阿A 毘Tỳ 曇Đàm 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận
Quyển 2
迦Ca 旃Chiên 延Diên 子Tử 造Tạo 五Ngũ 百Bách 羅La 漢Hán 釋Thích 北Bắc 涼Lương 浮Phù 陀Đà 跋Bạt 摩Ma 共Cộng 道Đạo 泰Thái 等Đẳng 譯Dịch

阿A 毘Tỳ 曇Đàm 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 二nhị

迦ca 旃chiên 延diên 子tử 造tạo 。 五ngũ 百bách 羅La 漢Hán 釋thích 。

北bắc 涼lương 天Thiên 竺Trúc 沙Sa 門Môn 浮phù 陀đà 跋bạt 摩ma 共cộng 道đạo 泰thái 等đẳng 譯dịch

雜tạp 犍kiền 度độ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 品phẩm 之chi 二nhị

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 欲dục 界giới 繫hệ 耶da 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。

答đáp 曰viết 。

先tiên 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 體thể 性tánh 。 及cập 說thuyết 所sở 以dĩ 名danh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 未vị 說thuyết 在tại 何hà 界giới 繫hệ 。 如như 人nhân 言ngôn 勝thắng 。 已dĩ 說thuyết 勝thắng 事sự 。 未vị 知tri 住trú 處xứ 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 。 故cố 作tác 此thử 論luận 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 為vi 止chỉ 並tịnh 義nghĩa 者giả 意ý 故cố 。 如như 摩ma 訶ha 僧Tăng 祇kỳ 部bộ 說thuyết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 。 如như 犢độc 子tử 部bộ 說thuyết 。 是thị 色sắc 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。

何hà 以dĩ 故cố 。 若nhược 地địa 有hữu 聖thánh 道Đạo 處xứ 。 亦diệc 有hữu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 如như 曇đàm 摩ma 掘quật 部bộ 說thuyết 。 或hoặc 言ngôn 三tam 界giới 繫hệ 。 或hoặc 言ngôn 不bất 繫hệ 。 或hoặc 言ngôn 非phi 不bất 繫hệ 法pháp 。 為vi 止chỉ 如như 是thị 等đẳng 並tịnh 義nghĩa 意ý 故cố 而nhi 作tác 此thử 論luận 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 言ngôn 欲dục 界giới 繫hệ 。 應ưng 說thuyết 其kỳ 所sở 以dĩ 。 不bất 可khả 但đãn 以dĩ 言ngôn 故cố 。 此thử 義nghĩa 便tiện 立lập 。

答đáp 曰viết 。

不bất 以dĩ 欲dục 界giới 道đạo 得đắc 斷đoạn 諸chư 蓋cái 。 亦diệc 不bất 能năng 制chế 伏phục 纏triền 。 亦diệc 不bất 能năng 令linh 。 現hiện 前tiền 不bất 行hành 。 所sở 言ngôn 斷đoạn 制chế 不bất 行hành 者giả 。 謂vị 究cứu 竟cánh 斷đoạn 制chế 不bất 行hành 。

何hà 以dĩ 故cố 。 以dĩ 欲dục 界giới 中trung 無vô 道đạo 能năng 令linh 蓋cái 纏triền 究cứu 竟cánh 斷đoạn 制chế 不bất 行hành 故cố 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 欲dục 界giới 中trung 無vô 道đạo 能năng 究cứu 竟cánh 斷đoạn 蓋cái 制chế 伏phục 纏triền 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 中trung 不bất 善thiện 根căn 強cường/cưỡng 善thiện 根căn 弱nhược 。 是thị 故cố 無vô 道đạo 能năng 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 色sắc 界giới 善thiện 根căn 強cường/cưỡng 。 無vô 不bất 善thiện 根căn 。 是thị 故cố 有hữu 道đạo 能năng 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 不bất 善thiện 根căn 如như 舊cựu 住trụ 。 善thiện 根căn 如như 客khách 。 舊cựu 住trụ 有hữu 勢thế 。 客khách 則tắc 無vô 力lực 。 是thị 故cố 無vô 道đạo 。 色sắc 界giới 善thiện 根căn 如như 舊cựu 住trụ 。 無vô 不bất 善thiện 。 是thị 故cố 有hữu 道đạo 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 善thiện 不bất 善thiện 同đồng 一nhất 繫hệ 縛phược 。 是thị 故cố 無vô 道đạo 。 色sắc 界giới 善thiện 根căn 。 欲dục 界giới 不bất 善thiện 根căn 。 不bất 同đồng 繫hệ 縛phược 。 是thị 以dĩ 色sắc 界giới 道đạo 。 能năng 斷đoạn 欲dục 界giới 蓋cái 制chế 纏triền 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 威uy 儀nghi 。 無vô 有hữu 忌kỵ 難nan 。 猶do 如như 夫phu 妻thê 。 色sắc 界giới 威uy 儀nghi 。 共cộng 相tương 敬kính 難nạn/nan 猶do 如như 母mẫu 子tử 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 是thị 破phá 慚tàm 愧quý 法pháp 。 如như 居cư 士sĩ 子tử 與dữ 旃chiên 陀đà 羅la 子tử 交giao 。 色sắc 界giới 有hữu 慚tàm 愧quý 。 如như 王vương 不bất 與dữ 旃chiên 陀đà 羅la 交giao 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 愛ái 結kết 。 愛ái 欲dục 界giới 善thiện 根căn 。 以dĩ 愛ái 善thiện 根căn 故cố 。 不bất 能năng 生sanh 厭yếm 離ly 想tưởng 。 欲dục 界giới 愛ái 不bất 能năng 愛ái 色sắc 界giới 善thiện 根căn 。 以dĩ 不bất 愛ái 故cố 。 能năng 生sanh 厭yếm 離ly 想tưởng 。 以dĩ 如như 是thị 等đẳng 因nhân 緣duyên 故cố 。 欲dục 界giới 中trung 無vô 道đạo 能năng 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 色sắc 界giới 有hữu 道đạo 能năng 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 言ngôn 斷đoạn 蓋cái 者giả 。 是thị 究cứu 竟cánh 斷đoạn 。 制chế 伏phục 諸chư 纏triền 不bất 現hiện 前tiền 行hành 者giả 。 是thị 須tu 臾du 斷đoạn 。 如như 究cứu 竟cánh 須tu 臾du 斷đoạn 如như 是thị 。 有hữu 縛phược 無vô 縛phược 有hữu 影ảnh 無vô 影ảnh 有hữu 片phiến 無vô 片phiến 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 言ngôn 斷đoạn 蓋cái 者giả 害hại 其kỳ 根căn 本bổn 。 言ngôn 制chế 伏phục 不bất 現hiện 前tiền 行hành 者giả 。 是thị 制chế 伏phục 諸chư 纏triền 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 言ngôn 斷đoạn 蓋cái 者giả 。 拔bạt 諸chư 煩phiền 惱não 。 制chế 伏phục 不bất 現hiện 前tiền 行hành 者giả 。 是thị 制chế 伏phục 諸chư 纏triền 。 問vấn 曰viết 。 欲dục 界giới 中trung 雖tuy 無vô 究cứu 竟cánh 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 道đạo 。 可khả 無vô 須tu 臾du 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 道đạo 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 但đãn 不bất 可khả 信tín 。

何hà 以dĩ 故cố 。 不bất 堅kiên 牢lao 。 不bất 久cửu 住trụ 。 不bất 相tương 續tục 。 不bất 相tương 著trước 。 不bất 久cửu 住trụ 心tâm 中trung 不bất 能năng 久cửu 伏phục 煩phiền 惱não 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 猶do 如như 水thủy 上thượng 浮phù 萍bình 以dĩ 小tiểu 石thạch 投đầu 之chi 。 雖tuy 散tán 隨tùy 合hợp 。 蝦hà 蟆# 入nhập 中trung 。 數số 散tán 數số 合hợp 。 有hữu 如như 是thị 等đẳng 緣duyên 故cố 。 欲dục 界giới 雖tuy 有hữu 須tu 臾du 斷đoạn 道đạo 。 而nhi 不bất 可khả 信tín 。 色sắc 界giới 斷đoạn 道đạo 可khả 信tín 。

何hà 以dĩ 故cố 。 牢lao 固cố 久cửu 住trụ 相tương 續tục 相tương/tướng 著trước 。 久cửu 住trụ 心tâm 中trung 能năng 制chế 伏phục 煩phiền 惱não 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 猶do 如như 大đại 石thạch 投đầu 浮phù 萍bình 中trung 散tán 而nhi 不bất 合hợp 。 龍long 象tượng 入nhập 中trung 亦diệc 散tán 不bất 合hợp 。 有hữu 如như 是thị 等đẳng 緣duyên 。 是thị 故cố 色sắc 界giới 道đạo 。 能năng 拔bạt 諸chư 蓋cái 制chế 纏triền 害hại 。 諸chư 煩phiền 惱não 制chế 伏phục 不bất 行hành 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 然nhiên 者giả 如như 汝nhữ 所sở 說thuyết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 應ưng 唯duy 在tại 未vị 至chí 禪thiền 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 斷đoạn 欲dục 界giới 蓋cái 制chế 纏triền 對đối 治trị 道đạo 。 唯duy 在tại 未vị 至chí 禪thiền 。 餘dư 上thượng 地địa 則tắc 不bất 應ưng 有hữu 。

答đáp 曰viết 。

對đối 治trị 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 斷đoạn 對đối 治trị 。 二nhị 過quá 患hoạn 對đối 治trị 。 若nhược 依y 未vị 至chí 禪thiền 。 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 。 有hữu 二nhị 種chủng 對đối 治trị 道đạo 。 餘dư 上thượng 地địa 雖tuy 無vô 斷đoạn 對đối 治trị 。 有hữu 過quá 患hoạn 對đối 治trị 。 尊tôn 者giả 瞿cù 沙sa 說thuyết 曰viết 。 六lục 地địa 中trung 盡tận 有hữu 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 二nhị 種chủng 對đối 治trị 道đạo 。 所sở 謂vị 斷đoạn 對đối 治trị 。 過quá 患hoạn 對đối 治trị 。 何hà 以dĩ 故cố 依y 未vị 至chí 禪thiền 。 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 。 其kỳ 餘dư 諸chư 地địa 而nhi 不bất 斷đoạn 者giả 。 先tiên 已dĩ 斷đoạn 故cố 。 猶do 如như 日nhật 光quang 。 於ư 一nhất 切thiết 時thời 。 與dữ 闇ám 相tương/tướng 妨phương 。 日nhật 初sơ 出xuất 時thời 。 已dĩ 破phá 夜dạ 闇ám 。 其kỳ 餘dư 日nhật 分phần/phân 。 雖tuy 與dữ 闇ám 相tương 違vi 。 而nhi 不bất 破phá 者giả 。 先tiên 已dĩ 破phá 故cố 。 亦diệc 如như 六lục 人nhân 同đồng 一nhất 怨oán 家gia 。 而nhi 共cộng 議nghị 言ngôn 。 隨tùy 於ư 何hà 處xứ 。 獲hoạch 便tiện 害hại 之chi 。 猶do 如như 有hữu 人nhân 。 次thứ 持trì 六lục 燈đăng 入nhập 於ư 闇ám 室thất 。 初sơ 燈đăng 破phá 闇ám 。 其kỳ 餘dư 諸chư 燈đăng 。 雖tuy 與dữ 闇ám 相tương 違vi 。 而nhi 不bất 破phá 者giả 。 先tiên 已dĩ 破phá 故cố 。 如như 是thị 六lục 地địa 中trung 。 盡tận 有hữu 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 二nhị 種chủng 對đối 治trị 道đạo 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

復phục 次thứ 云vân 何hà 。 知tri 六lục 地địa 中trung 盡tận 有hữu 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 二nhị 種chủng 對đối 治trị 耶da 。 若nhược 當đương 六lục 地địa 中trung 無vô 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 二nhị 種chủng 對đối 治trị 者giả 。 行hành 者giả 依y 上thượng 地địa 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 不bất 應ưng 分phân 別biệt 欲dục 界giới 。 亦diệc 不bất 作tác 證chứng 。 然nhiên 能năng 分phân 別biệt 作tác 證chứng 。 以dĩ 是thị 緣duyên 故cố 。 知tri 六lục 地địa 中trung 盡tận 有hữu 斷đoạn 欲dục 界giới 欲dục 二nhị 種chủng 對đối 治trị 。 若nhược 以dĩ 欲dục 界giới 道đạo 。 能năng 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 亦diệc 能năng 除trừ 欲dục 界giới 結kết 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 。 何hà 以dĩ 言ngôn 若nhược 當đương 以dĩ 欲dục 界giới 道đạo 得đắc 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

答đáp 曰viết 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 雖tuy 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 。 而nhi 此thử 善thiện 根căn 妙diệu 勝thắng 第đệ 一nhất 。 在tại 深thâm 遠viễn 處xứ 。 宜nghi 應ưng 與dữ 彼bỉ 地địa 離ly 欲dục 界giới 道đạo 。 同đồng 在tại 一nhất 處xứ 。 是thị 故cố 以dĩ 道đạo 證chứng 之chi 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 耶da 。

答đáp 曰viết 。

彼bỉ 善thiện 根căn 微vi 小tiểu 法Pháp 身thân 未vị 長trường/trưởng 。 雖tuy 爾nhĩ 有hữu 大đại 威uy 勢thế 。 以dĩ 善thiện 根căn 微vi 小tiểu 法Pháp 身thân 未vị 長trường/trưởng 。 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 。 有hữu 大đại 威uy 勢thế 故cố 。 不bất 為vi 諸chư 結kết 之chi 所sở 毀hủy 壞hoại 。 如như 師sư 子tử 子tử 身thân 小tiểu 未vị 長trường/trưởng 。 不bất 能năng 害hại 狩thú 。 有hữu 大đại 威uy 勢thế 。 一nhất 切thiết 諸chư 狩thú 。 不bất 能năng 侵xâm 害hại 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 一nhất 剎sát 那na 故cố 不bất 能năng 斷đoạn 結kết 。 問vấn 曰viết 。 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 亦diệc 一nhất 剎sát 那na 。 何hà 以dĩ 能năng 斷đoạn 結kết 耶da 。

答đáp 曰viết 。

彼bỉ 雖tuy 一nhất 剎sát 那na 。 後hậu 有hữu 同đồng 性tánh 相tướng 續tục 故cố 。 是thị 以dĩ 能năng 斷đoạn 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 彼bỉ 是thị 方phương 便tiện 道đạo 。 不bất 以dĩ 方phương 便tiện 。 道đạo 能năng 斷đoạn 煩phiền 惱não 。 但đãn 不bất 以dĩ 欲dục 界giới 道đạo 得đắc 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 亦diệc 不bất 能năng 除trừ 欲dục 界giới 結kết 。 乃nãi 以dĩ 色sắc 界giới 道đạo 。 得đắc 斷đoạn 蓋cái 制chế 纏triền 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 作tác 義nghĩa 者giả 說thuyết 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 欲dục 界giới 繫hệ 耶da 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 卑ty 賤tiện 。 彼bỉ 善thiện 根căn 尊tôn 勝thắng 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 薄bạc 淡đạm 。 彼bỉ 善thiện 根căn 美mỹ 妙diệu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 散tán 亂loạn 。 彼bỉ 善thiện 根căn 寂tịch 定định 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 非phi 修tu 。 彼bỉ 善thiện 根căn 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 非phi 離ly 欲dục 法Pháp 。 彼bỉ 善thiện 根căn 隨tùy 順thuận 離ly 欲dục 法pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 者giả 。 有hữu 自tự 緣duyên 過quá 。 云vân 何hà 名danh 自tự 緣duyên 過quá 。 如như 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 緣duyên 欲dục 界giới 五ngũ 陰ấm 。 若nhược 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 者giả 。 亦diệc 應ưng 緣duyên 欲dục 界giới 繫hệ 五ngũ 陰ấm 。 若nhược 緣duyên 欲dục 界giới 繫hệ 五ngũ 陰ấm 。 彼bỉ 應ưng 自tự 緣duyên 。 若nhược 不bất 緣duyên 者giả 復phục 違vi 經kinh 文văn 如như 說thuyết 如như 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 所sở 緣duyên 。 彼bỉ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 亦diệc 緣duyên 。 便tiện 有hữu 如như 是thị 自tự 緣duyên 之chi 過quá 。 作tác 義nghĩa 者giả 說thuyết 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 色sắc 界giới 繫hệ 。

答đáp 曰viết 。

色sắc 界giới 法pháp 能năng 與dữ 三tam 種chủng 道đạo 作tác 次thứ 第đệ 緣duyên 。 所sở 謂vị 見kiến 道đạo 修tu 道Đạo 無Vô 學Học 道đạo 。 餘dư 界giới 不bất 能năng 與dữ 三tam 道đạo 作tác 次thứ 第đệ 緣duyên 。 若nhược 欲dục 界giới 能năng 與dữ 三tam 道đạo 作tác 次thứ 第đệ 緣duyên 者giả 。 則tắc 有hữu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 如như 三tam 道đạo 三tam 地địa 三tam 根căn 。 初sơ 生sanh 法pháp 智trí 分phần/phân 。 次thứ 生sanh 比tỉ 智trí 分phần/phân 。 如như 是thị 等đẳng 色sắc 。 界giới 種chủng 種chủng 諸chư 功công 德đức 。 應ưng 當đương 廣quảng 說thuyết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 言ngôn 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。

答đáp 曰viết 。

得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 先tiên 見kiến 欲dục 界giới 苦Khổ 諦Đế 苦khổ 行hạnh 。 後hậu 色sắc 無vô 色sắc 界giới 俱câu 。 問vấn 曰viết 。 苦Khổ 諦Đế 有hữu 四tứ 行hành 。 何hà 以dĩ 此thử 中trung 說thuyết 見kiến 苦khổ 時thời 。 但đãn 說thuyết 苦khổ 行hạnh 。 不bất 說thuyết 無vô 常thường 。 空không 無vô 我ngã 行hành 耶da 。

答đáp 曰viết 。

此thử 文văn 應ưng 作tác 如như 是thị 說thuyết 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 時thời 。 先tiên 見kiến 欲dục 界giới 苦Khổ 諦Đế 。 不bất 應ưng 言ngôn 苦khổ 行hạnh 。 然nhiên 不bất 爾nhĩ 者giả 。 彼bỉ 作tác 經kinh 者giả 。 有hữu 何hà 等đẳng 意ý 。

答đáp 曰viết 。

為vi 現hiện 初sơ 始thỉ 次thứ 第đệ 方phương 便tiện 法pháp 故cố 。 如như 說thuyết 苦khổ 行hạnh 。 無vô 常thường 空không 無vô 我ngã 行hành 。 亦diệc 應ưng 如như 苦khổ 行hạnh 說thuyết 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 以dĩ 苦khổ 行hạnh 唯duy 在tại 苦Khổ 諦Đế 中trung 。 無vô 常thường 行hành 在tại 三tam 諦đế 中trung 。 空không 無vô 我ngã 行hành 在tại 一nhất 切thiết 法pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 苦khổ 與dữ 一nhất 切thiết 有hữu 法pháp 相tướng 違vi 。 能năng 棄khí 生sanh 死tử 。 猶do 如như 小tiểu 兒nhi 。 雖tuy 有hữu 種chủng 種chủng 。 美mỹ 食thực 在tại 前tiền 。 有hữu 人nhân 語ngữ 言ngôn 。 此thử 食thực 是thị 苦khổ 。 即tức 便tiện 捨xả 之chi 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 一nhất 切thiết 眾chúng 生sanh 。 老lão 少thiếu 愚ngu 智trí 。 內nội 道đạo 外ngoại 道đạo 皆giai 信tín 是thị 苦khổ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 苦khổ 麁thô 現hiện 易dị 以dĩ 智trí 知tri 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 佛Phật 說thuyết 苦khổ 智trí 。 為vi 緣duyên 何hà 法pháp 。 即tức 緣duyên 苦khổ 法pháp 。 如như 智trí 所sở 知tri 覺giác 所sở 覺giác 行hành 所sở 行hành 。 根căn 根căn 義nghĩa 緣duyên 所sở 緣duyên 。 應ưng 如như 智trí 說thuyết 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 說thuyết 苦khổ 文văn 句cú 。 久cửu 遠viễn 所sở 傳truyền 。 古cổ 昔tích 諸chư 佛Phật 。 皆giai 說thuyết 苦khổ 行hạnh 。 是thị 以dĩ 行hành 者giả 先tiên 見kiến 於ư 苦khổ 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 先tiên 見kiến 欲dục 界giới 苦khổ 。 後hậu 色sắc 無vô 色sắc 界giới 俱câu 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 苦khổ 麁thô 現hiện 。 在tại 了liễu 了liễu 易dị 見kiến 。 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 細tế 不bất 現hiện 。 不bất 了liễu 了liễu 難nan 見kiến 。 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 然nhiên 者giả 色sắc 界giới 苦khổ 麁thô 。 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 細tế 。 何hà 以dĩ 俱câu 見kiến 耶da 。

答đáp 曰viết 。

以dĩ 定định 不bất 定định 故cố 。 欲dục 界giới 不bất 定định 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色sắc 界giới 苦khổ 雖tuy 麁thô 。 與dữ 無vô 色sắc 界giới 俱câu 同đồng 定định 故cố 。 是thị 以dĩ 俱câu 見kiến 。 如như 是thị 定định 不bất 定định 。 住trụ 離ly 欲dục 地địa 住trụ 不bất 離ly 欲dục 地địa 。 住trụ 修tu 地địa 不bất 住trụ 修tu 地địa 。 說thuyết 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 苦khổ 。 是thị 行hành 者giả 身thân 生sanh 病bệnh 苦khổ 痛thống 。 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 。 非phi 行hành 者giả 身thân 不bất 生sanh 苦khổ 痛thống 。 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 苦khổ 近cận 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 。 遠viễn 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。 如như 近cận 遠viễn 。 現hiện 見kiến 不bất 現hiện 見kiến 俱câu 不bất 俱câu 此thử 身thân 他tha 。 身thân 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 行hành 者giả 成thành 就tựu 欲dục 界giới 凡phàm 夫phu 性tánh 故cố 。 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 不bất 成thành 就tựu 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 凡phàm 夫phu 性tánh 故cố 。 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 行hành 者giả 於ư 欲dục 界giới 苦khổ 現hiện 見kiến 故cố 。 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 。 不bất 現hiện 見kiến 故cố 。 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 色sắc 無vô 色sắc 。 界giới 苦khổ 不bất 現hiện 見kiến 者giả 。 行hành 者giả 云vân 何hà 見kiến 耶da 。

答đáp 曰viết 。

現hiện 見kiến 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 離ly 欲dục 現hiện 見kiến 。 二nhị 自tự 身thân 現hiện 見kiến 。 行hành 者giả 於ư 欲dục 界giới 苦khổ 。 有hữu 二nhị 種chủng 現hiện 見kiến 。 一nhất 離ly 欲dục 現hiện 見kiến 。 二nhị 自tự 身thân 現hiện 見kiến 。 於ư 色sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 。 有hữu 一nhất 種chủng 現hiện 見kiến 。 所sở 謂vị 離ly 欲dục 現hiện 見kiến 。 猶do 如như 商thương 人nhân 有hữu 財tài 兩lưỡng 擔đảm 。 一nhất 自tự 負phụ 之chi 。 二nhị 使sử 人nhân 擔đảm 。 於ư 自tự 所sở 負phụ 有hữu 二nhị 種chủng 現hiện 見kiến 。 一nhất 知tri 物vật 現hiện 見kiến 。 二nhị 知tri 輕khinh 重trọng 現hiện 見kiến 。 於ư 他tha 所sở 擔đảm 有hữu 一nhất 種chủng 現hiện 見kiến 。 所sở 謂vị 知tri 物vật 現hiện 見kiến 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 苦khổ 有hữu 三tam 種chủng 。 善thiện 不bất 善thiện 無vô 記ký 。 是thị 以dĩ 先tiên 見kiến 。 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 有hữu 二nhị 種chủng 。 善thiện 無vô 記ký 。 是thị 以dĩ 後hậu 見kiến 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 欲dục 界giới 苦khổ 時thời 。 斷đoạn 二nhị 種chủng 結kết 。 不bất 善thiện 無vô 記ký 。 見kiến 色Sắc 無vô 色sắc 界giới 苦khổ 時thời 。 唯duy 斷đoạn 無vô 記ký 。 如như 不bất 善thiện 無vô 記ký 。 有hữu 報báo 無vô 報báo 。 生sanh 一nhất 果quả 生sanh 二nhị 果quả 。 無vô 慚tàm 無vô 愧quý 相tương 應ứng 。 無vô 慚tàm 無vô 愧quý 不bất 相tương 應ứng 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 謗báng 言ngôn 無vô 苦khổ 。 先tiên 從tùng 欲dục 界giới 。 後hậu 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 若nhược 信tín 有hữu 苦khổ 。 亦diệc 應ưng 先tiên 從tùng 欲dục 界giới 後hậu 。 色sắc 無vô 色sắc 界giới 。 如như 誹phỉ 謗báng 生sanh 信tín 。 無vô 智trí 有hữu 智trí 疑nghi 決quyết 定định 邪tà 見kiến 正chánh 見kiến 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。 若nhược 聖thánh 道Đạo 起khởi 。 先tiên 辯biện 欲dục 界giới 事sự 。 後hậu 色sắc 無vô 色sắc 界giới 俱câu 。 問vấn 曰viết 。 見kiến 道đạo 辦biện 事sự 。 有hữu 何hà 差sai 別biệt 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 無vô 有hữu 差sai 別biệt 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 亦diệc 有hữu 差sai 別biệt 。 知tri 聚tụ 是thị 見kiến 道đạo 。 斷đoạn 結kết 是thị 辦biện 事sự 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 知tri 智trí 是thị 見kiến 道đạo 。 斷đoạn 智trí 名danh 辦biện 事sự 。 如như 是thị 智trí 作tác 證chứng 明minh 得đắc 作tác 證chứng 明minh 解giải 脫thoát 道đạo 道Đạo 果Quả 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 能năng 見kiến 緣duyên 境cảnh 界giới 是thị 見kiến 道đạo 。 所sở 作tác 是thị 辦biện 事sự 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 一nhất 剎sát 那na 是thị 見kiến 道đạo 。 後hậu 相tương 續tục 者giả 名danh 辦biện 事sự 。 如như 一nhất 剎sát 那na 後hậu 相tương 續tục 。 入nhập 數sác 數sác 入nhập 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 無vô 礙ngại 道đạo 所sở 作tác 名danh 見kiến 道đạo 。 解giải 脫thoát 道đạo 所sở 作tác 名danh 辦biện 事sự 。 如như 無vô 礙ngại 道đạo 所sở 作tác 解giải 脫thoát 道đạo 所sở 作tác 。 遠viễn 惡ác 修tu 善thiện 。 捨xả 無vô 義nghĩa 得đắc 有hữu 義nghĩa 。 出xuất 下hạ 賤tiện 入nhập 勝thắng 處xứ 。 棄khí 愛ái 熾sí 然nhiên 。 離ly 愛ái 安an 樂lạc 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。 若nhược 得đắc 正chánh 決quyết 定định 時thời 。 先tiên 見kiến 無vô 色sắc 界giới 苦Khổ 諦Đế 苦khổ 行hạnh 。 如như 是thị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 時thời 。 不bất 先tiên 見kiến 色sắc 界giới 苦khổ 。 不bất 妨phương 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 得đắc 名danh 色sắc 界giới 繫hệ 。 如như 是thị 得đắc 正chánh 決quyết 定định 時thời 。 不bất 先tiên 見kiến 無vô 色sắc 界giới 苦Khổ 諦Đế 苦khổ 行hạnh 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。 有hữu 何hà 過quá 耶da 。

答đáp 曰viết 。

色sắc 界giới 中trung 有hữu 遍biến 緣duyên 知tri 智trí 能năng 緣duyên 下hạ 地địa 。 是thị 故cố 得đắc 有hữu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 無vô 色sắc 界giới 中trung 。 無vô 遍biến 緣duyên 知tri 智trí 能năng 緣duyên 下hạ 地địa 。 是thị 故cố 無vô 有hữu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 但đãn 聖thánh 道Đạo 起khởi 先tiên 辦biện 欲dục 界giới 事sự 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 不bất 應ưng 言ngôn 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。 作tác 義nghĩa 者giả 說thuyết 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 言ngôn 無vô 色sắc 界giới 繫hệ 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 彼bỉ 無vô 色sắc 界giới 。 非phi 因nhân 非phi 地địa 非phi 器khí 。 以dĩ 非phi 器khí 等đẳng 故cố 。 是thị 以dĩ 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 彼bỉ 處xứ 有hữu 觀quán 諦đế 善thiện 根căn 如như 煗noãn 頂đảnh 忍nhẫn 者giả 。 是thị 處xứ 應ưng 有hữu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 彼bỉ 無vô 色sắc 中trung 無vô 故cố 無vô 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 有hữu 見kiến 道đạo 處xứ 。 則tắc 有hữu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 無vô 色sắc 中trung 無vô 見kiến 道đạo 故cố 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 地địa 有hữu 智trí 遍biến 緣duyên 一nhất 切thiết 法pháp 。 亦diệc 有hữu 斷đoạn 結kết 對đối 治trị 道đạo 。 則tắc 有hữu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 欲dục 界giới 中trung 。 雖tuy 有hữu 智trí 能năng 緣duyên 一nhất 切thiết 地địa 。 而nhi 無vô 斷đoạn 結kết 對đối 治trị 道đạo 。 無vô 色sắc 界giới 中trung 。 雖tuy 有hữu 斷đoạn 結kết 對đối 治trị 道đạo 。 而nhi 無vô 智trí 能năng 緣duyên 一nhất 切thiết 地địa 。 是thị 故cố 欲dục 界giới 無vô 色sắc 界giới 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 善thiện 根căn 不bất 寂tịch 靜tĩnh 故cố 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 無vô 色sắc 界giới 道đạo 。 極cực 寂tịch 靜tĩnh 故cố 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 欲dục 界giới 善thiện 根căn 羸luy 弱nhược 故cố 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 無vô 色sắc 中trung 非phi 其kỳ 境cảnh 界giới 故cố 。 無vô 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 次thứ 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 入nhập 無vô 色sắc 定định 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 不bất 應ưng 言ngôn 。

復phục 次thứ 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 言ngôn 。

復phục 次thứ 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 義nghĩa 則tắc 不bất 定định 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 入nhập 無vô 色sắc 定định 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 同đồng 明minh 一nhất 義nghĩa 故cố 。 不bất 應ưng 如như 先tiên 說thuyết 無vô 色sắc 界giới 苦Khổ 諦Đế 苦khổ 行hạnh 等đẳng 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 入nhập 無vô 色sắc 定định 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。

何hà 以dĩ 故cố 。 此thử 是thị 根căn 本bổn 義nghĩa 故cố 。 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 而nhi 不bất 爾nhĩ 者giả 彼bỉ 有hữu 何hà 義nghĩa 。

答đáp 曰viết 。

言ngôn 語ngữ 有hữu 二nhị 種chủng 。 一nhất 者giả 方phương 便tiện 。 二nhị 者giả 根căn 本bổn 。 先tiên 所sở 說thuyết 者giả 是thị 方phương 便tiện 語ngữ 。 後hậu 所sở 說thuyết 者giả 是thị 根căn 本bổn 語ngữ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 先tiên 所sở 說thuyết 者giả 明minh 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 緣duyên 欲dục 界giới 法pháp 。 後hậu 所sở 說thuyết 者giả 明minh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 與dữ 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 同đồng 一nhất 緣duyên 。 當đương 知tri 無vô 色sắc 界giới 不bất 能năng 緣duyên 欲dục 界giới 。 問vấn 曰viết 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 體thể 性tánh 是thị 何hà 。

答đáp 曰viết 。

七thất 地địa 。 謂vị 四tứ 無vô 色sắc 定định 。 及cập 三tam 未vị 至chí 。 問vấn 曰viết 。 此thử 處xứ 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 四tứ 大đại 犍kiền 度độ 。 亦diệc 說thuyết 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 如như 波ba 羅la 延diên 說thuyết 偈kệ 。

除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 。 能năng 斷đoạn 欲dục 愛ái 。 於ư 內nội 外ngoại 法pháp 。

無vô 不bất 見kiến 者giả 。

如như 眾chúng 義nghĩa 經kinh 說thuyết 偈kệ 。

亦diệc 不bất 有hữu 有hữu 想tưởng 。 亦diệc 不bất 無vô 無vô 想tưởng 。

如như 是thị 除trừ 色sắc 想tưởng 。 能năng 斷đoạn 渴khát 愛ái 因nhân 。

如như 是thị 等đẳng 有hữu 何hà 差sai 別biệt 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 處xứ 說thuyết 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 除trừ 下hạ 地địa 色sắc 想tưởng 四tứ 大đại 犍kiền 度độ 。 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 除trừ 有hữu 對đối 色sắc 。 如như 波ba 羅la 延diên 眾chúng 義nghĩa 經kinh 所sở 說thuyết 偈kệ 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 斷đoạn 緣duyên 色sắc 愛ái 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 處xứ 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 是thị 四tứ 念niệm 處xứ 四tứ 大đại 犍kiền 度độ 。 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 是thị 身thân 念niệm 處xứ 。 如như 波ba 羅la 延diên 眾chúng 義nghĩa 經kinh 所sở 說thuyết 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 是thị 法pháp 念niệm 處xứ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 處xứ 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 是thị 四tứ 無vô 色sắc 定định 。 及cập 三tam 未vị 至chí 四tứ 大đại 犍kiền 度độ 。 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 是thị 第đệ 四tứ 禪thiền 。 波ba 羅la 延diên 眾chúng 義nghĩa 經kinh 所sở 說thuyết 偈kệ 。 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 除trừ 愛ái 緣duyên 色sắc 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 言ngôn 除trừ 去khứ 色sắc 想tưởng 者giả 。 此thử 內nội 外ngoại 道đạo 。 共cộng 除trừ 色sắc 想tưởng 法pháp 。 餘dư 三tam 是thị 不bất 共cộng 除trừ 色sắc 想tưởng 法pháp 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 當đương 言ngôn 。 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。 問vấn 曰viết 。 何hà 以dĩ 作tác 此thử 論luận 。

答đáp 曰viết 。

復phục 為vi 止chỉ 彼bỉ 人nhân 意ý 言ngôn 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 欲dục 界giới 繫hệ 故cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 先tiên 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 體thể 性tánh 。 已dĩ 說thuyết 所sở 以dĩ 。 已dĩ 說thuyết 界giới 未vị 說thuyết 地địa 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 先tiên 雖tuy 明minh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 色sắc 界giới 繫hệ 。 色sắc 界giới 中trung 有hữu 三tam 種chủng 地địa 。 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 無vô 觀quán 地địa 。 未vị 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 為vi 在tại 何hà 地địa 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 色sắc 界giới 善thiện 根căn 有hữu 在tại 一nhất 地địa 者giả 。 如như 淨tịnh 解giải 脫thoát 等đẳng 。 有hữu 在tại 二nhị 地địa 者giả 如như 喜hỷ 等đẳng 。 今kim 欲dục 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 所sở 在tại 地địa 故cố 。 是thị 以dĩ 作tác 論luận 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 或hoặc 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 云vân 何hà 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 三tam 昧muội 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 如như 未vị 至chí 禪thiền 初sơ 禪thiền 是thị 也dã 。 問vấn 曰viết 。 上thượng 言ngôn 依y 者giả 有hữu 何hà 義nghĩa 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 共cộng 俱câu 生sanh 義nghĩa 。 是thị 依y 義nghĩa 。 彼bỉ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 生sanh 時thời 。 相tương 應ứng 定định 力lực 故cố 。 持trì 彼bỉ 心tâm 品phẩm 使sử 不bất 散tán 亂loạn 。 是thị 依y 義nghĩa 也dã 。 何hà 以dĩ 知tri 之chi 。 有hữu 成thành 文văn 說thuyết 共cộng 俱câu 生sanh 義nghĩa 是thị 依y 義nghĩa 。 如như 說thuyết 。 若nhược 依y 空không 三tam 昧muội 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 是thị 中trung 即tức 說thuyết 俱câu 生sanh 是thị 依y 義nghĩa 。 如như 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 與dữ 空không 。 三tam 昧muội 相tương 應ứng 。 是thị 共cộng 俱câu 生sanh 依y 義nghĩa 。 空không 三tam 昧muội 亦diệc 與dữ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 相tương 應ứng 。 是thị 名danh 依y 義nghĩa 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 與dữ 次thứ 第đệ 緣duyên 義nghĩa 是thị 依y 義nghĩa 。 如như 增tăng 上thượng 忍nhẫn 相tương 應ứng 三tam 昧muội 。 與dữ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 作tác 次thứ 第đệ 緣duyên 。 是thị 名danh 依y 義nghĩa 。 評bình 曰viết 。 即tức 依y 彼bỉ 地địa 。 是thị 名danh 依y 義nghĩa 。 如như 是thị 說thuyết 者giả 好hảo/hiếu 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 三tam 昧muội 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 名danh 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 如như 禪thiền 中trung 間gian 是thị 也dã 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 無vô 覺giác 無vô 觀quán 三tam 昧muội 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 名danh 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。 如như 二nhị 禪thiền 乃nãi 至chí 第đệ 四tứ 禪thiền 是thị 也dã 。 問vấn 曰viết 。 何hà 以dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 三tam 地địa 耶da 。

答đáp 曰viết 。

為vi 止chỉ 併tinh 義nghĩa 者giả 意ý 故cố 。 如như 彌di 沙sa 塞tắc 部bộ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 有hữu 相tương/tướng 有hữu 勢thế 無vô 定định 。 是thị 凡phàm 夫phu 性tánh 緣duyên 有hữu 為vi 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 者giả 。 能năng 分phân 別biệt 故cố 。 有hữu 相tương/tướng 者giả 能năng 緣duyên 故cố 。 有hữu 勢thế 者giả 難nan 得đắc 故cố 。 無vô 定định 者giả 。 無vô 相tướng 似tự 心tâm 相tương 續tục 故cố 。 是thị 凡phàm 夫phu 者giả 。 凡phàm 夫phu 身thân 中trung 可khả 得đắc 故cố 。 緣duyên 有hữu 為vi 者giả 。 緣duyên 諸chư 行hành 故cố 。 為vi 止chỉ 如như 是thị 併tinh 義nghĩa 者giả 意ý 故cố 。 說thuyết 在tại 三tam 地địa 。 若nhược 依y 未vị 至chí 地địa 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 一nhất 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 二nhị 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 禪thiền 中trung 間gian 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 三tam 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 二nhị 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 四tứ 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 三tam 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 五ngũ 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 四tứ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 六lục 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 依y 未vị 至chí 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 一nhất 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 一nhất 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 二nhị 地địa 見kiến 道đạo 修tu 。 二nhị 地địa 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。 若nhược 依y 禪thiền 中trung 間gian 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 三tam 地địa 見kiến 道đạo 修tu 三tam 地địa 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 修tu 。

何hà 以dĩ 故cố 。 皆giai 是thị 一nhất 地địa 法pháp 故cố 。 此thử 中trung 有hữu 漏lậu 法pháp 。 一nhất 種chủng 使sử 所sở 使sử 故cố 。 此thử 中trung 諸chư 善thiện 。 展triển 轉chuyển 為vi 因nhân 故cố 。 二nhị 禪thiền 以dĩ 上thượng 如như 先tiên 說thuyết 。 評bình 曰viết 。 彼bỉ 不bất 應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。

何hà 以dĩ 故cố 。 若nhược 依y 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 三tam 昧muội 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 得đắc 二nhị 種chủng 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 若nhược 然nhiên 者giả 則tắc 違vi 經kinh 文văn 。 如như 說thuyết 云vân 何hà 名danh 。 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 若nhược 依y 禪thiền 中trung 間gian 得đắc 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 名danh 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 如như 先tiên 說thuyết 者giả 好hảo/hiếu 。

問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 見kiến 道đạo 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 非phi 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 展triển 轉chuyển 為vi 因nhân 。 非phi 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 聖thánh 人nhân 身thân 中trung 修tu 。 以dĩ 聖thánh 人nhân 身thân 中trung 修tu 故cố 。 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 凡phàm 夫phu 身thân 中trung 修tu 。 以dĩ 凡phàm 夫phu 身thân 中trung 修tu 故cố 。 唯duy 自tự 地địa 修tu 。 非phi 他tha 地địa 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 有hữu 三tam 事sự 故cố 修tu 。 一nhất 從tùng 因nhân 生sanh 。 二nhị 能năng 作tác 對đối 治trị 三tam 能năng 辦biện 事sự 。 從tùng 因nhân 生sanh 者giả 。 六lục 地địa 中trung 展triển 轉chuyển 更cánh 相tương 為vi 因nhân 。 對đối 治trị 者giả 。 若nhược 對đối 治trị 斷đoạn 一nhất 地địa 欲dục 。 餘dư 地địa 亦diệc 名danh 對đối 治trị 。 斷đoạn 辦biện 事sự 者giả 。 如như 一nhất 地địa 事sự 辦biện 。 餘dư 地địa 亦diệc 辦biện 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 從tùng 因nhân 生sanh 者giả 。 不bất 展triển 轉chuyển 為vi 因nhân 故cố 。 非phi 對đối 治trị 者giả 。 不bất 斷đoạn 結kết 故cố 。 不bất 辦biện 事sự 者giả 。 非phi 如như 聖thánh 道Đạo 能năng 辦biện 事sự 故cố 。 修tu 道Đạo 亦diệc 以dĩ 此thử 三tam 事sự 故cố 。 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 彼bỉ 亦diệc 展triển 轉chuyển 為vi 因nhân 。 如như 法Pháp 智trí 斷đoạn 欲dục 界giới 結kết 。 比tỉ 智trí 亦diệc 修tu 。 彼bỉ 比tỉ 智trí 非phi 欲dục 界giới 對đối 治trị 道đạo 。 法pháp 智trí 現hiện 前tiền 時thời 。 亦diệc 名danh 修tu 亦diệc 名danh 對đối 治trị 。 辦biện 事sự 者giả 。 如như 第đệ 四tứ 禪thiền 。 地địa 苦khổ 智trí 修tu 。 如như 初sơ 禪thiền 地địa 亦diệc 修tu 。 如như 初sơ 禪thiền 地địa 道đạo 辦biện 事sự 。 第đệ 四tứ 禪thiền 地địa 道đạo 亦diệc 辦biện 。 如như 第đệ 四tứ 禪thiền 。 地địa 道đạo 辦biện 事sự 。 初sơ 禪thiền 地địa 亦diệc 辦biện 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 無vô 漏lậu 法pháp 所sở 作tác 異dị 。 有hữu 漏lậu 法pháp 所sở 作tác 異dị 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 為vi 愛ái 所sở 繫hệ 。 無vô 漏lậu 法pháp 者giả 。 不bất 為vi 愛ái 所sở 繫hệ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 有hữu 垢cấu 有hữu 過quá 患hoạn 。 雜tạp 毒độc 滓chỉ 濁trược 。 是thị 以dĩ 不bất 他tha 地địa 自tự 地địa 修tu 。 見kiến 道đạo 無vô 垢cấu 無vô 過quá 。 不bất 雜tạp 毒độc 不bất 滓chỉ 濁trược 。 是thị 以dĩ 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 界giới 為vi 界giới 所sở 繫hệ 在tại 地địa 為vi 地địa 所sở 繫hệ 。 無vô 漏lậu 法pháp 。 在tại 界giới 在tại 地địa 。 不bất 為vi 界giới 地địa 所sở 繫hệ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 身thân 有hữu 繫hệ 。 無vô 漏lậu 法pháp 在tại 身thân 不bất 繫hệ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 必tất 生sanh 報báo 。 無vô 漏lậu 法pháp 不bất 生sanh 報báo 。 問vấn 曰viết 。 同đồng 是thị 有hữu 漏lậu 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 見kiến 道đạo 邊biên 等đẳng 智trí 。 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 非phi 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 邊biên 等đẳng 智trí 。 不bất 用dụng 功công 而nhi 得đắc 。 以dĩ 見kiến 道Đạo 力lực 故cố 修tu 。 如như 見kiến 道Đạo 力lực 。 能năng 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 彼bỉ 見kiến 道đạo 邊biên 等đẳng 智trí 亦diệc 修tu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 大đại 功công 力lực 得đắc 。 是thị 以dĩ 唯duy 自tự 地địa 修tu 。 非phi 他tha 地địa 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 邊biên 等đẳng 智trí 。 是thị 見kiến 道đạo 眷quyến 屬thuộc 。 常thường 不bất 相tương 離ly 。 如như 見kiến 道đạo 自tự 地địa 他tha 地địa 修tu 。 彼bỉ 亦diệc 如như 是thị 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 非phi 見kiến 道đạo 。 眷quyến 屬thuộc 相tương 離ly 。 是thị 以dĩ 唯duy 自tự 地địa 修tu 。 非phi 他tha 地địa 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 見kiến 道đạo 邊biên 等đẳng 智trí 。 堅kiên 信tín 堅kiên 法pháp 。 身thân 中trung 可khả 得đắc 。 若nhược 起khởi 上thượng 地địa 。 法pháp 現hiện 在tại 前tiền 。 下hạ 地địa 便tiện 修tu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 凡phàm 夫phu 身thân 中trung 可khả 得đắc 。 一nhất 切thiết 凡phàm 夫phu 。 不bất 能năng 修tu 於ư 他tha 地địa 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 上thượng 地địa 見kiến 道đạo 現hiện 在tại 前tiền 時thời 下hạ 地địa 修tu 。 下hạ 地địa 見kiến 道đạo 。

現hiện 在tại 前tiền 時thời 。 上thượng 地địa 不bất 修tu 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 上thượng 地địa 法pháp 勝thắng 。 若nhược 現hiện 在tại 前tiền 時thời 。 下hạ 地địa 則tắc 修tu 。 下hạ 地địa 法pháp 劣liệt 。 現hiện 在tại 前tiền 時thời 。 不bất 修tu 上thượng 地địa 。 猶do 如như 勝thắng 人nhân 不bất 造tạo 詣nghệ 劣liệt 人nhân 。 劣liệt 人nhân 則tắc 應ưng 造tạo 詣nghệ 勝thắng 人nhân 。 彼bỉ 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 依y 上thượng 地địa 。 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 下hạ 地địa 諸chư 法pháp 。 先tiên 已dĩ 得đắc 故cố 。 是thị 以dĩ 故cố 修tu 。 若nhược 依y 下hạ 地địa 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 上thượng 地địa 諸chư 法pháp 。 或hoặc 得đắc 不bất 得đắc 。 是thị 以dĩ 不bất 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 上thượng 地địa 諸chư 法pháp 從tùng 下hạ 地địa 因nhân 生sanh 。 下hạ 地địa 諸chư 法pháp 不bất 從tùng 上thượng 地địa 因nhân 生sanh 。 是thị 以dĩ 不bất 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 下hạ 地địa 法pháp 不bất 能năng 對đối 治trị 上thượng 地địa 。 上thượng 地địa 法pháp 能năng 對đối 治trị 下hạ 地địa 。 以dĩ 不bất 對đối 治trị 故cố 是thị 以dĩ 不bất 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 依y 上thượng 地địa 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。

爾nhĩ 時thời 離ly 下hạ 地địa 欲dục 故cố 。 是thị 以dĩ 修tu 。 若nhược 依y 下hạ 地địa 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 上thượng 地địa 或hoặc 離ly 欲dục 或hoặc 不bất 離ly 欲dục 。 設thiết 使sử 離ly 欲dục 。 於ư 上thượng 地địa 法pháp 。 不bất 得đắc 自tự 在tại 。 設thiết 得đắc 自tự 在tại 。 應ưng 即tức 上thượng 地địa 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 而nhi 不bất 能năng 得đắc 。 是thị 以dĩ 知tri 不bất 自tự 在tại 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 下hạ 地địa 法pháp 攝nhiếp 屬thuộc 上thượng 地địa 。 是thị 以dĩ 故cố 修tu 。 上thượng 地địa 法pháp 不bất 攝nhiếp 屬thuộc 下hạ 地địa 。 是thị 以dĩ 不bất 修tu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 猶do 如như 六lục 種chủng 守thủ 護hộ 法Pháp 故cố 。 三Tam 十Thập 三Tam 天Thiên 。 為vi 備bị 阿a 修tu 羅la 故cố 。 安an 六lục 種chủng 守thủ 護hộ 。 一nhất 依y 水thủy 住trụ 龍long 。 二nhị 杵xử 手thủ 神thần 。 三tam 持trì 花hoa 鬘man 神thần 。 四tứ 常thường 放phóng 逸dật 神thần 。

五ngũ 四Tứ 天Thiên 王Vương 。 六lục 三Tam 十Thập 三Tam 天Thiên 。 若nhược 依y 水thủy 住trụ 龍long 。 能năng 壞hoại 阿a 修tu 羅la 者giả 。 餘dư 五ngũ 無vô 事sự 。 而nhi 水thủy 住trụ 龍long 若nhược 不bất 能năng 。 杵xử 手thủ 神thần 助trợ 。 餘dư 四tứ 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 若nhược 二nhị 不bất 勝thắng 持trì 花hoa 鬘man 神thần 助trợ 。 餘dư 三tam 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 若nhược 三tam 不bất 勝thắng 放phóng 逸dật 神thần 助trợ 。 餘dư 二nhị 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 若nhược 四tứ 不bất 勝thắng 四Tứ 天Thiên 王Vương 助trợ 。 餘dư 一nhất 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 若nhược 五ngũ 不bất 勝thắng 三Tam 十Thập 三Tam 天Thiên 助trợ 。 帝Đế 釋Thích 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 彼bỉ 若nhược 不bất 勝thắng 爾nhĩ 時thời 帝Đế 釋Thích 。 躬cung 身thân 自tự 出xuất 。 執chấp 金kim 剛cang 杵xử 雨vũ 金kim 剛cang 雹bạc 。

時thời 阿a 修tu 羅la 。 眾chúng 即tức 時thời 退thoái 散tán 。 如như 是thị 見kiến 道đạo 斷đoạn 結kết 對đối 治trị 。 在tại 六lục 地địa 中trung 。 若nhược 依y 未vị 至chí 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 即tức 彼bỉ 地địa 見kiến 道đạo 斷đoạn 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 結kết 。 其kỳ 餘dư 五ngũ 地địa 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 若nhược 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 上thượng 地địa 則tắc 無vô 事sự 而nhi 住trụ 。 未vị 至chí 禪thiền 得đắc 修tu 。 亦diệc 隨tùy 順thuận 初sơ 禪thiền 。 若nhược 依y 中trung 間gian 二nhị 禪thiền 三tam 禪thiền 亦diệc 如như 是thị 。 若nhược 依y 四tứ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 四tứ 禪thiền 中trung 見kiến 道đạo 斷đoạn 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 結kết 。 下hạ 地địa 得đắc 修tu 。 亦diệc 隨tùy 順thuận 第đệ 四tứ 禪thiền 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 猶do 如như 山sơn 陂bi 有hữu 六lục 重trọng/trùng 池trì 次thứ 第đệ 而nhi 下hạ 。 其kỳ 在tại 上thượng 池trì 次thứ 流lưu 於ư 下hạ 。 下hạ 池trì 不bất 能năng 逆nghịch 流lưu 於ư 上thượng 。 如như 是thị 上thượng 地địa 無vô 漏lậu 流lưu 注chú 下hạ 地địa 。 是thị 以dĩ 故cố 修tu 。 下hạ 地địa 無vô 漏lậu 不bất 能năng 流lưu 注chú 上thượng 地địa 。 是thị 以dĩ 不bất 修tu 。 問vấn 曰viết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 頗phả 有hữu 覺giác 非phi 有hữu 觀quán 耶da 。 有hữu 觀quán 非phi 有hữu 覺giác 耶da 。 亦diệc 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 耶da 。 非phi 有hữu 覺giác 非phi 有hữu 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 云vân 何hà 有hữu 覺giác 非phi 有hữu 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

如như 未vị 至chí 禪thiền 初sơ 禪thiền 覺giác 。 相tương 應ứng 觀quán 是thị 也dã 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 觀quán 不bất 相tương 應ứng 故cố 。 云vân 何hà 有hữu 觀quán 非phi 有hữu 覺giác 。

答đáp 曰viết 。

覺giác 諸chư 中trung 間gian 禪thiền 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。 云vân 何hà 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

如như 未vị 至chí 禪thiền 初sơ 禪thiền 。 除trừ 其kỳ 覺giác 觀quán 。 餘dư 相tương 應ứng 法pháp 所sở 謂vị 十thập 大đại 地địa 。 十Thập 善Thiện 大đại 地địa 及cập 心tâm 。 云vân 何hà 非phi 有hữu 覺giác 非phi 有hữu 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

謂vị 中trung 間gian 禪thiền 觀quán 。 諸chư 餘dư 覺giác 觀quán 。 不bất 相tương 應ứng 法pháp 。 如như 二nhị 禪thiền 三tam 禪thiền 四tứ 禪thiền 相tương 應ứng 法pháp 及cập 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 非phi 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 非phi 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 非phi 無vô 覺giác 無vô 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 如như 未vị 至chí 禪thiền 初sơ 禪thiền 地địa 觀quán 。 彼bỉ 非phi 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 如như 說thuyết 。 云vân 何hà 覺giác 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 法pháp 與dữ 覺giác 觀quán 相tương 應ứng 。 彼bỉ 觀quán 唯duy 與dữ 覺giác 相tương 應ứng 。 不bất 與dữ 觀quán 相tương 應ứng 。 云vân 何hà 非phi 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

觀quán 所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 如như 說thuyết 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 法pháp 不bất 與dữ 覺giác 相tương 應ứng 與dữ 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。 彼bỉ 觀quán 唯duy 與dữ 覺giác 相tương 應ứng 。 不bất 與dữ 觀quán 相tương 應ứng 。 云vân 何hà 非phi 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。

答đáp 曰viết 。

觀quán 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 如như 說thuyết 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 無vô 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 法pháp 不bất 與dữ 覺giác 觀quán 相tương 應ứng 。 彼bỉ 觀quán 雖tuy 不bất 與dữ 觀quán 相tương 應ứng 。 與dữ 覺giác 相tương 應ứng 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 非phi 與dữ 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 相tương 應ứng 。 非phi 不bất 是thị 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 禪thiền 中trung 間gian 觀quán 。 彼bỉ 不bất 與dữ 覺giác 觀quán 相tương 應ứng 。 非phi 不bất 是thị 觀quán 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 地địa 非phi 覺giác 唯duy 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 在tại 未vị 至chí 及cập 初sơ 禪thiền 地địa 覺giác 唯duy 與dữ 觀quán 相tương 應ứng 非phi 覺giác 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 地địa 。 非phi 覺giác 非phi 觀quán 相tương 應ứng 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 禪thiền 中trung 間gian 觀quán 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 地địa 亦diệc 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 無vô 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 云vân 何hà 有hữu 覺giác 有hữu 觀quán 。 如như 未vị 至chí 禪thiền 及cập 初sơ 禪thiền 地địa 覺giác 觀quán 相tương 應ứng 法pháp 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 即tức 彼bỉ 覺giác 是thị 也dã 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 無vô 觀quán 。 即tức 彼bỉ 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 是thị 也dã 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 在tại 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 地địa 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 無vô 覺giác 無vô 觀quán 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 如như 禪thiền 中trung 間gian 無vô 覺giác 有hữu 觀quán 。 相tương 應ứng 法pháp 是thị 。 云vân 何hà 無vô 覺giác 無vô 觀quán 耶da 。 彼bỉ 觀quán 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 相tướng 應ưng 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。

答đáp 曰viết 。

先tiên 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 體thể 性tánh 所sở 以dĩ 界giới 地địa 。 未vị 說thuyết 相tương 應ứng 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 先tiên 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 在tại 三tam 地địa 。 未vị 說thuyết 在tại 六lục 地địa 。 今kim 欲dục 以dĩ 根căn 明minh 六lục 地địa 義nghĩa 。 分phân 明minh 了liễu 了liễu 。 如như 觀quan 掌chưởng 中trung 。 阿a 摩ma 勒lặc 菓quả 。 云vân 何hà 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 相tướng 應ưng 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 第đệ 三tam 禪thiền 得đắc 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 何hà 者giả 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 相tướng 應ưng 。 何hà 者giả 非phi 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 相tướng 應ưng 。

答đáp 曰viết 。

除trừ 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 。 諸chư 餘dư 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 相tướng 應ưng 法pháp 。 何hà 者giả 不bất 相tương 應ứng 。

答đáp 曰viết 。

樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 云vân 何hà 喜hỷ 根căn 相tướng 應ưng 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 初sơ 禪thiền 二nhị 禪thiền 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 此thử 中trung 誰thùy 與dữ 相tương 應ứng 。 誰thùy 不bất 與dữ 相tương 應ứng 。 除trừ 喜hỷ 根căn 。 諸chư 餘dư 喜hỷ 根căn 相tướng 應ưng 法pháp 。 誰thùy 不bất 與dữ 相tương 應ứng 。 喜hỷ 根căn 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 云vân 何hà 捨xả 根căn 相tướng 應ưng 。

答đáp 曰viết 。

若nhược 依y 未vị 至chí 禪thiền 第đệ 四tứ 禪thiền 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 是thị 也dã 。 問vấn 曰viết 。 何hà 以dĩ 不bất 說thuyết 禪thiền 中trung 間gian 耶da 。

答đáp 曰viết 。

應ưng 作tác 是thị 說thuyết 。 若nhược 依y 未vị 至chí 中trung 間gian 。 禪thiền 第đệ 四tứ 禪thiền 。 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 而nhi 不bất 爾nhĩ 者giả 有hữu 何hà 義nghĩa 。

答đáp 曰viết 。

中trung 間gian 禪thiền 通thông 名danh 未vị 至chí 。 是thị 中trung 誰thùy 與dữ 相tương 應ứng 。 誰thùy 不bất 與dữ 相tương 應ứng 。 誰thùy 與dữ 相tương 應ứng 。 除trừ 捨xả 根căn 諸chư 餘dư 捨xả 根căn 相tướng 應ưng 法pháp 。 誰thùy 不bất 與dữ 相tương 應ứng 。 捨xả 根căn 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 頗phả 有hữu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 與dữ 喜hỷ 根căn 樂nhạo/nhạc/lạc 根căn 捨xả 根căn 相tướng 應ưng 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 。 頗phả 有hữu 相tương 應ứng 法pháp 而nhi 不bất 與dữ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 相tương 應ứng 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 即tức 三tam 根căn 體thể 是thị 也dã 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 一nhất 心tâm 為vi 多đa 心tâm 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 何hà 以dĩ 作tác 此thử 論luận 。

答đáp 曰viết 。

先tiên 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 體thể 性tánh 。 已dĩ 說thuyết 所sở 以dĩ 。 已dĩ 說thuyết 界giới 。 已dĩ 說thuyết 地địa 。 已dĩ 說thuyết 根căn 相tướng 應ưng 。 未vị 說thuyết 現hiện 在tại 前tiền 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 言ngôn 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 相tương 續tục 現hiện 前tiền 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 人nhân 如như 是thị 意ý 。 欲dục 顯hiển 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 現hiện 在tại 前tiền 一nhất 剎sát 那na 故cố 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 先tiên 說thuyết 諸chư 心tâm 心tâm 數số 法pháp 。 次thứ 第đệ 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 或hoặc 謂vị 有hữu 心tâm 心tâm 數số 法pháp 。 多đa 彼bỉ 剎sát 那na 亦diệc 多đa 。 為vi 決quyết 定định 此thử 義nghĩa 故cố 。 而nhi 作tác 此thử 論luận 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 相tương 續tục 有hữu 三tam 種chủng 。 一nhất 時thời 相tương 續tục 。 二nhị 生sanh 相tương 續tục 。 三tam 相tương 似tự 相tương 續tục 。 或hoặc 謂vị 無vô 二nhị 相tương 續tục 。 唯duy 有hữu 相tương 似tự 相tương 續tục 。 如như 彌di 沙sa 塞tắc 部bộ 所sở 說thuyết 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 人nhân 意ý 故cố 。 而nhi 作tác 此thử 論luận 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 一nhất 心tâm 為vi 眾chúng 多đa 心tâm 。

答đáp 曰viết 。

當đương 言ngôn 一nhất 心tâm 。 不bất 當đương 言ngôn 眾chúng 多đa 心tâm 。 問vấn 曰viết 。 如như 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 現hiện 在tại 前tiền 。 未vị 來lai 心tâm 心tâm 數số 法pháp 修tu 。 亦diệc 名danh 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 此thử 中trung 何hà 以dĩ 不bất 說thuyết 。

答đáp 曰viết 。

彼bỉ 亦diệc 應ưng 說thuyết 而nhi 不bất 說thuyết 者giả 。 當đương 知tri 此thử 義nghĩa 是thị 有hữu 餘dư 之chi 說thuyết 。 如như 有hữu 餘dư 義nghĩa 。 簡giản 略lược 義nghĩa 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 彼bỉ 未vị 來lai 者giả 屬thuộc 現hiện 在tại 。 若nhược 說thuyết 現hiện 世thế 當đương 知tri 亦diệc 說thuyết 未vị 來lai 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 能năng 與dữ 次thứ 第đệ 緣duyên 。 是thị 中trung 說thuyết 之chi 。 如như 是thị 義nghĩa 應ưng 如như 先tiên 以dĩ 次thứ 第đệ 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 一nhất 心tâm 。 應ưng 說thuyết 所sở 以dĩ 。 不bất 但đãn 以dĩ 言ngôn 故cố 。 此thử 義nghĩa 便tiện 立lập 。

答đáp 曰viết 。

此thử 心tâm 心tâm 法pháp 。 次thứ 第đệ 便tiện 不bất 起khởi 。 世thế 間gian 有hữu 漏lậu 心tâm 唯duy 生sanh 。 無vô 漏lậu 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 相tương 應ứng 心tâm 。 若nhược 當đương 起khởi 者giả 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 為vi 分phân 別biệt 故cố 。 設thiết 使sử 起khởi 者giả 。 若nhược 小tiểu 若nhược 相tương 似tự 若nhược 勝thắng 。 若nhược 當đương 小tiểu 者giả 。 不bất 能năng 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 不bất 以dĩ 衰suy 退thoái 。 未vị 成thành 道Đạo 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 應ưng 以dĩ 勝thắng 進tiến 勢thế 力lực 道đạo 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 若nhược 相tương 似tự 者giả 。 亦diệc 不bất 能năng 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 先tiên 不bất 以dĩ 此thử 道đạo 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 如như 初sơ 剎sát 那na 。 後hậu 剎sát 那na 亦diệc 爾nhĩ 。 如như 初sơ 剎sát 那na 。 留lưu 難nạn 停đình 住trụ 不bất 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 後hậu 眾chúng 多đa 剎sát 那na 。 亦diệc 留lưu 難nạn 停đình 住trụ 不bất 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 如như 初sơ 剎sát 那na 不bất 能năng 取thủ 聖thánh 道Đạo 。 後hậu 眾chúng 多đa 剎sát 那na 亦diệc 不bất 能năng 取thủ 聖thánh 道Đạo 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 然nhiên 者giả 修tu 道Đạo 中trung 。 若nhược 以dĩ 下hạ 心tâm 。 亦diệc 不bất 能năng 取thủ 聖thánh 道Đạo 。

答đáp 曰viết 。

見kiến 道đạo 異dị 本bổn 曾tằng 得đắc 道Đạo 異dị 。 若nhược 當đương 勝thắng 者giả 。 亦diệc 不bất 能năng 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 前tiền 者giả 則tắc 非phi 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 非phi 者giả 為vi 是thị 何hà 法pháp 。

答đáp 曰viết 。

是thị 增tăng 上thượng 忍nhẫn 。 後hậu 是thị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 問vấn 曰viết 。 以dĩ 何hà 等đẳng 故cố 。 修tu 道Đạo 中trung 若nhược 相tương 似tự 若nhược 小tiểu 。 能năng 與dữ 無vô 漏lậu 作tác 次thứ 第đệ 。 見kiến 道đạo 唯duy 勝thắng 。

答đáp 曰viết 。

修tu 道Đạo 是thị 本bổn 曾tằng 得đắc 道Đạo 不phủ 。 多đa 用dụng 功công 力lực 。 而nhi 現hiện 在tại 前tiền 。 是thị 以dĩ 若nhược 相tương 似tự 若nhược 小tiểu 。 能năng 作tác 次thứ 第đệ 。 見kiến 道đạo 是thị 未vị 曾tằng 得đắc 道Đạo 。 多đa 用dụng 功công 力lực 。 乃nãi 現hiện 在tại 前tiền 。 是thị 以dĩ 必tất 用dụng 。 勝thắng 者giả 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 於ư 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 因nhân 威uy 勢thế 。 因nhân 者giả 共cộng 生sanh 因nhân 。 相tương 應ứng 因nhân 。 相tương 似tự 因nhân 。 三tam 因nhân 者giả 是thị 總tổng 說thuyết 義nghĩa 。 若nhược 別biệt 說thuyết 者giả 。 過quá 去khứ 於ư 過quá 去khứ 。 二nhị 因nhân 相tương 應ứng 共cộng 生sanh 。 過quá 去khứ 於ư 未vị 來lai 一nhất 相tương 似tự 因nhân 。 未vị 來lai 於ư 未vị 來lai 。 二nhị 因nhân 相tương 應ứng 共cộng 生sanh 。 現hiện 在tại 於ư 現hiện 在tại 二nhị 因nhân 相tương 應ứng 共cộng 生sanh 。 現hiện 在tại 於ư 未vị 來lai 一nhất 相tương 似tự 因nhân 。 不bất 障chướng 礙ngại 生sanh 得đắc 法Pháp 。 是thị 威uy 勢thế 緣duyên 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 當đương 言ngôn 退thoái 。 當đương 言ngôn 不bất 退thoái 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 何hà 故cố 作tác 此thử 論luận 。

答đáp 曰viết 。

前tiền 已dĩ 說thuyết 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 體thể 性tánh 所sở 以dĩ 界giới 地địa 根căn 一nhất 心tâm 。 未vị 說thuyết 不bất 退thoái 。 今kim 欲dục 說thuyết 故cố 而nhi 作tác 此thử 論luận 。 或hoặc 有hữu 說thuyết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 是thị 退thoái 者giả 。 為vi 止chỉ 彼bỉ 人nhân 意ý 故cố 。 又hựu 欲dục 去khứ 他tha 義nghĩa 顯hiển 自tự 義nghĩa 與dữ 法pháp 相tướng 相tương 應ứng 故cố 。 問vấn 曰viết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 當đương 言ngôn 退thoái 。 當đương 言ngôn 不bất 退thoái 耶da 。

答đáp 曰viết 。

不bất 退thoái 。 問vấn 曰viết 。 云vân 何hà 不bất 退thoái 。 應ưng 說thuyết 其kỳ 所sở 以dĩ 。 不bất 可khả 但đãn 以dĩ 言ngôn 故cố 。 此thử 義nghĩa 便tiện 立lập 。

答đáp 曰viết 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 隨tùy 順thuận 諦đế 。 轉chuyển 近cận 諦đế 。 垂thùy 入nhập 諦đế 。 云vân 何hà 隨tùy 順thuận 諦đế 。 隨tùy 順thuận 見kiến 道đạo 故cố 。 云vân 何hà 轉chuyển 近cận 諦đế 。 轉chuyển 近cận 見kiến 道đạo 故cố 。 云vân 何hà 垂thùy 入nhập 諦đế 。 垂thùy 入nhập 見kiến 道đạo 故cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 隨tùy 順thuận 道Đạo 諦Đế 。 轉chuyển 近cận 道Đạo 諦Đế 。 垂thùy 入nhập 道Đạo 諦Đế 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 隨tùy 順thuận 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 。 轉chuyển 近cận 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 。 垂thùy 入nhập 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 於ư 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 有hữu 二nhị 種chủng 轉chuyển 近cận 。 一nhất 隨tùy 順thuận 轉chuyển 近cận 。 二nhị 垂thùy 入nhập 轉chuyển 近cận 。 彼bỉ 中trung 間gian 不bất 起khởi 。 不bất 相tương 似tự 有hữu 漏lậu 心tâm 。 使sử 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 不bất 現hiện 在tại 前tiền 。 問vấn 曰viết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 有hữu 漏lậu 心tâm 。 向hướng 言ngôn 不bất 起khởi 不bất 相tương 似tự 有hữu 漏lậu 心tâm 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 是thị 不bất 相tương 似tự 心tâm 。 何hà 以dĩ 言ngôn 有hữu 漏lậu 是thị 不bất 相tương 似tự 心tâm 無vô 漏lậu 是thị 相tương 似tự 心tâm 耶da 。

答đáp 曰viết 。

世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 惡ác 賤tiện 有hữu 漏lậu 心tâm 。 以dĩ 惡ác 賤tiện 故cố 。 言ngôn 不bất 相tương 似tự 。 無vô 漏lậu 言ngôn 相tương 似tự 。 猶do 如như 有hữu 人nhân 。 為vi 自tự 親thân 里lý 。 之chi 所sở 苦khổ 惱não 。 親thân 近cận 他tha 人nhân 作tác 親thân 里lý 想tưởng 。 於ư 自tự 所sở 親thân 作tác 他tha 人nhân 想tưởng 。 彼bỉ 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 同đồng 辦biện 一nhất 事sự 故cố 。 所sở 謂vị 捨xả 凡phàm 夫phu 事sự 。 得đắc 住trụ 聖thánh 法pháp 。 猶do 如như 士sĩ 夫phu 。 渡độ 河hà 渡độ 谷cốc 渡độ 山sơn 渡độ 坑khanh 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 渡độ 河hà 者giả 。 從tùng 此thử 至chí 彼bỉ 。 渡độ 谷cốc 者giả 。 從tùng 此thử 岸ngạn 至chí 彼bỉ 岸ngạn 。 渡độ 山sơn 者giả 。 從tùng 此thử 山sơn 至chí 彼bỉ 山sơn 。 渡độ 坑khanh 者giả 。 從tùng 高cao 至chí 下hạ 從tùng 下hạ 至chí 高cao 。 猶do 如như 有hữu 人nhân 。 從tùng 高cao 上thượng 墮đọa 。 未vị 至chí 地địa 頃khoảnh 。 便tiện 作tác 是thị 念niệm 。 欲dục 還hoàn 本bổn 處xứ 。 得đắc 如như 意ý 不phủ 。

答đáp 曰viết 。

不bất 得đắc 。 假giả 使sử 彼bỉ 人nhân 。 若nhược 以dĩ 神thần 足túc 。 若nhược 以dĩ 咒chú 術thuật 。 若nhược 以dĩ 藥dược 草thảo 。 還hoàn 至chí 本bổn 處xứ 。 可khả 有hữu 是thị 事sự 。 住trụ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 時thời 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 能năng 障chướng 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 使sử 不bất 現hiện 前tiền 。 譬thí 如như 閻Diêm 浮Phù 提Đề 。 有hữu 五ngũ 大đại 河hà 。 一nhất 名danh 恆hằng 伽già 。 二nhị 名danh 夜dạ 摩ma 那na 。 三tam 名danh 薩tát 羅la 由do 。 四tứ 名danh 阿a 夷di 羅la 跋bạt 提đề 。 五ngũ 名danh 摩ma 醯hê 。 流lưu 趣thú 大đại 海hải 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 前tiền 喻dụ 後hậu 喻dụ 。 有hữu 何hà 差sai 別biệt 。

答đáp 曰viết 。

無vô 有hữu 差sai 別biệt 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 欲dục 因nhân 二nhị 喻dụ 以dĩ 明minh 一nhất 義nghĩa 令linh 分phân 明minh 故cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 前tiền 者giả 以dĩ 內nội 法pháp 具cụ 為ví 喻dụ 。 後hậu 者giả 以dĩ 外ngoại 法pháp 具cụ 為ví 喻dụ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 前tiền 喻dụ 為vi 止chỉ 內nội 留lưu 難nạn 法pháp 。 後hậu 喻dụ 為vi 止chỉ 外ngoại 留lưu 難nạn 法pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 前tiền 喻dụ 為vi 止chỉ 。 不bất 如như 法Pháp 事sự 。 後hậu 喻dụ 為vi 顯hiển 如như 法Pháp 事sự 。 彼bỉ 五ngũ 河hà 流lưu 趣thú 大đại 海hải 。 無vô 能năng 制chế 者giả 。 無vô 能năng 遮già 者giả 。 無vô 能năng 住trụ 者giả 。 無vô 能năng 移di 者giả 。 彼bỉ 五ngũ 大đại 河hà 。 流lưu 趣thú 大đại 海hải 。 頗phả 有hữu 人nhân 能năng 。 遮già 住trụ 者giả 不phủ 。

答đáp 曰viết 。

無vô 也dã 。 若nhược 以dĩ 神thần 足túc 。 咒chú 術thuật 藥dược 草thảo 。 使sử 彼bỉ 大đại 河hà 停đình 住trụ 不bất 流lưu 。 未vị 足túc 為vi 難nan 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 能năng 障chướng 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 使sử 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 不bất 現hiện 在tại 前tiền 。 造tạo 此thử 經Kinh 時thời 在tại 於ư 東đông 方phương 。 此thử 五ngũ 大đại 河hà 。 在tại 於ư 東đông 方phương 。 故cố 以dĩ 為ví 喻dụ 。

復phục 有hữu 四tứ 大đại 河hà 。 從tùng 阿A 耨Nậu 達Đạt 池Trì 。 出xuất 流lưu 趣thú 大đại 海hải 。 一nhất 名danh hằng 伽già 。 二nhị 名danh 辛tân 頭đầu 。 三tam 名danh 博bác 叉xoa 。 四tứ 名danh 私tư 陀đà 。 彼bỉ hằng 伽già 河hà 從tùng 金kim 象tượng 口khẩu 出xuất 。 繞nhiễu 阿A 耨Nậu 達Đạt 池Trì 。 一nhất 匝táp 流lưu 趣thú 東đông 海hải 。 彼bỉ 辛tân 頭đầu 河hà 從tùng 銀ngân 牛ngưu 口khẩu 出xuất 。 亦diệc 繞nhiễu 大đại 池trì 一nhất 匝táp 流lưu 趣thú 南nam 海hải 。 彼bỉ 博bác 叉xoa 河hà 從tùng 琉lưu 璃ly 馬mã 口khẩu 出xuất 。 繞nhiễu 大đại 池trì 一nhất 匝táp 流lưu 趣thú 西tây 海hải 。 彼bỉ 私tư 陀đà 河hà 從tùng 頗pha 梨lê 師sư 子tử 口khẩu 出xuất 。 繞nhiễu 大đại 池trì 一nhất 匝táp 流lưu 趣thú 北bắc 海hải 。 彼bỉ hằng 伽già 河hà 。 有hữu 四tứ 大đại 河hà 。 以dĩ 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 一nhất 夜dạ 摩ma 那na 。 二nhị 薩tát 羅la 由do 。 三tam 阿a 夷di 羅la 跋bạt 提đề 。 四tứ 名danh 摩ma 醯hê 。 彼bỉ 辛tân 頭đầu 河hà 亦diệc 。 有hữu 四tứ 大đại 河hà 。 以dĩ 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 一nhất 名danh 毘tỳ 婆bà 奢xa 。 二nhị 名danh 伊y 羅la 跋bạt 提đề 。 三tam 名danh 奢xa 多đa 頭đầu 。 四tứ 名danh 毘tỳ 德đức 多đa 。 彼bỉ 博bác 叉xoa 河hà 。 有hữu 四tứ 大đại 河hà 。 以dĩ 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 一nhất 名danh 婆bà 那na 。 二nhị 名danh 毘tỳ 多đa 羅la 尼ni 。 三tam 名danh 朋bằng 啥# 。 四tứ 名danh 究cứu 仲trọng 婆bà 。 彼bỉ 私tư 陀đà 河hà 亦diệc 。 有hữu 四tứ 大đại 河hà 。 以dĩ 為vi 眷quyến 屬thuộc 。 一nhất 名danh 薩tát 梨lê 。 二nhị 名danh 毘tỳ 摩ma 。 三tam 名danh 那na 提đề 。 四tứ 名danh 毘tỳ 壽thọ 波ba 婆bà 。 此thử 中trung 唯duy 說thuyết 廣quảng 大đại 。 有hữu 名danh 字tự 者giả 。 然nhiên 彼bỉ 四tứ 河hà 。 各các 有hữu 五ngũ 百bách 眷quyến 屬thuộc 。 合hợp 有hữu 二nhị 千thiên 流lưu 趣thú 大đại 海hải 。 頗phả 有hữu 人nhân 能năng 。 遮già 住trụ 者giả 不phủ 。

答đáp 曰viết 。

不bất 能năng 。 無vô 有hữu 是thị 處xứ 。 以dĩ 分phân 別biệt 故cố 。 假giả 使sử 有hữu 人nhân 。 以dĩ 神thần 足túc 咒chú 術thuật 藥dược 草thảo 。 能năng 令linh 彼bỉ 河hà 停đình 住trụ 不bất 流lưu 。 未vị 足túc 為vi 難nan 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 能năng 障chướng 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 使sử 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 不bất 現hiện 在tại 前tiền 。

復phục 次thứ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 與dữ 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 。 作tác 次thứ 第đệ 緣duyên 。 此thử 文văn 是thị 根căn 本bổn 義nghĩa 第đệ 一nhất 答đáp 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 彼bỉ 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 生sanh 時thời 。 能năng 與dữ 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 次thứ 第đệ 緣duyên 果quả 。 若nhược 此thử 法Pháp 能năng 與dữ 。 彼bỉ 法pháp 次thứ 第đệ 緣duyên 果quả 者giả 。 此thử 法pháp 無vô 有hữu 眾chúng 生sanh 。 若nhược 法pháp 若nhược 咒chú 術thuật 藥dược 草thảo 。 若nhược 佛Phật 若nhược 辟Bích 支Chi 佛Phật 若nhược 聲Thanh 聞Văn 。 能năng 作tác 障chướng 礙ngại 。 使sử 第đệ 二nhị 剎sát 那na 不bất 現hiện 在tại 前tiền 者giả 。 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 速tốc 於ư 心tâm 者giả 。 能năng 於ư 爾nhĩ 時thời 為vi 作tác 障chướng 礙ngại 。 使sử 不bất 能năng 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 言ngôn 無vô 有hữu 一nhất 法pháp 。 速tốc 於ư 心tâm 者giả 。 即tức 苦khổ 法Pháp 忍Nhẫn 相tương 應ứng 心tâm 是thị 也dã 。 作tác 義nghĩa 者giả 說thuyết 曰viết 。 以dĩ 何hà 次thứ 第đệ 故cố 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 言ngôn 退thoái 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 根căn 本bổn 牢lao 固cố 故cố 。 彼bỉ 行hành 者giả 修tu 布bố 施thí 時thời 。 悉tất 以dĩ 迴hồi 向hướng 。 解giải 脫thoát 持trì 戒giới 不bất 淨tịnh 安an 般ban 念niệm 處xứ 七thất 處xứ 善thiện 煗noãn 頂đảnh 忍nhẫn 亦diệc 迴hồi 向hướng 解giải 脫thoát 。 是thị 名danh 根căn 本bổn 牢lao 固cố 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 後hậu 次thứ 生sanh 見kiến 道đạo 。 無vô 有hữu 退thoái 見kiến 道đạo 者giả 。 彼bỉ 亦diệc 不bất 退thoái 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 後hậu 次thứ 生sanh 忍nhẫn 智trí 。 無vô 有hữu 退thoái 忍nhẫn 智trí 者giả 。 彼bỉ 亦diệc 不bất 退thoái 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 後hậu 。 乃nãi 至chí 斷đoạn 非Phi 想Tưởng 非Phi 非Phi 想Tưởng 處Xứ 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 結kết 。 無vô 有hữu 退thoái 非Phi 想Tưởng 非Phi 非Phi 想Tưởng 處Xứ 。 見kiến 道đạo 所sở 斷đoạn 結kết 者giả 。 彼bỉ 亦diệc 不bất 退thoái 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 是thị 勝thắng 進tiến 分phần 善thiện 根căn 。 無vô 有hữu 退thoái 勝thắng 進tiến 分phần 善thiện 根căn 者giả 。 煗noãn 法pháp 有hữu 三tam 種chủng 。 退thoái 分phần/phân 住trụ 分phần/phân 勝thắng 進tiến 分phần/phân 。 頂đảnh 亦diệc 有hữu 三tam 種chủng 。 忍nhẫn 有hữu 二nhị 種chủng 住trụ 分phần/phân 勝thắng 進tiến 分phần/phân 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 有hữu 一nhất 種chủng 。 謂vị 勝thắng 進tiến 分phần/phân 。 問vấn 曰viết 。 此thử 皆giai 是thị 達đạt 分phần/phân 善thiện 根căn 。 何hà 以dĩ 說thuyết 三tam 種chủng 。

答đáp 曰viết 。

名danh 數số 異dị 耳nhĩ 。 如như 定định 犍kiền 度độ 說thuyết 。 此thử 善thiện 根căn 有hữu 三tam 種chủng 。 於ư 此thử 善thiện 根căn 。 退thoái 者giả 名danh 退thoái 分phần/phân 。 不bất 退thoái 不bất 進tiến 名danh 住trụ 分phần/phân 。 勝thắng 進tiến 者giả 名danh 勝thắng 進tiến 分phần/phân 。 彼bỉ 說thuyết 三tam 種chủng 。 此thử 說thuyết 達đạt 分phần/phân 善thiện 根căn 。 名danh 數số 異dị 耳nhĩ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 善thiện 根căn 是thị 一nhất 剎sát 那na 。 無vô 有hữu 退thoái 半bán 剎sát 那na 者giả 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 有hữu 二nhị 聖thánh 人nhân 。 同đồng 生sanh 一nhất 處xứ 。 於ư 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 一nhất 成thành 就tựu 。 一nhất 不bất 成thành 就tựu 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 一nhất 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 二nhị 依y 第đệ 二nhị 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 俱câu 命mạng 終chung 生sanh 二nhị 禪thiền 中trung 。 彼bỉ 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 則tắc 不bất 成thành 就tựu 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 以dĩ 離ly 地địa 故cố 失thất 。 依y 二nhị 禪thiền 者giả 。 彼bỉ 則tắc 成thành 就tựu 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 二nhị 阿A 羅La 漢Hán 。 俱câu 在tại 欲dục 界giới 中trung 。 於ư 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 一nhất 成thành 就tựu 。 一nhất 不bất 成thành 就tựu 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 一nhất 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 二nhị 依y 二nhị 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 俱câu 命mạng 終chung 。 生sanh 二nhị 禪thiền 中trung 陰ấm 中trung 。 得đắc 阿A 羅La 漢Hán 果Quả 。 彼bỉ 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 者giả 。 則tắc 不bất 成thành 就tựu 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 以dĩ 離ly 地địa 故cố 失thất 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 有hữu 聖thánh 人nhân 不bất 成thành 就tựu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 成thành 就tựu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 解giải 脫thoát 得đắc 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 命mạng 終chung 生sanh 二nhị 禪thiền 中trung 。 以dĩ 離ly 地địa 故cố 。 不bất 成thành 就tựu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 彼bỉ 成thành 就tựu 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 解giải 脫thoát 得đắc 。 彼bỉ 得đắc 以dĩ 二nhị 禪thiền 所sở 攝nhiếp 故cố 。 若nhược 命mạng 終chung 生sanh 三tam 禪thiền 以dĩ 上thượng 。 則tắc 不bất 成thành 就tựu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 有hữu 聖thánh 人nhân 不bất 成thành 就tựu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 亦diệc 不bất 成thành 就tựu 。 解giải 脫thoát 得đắc 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 依y 初sơ 禪thiền 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 彼bỉ 若nhược 命mạng 終chung 。 生sanh 第đệ 三tam 禪thiền 以dĩ 上thượng 。 則tắc 不bất 成thành 就tựu 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 及cập 解giải 脫thoát 得đắc 。

如như 經kinh 說thuyết 。 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 我ngã 不bất 見kiến 一nhất 法pháp 。 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 過quá 於ư 心tâm 者giả 。 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 言ngôn 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 者giả 。 為vi 於ư 世thế 耶da 為vi 於ư 緣duyên 耶da 。 若nhược 於ư 世thế 者giả 。 一nhất 切thiết 有hữu 為vi 法pháp 。 亦diệc 隨tùy 世thế 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 不bất 但đãn 心tâm 也dã 。 若nhược 於ư 緣duyên 者giả 。 諸chư 心tâm 心tâm 數số 法pháp 受thọ 緣duyên 。 亦diệc 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 不bất 但đãn 心tâm 也dã 。

答đáp 曰viết 。

此thử 中trung 亦diệc 說thuyết 世thế 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 亦diệc 說thuyết 緣duyên 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 謂vị 一nhất 身thân 中trung 非phi 謂vị 一nhất 剎sát 那na 也dã 。 若nhược 一nhất 剎sát 那na 言ngôn 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 者giả 。 則tắc 有hữu 少thiểu 分phần 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 少thiểu 分phần 不bất 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 亦diệc 無vô 於ư 緣duyên 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 如như 說thuyết 若nhược 法pháp 能năng 緣duyên 彼bỉ 法pháp 。 或hoặc 時thời 不bất 緣duyên 。 無vô 有hữu 是thị 事sự 。 是thị 以dĩ 說thuyết 世thế 之chi 與dữ 緣duyên 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 謂vị 一nhất 身thân 中trung 非phi 謂vị 一nhất 剎sát 那na 。 彼bỉ 一nhất 身thân 中trung 。 或hoặc 生sanh 善thiện 心tâm 或hoặc 時thời 染nhiễm 污ô 。 或hoặc 時thời 不bất 隱ẩn 沒một 無vô 記ký 。 或hoặc 依y 眼nhãn 生sanh 。 乃nãi 至chí 依y 意ý 生sanh 。 若nhược 緣duyên 色sắc 生sanh 乃nãi 至chí 緣duyên 法pháp 生sanh 。 問vấn 曰viết 。 若nhược 於ư 世thế 於ư 緣duyên 。 名danh 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 者giả 。 心tâm 心tâm 數số 法pháp 。 亦diệc 於ư 世thế 於ư 緣duyên 。 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 何hà 以dĩ 獨độc 言ngôn 心tâm 耶da 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 是thị 世Thế 尊Tôn 。 有hữu 餘dư 之chi 說thuyết 。 亦diệc 是thị 世Thế 尊Tôn 為vì 化hóa 眾chúng 生sanh 。 簡giản 略lược 之chi 說thuyết 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 於ư 心tâm 法pháp 中trung 誰thùy 為vi 最tối 勝thắng 。 所sở 謂vị 心tâm 也dã 。 是thị 以dĩ 說thuyết 心tâm 。 猶do 如như 王vương 來lai 餘dư 人nhân 亦diệc 來lai 。 以dĩ 王vương 勝thắng 故cố 但đãn 言ngôn 王vương 來lai 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 以dĩ 因nhân 心tâm 故cố 名danh 為vi 心tâm 數số 。 是thị 故cố 說thuyết 心tâm 。 以dĩ 心tâm 大đại 故cố 數số 法pháp 亦diệc 名danh 大đại 地địa 。 是thị 故cố 說thuyết 心tâm 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 修tu 證chứng 心tâm 通thông 法pháp 時thời 。 彼bỉ 無vô 礙ngại 道đạo 唯duy 緣duyên 於ư 心tâm 。 是thị 故cố 說thuyết 心tâm 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 是thị 遠viễn 行hành 法pháp 。 如như 說thuyết 。

獨độc 行hành 遠viễn 逝thệ 。 不bất 在tại 此thử 身thân 。 若nhược 能năng 調điều 伏phục 。

是thị 世thế 梵Phạm 志Chí 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 為vi 尊tôn 導đạo 。 如như 說thuyết 。

心tâm 為vi 前tiền 導đạo 。 心tâm 尊tôn 心tâm 使sử 。 中trung 心tâm 念niệm 善thiện 。

亦diệc 言ngôn 亦diệc 行hành 。 安an 樂lạc 自tự 追truy 。 如như 影ảnh 隨tùy 形hình 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 猶do 如như 王vương 。 如như 說thuyết 。

第đệ 六lục 增tăng 上thượng 王vương 。 此thử 染nhiễm 彼bỉ 亦diệc 染nhiễm 。

無vô 染nhiễm 而nhi 生sanh 染nhiễm 。 染nhiễm 者giả 名danh 愚ngu 小tiểu 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 名danh 城thành 主chủ 。 如như 說thuyết 。 比Bỉ 丘Khâu 當đương 知tri 。 言ngôn 城thành 主chủ 者giả 即tức 有hữu 漏lậu 識thức 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 是thị 內nội 法pháp 。 遍biến 一nhất 切thiết 處xứ 。 能năng 有hữu 所sở 緣duyên 。 內nội 者giả 。 內nội 入nhập 所sở 攝nhiếp 。 遍biến 者giả 。 從tùng 阿A 毘Tỳ 地Địa 獄Ngục 。 上thượng 至chí 有Hữu 頂Đảnh 。 能năng 有hữu 所sở 緣duyên 者giả 。 緣duyên 一nhất 切thiết 法pháp 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 能năng 起khởi 善thiện 不bất 善thiện 尸thi 羅la 。 如như 說thuyết 。 善thiện 不bất 善thiện 尸thi 羅la 。 皆giai 因nhân 心tâm 起khởi 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 起khởi 惡ác 法pháp 。 生sanh 惡ác 道đạo 中trung 。 心tâm 起khởi 善thiện 法Pháp 生sanh 天thiên 人nhân 中trung 。 如như 世Thế 尊Tôn 言ngôn 。 諸chư 比Bỉ 丘Khâu 。 都đô 提đề 夜dạ 子tử 叔thúc 迦ca 摩ma 納nạp 婆bà 。 以dĩ 向hướng 如Như 來Lai 生sanh 惡ác 心tâm 故cố 。 身thân 壞hoại 命mạng 終chung 。 如như 擲trịch 真chân 珠châu 頃khoảnh 。 當đương 墮đọa 惡ác 道đạo 。 比Bỉ 丘Khâu 都đô 提đề 夜dạ 子tử 叔thúc 迦ca 摩ma 納nạp 婆bà 。 以dĩ 向hướng 如Như 來Lai 起khởi 善thiện 心tâm 故cố 。 如như 擲trịch 真chân 珠châu 頃khoảnh 。 身thân 壞hoại 命mạng 終chung 。 當đương 生sanh 善thiện 道đạo 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 心tâm 為vi 主chủ 。 多đa 所sở 統thống 攝nhiếp 。 如như 說thuyết 。 此thử 五ngũ 情tình 根căn 各các 行hành 境cảnh 界giới 。 心tâm 悉tất 能năng 行hành 。 種chủng 種chủng 境cảnh 界giới 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 如như 心tâm 行hành 於ư 緣duyên 。 數số 法pháp 皆giai 隨tùy 。 猶do 如như 雄hùng 魚ngư 。 其kỳ 所sở 住trú 處xứ 。 雌thư 魚ngư 皆giai 隨tùy 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 是thị 數số 法pháp 所sở 依y 之chi 處xứ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 心tâm 所sở 依y 受thọ 身thân 之chi 處xứ 無vô 不bất 有hữu 心tâm 。 數số 法pháp 不bất 爾nhĩ 。 有hữu 增tăng 有hữu 減giảm 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 心tâm 不bất 調điều 伏phục 。 不bất 守thủ 護hộ 。 不bất 淨tịnh 修tu 。 數số 法pháp 亦diệc 爾nhĩ 。 若nhược 心tâm 調điều 伏phục 守thủ 護hộ 淨tịnh 修tu 。 數số 法pháp 亦diệc 爾nhĩ 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 心tâm 不bất 伏phục 數số 法pháp 不bất 伏phục 。 以dĩ 不bất 伏phục 故cố 。 流lưu 行hành 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp 。 若nhược 心tâm 折chiết 伏phục 數số 法pháp 亦diệc 伏phục 。 以dĩ 折chiết 伏phục 故cố 不bất 行hành 。 色sắc 聲thanh 香hương 味vị 觸xúc 法pháp 。 如như 濾lự 水thủy 筒đồng 。 上thượng 開khai 則tắc 漏lậu 上thượng 閉bế 則tắc 止chỉ 。 彼bỉ 亦diệc 如như 是thị 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 世Thế 尊Tôn 先tiên 說thuyết 心tâm 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 當đương 知tri 餘dư 有hữu 緣duyên 法pháp 。 亦diệc 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 如như 經kinh 說thuyết 。 我ngã 不bất 見kiến 一nhất 法pháp 。 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 過quá 於ư 心tâm 者giả 。 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 。 問vấn 曰viết 。 如như 餘dư 經kinh 說thuyết 以dĩ 猨viên 猴hầu 為ví 喻dụ 。 今kim 何hà 故cố 言ngôn 。 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 此thử 經Kinh 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 。 不bất 言ngôn 不bất 以dĩ 喻dụ 知tri 。

所sở 以dĩ 者giả 何hà 。 非phi 凡phàm 人nhân 能năng 作tác 。 不bất 易dị 作tác 。 不bất 過quá 時thời 作tác 。 非phi 無vô 慧tuệ 者giả 作tác 。 非phi 凡phàm 人nhân 作tác 者giả 。 唯duy 佛Phật 能năng 作tác 。 不bất 易dị 作tác 者giả 。 用dụng 功công 能năng 作tác 。 不bất 過quá 時thời 作tác 者giả 。 佛Phật 日nhật 出xuất 世thế 。

爾nhĩ 時thời 能năng 作tác 。 非phi 無vô 慧tuệ 作tác 者giả 。 非phi 麁thô 心tâm 亂loạn 意ý 之chi 所sở 能năng 作tác 。 又hựu 非phi 凡phàm 作tác 者giả 。 能năng 知tri 善thiện 心tâm 起khởi 住trụ 滅diệt 相tương/tướng 。 亦diệc 知tri 出xuất 入nhập 及cập 知tri 方phương 便tiện 。 如như 佛Phật 緣Duyên 覺Giác 及cập 諸chư 弟đệ 子tử 。 善thiện 於ư 總tổng 相tương/tướng 別biệt 相tướng 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 言ngôn 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 者giả 。 喻dụ 若nhược 同đồng 若nhược 相tương 似tự 。 同đồng 者giả 。 如như 說thuyết 心tâm 速tốc 疾tật 迴hồi 轉chuyển 。 其kỳ 猶do 如như 受thọ 。 此thử 是thị 心tâm 法pháp 。 經kinh 先tiên 已dĩ 說thuyết 。 若nhược 非phi 心tâm 法pháp 。 喻dụ 不bất 相tương 似tự 。

復phục 次thứ 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 者giả 。 不bất 以dĩ 少thiểu 功công 。 而nhi 能năng 得đắc 知tri 。

復phục 次thứ 難nan 以dĩ 喻dụ 知tri 者giả 。 如như 心tâm 速tốc 疾tật 能năng 有hữu 所sở 緣duyên 。 彼bỉ 喻dụ 亦diệc 爾nhĩ 。 而nhi 無vô 有hữu 法pháp 與dữ 心tâm 等đẳng 者giả 。 猶do 如như 猨viên 猴hầu 。 從tùng 一nhất 枝chi 至chí 一nhất 枝chi 頃khoảnh 。 心tâm 想tưởng 迴hồi 轉chuyển 。 有hữu 百bách 千thiên 剎sát 那na 。 尊tôn 者giả 波ba 奢xa 說thuyết 曰viết 。 世Thế 尊Tôn 為vì 化hóa 眾chúng 生sanh 。 還hoàn 以dĩ 心tâm 喻dụ 心tâm 。 彼bỉ 猨viên 猴hầu 輕khinh 躁táo 躁táo 動động 。 皆giai 心tâm 所sở 為vi 。 問vấn 曰viết 。 彼bỉ 心tâm 可khả 以dĩ 一nhất 法pháp 為vi 定định 喻dụ 不phủ 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 有hữu 誰thùy 能năng 作tác 。 唯duy 佛Phật 能năng 作tác 。 但đãn 無vô 能năng 知tri 者giả 。 如như 佛Phật 化hóa 作tác 一nhất 剎sát 那na 以dĩ 喻dụ 心tâm 而nhi 無vô 知tri 者giả 。 是thị 故cố 比Bỉ 丘Khâu 。 應ưng 善thiện 知tri 心tâm 。 應ưng 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。 乃nãi 至chí 廣quảng 說thuyết 。 問vấn 曰viết 。 善thiện 知tri 心tâm 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。 有hữu 何hà 差sai 別biệt 。

答đáp 曰viết 。

或hoặc 有hữu 說thuyết 者giả 。 無vô 有hữu 差sai 別biệt 。 言ngôn 善thiện 知tri 心tâm 即tức 是thị 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 有hữu 差sai 別biệt 。 若nhược 觀quán 心tâm 總tổng 相tương/tướng 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 觀quán 心tâm 別biệt 相tướng 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 心tâm 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 數số 法pháp 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 心tâm 念niệm 處xứ 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 法pháp 念niệm 處xứ 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 識thức 陰ấm 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 。 心tâm 若nhược 觀quán 餘dư 陰ấm 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 意ý 入nhập 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 餘dư 入nhập 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 七thất 識thức 界giới 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 餘dư 界giới 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 心tâm 自tự 相tương/tướng 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 心tâm 所sở 緣duyên 行hành 處xứ 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

復phục 有hữu 說thuyết 者giả 。 若nhược 觀quán 識thức 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 觀quán 識thức 住trú 處xứ 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。 尊tôn 者giả 波ba 奢xa 說thuyết 曰viết 。 若nhược 知tri 有hữu 欲dục 心tâm 。 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 。 若nhược 知tri 轉chuyển 離ly 欲dục 心tâm 是thị 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。 如như 有hữu 欲dục 心tâm 轉chuyển 離ly 欲dục 心tâm 。 有hữu 瞋sân 心tâm 轉chuyển 離ly 瞋sân 心tâm 。 有hữu 癡si 心tâm 轉chuyển 離ly 癡si 心tâm 。 散tán 亂loạn 心tâm 攝nhiếp 心tâm 。 懈giải 怠đãi 心tâm 精tinh 進tấn 心tâm 。 有hữu 掉trạo 心tâm 無vô 掉trạo 心tâm 。 少thiểu 心tâm 多đa 心tâm 。 有hữu 染nhiễm 心tâm 無vô 染nhiễm 心tâm 。 定định 心tâm 不bất 定định 心tâm 。 修tu 心tâm 不bất 修tu 心tâm 。 解giải 脫thoát 心tâm 不bất 解giải 脫thoát 心tâm 。 繫hệ 心tâm 不bất 繫hệ 心tâm 。 當đương 知tri 亦diệc 如như 是thị 。 尊tôn 者giả 佛Phật 陀Đà 提đề 婆bà 說thuyết 曰viết 。 世Thế 尊Tôn 言ngôn 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 者giả 。 即tức 是thị 善thiện 知tri 心tâm 異dị 名danh 說thuyết 耳nhĩ 。 如như 定định 犍kiền 度độ 說thuyết 。 我ngã 弟đệ 子tử 中trung 。 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。 摩ma 訶ha 般bát 特đặc 迦ca 是thị 也dã 。 此thử 即tức 說thuyết 心tâm 念niệm 處xứ 。 名danh 善thiện 知tri 心tâm 迴hồi 轉chuyển 。

問vấn 曰viết 。 頗phả 住trụ 一nhất 剎sát 那na 頃khoảnh 。 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 得đắc 所sở 依y 緣duyên 耶da 。 當đương 得đắc 所sở 依y 緣duyên 不bất 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 耶da 。 亦diệc 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 及cập 所sở 依y 緣duyên 耶da 。 亦diệc 不bất 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 及cập 所sở 依y 緣duyên 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 應ưng 作tác 四tứ 句cú 。 若nhược 依y 未vị 來lai 禪thiền 。 當đương 得đắc 正chánh 決quyết 定định 。 住trụ 增tăng 上thượng 忍nhẫn 。 一nhất 剎sát 那na 頃khoảnh 。 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 不bất 當đương 得đắc 所sở 依y 緣duyên 者giả 。 除trừ 未vị 至chí 禪thiền 所sở 攝nhiếp 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 現hiện 在tại 前tiền 及cập 所sở 依y 緣duyên 。 謂vị 諸chư 餘dư 未vị 來lai 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 也dã 。 當đương 得đắc 所sở 依y 緣duyên 。 不bất 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 者giả 。 謂vị 初sơ 禪thiền 二nhị 禪thiền 三tam 禪thiền 四tứ 禪thiền 所sở 攝nhiếp 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 所sở 依y 緣duyên 也dã 。 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 及cập 所sở 依y 緣duyên 者giả 。 謂vị 未vị 來lai 禪thiền 所sở 攝nhiếp 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 現hiện 在tại 前tiền 及cập 所sở 依y 緣duyên 也dã 。 亦diệc 不bất 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 及cập 所sở 依y 緣duyên 者giả 。 謂vị 初sơ 禪thiền 二nhị 禪thiền 三tam 禪thiền 四tứ 禪thiền 所sở 攝nhiếp 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 諸chư 餘dư 所sở 依y 緣duyên 。 問vấn 曰viết 。 頗phả 住trụ 一nhất 剎sát 那na 頃khoảnh 。 當đương 得đắc 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 緣duyên 有hữu 緣duyên 法pháp 耶da 。 當đương 得đắc 緣duyên 無vô 緣duyên 法pháp 耶da 。 當đương 得đắc 緣duyên 有hữu 緣duyên 無vô 緣duyên 法pháp 耶da 。 不bất 當đương 得đắc 緣duyên 有hữu 緣duyên 無vô 緣duyên 法pháp 耶da 。

答đáp 曰viết 。

有hữu 。 住trụ 增tăng 上thượng 忍nhẫn 應ưng 作tác 四tứ 句cú 。 初sơ 句cú 者giả 。 謂vị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 能năng 緣duyên 心tâm 心tâm 數số 法pháp 也dã 。 第đệ 二nhị 句cú 者giả 。 謂vị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 能năng 緣duyên 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 也dã 。 第đệ 三tam 句cú 者giả 。 謂vị 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 能năng 緣duyên 心tâm 心tâm 數số 法pháp 。 色sắc 心tâm 不bất 相tương 應ứng 行hành 也dã 。 第đệ 四tứ 句cú 者giả 。 除trừ 上thượng 爾nhĩ 所sở 事sự 。

彼bỉ 作tác 經kinh 者giả 說thuyết 。 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 凡phàm 作tác 七thất 論luận 。 五ngũ 是thị 根căn 本bổn 。 二nhị 因nhân 論luận 生sanh 論luận 。 五ngũ 根căn 本bổn 者giả 。 從tùng 云vân 何hà 世Thế 第Đệ 一Nhất 法Pháp 。 乃nãi 至chí 根căn 相tướng 應ưng 。 二nhị 因nhân 論luận 生sanh 論luận 者giả 。 謂vị 當đương 言ngôn 一nhất 心tâm 當đương 言ngôn 不bất 退thoái 。 造tạo 毘tỳ 婆bà 沙sa 者giả 。 因nhân 此thử 造tạo 論luận 廣quảng 現hiện 多đa 文văn 。

阿A 毘Tỳ 曇Đàm 毘Tỳ 婆Bà 沙Sa 論Luận 卷quyển 第đệ 二nhị