阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 俱Câu 舍Xá 論Luận
Quyển 13
尊Tôn 者Giả 世Thế 親Thân 造Tạo 唐Đường 玄Huyền 奘Tráng 譯Dịch

阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 俱Câu 舍Xá 論Luận 卷quyển 第đệ 十thập 三tam

尊tôn 者giả 世thế 親thân 造tạo

三Tam 藏Tạng 法Pháp 師sư 玄huyền 奘tráng 奉phụng 。 詔chiếu 譯dịch 。

分Phân 別Biệt 業Nghiệp 品Phẩm 第đệ 四tứ 之chi 一nhất

如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 有hữu 情tình 世thế 間gian 及cập 器khí 世thế 間gian 。 各các 多đa 差sai 別biệt 。 如như 是thị 差sai 別biệt 由do 誰thùy 而nhi 生sanh 。 頌tụng 曰viết 。

世thế 別biệt 由do 業nghiệp 生sanh 。 思tư 及cập 思tư 所sở 作tác 。

思tư 即tức 是thị 意ý 業nghiệp 。 所sở 作tác 謂vị 身thân 語ngữ 。

論luận 曰viết 。 非phi 由do 一nhất 主chủ 先tiên 覺giác 而nhi 生sanh 。 但đãn 由do 有hữu 情tình 業nghiệp 差sai 別biệt 起khởi 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 故cố 。 俱câu 從tùng 業nghiệp 生sanh 欝uất 金kim 栴chiên 檀đàn 等đẳng 。 甚thậm 可khả 愛ái 樂nhạo 。 而nhi 內nội 身thân 形hình 等đẳng 與dữ 彼bỉ 相tương 違vi 。 以dĩ 諸chư 有hữu 情tình 業nghiệp 類loại 如như 是thị 。 若nhược 造tạo 雜tạp 業nghiệp 感cảm 內nội 身thân 形hình 。 於ư 九cửu 瘡sang 門môn 。 常thường 流lưu 不bất 淨tịnh 。 為vi 對đối 治trị 彼bỉ 感cảm 外ngoại 具cụ 生sanh 色sắc 香hương 味vị 觸xúc 。 甚thậm 可khả 愛ái 樂nhạo 。 諸chư 天thiên 眾chúng 等đẳng 。 造tạo 純thuần 淨tịnh 業nghiệp 故cố 彼bỉ 所sở 招chiêu 二nhị 事sự 俱câu 妙diệu 。 此thử 所sở 由do 業nghiệp 其kỳ 體thể 是thị 何hà 。 謂vị 心tâm 所sở 思tư 及cập 思tư 所sở 作tác 。 故cố 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 有hữu 二nhị 種chủng 業nghiệp 。 一nhất 者giả 思tư 業nghiệp 。 二nhị 思tư 已dĩ 業nghiệp 。 思tư 已dĩ 業nghiệp 者giả 謂vị 思tư 所sở 作tác 。 如như 是thị 二nhị 業nghiệp 分phân 別biệt 為vi 三tam 。 謂vị 即tức 有hữu 情tình 。 身thân 語ngữ 意ý 業nghiệp 。 如như 何hà 建kiến 立lập 。 此thử 三tam 業nghiệp 耶da 。 為vi 約ước 所sở 依y 。 為vi 據cứ 自tự 性tánh 。 為vi 就tựu 等đẳng 起khởi 。 縱túng/tung 爾nhĩ 何hà 違vi 。 若nhược 約ước 所sở 依y 應ưng 唯duy 一nhất 業nghiệp 。 以dĩ 一nhất 切thiết 業nghiệp 並tịnh 依y 身thân 故cố 。 若nhược 據cứ 自tự 性tánh 應ưng 唯duy 語ngữ 是thị 業nghiệp 。 以dĩ 三tam 種chủng 中trung 唯duy 語ngữ 即tức 業nghiệp 故cố 。 若nhược 就tựu 等đẳng 起khởi 亦diệc 應ưng 唯duy 一nhất 業nghiệp 。 以dĩ 一nhất 切thiết 業nghiệp 皆giai 意ý 等đẳng 起khởi 故cố 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 說thuyết 。 立lập 三tam 業nghiệp 如như 其kỳ 次thứ 第đệ 由do 上thượng 三tam 因nhân 。 然nhiên 心tâm 所sở 思tư 即tức 是thị 意ý 業nghiệp 。 思tư 所sở 作tác 業nghiệp 分phân 為vi 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 。 是thị 思tư 所sở 等đẳng 起khởi 故cố 。 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 自tự 性tánh 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

此thử 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 。 俱câu 表biểu 無vô 表biểu 性tánh 。

論luận 曰viết 。 應ưng 知tri 如như 是thị 所sở 說thuyết 諸chư 業nghiệp 中trung 。 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 俱câu 表biểu 無vô 表biểu 性tánh 。 且thả 身thân 語ngữ 表biểu 。 其kỳ 相tướng 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

身thân 表biểu 許hứa 別biệt 形hình 。 非phi 行hành 動động 為vi 體thể 。

以dĩ 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 有hữu 剎sát 那na 盡tận 故cố 。

應ưng 無vô 無vô 因nhân 故cố 。 生sanh 因nhân 應ưng 能năng 滅diệt 。

形hình 亦diệc 非phi 實thật 有hữu 。 應ưng 二nhị 根căn 取thủ 故cố 。

無vô 別biệt 極cực 微vi 故cố 。 語ngữ 表biểu 許hứa 言ngôn 聲thanh 。

論luận 曰viết 。 由do 思tư 力lực 故cố 。 別biệt 起khởi 如như 是thị 如như 是thị 。 身thân 形hình 名danh 身thân 表biểu 業nghiệp 。 有hữu 餘dư 部bộ 說thuyết 。 動động 名danh 身thân 表biểu 。 以dĩ 身thân 動động 時thời 由do 業nghiệp 動động 故cố 。 為vì 破phá 此thử 故cố 。 說thuyết 非phi 行hành 動động 。 以dĩ 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 。 皆giai 有hữu 剎sát 那na 故cố 剎sát 那na 何hà 。 謂vị 得đắc 體thể 無vô 間gian 滅diệt 。 有hữu 此thử 剎sát 那na 法pháp 名danh 有hữu 剎sát 那na 。 如như 有hữu 杖trượng 人nhân 名danh 為vi 有hữu 杖trượng 。 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 纔tài 得đắc 自tự 體thể 。 從tùng 此thử 無vô 間gian 。 必tất 滅diệt 歸quy 無vô 。 若nhược 此thử 處xứ 生sanh 即tức 此thử 處xứ 滅diệt 。 無vô 容dung 從tùng 此thử 轉chuyển 至chí 餘dư 方phương 。 故cố 不bất 可khả 言ngôn 動động 名danh 身thân 表biểu 。 若nhược 有hữu 為vi 法pháp 皆giai 有hữu 剎sát 那na 。 不bất 至chí 餘dư 方phương 義nghĩa 可khả 成thành 立lập 。 諸chư 有hữu 為vi 法pháp 。 皆giai 有hữu 剎sát 那na 。 其kỳ 理lý 極cực 成thành 。 後hậu 必tất 盡tận 故cố 。 謂vị 有hữu 為vi 法pháp 。 滅diệt 不bất 待đãi 因nhân 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 待đãi 因nhân 謂vị 果quả 。 滅diệt 無vô 非phi 果quả 故cố 不bất 待đãi 因nhân 滅diệt 既ký 不bất 待đãi 因nhân 。 纔tài 生sanh 已dĩ 即tức 滅diệt 。 若nhược 初sơ 不bất 滅diệt 後hậu 亦diệc 應ưng 然nhiên 。 以dĩ 後hậu 與dữ 初sơ 有hữu 性tánh 等đẳng 故cố 。 既ký 後hậu 有hữu 盡tận 知tri 前tiền 有hữu 滅diệt 若nhược 後hậu 有hữu 異dị 方phương 可khả 滅diệt 者giả 。 不bất 應ưng 即tức 此thử 而nhi 名danh 有hữu 異dị 。 即tức 此thử 相tương/tướng 異dị 。 理lý 必tất 不bất 然nhiên 。 豈khởi 不bất 世thế 間gian 現hiện 見kiến 。 薪tân 等đẳng 由do 與dữ 火hỏa 合hợp 故cố 致trí 滅diệt 無vô 。 定định 無vô 餘dư 量lượng 過quá 現hiện 量lượng 者giả 。 故cố 非phi 法pháp 滅diệt 皆giai 不bất 待đãi 因nhân 。 如như 何hà 知tri 薪tân 等đẳng 由do 火hỏa 合hợp 故cố 滅diệt 。 以dĩ 薪tân 等đẳng 火hỏa 合hợp 後hậu 便tiện 不bất 見kiến 故cố 。 應ưng 共cộng 審thẩm 思tư 。 如như 是thị 薪tân 等đẳng 為vi 由do 火hỏa 合hợp 滅diệt 故cố 不bất 見kiến 。 為vi 前tiền 薪tân 等đẳng 生sanh 已dĩ 自tự 滅diệt 後hậu 不bất 更cánh 生sanh 無vô 故cố 不bất 見kiến 。 如như 風phong 手thủ 合hợp 燈đăng 焰diễm 鈴linh 聲thanh 。 故cố 此thử 義nghĩa 成thành 應ưng 由do 比tỉ 量lượng 。 何hà 謂vị 比tỉ 量lượng 。 謂vị 如như 前tiền 說thuyết 。 滅diệt 無vô 非phi 果quả 故cố 不bất 待đãi 因nhân 。 又hựu 若nhược 待đãi 因nhân 薪tân 等đẳng 方phương 滅diệt 。 應ưng 一nhất 切thiết 滅diệt 無vô 不bất 待đãi 因nhân 。 如như 生sanh 待đãi 因nhân 無vô 無vô 因nhân 者giả 。 然nhiên 世thế 現hiện 見kiến 覺giác 焰diễm 音âm 聲thanh 。 不bất 待đãi 餘dư 因nhân 剎sát 那na 自tự 滅diệt 。 故cố 薪tân 等đẳng 滅diệt 亦diệc 不bất 待đãi 因nhân 。 有hữu 執chấp 覺giác 聲thanh 前tiền 因nhân 後hậu 滅diệt 。 彼bỉ 亦diệc 非phi 理lý 。 二nhị 不bất 俱câu 故cố 。 疑nghi 智trí 苦khổ 樂lạc 及cập 貪tham 瞋sân 等đẳng 自tự 相tương/tướng 相tương 違vi 理lý 無vô 俱câu 義nghĩa 。 若nhược 復phục 有hữu 位vị 明minh 了liễu 覺giác 聲thanh 無vô 間gian 便tiện 生sanh 不bất 明minh 了liễu 者giả 。 如như 何hà 同đồng 類loại 不bất 明minh 了liễu 法pháp 能năng 滅diệt 明minh 了liễu 同đồng 類loại 法pháp 耶da 。 最tối 後hậu 覺giác 聲thanh 復phục 由do 誰thùy 滅diệt 。 有hữu 執chấp 。 燈đăng 焰diễm 滅diệt 以dĩ 住trụ 無vô 為vi 因nhân 。 有hữu 執chấp 。 焰diễm 滅diệt 時thời 由do 法pháp 非phi 法pháp 力lực 。 彼bỉ 俱câu 非phi 理lý 。 無vô 非phi 因nhân 故cố 。 非phi 法pháp 非phi 法pháp 為vi 生sanh 滅diệt 因nhân 。 以dĩ 剎sát 那na 剎sát 那na 。 順thuận 違vi 相tương 反phản 故cố 。 或hoặc 於ư 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 中trung 。 皆giai 可khả 計kế 度độ 有hữu 此thử 因nhân 義nghĩa 。 既ký 爾nhĩ 本bổn 諍tranh 便tiện 應ưng 止chỉ 息tức 。 許hứa 不bất 待đãi 餘dư 因nhân 皆giai 有hữu 剎sát 那na 故cố 。 又hựu 若nhược 薪tân 等đẳng 滅diệt 火hỏa 合hợp 為vi 因nhân 。 於ư 熟thục 變biến 生sanh 中trung 。 有hữu 下hạ 中trung 上thượng 。 應ưng 生sanh 因nhân 體thể 即tức 成thành 滅diệt 因nhân 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 謂vị 由do 火hỏa 合hợp 能năng 令linh 薪tân 等đẳng 有hữu 熟thục 變biến 生sanh 。 中trung 上thượng 熟thục 生sanh 下hạ 中trung 熟thục 滅diệt 。 或hoặc 即tức 或hoặc 似tự 生sanh 上thượng 中trung 因nhân 即tức 能năng 為vi 因nhân 滅diệt 下hạ 中trung 熟thục 則tắc 生sanh 因nhân 體thể 應ưng 即tức 滅diệt 因nhân 。 或hoặc 滅diệt 生sanh 因nhân 應ưng 相tương/tướng 無vô 別biệt 。 不bất 應ưng 由do 即tức 此thử 或hoặc 似tự 此thử 彼bỉ 有hữu 。 彼bỉ 復phục 由do 即tức 此thử 或hoặc 似tự 此thử 非phi 有hữu 。 設thiết 於ư 火hỏa 焰diễm 差sai 別biệt 生sanh 中trung 容dung 計kế 能năng 生sanh 能năng 滅diệt 因nhân 異dị 。 於ư 灰hôi 雪tuyết 酢tạc 日nhật 水thủy 地địa 合hợp 。 能năng 令linh 薪tân 等đẳng 熟thục 變biến 生sanh 中trung 。 如như 何hà 計kế 度độ 生sanh 滅diệt 因nhân 異dị 。 若nhược 爾nhĩ 現hiện 見kiến 煎tiễn 水thủy 減giảm 盡tận 。 火hỏa 合hợp 於ư 中trung 。 為vi 何hà 所sở 作tác 。 由do 事sự 火hỏa 合hợp 火hỏa 界giới 力lực 增tăng 。 由do 火hỏa 界giới 增tăng 能năng 令linh 水thủy 聚tụ 於ư 後hậu 後hậu 位vị 生sanh 漸tiệm 漸tiệm 微vi 。 乃nãi 至chí 最tối 微vi 後hậu 便tiện 不bất 續tục 。 是thị 名danh 火hỏa 合hợp 於ư 中trung 所sở 作tác 。 故cố 無vô 有hữu 因nhân 令linh 諸chư 法pháp 滅diệt 。 法pháp 自tự 然nhiên 滅diệt 。 是thị 壞hoại 性tánh 故cố 。 自tự 然nhiên 滅diệt 故cố 。 纔tài 生sanh 即tức 滅diệt 。 由do 纔tài 生sanh 即tức 滅diệt 。 剎sát 那na 滅diệt 義nghĩa 成thành 。 有hữu 剎sát 那na 故cố 定định 無vô 行hành 動động 。 然nhiên 於ư 無vô 間gian 異dị 方phương 生sanh 中trung 如như 燒thiêu 草thảo 焰diễm 行hành 起khởi 行hành 增tăng 上thượng 慢mạn 。 既ký 由do 斯tư 理lý 行hành 動động 定định 無vô 。 身thân 表biểu 是thị 形hình 理lý 得đắc 成thành 立lập 。 然nhiên 經kinh 部bộ 說thuyết 。 形hình 非phi 實thật 有hữu 。 謂vị 顯hiển 色sắc 聚tụ 一nhất 面diện 多đa 生sanh 。 即tức 於ư 其kỳ 中trung 。 假giả 立lập 長trường/trưởng 色sắc 。 待đãi 此thử 長trường/trưởng 色sắc 於ư 餘dư 色sắc 聚tụ 一nhất 面diện 少thiểu 中trung 假giả 立lập 短đoản 色sắc 。 於ư 四tứ 方phương 面diện 。 並tịnh 多đa 生sanh 中trung 假giả 立lập 方phương 色sắc 。 於ư 一nhất 切thiết 處xứ 。 遍biến 滿mãn 生sanh 中trung 假giả 立lập 圓viên 色sắc 。 所sở 餘dư 形hình 色sắc 隨tùy 應ứng 當đương 知tri 如như 見kiến 火hỏa 㷮# 。 於ư 一nhất 方phương 面diện 無vô 間gian 速tốc 運vận 。 便tiện 謂vị 為vi 長trường/trưởng 。 見kiến 彼bỉ 周chu 旋toàn 謂vị 為vi 圓viên 色sắc 。 故cố 形hình 無vô 實thật 別biệt 類loại 色sắc 體thể 。 若nhược 謂vị 實thật 有hữu 別biệt 類loại 形hình 色sắc 。 則tắc 應ưng 一nhất 色sắc 二nhị 根căn 所sở 取thủ 。 謂vị 於ư 色sắc 聚tụ 長trường/trưởng 等đẳng 差sai 別biệt 。 眼nhãn 見kiến 身thân 觸xúc 俱câu 能năng 了liễu 知tri 。 由do 此thử 應ưng 成thành 二nhị 根căn 取thủ 過quá 。 理lý 無vô 色sắc 處xứ 二nhị 根căn 所sở 取thủ 。 然nhiên 如như 依y 觸xúc 取thủ 長trường/trưởng 等đẳng 相tương/tướng 。 如như 是thị 依y 顯hiển 能năng 取thủ 於ư 形hình 。 豈khởi 不bất 觸xúc 形hình 俱câu 行hành 一nhất 聚tụ 。 故cố 因nhân 取thủ 觸xúc 能năng 憶ức 念niệm 形hình 。 非phi 於ư 觸xúc 中trung 親thân 取thủ 形hình 色sắc 。 如như 見kiến 火hỏa 色sắc 便tiện 憶ức 火hỏa 煖noãn 。 及cập 嗅khứu 花hoa 香hương 能năng 念niệm 花hoa 色sắc 。 此thử 中trung 二nhị 法pháp 定định 不bất 相tương 離ly 故cố 。 因nhân 取thủ 一nhất 可khả 得đắc 念niệm 餘dư 。 無vô 觸xúc 與dữ 形hình 定định 不bất 相tương 離ly 。 如như 何hà 取thủ 觸xúc 能năng 定định 憶ức 形hình 。 若nhược 觸xúc 與dữ 形hình 非phi 定định 同đồng 聚tụ 。 然nhiên 由do 取thủ 觸xúc 能năng 憶ức 念niệm 形hình 。 顯hiển 色sắc 亦diệc 應ưng 因nhân 觸xúc 定định 憶ức 。 或hoặc 應ưng 形hình 色sắc 如như 顯hiển 無vô 定định 。 則tắc 取thủ 觸xúc 位vị 。 應ưng 不bất 了liễu 形hình 。 而nhi 實thật 不bất 然nhiên 。 故cố 不bất 應ưng 說thuyết 因nhân 取thủ 於ư 觸xúc 能năng 憶ức 念niệm 形hình 。 或hoặc 錦cẩm 等đẳng 中trung 見kiến 多đa 形hình 故cố 。 便tiện 應ưng 一nhất 處xứ 有hữu 多đa 實thật 形hình 。 理lý 不bất 應ưng 然nhiên 。 如như 眾chúng 顯hiển 色sắc 。 是thị 故cố 形hình 色sắc 。 非phi 實thật 有hữu 體thể 。 又hựu 諸chư 所sở 有hữu 。 有hữu 對đối 實thật 色sắc 。 必tất 應ưng 有hữu 實thật 別biệt 類loại 極cực 微vi 。 然nhiên 無vô 極cực 微vi 名danh 為vi 長trường/trưởng 等đẳng 。 故cố 即tức 多đa 物vật 如như 是thị 安an 布bố 差sai 別biệt 相tương/tướng 中trung 假giả 立lập 長trường/trưởng 等đẳng 。 若nhược 謂vị 即tức 以dĩ 形hình 色sắc 極cực 微vi 如như 是thị 安an 布bố 名danh 為vi 長trường/trưởng 等đẳng 。 此thử 唯duy 朋bằng 黨đảng 。 非phi 極cực 成thành 故cố 。 謂vị 若nhược 形hình 色sắc 有hữu 別biệt 極cực 微vi 自tự 相tương/tướng 極cực 成thành 。 可khả 得đắc 聚tụ 集tập 如như 是thị 。 安an 布bố 以dĩ 為vi 長trường/trưởng 等đẳng 。 非phi 諸chư 形hình 色sắc 有hữu 別biệt 極cực 微vi 自tự 相tương/tướng 極cực 成thành 猶do 如như 顯hiển 色sắc 。 云vân 何hà 得đắc 有hữu 。 聚tụ 集tập 安an 布bố 。 豈khởi 不bất 現hiện 見kiến 諸chư 土thổ/độ 器khí 等đẳng 有hữu 顯hiển 相tương/tướng 同đồng 而nhi 形hình 相tướng 異dị 。 為vi 不bất 已dĩ 辯biện 。 即tức 於ư 多đa 物vật 安an 布bố 差sai 別biệt 。 假giả 立lập 長trường/trưởng 等đẳng 。 如như 眾chúng 蟻nghĩ 等đẳng 有hữu 相tương/tướng 不bất 殊thù 。 然nhiên 有hữu 行hành 輪luân 安an 布bố 形hình 別biệt 。 形hình 依y 顯hiển 等đẳng 理lý 亦diệc 應ưng 然nhiên 。 豈khởi 不bất 闇ám 中trung 或hoặc 於ư 遠viễn 處xứ 觀quán 杌ngột 等đẳng 物vật 了liễu 形hình 非phi 顯hiển 。 寧ninh 即tức 顯hiển 等đẳng 安an 布bố 為vi 形hình 。 以dĩ 闇ám 遠viễn 中trung 觀quán 顯hiển 不bất 了liễu 。 是thị 故cố 但đãn 起khởi 長trường/trưởng 等đẳng 分phân 別biệt 。 如như 於ư 遠viễn 闇ám 觀quán 眾chúng 樹thụ 人nhân 。 但đãn 了liễu 行hành 軍quân 不bất 知tri 別biệt 相tướng 。 理lý 必tất 應ưng 爾nhĩ 。 以dĩ 或hoặc 有hữu 時thời 不bất 了liễu 顯hiển 形hình 唯duy 知tri 總tổng 聚tụ 。 既ký 已dĩ 遮già 遣khiển 行hành 動động 及cập 形hình 。 汝nhữ 等đẳng 經kinh 部bộ 宗tông 立lập 何hà 為vi 身thân 表biểu 。 立lập 形hình 為vi 身thân 表biểu 。 但đãn 假giả 而nhi 非phi 實thật 。 既ký 執chấp 但đãn 用dụng 假giả 為vi 身thân 表biểu 。 復phục 立lập 何hà 法pháp 為vi 身thân 業nghiệp 耶da 。 若nhược 業nghiệp 依y 身thân 立lập 為vi 身thân 業nghiệp 。 謂vị 能năng 種chủng 種chủng 運vận 動động 身thân 思tư 。 依y 身thân 門môn 行hành 故cố 名danh 身thân 業nghiệp 。 語ngữ 業nghiệp 意ý 業nghiệp 隨tùy 其kỳ 所sở 應ứng 。 立lập 差sai 別biệt 名danh 當đương 知tri 亦diệc 爾nhĩ 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 故cố 契Khế 經Kinh 中trung 說thuyết 有hữu 二nhị 種chủng 業nghiệp 。 一nhất 者giả 思tư 業nghiệp 。 二nhị 思tư 已dĩ 業nghiệp 。 此thử 二nhị 何hà 異dị 。 謂vị 前tiền 加gia 行hành 起khởi 思tư 惟duy 思tư 。 我ngã 當đương 應ưng 為vi 如như 是thị 如như 是thị 。 所sở 應ứng 作tác 事sự 。 名danh 為vi 思tư 業nghiệp 。 既ký 思tư 惟duy 已dĩ 。 起khởi 作tác 事sự 思tư 。 隨tùy 前tiền 所sở 思tư 作tác 所sở 作tác 事sự 。 動động 身thân 發phát 語ngữ 名danh 思tư 已dĩ 業nghiệp 。 若nhược 爾nhĩ 表biểu 業nghiệp 則tắc 為vi 定định 無vô 。 表biểu 業nghiệp 既ký 無vô 。 欲dục 無vô 表biểu 業nghiệp 亦diệc 應ưng 非phi 有hữu 。 便tiện 成thành 大đại 過quá 。 如như 是thị 大đại 過quá 有hữu 理lý 能năng 遮già 。 謂vị 從tùng 如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 二nhị 表biểu 殊thù 勝thắng 思tư 故cố 。 起khởi 思tư 差sai 別biệt 名danh 為vi 無vô 表biểu 。 此thử 有hữu 何hà 過quá 。 此thử 應ưng 名danh 為vi 隨tùy 心tâm 轉chuyển 業nghiệp 。 如như 定định 無vô 表biểu 心tâm 俱câu 轉chuyển 故cố 。 無vô 如như 是thị 過quá 。 審thẩm 決quyết 勝thắng 思tư 動động 發phát 勝thắng 思tư 所sở 引dẫn 生sanh 故cố 。 設thiết 許hứa 有hữu 表biểu 。 亦diệc 待đãi 如như 前tiền 所sở 說thuyết 思tư 力lực 。 以dĩ 性tánh 鈍độn 故cố 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 說thuyết 。 形hình 是thị 實thật 故cố 。 身thân 表biểu 業nghiệp 形hình 色sắc 為vi 體thể 。 語ngữ 表biểu 業nghiệp 體thể 謂vị 即tức 言ngôn 聲thanh 。 無vô 表biểu 業nghiệp 相tương/tướng 。 如như 前tiền 已dĩ 說thuyết 。 經kinh 部bộ 亦diệc 說thuyết 。 此thử 非phi 實thật 有hữu 。 由do 先tiên 誓thệ 限hạn 唯duy 不bất 作tác 故cố 。 彼bỉ 亦diệc 依y 過quá 去khứ 大đại 種chủng 施thi 設thiết 。 然nhiên 過quá 去khứ 大đại 種chủng 體thể 非phi 有hữu 故cố 。 又hựu 諸chư 無vô 表biểu 。 無vô 色sắc 相tướng 故cố 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 說thuyết 。 此thử 亦diệc 實thật 有hữu 。 云vân 何hà 知tri 然nhiên 。 頌tụng 曰viết 。

說thuyết 三tam 無vô 漏lậu 色sắc 。 增tăng 非phi 作tác 等đẳng 故cố 。

論luận 曰viết 。 以dĩ 契Khế 經Kinh 說thuyết 色sắc 有hữu 三tam 種chủng 。 此thử 三tam 為vi 處xứ 攝nhiếp 一nhất 切thiết 色sắc 。 一nhất 者giả 有hữu 色sắc 有hữu 見kiến 有hữu 對đối 。 二nhị 者giả 有hữu 色sắc 無vô 見kiến 有hữu 對đối 。 三tam 者giả 有hữu 色sắc 無vô 見kiến 無vô 對đối 。 又hựu 契Khế 經Kinh 中trung 說thuyết 有hữu 無vô 漏lậu 色sắc 。 如như 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 無vô 漏lậu 法pháp 云vân 何hà 。 謂vị 於ư 過quá 去khứ 未vị 來lai 現hiện 在tại 。 諸chư 所sở 有hữu 色sắc 。 不bất 起khởi 愛ái 恚khuể 。 乃nãi 至chí 識thức 亦diệc 然nhiên 。 是thị 名danh 無vô 漏lậu 法pháp 除trừ 無vô 表biểu 色sắc 。 何hà 法pháp 名danh 為vi 無vô 見kiến 無vô 對đối 及cập 無vô 漏lậu 色sắc 。 又hựu 契Khế 經Kinh 說thuyết 有hữu 福phước 增tăng 長trưởng 。 如như 契Khế 經Kinh 言ngôn 。 諸chư 有hữu 淨tịnh 信tín 。 若nhược 善thiện 男nam 子tử 。 或hoặc 善thiện 女nữ 人nhân 。 成thành 就tựu 有hữu 依y 七thất 福phước 業nghiệp 事sự 。 若nhược 行hành 若nhược 住trụ 。 若nhược 寐mị 若nhược 覺giác 。 恆hằng 時thời 相tương 續tục 福phước 業nghiệp 漸tiệm 增tăng 福phước 業nghiệp 續tục 起khởi 。 無vô 依y 亦diệc 爾nhĩ 。 除trừ 無vô 表biểu 業nghiệp 。 若nhược 起khởi 餘dư 心tâm 或hoặc 無vô 心tâm 時thời 。 依y 何hà 法pháp 說thuyết 福phước 業nghiệp 增tăng 長trưởng 。 又hựu 非phi 自tự 作tác 。 但đãn 遣khiển 他tha 為vi 。 若nhược 無vô 無vô 表biểu 業nghiệp 不bất 應ưng 成thành 業nghiệp 道đạo 。 以dĩ 遣khiển 他tha 表biểu 非phi 彼bỉ 業nghiệp 道đạo 攝nhiếp 。 此thử 業nghiệp 未vị 能năng 正chánh 作tác 所sở 作tác 故cố 。 使sử 作tác 所sở 作tác 已dĩ 。 此thử 性tánh 無vô 異dị 故cố 。 又hựu 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 苾Bật 芻Sô 當đương 知tri 。 法pháp 謂vị 外ngoại 處xứ 。 是thị 十thập 一nhất 處xứ 所sở 不bất 攝nhiếp 法pháp 無vô 見kiến 無vô 對đối 。 不bất 言ngôn 無vô 色sắc 。 若nhược 不bất 觀quán 於ư 法pháp 處xứ 所sở 攝nhiếp 無vô 表biểu 色sắc 者giả 。 此thử 言ngôn 闕khuyết 減giảm 便tiện 成thành 無vô 用dụng 。 又hựu 若nhược 無vô 無vô 表biểu 應ưng 無vô 八bát 道đạo 支chi 。 以dĩ 在tại 定định 時thời 語ngữ 等đẳng 無vô 故cố 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 故cố 契Khế 經Kinh 中trung 言ngôn 。 彼bỉ 如như 是thị 知tri 彼bỉ 如như 是thị 見kiến 。 修tu 習tập 正chánh 見kiến 正chánh 思tư 惟duy 正chánh 精tinh 進tấn 正chánh 念niệm 正chánh 定định 皆giai 至chí 圓viên 滿mãn 。 正chánh 語ngữ 業nghiệp 命mạng 先tiên 時thời 已dĩ 得đắc 。 清thanh 淨tịnh 鮮tiên 白bạch 。 此thử 依y 先tiên 時thời 已dĩ 得đắc 世thế 間gian 離ly 染nhiễm 道đạo 說thuyết 。 無vô 相tướng 違vi 過quá 。 又hựu 若nhược 撥bát 無vô 無vô 表biểu 色sắc 者giả 。 則tắc 亦diệc 應ưng 無vô 有hữu 別Biệt 解Giải 脫Thoát 律luật 儀nghi 。 非phi 受thọ 戒giới 後hậu 有hữu 戒giới 相tương 續tục 雖tuy 起khởi 異dị 緣duyên 心tâm 而nhi 名danh 苾Bật 芻Sô 等đẳng 。 又hựu 契Khế 經Kinh 說thuyết 。 離ly 殺sát 等đẳng 戒giới 名danh 為vi 隄đê 塘đường 戒giới 。 能năng 長trường 時thời 相tương 續tục 堰yển 遏át 犯phạm 戒giới 過quá 故cố 。 非phi 無vô 有hữu 體thể 可khả 名danh 隄đê 塘đường 。 由do 此thử 等đẳng 證chứng 知tri 實thật 有hữu 無vô 表biểu 色sắc 。 經kinh 部bộ 師sư 說thuyết 。 此thử 證chứng 雖tuy 多đa 種chủng 種chủng 希hy 奇kỳ 。 然nhiên 不bất 應ưng 理lý 。

所sở 以dĩ 然nhiên 者giả 。 所sở 引dẫn 證chứng 中trung 且thả 初sơ 經kinh 言ngôn 有hữu 三tam 色sắc 者giả 。 瑜du 伽già 師sư 說thuyết 。 修tu 靜tĩnh 慮lự 時thời 定định 力lực 所sở 生sanh 定định 境cảnh 界giới 色sắc 。 非phi 眼nhãn 根căn 境cảnh 故cố 名danh 無vô 見kiến 。 不bất 障chướng 處xứ 所sở 故cố 名danh 無vô 對đối 。 若nhược 謂vị 既ký 爾nhĩ 如như 何hà 名danh 色sắc 。 釋thích 如như 是thị 難nạn/nan 與dữ 無vô 表biểu 同đồng 。 又hựu 經kinh 所sở 言ngôn 無vô 漏lậu 色sắc 者giả 。 瑜du 伽già 師sư 說thuyết 。 即tức 由do 定định 力lực 所sở 生sanh 色sắc 中trung 依y 無vô 漏lậu 定định 者giả 即tức 說thuyết 為vi 無vô 漏lậu 。 有hữu 餘dư 師sư 言ngôn 。 無Vô 學Học 身thân 色sắc 及cập 諸chư 外ngoại 色sắc 皆giai 是thị 無vô 漏lậu 。 非phi 漏lậu 依y 故cố 得đắc 無vô 漏lậu 名danh 。 何hà 故cố 經kinh 言ngôn 有hữu 漏lậu 法pháp 者giả 諸chư 所sở 有hữu 眼nhãn 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 此thử 非phi 漏lậu 對đối 治trị 故cố 得đắc 有hữu 漏lậu 名danh 。 是thị 則tắc 此thử 應ưng 言ngôn 有hữu 漏lậu 亦diệc 無vô 漏lậu 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 過quá 。 有hữu 相tương/tướng 雜tạp 失thất 。 若nhược 依y 此thử 理lý 說thuyết 為vi 有hữu 漏lậu 。 曾tằng 不bất 依y 此thử 說thuyết 為vi 無vô 漏lậu 。 無vô 漏lậu 亦diệc 然nhiên 。 有hữu 何hà 相tương/tướng 雜tạp 。 若nhược 色sắc 處xứ 等đẳng 一nhất 向hướng 有hữu 漏lậu 。 此thử 經Kinh 何hà 緣duyên 差sai 別biệt 而nhi 說thuyết 。 如như 說thuyết 有hữu 漏lậu 有hữu 取thủ 。 諸chư 色sắc 心tâm 栽tài 覆phú 事sự 。 聲thanh 等đẳng 亦diệc 爾nhĩ 。 又hựu 經kinh 所sở 說thuyết 福phước 增tăng 長trưởng 言ngôn 。 先tiên 軌quỹ 範phạm 師sư 作tác 如như 是thị 釋thích 。 由do 法pháp 爾nhĩ 力lực 福phước 業nghiệp 增tăng 長trưởng 。 如như 如như 施thí 主chủ 所sở 施thí 財tài 物vật 。 如như 是thị 如như 是thị 。 受thọ 者giả 受thọ 用dụng 。 由do 諸chư 受thọ 者giả 受thọ 用dụng 施thí 物vật 功công 德đức 攝nhiếp 益ích 。 有hữu 差sai 別biệt 故cố 。 於ư 後hậu 施thí 主chủ 心tâm 雖tuy 異dị 緣duyên 而nhi 前tiền 緣duyên 施thí 思tư 所sở 熏huân 習tập 。 微vi 細tế 相tương 續tục 漸tiệm 漸tiệm 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 而nhi 生sanh 。 由do 此thử 當đương 來lai 能năng 感cảm 多đa 果quả 。 故cố 密mật 意ý 說thuyết 恆hằng 時thời 相tương 續tục 福phước 業nghiệp 漸tiệm 增tăng 福phước 業nghiệp 續tục 起khởi 。 若nhược 謂vị 如như 何hà 由do 餘dư 相tương 續tục 德đức 益ích 差sai 別biệt 令linh 餘dư 相tương 續tục 心tâm 雖tuy 異dị 緣duyên 而nhi 有hữu 轉chuyển 變biến 。 釋thích 此thử 疑nghi 難nan 與dữ 無vô 表biểu 同đồng 。 彼bỉ 復phục 如như 何hà 由do 餘dư 相tương 續tục 德đức 益ích 差sai 別biệt 。 令linh 餘dư 相tương 續tục 別biệt 有hữu 真chân 實thật 無vô 表biểu 法pháp 生sanh 。 若nhược 於ư 無vô 依y 諸chư 福phước 業nghiệp 事sự 如như 何hà 相tương 續tục 福phước 業nghiệp 增tăng 長trưởng 。 亦diệc 由do 數số 習tập 緣duyên 彼bỉ 思tư 故cố 。 乃nãi 至chí 夢mộng 中trung 。 亦diệc 恆hằng 隨tùy 轉chuyển 。 無vô 表biểu 論luận 者giả 。 於ư 無vô 依y 福phước 既ký 無vô 表biểu 業nghiệp 。 寧ninh 有hữu 無vô 表biểu 。 有hữu 說thuyết 。 有hữu 依y 諸chư 福phước 業nghiệp 事sự 。 亦diệc 由do 數số 習tập 緣duyên 彼bỉ 境cảnh 思tư 故cố 說thuyết 恆hằng 時thời 相tương 續tục 增tăng 長trưởng 。 若nhược 爾nhĩ 經kinh 說thuyết 。 諸chư 有hữu 苾Bật 芻Sô 具cụ 淨tịnh 尸thi 羅la 。 成thành 調điều 善thiện 法Pháp 受thọ 他tha 所sở 施thí 諸chư 飲ẩm 食thực 已dĩ 。 入nhập 無vô 量lượng 心tâm 。 定định 身thân 證chứng 具cụ 足túc 住trụ 。 由do 此thử 因nhân 緣duyên 。 應ưng 知tri 施thí 主chủ 無vô 量lượng 福phước 善thiện 滋tư 潤nhuận 相tương 續tục 。 無vô 量lượng 安an 樂lạc 流lưu 注chú 其kỳ 身thân 。 施thí 主chủ 爾nhĩ 時thời 福phước 恆hằng 增tăng 長trưởng 。 豈khởi 定định 常thường 有hữu 緣duyên 彼bỉ 勝thắng 思tư 。 是thị 故cố 所sở 言ngôn 思tư 所sở 熏huân 習tập 微vi 細tế 相tương 續tục 漸tiệm 漸tiệm 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 而nhi 生sanh 。 定định 為vi 應ưng 理lý 。 又hựu 非phi 自tự 作tác 但đãn 遣khiển 他tha 為vi 業nghiệp 道đạo 如như 何hà 得đắc 成thành 滿mãn 者giả 。 應ưng 如như 是thị 說thuyết 。 由do 本bổn 加gia 行hành 。 使sứ 者giả 依y 教giáo 所sở 作tác 成thành 時thời 。 法pháp 爾nhĩ 能năng 令linh 教giáo 者giả 微vi 細tế 相tương 續tục 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 而nhi 生sanh 。 由do 此thử 當đương 來lai 能năng 感cảm 多đa 果quả 。 諸chư 有hữu 自tự 作tác 事sự 究cứu 竟cánh 時thời 。 當đương 知tri 亦diệc 由do 如như 是thị 道Đạo 理lý 。 應ưng 知tri 即tức 此thử 微vi 細tế 相tương 續tục 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 名danh 為vi 業nghiệp 道đạo 。 此thử 即tức 於ư 果quả 假giả 立lập 因nhân 名danh 。 是thị 身thân 語ngữ 業nghiệp 所sở 引dẫn 果quả 故cố 。 如như 執chấp 別biệt 有hữu 無vô 表biểu 。 論luận 宗tông 無vô 表biểu 亦diệc 名danh 身thân 語ngữ 業nghiệp 道đạo 。 然nhiên 大đại 德đức 說thuyết 。 於ư 取thủ 蘊uẩn 中trung 由do 三tam 時thời 起khởi 思tư 為vi 殺sát 罪tội 所sở 觸xúc 。 謂vị 我ngã 當đương 殺sát 正chánh 殺sát 殺sát 已dĩ 。 非phi 但đãn 由do 此thử 業nghiệp 道đạo 究cứu 竟cánh 。 勿vật 自tự 母mẫu 等đẳng 實thật 未vị 被bị 害hại 由do 謂vị 已dĩ 害hại 成thành 無vô 間gian 業nghiệp 。 然nhiên 於ư 自tự 造tạo 不bất 誤ngộ 殺sát 事sự 。 起khởi 如như 是thị 思tư 殺sát 罪tội 便tiện 觸xúc 。 若nhược 依y 此thử 說thuyết 非phi 不bất 應ưng 理lý 。 何hà 於ư 無vô 表biểu 偏thiên 懷hoài 憎tăng 嫉tật 定định 撥bát 為vi 無vô 。 而nhi 許hứa 所sở 熏huân 微vi 細tế 相tương 續tục 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 。 然nhiên 此thử 與dữ 彼bỉ 俱câu 難nan 了liễu 知tri 。 今kim 於ư 此thử 中trung 。 無vô 所sở 憎tăng 嫉tật 。 然nhiên 許hứa 業nghiệp 道đạo 是thị 心tâm 種chủng 類loại 。 由do 身thân 加gia 行hành 事sự 究cứu 竟cánh 時thời 。 離ly 於ư 心tâm 身thân 於ư 能năng 教giáo 者giả 身thân 中trung 別biệt 有hữu 無vô 表biểu 法pháp 生sanh 。 如như 是thị 所sở 宗tông 不bất 令linh 生sanh 喜hỷ 。 若nhược 由do 此thử 引dẫn 彼bỉ 加gia 行hành 生sanh 事sự 究cứu 竟cánh 時thời 。 即tức 此thử 由do 彼bỉ 相tương 續tục 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 而nhi 生sanh 。 如như 是thị 所sở 宗tông 可khả 令linh 生sanh 喜hỷ 。 但đãn 由do 心tâm 等đẳng 相tương 續tục 轉chuyển 變biến 差sai 別biệt 。 能năng 生sanh 未vị 來lai 果quả 故cố 。 又hựu 先tiên 已dĩ 說thuyết 。 先tiên 說thuyết 者giả 何hà 。 謂vị 表biểu 業nghiệp 既ký 無vô 寧ninh 有hữu 無vô 表biểu 等đẳng 。 又hựu 說thuyết 法Pháp 處xứ 不bất 言ngôn 無vô 色sắc 。 由do 有hữu 如như 前tiền 所sở 說thuyết 。 定định 境cảnh 無vô 見kiến 無vô 對đối 法pháp 處xứ 攝nhiếp 色sắc 。 又hựu 言ngôn 道đạo 支chi 應ưng 無vô 八bát 者giả 。 且thả 彼bỉ 應ưng 說thuyết 。 正chánh 在tại 道đạo 時thời 如như 何hà 得đắc 有hữu 正chánh 語ngữ 業nghiệp 命mạng 。 為vi 於ư 此thử 位vị 有hữu 發phát 正chánh 言ngôn 起khởi 正chánh 作tác 業nghiệp 求cầu 衣y 等đẳng 不phủ 。 不bất 爾nhĩ 。 云vân 何hà 。 由do 彼bỉ 獲hoạch 得đắc 如như 是thị 。 種chủng 類loại 無vô 漏lậu 無vô 表biểu 故cố 。 出xuất 觀quán 後hậu 由do 前tiền 勢thế 力lực 能năng 起khởi 三tam 正chánh 不bất 起khởi 三tam 邪tà 。 以dĩ 於ư 因nhân 中trung 立lập 果quả 名danh 故cố 。 於ư 無vô 表biểu 立lập 語ngữ 業nghiệp 命mạng 名danh 。 若nhược 爾nhĩ 云vân 何hà 。 不bất 受thọ 此thử 義nghĩa 。 雖tuy 無vô 無vô 表biểu 而nhi 在tại 道đạo 時thời 。 獲hoạch 得đắc 如như 斯tư 意ý 樂nhạo/nhạc/lạc 依y 止chỉ 。 故cố 出xuất 觀quán 後hậu 由do 前tiền 勢thế 力lực 。 能năng 起khởi 三tam 正chánh 不bất 起khởi 三tam 邪tà 。 以dĩ 於ư 因nhân 中trung 立lập 果quả 名danh 故cố 。 可khả 具cụ 安an 立lập 。 八Bát 聖Thánh 道Đạo 支Chi 。 有hữu 餘dư 師sư 言ngôn 。 唯duy 說thuyết 不bất 作tác 邪tà 語ngữ 等đẳng 事sự 以dĩ 為vi 道đạo 支chi 。 謂vị 在tại 定định 時thời 由do 聖thánh 道Đạo 力lực 便tiện 能năng 獲hoạch 得đắc 。 決quyết 定định 不bất 作tác 。 此thử 定định 不bất 作tác 依y 無vô 漏lậu 道Đạo 而nhi 得đắc 安an 立lập 故cố 名danh 無vô 漏lậu 。 非phi 一nhất 切thiết 處xứ 要yếu 依y 真chân 實thật 別biệt 有hữu 法pháp 體thể 方phương 立lập 名danh 數số 。 如như 八bát 世thế 法pháp 。 謂vị 得đắc 不bất 得đắc 及cập 與dữ 毀hủy 譽dự 。 稱xưng 譏cơ 苦khổ 樂lạc 。 非phi 此thử 不bất 得đắc 衣y 食thực 。 等đẳng 事sự 別biệt 有hữu 實thật 體thể 。 此thử 亦diệc 應ưng 然nhiên 。 別Biệt 解Giải 脫Thoát 律luật 儀nghi 亦diệc 應ưng 准chuẩn 此thử 。 謂vị 由do 思tư 願nguyện 力lực 先tiên 立lập 要yếu 期kỳ 。 能năng 定định 遮già 防phòng 身thân 語ngữ 惡ác 業nghiệp 。 由do 斯tư 故cố 建kiến 立lập 別Biệt 解Giải 脫Thoát 律luật 儀nghi 。 若nhược 起khởi 異dị 緣duyên 心tâm 應ưng 無vô 律luật 儀nghi 者giả 。 此thử 難nạn/nan 非phi 理lý 。 由do 熏huân 習tập 力lực 欲dục 起khởi 過quá 時thời 憶ức 便tiện 止chỉ 故cố 。 戒giới 為vi 隄đê 塘đường 義nghĩa 亦diệc 應ưng 准chuẩn 此thử 。 謂vị 先tiên 立lập 誓thệ 限hạn 定định 不bất 作tác 惡ác 。 後hậu 數số 憶ức 念niệm 慚tàm 愧quý 現hiện 前tiền 。 能năng 自tự 制chế 持trì 令linh 不bất 犯phạm 戒giới 。 故cố 隄đê 塘đường 義nghĩa 由do 心tâm 受thọ 持trì 。 若nhược 由do 無vô 表biểu 能năng 遮già 犯phạm 戒giới 。 應ưng 無vô 失thất 念niệm 而nhi 破phá 戒giới 者giả 。 且thả 止chỉ 此thử 等đẳng 眾chúng 多đa 諍tranh 論luận 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 說thuyết 。 有hữu 實thật 物vật 名danh 無vô 表biểu 色sắc 。 是thị 我ngã 所sở 宗tông 。 前tiền 說thuyết 無vô 表biểu 大đại 種chủng 所sở 造tạo 性tánh 。 為vi 表biểu 大đại 種chủng 造tạo 。 為vi 有hữu 異dị 耶da 。 頌tụng 曰viết 。

此thử 能năng 造tạo 大đại 種chủng 。 異dị 於ư 表biểu 所sở 依y 。

論luận 曰viết 。 無vô 表biểu 與dữ 表biểu 異dị 大đại 種chủng 生sanh 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 從tùng 一nhất 和hòa 合hợp 有hữu 細tế 麁thô 果quả 不bất 應ưng 理lý 故cố 。 如như 表biểu 與dữ 大đại 心tâm 同đồng 時thời 生sanh 。 無vô 表biểu 亦diệc 然nhiên 。 為vi 有hữu 差sai 別biệt 。 一nhất 切thiết 所sở 造tạo 。 色sắc 多đa 與dữ 大đại 種chủng 俱câu 時thời 而nhi 生sanh 。 然nhiên 現hiện 在tại 未vị 來lai 。 亦diệc 有hữu 少thiểu 分phần 依y 過quá 去khứ 者giả 。 少thiểu 分phần 者giả 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

欲dục 後hậu 念niệm 無vô 表biểu 。 依y 過quá 大đại 種chủng 生sanh 。

論luận 曰viết 。 唯duy 欲dục 界giới 繫hệ 初sơ 剎sát 那na 後hậu 所sở 有hữu 無vô 表biểu 從tùng 過quá 大đại 生sanh 。 此thử 為vi 所sở 依y 無vô 表biểu 得đắc 起khởi 。 現hiện 身thân 大đại 種chủng 但đãn 能năng 為vi 依y 。 為vi 轉chuyển 隨tùy 轉chuyển 因nhân 。 隨tùy 其kỳ 次thứ 第đệ 。 如như 輪luân 行hành 於ư 地địa 手thủ 地địa 為vi 依y 。 何hà 地địa 身thân 語ngữ 業nghiệp 何hà 地địa 大đại 所sở 造tạo 。 頌tụng 曰viết 。

有hữu 漏lậu 自tự 地địa 依y 。 無vô 漏lậu 隨tùy 生sanh 處xứ 。

論luận 曰viết 。 欲dục 界giới 所sở 繫hệ 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 。 唯duy 欲dục 界giới 繫hệ 大đại 種chủng 所sở 造tạo 。 如như 是thị 乃nãi 至chí 。 第đệ 四tứ 靜tĩnh 慮lự 身thân 語ngữ 二nhị 業nghiệp 。 唯duy 是thị 彼bỉ 地địa 大đại 種chủng 所sở 造tạo 。 若nhược 身thân 語ngữ 業nghiệp 是thị 無vô 漏lậu 者giả 。 隨tùy 生sanh 此thử 地địa 應ưng 起khởi 現hiện 前tiền 。 即tức 是thị 此thử 地địa 大đại 種chủng 所sở 造tạo 。 以dĩ 無vô 漏lậu 法pháp 不bất 墮đọa 界giới 故cố 。 必tất 無vô 大đại 種chủng 是thị 無vô 漏lậu 故cố 。 由do 所sở 依y 力lực 無vô 漏lậu 生sanh 故cố 。 此thử 表biểu 無vô 表biểu 其kỳ 類loại 是thị 何hà 。 復phục 是thị 何hà 類loại 大đại 種chủng 所sở 造tạo 。 頌tụng 曰viết 。

無vô 表biểu 無vô 執chấp 受thọ 。 亦diệc 等đẳng 流lưu 情tình 數số 。

散tán 依y 等đẳng 流lưu 性tánh 。 有hữu 受thọ 異dị 大đại 生sanh 。

定định 生sanh 依y 長trưởng 養dưỡng 。 無vô 受thọ 無vô 異dị 大đại 。

表biểu 唯duy 等đẳng 流lưu 性tánh 。 屬thuộc 身thân 有hữu 執chấp 受thọ 。

論luận 曰viết 。 今kim 此thử 頌tụng 中trung 先tiên 辯biện 無vô 表biểu 是thị 無vô 執chấp 受thọ 。 無vô 變biến 礙ngại 故cố 。 亦diệc 等đẳng 流lưu 性tánh 。 亦diệc 言ngôn 顯hiển 此thử 有hữu 是thị 剎sát 那na 。 謂vị 初sơ 無vô 漏lậu 。 餘dư 皆giai 等đẳng 流lưu 性tánh 。 謂vị 同đồng 類loại 因nhân 生sanh 。 此thử 唯duy 有hữu 情tình 。 依y 內nội 起khởi 故cố 。 於ư 中trung 欲dục 界giới 所sở 有hữu 無vô 表biểu 。 等đẳng 流lưu 有hữu 受thọ 別biệt 異dị 大đại 生sanh 。 異dị 大đại 生sanh 言ngôn 。 顯hiển 身thân 語ngữ 七thất 一nhất 一nhất 是thị 別biệt 大đại 種chủng 所sở 造tạo 。 定định 生sanh 無vô 表biểu 差sai 別biệt 有hữu 二nhị 。 謂vị 諸chư 靜tĩnh 慮lự 無vô 漏lậu 律luật 儀nghi 。 此thử 二nhị 俱câu 依y 定định 所sở 長trưởng 養dưỡng 無vô 受thọ 。 無vô 異dị 大đại 種chủng 所sở 生sanh 。 無vô 異dị 大đại 言ngôn 。 顯hiển 此thử 無vô 表biểu 七thất 支chi 同đồng 一nhất 具cụ 四tứ 大đại 種chủng 所sở 生sanh 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 所sở 依y 大đại 種chủng 如như 心tâm 唯duy 一nhất 。 無vô 差sai 別biệt 故cố 。 應ưng 知tri 有hữu 表biểu 唯duy 是thị 等đẳng 流lưu 。 此thử 若nhược 屬thuộc 身thân 是thị 有hữu 執chấp 受thọ 。 餘dư 義nghĩa 皆giai 與dữ 散tán 無vô 表biểu 同đồng 。 表biểu 業nghiệp 生sanh 時thời 為vi 要yếu 破phá 壞hoại 本bổn 身thân 形hình 量lượng 。 為vi 不bất 爾nhĩ 耶da 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 失thất 。 若nhược 破phá 壞hoại 者giả 。 異dị 熟thục 色sắc 斷đoạn 應ưng 可khả 更cánh 續tục 。 是thị 則tắc 違vi 越việt 毘tỳ 婆bà 沙sa 宗tông 。 若nhược 不bất 破phá 壞hoại 如như 何hà 得đắc 有hữu 一nhất 身thân 處xứ 所sở 二nhị 形hình 量lượng 成thành 。 有hữu 別biệt 新tân 生sanh 等đẳng 流lưu 大đại 種chủng 。 造tạo 有hữu 表biểu 業nghiệp 不bất 破phá 本bổn 身thân 。 若nhược 爾nhĩ 隨tùy 依y 何hà 身thân 分phần/phân 處xứ 起khởi 有hữu 表biểu 業nghiệp 應ưng 大đại 於ư 本bổn 。 新tân 生sanh 大đại 種chủng 遍biến 增tăng 益ích 故cố 。 若nhược 不bất 遍biến 增tăng 益ích 。 如như 何hà 遍biến 生sanh 表biểu 。 身thân 有hữu 孔khổng 隙khích 故cố 得đắc 相tương 容dung 。 已dĩ 辯biện 業nghiệp 門môn 二nhị 三tam 五ngũ 別biệt 。 此thử 性tánh 界giới 地địa 差sai 別biệt 云vân 何hà 。 頌tụng 曰viết 。

無vô 表biểu 記ký 餘dư 三tam 。 不bất 善thiện 唯duy 在tại 欲dục 。

無vô 表biểu 遍biến 欲dục 色sắc 。 表biểu 唯duy 有hữu 伺tứ 二nhị 。

欲dục 無vô 有hữu 覆phú 表biểu 。 以dĩ 無vô 等đẳng 起khởi 故cố 。

論luận 曰viết 。 無vô 表biểu 唯duy 通thông 善thiện 不bất 善thiện 性tánh 無vô 有hữu 無vô 記ký 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 以dĩ 無vô 記ký 心tâm 。 勢thế 力lực 微vi 劣liệt 。 不bất 能năng 引dẫn 發phát 。 強cường/cưỡng 業nghiệp 令linh 生sanh 。 可khả 因nhân 滅diệt 時thời 果quả 仍nhưng 續tục 起khởi 。 所sở 言ngôn 餘dư 者giả 謂vị 表biểu 及cập 思tư 。 三tam 謂vị 皆giai 通thông 。 善thiện 惡ác 無vô 記ký 。 於ư 中trung 不bất 善thiện 在tại 欲dục 非phi 餘dư 。 已dĩ 斷đoạn 不bất 善thiện 根căn 無vô 慚tàm 無vô 愧quý 故cố 。 善thiện 及cập 無vô 記ký 諸chư 地địa 皆giai 有hữu 。 以dĩ 於ư 頌tụng 中trung 不bất 別biệt 遮già 故cố 。 欲dục 色sắc 二nhị 界giới 皆giai 有hữu 無vô 表biểu 。 以dĩ 無vô 色sắc 中trung 無vô 大đại 種chủng 故cố 。 隨tùy 於ư 何hà 處xứ 。 有hữu 身thân 語ngữ 轉chuyển 。 唯duy 是thị 處xứ 有hữu 身thân 語ngữ 律luật 儀nghi 。 若nhược 爾nhĩ 身thân 生sanh 欲dục 色sắc 二nhị 界giới 入nhập 無vô 色sắc 定định 。 應ưng 有hữu 律luật 儀nghi 。 如như 起khởi 無vô 漏lậu 心tâm 。 有hữu 無vô 漏lậu 無vô 表biểu 。 不bất 爾nhĩ 以dĩ 彼bỉ 不bất 墮đọa 界giới 故cố 。 於ư 無vô 色sắc 界giới 。 若nhược 有hữu 無vô 表biểu 。 應ưng 有hữu 無vô 表biểu 非phi 大đại 種chủng 生sanh 。 不bất 可khả 說thuyết 言ngôn 。 有hữu 漏lậu 無vô 表biểu 以dĩ 別biệt 界giới 地địa 大đại 種chủng 為vi 依y 。 又hựu 背bối/bội 諸chư 色sắc 入nhập 無vô 色sắc 定định 。 故cố 彼bỉ 定định 中trung 不bất 能năng 生sanh 色sắc 。 由do 彼bỉ 定định 有hữu 伏phục 色sắc 想tưởng 故cố 。 毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 。 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 為vi 治trị 惡ác 戒giới 故cố 起khởi 尸thi 羅la 。 唯duy 欲dục 界giới 中trung 有hữu 諸chư 惡ác 戒giới 。 無vô 色sắc 於ư 欲dục 具cụ 四tứ 種chủng 遠viễn 。 一nhất 所sở 依y 遠viễn 。 二nhị 行hành 相tương 遠viễn 。 三tam 所sở 緣duyên 遠viễn 。 四tứ 對đối 治trị 遠viễn 。 故cố 無vô 色sắc 中trung 無vô 無vô 表biểu 色sắc 。 表biểu 色sắc 唯duy 在tại 二nhị 有hữu 伺tứ 地địa 。 謂vị 通thông 欲dục 界giới 初sơ 靜tĩnh 慮lự 中trung 。 非phi 上thượng 地địa 中trung 可khả 言ngôn 有hữu 表biểu 。 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 。 欲dục 界giới 定định 無vô 。 唯duy 於ư 梵Phạm 世Thế 中trung 。 可khả 得đắc 說thuyết 有hữu 。 曾tằng 聞văn 大đại 梵Phạm 有hữu 誑cuống 諂siểm 言ngôn 。 謂vị 自tự 眾chúng 中trung 為vi 避tị 馬mã 勝thắng 所sở 徵trưng 問vấn 故cố 。 矯kiểu 自tự 歎thán 等đẳng 。 上thượng 地địa 既ký 無vô 言ngôn 何hà 得đắc 有hữu 聲thanh 處xứ 。 有hữu 外ngoại 大đại 種chủng 為vi 因nhân 發phát 聲thanh 。 有hữu 餘dư 師sư 言ngôn 。 上thượng 三tam 靜tĩnh 慮lự 亦diệc 有hữu 無vô 覆phú 無vô 記ký 表biểu 業nghiệp 。 無vô 善thiện 無vô 染nhiễm 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 非phi 上thượng 地địa 生sanh 能năng 起khởi 下hạ 地địa 善thiện 及cập 染nhiễm 心tâm 發phát 身thân 語ngữ 表biểu 。 劣liệt 故cố 斷đoạn 故cố 。 前tiền 說thuyết 為vi 善thiện 。 復phục 以dĩ 何hà 因nhân 二nhị 定định 以dĩ 上thượng 都đô 無vô 表biểu 業nghiệp 。 於ư 欲dục 界giới 中trung 。 無vô 有hữu 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 業nghiệp 。 以dĩ 無vô 發phát 業nghiệp 等đẳng 起khởi 心tâm 故cố 。 有hữu 尋tầm 伺tứ 心tâm 能năng 發phát 表biểu 業nghiệp 。 二nhị 定định 以dĩ 上thượng 都đô 無vô 此thử 心tâm 。 又hựu 發phát 表biểu 心tâm 唯duy 修tu 所sở 斷đoạn 。 見kiến 所sở 斷đoạn 惑hoặc 。 內nội 門môn 轉chuyển 故cố 。 以dĩ 欲dục 界giới 中trung 決quyết 定định 無vô 有hữu 有hữu 覆phú 無vô 記ký 修tu 所sở 斷đoạn 惑hoặc 。 是thị 故cố 表biểu 業nghiệp 上thượng 三tam 地địa 都đô 無vô 。 欲dục 界giới 中trung 無vô 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 。 為vi 但đãn 由do 等đẳng 起khởi 令linh 諸chư 法pháp 成thành 善thiện 不bất 善thiện 性tánh 等đẳng 。 不bất 爾nhĩ 。 云vân 何hà 。 由do 四tứ 種chủng 因nhân 成thành 善thiện 性tánh 等đẳng 。 一nhất 由do 勝thắng 義nghĩa 。 二nhị 由do 自tự 性tánh 。 三tam 由do 相tương 應ứng 。 四tứ 由do 等đẳng 起khởi 。 何hà 法pháp 何hà 性tánh 由do 何hà 因nhân 成thành 。 頌tụng 曰viết 。

勝thắng 義nghĩa 善thiện 解giải 脫thoát 。 自tự 性tánh 慚tàm 愧quý 根căn 。

相tương 應ứng 彼bỉ 相tương 應ứng 。 等đẳng 起khởi 色sắc 業nghiệp 等đẳng 。

翻phiên 此thử 名danh 不bất 善thiện 。 勝thắng 無vô 記ký 二nhị 常thường 。

論luận 曰viết 。 勝thắng 義nghĩa 善thiện 者giả 。 謂vị 真chân 解giải 脫thoát 。 以dĩ 涅Niết 槃Bàn 中trung 最tối 極cực 安an 隱ẩn 眾chúng 苦khổ 永vĩnh 寂tịch 猶do 如như 無vô 病bệnh 。 自tự 性tánh 善thiện 者giả 。 謂vị 慚tàm 愧quý 根căn 。 以dĩ 有hữu 為vi 中trung 唯duy 慚tàm 與dữ 愧quý 及cập 無vô 貪tham 等đẳng 三tam 種chủng 善thiện 根căn 。 不bất 待đãi 相tương 應ứng 及cập 餘dư 等đẳng 起khởi 。 體thể 性tánh 是thị 善thiện 猶do 如như 良lương 藥dược 。 相tương 應ứng 善thiện 者giả 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 。 以dĩ 心tâm 心tâm 所sở 要yếu 與dữ 慚tàm 愧quý 善thiện 根căn 相tướng 應ưng 方phương 成thành 善thiện 性tánh 。 若nhược 不bất 與dữ 彼bỉ 慚tàm 等đẳng 相tương 應ứng 。 善thiện 性tánh 不bất 成thành 。 如như 雜tạp 藥dược 水thủy 。 等đẳng 起khởi 善thiện 者giả 。 謂vị 身thân 語ngữ 業nghiệp 。 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 以dĩ 是thị 自tự 性tánh 及cập 相tương 應ứng 善thiện 所sở 等đẳng 起khởi 故cố 。 如như 良lương 藥dược 汁trấp 所sở 引dẫn 生sanh 乳nhũ 。 若nhược 異dị 類loại 心tâm 所sở 起khởi 得đắc 等đẳng 云vân 何hà 成thành 善thiện 。 此thử 義nghĩa 應ưng 思tư 。 如như 說thuyết 善thiện 性tánh 四tứ 種chủng 差sai 別biệt 。 不bất 善thiện 四tứ 種chủng 與dữ 此thử 相tương 違vi 。 云vân 何hà 相tương 違vi 。 勝thắng 義nghĩa 不bất 善thiện 。 謂vị 生sanh 死tử 法pháp 。 由do 生sanh 死tử 中trung 諸chư 法pháp 皆giai 以dĩ 苦khổ 為vi 自tự 性tánh 極cực 不bất 安an 隱ẩn 猶do 如như 痼# 疾tật 。 自tự 性tánh 不bất 善thiện 。 謂vị 無vô 慚tàm 愧quý 。 三tam 不bất 善thiện 根căn 。 由do 有hữu 漏lậu 中trung 唯duy 無vô 慚tàm 愧quý 及cập 貪tham 瞋sân 等đẳng 。 三tam 不bất 善thiện 根căn 。 不bất 待đãi 相tương 應ứng 及cập 餘dư 等đẳng 起khởi 。 體thể 是thị 不bất 善thiện 。 猶do 如như 毒độc 藥dược 。 相tương 應ứng 不bất 善thiện 。 謂vị 彼bỉ 相tương 應ứng 。 由do 心tâm 心tâm 所sở 法pháp 。 要yếu 與dữ 無vô 慚tàm 愧quý 不bất 善thiện 根căn 相tướng 應ưng 。 方phương 成thành 不bất 善thiện 性tánh 。 異dị 則tắc 不bất 然nhiên 。 如như 雜tạp 毒độc 水thủy 。 等đẳng 起khởi 不bất 善thiện 。 謂vị 身thân 語ngữ 業nghiệp 。 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 以dĩ 是thị 自tự 性tánh 相tướng 應ưng 不bất 善thiện 所sở 等đẳng 起khởi 故cố 。 如như 毒độc 藥dược 汁trấp 所sở 引dẫn 生sanh 乳nhũ 。 若nhược 爾nhĩ 便tiện 無vô 一nhất 有hữu 漏lậu 法pháp 是thị 無vô 記ký 或hoặc 善thiện 。 皆giai 生sanh 死tử 攝nhiếp 故cố 。 若nhược 據cứ 勝thắng 義nghĩa 。 誠thành 如như 所sở 言ngôn 。 然nhiên 於ư 此thử 中trung 。 約ước 異dị 熟thục 說thuyết 。 諸chư 有hữu 漏lậu 法pháp 若nhược 不bất 能năng 記ký 異dị 熟thục 果quả 者giả 立lập 無vô 記ký 名danh 。 於ư 中trung 若nhược 能năng 記ký 愛ái 異dị 熟thục 說thuyết 名danh 為vi 善thiện 故cố 無vô 有hữu 過quá 。 勝thắng 義nghĩa 無vô 記ký 。 謂vị 二nhị 無vô 為vi 。 以dĩ 太thái 虛hư 空không 及cập 非phi 擇trạch 滅diệt 。 唯duy 無vô 記ký 性tánh 更cánh 無vô 異dị 門môn 。 於ư 此thử 應ưng 思tư 。 若nhược 等đẳng 起khởi 力lực 令linh 身thân 語ngữ 業nghiệp 。 成thành 善thiện 不bất 善thiện 。 則tắc 諸chư 大đại 種chủng 例lệ 亦diệc 應ưng 然nhiên 。 以dĩ 作tác 者giả 心tâm 本bổn 欲dục 起khởi 業nghiệp 。 非phi 四tứ 大đại 種chủng 故cố 不bất 成thành 例lệ 。 若nhược 爾nhĩ 定định 心tâm 隨tùy 轉chuyển 無vô 表biểu 。 非phi 正chánh 在tại 定định 作tác 意ý 引dẫn 生sanh 。 亦diệc 非phi 散tán 心tâm 加gia 行hành 引dẫn 發phát 。 不bất 同đồng 類loại 故cố 。 如như 何hà 成thành 善thiện 。 或hoặc 天thiên 眼nhãn 耳nhĩ 應ưng 成thành 善thiện 性tánh 。 於ư 如như 是thị 義nghĩa 。 應ưng 設thiết 劬cù 勞lao 。 如như 上thượng 所sở 言ngôn 。 見kiến 所sở 斷đoạn 惑hoặc 。 內nội 門môn 轉chuyển 故cố 不bất 能năng 發phát 表biểu 。 若nhược 爾nhĩ 何hà 緣duyên 契Khế 經Kinh 中trung 說thuyết 由do 邪tà 見kiến 故cố 。 起khởi 邪tà 思tư 惟duy 邪tà 語ngữ 邪tà 業nghiệp 及cập 邪tà 命mạng 等đẳng 。 此thử 不bất 相tương 違vi 。

何hà 以dĩ 故cố 。 頌tụng 曰viết 。

等đẳng 起khởi 有hữu 二nhị 種chủng 。 因nhân 及cập 彼bỉ 剎sát 那na 。

如như 次thứ 第đệ 應ưng 知tri 。 名danh 轉chuyển 名danh 隨tùy 轉chuyển 。

見kiến 斷đoạn 識thức 唯duy 轉chuyển 。 唯duy 隨tùy 轉chuyển 五ngũ 識thức 。

修tu 斷đoạn 意ý 通thông 二nhị 。 無vô 漏lậu 異dị 熟thục 非phi 。

於ư 轉chuyển 善thiện 等đẳng 性tánh 。 隨tùy 轉chuyển 各các 容dung 三tam 。

牟Mâu 尼Ni 善thiện 必tất 同đồng 。 無vô 記ký 隨tùy 惑hoặc 善thiện 。

論luận 曰viết 。 表biểu 無vô 表biểu 業nghiệp 等đẳng 起khởi 有hữu 二nhị 。 謂vị 因nhân 等đẳng 起khởi 。 剎sát 那na 等đẳng 起khởi 。 在tại 先tiên 為vi 因nhân 故cố 。 彼bỉ 剎sát 那na 有hữu 故cố 。 如như 次thứ 初sơ 名danh 轉chuyển 。 第đệ 二nhị 名danh 隨tùy 轉chuyển 。 謂vị 因nhân 等đẳng 起khởi 將tương 作tác 業nghiệp 時thời 。 能năng 引dẫn 發phát 故cố 說thuyết 名danh 為vi 轉chuyển 。 剎sát 那na 等đẳng 起khởi 正chánh 作tác 業nghiệp 時thời 。 不bất 相tương 離ly 故cố 。 名danh 為vi 隨tùy 轉chuyển 。 隨tùy 轉chuyển 於ư 業nghiệp 有hữu 何hà 功công 能năng 。 雖tuy 有hữu 先tiên 因nhân 為vi 能năng 引dẫn 發phát 。 若nhược 無vô 隨tùy 轉chuyển 者giả 如như 死tử 業nghiệp 應ưng 無vô 。 若nhược 爾nhĩ 無vô 心tâm 如như 何hà 發phát 戒giới 。 諸chư 有hữu 心tâm 者giả 業nghiệp 起khởi 分phân 明minh 故cố 隨tùy 轉chuyển 心tâm 於ư 業nghiệp 有hữu 用dụng 。 見kiến 所sở 斷đoạn 識thức 於ư 發phát 表biểu 中trung 唯duy 能năng 為vi 轉chuyển 。 於ư 能năng 起khởi 表biểu 尋tầm 伺tứ 生sanh 中trung 為vi 資tư 糧lương 故cố 不bất 為vi 隨tùy 轉chuyển 。 於ư 外ngoại 門môn 心tâm 正chánh 起khởi 業nghiệp 時thời 此thử 無vô 有hữu 故cố 。 又hựu 見kiến 所sở 斷đoạn 若nhược 發phát 表biểu 色sắc 此thử 色sắc 則tắc 應ưng 是thị 見kiến 所sở 斷đoạn 。 若nhược 許hứa 見kiến 斷đoạn 斯tư 有hữu 何hà 失thất 。 是thị 則tắc 違vi 越việt 阿a 毘tỳ 達đạt 磨ma 。 又hựu 明minh 無vô 明minh 不bất 相tương 違vi 故cố 。 有hữu 漏lậu 業nghiệp 色sắc 非phi 見kiến 所sở 斷đoạn 。 如như 是thị 道Đạo 理lý 應ưng 更cánh 成thành 立lập 。 若nhược 爾nhĩ 大đại 種chủng 亦diệc 應ưng 見kiến 斷đoạn 。 俱câu 見kiến 斷đoạn 心tâm 力lực 所sở 起khởi 故cố 。 無vô 如như 是thị 過quá 失thất 。 如như 非phi 善thiện 不bất 善thiện 。 或hoặc 復phục 許hứa 爾nhĩ 理lý 亦diệc 無vô 違vi 。 不bất 應ưng 許hứa 然nhiên 。 以dĩ 諸chư 大đại 種chủng 定định 非phi 見kiến 斷đoạn 及cập 非phi 所sở 斷đoạn 。 以dĩ 一nhất 切thiết 種chủng 。 不bất 染nhiễm 污ô 法pháp 與dữ 明minh 無vô 明minh 不bất 相tương 違vi 故cố 。 彼bỉ 經kinh 但đãn 據cứ 前tiền 因nhân 等đẳng 起khởi 。 而nhi 作tác 是thị 說thuyết 。 故cố 不bất 相tương 違vi 。 若nhược 五ngũ 識thức 身thân 唯duy 作tác 隨tùy 轉chuyển 。 無vô 分phân 別biệt 故cố 。 外ngoại 門môn 起khởi 故cố 。 修tu 斷đoạn 意ý 識thức 通thông 為vi 二nhị 種chủng 。 有hữu 分phân 別biệt 故cố 。 外ngoại 門môn 起khởi 故cố 。 一nhất 切thiết 無vô 漏lậu 。 異dị 熟thục 生sanh 心tâm 非phi 轉chuyển 隨tùy 轉chuyển 。 唯duy 在tại 定định 故cố 。 不bất 由do 加gia 行hành 任nhậm 運vận 轉chuyển 故cố 。 如như 是thị 即tức 成thành 四tứ 句cú 差sai 別biệt 。 有hữu 轉chuyển 非phi 隨tùy 轉chuyển 。 謂vị 見kiến 所sở 斷đoạn 心tâm 。 有hữu 隨tùy 轉chuyển 非phi 轉chuyển 。 謂vị 眼nhãn 等đẳng 五ngũ 識thức 。 有hữu 轉chuyển 亦diệc 隨tùy 轉chuyển 。 謂vị 修tu 所sở 斷đoạn 三tam 性tánh 意ý 識thức 。 有hữu 非phi 轉chuyển 隨tùy 轉chuyển 。 謂vị 諸chư 無vô 漏lậu 異dị 熟thục 生sanh 心tâm 。 轉chuyển 隨tùy 轉chuyển 心tâm 定định 同đồng 性tánh 不phủ 。 此thử 不bất 決quyết 定định 。 其kỳ 事sự 云vân 何hà 。 謂vị 前tiền 轉chuyển 心tâm 若nhược 是thị 善thiện 性tánh 。 後hậu 隨tùy 轉chuyển 識thức 通thông 善thiện 等đẳng 三tam 。 不bất 善thiện 無vô 記ký 隨tùy 轉chuyển 亦diệc 爾nhĩ 。 唯duy 牟Mâu 尼Ni 尊Tôn 轉chuyển 隨tùy 轉chuyển 識thức 多đa 分phần 同đồng 性tánh 少thiểu 有hữu 不bất 同đồng 。 謂vị 轉chuyển 若nhược 善thiện 心tâm 隨tùy 轉chuyển 亦diệc 善thiện 。 轉chuyển 心tâm 若nhược 無vô 記ký 隨tùy 轉chuyển 亦diệc 然nhiên 。 而nhi 或hoặc 有hữu 時thời 善thiện 隨tùy 無vô 記ký 轉chuyển 。 曾tằng 無vô 無vô 記ký 為vi 善thiện 隨tùy 轉chuyển 時thời 。 以dĩ 佛Phật 世Thế 尊Tôn 。 於ư 說thuyết 法Pháp 等đẳng 心tâm 或hoặc 增tăng 長trưởng 無vô 萎nuy 歇hiết 故cố 。 有hữu 餘dư 部bộ 說thuyết 。 諸chư 佛Phật 世Thế 尊Tôn 。 常thường 在tại 定định 故cố 。 心tâm 唯duy 是thị 善thiện 無vô 無vô 記ký 心tâm 。 故cố 契Khế 經Kinh 說thuyết 。

那na 伽già 行hành 在tại 定định 。 那na 伽già 住trụ 在tại 定định 。

那na 伽già 坐tọa 在tại 定định 。 那na 伽già 臥ngọa 在tại 定định 。

毘tỳ 婆bà 沙sa 師sư 作tác 如như 是thị 釋thích 。 此thử 顯hiển 佛Phật 意ý 。 若nhược 不bất 樂nhạo 散tán 心tâm 則tắc 於ư 四tứ 威uy 儀nghi 。 能năng 常thường 在tại 定định 。 然nhiên 於ư 餘dư 位vị 非phi 無vô 威uy 儀nghi 及cập 異dị 熟thục 生sanh 通thông 果quả 心tâm 起khởi 。 諸chư 有hữu 表biểu 業nghiệp 成thành 善thiện 等đẳng 性tánh 。 為vi 如như 轉chuyển 心tâm 。 為vi 如như 隨tùy 轉chuyển 。 設thiết 爾nhĩ 何hà 失thất 。 若nhược 如như 轉chuyển 者giả 。 則tắc 欲dục 界giới 中trung 應ưng 有hữu 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 業nghiệp 。 身thân 見kiến 邊biên 見kiến 能năng 為vi 轉chuyển 故cố 。 或hoặc 應ưng 簡giản 別biệt 非phi 一nhất 切thiết 種chủng 。 見kiến 所sở 斷đoạn 心tâm 皆giai 能năng 為vi 轉chuyển 。 若nhược 如như 隨tùy 轉chuyển 惡ác 無vô 記ký 心tâm 俱câu 得đắc 別Biệt 解Giải 脫Thoát 表biểu 應ưng 非phi 善thiện 性tánh 。 於ư 此thử 徵trưng 難nạn/nan 應ưng 設thiết 劬cù 勞lao 。 應ưng 言ngôn 如như 轉chuyển 心tâm 表biểu 成thành 善thiện 等đẳng 性tánh 。 然nhiên 非phi 如như 彼bỉ 見kiến 斷đoạn 轉chuyển 心tâm 。 修tu 斷đoạn 轉chuyển 心tâm 為vi 間gian 隔cách 故cố 。 若nhược 表biểu 不bất 由do 隨tùy 轉chuyển 心tâm 力lực 成thành 善thiện 等đẳng 者giả 。 則tắc 不bất 應ưng 言ngôn 彼bỉ 經kinh 但đãn 據cứ 前tiền 因nhân 等đẳng 起khởi 非phi 據cứ 剎sát 那na 。 故cố 欲dục 界giới 中trung 定định 無vô 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 業nghiệp 。 但đãn 應ưng 說thuyết 言ngôn 。 彼bỉ 經kinh 唯duy 據cứ 餘dư 心tâm 所sở 間gian 因nhân 等đẳng 起khởi 說thuyết 故cố 。 見kiến 斷đoạn 心tâm 雖tuy 能năng 為vi 轉chuyển 。 而nhi 於ư 欲dục 界giới 定định 無vô 有hữu 覆phú 無vô 記ký 表biểu 業nghiệp 。

阿A 毘Tỳ 達Đạt 磨Ma 俱Câu 舍Xá 論Luận 卷quyển 第đệ 十thập 三tam