阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 俱Câu 舍Xá 論Luận
Quyển 24
尊Tôn 者Giả 世Thế 親Thân 造Tạo 唐Đường 玄Huyền 奘Tráng 譯Dịch

阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 俱câu 舍xá 論luận 卷quyển 。 第đệ 二nhị 十thập 四tứ

尊tôn 者giả 世thế 親thân 造tạo

三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 玄huyền 奘tráng 奉phụng 。 詔chiếu 譯dịch 分phân 別biệt 賢hiền 聖thánh 。 品phẩm 第đệ 六lục 之chi 三tam 。

已dĩ 辯biện 住trụ 果quả 未vị 斷đoạn 修tu 惑hoặc 名danh 為vi 預dự 流lưu 生sanh 極cực 七thất 返phản 。 今kim 次thứ 應ưng 辯biện 斷đoạn 位vị 眾chúng 聖thánh 。 且thả 應ưng 建kiến 立lập 一nhất 來lai 向hướng 果quả 。 頌tụng 曰viết 。

斷đoạn 欲dục 三tam 四tứ 品phẩm 。 三tam 二nhị 生sanh 家gia 家gia 。

斷đoạn 至chí 五ngũ 二nhị 向hướng 。 斷đoạn 六lục 一nhất 來lai 果quả 。

論luận 曰viết 。 即tức 預dự 流lưu 者giả 進tiến 斷đoạn 修tu 惑hoặc 。 若nhược 三tam 緣duyên 具cụ 轉chuyển 名danh 家gia 家gia 。 一nhất 由do 斷đoạn 惑hoặc 。 斷đoạn 欲dục 修tu 斷đoạn 三tam 四tứ 品phẩm 故cố 。 二nhị 由do 成thành 根căn 。 得đắc 能năng 治trị 彼bỉ 無vô 漏lậu 根căn 故cố 。 三tam 由do 受thọ 生sanh 。 更cánh 受thọ 欲dục 有hữu 三tam 二nhị 生sanh 故cố 。 頌tụng 中trung 但đãn 說thuyết 初sơ 後hậu 緣duyên 者giả 。 預dự 流lưu 果quả 後hậu 說thuyết 進tiến 斷đoạn 惑hoặc 。 成thành 能năng 治trị 彼bỉ 諸chư 無vô 漏lậu 根căn 。 義nghĩa 准chuẩn 已dĩ 成thành 。 故cố 不bất 具cụ 說thuyết 。 然nhiên 復phục 應ưng 說thuyết 三tam 二nhị 生sanh 者giả 。 以dĩ 有hữu 增tăng 進tiến 於ư 所sở 受thọ 生sanh 。 或hoặc 少thiểu 或hoặc 無vô 或hoặc 過quá 此thử 故cố 。 何hà 緣duyên 此thử 無vô 斷đoạn 五ngũ 品phẩm 者giả 。 以dĩ 斷đoạn 第đệ 五ngũ 必tất 斷đoạn 第đệ 六lục 。 非phi 一nhất 品phẩm 惑hoặc 能năng 障chướng 得đắc 果quả 。 猶do 如như 一nhất 間gian 未vị 越việt 界giới 故cố 。 應ưng 知tri 總tổng 有hữu 二nhị 種chủng 家gia 家gia 。 一nhất 天thiên 家gia 家gia 。 謂vị 欲dục 天thiên 趣thú 生sanh 三tam 二nhị 家gia 而nhi 證chứng 圓viên 寂tịch 。 或hoặc 一nhất 天thiên 處xứ 。 或hoặc 二nhị 或hoặc 三tam 。 二nhị 人nhân 家gia 家gia 。 謂vị 於ư 人nhân 趣thú 生sanh 三tam 二nhị 家gia 而nhi 證chứng 圓viên 寂tịch 。 或hoặc 一nhất 洲châu 處xứ 。 或hoặc 二nhị 或hoặc 三tam 。 即tức 預dự 流lưu 者giả 。 進tiến 斷đoạn 欲dục 界giới 一nhất 品phẩm 修tu 惑hoặc 乃nãi 至chí 五ngũ 品phẩm 。 應ưng 知tri 轉chuyển 名danh 一nhất 來lai 果quả 向hướng 。 若nhược 斷đoạn 第đệ 六lục 成thành 一nhất 來lai 果quả 。 彼bỉ 往vãng 天thiên 上thượng 一nhất 來lai 人nhân 間gian 。 而nhi 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 名danh 一nhất 來lai 果quả 。 過quá 此thử 以dĩ 後hậu 更cánh 無vô 生sanh 故cố 。 此thử 或hoặc 名danh 曰viết 。 薄bạc 貪tham 瞋sân 癡si 。 唯duy 餘dư 下hạ 品phẩm 。 貪tham 瞋sân 癡si 故cố 。 已dĩ 辯biện 一nhất 來lai 向hướng 果quả 差sai 別biệt 。 次thứ 應ưng 建kiến 立lập 不bất 還hoàn 向hướng 果quả 。 頌tụng 曰viết 。

斷đoạn 七thất 或hoặc 八bát 品phẩm 。 一nhất 生sanh 名danh 一nhất 間gian 。

此thử 即tức 第đệ 三tam 向hướng 。 斷đoạn 九cửu 不bất 還hoàn 果quả 。

論luận 曰viết 。 即tức 一nhất 來lai 者giả 進tiến 斷đoạn 餘dư 惑hoặc 。 若nhược 三tam 緣duyên 具cụ 轉chuyển 名danh 一nhất 間gian 。 一nhất 由do 斷đoạn 惑hoặc 。 斷đoạn 欲dục 修tu 斷đoạn 七thất 八bát 品phẩm 故cố 。 二nhị 由do 成thành 根căn 。 得đắc 能năng 治trị 彼bỉ 無vô 漏lậu 根căn 故cố 。 三tam 由do 受thọ 生sanh 。 更cánh 受thọ 欲dục 有hữu 餘dư 一nhất 生sanh 故cố 。 頌tụng 中trung 但đãn 說thuyết 初sơ 後hậu 二nhị 緣duyên 不bất 說thuyết 成thành 根căn 。 義nghĩa 如như 前tiền 釋thích 。 如như 何hà 一nhất 品phẩm 惑hoặc 障chướng 。 得đắc 不Bất 還Hoàn 果Quả 。 由do 彼bỉ 若nhược 斷đoạn 便tiện 越việt 界giới 故cố 。 前tiền 說thuyết 三tam 時thời 業nghiệp 極cực 為vi 障chướng 。 應ưng 知tri 煩phiền 惱não 亦diệc 與dữ 業nghiệp 同đồng 。 越việt 彼bỉ 等đẳng 流lưu 異dị 熟thục 地địa 故cố 。 間gian 謂vị 間gian 隔cách 。 彼bỉ 餘dư 一nhất 生sanh 為vi 間gian 隔cách 故cố 。 不bất 證chứng 圓viên 寂tịch 。 或hoặc 餘dư 一nhất 品phẩm 欲dục 修tu 所sở 斷đoạn 惑hoặc 為vi 間gian 隔cách 故cố 。 不bất 得đắc 不Bất 還Hoàn 果Quả 。 有hữu 一nhất 間gian 者giả 說thuyết 名danh 一nhất 間gian 。 即tức 斷đoạn 修tu 惑hoặc 七thất 八bát 品phẩm 者giả 。 應ưng 知tri 亦diệc 名danh 不bất 還hoàn 果quả 向hướng 。 先tiên 斷đoạn 三tam 四tứ 七thất 八bát 品phẩm 惑hoặc 入nhập 見kiến 諦Đế 者giả 。 後hậu 得đắc 果quả 時thời 。 乃nãi 至chí 未vị 修tu 後hậu 勝thắng 果quả 道đạo 。 仍nhưng 不bất 名danh 曰viết 家gia 家gia 一nhất 間gian 。 未vị 成thành 治trị 彼bỉ 無vô 漏lậu 根căn 故cố 。 若nhược 斷đoạn 第đệ 九cửu 成thành 不bất 還hoàn 果quả 。 必tất 不bất 還hoàn 來lai 生sanh 欲dục 界giới 故cố 。 此thử 惑hoặc 名danh 曰viết 五ngũ 下hạ 結kết 斷đoạn 。 雖tuy 必tất 先tiên 斷đoạn 。 或hoặc 二nhị 或hoặc 三tam 。 然nhiên 於ư 此thử 時thời 總tổng 集tập 斷đoạn 故cố 。 依y 不bất 還hoàn 位vị 。 諸chư 契Khế 經Kinh 中trung 以dĩ 種chủng 種chủng 門môn 。 建kiến 立lập 差sai 別biệt 。 今kim 次thứ 應ưng 辯biện 彼bỉ 差sai 別biệt 相tương/tướng 。 頌tụng 曰viết 。

此thử 中trung 生sanh 有hữu 行hành 。 無vô 行hành 般bát 涅Niết 槃Bàn 。

上thượng 流lưu 若nhược 雜tạp 修tu 。 能năng 往vãng 色sắc 究cứu 竟cánh 。

超siêu 半bán 超siêu 遍biến 歿một 。 餘dư 能năng 往vãng 有hữu 頂đảnh 。

行hành 無vô 色sắc 有hữu 四tứ 。 住trụ 此thử 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。

論luận 曰viết 。 此thử 不bất 還hoàn 者giả 總tổng 說thuyết 有hữu 七thất 。 且thả 行hành 色sắc 界giới 差sai 別biệt 有hữu 五ngũ 。 一nhất 中trung 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 二nhị 生sanh 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 三tam 有hữu 行hành 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 四tứ 無vô 行hành 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 五ngũ 者giả 上thượng 流lưu 。 此thử 於ư 中trung 間gian 般Bát 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 說thuyết 此thử 名danh 曰viết 中trung 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 如như 是thị 應ưng 知tri 。 此thử 於ư 生sanh 已dĩ 此thử 由do 有hữu 行hành 此thử 由do 無vô 行hành 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 名danh 生sanh 般bát 等đẳng 。 此thử 上thượng 流lưu 故cố 名danh 為vi 上thượng 流lưu 。 言ngôn 中trung 般bát 者giả 。 謂vị 往vãng 色sắc 界giới 住trụ 中trung 有hữu 位vị 。 便tiện 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 言ngôn 生sanh 般bát 者giả 。 謂vị 往vãng 色sắc 界giới 生sanh 已dĩ 不bất 久cửu 。 便tiện 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 以dĩ 具cụ 勤cần 修tu 速tốc 進tiến 道đạo 故cố 。 此thử 中trung 所sở 說thuyết 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 謂vị 有hữu 餘dư 依y 。 有hữu 餘dư 師sư 說thuyết 。 亦diệc 無vô 餘dư 依y 。 此thử 不bất 應ưng 理lý 。 彼bỉ 於ư 捨xả 壽thọ 無vô 自tự 在tại 故cố 。 有hữu 行hành 般bát 者giả 。 謂vị 往vãng 色sắc 界giới 生sanh 已dĩ 長trường 時thời 加gia 行hành 不bất 息tức 。 由do 有hữu 功công 用dụng 方phương 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 此thử 唯duy 有hữu 勤cần 修tu 無vô 速tốc 進tiến 道đạo 故cố 。 無vô 行hành 般bát 者giả 。 謂vị 往vãng 色sắc 界giới 生sanh 已dĩ 經kinh 久cửu 加gia 行hành 懈giải 息tức 不bất 多đa 功công 用dụng 。 便tiện 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 以dĩ 闕khuyết 勤cần 修tu 速tốc 進tiến 道đạo 故cố 。 有hữu 說thuyết 。 此thử 二nhị 有hữu 差sai 別biệt 者giả 由do 緣duyên 有hữu 為vi 無vô 為vi 聖thánh 道Đạo 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 。 得đắc 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 此thử 說thuyết 非phi 理lý 。 太thái 過quá 失thất 故cố 。 然nhiên 契Khế 經Kinh 中trung 先tiên 說thuyết 無vô 行hành 。 後hậu 說thuyết 有hữu 行hành 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 如như 是thị 次thứ 第đệ 。 與dữ 理lý 相tương 應ứng 。 有hữu 速tốc 進tiến 道đạo 。 無vô 速tốc 進tiến 道đạo 。 無vô 行hành 有hữu 行hành 而nhi 成thành 辦biện 故cố 。 不bất 由do 功công 用dụng 得đắc 。 由do 功công 用dụng 得đắc 故cố 。 生sanh 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 得đắc 最tối 速tốc 進tiến 最tối 上thượng 品phẩm 道đạo 。 隨tùy 眠miên 最tối 劣liệt 故cố 生sanh 不bất 久cửu 。 便tiện 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 言ngôn 上thượng 流lưu 者giả 是thị 上thượng 行hành 義nghĩa 。 以dĩ 流lưu 與dữ 行hành 其kỳ 義nghĩa 一nhất 故cố 。 謂vị 欲dục 界giới 歿một 往vãng 色sắc 界giới 生sanh 。 未vị 即tức 於ư 中trung 能năng 證chứng 圓viên 寂tịch 。 要yếu 轉chuyển 生sanh 上thượng 方phương 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 即tức 此thử 上thượng 流lưu 差sai 別biệt 有hữu 二nhị 。 由do 因nhân 及cập 果quả 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 因nhân 差sai 別biệt 者giả 。 此thử 於ư 靜tĩnh 慮lự 由do 有hữu 雜tạp 修tu 無vô 雜tạp 修tu 故cố 。 果quả 差sai 別biệt 者giả 。 色Sắc 究Cứu 竟Cánh 天Thiên 。 及cập 有hữu 頂đảnh 天thiên 為vi 極cực 處xứ 故cố 。 謂vị 若nhược 於ư 靜tĩnh 慮lự 有hữu 雜tạp 修tu 者giả 。 能năng 往vãng 色sắc 究cứu 竟cánh 方phương 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 即tức 此thử 復phục 有hữu 三tam 種chủng 差sai 別biệt 。 全toàn 超siêu 半bán 超siêu 遍biến 歿một 異dị 故cố 。 言ngôn 全toàn 超siêu 者giả 。 謂vị 在tại 欲dục 界giới 於ư 四tứ 靜tĩnh 慮lự 已dĩ 具cụ 雜tạp 修tu 。 遇ngộ 緣duyên 退thoái 失thất 上thượng 三tam 靜tĩnh 慮lự 。 以dĩ 初sơ 靜tĩnh 慮lự 愛ái 味vị 為vi 緣duyên 。 命mạng 終chung 上thượng 生sanh 。 梵Phạm 眾chúng 天thiên 處xứ 。 由do 於ư 先tiên 世thế 串xuyến 習tập 勢thế 力lực 。 復phục 能năng 雜tạp 修tu 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 。 從tùng 彼bỉ 處xứ 歿một 生sanh 色sắc 究cứu 竟cánh 。 最tối 初sơ 處xứ 歿một 生sanh 最tối 後hậu 天thiên 。 頓đốn 越việt 中trung 間gian 是thị 全toàn 超siêu 義nghĩa 。 言ngôn 半bán 超siêu 者giả 。 從tùng 彼bỉ 漸tiệm 次thứ 生sanh 下hạ 淨tịnh 居cư 乃nãi 至chí 中trung 間gian 能năng 越việt 一nhất 處xứ 生sanh 色sắc 究cứu 竟cánh 。 超siêu 非phi 全toàn 故cố 名danh 為vi 半bán 超siêu 。 聖thánh 必tất 不bất 生sanh 大đại 梵Phạm 天Thiên 處xứ 。 僻tích 見kiến 處xứ 故cố 。 一nhất 導đạo 師sư 故cố 。 言ngôn 遍biến 歿một 者giả 。 從tùng 彼bỉ 漸tiệm 次thứ 於ư 一nhất 切thiết 處xứ 。 皆giai 遍biến 受thọ 生sanh 。 最tối 後hậu 方phương 能năng 生sanh 色sắc 究cứu 竟cánh 。 一nhất 切thiết 處xứ 死tử 故cố 名danh 遍biến 歿một 。 無vô 不bất 還hoàn 者giả 於ư 已dĩ 生sanh 處xứ 受thọ 第đệ 二nhị 生sanh 。 由do 彼bỉ 於ư 生sanh 容dung 求cầu 勝thắng 進tiến 。 非phi 等đẳng 劣liệt 故cố 。 即tức 由do 此thử 故cố 不bất 還hoàn 義nghĩa 滿mãn 。 必tất 不bất 還hoàn 生sanh 曾tằng 生sanh 處xứ 故cố 。 尚thượng 不bất 生sanh 本bổn 處xứ 。 況huống 有hữu 生sanh 於ư 下hạ 。 應ưng 知tri 此thử 謂vị 二nhị 上thượng 流lưu 中trung 由do 有hữu 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 因nhân 故cố 往vãng 色sắc 究cứu 竟cánh 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 餘dư 於ư 靜tĩnh 慮lự 無vô 雜tạp 修tu 者giả 。 能năng 往vãng 有hữu 頂đảnh 方phương 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 謂vị 彼bỉ 先tiên 無vô 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 。 由do 於ư 諸chư 定định 愛ái 味vị 為vi 緣duyên 。 此thử 歿một 遍biến 生sanh 色sắc 界giới 諸chư 處xứ 。 唯duy 不bất 能năng 往vãng 。 五ngũ 淨tịnh 居cư 天thiên 。 色sắc 界giới 命mạng 終chung 於ư 三tam 無vô 色sắc 次thứ 第đệ 生sanh 已dĩ 。 後hậu 生sanh 有hữu 頂đảnh 方phương 般bát 涅Niết 槃Bàn 。 二nhị 上thượng 流lưu 中trung 前tiền 是thị 觀quán 行hành 後hậu 是thị 止chỉ 行hành 。 樂nhạo/nhạc/lạc 慧tuệ 樂nhạo/nhạc/lạc 定định 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 二nhị 上thượng 流lưu 者giả 於ư 下hạ 地địa 中trung 得đắc 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 見kiến 不bất 違vi 理lý 。 而nhi 言ngôn 此thử 往vãng 色Sắc 究Cứu 竟Cánh 天Thiên 。 及cập 有hữu 頂đảnh 天thiên 為vi 極cực 處xứ 者giả 。 由do 此thử 過quá 彼bỉ 無vô 行hành 處xứ 故cố 。 如như 預dự 流lưu 者giả 極cực 七thất 返phản 生sanh 。 此thử 五ngũ 名danh 為vi 行hành 色sắc 界giới 者giả 。 行hành 無vô 色sắc 者giả 差sai 別biệt 有hữu 四tứ 。 謂vị 在tại 欲dục 界giới 離ly 色sắc 界giới 貪tham 從tùng 此thử 命mạng 終chung 。 生sanh 於ư 無vô 色sắc 。 此thử 中trung 差sai 別biệt 唯duy 有hữu 四tứ 種chủng 。 由do 生sanh 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 此thử 并tinh 前tiền 五ngũ 成thành 六lục 不bất 還hoàn 。

復phục 有hữu 不bất 行hành 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 即tức 住trụ 於ư 此thử 能năng 般bát 涅Niết 槃Bàn 名danh 。 現hiện 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 并tinh 前tiền 六lục 為vi 七thất 。 於ư 行hành 色sắc 界giới 五ngũ 不bất 還hoàn 中trung 復phục 有hữu 異dị 門môn 。 顯hiển 其kỳ 差sai 別biệt 。 頌tụng 曰viết 。

行hành 色sắc 界giới 有hữu 九cửu 。 謂vị 三tam 各các 分phần/phân 三tam 。

業nghiệp 惑hoặc 根căn 有hữu 殊thù 。 故cố 成thành 三tam 九cửu 別biệt 。

論luận 曰viết 。 即tức 行hành 色sắc 界giới 五ngũ 種chủng 不bất 還hoàn 總tổng 立lập 為vi 三tam 。 各các 分phần/phân 三tam 種chủng 故cố 成thành 九cửu 種chủng 。 何hà 等đẳng 為vi 三tam 。

中trung 生sanh 上thượng 流lưu 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 云vân 何hà 三tam 種chủng 。 各các 分phân 為vi 三tam 。 且thả 中trung 般bát 涅Niết 槃Bàn 分phân 為vi 三tam 種chủng 。 速tốc 非phi 速tốc 經kinh 久cửu 。 得đắc 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 由do 三tam 火hỏa 星tinh 喻dụ 所sở 顯hiển 故cố 。 生sanh 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 亦diệc 分phần/phân 三tam 種chủng 。 生sanh 有hữu 行hành 等đẳng 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 此thử 皆giai 生sanh 已dĩ 。 得đắc 般Bát 涅Niết 槃Bàn 。 是thị 故cố 並tịnh 應ưng 名danh 為vi 生sanh 般bát 。 於ư 上thượng 流lưu 中trung 亦diệc 分phần/phân 三tam 種chủng 。 超siêu 半bán 超siêu 等đẳng 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 然nhiên 諸chư 三tam 種chủng 一nhất 切thiết 皆giai 由do 。 速tốc 非phi 速tốc 經kinh 久cửu 得đắc 般Bát 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 更cánh 互hỗ 相tương 望vọng 無vô 雜tạp 亂loạn 失thất 。 如như 是thị 三tam 種chủng 。 九cửu 種chủng 不bất 還hoàn 。 由do 業nghiệp 惑hoặc 根căn 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 有hữu 速tốc 非phi 速tốc 經kinh 久cửu 不bất 同đồng 。 且thả 總tổng 成thành 三tam 。 由do 造tạo 增tăng 長trưởng 順thuận 起khởi 生sanh 後hậu 業nghiệp 差sai 別biệt 故cố 。 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 下hạ 中trung 上thượng 品phẩm 煩phiền 惱não 現hiện 行hành 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 及cập 上thượng 中trung 下hạ 。 根căn 差sai 別biệt 故cố 。 此thử 三tam 一nhất 一nhất 如như 其kỳ 所sở 應ứng 。 亦diệc 業nghiệp 惑hoặc 根căn 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 各các 有hữu 三tam 別biệt 故cố 成thành 九cửu 種chủng 。 謂vị 初sơ 二nhị 三tam 由do 惑hoặc 根căn 別biệt 各các 成thành 三tam 種chủng 。 非phi 由do 業nghiệp 異dị 。 後hậu 三tam 亦diệc 由do 順thuận 後hậu 受thọ 業nghiệp 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 分phần/phân 成thành 三tam 種chủng 。 故cố 說thuyết 如như 是thị 行hành 色sắc 不bất 還hoàn 業nghiệp 惑hoặc 根căn 殊thù 成thành 三tam 九cửu 別biệt 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 故cố 諸chư 契Khế 經Kinh 中trung 。 佛Phật 唯duy 說thuyết 有hữu 七thất 善thiện 士sĩ 趣thú 。 頌tụng 曰viết 。

立lập 七thất 善thiện 士sĩ 趣thú 。 由do 上thượng 流lưu 無vô 別biệt 。

善thiện 惡ác 行hành 不bất 行hành 。 有hữu 往vãng 無vô 還hoàn 故cố 。

論luận 曰viết 。 中trung 生sanh 各các 三tam 。 上thượng 流lưu 為vi 一nhất 。 經kinh 依y 此thử 立lập 七thất 善thiện 士sĩ 趣thú 。 有hữu 上thượng 流lưu 法pháp 故cố 名danh 上thượng 流lưu 。 由do 此thử 義nghĩa 同đồng 且thả 立lập 為vi 一nhất 。 何hà 獨độc 依y 此thử 立lập 善thiện 士sĩ 趣thú 。 不bất 依y 所sở 餘dư 有hữu 學học 聖thánh 者giả 。 趣thú 是thị 行hành 義nghĩa 。 所sở 餘dư 有hữu 學học 皆giai 行hành 善thiện 業nghiệp 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 唯duy 此thử 七thất 種chủng 皆giai 行hành 善thiện 業nghiệp 。 不bất 行hành 惡ác 業nghiệp 。 餘dư 則tắc 不bất 然nhiên 。 又hựu 唯duy 七thất 種chủng 行hành 往vãng 上thượng 界giới 。 不bất 復phục 還hoàn 來lai 。 餘dư 則tắc 不bất 爾nhĩ 。 故cố 獨độc 依y 此thử 立lập 善thiện 士sĩ 趣thú 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 故cố 契Khế 經Kinh 中trung 言ngôn 。 云vân 何hà 善thiện 士sĩ 謂vị 若nhược 成thành 就tựu 有hữu 學học 正chánh 見kiến 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 諸chư 餘dư 有hữu 學học 若nhược 就tựu 異dị 門môn 亦diệc 可khả 說thuyết 為vi 有hữu 善thiện 士sĩ 性tánh 。 以dĩ 諸chư 有hữu 學học 於ư 五ngũ 種chủng 惡ác 皆giai 獲hoạch 得đắc 畢tất 竟cánh 不bất 作tác 律luật 儀nghi 故cố 。 不bất 善thiện 煩phiền 惱não 多đa 已dĩ 斷đoạn 故cố 。 立lập 善thiện 士sĩ 趣thú 不bất 就tựu 異dị 門môn 約ước 唯duy 行hành 善thiện 不bất 行hành 惡ác 故cố 。 唯duy 託thác 勝thắng 因nhân 往vãng 上thượng 界giới 故cố 。 諸chư 在tại 聖thánh 位vị 曾tằng 經kinh 生sanh 者giả 。 亦diệc 有hữu 此thử 等đẳng 差sai 別biệt 相tương/tướng 耶da 。 不bất 爾nhĩ 。 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

經kinh 欲dục 界giới 生sanh 聖thánh 。 不bất 往vãng 餘dư 界giới 生sanh 。

此thử 及cập 往vãng 上thượng 生sanh 。 無vô 練luyện 根căn 并tinh 退thoái 。

論luận 曰viết 。 若nhược 在tại 聖thánh 位vị 經kinh 欲dục 界giới 生sanh 必tất 不bất 往vãng 。 生sanh 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 由do 彼bỉ 證chứng 得đắc 不Bất 還Hoàn 果Quả 已dĩ 。 定định 於ư 現hiện 身thân 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 故cố 。 若nhược 於ư 色sắc 界giới 經kinh 生sanh 聖thánh 者giả 。 容dung 有hữu 上thượng 生sanh 無vô 色sắc 界giới 義nghĩa 。 如như 行hành 色sắc 界giới 極cực 有hữu 頂đảnh 者giả 。 然nhiên 天thiên 帝Đế 釋Thích 作tác 如như 是thị 言ngôn 。 曾tằng 聞văn 有hữu 天thiên 名danh 色sắc 究cứu 竟cánh 。 我ngã 後hậu 退thoái 落lạc 當đương 生sanh 於ư 彼bỉ 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 作tác 如như 是thị 釋thích 。 彼bỉ 由do 不bất 了liễu 對đối 法pháp 相tướng 故cố 。 為vi 令linh 喜hỷ 故cố 。 佛Phật 亦diệc 不bất 遮già 。 即tức 此thử 已dĩ 經kinh 欲dục 界giới 生sanh 者giả 及cập 已dĩ 從tùng 此thử 往vãng 上thượng 界giới 生sanh 諸chư 聖thánh 必tất 無vô 練luyện 根căn 并tinh 退thoái 。 何hà 緣duyên 不bất 許hứa 經kinh 欲dục 界giới 生sanh 及cập 上thượng 生sanh 聖thánh 者giả 有hữu 練luyện 根căn 并tinh 退thoái 。 以dĩ 必tất 無vô 故cố 。 何hà 緣duyên 必tất 無vô 。 經kinh 生sanh 習tập 根căn 極cực 成thành 熟thục 故cố 。 及cập 得đắc 殊thù 勝thắng 所sở 依y 止chỉ 故cố 。 何hà 緣duyên 有hữu 學học 未vị 離ly 欲dục 貪tham 無vô 中trung 有hữu 中trung 。 般Bát 涅Niết 槃Bàn 者giả 。 以dĩ 彼bỉ 聖thánh 道Đạo 未vị 淳thuần 熟thục 故cố 。 未vị 易dị 能năng 令linh 。 現hiện 在tại 前tiền 故cố 。 所sở 有hữu 隨tùy 眠miên 非phi 極cực 劣liệt 故cố 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 者giả 作tác 如như 是thị 釋thích 。 諸chư 欲dục 界giới 法pháp 極cực 難nạn/nan 越việt 故cố 。 彼bỉ 尚thượng 有hữu 餘dư 多đa 所sở 作tác 故cố 。 謂vị 應ưng 進tiến 斷đoạn 不bất 善thiện 無vô 記ký 二nhị 煩phiền 惱não 故cố 。 及cập 應ưng 進tiến 得đắc 若nhược 二nhị 若nhược 三tam 。 沙Sa 門Môn 果quả 故cố 。 并tinh 應ưng 總tổng 越việt 三tam 界giới 法pháp 故cố 。 住trụ 中trung 有hữu 位vị 無vô 如như 是thị 能năng 。 前tiền 說thuyết 上thượng 流lưu 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 為vi 因nhân 能năng 。 往vãng 色Sắc 究Cứu 竟Cánh 天Thiên 。 先tiên 應ưng 雜tạp 修tu 何hà 等đẳng 靜tĩnh 慮lự 。 由do 何hà 等đẳng 位vị 知tri 雜tạp 修tu 成thành 。 復phục 為vi 何hà 緣duyên 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 。 頌tụng 曰viết 。

先tiên 雜tạp 修tu 第đệ 四tứ 。 成thành 由do 一nhất 念niệm 雜tạp 。

為vi 受thọ 生sanh 現hiện 樂nhạo/nhạc/lạc 。 及cập 遮già 煩phiền 惱não 退thoái 。

論luận 曰viết 。 諸chư 欲dục 雜tạp 修tu 四tứ 靜tĩnh 慮lự 者giả 。 必tất 先tiên 雜tạp 修tu 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 。 以dĩ 彼bỉ 等đẳng 持trì 最tối 堪kham 能năng 故cố 。 諸chư 樂nhạo/nhạc/lạc 行hành 中trung 彼bỉ 最tối 勝thắng 故cố 。 如như 是thị 雜tạp 修tu 諸chư 靜tĩnh 慮lự 者giả 。 是thị 阿A 羅La 漢Hán 。 或hoặc 是thị 不bất 還hoàn 。 彼bỉ 必tất 先tiên 入nhập 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 。 多đa 念niệm 無vô 漏lậu 相tương 續tục 現hiện 前tiền 。 從tùng 此thử 引dẫn 生sanh 多đa 念niệm 有hữu 漏lậu 後hậu 復phục 多đa 念niệm 無vô 漏lậu 現hiện 前tiền 。 如như 是thị 旋toàn 還hoàn 後hậu 後hậu 漸tiệm 減giảm 。 乃nãi 至chí 最tối 後hậu 。 二nhị 念niệm 無vô 漏lậu 次thứ 引dẫn 二nhị 念niệm 有hữu 漏lậu 現hiện 前tiền 無vô 間gian 復phục 生sanh 二nhị 念niệm 無vô 漏lậu 。 名danh 雜tạp 修tu 定định 加gia 行hành 成thành 滿mãn 。 次thứ 後hậu 唯duy 從tùng 一nhất 念niệm 無vô 漏lậu 引dẫn 起khởi 一nhất 念niệm 有hữu 漏lậu 現hiện 前tiền 無vô 間gian 復phục 生sanh 一nhất 念niệm 無vô 漏lậu 。 如như 是thị 有hữu 漏lậu 中trung 間gian 剎sát 那na 前tiền 後hậu 。 剎sát 那na 無vô 漏lậu 雜tạp 故cố 。 名danh 雜tạp 修tu 定định 根căn 本bổn 圓viên 成thành 。 前tiền 二nhị 剎sát 那na 似tự 無vô 間gian 道đạo 。 第đệ 三tam 剎sát 那na 似tự 解giải 脫thoát 道đạo 。 如như 是thị 雜tạp 修tu 第đệ 四tứ 定định 已dĩ 。 乘thừa 此thử 勢thế 力lực 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 亦diệc 能năng 雜tạp 修tu 下hạ 三tam 靜tĩnh 慮lự 。 先tiên 於ư 欲dục 界giới 人nhân 趣thú 三tam 洲châu 如như 是thị 雜tạp 修tu 諸chư 靜tĩnh 慮lự 已dĩ 。 後hậu 若nhược 退thoái 失thất 生sanh 色sắc 界giới 中trung 。 亦diệc 能năng 如như 前tiền 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 。 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 為vi 三tam 種chủng 緣duyên 。 一nhất 為vi 受thọ 生sanh 。 二nhị 為vi 現hiện 樂nhạo/nhạc/lạc 。 三tam 為vi 遮già 止chỉ 起khởi 煩phiền 惱não 退thoái 。 謂vị 不bất 還hoàn 中trung 諸chư 利lợi 根căn 者giả 。 為vi 現hiện 法Pháp 樂lạc 及cập 生sanh 淨tịnh 居cư 。 諸chư 鈍độn 根căn 者giả 。 亦diệc 為vi 遮già 退thoái 。 彼bỉ 畏úy 退thoái 故cố 。 如như 是thị 雜tạp 修tu 令linh 味vị 相tương 應ứng 等đẳng 持trì 遠viễn 故cố 。 諸chư 阿A 羅La 漢Hán 。 若nhược 利lợi 根căn 者giả 。 為vi 現hiện 法Pháp 樂lạc 。 若nhược 鈍độn 根căn 者giả 。 亦diệc 為vi 遮già 防phòng 起khởi 煩phiền 惱não 退thoái 。 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 為vi 生sanh 淨tịnh 居cư 。 何hà 緣duyên 淨tịnh 居cư 處xứ 唯duy 有hữu 五ngũ 。 頌tụng 曰viết 。

由do 雜tạp 修tu 五ngũ 品phẩm 。 生sanh 有hữu 五ngũ 淨tịnh 居cư 。

論luận 曰viết 。 由do 雜tạp 熏huân 修tu 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 有hữu 五ngũ 品phẩm 故cố 。 淨tịnh 居cư 唯duy 五ngũ 。 何hà 謂vị 五ngũ 品phẩm 。 謂vị 下hạ 中trung 上thượng 上thượng 勝thắng 上thượng 極cực 品phẩm 差sai 別biệt 故cố 。 此thử 中trung 初sơ 品phẩm 三tam 心tâm 現hiện 前tiền 便tiện 得đắc 成thành 滿mãn 。 謂vị 初sơ 無vô 漏lậu 次thứ 起khởi 有hữu 漏lậu 後hậu 起khởi 無vô 漏lậu 。 第đệ 二nhị 品phẩm 六lục 。 第đệ 三tam 品phẩm 九cửu 。 第đệ 四tứ 品phẩm 十thập 二nhị 。 第đệ 五ngũ 品phẩm 十thập 五ngũ 。 如như 是thị 五ngũ 品phẩm 雜tạp 修tu 靜tĩnh 慮lự 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 感cảm 五ngũ 淨tịnh 居cư 。 應ưng 知tri 此thử 中trung 無vô 漏lậu 勢thế 力lực 熏huân 修tu 有hữu 漏lậu 令linh 感cảm 淨tịnh 居cư 。 有hữu 餘dư 師sư 言ngôn 。 由do 信tín 等đẳng 五ngũ 次thứ 第đệ 增tăng 上thượng 感cảm 五ngũ 淨tịnh 居cư 。 經kinh 說thuyết 不bất 還hoàn 有hữu 名danh 身thân 證chứng 。 依y 何hà 勝thắng 德đức 立lập 身thân 證chứng 名danh 。 頌tụng 曰viết 。

得đắc 滅diệt 定định 不bất 還hoàn 。 轉chuyển 名danh 為vi 身thân 證chứng 。

論luận 曰viết 。 有hữu 滅diệt 定định 得đắc 名danh 得đắc 滅diệt 定định 。 即tức 不bất 還hoàn 者giả 若nhược 於ư 身thân 中trung 有hữu 滅diệt 定định 得đắc 轉chuyển 名danh 身thân 證chứng 。 謂vị 不bất 還hoàn 者giả 由do 身thân 證chứng 得đắc 似tự 涅Niết 槃Bàn 法pháp 故cố 名danh 身thân 證chứng 。 如như 何hà 說thuyết 彼bỉ 但đãn 名danh 身thân 證chứng 。 以dĩ 心tâm 無vô 故cố 。 依y 身thân 生sanh 故cố 。 理lý 實thật 應ưng 言ngôn 。 彼bỉ 從tùng 滅diệt 定định 起khởi 得đắc 先tiên 未vị 得đắc 有hữu 識thức 身thân 寂tịch 靜tĩnh 。 便tiện 作tác 是thị 思tư 。 此thử 滅diệt 盡tận 定định 最tối 為vi 寂tịch 靜tĩnh 。 極cực 似tự 涅Niết 槃Bàn 。 如như 是thị 證chứng 得đắc 身thân 之chi 寂tịch 靜tĩnh 。 故cố 名danh 身thân 證chứng 。 由do 得đắc 及cập 智trí 現hiện 前tiền 證chứng 得đắc 。 身thân 寂tịch 靜tĩnh 故cố 。 契Khế 經Kinh 說thuyết 有hữu 十thập 八bát 有hữu 學học 。 何hà 緣duyên 於ư 中trung 不bất 說thuyết 身thân 證chứng 。 依y 因nhân 無vô 故cố 。 何hà 謂vị 依y 因nhân 。 謂vị 諸chư 無vô 漏lậu 三tam 學học 及cập 果quả 依y 彼bỉ 差sai 別biệt 立lập 有hữu 學học 故cố 。 滅diệt 定định 非phi 學học 亦diệc 非phi 學học 果quả 。 故cố 不bất 約ước 成thành 彼bỉ 說thuyết 有hữu 學học 差sai 別biệt 。 不bất 還hoàn 差sai 別biệt 麁thô 相tương/tướng 如như 是thị 。 若nhược 細tế 分phân 析tích 數số 成thành 多đa 千thiên 。 其kỳ 義nghĩa 云vân 何hà 。 且thả 如như 中trung 般bát 約ước 根căn 建kiến 立lập 便tiện 成thành 三tam 種chủng 。 下hạ 中trung 上thượng 根căn 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 約ước 地địa 建kiến 立lập 則tắc 成thành 四tứ 種chủng 。 往vãng 初sơ 定định 等đẳng 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 約ước 種chủng 性tánh 建kiến 立lập 則tắc 成thành 六lục 種chủng 。 退thoái 法pháp 種chủng 性tánh 等đẳng 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 約ước 處xứ 建kiến 立lập 成thành 十thập 六lục 種chủng 。 梵Phạm 眾chúng 天thiên 等đẳng 處xứ 差sai 別biệt 故cố 。 約ước 地địa 離ly 染nhiễm 成thành 三tam 十thập 六lục 。 色sắc 界giới 具cụ 縛phược 乃nãi 至chí 已dĩ 離ly 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 八bát 品phẩm 染nhiễm 故cố 。 約ước 處xứ 種chủng 性tánh 離ly 染nhiễm 根căn 建kiến 立lập 總tổng 成thành 二nhị 千thiên 五ngũ 百bách 九cửu 十thập 二nhị 。 云vân 何hà 如như 是thị 。 且thả 於ư 一nhất 處xứ 種chủng 性tánh 有hữu 六lục 。 一nhất 一nhất 種chủng 性tánh 約ước 離ly 染nhiễm 門môn 差sai 別biệt 成thành 九cửu 。 謂vị 隨tùy 何hà 地địa 具cụ 縛phược 為vi 初sơ 乃nãi 至chí 已dĩ 離ly 八bát 品phẩm 為vi 後hậu 。 如như 是thị 六lục 九cửu 成thành 五ngũ 十thập 四tứ 。 以dĩ 十thập 六lục 處xứ 乘thừa 五ngũ 十thập 四tứ 成thành 八bát 百bách 六lục 十thập 四tứ 。 以dĩ 根căn 乘thừa 之chi 復phục 成thành 三tam 倍bội 故cố 總tổng 成thành 二nhị 千thiên 五ngũ 百bách 九cửu 十thập 二nhị 。 諸chư 離ly 下hạ 地địa 九cửu 品phẩm 染nhiễm 者giả 。 即tức 說thuyết 名danh 為vi 上thượng 地địa 具cụ 縛phược 。 為vi 成thành 一nhất 一nhất 地địa 離ly 染nhiễm 數số 等đẳng 故cố 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 上thượng 流lưu 亦diệc 爾nhĩ 。 總tổng 計kế 五ngũ 種chủng 積tích 數số 合hợp 成thành 一nhất 萬vạn 二nhị 千thiên 。 九cửu 百bách 六lục 十thập 。 已dĩ 辯biện 第đệ 三tam 向hướng 果quả 差sai 別biệt 。 次thứ 應ưng 建kiến 立lập 第đệ 四tứ 向hướng 果quả 。 頌tụng 曰viết 。

上thượng 界giới 修tu 惑hoặc 中trung 。 斷đoạn 初sơ 定định 一nhất 品phẩm 。

至chí 有hữu 頂đảnh 八bát 品phẩm 。 皆giai 阿A 羅La 漢Hán 向hướng 。

第đệ 九cửu 無vô 間gian 道đạo 。 名danh 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。

盡tận 得đắc 俱câu 盡tận 智trí 。 成thành 無Vô 學Học 應ưng 果quả 。

論luận 曰viết 。 即tức 不bất 還hoàn 者giả 進tiến 斷đoạn 色sắc 界giới 及cập 無vô 色sắc 。 界giới 修tu 所sở 斷đoạn 惑hoặc 。 從tùng 斷đoạn 初sơ 定định 一nhất 品phẩm 為vi 初sơ 。 至chí 斷đoạn 有hữu 頂đảnh 八bát 品phẩm 為vi 後hậu 。 應ưng 知tri 轉chuyển 名danh 阿A 羅La 漢Hán 向hướng 。 即tức 此thử 所sở 說thuyết 。 阿A 羅La 漢Hán 向hướng 。 中trung 斷đoạn 有hữu 頂đảnh 惑hoặc 第đệ 九cửu 無vô 間gian 道đạo 亦diệc 說thuyết 名danh 為vi 。 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 一nhất 切thiết 隨tùy 眠miên 。 皆giai 能năng 破phá 故cố 。 先tiên 已dĩ 破phá 故cố 。 不bất 破phá 一nhất 切thiết 實thật 有hữu 能năng 破phá 一nhất 切thiết 功công 能năng 。 諸chư 能năng 斷đoạn 惑hoặc 無vô 間gian 道đạo 中trung 。 此thử 定định 相tương 應ứng 最tối 為vi 勝thắng 故cố 。 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 說thuyết 有hữu 多đa 種chủng 。 謂vị 斷đoạn 有hữu 頂đảnh 第đệ 九cửu 品phẩm 惑hoặc 無vô 間gian 道đạo 生sanh 。 通thông 依y 九cửu 地địa 故cố 說thuyết 此thử 定định 智trí 行hành 緣duyên 別biệt 。 未vị 至chí 地địa 攝nhiếp 有hữu 五ngũ 十thập 二nhị 。 謂vị 苦khổ 集tập 類loại 智trí 緣duyên 有hữu 頂đảnh 苦khổ 集tập 各các 有hữu 四tứ 行hành 相tương 應ứng 有hữu 八bát 。 滅diệt 道Đạo 法Pháp 智trí 各các 有hữu 四tứ 行hành 相tương 應ứng 有hữu 八bát 。 滅diệt 類loại 智trí 緣duyên 八bát 地địa 滅diệt 一nhất 一nhất 各các 有hữu 。 四tứ 行hành 相tương 應ứng 合hợp 三tam 十thập 二nhị 。 道đạo 類loại 智trí 緣duyên 八bát 地địa 道đạo 總tổng 有hữu 四tứ 行hành 相tương 應ứng 有hữu 四tứ 。 以dĩ 治trị 八bát 地địa 類loại 智trí 品phẩm 道đạo 同đồng 類loại 相tương/tướng 因nhân 必tất 總tổng 緣duyên 故cố 。 如như 未vị 至chí 攝nhiếp 有hữu 五ngũ 十thập 二nhị 中trung 四tứ 靜tĩnh 慮lự 。 應ưng 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 空không 處xứ 二nhị 十thập 八bát 。 識thức 處xứ 二nhị 十thập 四tứ 。 無Vô 所Sở 有Hữu 處Xứ 二nhị 十thập 。 以dĩ 依y 無vô 色sắc 無vô 有hữu 法pháp 智trí 及cập 緣duyên 下hạ 滅diệt 滅diệt 類loại 智trí 故cố 。 然nhiên 緣duyên 下hạ 地địa 對đối 治trị 道đạo 者giả 。 以dĩ 同đồng 品phẩm 道đạo 互hỗ 為vi 因nhân 故cố 。 有hữu 說thuyết 。 此thử 定định 智trí 行hành 緣duyên 別biệt 。 未vị 至chí 地địa 攝nhiếp 。 有hữu 八bát 十thập 種chủng 。 謂vị 道đạo 類loại 智trí 緣duyên 八bát 地địa 道đạo 亦diệc 各các 別biệt 有hữu 四tứ 行hành 相tương/tướng 。 應ưng 由do 此thử 於ư 前tiền 增tăng 二nhị 十thập 八bát 。 如như 未vị 至chí 攝nhiếp 有hữu 八bát 十thập 種chủng 。 中trung 四tứ 靜tĩnh 慮lự 。 應ưng 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 空không 處xứ 四tứ 十thập 。 識thức 處xứ 三tam 十thập 二nhị 。 無Vô 所Sở 有Hữu 處Xứ 二nhị 十thập 四tứ 。

復phục 有hữu 欲dục 令linh 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 智trí 行hành 緣duyên 別biệt 。 未vị 至chí 地địa 攝nhiếp 總tổng 有hữu 一nhất 百bách 。 六lục 十thập 四tứ 種chủng 。 謂vị 滅diệt 類loại 智trí 緣duyên 八bát 地địa 滅diệt 有hữu 別biệt 有hữu 總tổng 各các 四tứ 行hành 相tương/tướng 。 應ưng 由do 此thử 於ư 初sơ 增tăng 百bách 一nhất 十thập 二nhị 。 如như 未vị 至chí 攝nhiếp 百bách 六lục 十thập 四tứ 中trung 四tứ 靜tĩnh 慮lự 應ưng 知tri 亦diệc 然nhiên 。 空không 處xứ 五ngũ 十thập 二nhị 。 識thức 處xứ 三tam 十thập 六lục 。 無Vô 所Sở 有Hữu 處Xứ 二nhị 十thập 四tứ 。 若nhược 就tựu 種chủng 性tánh 根căn 等đẳng 分phân 別biệt 。 更cánh 成thành 多đa 種chủng 。 如như 理lý 應ưng 思tư 。 此thử 定định 既ký 能năng 斷đoạn 有hữu 頂đảnh 地địa 第đệ 九cửu 品phẩm 惑hoặc 。 能năng 引dẫn 此thử 惑hoặc 盡tận 得đắc 俱câu 行hành 盡tận 智trí 令linh 起khởi 。 金kim 剛cang 喻dụ 定định 。 是thị 斷đoạn 惑hoặc 中trung 最tối 後hậu 無vô 間gian 道đạo 所sở 生sanh 。 盡tận 智trí 是thị 斷đoạn 惑hoặc 中trung 最tối 後hậu 解giải 脫thoát 道đạo 。 由do 此thử 解giải 脫thoát 道đạo 與dữ 諸chư 漏lậu 盡tận 得đắc 最tối 初sơ 俱câu 生sanh 故cố 名danh 盡tận 智trí 。 如như 是thị 盡tận 智trí 至chí 已dĩ 生sanh 時thời 便tiện 成thành 無Vô 學Học 。 阿A 羅La 漢Hán 果Quả 。 已dĩ 得đắc 無Vô 學Học 應ưng 果quả 法pháp 故cố 。 為vi 得đắc 別biệt 果quả 所sở 應ưng 修tu 學học 。 此thử 無vô 有hữu 故cố 得đắc 無Vô 學Học 名danh 。 即tức 此thử 唯duy 應ưng 作tác 他tha 事sự 故cố 。 諸chư 有hữu 染nhiễm 者giả 所sở 應Ứng 供Cúng 故cố 。 依y 此thử 義nghĩa 立lập 阿A 羅La 漢Hán 名danh 。 義nghĩa 准chuẩn 已dĩ 成thành 前tiền 來lai 所sở 辯biện 四tứ 向hướng 三tam 果quả 皆giai 名danh 有hữu 學học 。 何hà 緣duyên 前tiền 七thất 得đắc 有hữu 學học 名danh 。 為vi 得đắc 漏lậu 盡tận 常thường 樂nhạo/nhạc/lạc 學học 故cố 。 學học 要yếu 有hữu 三tam 。 一nhất 增tăng 上thượng 戒giới 。 二nhị 增tăng 上thượng 心tâm 。 三tam 增tăng 上thượng 慧tuệ 。 以dĩ 戒giới 定định 慧tuệ 為vi 三tam 自tự 體thể 。 若nhược 爾nhĩ 異dị 生sanh 應ưng 名danh 有hữu 學học 。 不bất 爾nhĩ 。 未vị 如như 實thật 見kiến 知tri 諦đế 理lý 故cố 。 彼bỉ 容dung 後hậu 時thời 失thất 正chánh 學học 故cố 。 由do 此thử 善Thiện 逝Thệ 再tái 說thuyết 學học 言ngôn 。 如như 契Khế 經Kinh 中trung 。

佛Phật 告cáo 憺đam 怕phạ 。

學học 所sở 應ưng 學học 學học 所sở 應ưng 學học 。 我ngã 唯duy 說thuyết 此thử 名danh 有hữu 學học 者giả 。 為vi 令linh 了liễu 知tri 學học 正chánh 所sở 學học 無vô 有hữu 退thoái 失thất 。 名danh 有hữu 學học 者giả 故cố 。 薄bạc 伽già 梵Phạm 重trùng 說thuyết 學học 言ngôn 。 聖thánh 者giả 住trụ 本bổn 性tánh 。 如như 何hà 名danh 有hữu 學học 。 學học 意ý 未vị 滿mãn 故cố 。 如như 行hành 者giả 暫tạm 息tức 。 或hoặc 學học 法pháp 得đắc 常thường 隨tùy 逐trục 故cố 。 學học 法pháp 云vân 何hà 。 謂vị 有hữu 學học 者giả 無vô 漏lậu 有hữu 為vi 法pháp 。 無Vô 學Học 法pháp 云vân 何hà 。 謂vị 無Vô 學Học 者giả 無vô 漏lậu 有hữu 為vi 法pháp 。 云vân 何hà 涅Niết 槃Bàn 不bất 名danh 為vi 學học 。 無Vô 學Học 異dị 生sanh 亦diệc 成thành 就tựu 故cố 此thử 復phục 何hà 緣duyên 不bất 名danh 無Vô 學Học 。 有hữu 學học 異dị 生sanh 亦diệc 成thành 就tựu 故cố 。 如như 是thị 有hữu 學học 及cập 無Vô 學Học 者giả 。 總tổng 成thành 八bát 聖thánh 。 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 行hành 向hướng 住trụ 果quả 各các 有hữu 四tứ 故cố 。 謂vị 為vi 證chứng 得đắc 預Dự 流Lưu 果Quả 。 向hướng 乃nãi 至chí 所sở 證chứng 阿A 羅La 漢Hán 果Quả 。 名danh 雖tuy 有hữu 八bát 事sự 唯duy 有hữu 五ngũ 。 謂vị 住trụ 四Tứ 果Quả 及cập 初sơ 果quả 向hướng 。 以dĩ 後hậu 三tam 果quả 向hướng 不bất 離ly 前tiền 果quả 故cố 。 此thử 依y 漸tiệm 次thứ 得đắc 果quả 者giả 說thuyết 。 若nhược 倍bội 離ly 欲dục 全toàn 離ly 欲dục 者giả 住trụ 見kiến 道đạo 中trung 名danh 為vi 一nhất 來lai 不bất 還hoàn 果quả 向hướng 。 非phi 前tiền 果quả 攝nhiếp 。 如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 修tu 道Đạo 二nhị 種chủng 。 有hữu 漏lậu 無vô 漏lậu 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 由do 何hà 等đẳng 道đạo 離ly 何hà 地địa 染nhiễm 。 頌tụng 曰viết 。

有hữu 頂đảnh 由do 無vô 漏lậu 。 餘dư 由do 二nhị 離ly 染nhiễm 。

論luận 曰viết 。 唯duy 無vô 漏lậu 道Đạo 離ly 有hữu 頂đảnh 染nhiễm 。 非phi 有hữu 漏lậu 道đạo 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 此thử 上thượng 更cánh 無vô 世thế 俗tục 道đạo 故cố 。 自tự 地địa 不bất 能năng 治trị 自tự 地địa 故cố 。 自tự 地địa 煩phiền 惱não 所sở 隨tùy 增tăng 故cố 。 若nhược 彼bỉ 煩phiền 惱não 於ư 此thử 隨tùy 增tăng 。 此thử 必tất 不bất 能năng 治trị 彼bỉ 煩phiền 惱não 。 若nhược 此thử 力lực 能năng 對đối 治trị 於ư 彼bỉ 。 則tắc 彼bỉ 於ư 此thử 必tất 不bất 隨tùy 增tăng 故cố 。 自tự 地địa 道đạo 不bất 治trị 自tự 地địa 。 離ly 餘dư 八bát 地địa 通thông 由do 二nhị 道đạo 。 世thế 出xuất 世thế 道đạo 俱câu 能năng 離ly 故cố 。 既ký 通thông 由do 二nhị 離ly 八bát 地địa 染nhiễm 。 各các 有hữu 幾kỷ 種chủng 。 離ly 繫hệ 得đắc 耶da 。 頌tụng 曰viết 。

聖thánh 二nhị 離ly 八bát 修tu 。 各các 二nhị 離ly 繫hệ 得đắc 。

論luận 曰viết 。 諸chư 有hữu 學học 聖thánh 用dụng 有hữu 漏lậu 道đạo 離ly 下hạ 八bát 地địa 修tu 斷đoạn 染nhiễm 時thời 。 能năng 具cụ 引dẫn 生sanh 二nhị 離ly 繫hệ 得đắc 。 用dụng 無vô 漏lậu 道Đạo 離ly 彼bỉ 亦diệc 然nhiên 。 由do 二nhị 種chủng 道đạo 同đồng 所sở 作tác 故cố 。 有hữu 餘dư 師sư 釋thích 。 以dĩ 無vô 漏lậu 道Đạo 離ly 彼bỉ 染nhiễm 時thời 。 何hà 緣duyên 證chứng 知tri 亦diệc 生sanh 有hữu 漏lậu 離ly 繫hệ 得đắc 者giả 。 有hữu 捨xả 無vô 漏lậu 得đắc 煩phiền 惱não 不bất 成thành 故cố 。 謂vị 有hữu 學học 聖thánh 以dĩ 無vô 漏lậu 道Đạo 離ly 彼bỉ 染nhiễm 時thời 。 若nhược 不bất 引dẫn 生sanh 同đồng 治trị 有hữu 漏lậu 離ly 繫hệ 得đắc 者giả 。 則tắc 以dĩ 聖thánh 道Đạo 具cụ 離ly 八bát 地địa 。 後hậu 依y 靜tĩnh 慮lự 得đắc 轉chuyển 根căn 時thời 。 頓đốn 捨xả 先tiên 來lai 諸chư 鈍độn 聖thánh 道Đạo 唯duy 得đắc 靜tĩnh 慮lự 利lợi 果quả 聖thánh 道Đạo 。 上thượng 惑hoặc 離ly 繫hệ 應ưng 皆giai 不bất 成thành 。 是thị 則tắc 還hoàn 應ưng 成thành 彼bỉ 煩phiền 惱não 。 此thử 證chứng 非phi 理lý 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 聖thánh 設thiết 無vô 有hữu 漏lậu 斷đoạn 得đắc 亦diệc 不bất 成thành 就tựu 。 上thượng 地địa 煩phiền 惱não 。 如như 分phân 離ly 有hữu 頂đảnh 得đắc 轉chuyển 根căn 時thời 及cập 異dị 生sanh 上thượng 生sanh 不bất 成thành 惑hoặc 故cố 。 謂vị 如như 分phân 離ly 有hữu 頂đảnh 地địa 染nhiễm 後hậu 依y 靜tĩnh 慮lự 得đắc 轉chuyển 根căn 時thời 。 無vô 漏lậu 斷đoạn 得đắc 既ký 已dĩ 頓đốn 捨xả 。 彼bỉ 地địa 離ly 繫hệ 無vô 有hữu 漏lậu 得đắc 。 而nhi 彼bỉ 地địa 惑hoặc 。 亦diệc 不bất 成thành 就tựu 。 又hựu 如như 異dị 生sanh 生sanh 二nhị 定định 等đẳng 。 雖tuy 捨xả 欲dục 界giới 等đẳng 煩phiền 惱não 斷đoạn 得đắc 而nhi 不bất 成thành 就tựu 欲dục 界giới 等đẳng 煩phiền 惱não 。 此thử 亦diệc 應ưng 然nhiên 。 故cố 不bất 成thành 證chứng 。 既ký 說thuyết 聖thánh 者giả 二nhị 離ly 八bát 修tu 各các 能năng 引dẫn 生sanh 二nhị 離ly 繫hệ 得đắc 。 義nghĩa 准chuẩn 。 異dị 生sanh 用dụng 有hữu 漏lậu 道đạo 唯duy 能năng 引dẫn 起khởi 有hữu 漏lậu 斷đoạn 得đắc 。 并tinh 諸chư 聖thánh 者giả 用dụng 無vô 漏lậu 道Đạo 離ly 見kiến 斷đoạn 惑hoặc 及cập 有hữu 頂đảnh 修tu 唯duy 能năng 引dẫn 生sanh 無vô 漏lậu 斷đoạn 得đắc 。 由do 何hà 地địa 道đạo 離ly 何hà 地địa 染nhiễm 。 頌tụng 曰viết 。

無vô 漏lậu 未vị 至chí 道đạo 。 能năng 離ly 一nhất 切thiết 地địa 。

餘dư 八bát 離ly 自tự 上thượng 。 有hữu 漏lậu 離ly 次thứ 下hạ 。

論luận 曰viết 。 諸chư 無vô 漏lậu 道Đạo 若nhược 未vị 至chí 攝nhiếp 。 能năng 離ly 欲dục 界giới 。 乃nãi 至chí 有Hữu 頂Đảnh 。 靜tĩnh 慮lự 中trung 間gian 及cập 四tứ 靜tĩnh 慮lự 三tam 無vô 色sắc 攝nhiếp 。 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 各các 能năng 離ly 自tự 及cập 上thượng 地địa 染nhiễm 。 不bất 離ly 下hạ 離ly 已dĩ 故cố 。 諸chư 有hữu 漏lậu 道đạo 一nhất 切thiết 唯duy 能năng 離ly 次thứ 下hạ 地địa 。 非phi 自tự 地địa 等đẳng 。 自tự 地địa 煩phiền 惱não 所sở 隨tùy 增tăng 故cố 。 勢thế 劣liệt 故cố 。 已dĩ 離ly 故cố 。 諸chư 依y 近cận 分phân 離ly 下hạ 地địa 染nhiễm 。 如như 無vô 間gian 道đạo 皆giai 近cận 分phần/phân 攝nhiếp 諸chư 解giải 脫thoát 道đạo 亦diệc 近cận 分phần/phân 耶da 。 不bất 爾nhĩ 。 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

近cận 分phân 離ly 下hạ 染nhiễm 。 初sơ 三tam 後hậu 解giải 脫thoát 。

根căn 本bổn 或hoặc 近cận 分phần/phân 。 上thượng 地địa 唯duy 根căn 本bổn 。

論luận 曰viết 。 諸chư 道đạo 所sở 依y 近cận 分phần/phân 有hữu 八bát 。 謂vị 四tứ 靜tĩnh 慮lự 無vô 色sắc 下hạ 邊biên 。 所sở 離ly 有hữu 九cửu 。 謂vị 欲dục 八bát 定định 。 初sơ 三tam 近cận 分phân 離ly 下hạ 三tam 染nhiễm 。 第đệ 九cửu 解giải 脫thoát 。 現hiện 在tại 前tiền 時thời 。 或hoặc 入nhập 根căn 本bổn 或hoặc 即tức 近cận 分phần/phân 。 上thượng 五ngũ 近cận 分phần/phân 各các 離ly 下hạ 染nhiễm 。 第đệ 九cửu 解giải 脫thoát 。 現hiện 在tại 前tiền 時thời 。 必tất 入nhập 根căn 本bổn 非phi 即tức 近cận 分phần/phân 。 近cận 分phần/phân 根căn 本bổn 等đẳng 捨xả 根căn 故cố 。 下hạ 三tam 靜tĩnh 慮lự 近cận 分phần/phân 根căn 本bổn 受thọ 根căn 異dị 故cố 。 有hữu 不bất 能năng 入nhập 。 轉chuyển 入nhập 異dị 受thọ 少thiểu 艱gian 難nan 故cố 。 離ly 下hạ 染nhiễm 時thời 必tất 欣hân 上thượng 故cố 。 若nhược 受thọ 無vô 異dị 必tất 入nhập 根căn 本bổn 。 諸chư 出xuất 世thế 道đạo 無vô 間gian 解giải 脫thoát 前tiền 既ký 已dĩ 說thuyết 。 緣duyên 四Tứ 諦Đế 境cảnh 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 義nghĩa 准chuẩn 自tự 成thành 。 世thế 道đạo 緣duyên 何hà 作tác 何hà 行hành 相tương/tướng 。 頌tụng 曰viết 。

世thế 無vô 間gian 解giải 脫thoát 。 如như 次thứ 緣duyên 下hạ 上thượng 。

作tác 麁thô 苦khổ 障chướng 行hành 。 及cập 靜tĩnh 妙diệu 離ly 三tam 。

論luận 曰viết 。 世thế 俗tục 無vô 間gian 及cập 解giải 脫thoát 道đạo 。 如như 次thứ 能năng 緣duyên 下hạ 地địa 上thượng 地địa 為vi 麁thô 苦khổ 障chướng 及cập 靜tĩnh 妙diệu 離ly 。 謂vị 諸chư 無vô 間gian 道đạo 緣duyên 自tự 次thứ 下hạ 地địa 諸chư 有hữu 漏lậu 法pháp 作tác 麁thô 苦khổ 等đẳng 三tam 行hành 相tương/tướng 中trung 隨tùy 一nhất 行hành 相tương/tướng 。 若nhược 諸chư 解giải 脫thoát 道đạo 緣duyên 彼bỉ 次thứ 上thượng 地địa 諸chư 有hữu 漏lậu 法pháp 作tác 靜tĩnh 妙diệu 等đẳng 三tam 行hành 相tương/tướng 中trung 隨tùy 一nhất 行hành 相tương/tướng 。 非phi 寂tịch 靜tĩnh 故cố 說thuyết 名danh 為vi 麁thô 。 由do 大đại 劬cù 勞lao 方phương 能năng 越việt 故cố 。 非phi 美mỹ 妙diệu 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 苦khổ 。 由do 多đa 麁thô 重trọng 能năng 違vi 害hại 故cố 。 非phi 出xuất 離ly 故cố 。 說thuyết 名danh 為vi 障chướng 。 由do 此thử 能năng 礙ngại 越việt 自tự 地địa 故cố 。 如như 獄ngục 厚hậu 壁bích 能năng 障chướng 出xuất 離ly 。 靜tĩnh 妙diệu 離ly 三tam 翻phiên 此thử 應ưng 釋thích 。 傍bàng 論luận 已dĩ 了liễu 。 應ưng 辯biện 本bổn 義nghĩa 。 盡tận 智trí 無vô 間gian 有hữu 何hà 智trí 生sanh 。 頌tụng 曰viết 。

不bất 動động 盡tận 智trí 後hậu 。 必tất 起khởi 無vô 生sanh 智trí 。

餘dư 盡tận 或hoặc 正chánh 見kiến 。 此thử 應ưng 果quả 皆giai 有hữu 。

論luận 曰viết 。 不bất 動động 種chủng 性tánh 諸chư 阿A 羅La 漢Hán 。 盡tận 智trí 無vô 間gian 起khởi 無vô 生sanh 智trí 。 非phi 更cánh 有hữu 盡tận 智trí 無Vô 學Học 正chánh 見kiến 生sanh 。 除trừ 不bất 動động 法pháp 餘dư 阿A 羅La 漢Hán 。 盡tận 智trí 無vô 間gian 有hữu 盡tận 智trí 生sanh 。 或hoặc 即tức 引dẫn 生sanh 。 無Vô 學Học 正chánh 見kiến 。 非phi 無vô 生sanh 智trí 。 後hậu 容dung 退thoái 故cố 。 前tiền 不bất 動động 種chủng 性tánh 無vô 正chánh 見kiến 生sanh 耶da 。 有hữu 正chánh 見kiến 生sanh 而nhi 不bất 說thuyết 者giả 。 一nhất 切thiết 應ưng 果quả 皆giai 有hữu 此thử 故cố 。 謂vị 不bất 動động 法pháp 無vô 生sanh 智trí 後hậu 有hữu 無Vô 生Sanh 智Trí 起khởi 。 或hoặc 無Vô 學Học 正chánh 見kiến 。 前tiền 說thuyết 四Tứ 果Quả 是thị 誰thùy 果quả 耶da 。 此thử 四tứ 應ưng 知tri 是thị 沙Sa 門Môn 果quả 。 何hà 謂vị 沙Sa 門Môn 性tánh 。 此thử 果quả 體thể 是thị 何hà 。 果quả 位vị 差sai 別biệt 總tổng 有hữu 幾kỷ 種chủng 。 頌tụng 曰viết 。

淨tịnh 道đạo 沙Sa 門Môn 性tánh 。 有hữu 為vi 無vô 為vi 果quả 。

此thử 有hữu 八bát 十thập 九cửu 。 解giải 脫thoát 道đạo 及cập 滅diệt 。

論luận 曰viết 。 諸chư 無vô 漏lậu 道Đạo 是thị 沙Sa 門Môn 性tánh 。 懷hoài 此thử 道đạo 者giả 。 名danh 曰viết 沙Sa 門Môn 。 以dĩ 能năng 勤cần 勞lao 息tức 煩phiền 惱não 故cố 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 以dĩ 能năng 勤cần 勞lao 息tức 除trừ 種chủng 種chủng 。 惡ác 不bất 善thiện 法pháp 。 廣quảng 說thuyết 乃nãi 至chí 。 故cố 名danh 沙Sa 門Môn 。 異dị 生sanh 不bất 能năng 無vô 異dị 究cứu 竟cánh 。 趣thú 涅Niết 槃Bàn 故cố 非phi 真chân 沙Sa 門Môn 。 有hữu 為vi 無vô 為vi 。 是thị 沙Sa 門Môn 果quả 。 契Khế 經Kinh 說thuyết 此thử 差sai 別biệt 有hữu 四tứ 。 理lý 實thật 就tựu 位vị 有hữu 八bát 十thập 九cửu 。 皆giai 解giải 脫thoát 道đạo 擇trạch 滅diệt 為vi 性tánh 。 謂vị 為vi 永vĩnh 斷đoạn 見kiến 所sở 斷đoạn 惑hoặc 。 有hữu 八bát 無vô 間gian 八bát 解giải 脫thoát 道đạo 。 及cập 為vi 永vĩnh 斷đoạn 修tu 所sở 斷đoạn 惑hoặc 有hữu 八bát 十thập 一nhất 無vô 間gian 八bát 十thập 一nhất 解giải 脫thoát 道đạo 。 諸chư 無vô 間gian 道đạo 唯duy 沙Sa 門Môn 性tánh 。 諸chư 解giải 脫thoát 道đạo 亦diệc 是thị 沙Sa 門Môn 有hữu 為vi 果quả 體thể 。 是thị 彼bỉ 等đẳng 流lưu 士sĩ 用dụng 果quả 故cố 。 一nhất 一nhất 擇trạch 滅diệt 唯duy 是thị 沙Sa 門Môn 無vô 為vi 果quả 體thể 。 是thị 彼bỉ 離ly 繫hệ 士sĩ 用dụng 果quả 故cố 。 如như 是thị 合hợp 成thành 八bát 十thập 九cửu 種chủng 。 若nhược 爾nhĩ 世Thế 尊Tôn 何hà 不bất 具cụ 說thuyết 。 果quả 雖tuy 有hữu 多đa 而nhi 不bất 說thuyết 者giả 。 頌tụng 曰viết 。

五ngũ 因nhân 立lập 四Tứ 果Quả 。 捨xả 曾tằng 得đắc 勝thắng 道đạo 。

集tập 斷đoạn 得đắc 八bát 智trí 。 頓đốn 修tu 十thập 六lục 行hành 。

論luận 曰viết 。 若nhược 斷đoạn 道đạo 位vị 具cụ 足túc 五ngũ 因nhân 。 佛Phật 於ư 經kinh 中trung 建kiến 立lập 為vi 果quả 。 言ngôn 五ngũ 因nhân 者giả 。 一nhất 捨xả 曾tằng 道đạo 。 謂vị 捨xả 先tiên 得đắc 果quả 向hướng 道đạo 故cố 。 二nhị 得đắc 勝thắng 道đạo 。 謂vị 得đắc 果quả 攝nhiếp 殊thù 勝thắng 道đạo 故cố 。 三tam 總tổng 集tập 斷đoạn 。 謂vị 總tổng 一nhất 得đắc 得đắc 諸chư 斷đoạn 故cố 。 四tứ 得đắc 八bát 智trí 。 謂vị 得đắc 四tứ 法pháp 四tứ 類loại 智trí 故cố 。 五ngũ 能năng 頓đốn 修tu 十thập 六lục 行hành 相tương/tướng 。 謂vị 能năng 頓đốn 修tu 無vô 常thường 等đẳng 故cố 。 於ư 四Tứ 果Quả 位vị 皆giai 具cụ 五ngũ 因nhân 。 餘dư 位vị 不bất 然nhiên 。 故cố 佛Phật 不bất 說thuyết 。 若nhược 唯duy 淨tịnh 道đạo 是thị 沙Sa 門Môn 性tánh 。 有hữu 漏lậu 道Đạo 力lực 所sở 得đắc 二nhị 果quả 。 如như 何hà 亦diệc 是thị 沙Sa 門Môn 果quả 攝nhiếp 。 頌tụng 曰viết 。

世thế 道đạo 所sở 得đắc 斷đoạn 。 聖thánh 所sở 得đắc 雜tạp 故cố 。

無vô 漏lậu 得đắc 持trì 故cố 。 亦diệc 名danh 沙Sa 門Môn 果quả 。

論luận 曰viết 。 以dĩ 世thế 俗tục 道đạo 得đắc 二nhị 果quả 時thời 。 此thử 果quả 非phi 唯duy 以dĩ 世thế 俗tục 道đạo 所sở 得đắc 擇trạch 滅diệt 為vi 斷đoạn 果quả 性tánh 。 兼kiêm 以dĩ 見kiến 道đạo 所sở 得đắc 擇trạch 滅diệt 於ư 中trung 相tương/tướng 雜tạp 總tổng 成thành 一nhất 果quả 。 同đồng 一nhất 果quả 道đạo 得đắc 所sở 得đắc 故cố 。 由do 此thử 契Khế 經Kinh 言ngôn 。 云vân 何hà 一nhất 來lai 果quả 。 謂vị 斷đoạn 三tam 結kết 。 薄bạc 貪tham 瞋sân 癡si 。 云vân 何hà 不bất 還hoàn 果quả 。 謂vị 斷đoạn 五ngũ 下hạ 結kết 。 又hựu 世thế 俗tục 道đạo 所sở 得đắc 擇trạch 滅diệt 。 無vô 漏lậu 斷đoạn 得đắc 所sở 任nhậm 持trì 故cố 。 由do 此thử 力lực 所sở 持trì 退thoái 不bất 命mạng 終chung 故cố 。 亦diệc 得đắc 名danh 為vi 。 沙Sa 門Môn 果quả 體thể 。 此thử 沙Sa 門Môn 性tánh 有hữu 異dị 名danh 耶da 。 亦diệc 有hữu 。 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

所sở 說thuyết 沙Sa 門Môn 性tánh 。 亦diệc 名danh 婆Bà 羅La 門Môn 。

亦diệc 名danh 為vi 梵Phạm 輪luân 。 真chân 梵Phạm 所sở 轉chuyển 故cố 。

於ư 中trung 唯duy 見kiến 道đạo 。 說thuyết 名danh 為vi 法Pháp 輪luân 。

由do 速tốc 等đẳng 似tự 輪luân 。 或hoặc 具cụ 輻bức 等đẳng 故cố 。

論luận 曰viết 。 即tức 前tiền 所sở 說thuyết 真chân 沙Sa 門Môn 性tánh 。 經kinh 亦diệc 說thuyết 名danh 婆Bà 羅La 門Môn 性tánh 。 以dĩ 能năng 遣khiển 除trừ 諸chư 煩phiền 惱não 故cố 。 即tức 此thử 亦diệc 說thuyết 名danh 為vi 梵Phạm 輪luân 。 是thị 真chân 梵Phạm 王Vương 力lực 所sở 轉chuyển 故cố 。 佛Phật 與dữ 無vô 上thượng 梵Phạm 德đức 相tương 應ứng 。 是thị 故cố 世Thế 尊Tôn 。 獨độc 應ưng 名danh 梵Phạm 。 由do 契Khế 經Kinh 說thuyết 佛Phật 亦diệc 名danh 梵Phạm 亦diệc 名danh 寂tịch 靜tĩnh 亦diệc 名danh 清thanh 涼lương 。 即tức 於ư 此thử 中trung 。 唯duy 依y 見kiến 道đạo 。 世Thế 尊Tôn 有hữu 處xứ 說thuyết 名danh 法Pháp 輪luân 。 如như 世thế 間gian 輪luân 有hữu 速tốc 等đẳng 相tương/tướng 。 見kiến 道đạo 似tự 彼bỉ 故cố 名danh 法Pháp 輪luân 。 見kiến 道đạo 如như 何hà 。 與dữ 彼bỉ 相tương 似tự 。 由do 速tốc 行hành 等đẳng 似tự 彼bỉ 輪luân 故cố 。 謂vị 見kiến 諦Đế 道đạo 速tốc 疾tật 行hành 故cố 。 有hữu 捨xả 取thủ 故cố 。 降giáng/hàng 未vị 伏phục 故cố 。 鎮trấn 已dĩ 伏phục 故cố 。 上thượng 下hạ 轉chuyển 故cố 。 具cụ 此thử 五ngũ 相tương 似tự 世thế 間gian 輪luân 。 尊tôn 者giả 妙diệu 音âm 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 如như 世thế 間gian 輪luân 有hữu 輻bức 等đẳng 相tương/tướng 。 八Bát 支Chi 聖Thánh 道Đạo 。 似tự 彼bỉ 名danh 輪luân 。 謂vị 正chánh 見kiến 正chánh 思tư 惟duy 正chánh 勤cần 正chánh 念niệm 似tự 世thế 輪luân 輻bức 。 正chánh 語ngữ 正chánh 業nghiệp 正chánh 命mạng 似tự 轂cốc 。 正chánh 定định 似tự 輞võng 。 故cố 名danh 法Pháp 輪luân 。 寧ninh 知tri 法Pháp 輪luân 唯duy 是thị 見kiến 道đạo 。 憍kiêu 陳trần 那na 等đẳng 見kiến 道đạo 生sanh 時thời 。 說thuyết 名danh 已dĩ 轉chuyển 正Chánh 法Pháp 輪luân 故cố 。 云vân 何hà 三tam 轉chuyển 十thập 二nhị 行hành 相tương/tướng 。 此thử 苦Khổ 聖Thánh 諦Đế 。 此thử 應ưng 遍biến 知tri 。 此thử 已dĩ 遍biến 知tri 。 是thị 名danh 三tam 轉chuyển 。 即tức 於ư 如như 是thị 。 一nhất 一nhất 轉chuyển 時thời 。 別biệt 別biệt 發phát 生sanh 。 眼nhãn 智trí 明minh 覺giác 。 說thuyết 此thử 名danh 曰viết 十thập 二nhị 行hành 相tương/tướng 。 如như 是thị 三tam 轉chuyển 。 十thập 二nhị 行hành 相tương/tướng 諦đế 諦đế 皆giai 有hữu 。 然nhiên 數số 等đẳng 故cố 。 但đãn 說thuyết 三tam 轉chuyển 十thập 二nhị 行hành 相tương/tướng 。 如như 說thuyết 二nhị 法pháp 七thất 處xứ 善thiện 等đẳng 。 由do 此thử 三tam 轉chuyển 如như 次thứ 顯hiển 示thị 見kiến 道đạo 修tu 道Đạo 無Vô 學Học 道đạo 三tam 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 。 所sở 說thuyết 如như 是thị 。 若nhược 爾nhĩ 三tam 轉chuyển 十thập 二nhị 行hành 。 相tương/tướng 非phi 唯duy 見kiến 道đạo 。 如như 何hà 可khả 說thuyết 唯duy 於ư 見kiến 道đạo 立lập 法Pháp 輪luân 名danh 。 是thị 故cố 唯duy 應ưng 即tức 此thử 三tam 轉chuyển 十thập 二nhị 行hành 。 相tương/tướng 所sở 有hữu 法Pháp 門môn 名danh 為vi 法Pháp 輪luân 可khả 應ưng 正chánh 理lý 。 如như 何hà 三tam 轉chuyển 。 三tam 周chu 轉chuyển 故cố 。 如như 何hà 具cụ 足túc 十thập 二nhị 行hành 相tương/tướng 。 三tam 周chu 循tuần 歷lịch 四tứ 聖Thánh 諦Đế 故cố 。 謂vị 此thử 是thị 苦khổ 此thử 是thị 集tập 此thử 是thị 滅diệt 此thử 是thị 道đạo 。 此thử 應ưng 遍biến 知tri 。 此thử 應ưng 永vĩnh 斷đoạn 。 此thử 應ưng 作tác 證chứng 。 此thử 應ưng 修tu 習tập 。 此thử 已dĩ 遍biến 知tri 。 此thử 已dĩ 永vĩnh 斷đoạn 。 此thử 已dĩ 作tác 證chứng 。 此thử 已dĩ 修tu 習tập 。 云vân 何hà 名danh 轉chuyển 。 由do 此thử 法Pháp 門môn 往vãng 他tha 相tương 續tục 令linh 解giải 義nghĩa 故cố 。 或hoặc 諸chư 聖thánh 道Đạo 皆giai 是thị 法Pháp 輪luân 。 於ư 所sở 化hóa 生sanh 身thân 中trung 轉chuyển 故cố 。 於ư 他tha 相tương 續tục 見kiến 道đạo 生sanh 時thời 。 已dĩ 至chí 轉chuyển 初sơ 故cố 名danh 已dĩ 轉chuyển 。 何hà 沙Sa 門Môn 果quả 依y 何hà 界giới 得đắc 。 頌tụng 曰viết 。

三tam 依y 欲dục 後hậu 三tam 。 由do 上thượng 無vô 見kiến 道đạo 。

無vô 聞văn 無vô 緣duyên 下hạ 。 無vô 厭yếm 及cập 經kinh 故cố 。

論luận 曰viết 。 前tiền 三tam 但đãn 依y 欲dục 界giới 身thân 得đắc 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 。 依y 三tam 界giới 身thân 。 前tiền 之chi 二nhị 果quả 未vị 離ly 欲dục 故cố 非phi 依y 上thượng 得đắc 理lý 且thả 可khả 然nhiên 。 第đệ 三tam 云vân 何hà 非phi 依y 上thượng 得đắc 。 由do 理lý 教giáo 故cố 。 且thả 理lý 云vân 何hà 。 依y 上thượng 界giới 身thân 無vô 見kiến 道đạo 故cố 。 非phi 離ly 見kiến 道đạo 已dĩ 離ly 欲dục 者giả 可khả 有hữu 超siêu 證chứng 不Bất 還Hoàn 果Quả 義nghĩa 。 何hà 緣duyên 上thượng 界giới 必tất 無vô 見kiến 道đạo 。 且thả 無vô 色sắc 中trung 無vô 正chánh 聞văn 故cố 。 又hựu 彼bỉ 界giới 中trung 。 不bất 緣duyên 下hạ 故cố 。 色sắc 界giới 異dị 生sanh 著trước 勝thắng 定định 樂nhạo/nhạc/lạc 。 又hựu 無vô 苦khổ 受thọ 。 不bất 生sanh 厭yếm 故cố 。 非phi 無vô 有hữu 厭yếm 能năng 得đắc 見kiến 道đạo 。 教giáo 復phục 云vân 何hà 。 由do 經kinh 說thuyết 故cố 。 經kinh 言ngôn 。 有hữu 五ngũ 補bổ 特đặc 伽già 羅la 。 此thử 處xứ 通thông 達đạt 彼bỉ 處xứ 究cứu 竟cánh 。 所sở 謂vị 中trung 般bát 乃nãi 至chí 上thượng 流lưu 。 此thử 通thông 達đạt 言ngôn 唯duy 目mục 見kiến 道đạo 。 是thị 證chứng 圓viên 寂tịch 初sơ 加gia 行hành 故cố 。 由do 此thử 見kiến 道đạo 上thượng 界giới 定định 無vô 。

說thuyết 一nhất 切thiết 有hữu 部bộ 俱câu 舍xá 論luận 卷quyển 。 第đệ 二nhị 十thập 四tứ