 說thuyết 若nhược 法pháp 隨tùy 順thuận 退thoái 彼bỉ 法pháp 。 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 如như 是thị 則tắc 說thuyết 一nhất 切thiết 法pháp 。 為vi 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 。 以dĩ 退thoái 頂đảnh 時thời 一nhất 切thiết 法pháp 皆giai 是thị 退thoái 頂đảnh 。 增tăng 上thượng 緣duyên 故cố 。 譬thí 喻dụ 者giả 言ngôn 。 此thử 但đãn 假giả 說thuyết 無vô 實thật 自tự 性tánh 。 謂vị 相tương 續tục 中trung 。 先tiên 成thành 就tựu 頂đảnh 。 今kim 時thời 退thoái 失thất 。 說thuyết 為vi 頂đảnh 墮đọa 。 如như 何hà 求cầu 覓mịch 頂đảnh 墮đọa 自tự 性tánh 。 如như 人nhân 有hữu 財tài 名danh 為vi 富phú 者giả 。 若nhược 賊tặc 劫kiếp 去khứ 即tức 名danh 貧bần 人nhân 。 他tha 問vấn 汝nhữ 貧bần 。 以dĩ 何hà 為vi 性tánh 。 彼bỉ 答đáp 我ngã 昔tích 多đa 有hữu 珍trân 財tài 。 今kim 被bị 劫kiếp 去khứ 唯duy 名danh 貧bần 者giả 。 當đương 有hữu 何hà 性tánh 。 又hựu 如như 有hữu 人nhân 。 先tiên 著trước 衣y 服phục 。 後hậu 賊tặc 奪đoạt 去khứ 即tức 便tiện 露lộ 形hình 。 他tha 問vấn 汝nhữ 今kim 露lộ 形hình 。 以dĩ 何hà 為vi 性tánh 。 彼bỉ 答đáp 我ngã 先tiên 有hữu 衣y 。 今kim 賊tặc 奪đoạt 去khứ 。 唯duy 露lộ 形hình 住trụ 。 當đương 有hữu 何hà 性tánh 。 又hựu 如như 有hữu 人nhân 。 衣y 服phục 破phá 壞hoại 。 他tha 問vấn 汝nhữ 衣y 破phá 壞hoại 。 以dĩ 何hà 為vi 性tánh 。 彼bỉ 答đáp 我ngã 衣y 本bổn 完hoàn 今kim 已dĩ 破phá 壞hoại 。 唯duy 名danh 衣y 破phá 。 當đương 有hữu 何hà 性tánh 。 如như 是thị 行hành 者giả 。 先tiên 成thành 就tựu 頂đảnh 今kim 時thời 退thoái 失thất 。 說thuyết 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 無vô 別biệt 自tự 性tánh 。 評bình 曰viết 初sơ 說thuyết 為vi 善thiện 。 此thử 即tức 攝nhiếp 在tại 。

復phục 有hữu 所sở 餘dư 如như 是thị 類loại 法pháp 。 不bất 相tương 應ứng 中trung 。 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 有hữu 多đa 種chủng 故cố 。

云vân 何hà 煖noãn 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 何hà 故cố 名danh 煖noãn 。 答đáp 智trí 於ư 境cảnh 轉chuyển 。 故cố 有hữu 勝thắng 智trí 。 煖noãn 生sanh 能năng 燒thiêu 諸chư 煩phiền 惱não 薪tân 。 故cố 名danh 為vi 煖noãn 。 猶do 如như 鑽toàn 火hỏa 。 上thượng 下hạ 相tương 依y 有hữu 火hỏa 。 煖noãn 生sanh 能năng 燒thiêu 薪tân 等đẳng 。 有hữu 說thuyết 諸chư 有hữu 相tương 依y 故cố 。 有hữu 墮đọa 有hữu 智trí 煖noãn 生sanh 。 能năng 令linh 諸chư 有hữu 。 皆giai 悉tất 萎nuy 悴tụy 。 故cố 名danh 為vi 煖noãn 。 猶do 如như 夏hạ 時thời 。 聚tụ 花hoa 為vi tễ 。 花hoa 生sanh 煖noãn 氣khí 還hoàn 自tự 萎nuy 悴tụy 。 又hựu 如như 夏hạ 時thời 積tích 聚tụ 糞phẩn 壤nhưỡng 。 中trung 生sanh 煖noãn 氣khí 還hoàn 自tự 腐hủ 爛lạn 。 有hữu 說thuyết 諸chư 蘊uẩn 相tương 依y 故cố 。 有hữu 墮đọa 蘊uẩn 智trí 煖noãn 生sanh 。 能năng 燒thiêu 蘊uẩn 林lâm 令linh 其kỳ 永vĩnh 滅diệt 。 故cố 名danh 為vi 煖noãn 。 如như 竹trúc ủy 等đẳng 相tương 摩ma 煖noãn 生sanh 。 能năng 燒thiêu 彼bỉ 林lâm 令linh 為vi 灰hôi 燼tẫn 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 依y 求cầu 解giải 脫thoát 有hữu 善thiện 根căn 生sanh 。 是thị 聖thánh 道Đạo 日nhật 前tiền 行hành 前tiền 相tương/tướng 。 故cố 名danh 為vi 煖noãn 。 如như 日nhật 將tương 出xuất 明minh 相tướng 先tiên 現hiện 。

復phục 次thứ 依y 求cầu 解giải 脫thoát 有hữu 善thiện 根căn 生sanh 。 是thị 聖thánh 道Đạo 火hỏa 前tiền 行hành 前tiền 相tương/tướng 。 故cố 名danh 為vi 煖noãn 。 如như 火hỏa 將tương 然nhiên 烟yên 為vi 前tiền 相tương/tướng 。

云vân 何hà 煖noãn 。 答đáp 若nhược 於ư 正Chánh 法Pháp 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 有hữu 少thiểu 信tín 愛ái 。 即tức 信tín 名danh 愛ái 故cố 名danh 信tín 愛ái 。 於ư 正Chánh 法Pháp 中trung 。 有hữu 信tín 愛ái 者giả 。 說thuyết 緣duyên 道Đạo 諦Đế 信tín 。 於ư 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 有hữu 信tín 愛ái 者giả 。 說thuyết 緣duyên 滅Diệt 諦Đế 信tín 。 問vấn 此thử 煖noãn 善thiện 根căn 。 具cụ 以dĩ 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 。 緣duyên 四tứ 聖Thánh 諦Đế 。 何hà 故cố 此thử 中trung 。 但đãn 說thuyết 緣duyên 滅diệt 道Đạo 諦Đế 非phi 苦khổ 集tập 耶da 。 答đáp 依y 勝thắng 說thuyết 故cố 。 謂vị 四Tứ 諦Đế 中trung 滅diệt 道đạo 是thị 勝thắng 。 出xuất 生sanh 死tử 故cố 。 餘dư 如như 頂đảnh 中trung 廣quảng 說thuyết 。 有hữu 說thuyết 於ư 正Chánh 法Pháp 中trung 。 有hữu 信tín 愛ái 者giả 。 說thuyết 緣duyên 三tam 諦đế 信tín 。 於ư 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 有hữu 信tín 愛ái 者giả 。 說thuyết 緣duyên 滅Diệt 諦Đế 信tín 。 以dĩ 煖noãn 具cụ 緣duyên 四tứ 聖Thánh 諦Đế 故cố 。 問vấn 緣duyên 滅diệt 道Đạo 諦Đế 可khả 爾nhĩ 。 是thị 可khả 信tín 事sự 。 是thị 生sanh 信tín 處xứ 。 是thị 所sở 歸quy 依y 。 應ưng 信tín 愛ái 故cố 。 緣duyên 苦khổ 集Tập 諦Đế 。 云vân 何hà 可khả 爾nhĩ 。 煩phiền 惱não 惡ác 行hành 及cập 所sở 得đắc 果quả 。 猶do 如như 糞phẩn 穢uế 深thâm 可khả 厭yếm 患hoạn 。 不bất 應ưng 於ư 中trung 生sanh 信tín 愛ái 故cố 。 答đáp 信tín 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 者giả 信tín 可khả 。 二nhị 者giả 信tín 愛ái 。 於ư 滅diệt 道Đạo 諦Đế 具cụ 二nhị 種chủng 信tín 。 於ư 苦khổ 集Tập 諦Đế 雖tuy 無vô 信tín 愛ái 而nhi 有hữu 信tín 可khả 。 故cố 緣duyên 苦khổ 集tập 亦diệc 生sanh 於ư 信tín 。 餘dư 廣quảng 說thuyết 如như 頂đảnh 。 問vấn 諸chư 於ư 正Chánh 法Pháp 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 有hữu 少thiểu 信tín 愛ái 者giả 。 彼bỉ 皆giai 得đắc 煖noãn 耶da 。 答đáp 不bất 爾nhĩ 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 煖noãn 是thị 色sắc 界giới 定định 地địa 修tu 地địa 。 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 所sở 攝nhiếp 善thiện 根căn 。 此thử 中trung 說thuyết 有hữu 如như 是thị 信tín 愛ái 。 非phi 餘dư 信tín 愛ái 故cố 言ngôn 不bất 爾nhĩ 。

此thử 中trung 尊tôn 者giả 。 引dẫn 經kinh 為vi 證chứng 。 如như 世Thế 尊Tôn 為vi 馬mã 師sư 井tỉnh 宿túc 二nhị 苾Bật 芻Sô 說thuyết 。 此thử 二nhị 愚ngu 人nhân 。 離ly 我ngã 正Chánh 法Pháp 及cập 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 譬thí 如như 大đại 地địa 。 去khứ 虛hư 空không 遠viễn 。 此thử 二nhị 愚ngu 人nhân 。 於ư 我ngã 正Chánh 法Pháp 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 無vô 少thiểu 分phần 煖noãn 。 此thử 經Kinh 文văn 句cú 。 雖tuy 已dĩ 隱ẩn 沒một 。 而nhi 作tác 論luận 者giả 以dĩ 願nguyện 智trí 力lực 引dẫn 之chi 為vi 證chứng 。 問vấn 此thử 煖noãn 善thiện 根căn 殊thù 勝thắng 微vi 妙diệu 住trụ 寂tịch 靜tĩnh 地địa 。 世Thế 尊Tôn 何hà 故cố 。 名danh 少thiểu 分phần 耶da 。 答đáp 此thử 於ư 所sở 餘dư 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 最tối 微vi 小tiểu 故cố 得đắc 少thiểu 分phần 名danh 。 有hữu 說thuyết 此thử 於ư 正Chánh 法Pháp 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 觀quán 事sự 不bất 共cộng 微vi 小tiểu 善thiện 根căn 。 後hậu 邊biên 生sanh 故cố 說thuyết 名danh 少thiểu 分phần 。 問vấn 諸chư 有hữu 未vị 得đắc 煖noãn 善thiện 根căn 者giả 。 皆giai 如như 此thử 二nhị 被bị 訶ha 擯bấn 耶da 。 答đáp 不bất 爾nhĩ 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 世Thế 尊Tôn 所sở 化hóa 。 總tổng 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 於ư 佛Phật 法Pháp 有hữu 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 。 二nhị 於ư 佛Phật 法Pháp 息tức 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 。 三tam 於ư 佛Phật 法Pháp 無vô 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 。 此thử 二nhị 苾Bật 芻Sô 。 於ư 佛Phật 正Chánh 法Pháp 。 全toàn 無vô 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 故cố 佛Phật 訶ha 擯bấn 。 諸chư 如như 是thị 類loại 亦diệc 被bị 訶ha 擯bấn 。 非phi 餘dư 未vị 得đắc 煖noãn 善thiện 根căn 者giả 。 有hữu 說thuyết 此thử 二nhị 苾Bật 芻Sô 。 捨xả 離ly 親thân 愛ái 。 歸quy 佛Phật 出xuất 家gia 。 然nhiên 於ư 正Chánh 法Pháp 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 全toàn 無vô 信tín 愛ái 可khả 以dĩ 攝nhiếp 受thọ 故cố 佛Phật 訶ha 擯bấn 。 非phi 餘dư 未vị 得đắc 煖noãn 善thiện 根căn 者giả 。 即tức 彼bỉ 經kinh 中trung 。 世Thế 尊Tôn 先tiên 告cáo 馬mã 師sư 井tỉnh 宿túc 二nhị 苾Bật 芻Sô 言ngôn 。 吾ngô 當đương 為vì 汝nhữ 說thuyết 四tứ 句cú 法pháp 。 汝nhữ 欲dục 知tri 不phủ 。 當đương 恣tứ 汝nhữ 意ý 。 二nhị 苾Bật 芻Sô 言ngôn 。 我ngã 今kim 何hà 用dụng 。 知tri 尊tôn 法pháp 為vi 。 問vấn 此thử 中trung 何hà 者giả 。 是thị 四tứ 句cú 法pháp 。 有hữu 說thuyết 四Tứ 聖Thánh 諦Đế 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 不bất 見kiến 諦Đế 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 念niệm 住trụ 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 由do 顛điên 倒đảo 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 正Chánh 斷Đoạn 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 由do 懈giải 怠đãi 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四Tứ 神Thần 足Túc 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 闕khuyết 勝thắng 德đức 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 聖thánh 種chủng 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 貪tham 利lợi 養dưỡng 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 沙Sa 門Môn 果Quả 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 實thật 未vị 得đắc 。 四tứ 沙Sa 門Môn 果Quả 。 而nhi 稱xưng 我ngã 得đắc 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 無vô 量lượng 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 由do 貪tham 瞋sân 嫉tật 妬đố 增tăng 上thượng 。 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 靜tĩnh 慮lự 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 由do 欲dục 界giới 煩phiền 惱não 。 增tăng 上thượng 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 四tứ 善thiện 巧xảo 是thị 。 謂vị 界giới 善thiện 巧xảo 。 處xử 善thiện 巧xảo 。 緣duyên 起khởi 善thiện 巧xảo 。 處xử 非phi 處xứ 善thiện 巧xảo 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 愚ngu 因nhân 果quả 造tạo 惡ác 行hành 故cố 。 有hữu 說thuyết 即tức 四tứ 種chủng 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 善thiện 根căn 是thị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 佛Phật 說thuyết 彼bỉ 二nhị 人nhân 無vô 少thiểu 分phần 煖noãn 故cố 。 有hữu 說thuyết 即tức 增tăng 一nhất 阿a 笈cấp 摩ma 中trung 。 四tứ 法pháp 迹tích 是thị 。 一nhất 無vô 貪tham 法pháp 迹tích 。 二nhị 無vô 瞋sân 法pháp 迹tích 。 三tam 正chánh 念niệm 法pháp 迹tích 。 四tứ 正chánh 定định 法pháp 迹tích 。 有hữu 說thuyết 即tức 雜tạp 阿a 笈cấp 摩ma 中trung 。 四tứ 句cú 法pháp 是thị 。 如như 彼bỉ 頌tụng 言ngôn 。

賢hiền 聖thánh 法Pháp 中trung 善thiện 言ngôn 最tối 。 二nhị 常thường 愛ái 言ngôn 遠viễn 不bất 愛ái 。

三tam 常thường 實thật 言ngôn 離ly 虛hư 誑cuống 。 四tứ 常thường 法pháp 言ngôn 遠viễn 非phi 法pháp 。

如như 是thị 說thuyết 者giả 。 四tứ 聖Thánh 諦Đế 是thị 彼bỉ 愚ngu 諦đế 理lý 背bối/bội 聖thánh 教giáo 故cố 。 問vấn 佛Phật 深thâm 知tri 彼bỉ 不bất 堪kham 受thọ 法pháp 。 如như 何hà 以dĩ 法pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 耶da 。 答đáp 佛Phật 欲dục 自tự 顯hiển 。 無vô 過quá 失thất 故cố 。 勿vật 有hữu 謂vị 彼bỉ 無vô 教giáo 化hóa 者giả 。 故cố 造tạo 惡ác 行hành 而nhi 自tự 毀hủy 壞hoại 。 是thị 以dĩ 如Như 來Lai 。 舉cử 手thủ 告cáo 言ngôn 。 諸chư 教giáo 化hóa 事sự 我ngã 皆giai 能năng 作tác 。 而nhi 汝nhữ 不bất 受thọ 自tự 行hành 邪tà 行hành 。 以dĩ 自tự 損tổn 壞hoại 非phi 我ngã 過quá 也dã 。 有hữu 說thuyết 為vi 止chỉ 釋Thích 種chủng 不bất 信tín 心tâm 故cố 。 若nhược 不bất 以dĩ 法pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 者giả 。 無vô 量lượng 釋Thích 種chủng 生sanh 不bất 信tín 心tâm 。 云vân 何hà 義nghĩa 成thành 。 於ư 自tự 親thân 族tộc 心tâm 懷hoài 慳san 嫉tật 不bất 欲dục 教giáo 化hóa 。 將tương 恐khủng 彼bỉ 人nhân 與dữ 己kỷ 相tương 似tự 。 由do 佛Phật 以dĩ 法pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 意ý 。 是thị 諸chư 釋Thích 種chủng 。 不bất 信tín 心tâm 息tức 。 有hữu 說thuyết 為vi 止chỉ 外ngoại 道đạo 誹phỉ 謗báng 業nghiệp 故cố 。 若nhược 不bất 以dĩ 法pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 者giả 。 無vô 量lượng 外ngoại 道đạo 便tiện 誹phỉ 謗báng 言ngôn 。 云vân 何hà 名danh 為vi 。 得đắc 大đại 悲bi 者giả 。 若nhược 諸chư 弟đệ 子tử 隨tùy 順thuận 恭cung 敬kính 。 便tiện 為vi 說thuyết 法Pháp 。 若nhược 諸chư 弟đệ 子tử 違vi 逆nghịch 不bất 敬kính 則tắc 不bất 教giáo 化hóa 。 由do 佛Phật 以dĩ 法pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 意ý 。 是thị 諸chư 外ngoại 道đạo 。 誹phỉ 謗báng 便tiện 息tức 。 有hữu 說thuyết 令linh 彼bỉ 證chứng 知tri 過quá 在tại 己kỷ 故cố 。 佛Phật 以dĩ 軟nhuyễn 語ngữ 而nhi 責trách 彼bỉ 言ngôn 。 汝nhữ 本bổn 及cập 今kim 恆hằng 造tạo 惡ác 行hành 。 我ngã 常thường 教giáo 化hóa 。 都đô 不bất 信tín 受thọ 。 今kim 復phục 為vì 汝nhữ 。 欲dục 說thuyết 法Pháp 要yếu 汝nhữ 言ngôn 何hà 用dụng 知tri 尊tôn 法pháp 為vi 。 汝nhữ 之chi 過quá 失thất 汝nhữ 自tự 為vi 證chứng 。 有hữu 說thuyết 令linh 彼bỉ 後hậu 時thời 。 種chúng 善thiện 根căn 故cố 。 佛Phật 知tri 彼bỉ 二nhị 。 今kim 雖tuy 不bất 能năng 受thọ 我ngã 正Chánh 法Pháp 。 而nhi 命mạng 終chung 已dĩ 生sanh 龍long 趣thú 中trung 。 便tiện 自tự 憶ức 念niệm 昔tích 大đại 悲bi 者giả 。 恣tứ 我ngã 正Chánh 法Pháp 而nhi 我ngã 不bất 受thọ 。 今kim 生sanh 惡ác 趣thú 。 受thọ 諸chư 苦khổ 惱não 。 由do 此thử 便tiện 起khởi 悔hối 俱câu 善thiện 根căn 。 以dĩ 此thử 因nhân 緣duyên 。 速tốc 脫thoát 惡ác 趣thú 。 有hữu 說thuyết 為vì 護hộ 佛Phật 法Pháp 。 令linh 不bất 壞hoại 故cố 。 佛Phật 知tri 彼bỉ 二nhị 。 從tùng 此thử 命mạng 終chung 。 當đương 生sanh 龍long 趣thú 。 劇kịch 苦khổ 所sở 逼bức 。 作tác 是thị 念niệm 言ngôn 。 我ngã 從tùng 何hà 沒một 來lai 生sanh 於ư 此thử 。 即tức 自tự 憶ức 念niệm 從tùng 人nhân 中trung 來lai 。 復phục 自tự 念niệm 言ngôn 。 昔tích 作tác 何hà 業nghiệp 。 便tiện 自tự 觀quán 見kiến 昔tích 曾tằng 出xuất 家gia 不bất 能năng 正chánh 行hạnh 墮đọa 在tại 此thử 處xứ 。 次thứ 作tác 是thị 念niệm 佛Phật 不bất 化hóa 我ngã 故cố 令linh 我ngã 今kim 生sanh 此thử 惡ác 處xứ 。 便tiện 起khởi 瞋sân 恨hận 欲dục 來lai 人nhân 中trung 。 破phá 窣tốt 堵đổ 波ba 壞hoại 僧Tăng 伽già 藍lam 。 殺sát 諸chư 苾Bật 芻Sô 苾Bật 芻Sô 尼Ni 等đẳng 。 令linh 如Như 來Lai 法pháp 殄điễn 滅diệt 無vô 餘dư 。 當đương 於ư 爾nhĩ 時thời 。 佛Phật 神thần 力lực 故cố 。 有hữu 如Như 來Lai 像tượng 。 住trụ 立lập 其kỳ 前tiền 。 而nhi 告cáo 之chi 言ngôn 。 馬mã 師sư 井tỉnh 宿túc 。 吾ngô 當đương 為vì 汝nhữ 說thuyết 四tứ 句cú 法pháp 。 汝nhữ 欲dục 知tri 不phủ 。 當đương 恣tứ 汝nhữ 意ý 。

時thời 二nhị 毒độc 龍long 即tức 便tiện 自tự 憶ức 。 昔tích 佛Phật 亦diệc 作tác 如như 是thị 告cáo 我ngã 。 我ngã 時thời 不bất 受thọ 是thị 我ngã 自tự 咎cữu 。 非phi 如Như 來Lai 過quá 。 由do 此thử 因nhân 緣duyên 。 瞋sân 纏triền 遂toại 息tức 。 生sanh 大đại 慚tàm 愧quý 。 護hộ 持trì 佛Phật 法Pháp 。 由do 如như 是thị 等đẳng 種chủng 種chủng 因nhân 緣duyên 。 佛Phật 以dĩ 正Chánh 法Pháp 而nhi 恣tứ 彼bỉ 意ý 。 問vấn 何hà 故cố 二nhị 人nhân 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 我ngã 今kim 何hà 用dụng 。 知tri 尊tôn 法pháp 為vi 。 答đáp 彼bỉ 二nhị 自tự 知tri 造tạo 諸chư 惡ác 行hành 。 非phi 正Chánh 法Pháp 器khí 故cố 說thuyết 是thị 言ngôn 。 彼bỉ 自tự 思tư 惟duy 。 於ư 生sanh 天thiên 論luận 。 我ngã 尚thượng 非phi 器khí 況huống 極cực 微vi 細tế 解giải 脫thoát 論luận 耶da 。 有hữu 說thuyết 彼bỉ 二nhị 自tự 知tri 。 數số 犯phạm 禁cấm 戒giới 。 惡ác 行hành 煩phiền 惱não 。 損tổn 壞hoại 相tương 續tục 。 焦tiêu 塼chuyên 瓦ngõa 等đẳng 可khả 令linh 生sanh 芽nha 。 我ngã 等đẳng 聞văn 法Pháp 。 生sanh 解giải 脫thoát 芽nha 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 故cố 作tác 是thị 說thuyết 。 我ngã 今kim 何hà 用dụng 。 知tri 尊tôn 法pháp 為vi 。 有hữu 說thuyết 彼bỉ 二nhị 自tự 知tri 。 造tạo 作tác 增tăng 長trưởng 。 惡ác 趣thú 定định 業nghiệp 故cố 作tác 此thử 言ngôn 。 有hữu 說thuyết 彼bỉ 二nhị 身thân 中trung 惡ác 相tướng 現hiện 故cố 。 謂vị 彼bỉ 自tự 見kiến 於ư 十thập 指chỉ 端đoan 。 有hữu 十thập 道đạo 水thủy 將tương 欲dục 流lưu 出xuất 。 便tiện 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 等đẳng 決quyết 定định 。 當đương 生sanh 龍long 中trung 。 於ư 如như 是thị 時thời 。 何hà 用dụng 更cánh 知tri 世Thế 尊Tôn 正Chánh 法Pháp 。 故cố 作tác 是thị 說thuyết 。 何hà 用dụng 知tri 為vi 。 有hữu 說thuyết 佛Phật 記ký 彼bỉ 二nhị 。 已dĩ 種chủng 獨Độc 覺Giác 菩Bồ 提Đề 善thiện 根căn 。 於ư 當đương 來lai 世thế 。 定định 成thành 獨Độc 覺Giác 。 彼bỉ 作tác 是thị 念niệm 。 我ngã 等đẳng 現hiện 世thế 。 終chung 不bất 能năng 入nhập 正chánh 性tánh 離ly 生sanh 。 得đắc 果quả 漏lậu 盡tận 。 故cố 作tác 是thị 說thuyết 。 我ngã 今kim 何hà 用dụng 。 知tri 尊tôn 法pháp 為vi 。

由do 此thử 世Thế 尊Tôn 復phục 作tác 是thị 說thuyết 。 此thử 二nhị 愚ngu 人nhân 。 離ly 我ngã 正Chánh 法Pháp 及cập 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 譬thí 如như 大đại 地địa 。 去khứ 虛hư 空không 遠viễn 。 此thử 二nhị 愚ngu 人nhân 。 於ư 我ngã 正Chánh 法Pháp 。 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 中trung 。 無vô 少thiểu 分phần 煖noãn 。 若nhược 諸chư 弟đệ 子tử 能năng 以dĩ 財tài 食thực 供cung 給cấp 其kỳ 師sư 。 而nhi 共cộng 住trú 者giả 。 尚thượng 不bất 應ưng 以dĩ 麁thô 言ngôn 拒cự 逆nghịch 。 況huống 彼bỉ 不bất 能năng 以dĩ 此thử 同đồng 住trụ 。 而nhi 作tác 如như 是thị 違vi 戾lệ 語ngữ 耶da 。 問vấn 有hữu 多đa 種chủng 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 謂vị 時thời 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 方phương 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 種chủng 性tánh 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 家gia 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 明minh 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 罰phạt 罪tội 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 犯phạm 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 聖thánh 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 貪tham 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 瞋sân 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 癡si 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 此thử 中trung 意ý 說thuyết 何hà 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 有hữu 作tác 是thị 說thuyết 。 此thử 中trung 說thuyết 罰phạt 罪tội 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 中trung 說thuyết 犯phạm 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 中trung 說thuyết 聖thánh 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 如như 是thị 說thuyết 者giả 。 此thử 中trung 說thuyết 貪tham 瞋sân 癡si 毘Tỳ 奈Nại 耶Da 。 問vấn 何hà 故cố 尊tôn 者giả 。 七thất 門môn 分phân 別biệt 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 頂đảnh 唯duy 二nhị 門môn 。 忍nhẫn 之chi 與dữ 煖noãn 但đãn 說thuyết 自tự 性tánh 。 答đáp 是thị 作tác 論luận 者giả 。 意ý 欲dục 爾nhĩ 故cố 。 隨tùy 彼bỉ 意ý 欲dục 而nhi 作tác 此thử 論luận 。 或hoặc 略lược 或hoặc 廣quảng 不bất 應ưng 徵trưng 詰cật 。

復phục 次thứ 如như 以dĩ 七thất 門môn 分phân 別biệt 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 亦diệc 應ưng 以dĩ 七thất 門môn 分phân 別biệt 餘dư 三tam 。 如như 西tây 方phương 尊tôn 者giả 以dĩ 十thập 七thất 門môn 總tổng 分phân 別biệt 四tứ 種chủng 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 此thử 亦diệc 應ưng 爾nhĩ 。 總tổng 以dĩ 七thất 門môn 分phân 別biệt 四tứ 種chủng 。 而nhi 不bất 爾nhĩ 者giả 。 當đương 知tri 此thử 是thị 。 有hữu 餘dư 之chi 說thuyết 。

復phục 次thứ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 微vi 細tế 難nan 見kiến 難nan 可khả 覺giác 知tri 。 以dĩ 不bất 分phân 明minh 不bất 現hiện 見kiến 故cố 。 七thất 門môn 分phân 別biệt 。 餘dư 三tam 不bất 爾nhĩ 故cố 略lược 說thuyết 之chi 。

復phục 次thứ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 多đa 諸chư 誹phỉ 謗báng 。 故cố 以dĩ 七thất 門môn 分phân 別biệt 遮già 止chỉ 。 餘dư 三tam 不bất 爾nhĩ 故cố 略lược 分phân 別biệt 。

復phục 次thứ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 一nhất 剎sát 那na 。 其kỳ 相tương/tướng 難nan 了liễu 須tu 廣quảng 分phân 別biệt 。 餘dư 三tam 相tương 續tục 故cố 略lược 說thuyết 之chi 。

如như 是thị 四tứ 種chủng 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 謂vị 煖noãn 頂đảnh 忍nhẫn 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 問vấn 如như 是thị 四tứ 種chủng 。 自tự 性tánh 云vân 何hà 。 答đáp 皆giai 以dĩ 五ngũ 蘊uẩn 為vi 其kỳ 自tự 性tánh 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 有hữu 欲dục 界giới 繫hệ 。 有hữu 色sắc 界giới 繫hệ 。 欲dục 界giới 繫hệ 中trung 下hạ 者giả 名danh 煖noãn 。 上thượng 者giả 名danh 頂đảnh 。 此thử 二nhị 自tự 性tánh 唯duy 有hữu 四tứ 蘊uẩn 。 欲dục 界giới 中trung 無vô 隨tùy 轉chuyển 色sắc 故cố 。 色sắc 界giới 繫hệ 中trung 下hạ 者giả 名danh 忍nhẫn 。 上thượng 者giả 名danh 為vi 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 此thử 二nhị 自tự 性tánh 皆giai 具cụ 五ngũ 蘊uẩn 。 色sắc 界giới 中trung 有hữu 隨tùy 轉chuyển 色sắc 故cố 。 如như 是thị 說thuyết 者giả 。 此thử 四tứ 善thiện 根căn 皆giai 是thị 色sắc 界giới 。 定định 地địa 修tu 地địa 。 行hành 聖thánh 行hành 法pháp 故cố 四tứ 自tự 性tánh 皆giai 具cụ 五ngũ 蘊uẩn 。 問vấn 若nhược 此thử 四tứ 種chủng 。 皆giai 色sắc 界giới 繫hệ 。 云vân 何hà 建kiến 立lập 。 四tứ 種chủng 別biệt 耶da 。 答đáp 此thử 四tứ 善thiện 根căn 。 雖tuy 同đồng 色sắc 界giới 。 而nhi 有hữu 可khả 動động 。 有hữu 不bất 可khả 動động 。 有hữu 有hữu 留lưu 難nạn 。 有hữu 無vô 留lưu 難nạn 。 有hữu 可khả 斷đoạn 有hữu 不bất 可khả 斷đoạn 。 有hữu 可khả 慮lự 有hữu 不bất 可khả 慮lự 。 有hữu 可khả 退thoái 有hữu 不bất 可khả 退thoái 諸chư 可khả 動động 有hữu 留lưu 難nạn 。 可khả 斷đoạn 可khả 慮lự 可khả 退thoái 。 中trung 下hạ 者giả 名danh 煖noãn 。 上thượng 者giả 名danh 頂đảnh 。 諸chư 不bất 可khả 動động 無vô 留lưu 離ly 。 無vô 斷đoạn 無vô 慮lự 不bất 可khả 退thoái 。 中trung 下hạ 者giả 名danh 忍nhẫn 。 上thượng 者giả 名danh 為vi 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 故cố 此thử 四tứ 種chủng 雖tuy 同đồng 色sắc 界giới 繫hệ 。 五ngũ 蘊uẩn 為vi 自tự 性tánh 而nhi 有hữu 差sai 別biệt 。 如như 說thuyết 自tự 性tánh 。 我ngã 物vật 自tự 體thể 相tướng 分phần/phân 。 本bổn 性tánh 亦diệc 爾nhĩ 。 已dĩ 說thuyết 自tự 性tánh 當đương 說thuyết 所sở 以dĩ 。 問vấn 此thử 何hà 故cố 名danh 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 答đáp 決quyết 擇trạch 者giả 。 謂vị 聖thánh 道Đạo 。 如như 是thị 四tứ 種chủng 。 是thị 順thuận 彼bỉ 分phần/phân 。 順thuận 彼bỉ 分phần/phân 中trung 。 此thử 四tứ 最tối 勝thắng 。 是thị 故cố 名danh 為vi 。 順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 。 即tức 此thử 四tứ 種chủng 亦diệc 名danh 行hành 諦đế 。 亦diệc 名danh 修tu 治trị 。 亦diệc 名danh 善thiện 根căn 。 行hành 諦đế 者giả 。 謂vị 以dĩ 無vô 常thường 等đẳng 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 遊du 歷lịch 四Tứ 諦Đế 故cố 修tu 治trị 者giả 。 謂vị 為vi 求cầu 聖thánh 道Đạo 修tu 治trị 身thân 器khí 除trừ 去khứ 穢uế 惡ác 。 引dẫn 起khởi 聖thánh 道Đạo 故cố 。 猶do 如như 農nông 夫phu 為vi 求cầu 子tử 實thật 修tu 治trị 田điền 地địa 除trừ 去khứ 穢uế 草thảo 。 此thử 亦diệc 如như 是thị 。 善thiện 根căn 者giả 。 謂vị 聖thánh 道Đạo 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 真chân 實thật 善thiện 。 此thử 四tứ 與dữ 彼bỉ 為vi 初sơ 基cơ 本bổn 。 為vi 安an 足túc 處xứ 故cố 名danh 為vi 根căn 。 問vấn 此thử 四tứ 善thiện 根căn 。 為vi 有hữu 幾kỷ 品phẩm 。 答đáp 總tổng 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 下hạ 中trung 上thượng 。 煖noãn 是thị 下hạ 品phẩm 。 頂đảnh 是thị 中trung 。 品phẩm 。 忍nhẫn 及cập 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 是thị 上thượng 品phẩm 。 有hữu 說thuyết 煖noãn 有hữu 二nhị 品phẩm 。 謂vị 下hạ 下hạ 下hạ 中trung 。 頂đảnh 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 下hạ 上thượng 中trung 下hạ 中trung 中trung 。 忍nhẫn 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 中trung 上thượng 上thượng 下hạ 上thượng 中trung 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 一nhất 品phẩm 謂vị 上thượng 上thượng 。 若nhược 以dĩ 三tam 品phẩm 攝nhiếp 之chi 。 煖noãn 唯duy 下hạ 品phẩm 。 頂đảnh 下hạ 中trung 品phẩm 。 忍nhẫn 中trung 上thượng 品phẩm 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 是thị 上thượng 品phẩm 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 說thuyết 曰viết 。 煖noãn 有hữu 三tam 品phẩm 。 頂đảnh 有hữu 六lục 品phẩm 。 忍nhẫn 有hữu 八bát 品phẩm 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 上thượng 上thượng 品phẩm 。 若nhược 以dĩ 三tam 品phẩm 攝nhiếp 之chi 。 煖noãn 唯duy 下hạ 品phẩm 。 頂đảnh 下hạ 中trung 品phẩm 。 忍nhẫn 通thông 三tam 品phẩm 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 是thị 上thượng 品phẩm 。 尊tôn 者giả 覺giác 天thiên 說thuyết 曰viết 。 煖noãn 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 下hạ 下hạ 下hạ 中trung 下hạ 上thượng 。 頂đảnh 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 中trung 下hạ 中trung 中trung 中trung 上thượng 。 忍nhẫn 有hữu 二nhị 品phẩm 。 謂vị 上thượng 下hạ 上thượng 中trung 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 一nhất 品phẩm 謂vị 上thượng 上thượng 。 若nhược 以dĩ 三tam 品phẩm 攝nhiếp 之chi 如như 初sơ 說thuyết 。 尊tôn 者giả 世thế 友hữu 說thuyết 曰viết 。 煖noãn 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 下hạ 下hạ 下hạ 中trung 下hạ 上thượng 。 頂đảnh 有hữu 二nhị 品phẩm 。 謂vị 中trung 下hạ 中trung 中trung 。 忍nhẫn 有hữu 三tam 品phẩm 。 謂vị 中trung 上thượng 上thượng 下hạ 上thượng 中trung 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 一nhất 品phẩm 謂vị 上thượng 上thượng 。 若nhược 以dĩ 三tam 品phẩm 攝nhiếp 之chi 。 煖noãn 唯duy 下hạ 品phẩm 。 頂đảnh 唯duy 中trung 品phẩm 。 忍nhẫn 中trung 上thượng 品phẩm 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 唯duy 是thị 上thượng 品phẩm 。 問vấn 此thử 四tứ 善thiện 根căn 。 有hữu 何hà 差sai 別biệt 。 答đáp 所sở 說thuyết 品phẩm 異dị 。 即tức 是thị 差sai 別biệt 。

復phục 次thứ 名danh 亦diệc 差sai 別biệt 。 謂vị 此thử 名danh 煖noãn 。 乃nãi 至chí 此thử 名danh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 念niệm 住trụ 。 為vi 等đẳng 無vô 間gian 名danh 煖noãn 。 煖noãn 為vi 等đẳng 無vô 間gian 名danh 頂đảnh 。 頂đảnh 為vi 等đẳng 無vô 間gian 。 名danh 忍nhẫn 。 忍nhẫn 為vi 等đẳng 無vô 間gian 。 名danh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 如như 等đẳng 無vô 間gian 無vô 間gian 趣thú 入nhập 。 加gia 行hành 亦diệc 爾nhĩ 。

復phục 次thứ 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 蘊uẩn 名danh 煖noãn 。 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 寶bảo 名danh 頂đảnh 。 樂nhạo/nhạc/lạc 別biệt 觀quán 諦đế 名danh 忍nhẫn 。 由do 此thử 發phát 生sanh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 煖noãn 止chỉ 緣duyên 諦đế 下hạ 愚ngu 。 頂đảnh 止chỉ 緣duyên 諦đế 中trung 愚ngu 。 忍nhẫn 止chỉ 緣duyên 諦đế 上thượng 愚ngu 。 由do 此thử 發phát 生sanh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 煖noãn 止chỉ 緣duyên 諦đế 麁thô 愚ngu 。 頂đảnh 止chỉ 緣duyên 諦đế 中trung 愚ngu 。 忍nhẫn 止chỉ 緣duyên 諦đế 細tế 愚ngu 。 由do 此thử 發phát 生sanh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 煖noãn 生sanh 緣duyên 諦đế 下hạ 明minh 。 頂đảnh 生sanh 緣duyên 諦đế 中trung 明minh 。 忍nhẫn 生sanh 緣duyên 諦đế 上thượng 明minh 。 由do 此thử 發phát 生sanh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 煖noãn 生sanh 緣duyên 諦đế 麁thô 明minh 。 頂đảnh 生sanh 緣duyên 諦đế 中trung 明minh 。 忍nhẫn 生sanh 緣duyên 諦đế 細tế 明minh 。 由do 此thử 發phát 生sanh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 如như 生sanh 明minh 生sanh 信tín 亦diệc 爾nhĩ 。 是thị 謂vị 差sai 別biệt 。

順thuận 決quyết 擇trạch 分phần/phân 善thiện 根căn 中trung 。 煖noãn 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 。 得đắc 者giả 由do 加gia 行hành 故cố 。 捨xả 者giả 或hoặc 由do 退thoái 故cố 。 或hoặc 由do 越việt 界giới 地địa 故cố 。 或hoặc 由do 捨xả 眾chúng 同đồng 分phần/phân 故cố 。 捨xả 此thử 煖noãn 已dĩ 。 亦diệc 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 亦diệc 斷đoạn 善thiện 根căn 。 亦diệc 墮đọa 惡ác 趣thú 。 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 能năng 與dữ 涅Niết 槃Bàn 作tác 決quyết 定định 因nhân 。 謂vị 得đắc 煖noãn 者giả 。 如như 吞thôn 鉤câu 魚ngư 。 已dĩ 得đắc 決quyết 定định 。 涅Niết 槃Bàn 法pháp 故cố 。 頂đảnh 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 。 得đắc 者giả 由do 加gia 行hành 故cố 。 捨xả 者giả 或hoặc 由do 退thoái 故cố 。 或hoặc 由do 越việt 界giới 地địa 故cố 。 或hoặc 由do 捨xả 眾chúng 同đồng 分phần/phân 故cố 。 捨xả 此thử 頂đảnh 已dĩ 。 亦diệc 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 亦diệc 墮đọa 惡ác 趣thú 。

復phục 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 謂vị 能năng 畢tất 竟cánh 不bất 斷đoạn 善thiện 根căn 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 天thiên 授thọ 應ưng 未vị 得đắc 頂đảnh 。 彼bỉ 起khởi 邪tà 見kiến 斷đoạn 善thiện 根căn 故cố 。 伽già 他tha 所sở 說thuyết 。 當đương 云vân 何hà 通thông 。 如như 說thuyết 。

愚ngu 夫phu 眾chúng 所sở 識thức 。 是thị 名danh 為vi 失thất 利lợi 。

白bạch 法Pháp 皆giai 滅diệt 壞hoại 。 應ưng 知tri 從tùng 頂đảnh 墮đọa 。

此thử 頌tụng 世Thế 尊Tôn 。 為vi 天thiên 授thọ 說thuyết 。 是thị 則tắc 天thiên 授thọ 。 從tùng 頂đảnh 退thoái 已dĩ 。 而nhi 斷đoạn 善thiện 根căn 。 云vân 何hà 乃nãi 言ngôn 。 捨xả 此thử 頂đảnh 已dĩ 。 必tất 不bất 斷đoạn 善thiện 。 答đáp 依y 未vị 得đắc 退thoái 說thuyết 頂đảnh 墮đọa 言ngôn 。 提Đề 婆Bà 達Đạt 多Đa 。 已dĩ 修tu 得đắc 煖noãn 。 不bất 久cửu 得đắc 頂đảnh 。 著trước 名danh 利lợi 故cố 還hoàn 退thoái 失thất 煖noãn 。 復phục 斷đoạn 善thiện 根căn 於ư 頂đảnh 應ưng 得đắc 而nhi 不bất 得đắc 故cố 。 說thuyết 名danh 頂đảnh 墮đọa 非phi 已dĩ 得đắc 退thoái 。 有hữu 作tác 是thị 說thuyết 。 世Thế 尊Tôn 如như 頂đảnh 於ư 佛Phật 作tác 惡ác 。 而nhi 墮đọa 惡ác 趣thú 。 故cố 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 佛Phật 法Pháp 如như 頂đảnh 。 彼bỉ 壞hoại 佛Phật 法Pháp 便tiện 自tự 退thoái 落lạc 。 故cố 名danh 頂đảnh 墮đọa 。 忍nhẫn 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 。 得đắc 者giả 由do 加gia 行hành 故cố 。 捨xả 者giả 或hoặc 由do 越việt 界giới 地địa 故cố 。 或hoặc 由do 捨xả 眾chúng 同đồng 分phần/phân 故cố 。 不bất 由do 退thoái 故cố 。

復phục 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 謂vị 畢tất 竟cánh 不bất 退thoái 。 不bất 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 不bất 墮đọa 惡ác 趣thú 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 。 得đắc 者giả 由do 加gia 行hành 故cố 。 捨xả 者giả 由do 越việt 界giới 地địa 故cố 。 不bất 由do 退thoái 故cố 。 亦diệc 不bất 由do 捨xả 眾chúng 同đồng 分phần/phân 故cố 。

復phục 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 能năng 為vi 等đẳng 無vô 間gian 。 入nhập 正chánh 性tánh 離ly 生sanh 。 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 。 煖noãn 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 如như 前tiền 說thuyết 。 捨xả 此thử 煖noãn 已dĩ 。 亦diệc 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 亦diệc 墮đọa 惡ác 趣thú 。 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 能năng 與dữ 涅Niết 槃Bàn 作tác 決quyết 定định 因nhân 。 及cập 能năng 畢tất 竟cánh 不bất 斷đoạn 善thiện 根căn 。 若nhược 爾nhĩ 天thiên 授thọ 應ưng 未vị 得đắc 煖noãn 。 彼bỉ 起khởi 邪tà 見kiến 斷đoạn 善thiện 根căn 故cố 。 頂đảnh 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 如như 前tiền 說thuyết 。 捨xả 此thử 頂đảnh 已dĩ 亦diệc 墮đọa 惡ác 趣thú 。

復phục 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 不bất 作tác 無vô 間gián 業nghiệp 。 忍nhẫn 亦diệc 得đắc 亦diệc 捨xả 如như 前tiền 說thuyết 。

復phục 有hữu 何hà 勝thắng 利lợi 。 畢tất 竟cánh 不bất 退thoái 。 不bất 墮đọa 惡ác 趣thú 。 不bất 執chấp 著trước 我ngã 。 問vấn 若nhược 爾nhĩ 鄔ổ 波ba 離ly 室thất 利lợi 毱cúc 多đa 。 指chỉ 鬘man 諦đế 語ngữ 等đẳng 。 應ưng 未vị 得đắc 忍nhẫn 。 彼bỉ 執chấp 有hữu 我ngã 。 抗kháng 拒cự 佛Phật 故cố 。 答đáp 彼bỉ 欲dục 論luận 議nghị 。 假giả 立lập 有hữu 我ngã 。 實thật 不bất 執chấp 著trước 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 得đắc 捨xả 等đẳng 事sự 。 皆giai 如như 前tiền 說thuyết 。

說Thuyết 一Nhất 切Thiết 有Hữu 部Bộ 發Phát 智Trí 大Đại 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 六lục